De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt niet-logistiek medio 2015

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt niet-logistiek medio 2015"

Transcriptie

1 De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt niet-logistiek medio 2015

2 De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt niet-logistiek medio 2015 ndicatoren bedrijfsruimtemarkt (niet-logistiek) medio 2015 vs medio 2014 Opname Aanbod Huurprijzen Beleggingen 1H m² m² 42 per m² 117 mln. 1H m² m² 41 per m² 303 mln. Economie en bedrijfsruimtemarkt Het eerste halfjaar van 2015 stond in het teken van verder economisch herstel. n tegenstelling tot in 2014 zijn in 2015 naast de aantrekkende wereld- en Europese economie ook de gestegen binnenlandse bestedingen van belang bij de groei van de economie. De verbeterde koopkracht en de licht dalende werkloosheid (7,2% in de eerste helft van 2015) ondersteunen de groei in 2015 verder. Het CPB voorziet een impuls in de consumptie en investeringen door de lage inflatie, waardoor de economie verder lijkt aan te trekken. +57% +6% +2% -60% De investeringen van huishoudens en bedrijven lieten in het eerste halfjaar van 2015 een verdere stijging zien. Vooral het feit dat de consumentenbestedingen blijven stijgen is een positief teken. Het vertrouwen van de consument is in het eerste halfjaar van 2015 gestegen. De dalende trend in het aantal faillissementen, die is ingezet sinds mei 2013, zet ook in het eerste halfjaar van 2015 door. n totaal werden er in het eerste halfjaar circa faillissementen (exclusief eenmanszaken) uitgesproken. Dit is een daling van 16,2% ten opzichte van het eerste halfjaar van De belangrijkste sectoren voor de bedrijfsruimtemarkt, de bouwsector (-14%), handel (-17%) en industrie (-34%) lieten alle drie een verdere daling in het aantal faillissementen zien. Hoewel de daling in deze sectoren doorzet, is er in de financiële sector nog steeds sprake van een lichte stijging van 9% ten opzichte van het eerste halfjaar van Het klimaat voor het midden- en kleinbedrijf (MKB) is aan het einde van het eerste halfjaar van 2015 al weer zes kwartalen positief. Ondernemers zijn over het algemeen positief over de omzetontwikkeling, werkgelegenheid en investeringsplannen (bron: Conjunctuurenquête Nederland). De verbetering van het economisch klimaat in het MKB is ook hard nodig. Veel kleine bedrijven hebben hun reserves moeten aanspreken gedurende de economische crisis van de afgelopen jaren. nmiddels drukken de huisvestingslasten bij veel MKB bedrijven minder op de begroting dan voorheen en ontstaat er meer ruimte voor het MKB om weer te groeien. Met de afname van het aantal faillissementen, de groei van de binnenlandse vraag en verdere groei in het vooruitzicht is het MKB op zoek naar financiering. Waar de banken nog terughoudend zijn om te investeren in het MKB, zijn er andere platformen ontstaan zoals bijvoorbeeld crowdfunding en MKB-obligaties die de financiering van het MKB mogelijk maken.

3 De verbetering van het economische klimaat, welke feitelijk in het tweede halfjaar van 2013 werd ingezet, leidde in 2014 niet direct tot een sterke toename van de vraag naar bedrijfsruimte. Vooral ook omdat de vraag naar niet-logistieke bedrijfsruimte veel meer afhankelijk is van een toename van de binnenlandse bestedingen, terwijl de economische groei in eerste instantie vooral werd gedragen door de export. Pas in het eerste halfjaar van 2014 was er sprake van een positieve ontwikkeling in de binnenlandse bestedingen. n 2015 heeft deze ontwikkeling door gezet en heeft dit geleid tot meer vraag naar bedrijfsruimte. Economische indicatoren (in %) * 2016* Economische groei 1,7-1,6-0,7 0,8 2,0 2,1 Werkloosheid 5,0 5,8 7,3 7,4 7,0 6,7 nflatie 2,5 2,8 2,5 1,0 0,7 1,4 Producentenvertrouwen -1,3-5,6 0,1 3,4 4,6 nvt nvesteringen bedrijven 6,5-2,7-2,5 2,8 5,9 6,4 * Betreft prognoses CPB, overige cijfers CBS Producentenvertrouwen: cijfers per ultimo van het jaar en medio van het jaar in 2015 Vooruitzichten 2015/2016 De vooruitzichten voor de Nederlandse economie zijn voor het tweede halfjaar 2015 en 2016 positief. De verwachting is dat de economie over heel 2015 een lichte groei van 2% zal laten zien en dat de groei in 2016 (+2,1%) zich zal handhaven (Bron: CPB, juni 2015). Een van de onzekere factoren blijven geopolitieke ontwikkelingen, onder andere de spanningen rond Rusland en in het Midden-Oosten. Daarnaast is de groei in opkomende economieën sterk teruggevallen en in sommige gevallen zelfs omgeslagen naar krimp. Deze factoren kunnen een drukkend effect hebben op de economische groei. Daar tegenover staat dat de onduidelijkheid ten opzichte van Griekenland inmiddels afgenomen is en dat een Grexit lijkt te zijn voorkomen. n de meeste sectoren zijn de positieve effecten van het herstel van de economie merkbaar. De bouwsector, wellicht de sector die het hardst is geraakt door de economische crisis, laat vooralsnog een gemengd beeld zien. Waar tot en met de eerste helft van 2015 de bouwsector nog profiteerde van de tijdelijke BTW-verlaging is deze regeling beperkt, waarbij het verlaagde BTW-tarief alleen nog beperkt geldt. Een breder gedragen herstel in de bouwsector wordt echter nog wel verwacht voor de tweede helft van Met name de positieve ontwikkelingen in de woningmarkt ligt hier aan ten grondslag. De overige sectoren, handel en industrie, profiteren al wel van het economische herstel, welke naar verwachting zal door zetten in de tweede helft van Door de teruggelopen bedrijfsactiviteiten als gevolg van de economische crisis van de afgelopen jaren zitten veel bedrijven ruim in hun jasje. nmiddels lijkt door de afname van het aantal faillissementen en het aantrekken van economie een keerpunt bereikt te zijn. n 2015 zal de vraag

4 nog steeds voornamelijk zijn ingegeven door aflopende contracten, waarbij een andere ruimte aantrekkelijk kan zijn vanwege een lagere prijs of omdat de huidige ruimte te groot is geworden. Hierdoor kan het aanbod in 2015 nog verder oplopen. Voor 2016 wordt verwacht dat de ruimtebehoefte weer zal toenemen. De beleggingsmarkt lijkt, na in 2014 een goed jaar te hebben gehad (vooral dankzij enkele omvangrijke portefeuille deals), in 2015 een stabieler niveau te tonen. Hoewel de grootste prijsdaling achter de rug lijkt, blijft er een grote hoeveelheid voor beleggers oninteressante verouderde bedrijfsruimte bestaan. De vraag van beleggers is gericht op moderne (nieuwbouw) objecten. Het aanbod hiervan is echter beperkt, waardoor bruto aanvangsrendementen voor dergelijke objecten relatief stabiel zullen blijven. Voor verouderde objecten kunnen de aanvangsrendementen nog iets verder oplopen. Vooruitzichten 2015/2016 Aanbod Opname Huur Beleggingen BAR Moderne bedrijfsr. / / Middensegment / / Verouderde bedrijfsr. Opname De opname (gemeten vanaf 500 m²) van niet-logistieke bedrijfsruimte kwam in het eerste halfjaar van 2015 uit op circa m². Dit is een stijging van 57% ten opzichte van dezelfde periode in 2014 ( m²). De vraag naar bedrijfsruimte wordt bepaald door een aantal factoren. Het algemene economische klimaat is uiteraard belangrijk. Voor niet-logistieke bedrijfsruimten spelen de binnenlandse bestedingen ook een belangrijke rol. Een toename van de binnenlandse bestedingen zal voor veel bedrijven leiden tot een toename van de bedrijfsactiviteiten. Een andere belangrijke factor die speelt bij de vraag is het aflopen van huurcontracten. Het overgrote deel van de huurcontracten die worden afgesloten heeft een looptijd van vijf jaar. Dit verklaart dan ook voor een deel de toename van de opname in 2013 ten opzichte van 2012 ondanks het slechte economische klimaat. Bovendien werden de economische vooruitzichten gedurende 2013 steeds beter. De opname in 2009 lag aanzienlijk lager dan in Hieruit volgt dat het aantal transacties als gevolg van aflopende huurcontracten aanzienlijk lager ligt in ndien er sprake is van een bedrijfsverplaatsing na afloop van een huurcontract, dan wordt deze op dit moment meestal ingegeven door een afgenomen ruimtebehoefte. Door de economische crisis van de afgelopen jaren is de activiteit bij veel bedrijven afgenomen, waardoor de ruimte waarin ze nu zitten te groot is geworden. Dit heeft weer een negatieve invloed op het totaal aantal vierkante meters dat wordt verhuurd of verkocht. Het voorgaande in combinatie met een beperkte economische groei in 2014 heeft geleid tot een lagere opname

