KVGO in actie. Energiebesparingen & Milieu, Arbo plus Voedselveiligheid

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "KVGO in actie. Energiebesparingen & Milieu, Arbo plus Voedselveiligheid"

Transcriptie

1 KVGO in actie Energiebesparingen & Milieu, Arbo plus Voedselveiligheid Februari 2012

2 1. ENERGIEBESPARINGEN & MILIEU ENERGIEBESPARINGEN MJA-energie Grafimedia Voorwaarde om een MJA3-Enegrievconvenant af te sluiten is dat ongeveer 80% van het verbruik van de bedrijfstak wordt gedekt door de deelnemers. Er hebben zich nog te weinig bedrijven zich aangemeld. Indien er te weinig toetreders zijn dan kunnen deze met instemming van het ministerie van Economische zaken, landbouw en Innovatie mogelijk ondergebracht worden onder de MJA-groep overige bedrijven. Begin januari 2012 volgt een herinneringsactie. Eind februari 2012 wordt bekeken hoe verder te gaan indien de 80% niet wordt bereikt. Lichtplan Philips/Greendeal MKB-Nederland Lichtplan Philips Losstaand van de MJA is het KVGO is al in bespreking met Philips om te komen tot een lichtplan om versneld over te stappen op energiebesparende verlichting waarbij de leden niet hoeven te investeren maar de kosten worden terugbetaald uit de energiebesparing over bepaalde periode. Een lichtplan maakt ook onderdeel uit van een MJA. Gebleken is dat op verlichting bij alle leden nog veel te besparen is: soms tot wel 70%. Bij de uitwerking van een lichtplan met Philips wordt ook gekeken hoe we de niet MJA-bedrijven ( energierekening < ,-) kunnen bereiken. In februari 2012 zijn er vervolgbesprekingen met Philips. Greendeal MKB-Nederland E.e.a. past ook in de greendeal die MKB-Nederland met de overheid heeft afgesloten om het MKB te verduurzamen. Het gaat hierbij met name om het laaghangend fruit binnen te halen e.e.a. sluit aan bij het lichtplan. Gekeken wordt hoe e.e.a. op elkaar kan worden afgestemd. Er komt mogelijk een speciaal financieringsfonds hiervoor. Overleg SEI/Essent over verduurzaming Begin 2012 wordt met Essent verder gesproken op welke concrete terreinen er kan worden samengewerkt om invulling te geven aan het verduurzamingselement van de Raamovereenkomst tussen SEI en Essent. De SEI heeft Essent laten weten dat zij vindt dat dit element niet goed tot zijn recht komt. 2

3 MILIEU Inspectie vloeistofdichtheid bedrijfriolering. In het Activiteitenbesluit is opgenomen dat er geen verplichting is voor het inspecteren van de bedrijfsriolering. Door een langdurige lobby hebben we een dergelijke verplichting uit de ontwerpnorm AS SIKB 6700, 'Inspectie Bodembeschermende Voorzieningen weten te halen die via een de Nederlandse richtlijn bodem (NRB) de status van pseudowetgeving had gekregen. In de norm is het nu nog alleen een aanbeveling. Afvalbrief Atsma november 2011 Staatssecretaris Atsma van het ministerie van Infrastructuur en Milieu heeft op 25 augustus een brief aan de 2e Kamer gestuurd over het inperken en voorkomen van afval. In de brief deelt hij o.a. mee dat hij laat onderzoeken of plastics folies om tijdschriften en reclame kunnen worden uitgebannen en vervangen door andere alternatieven. Verder wil hij laten onderzoeken of de verspreiding van drukwerk verder kan worden gedigitaliseerd. Ook laat hij zich negatief uit over de milieudruk van papier zonder dat e.e.a. vergeleken is met de milieudruk van digitale toepassingen. Als positief voorbeeld om afval te voorkomen wordt de oprichting van de milieucirkels (duurzaamheidscirkels) genoemd. Op initiatief van het KVGO is er een ketenoverleg geweest dat uitmondde in gezamenlijke lobby in PRN-verband waarbij een lobbybureau is ingeschakeld bekostigd door de PRN en de verspreiders. In oktober is er per brief bezwaar gemaakt tegen de Afvalbrief en verzocht om overleg met de minister. Het gesprek met het ministerie is in november geweest. De ambtenaren zijn zelf achteraf ook wat ongelukkig met het ongenuanceerde beeld in de brief. Het ministerie vindt preventie zelf een belangrijk onderwerp. Gedacht wordt om een Green Deal te sluiten om het inzamelingspercentage om hoog te krijgen. CO 2 -voetafdrukdiscussie vindt miniserie een dooddoener computergebruik dring je toch niet terug en servers staan er al. N.a.v. bespreking is de position paper aangepast. Behandeling van de Afvalbrief is uitgesteld en vindt plaats in maart Voorafgaand vinden er gesprekken plaats met Kamerleden. Zie ook het punt Imagoverbetering. Imagoverbetering Duurzaamheidskringen De duurzaamheidskringen dragen ook gezien de afvalbrief bij de imagoverbetering van de bedrijfstak. Op de bijeenkomst van een duurzaamheidskring was ook een gedeputeerde aanwezig. Die was onder 3