5 over heel 2014 ten opzichte van De stijging in het eerste halfjaar van 2015 lijkt echter vooral gedreven door het economische herstel. Bouw en ndustrie was goed voor circa 26% van de opname. De sector Diensten was goed voor circa 19%. Opname niet-logistieke bedrijfsruimte per halfjaar (x m²) Opname naar sector eerste halfjaar % 19% 41% Handel en transport overig Bouw en industrie Diensten Overig/onbekend % Het aantal transacties lag, met 775 in het eerste halfjaar van 2015, circa 50% hoger in vergelijking met een dezelfde periode in 2014 (395). Het gemiddelde metrage per transactie lag lager dan in het eerste halfjaar van 2015 en kwam uit op ruim m² (1H 2014: m²). De afgenomen oppervlakte per transactie wordt voor een belangrijk deel verklaard door de toegenomen activiteit vanuit het MKB, die gemiddeld genomen kleinere oppervlaktes afnemen. Circa 41% van de niet-logistieke opname kwam voor rekening van de sector Handel en Transport overig (i.e. geen logistieke bedrijven), waar onder andere groothandels, garage bedrijven en detailhandel vallen. De sector Waar de opname landelijk een gemiddelde stijging liet zien van 57%, liet de opname regionaal een wisselend beeld zien. Zo steeg de opname in Midden-Nederland aanzienlijk met 113%, maar steeg de opname in de regio Zuid maar met 10%. n Noord- en Oost-Nederland was eveneens sprake van een aanzienlijke stijging. n Noord-Nederland steeg de opname met 116%, in Oost-Nederland met 82%. Opvallend is dat in Noord- Nederland de opname is verdubbeld, terwijl in Groningen maar een lichte stijging van 16% heeft plaats gevonden. n Oost-Nederland zijn de regio s Arnhem/Nijmegen (+163%) en Zwolle/Deventer (+184%) verantwoordelijk

6 voor de grootste stijging. De stijging van de opname in de Achterhoek met 145% kan grotendeels worden verklaard doordat twee van de top tien grootste gebruikerstransacties in deze regio lagen. n Zuid-Nederland is de lichte stijging verdeeld over de verschillende gebieden, waar de Regio Den Bosch verantwoordelijk was voor de grootste stijging (+34%). Ook hier heeft een van de top tien grootste transacties plaats gevonden (Oss, m²). n Tilburg (-19%) en Zuid-Limburg (-43%) heeft echter een daling van plaats gevonden ten opzichte van het eerste halfjaar in n West-Nederland was Noord-Holland-Noord verantwoordelijk voor de grootste stijging met een percentage van 201%. De stijging hier wordt veroorzaakt door een sterke toename van het aantal transacties. n Midden-Nederland is sprake van een verdubbeling van de opname, waarbij de regio Utrecht met 91% iets achter blijft ten opzichte van de rest van de regio. Opname per regio Regio 1H H 2015 Δ% Noord % Oost % Midden % West % Zuid % Totaal % tegenover stonden enkele opvallende stijgingen in de opname in Friesland (+342%), Drenthe (+248%) en Noord-Holland-Noord (+201%). De regionale cijfers kunnen in sterke mate worden vertekend door incidentele, grootschalige transacties. De grootste transactie werd gerealiseerd in de Regio Achterhoek, Eibergen, waar Klein Gunnewiek het voormalige complex van nterwand Eibergen ( m²) kocht voor eigen gebruik. Deze transactie verklaart dan ook grotendeels de stijging van 145% van de opname in deze regio. Top 10 niet-logistieke gebruikerstransacties eerste halfjaar 2014 Plaats Locatie Huurder/koper m² Eibergen De Kiefte Klein Gunnewiek Maasdijk Honderdland Ridder Holding Lisserbroek Kruisbaak Harderwijk De Ree Holland B.V Amsterdam Zuidoost Tesla motors Zuidoost Oss Moleneind BN Amstelveen Legmeerdijk Mega Storage Aalten Het Broek Atacames Groningen Euvelgunne Bulthuis Utrecht De Wetering Telstar Laboratory Zwolle Hessenpoort Equipment Sonepar Nederland Regionaal gezien werden opvallende dalingen genoteerd in Leiden- Bollenstreek/Oost-Zuid-Holland (-23%) en Zuid-Limburg (-43%). Hier

7 MKB bedrijfsruimte activiteitsmonitor Het midden- en klein bedrijf (MKB) is de belangrijkste partij op de nietlogistieke bedrijfsruimtemarkt. Het MKB is verantwoordelijk voor gemiddeld 80 tot 90% van het totaal aantal transacties met betrekking tot de bedrijfsruimtemarkt (periode ). Om te meten hoe actief het MKB is geweest op de bedrijfsruimtemarkt en hoe de prijsontwikkeling is geweest van de door het MKB aangekochte en gehuurde bedrijfsruimte, heeft Troostwijk een tweetal indices ontwikkeld: de Troostwijk MKB Activiteitsindex en de Troostwijk MKB Prijsindex voor de niet-logistieke bedrijfsruimtemarkt. Troostwijk MKB Activiteitsindex Bedrijfsruimte (TMA-B) Deze index is samengesteld uit het aantal geregistreerde niet-logistieke bedrijfsruimtetransacties, tezamen met de opname in vierkante meters. Hierbij is 2010 als basisjaar genomen (=100). Troostwijk MKB Prijsindex Bedrijfsruimte (TMP-B) Deze index is samengesteld uit de gemiddelde huurprijs per vierkante meter, tezamen met de gemiddelde koopprijs per vierkante meter. Hierbij is 2010 als basisjaar genomen (=100). TMA-B index TMP-B index De activiteitsindex, TMA-B, laat in 2014 voor het tweede opeenvolgende jaar een stijging zien. De stijging is in lijn met de algemene economische ontwikkelingen. De economie begon in 2013 aan te trekken en het herstel zette in 2014 door. Hierdoor is een stijging in de activiteit binnen het MKB waarneembaar. Het totaal aantal transacties lag in 2014 circa 5% hoger n vergelijking met Hierbij dient overigens wel opgemerkt te worden dat de vraag nog altijd ruim onder het niveau van voor de economische crisis ligt. De prijsindex, TMP-B, index laat nog altijd een dalende lijn zien. Er is nog altijd sprake van overaanbod op de bedrijfsruimtemarkt, dit zorgt voor een duidelijke druk op de prijzen. Bovendien heeft bijna een derde van het aanbod een structureel karakter en staat al langer dan drie jaar te huur of te koop. Verhuurders of verkopers zijn vaak bereid om forse

8 concessies te doen ten aanzien van de prijs om het object toch te verhuren of verkopen. Huur/koop verhouding MKB Wanneer de bedrijfsruimtetransacties van het MKB verder worden uitgediept, valt op dat sinds 2010 het MKB in toenemende mate kiest voor kopen in plaats van huren. Waar in 2010 het MKB nog meer dan 3 keer zo vaak koos voor huren in plaats van kopen, is deze verhouding in 2013 gedaald tot nog geen 2. Deze shift naar kopen wordt verklaard door verschillende factoren. Zo wordt kopen door het MKB steeds meer gezien als een investering in het eigen bedrijf. Verder schept het op de lange termijn duidelijkheid. ndien de markt goed is kan bij verkoop erop verdiend Huur/koop verhouding MKB worden. De rente van de 4,0 financiering is op dit moment 3,0 nog vaak lager dan de huurprijs 2,0 1,0 van het pand. Bovendien 0,0 verbeterde de financieringsmarkt in 2014 weer iets ten opzichte van Ondanks het aantrekken van de economie blijft de rentestand laag, waardoor het kopen van vastgoed een betere investering lijkt dan huren. Daarmee zet de daling van de huur/ koop verhouding door tot onder de 2x. Huur/koop verhouding MKB per regio 6,0 5,0 4,0 3,0 2,0 1,0 0,0 De regio Amsterdam laat het grootste verschil met 2013 zien. n deze regio is een explosieve stijging van het aantal huurtransacties ten opzichte van 2013 te zien. De transacties door het MKB in deze regio hadden een gemiddelde oppervlakte van m². De regio Groot-Rijnmond laat een tegenover gestelde huur/koop beweging zien. Het aantal huurtransacties ten opzichte van kooptransacties daalde in verhouding tot een jaar eerder. Het aantal vierkante meters per transactie lag met m² lager dan in de regio Amsterdam. De regio Twente lag wat betreft transactie aantal op een vergelijkbaar niveau als Groot-Rijnmond. De huur/koop verhouding ligt echter een stuk lager dan in Groot-Rijnmond. Dit bevestigt het beeld dat vooral in

9 regionale markten vaker gekocht wordt dan in het Randstedelijke gebied. Haaglanden laat van de grotere regio s de sterkste stijging zien in het aantal transacties met een gelijkblijvende huur/ koop verhouding. n de regio s Zeeland, Groningen, Friesland en Rivierenland blijft een sterke voorkeur voor koop. n 2014 verschoof de verhouding zelfs nog iets meer naar koop. De verwachting is dat in 2015 de economie verder aantrekt, ondanks (geo)politieke ontwikkelingen (bijv. Rusland, Midden-Oosten en Griekenland) en negatieve economische ontwikkelingen in opkomende economieën (bijv. China en Brazilië). Hoewel er wel meer duidelijkheid is rond de schuldencrisis in Griekenland, blijft dit een onzekere factor. De onzekerheid zit in de invulling van de gemaakte afspraken en of Griekenland deze afspraken zal nakomen. Bovendien blijft volgens het MF het gevaar bestaan van besmetting naar andere Zuid-Europese landen. De tegenstellingen in de huur/koop verhouding tussen de stedelijke en niet-stedelijke gebieden zijn in 2014 verder opgelopen. Een belangrijke oorzaak hiervoor is dat beleggers vaker in de dichtbevolkte stedelijke gebieden beleggen, waardoor er meer panden voor de verhuur beschikbaar zijn en minder voor de verkoop. n de niet-stedelijke gebieden zijn de panden vaker in bezit van de gebruiker. Bij het vrijkomen van een locatie wordt deze vaak weer doorverkocht aan een andere gebruiker. De prijsindex heeft de afgelopen vijf jaar een sterke dalende trend laten zien. Overaanbod en beperkte vraag (vooral ten opzichte van de periode voor 2009) zorgden voor aanhoudende prijsdruk. n 2015 wordt een stabilisatie tot een lichte daling van zowel huur als koopprijzen verwacht. Verwachting 2015 De TMA-B en TMP-B index zullen in 2015 naar verwachting een wisselend beeld laten zien. De activiteits-index voor het MKB zal naar verwachting opnieuw een stijgende lijn laten zien als gevolg van een gunstig economisch klimaat.

10 Aanbod Het aanbod van niet-logistieke bedrijfsruimte is, ten opzichte van ultimo 2014, met 4% gestegen tot 10,84 miljoen m². n vergelijking met medio 2014, toen ruim 10,2 miljoen m² te koop of te huur stond, is sprake van een stijging van ruim 6%. Aanbod niet-logistieke bedrijfsruimte (x m²) herontwikkelen. Vaak is de prijs na zoveel jaren leegstand dermate gezakt dat herontwikkeling, dan wel sloop en nieuwbouw, aantrekkelijk wordt. Hoewel het aanbod de laatste jaren minder snel oploopt dan in de periode , is er nog altijd sprake van een stijging. Gezien het hogere opnameniveau in het eerste halfjaar is het de verwachting dat de komende periode ook het aanbod zal stabiliseren. De afgelopen jaren was er vooral een stijging van het aanbod in de kleinere bedrijfsruimten (< m²). Hierbij speelt onder andere het feit dat het MKB, de grootste afnemers van de kleinere bedrijfsruimten, het de laatste jaren erg moeilijk had H2015 n het eerste halfjaar van 2015 nam het aanbod van niet-logistieke bedrijfsruimte bovengemiddeld toe in Noord-Nederland (+12,2%). n Midden- en Zuid-Nederland lag de stijging van het aanbod iets boven het landelijke gemiddelde. n Oost- en West-Nederland lag de stijging van het aanbod onder het landelijke gemiddelde. Bijna een derde van het aanbod heeft een structureel karakter en staat al langer dan drie jaar te huur of te koop. Dergelijke bedrijfsruimtes zijn veelal sterk verouderd en daardoor vrijwel niet meer verhuurbaar. Het aandeel van het structurele aanbod is echter relatief stabiel gebleven over de afgelopen jaren. Uiteindelijk wordt een deel van het structurele aanbod toch vaak verkocht of uit de markt genomen door de eigenaar om de locatie te Aanbod per regio Regio Medio 2014 Medio 2015 Δ Noord ,2% Oost ,6% Midden ,2% West ,0% Zuid ,7% Totaal ,3%

11 De regio s waar het aanbod procentueel het meeste is toegenomen ten opzichte van medio 2014 liggen verspreid over Nederland: Friesland (30%), Noord-Holland-Noord (26%), Zuid-Limburg (16%) en Regio Amsterdam (14%). n de regio s Zwolle/Deventer (-6%), Haaglanden (-2%) en Haarlemmermeer (-1%) nam het aanbod juist af in het eerste halfjaar. De stijging in met name Friesland en Noord-Holland Noord is opvallend omdat in deze regio s de opname ook sterk steeg. Deze tegenstrijdigheid kan worden verklaard door: bedrijven die verouderde grotere ruimten inruilen voor kleinere moderne ruimten, het grote aantal faillissementen, bedrijfsverplaatsingen naar buiten de regio en snelle verhuur of verkoop als een bedrijfsruimte beschikbaar komt op de markt. n het laatste geval wordt het aanbod niet gesignaleerd op de vaste meetmomenten. n de overige regio s bleef het aanbod stabiel, of was sprake van een beperkte toename. Het aantal aanbiedingen van niet-logistieke bedrijfsruimte is sinds medio 2014 toegenomen met circa 6,3%. Het aanbod is verdeeld over objecten. Het gemiddelde aanbodmetrage per object komt hiermee uit op circa m². Dit is iets lager dan medio 2014, toen het gemiddelde aanbodmetrage per object nog m² bedroeg. Dit komt vooral doordat het aanbod in de grootteklasse 500 m² tot m² de sterkste toename liet zien. n deze grootteklasse stonden circa 11% meer objecten in aanbod in vergelijking met medio Het aantal aangeboden objecten steeg in alle grootteklassen, behalve de objecten groter dan m² (-8,25%). Aanbod niet-logistieke bedrijfsruimte medio 2015 naar grootteklasse Metrageklasse Aantal Metrage in m² 500 tot tot tot tot en meer Totaal Huurprijzen De voortdurende economische onzekerheid van de afgelopen jaren en het oplopende aanbod heeft een drukkend effect gehad op de huurprijzen. Het verbeterde economische klimaat en de toegenomen vraag zorgden in het eerste halfjaar van 2015 voor een lichte stijging van de huurprijzen. De gemiddelde gerealiseerde huurprijs in de eerste helft van 2015 kwam uit op 41,50 per m². Dit is een stijging van 1,7% ten opzichte van de gemiddelde gerealiseerde huurprijs in heel 2014 (net onder de 41 per m²). Gemiddelde gerealiseerde huurprijzen niet-logistieke bedrijfsruimte (in / m²) Regio H 2015 Δ Noord ,7% Oost ,1% Midden ,3% West ,4% Zuid ,9% Landelijk ,7%

12 Regionaal zijn er grote verschillen in de ontwikkeling van de gemiddelde gerealiseerde huurprijs. Hoewel de huurprijzen gemiddeld genomen over heel Nederland allemaal stegen, stegen ze niet allemaal even hard en daalde de huurprijzen in Noord-Nederland met 1,7%. De gemiddelde gerealiseerde huurprijs in Zuid-Nederland steeg het sterkst met 7,9%. Ook in West-Nederland steeg de gemiddelde huurprijs bovengemiddeld met 3,4%. n Oost- en Midden-Nederland lag de stijging van de huurprijzen onder het landelijke gemiddelde met respectievelijk 1,1% en 0,3%. Bij de ontwikkeling van de huurprijzen dient te worden opgemerkt, dat deze sterk afhankelijk zijn van de locatie en de staat van het pand. De samenstelling hiervan kan per jaar verschillen, wat effect heeft op de gerealiseerde huurprijs. Vooral in de noordelijke bedrijfsruimtemarkt, die veel meer gekenmerkt wordt als een eigenaar/gebruikersmarkt, speelt dit een grote rol in de huurprijsontwikkeling. mmers het aantal huurtransacties is relatief beperkt, waardoor hoge of lage huurprijzen een relatief grote invloed kunnen hebben. Huurprijzen variëren daarnaast afhankelijk van het soort object. Zo kunnen huurprijzen voor moderne bedrijfsunits oplopen tot ruim boven de 80 per m², terwijl voor sterk verouderde simpele hallen de huurprijs vaak niet eens boven de 20 per m² uitkomt. Gemiddeld liggen de meeste huurprijzen voor niet-logistieke objecten tussen de 30 en 50 per m². n West- Nederland worden gemiddeld de hoogste huurprijzen gerealiseerd. Dit heeft onder andere te maken met het tekort aan bedrijventerreinen, waardoor de grondprijzen in deze provincies relatief hoog zijn. Verdeling huurprijzen in per m² eerste halfjaar ,0% 12,0% 10,0% 8,0% 6,0% 4,0% 2,0% 0,0% Nieuwbouw De planvoorraad voor nieuwe niet-logistieke bedrijfsruimte bedroeg aan het begin van 2015 circa m². Ruim 30% van de planvoorraad is bestemd voor de bouw van bedrijfsunits. De overige 70% betreft bedrijfspanden, niet zijnde units en logistiek. Het grootste deel van de nog te realiseren bedrijfsruimte staat gepland in de provincies Gelderland ( m²), Noord-Brabant ( m²), Noord-Holland ( m²) en Zuid-Holland ( m²). Ten opzichte van begin 2014 is de planvoorraad met circa 5% toegenomen. Overigens lag de palnvoorraad aan het begin van 2012 nog ruim boven de

13 één miljoen vierkante meters. De afname sinds 2012 wordt veroorzaakt doordat er relatief weinig nieuwe projecten zijn bijgekomen in de crisisjaren, terwijl er nog wel projecten werden opgeleverd. Daarnaast zijn er ook diverse projecten teruggetrokken van de markt door tegenvallende vraag. Beleggingsmarkt Het beleggingsvolume voor niet-logistieke bedrijfsruimte kwam in de eerste helft van 2015 uit op circa 117 miljoen. Dit is een forse daling ten opzichte van het volume in het eerste halfjaar van 2014, toen ruim 300 miljoen door beleggers werd geïnvesteerd. Het 5-jarig gemiddelde beleggingsvolume per halfjaar ligt op 125 miljoen. Beleggingsvolume niet-logistieke bedrijfsruimte per half jaar (in miljoen) Niet Logistiek 5 jarig voortschrijdend gemiddelde Het fors hogere beleggingsvolume in de eerste helft van 2014 werd voor 70% gerealiseerd door drie portefeuilletransacties. n de tweede helft van 2014 lag het volume alweer een stuk lager en kwam het niet verder dan de helft van het volume van het eerste half jaar. n het eerste halfjaar van 2015 vonden wel portefeuilletransacties plaats, maar

14 deze hadden niet dezelfde omvang als die in De grootste transactie in het eerste halfjaar van 2015 betrof de aankoop van een portefeuille door MStar Europe voor circa 28 miljoen. Het betreft een portefeuille met circa m² zogeheten light industrial bedrijfsruimte. De grootste single-asset transactie betrof de aankoop van een bedrijfsverzamelgebouw van m² aan de Osloweg in Groningen. De koper betrof hier eveneens MStar Europe. Zij kocht het object van Brivec voor 14,1 miljoen. MStar was met de grootste single-asset transactie en twee portefeuilletransacties in de top 5 verantwoordelijk voor een groot deel ( 54 miljoen) van het beleggingsvolume in de niet-logistieke bedrijfsruimte in Nederland. De bruto aanvangsrendementen variëren sterk. Niet alleen de ouderdom, staat van het object en ligging op een bedrijventerrein zorgen voor verschillen, maar ook de regio is bepalend. Zo liggen de bruto aanvangsrendementen in Noord-Nederland tussen de 9% en 14%, terwijl in West-Nederland de aanvangsrendementen tussen de 8,2% en 12% liggen. Ten opzichte van 2014 zijn er in het eerste halfjaar van 2015 geen wijzigingen. Voor sterk verouderde objecten gelegen op minder goede locaties kunnen de aanvangsrendementen overigens nog aanzienlijk hoger liggen dan de in de tabel genoemde bandbreedtes. Veelal is de kans op verhuur van dergelijke objecten gering en blijft herontwikkeling of sloop en nieuwbouw als enige optie. Top 5 niet-logistieke beleggingstransacties eerste halfjaar 2015 Plaats Koper Metrage Koopsom ( mln.) EH-portefeuille MStar Europe ,0 Groningen MStar Europe ,1 s-gravenhage Vastgoedmij Bink ,1 Altera-portefeuille ndustrial Securities ,4 nternos-portefeuille MStar Netherlands ,7 Opvallend is dat circa 70% van het beleggingsvolume voor rekening van buitenlandse beleggers kwam. Het betrof vrijwel uitsluitend Angelsaksische partijen. De overige beleggingen werden gedaan door particuliere partijen. Vastgoedfondsen, al dan niet beursgenoteerd, en institutionele partijen waren niet actief aan de kopende kant in het eerste halfjaar van Ontwikkeling bruto aanvangsrendementen (k.k.) Bandbreedte 2014 Bandbreedte 1H 2015 van tot van tot Beste locaties 8,2% 10,5% 8,2% 10,5% Overige locaties 9,5% 14% 9,5% 14% De afgelopen jaren stonden de prijzen voor niet-logistieke bedrijfsruimten sterk onder druk. De vooruitzichten zijn licht verbeterd, met als gevolg een stabiliserende markt voor de komende periode. De prijsdruk zal naar verwachting alleen nog aanhouden aan de onderkant van de markt. Echter, de prijsdruk zal minder sterk zijn als in de voorgaande jaren.

15 Onderzoeksverantwoording Troostwijk Research voert permanent onderzoek uit naar de ontwikkelingen op de diverse vastgoedmarkten in Nederland. Diverse gegevens zoals huurtransacties, beleggingen, projecten, aanbod, prijsontwikkeling en uitgifte bedrijventerrein worden op basis van zowel interne als externe bronnen verzameld en verwerkt in onze researchdatabase. De marktrapportages, referenties en andere onderzoeken en analyses van Troostwijk zijn gebaseerd op gegevens uit deze researchdatabase, eventueel aangevuld met gegevens van derden, in combinatie met eigen marktkennis van Troostwijk Taxaties en Troostwijk Real Estate. Definities Aanbod De hoeveelheid bedrijfsruimte vanaf 500 m² die voor verhuur of verkoop beschikbaar is. Het aanbod betreft uitsluitend reeds opgeleverde of in aanbouw zijnde complexen. Plannen worden niet in de cijfers meegenomen. Bedrijfsruimte Vastgoed dat is gebouwd voor bedrijfsactiviteiten, niet zijnde een kantoor of een winkel. Tot bedrijfspanden kunnen worden gerekend distributiecentra, bedrijfsverzamelgebouwen, fabrieksgebouwen en opslagruimten. Bedrijfscomplexen bestaan veelal uit een combinatie van verschillende componenten, zoals opslagruimte, productieruimte, logistieke ruimte, showroomruimte en kantoorruimte. ndien de kantoorruimte 50% of meer van het totale metrage beslaat, wordt het totale object niet meegenomen in het onderzoek. Beleggingstransactie Kooptransacties van bedrijfsruimte vanaf 2 miljoen door een belegger. Ook sale-and-leaseback transacties worden hierin meegenomen. Koop ten behoeve van herontwikkeling wordt alleen tot de beleggingstransacties gerekend indien het bestaande object nog minimaal vijf jaar wordt verhuurd. Bruto aanvangsrendement De bruto huuropbrengsten als percentage van de koopsom Huurprijzen bedrijfsruimte Prijzen per vierkante meter vloeroppervlak. ncentives, BTW en servicekosten worden niet meegenomen. Niet-logistieke bedrijfsruimte Bedrijfsruimte die niet specifiek bestemd is voor logistieke doeleinden. ndien er wel logistieke ruimte in het pand aanwezig is dan betreft het minder dan m² en minder dan 5 loading docks.. De logistieke ruimte is voornamelijk bestemd voor opslag-, overslag-, sorteer- en vervoerfuncties van in het pand geproduceerde goederen. Nieuwbouw Bedrijfsruimte niet ouder dan twee jaar.

16 Opname Bedrijfsruimte vanaf 500 m² die op de vrije markt is verhuurd of verkocht, met uitzondering van sale-andleaseback transacties en nieuwbouw ten behoeve van eigenaar-gebruikers (eigenbouw). Huurverlengingen en koop door huurder worden eveneens buiten beschouwing gelaten. Transacties worden daar waar mogelijk geregistreerd op het moment van wilsovereenstemming tussen betrokken partijen. Planvoorraad Bouwplannen voor nog te realiseren bedrijfsruimte, welke actief worden aangeboden voor verhuur en/of verkoop. Voorraad Bestaande of in aanbouw zijnde bedrijfsruimte met een vloeroppervlak van 500 m² of meer. Bronnen Troostwijk Database Centraal Bureau voor de Statistieken Centraal Planbureau Funda in business Realnext NVM Vastgoed Journaal Vastgoedmarkt PropertyNL MKB Nederland

17 Colofon De Nederlandse Bedrijfsruimtemarkt medio 2015 is een uitgave van Troostwijk. Overname van teksten en cijfermateriaal is alleen toegestaan onder volledige bronvermelding. Alle gegevens zijn met zorg samengesteld, doch m.b.t. de juistheid van deze gegevens kunnen wij geen aansprakelijkheid aanvaarden. Troostwijk 2015 Research & samenstelling: Sybe Nijboer, Senior Researcher Roland van der Schoot, Researcher Dataverzameling: Orhan Harbelioglu Contactgegevens: Troostwijk, afdeling Research Anderlechtlaan 181 Postbus AP Amsterdam

De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt niet-logistiek medio 2014

De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt niet-logistiek medio 2014 De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt niet-logistiek medio 2014 De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt niet-logistiek medio 2014 ndicatoren bedrijfsruimtemarkt (niet-logistiek) medio 2014 vs medio 2013 Opname

Nadere informatie

De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt niet-logistiek medio 2013

De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt niet-logistiek medio 2013 De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt niet-logistiek medio 2013 ndicatoren bedrijfsruimtemarkt (niet-logistiek) medio 2013 vs medio 2012 Opname Aanbod Huurprijzen Beleggingsvol. 1H 2013 735.000 m² 9.751.000

Nadere informatie

NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE 2015

NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE 2015 Inhoud 1. Opname van 2. Aanbod van 3. Prijzen van STAND VAN ZAKEN NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE 4. Beleggingen in Colofon Samenstelling Klaartje Asselbergs Bron gegevens NVM Data & Research, Nieuwegein

Nadere informatie

De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt 2012

De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt 2012 ndicatoren bedrijfsruimtemarkt ultimo vs 2011 Opname Aanbod Huurprijzen Beleggingsvol. 2.500.000 m² 12.200.000 m² 45 per m² 350 mln. -10% -3% -50% +5,5% 2011 2.800.000 m² 11.500.000 m² 46,5 per m² 702

Nadere informatie

NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE

NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE Maart 215 Inhoud 1. Opname van 2. Aanbod van STAND VAN ZAKEN NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE 3. Prijzen van 4. Beleggingen in Colofon Samenstelling Drs. G.A. Raven Bron gegevens NVM Data & Research,

Nadere informatie

NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE

NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE Maart 214 Inhoud 1. Opname van 2. Aanbod van STAND VAN ZAKEN NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE 3. Prijzen van 4. Beleggingen in Colofon Samenstelling Drs. G.A. Raven Bron gegevens NVM Data & Research,

Nadere informatie

Nederlandse markt voor Bedrijfsruimte

Nederlandse markt voor Bedrijfsruimte Maart 213 Inhoud 1. Opname van 2. Aanbod van Stand van zaken Nederlandse markt voor Bedrijfsruimte 3. Prijzen van 4. Beleggingen in Colofon Samenstelling Drs. G. Raven Bron gegevens NVM Data & Research,

Nadere informatie

De Nederlandse Kantorenmarkt medio 2013

De Nederlandse Kantorenmarkt medio 2013 De Nederlandse Kantorenmarkt medio 2013 Economische indicatoren (in %) 2010 2011 2012 2013* 2014* Economische groei 1,7 1,0-1,2-1,25 0,75 Werkloosheid 5,5 5,4 6,4 8,5 9,25 nflatie 1,3 2,3 2,5 2,8 2,0 *

Nadere informatie

Flevoland, Noord-Holland en Utrecht. Landelijke marktontwikkelingen

Flevoland, Noord-Holland en Utrecht. Landelijke marktontwikkelingen Landelijke marktontwikkelingen Na een korte opleving in 211 viel de opname van bedrijfsruimte in 212 opnieuw terug. Tegen de verwachting in bleef het aanbod echter redelijk stabiel. Wel wordt een steeds

Nadere informatie

Nederlandse markt voor Bedrijfsruimte 3. Prijzen van bedrijfsruimte

Nederlandse markt voor Bedrijfsruimte 3. Prijzen van bedrijfsruimte Maart 212 Inhoud 1. Opname van 2. Aanbod van Stand van zaken Nederlandse markt voor Bedrijfsruimte 3. Prijzen van 4. Beleggingen in Colofon Samenstelling Drs. G. Raven Bron gegevens NVM Data & Research,

Nadere informatie

Bedrijfsruimtemarkt zuid-nederland Limburg en Noord-Brabant

Bedrijfsruimtemarkt zuid-nederland Limburg en Noord-Brabant Landelijke marktontwikkelingen Na een korte opleving in 2011 viel de opname van bedrijfsruimte in 2012 opnieuw terug. Tegen de verwachting in bleef het aanbod echter redelijk stabiel. Wel wordt een steeds

Nadere informatie

De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt 2011

De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt 2011 Indicatoren bedrijfsruimtemarkt Opname Aanbod Huurprijzen Beleggingsvolume 2.700.000 m² 11.600.000 m² 47 per m² 625 mln. 2010 2.400.000 m² 11.400.000 m² 47 per m² 480 mln. Economie en bedrijfsruimtemarkt

Nadere informatie

Nederlandse markt voor Bedrijfsruimte 3. Prijzen van bedrijfsruimte

Nederlandse markt voor Bedrijfsruimte 3. Prijzen van bedrijfsruimte September 212 Inhoud 1. Opname van 2. Aanbod van Stand van zaken Nederlandse markt voor Bedrijfsruimte 3. Prijzen van 4. Beleggingen in Colofon Samenstelling Drs. G. Raven Bron gegevens NVM Data & Research,

Nadere informatie

Oost-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod

Oost-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT Oost-Nederland Marktstructuur Voorraad kantoorruimte in Oost-Nederland (*1. m²) 43.8 4.136 2.481 Overig Nederland In de oostelijke provincies is ruim 13% van

Nadere informatie

Bedrijfsruimtemarkt oost-nederland Overijssel en Gelderland

Bedrijfsruimtemarkt oost-nederland Overijssel en Gelderland Landelijke marktontwikkelingen Na een korte opleving in 2011 viel de opname van bedrijfsruimte in 2012 opnieuw terug. Tegen de verwachting in bleef het aanbod echter redelijk stabiel. Wel wordt een steeds

Nadere informatie

Noord-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod

Noord-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT Noord-Nederland Marktstructuur Voorraad kantoorruimte in Noord-Nederland (*1. m²) 46.787 643 973 1.222 Drenthe Friesland Groningen Overig Nederland De drie noordelijke

Nadere informatie

Zuidwest-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod

Zuidwest-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT Zuidwest-Nederland Marktstructuur Voorraad kantoorruimte in Zuidwest-Nederland (*1. m²) 35.536 13.629 459 Overig Nederland In Zuidwest-Nederland ligt circa 29%

Nadere informatie

Bedrijfsruimtemarkt zuidwest-nederland Zuid-Holland en Zeeland

Bedrijfsruimtemarkt zuidwest-nederland Zuid-Holland en Zeeland Landelijke marktontwikkelingen Na een korte opleving in 211 viel de opname van bedrijfsruimte in 212 opnieuw terug. Tegen de verwachting in bleef het aanbod echter redelijk stabiel. Wel wordt een steeds

Nadere informatie

Zuid-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod

Zuid-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT Zuid-Nederland Marktstructuur Voorraad kantoorruimte in Zuid-Nederland (*1. m²) 42.2 2.15 5.518 Overig Nederland Het totale oppervlak aan kantoormeters in en

Nadere informatie

Drenthe, Friesland en Groningen. Landelijke marktontwikkelingen

Drenthe, Friesland en Groningen. Landelijke marktontwikkelingen Landelijke marktontwikkelingen Na een korte opleving in 2011 viel de opname van bedrijfsruimte in 2012 opnieuw terug. Tegen de verwachting in bleef het aanbod echter redelijk stabiel. Wel wordt een steeds

Nadere informatie

Presentatie. Nederlandse Vereniging Bouw Kostendeskundigen. Zeist. 26 mei 2011

Presentatie. Nederlandse Vereniging Bouw Kostendeskundigen. Zeist. 26 mei 2011 Presentatie Nederlandse Vereniging Bouw Kostendeskundigen Zeist 26 mei 2011 1930 1970 Veilingen, taxaties & schaderegeling 1990 1997 Specialisatie & Focus 1970 1980 Expansie 1997-2007 Diversificatie 1980

Nadere informatie

De Nederlandse Logistieke Vastgoedmarkt 2013

De Nederlandse Logistieke Vastgoedmarkt 2013 ndicatoren bedrijfsruimtemarkt Opname Aanbod Huurprijzen Beleggingsvol. 707.000 m² 2.627.000 m² 44 per m² 437 mln. -39% +5% 2012 1.165.000 m² 2.504.000 m² 45 per m² 182 mln. Economie en logistiek stond

Nadere informatie

NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE

NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE STAND VAN ZAKEN NEDERLANDSE MARKT VOOR OPNAME VAN AANBOD VAN HUURPRIJZEN VAN BELEGGINGEN IN APRIL 217 De Nederlandse economie houdt de stijgende lijn van de laatste jaren vast. In is het bruto binnenlands

Nadere informatie

Regio Amsterdam. Kantorenvisie. Januari 2010. Amstelveen. 40% minder opname kantoorruimte. Grootste transacties. 40% minder opname kantoorruimte

Regio Amsterdam. Kantorenvisie. Januari 2010. Amstelveen. 40% minder opname kantoorruimte. Grootste transacties. 40% minder opname kantoorruimte Research Kantorenvisie Regio Amsterdam Januari 2010 40% minder opname kantoorruimte De negatieve economische ontwikkelingen in Nederland in 2009 hebben bijgedragen aan een terugval in de opname van kantoorruimte

Nadere informatie

Nederlandse markt voor Bedrijfsruimte 3. Huurprijs van bedrijfsruimte

Nederlandse markt voor Bedrijfsruimte 3. Huurprijs van bedrijfsruimte Maart 211 Inhoud 1. Opname van 2. Aanbod van Stand van zaken Nederlandse markt voor Bedrijfsruimte 3. Huurprijs van 4. Vooruitzichten Colofon Samenstelling Drs I.L. de Kruif Bron gegevens NVM Data & Research,

Nadere informatie

Midden-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod

Midden-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT Midden-Nederland Marktstructuur Voorraad kantoorruimte in Midden-Nederland (*1. m²) 42.674 95 6.46 Overig Nederland In de regio Midden-Nederland ligt circa 14%

Nadere informatie

Kantorenmarkt Rotterdam

Kantorenmarkt Rotterdam Kantorenmarkt Rotterdam 1 e halfjaar 2015 Kantorenmarkt Rotterdam De gemeente Rotterdam telt circa 625.000 inwoners en 314.120 banen, verdeeld over 25.220 vestigingen (bron: Lisa). De kantorenvoorraad

Nadere informatie

Noordwest-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod

Noordwest-Nederland REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT. Marktstructuur. Vraag. Aanbod REGIONALE MARKTONTWIKKELINGEN KANTORENMARKT Noordwest- Marktstructuur Voorraad kantoorruimte in Noordwest- (*1. m²) 38.116 11.59 Overig In Noordwest- ligt circa 23% van de landelijke kantorenvoorraad.

Nadere informatie

NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE

NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE September 211 STAND VAN ZAKEN NEDERLANDSE MARKT VOOR BEDRIJFSRUIMTE Inhoud 1. Opname van 2. Aanbod van 3. Prijzen van 4. Beleggingen in D Colofon Samenstelling Drs. R. L. Bak Bron gegevens NVM Data & Research,

Nadere informatie

Regio Amsterdam. Kantorenvisie. Januari 2011 Beukenhorst, Hoofddorp. Lichte stijging opnameniveau 2010

Regio Amsterdam. Kantorenvisie. Januari 2011 Beukenhorst, Hoofddorp. Lichte stijging opnameniveau 2010 Research Kantorenvisie Regio Amsterdam Januari 2011 Beukenhorst, Hoofddorp Lichte stijging opnameniveau De totale opname van kantoorruimte in de regio Amsterdam in bedraagt 268.317 m², hetgeen een lichte

Nadere informatie

Kantorenmarkt Amsterdam

Kantorenmarkt Amsterdam Kantorenmarkt Amsterdam 2014 Kantorenmarkt Amsterdam De gemeente Amsterdam telt circa 810.000 inwoners en 554.730 banen, verdeeld over 112.800 vestigingen (bron: Lisa). De kantorenvoorraad heeft een omvang

Nadere informatie

Koopsom per maand, Nederland 2012-2013

Koopsom per maand, Nederland 2012-2013 Persbericht Woningmarktcijfers.nl, Heerlen 21-01-2014 Nederlandse woningmarkt stabiel in tweede halfjaar 2013 De gemiddelde koopsom van de door het Kadaster geregistreerde woningtransacties kwam in december

Nadere informatie

jul/09 mei/09 jun/09 sep/09 sep/08 jan/09 feb/09 mrt/09 jun/09 aug/09 sep/09 aug/09

jul/09 mei/09 jun/09 sep/09 sep/08 jan/09 feb/09 mrt/09 jun/09 aug/09 sep/09 aug/09 HAAGSE MONITOR ECONOMISCHE RECESSIE 7 Deze monitor geeft zowel prognoses als gerealiseerde cijfers weer. Het vaststellen van gerealiseerde cijfers kost tijd, maar worden, zodra deze bekend zijn, in de

Nadere informatie

KANTORENVISIE REGIO AMSTERDAM JANUARI 2012

KANTORENVISIE REGIO AMSTERDAM JANUARI 2012 Amsterdam Zuidoost Daling opnameniveau 2011 Aanbod en leegstand Huurprijzen verder onder druk Beleggingsmarkt; Afname transactievolume Toekomstverwachting Deelgebieden Regio Amsterdam Onze jaarlijkse kantorenvisie

Nadere informatie

De Nederlandse kantorenmarkt werd in 2012. Maart 2013. Inhoud 1. Opname van kantoren. 2. Aanbod van kantoren. 3. Huurprijzen van kantoren

De Nederlandse kantorenmarkt werd in 2012. Maart 2013. Inhoud 1. Opname van kantoren. 2. Aanbod van kantoren. 3. Huurprijzen van kantoren Maart 213 Inhoud 1. Opname van kantoren 2. Aanbod van kantoren Stand van zaken Nederlandse kantorenmarkt 3. Huurprijzen van kantoren 4. Beleggingen in kantoren Colofon Samenstelling Drs. R. L. Bak Bron

Nadere informatie

De Nederlandse Kantorenmarkt 2011

De Nederlandse Kantorenmarkt 2011 De Nederlandse Kantorenmarkt 2011 Economische indicatoren (in %) 2008 2009 2010 2011* 2012** Economische groei 1,8-3,5 1,7 1,2-0,75 Werkloosheid 3,8 4,8 5,4 5,4 6,75 Inflatie 2,5 1,2 1,3 2,3 2,25 * betreft

Nadere informatie

De Nederlandse Logistieke Vastgoedmarkt 2014

De Nederlandse Logistieke Vastgoedmarkt 2014 De Nederlandse Logistieke Vastgoedmarkt ndicatoren logistieke bedrijfsruimtemarkt Opname Aanbod Huurprijzen Beleggingsvol. 1.154.000 m² 2.591.000 m² 45 per m² 715 mln. 43% 2013 808.000 m² 2.626.000 m²

Nadere informatie

HAAGSE MONITOR RECESSIECIJFERS januari 2010

HAAGSE MONITOR RECESSIECIJFERS januari 2010 Pagina // Bijlage HAAGSE MONITOR RECESSIECIJFERS uari Deze monitor geeft zowel prognoses als gerealiseerde cijfers weer. Het vaststellen van gerealiseerde cijfers kost tijd, maar worden, zodra deze bekend

Nadere informatie

Marktrapport bedrijfsruimte en kantoorruimte Almere 2015

Marktrapport bedrijfsruimte en kantoorruimte Almere 2015 Marktrapport bedrijfsruimte en kantoorruimte Almere 2015 [1] Inhoud Voorwoord Roger Bakker 3 Bedrijfsruimtemarkt Almere 4 Kantorenmarkt Almere 9 Tot slot 15 Begrippenlijst 16 Over Van Westrhenen Bedrijfshuisvesting

Nadere informatie

Woningmarktrapport 4e kwartaal 2015. Gemeente Amsterdam

Woningmarktrapport 4e kwartaal 2015. Gemeente Amsterdam Woningmarktrapport 4e kwartaal 215 Gemeente Amsterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 3 Aantal verkocht 25 2 15 1 5 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 1e kwartaal

Nadere informatie

Vastgoedrapport Groningen Assen 2011

Vastgoedrapport Groningen Assen 2011 Vastgoedrapport Groningen Assen 2011 9 Beleggersmarkt 2011 9.1 Veranderend investeringsgedrag: vastgoed met weinig risico Klik hier direct door naar regionale ontwikkelingen > Veranderend investeringsgedrag:

Nadere informatie

Vastgoedrapport Groningen Assen 2011

Vastgoedrapport Groningen Assen 2011 Vastgoedrapport Groningen Assen 2011 Managementsamenvatting 2011 Het Vastgoedrapport Groningen-Assen 2011 stelt zich ten doel om een belangrijke informatiebron te zijn voor de hele regionale vastgoedsector.

Nadere informatie

Nieuwbouw logistiek 2014

Nieuwbouw logistiek 2014 Nieuwbouw logistiek 2014 Nieuwbouw logistieke ruimte gedaald in 2014 De oplevering van nieuwe logistieke ruimte in Nederland heeft in 2014 een forse daling laten zien. In totaal werd circa 475.000 m² nieuwe

Nadere informatie

Nederlandse winkelmarkt

Nederlandse winkelmarkt April 213 Inhoud 1. Opname van 2. Aanbod van Stand van zaken Nederlandse winkelmarkt 3. Prijzen van 4. Beleggingen in Colofon Samenstelling Drs. G.Raven Bron gegevens NVM Data & Research, Nieuwegein Vormgeving

Nadere informatie

Nederlandse winkelmarkt

Nederlandse winkelmarkt September 212 Inhoud 1. Opname van 2. Aanbod van Stand van zaken Nederlandse winkelmarkt 3. Prijzen van 4. Beleggingen in Colofon Samenstelling Drs. G.Raven Bron gegevens NVM Data & Research, Nieuwegein

Nadere informatie

Memo. Algemeen. jm.van.geet@mvgm.nl. Marktontwikkelingen rapportage

Memo. Algemeen. jm.van.geet@mvgm.nl. Marktontwikkelingen rapportage Aan Memo Behandeld door MVGM Vastgoedtaxaties / +31(0)33 464 02 97 E-mail jm.van.geet@mvgm.nl Datum Kwartaal 3 van 2011 Stationsplein 121 Postbus 442 3800 AK Amersfoort T +31(0)33 464 02 97 F +31(0)33

Nadere informatie

Ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt tot 1 juli 2004.

Ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt tot 1 juli 2004. Ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt tot 1 juli 2004. 1 In deze notitie wordt een beeld geschetst van de ontwikkelingen op de agrarische grondmarkt over de periode vanaf 1 januari tot 1 juli 2004.

Nadere informatie

INVESTMENT SNAPSHOT. Nederland Januari 2012. Cushman & Wakefield Research Publicatie

INVESTMENT SNAPSHOT. Nederland Januari 2012. Cushman & Wakefield Research Publicatie INVESTMENT SNAPSHOT Nederland Januari 2012 DE BELEGGINGSMARKT IN 2011 ALGEMEEN Het jaar 2011 begon met een positieve stemming op zowel de gebruikers als de beleggingsmarkt. Ondanks dat de beleggingsniveaus

Nadere informatie

NEDERLANDSE KANTORENMARKT

NEDERLANDSE KANTORENMARKT STAND VAN ZAKEN NEDERLANDSE KANTORENMARKT OPNAME VAN KANTOREN MAART 217 AANBOD VAN KANTOREN HUURPRIJZEN VAN KANTOREN BELEGGINGEN IN KANTOREN De Nederlandse kantorenmarkt heeft het afgelopen jaar de weg

Nadere informatie

Woningtransacties per maand, Nederland 2013-2015

Woningtransacties per maand, Nederland 2013-2015 Uitstekend eerste halfjaar 2015 Nederlandse woningmarkt De Nederlandse woningmarkt heeft een prima eerste half jaar achter de rug. In de eerste 6 maanden van 2015 werden door het Kadaster 75.249 woningtransacties

Nadere informatie

KANTOREN NOORD-NEDERLAND Drenthe, Friesland en Groningen

KANTOREN NOORD-NEDERLAND Drenthe, Friesland en Groningen Landelijke marktontwikkelingen Mede dankzij enkele grote transacties in diverse steden bereikte de opname van kantoorruimte de eerste maanden van 2012 een (onverwacht) hoog niveau. Deze goede start zette

Nadere informatie

De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt 2009. troostwijk TAXATIES

De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt 2009. troostwijk TAXATIES De Nederlandse bedrijfsruimtemarkt 2009 Voorwoord Dit is de tweede uitgave van het onderzoek naar de Nederlandse bedrijfsruimtemarkt dat is uitgevoerd door Troostwijk Research. Met het rapport wordt een

Nadere informatie

MARKTSCAN. 1. Gerichte markinformatie. 2. Markt op macroniveau

MARKTSCAN. 1. Gerichte markinformatie. 2. Markt op macroniveau MARKTSCAN 1. Gerichte markinformatie Het bieden van de flexibiliteit in het bestemmingsplan voor Eeneind West is geen doel op zich. Het moet de vertaling zijn van het gewenste ruimtegebruik van de bedrijven

Nadere informatie

Woningmarktrapport 3e kwartaal 2015. Gemeente Rotterdam

Woningmarktrapport 3e kwartaal 2015. Gemeente Rotterdam Woningmarktrapport 3e kwartaal 215 Gemeente Rotterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 9 Aantal verkocht 8 7 6 5 4 3 2 1 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 4e kwartaal

Nadere informatie

Woningmarktcijfers 4e kwartaal 2012

Woningmarktcijfers 4e kwartaal 2012 7 januari 2013 NVM Data & Research Niveau (t.o.v.) 2012-3 (t.o.v.) 2011-4 Opmerking Aantal transacties 25.031 + 31,8% +13,9% Gemiddelde verandering t.o.v. 3 e kwartaal: +3,1%. Totale markt naar schatting

Nadere informatie

SECTORRAPPORT BEDRIJFSRUIMTE EN LOGISTIEKE MARKT

SECTORRAPPORT BEDRIJFSRUIMTE EN LOGISTIEKE MARKT SECTORRAPPORT BEDRIJFSRUIMTE EN LOGISTIEKE MARKT UPDATE NOVEMBER 2017 www.colliers.nl 16 BEDRIJFSRUIMTEMARKT VRAAG Gebruikers van bedrijfsruimten stellen hogere eisen aan het vastgoed: gebruikers besteden

Nadere informatie

LANDELIJKE MARKTONTWIKKELINGEN BEDRIJFSRUIMTEMARKT

LANDELIJKE MARKTONTWIKKELINGEN BEDRIJFSRUIMTEMARKT LANDELIJKE MARKTONTWIKKELINGEN BEDRIJFSRUIMTEMARKT Verdeling voorraad bedrijventerrein in Nederland per regio (in netto ha) Opname bedrijfsruimtemarkt in Nederland in m² (*1.) 2.386 1.83 14.422 Noord-Nederland

Nadere informatie

HUURWONINGMARKT H1 2017

HUURWONINGMARKT H1 2017 HUURWONINGMARKT H1 2017 INHOUDSOPGAVE INLEIDING... 3 LANDELIJKE HUURWONINGMARKT... 4 Forse stijging huurprijzen kleine woningen... 4 Nieuwbouw en vooroorlogse huurwoningen het duurst... 5 Verschil in huurprijzen

Nadere informatie

Woningmarktrapport 3e kwartaal Gemeente 's-gravenhage

Woningmarktrapport 3e kwartaal Gemeente 's-gravenhage Woningmarktrapport 3e kwartaal 216 Gemeente 's-gravenhage Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 12 Aantal verkocht 1 8 6 4 2 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 4e kwartaal

Nadere informatie

Crisismonitor Drechtsteden

Crisismonitor Drechtsteden Crisismonitor Oktober 2010 (cijfers t/m augustus 2010) Inhoud: 1. Werkloosheid (algemeen) 2. Werkloosheid naar leeftijd (jongeren en ouderen) 3. Vacatures, bedrijven en leegstand 4. Woningmarkt Hoe staan

Nadere informatie

kantorenmarkt zuid-nederland Noord-Brabant en Limburg

kantorenmarkt zuid-nederland Noord-Brabant en Limburg Landelijke marktontwikkelingen Mede dankzij enkele grote transacties in diverse steden bereikte de opname van kantoorruimte de eerste maanden van 2012 een (onverwacht) hoog niveau. Deze goede start zette

Nadere informatie

De Nederlandse kantorenmarkt is in 2011. Maart 2012. Inhoud 1. Opname van kantoren. 2. Aanbod van kantoren. 3. Huurprijzen van kantoren

De Nederlandse kantorenmarkt is in 2011. Maart 2012. Inhoud 1. Opname van kantoren. 2. Aanbod van kantoren. 3. Huurprijzen van kantoren Maart 212 Inhoud 1. Opname van kantoren 2. Aanbod van kantoren Stand van zaken Nederlandse kantorenmarkt 3. Huurprijzen van kantoren 4. Beleggingen in kantoren Colofon Samenstelling Drs. R. L. Bak Bron

Nadere informatie

Macro-economische Ontwikkelingen

Macro-economische Ontwikkelingen Macro-economische Ontwikkelingen e kwartaal 8 Overall conclusie De kredietcrisis zorgt voor een terugval van de economische bedrijvigheid in Nederland die sinds het begin van de jaren tachtig niet is voorgekomen.

Nadere informatie

NEDERLANDSE KANTORENMARKT

NEDERLANDSE KANTORENMARKT Maart 216 Inhoud 1. Opname van kantoren 2. Aanbod van kantoren STAND VAN ZAKEN NEDERLANDSE KANTORENMARKT 3. Huurprijzen van kantoren 4. Beleggingen in kantoren Colofon Samenstelling Drs. R. L. Bak Bron

Nadere informatie

NOTITIE UPDATE LEEGSTAND BEDRIJFS ONROEREND GOED SOEST SOESTERBERG BEDRIJVEN, KANTOREN EN WINKELS

NOTITIE UPDATE LEEGSTAND BEDRIJFS ONROEREND GOED SOEST SOESTERBERG BEDRIJVEN, KANTOREN EN WINKELS NOTITIE UPDATE LEEGSTAND BEDRIJFS ONROEREND GOED SOEST SOESTERBERG BEDRIJVEN, KANTOREN EN WINKELS APRIL 2015 Inhoudsopgave: 1. Voorwoord Blz. 3 2. Update leegstand bedrijven en kantoren Blz. 4 2.a Algemene

Nadere informatie

Thermometer economische crisis

Thermometer economische crisis 9 Thermometer economische crisis oktober 20 Bestuursinformatie 07//20 gemeente Utrecht Inleiding In deze negende Thermometer economische crisis worden de recente ontwikkelingen op belangrijke gemeentelijke

Nadere informatie

Woningmarktrapport - 4e kwartaal Gemeente s-hertogenbosch

Woningmarktrapport - 4e kwartaal Gemeente s-hertogenbosch Woningmarktrapport - 4e kwartaal 214 Gemeente s-hertogenbosch Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 2 Aantal verkocht 18 16 14 12 1 8 6 4 2 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement

Nadere informatie

Flevoland, Noord-Holland en Utrecht. Landelijke marktontwikkelingen

Flevoland, Noord-Holland en Utrecht. Landelijke marktontwikkelingen Landelijke marktontwikkelingen Mede dankzij enkele grote transacties in diverse steden bereikte de opname van kantoorruimte de eerste maanden van 2012 een (onverwacht) hoog niveau. Deze goede start zette

Nadere informatie

Wie kopen er hypotheekloos?

Wie kopen er hypotheekloos? 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 Wie kopen er hypotheekloos? Auteurs: Frank van der Harst, Paul de Vries Datum: 28 juni 2017

Nadere informatie

winkelruimte oost-nederland Overijssel en Gelderland

winkelruimte oost-nederland Overijssel en Gelderland Landelijke marktontwikkelingen Veel consumenten nemen een afwachtende houding aan. De economische vooruitzichten zijn immers niet goed en de dalende koopkracht zorgt ervoor dat klanten alleen maar langer

Nadere informatie

Structureel aanbod op de Nederlandse kantorenmarkt

Structureel aanbod op de Nederlandse kantorenmarkt Analyse Structureel aanbod op de Nederlandse kantorenmarkt DO Research 1 Structureel aanbod op de kantorenmarkt Het aanbod van kantoorruimte in Nederland loopt nog altijd op. In totaal wordt momenteel

Nadere informatie

Woningmarktcijfers: huidige stand van zaken & blik op de toekomst. Pieter van Santvoort, 15 april 2014 @pmjvansantvoort

Woningmarktcijfers: huidige stand van zaken & blik op de toekomst. Pieter van Santvoort, 15 april 2014 @pmjvansantvoort Woningmarktcijfers: huidige stand van zaken & blik op de toekomst Pieter van Santvoort, 15 april 2014 @pmjvansantvoort Onze diensten Van Santvoort Makelaars helpt al sinds 1976 bij transacties van: Bestaande

Nadere informatie

NEDERLANDSE KANTORENMARKT

NEDERLANDSE KANTORENMARKT Maart 212 Inhoud 1. Opname van kantoren 2. STAND VAN ZAKEN NEDERLANDSE KANTORENMARKT Aanbod van kantoren 3. Huurprijzen van kantoren 4. Beleggingen in kantoren D Colofon Samenstelling Drs. R. L. Bak Bron

Nadere informatie

Analyse vraaghuurprijzen kantoorruimte 2012-2014

Analyse vraaghuurprijzen kantoorruimte 2012-2014 Analyse vraaghuurprijzen kantoorruimte 2012-2014 Kantorenmarkt uit balans De situatie op de Nederlandse kantorenmarkt is zeer ongunstig. Het aanbod van kantoorruimte ligt structureel op een zeer hoog niveau

Nadere informatie

De markt voor kantoren in ons land is in de. Augustus 2012. Inhoud 1. Opname van kantoren. 2. Aanbod van kantoren. 3. Huurprijzen van kantoren

De markt voor kantoren in ons land is in de. Augustus 2012. Inhoud 1. Opname van kantoren. 2. Aanbod van kantoren. 3. Huurprijzen van kantoren Augustus 212 Inhoud 1. Opname van kantoren 2. Aanbod van kantoren Stand van zaken Nederlandse kantorenmarkt 3. Huurprijzen van kantoren 4. Beleggingen in kantoren Colofon Samenstelling Drs. R. L. Bak Bron

Nadere informatie

VRIJBLIJVENDE PROJECTINFORMATIE LEEHOVE DE LIER BEDRIJVENTERREIN LEEHOVE

VRIJBLIJVENDE PROJECTINFORMATIE LEEHOVE DE LIER BEDRIJVENTERREIN LEEHOVE VRIJBLIJVENDE PROJECTINFORMATIE LEEHOVE DE LIER BEDRIJVENTERREIN LEEHOVE TE HUUR / TE KOOP BETREFT Op de laatste beschikbare kavel op bedrijvenpark Leehove in De Lier zal binnenkort gestart worden met

Nadere informatie

Vastgoed waarde op Graveland Zuid Spaanse Polder Schiedam. 23 mei 2012 Desirée Uitzetter

Vastgoed waarde op Graveland Zuid Spaanse Polder Schiedam. 23 mei 2012 Desirée Uitzetter Vastgoed waarde op Graveland Zuid Spaanse Polder Schiedam 23 mei 2012 Desirée Uitzetter Even voorstellen.. Stec groep: adviesbureau Gebieden Gebouwen Grond Geld bedrijventerreinen!! Wat zien we landelijk

Nadere informatie

Macro-economische Ontwikkelingen

Macro-economische Ontwikkelingen Macro-economische Ontwikkelingen e kwartaal 1 Bijlage II Overall conclusie De Nederlandse economie groeit naar verwachting met 1¾% in 1 en met 1½% in 11. De toename van het bbp komt bijna volledig voor

Nadere informatie

NEDERLANDSE WINKELMARKT

NEDERLANDSE WINKELMARKT Maart 215 Inhoud 1. Opname van 2. Aanbod van STAND VAN ZAKEN NEDERLANDSE WINKELMARKT 3. Prijzen van 4. Beleggingen in Colofon Samenstelling Drs. G. Raven Bron gegevens NVM Data & Research, Nieuwegein Vormgeving

Nadere informatie

NEDERLANDSE KANTORENMARKT

NEDERLANDSE KANTORENMARKT Maart 216 Inhoud 1. Opname van kantoren 2. Aanbod van kantoren STAND VAN ZAKEN NEDERLANDSE KANTORENMARKT 3. Huurprijzen van kantoren 4. Beleggingen in kantoren Colofon Samenstelling Drs. R. L. Bak Bron

Nadere informatie

Nieuwbouw logistiek 2015

Nieuwbouw logistiek 2015 Nieuwbouw logistiek 2015 Nieuwbouw logistieke ruimte sterk gestegen in 2015 De oplevering van nieuwe logistieke ruimte in Nederland heeft in 2015 een sterke stijging laten zien. In totaal werd circa 570.000

Nadere informatie

Bijna 30% van de starters stopt na het eerste jaar Met name cafetaria s en restaurants worden na één jaar weer opgeheven

Bijna 30% van de starters stopt na het eerste jaar Met name cafetaria s en restaurants worden na één jaar weer opgeheven Kwartaalbericht Starters ING Economisch Bureau Bijna 30% van de starters stopt na het eerste jaar Met name cafetaria s en restaurants worden na één jaar weer opgeheven In het eerste kwartaal 2014 waren

Nadere informatie

Conjunctuur enquête. Technologische Industrie Nederland

Conjunctuur enquête. Technologische Industrie Nederland Conjunctuur enquête Technologische Industrie Nederland Gunstig beeld met internationale onzekerheden Het CBS kopt donderdag 16 februari dat het ondernemersvertrouwen in Nederland nog nooit op zo n hoog

Nadere informatie

Crisismonitor Drechtsteden augustus 2010 (cijfers tot en met juni 2010)

Crisismonitor Drechtsteden augustus 2010 (cijfers tot en met juni 2010) Crisismonitor Drechtsteden augustus 2010 (cijfers tot en met juni 2010) Uit de landelijke pers: Economie groet met 2,1% Voorzichtig herstel aantal banen Herstel uitzendmarkt Werkloosheid blijft afnemen

Nadere informatie

Woningmarktrapport 3e kwartaal Gemeente Alphen aan den Rijn

Woningmarktrapport 3e kwartaal Gemeente Alphen aan den Rijn Woningmarktrapport 3e kwartaal 217 Gemeente Alphen aan den Rijn Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 12 Aantal verkocht 1 8 6 4 2 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement

Nadere informatie

NEDERLANDSE KANTORENMARKT

NEDERLANDSE KANTORENMARKT Augustus 211 Inhoud 1. Opname van kantoren 2. Aanbod van kantoren STAND VAN ZAKEN NEDERLANDSE KANTORENMARKT 3. Huurprijzen van kantoren 4. Beleggingen in kantoren Colofon Samenstelling Drs. R. L. Bak Bron

Nadere informatie

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013).

Marktwaarde van de pensioenverplichtingen in het tweede kwartaal gestegen van 15.941 miljoen naar 16.893 miljoen ( 15.008 miljoen ultimo Q4 2013). Kwartaalbericht 2014 Samenvatting Marktwaardedekkingsgraad per 30 juni 2014 129,5%, een toename van 0,9%-punt ten opzichte van 31 maart 2014. Over de eerste zes maanden steeg de marktwaardedekkingsgraad

Nadere informatie

Bijlage. Woningbouw. Particuliere kavels prijzen 2016

Bijlage. Woningbouw. Particuliere kavels prijzen 2016 Bijlage Deze bijlage maakt deel uit van de uitvoeringsnota grondprijzen 2017. Onderdeel van de grondprijzen per 2017 is onderzoek naar de marktconformiteit hiervan. Daartoe wordt belicht wat er in het

Nadere informatie

Leegstand van kantoren, 1991-2013

Leegstand van kantoren, 1991-2013 Leegstand van kantoren, 1991-2013 Conclusie In Nederland is een overaanbod van kantoorvloeroppervlakte. Gemiddeld 16% van het kantoorvloeroppervlakte staat leeg in 2013. Dit percentage neemt nog steeds

Nadere informatie

Trendmonitor Hoorn. 11 e meting: eerste kwartaal 2012. Trendmonitor Hoorn. Gemeente Hoorn mei 2012

Trendmonitor Hoorn. 11 e meting: eerste kwartaal 2012. Trendmonitor Hoorn. Gemeente Hoorn mei 2012 11 e meting: eerste kwartaal 2012 Gemeente Hoorn mei 2012 Colofon Uitgave : &O Research BV van Dedemstraat 6C 1624 NN Hoorn Tel. (0229) 282555 www.ioresearch.nl Datum : Mei 2012 Opdrachtgever : gemeente

Nadere informatie

MARKTUPDATE BELEGGINGSTRANSACTIES

MARKTUPDATE BELEGGINGSTRANSACTIES MARKTUPDATE BELEGGINGSTRANSACTIES 2015 Introductie Met gepaste trots voorzien wij u bij deze van onze nieuwste marktupdate over de Nederlandse vastgoedbeleggingsmarkt. Wij geven u op deze manier graag

Nadere informatie

Woningmarktrapport - 1e kwartaal Gemeente Beverwijk

Woningmarktrapport - 1e kwartaal Gemeente Beverwijk Woningmarktrapport - 1e kwartaal 215 Gemeente Beverwijk Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 45 Aantal verkocht 4 35 3 25 2 15 1 5 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement

Nadere informatie

Internationale varkensvleesmarkt 2012-2013

Internationale varkensvleesmarkt 2012-2013 Internationale varkensvleesmarkt 212-213 In december 212 vond de jaarlijkse conferentie van de GIRA Meat Club plaats. GIRA is een marktonderzoeksbureau, dat aan het einde van elk jaar een inschatting maakt

Nadere informatie

NEDERLANDSE KANTORENMARKT

NEDERLANDSE KANTORENMARKT Maart 214 Inhoud 1. Opname van kantoren 2. Aanbod van kantoren STAND VAN ZAKEN NEDERLANDSE KANTORENMARKT 3. Huurprijzen van kantoren 4. Beleggingen in kantoren Colofon Samenstelling Drs. R. L. Bak Bron

Nadere informatie

Thermometer economische. crisis

Thermometer economische. crisis 8 Thermometer economische oktober 20 crisis 06//20 Inleiding In deze achtste Thermometer economische crisis worden de recente ontwikkelingen op belangrijke gemeentelijke thema s gevolgd (economie, arbeidsmarkt,

Nadere informatie

Analyse ontwikkeling leerlingaantallen

Analyse ontwikkeling leerlingaantallen Analyse ontwikkeling leerlingaantallen Naar aanleiding van de 1 oktobertelling 2014 heeft VGS Adivio weer een korte analyse uitgevoerd waarbij onderzocht is in hoeverre de leerlingaantallen onderhevig

Nadere informatie

VRIJBLIJVENDE PROJECTINFORMATIE LEEHOVE 105 & 107 DE LIER BEDRIJVENTERREIN LEEHOVE

VRIJBLIJVENDE PROJECTINFORMATIE LEEHOVE 105 & 107 DE LIER BEDRIJVENTERREIN LEEHOVE VRIJBLIJVENDE PROJECTINFORMATIE LEEHOVE 105 & 107 DE LIER BEDRIJVENTERREIN LEEHOVE TE KOOP/TE HUUR BETREFT Op bedrijventerrein Leehove, gelegen nabij de Burgemeester van Doornlaan (N223) en de Rijksweg

Nadere informatie

kantorenmarkt zuidwest-nederland Zuid-Holland en Zeeland

kantorenmarkt zuidwest-nederland Zuid-Holland en Zeeland Landelijke marktontwikkelingen Mede dankzij enkele grote transacties in diverse steden bereikte de opname van kantoorruimte de eerste maanden van 2012 een (onverwacht) hoog niveau. Deze goede start zette

Nadere informatie