4 de indruk van de duurzaamheidactiviteiten die in de bedrijfstak zijn verricht en gaat ook een goed woord voor de bedrijfstak doen bij staatssecretaris Atsma. Het KVGO heeft de PRN-directeur in contact gebracht met de gedeputeerde. - Lespakketten PRN zal een bijdrage vestrekken aan het IPK voor het maken van een lespakket voor de imagoverbetering van drukwerk. Verpakkingenbelasting Verpakkingenbeslasting wordt per 1 januari 2013 afgeschaft. Wat dit voor gevolgen heeft voor de monitoring die door de belastingdienst ook voor het ministerie van I&M wordt gedaan i.v.m. de AMvB verpakkingen en papier en karton, is niet duidelijk. Over de monitoring zal in 2012 verder gesproken worden met het ministerie ter uitwerking van de Raamovereenkomst II met Nedvang (bedrijfsleven) waarin ook PRN zitting heeft. In 2012 meer duidelijkheid. Wijziging bijlage Europese richtlijn verpakking en verpakkingsafval De Europese Commissie wil de bijlage van deze richtlijn wordt aangepast met o.a. nadelige gevolgen voor de etikettendrukkers omdat het rugmateriaal van zelfklevende etiketten wordt bestempeld als afval. N.a.v. lobbyactiviteiten o.a. van Finat en het KVGO heeft een eerste voorstel het niet gehaald omdat voor verscheidene onderdelen geen meerderheid te vinden was bij de vertegenwoordigers van de Lidstaten o.a. i.v.m. het voorstel om rugmateriaal van zelfklevende etiketten te bestempelen als afval. De Europese Commissie heeft het voorstel aangepast maar o.a. niet op dit punt. Op 12 december is daarom het voorstel weer afgestemd door de Nationale vertegenwoordigers. De EC legt nu het voorstel voor aan de Raad van Ministers die het met gekwalificeerde meerderheid moet aanvaarden. Het is dus nog afwachten of het voorgestel aanvaard zal worden de lobbyactiviteiten gaan verder. De aanpassing van deze bijlage is van belang voor de uitleg van bepaalde begrippen i.v.m. lopende bezwaarschriften een beroepsprocedure tegen de verpakkingenbelasting: o.a. of siliconenpapier afval is of een onderdeel van het product zelfklevend etiket. Wordt het als afval bestempeld dan moeten verscheidene leden met terugwerkende kracht hierover verpakkingenbelasting betalen en rest hen alleen een Europees rechtelijke procedure om hieronder uit te komen. In februari 2012 wordt een uitspraak verwacht van de belastingrechter te Den Haag. 4

5 CO2-rekenmodule De website is in de lucht zie Ondertussen zijn er 2 bedrijven in Nederland al gecertificeerd en lopen er 2 certificatieprocessen. Het systeem voldoet aan ISO Product Footprint Category Rules (PFCR) voor Papier De Europese Commissie de Confederatie van de Europese papierindustrie (CEPI) werken samen om Product Footprint Category Rules (PFCR) voor papier te ontwikkelen die eind 2011 af moeten zijn. De PFCR s geven gedetailleerde richtsnoeren hoe men een onderzoek naar de ecologische voetafdruk moet uitvoeren (www.paperpfcr.eu). In Intergraf-verband is commentaar gegeven aan de Europese Commissie omdat Intergraf zich zorgen maakt dat het resultaat te veel met algemene gegevens werkt waardoor een onderlinge vergelijke van de papiersoorten op hun CO 2 - voetafdruk niet mogelijk is. Europees milieukeur (Ecolabel) krantenpapier Verwacht wordt dat deze in maart 2012 wordt vastgesteld. Knelpunt hier is de eis over het minimumpercentage gerecycleerd papier. Europees milieukeur (Ecolabel) drukkerijen. Verwacht wordt dat deze in maart 2012 zal worden vastgesteld. Uitgangspunt is dat de gehele drukkerij moet worden gecertificeerd. De Europese milieukeur lijkt veel op de Nederlandse duurzaamheidscriteria. Op grond van de Nederlandse duurzaamheidscriteria mag je geen producten gebruiken die met bepaalde H/R-zinnen zijn geclassificeerd. Echter in het Ecolabel mogen in de producten zelf geen stoffen zitten die geclassificeerd zijn met de in de milieukeur verboden H/R zinnen. Vermoedelijk is daardoor het milieukeur onbruikbaar. De bepaling inzake CRM-stoffen vormt een probleem voor met name diepdrukbedrijven die zelf hun cilinders verchromen hebben met mag deze producten zelfs niet in huis hebben. In Nederland mag je de verboden producten wel in huis hebben maar je mag ze niet gebruiken voor het drukken van producten die moeten voldoen aan de duurzaamheidscriteria. Voor de milieukeur mag je deze verboden producten zelfs niet in huis hebben. O.a. hiertegen is in Intergraf-verband bezwaar gemaakt. Dit bezwaar is niet overgenomen zoals uit de laatste ontwerpversie blijkt. Er zijn verder nog een aantal andere bezwaren tegen zijn. De vertegenwoordigers van de Nationale Milieukeurorganisaties moeten uiteindelijk instemmen met het eindvoorstel. Op het verzoek van het KVGO stelt Intergraf een brief met aanwijzingen voor haar leden op om de Nationale Milieukeurorganisaties op een gecoördineerde wijze te beïnvloeden. Op dit ogenblik wordt opnieuw lobbywerkzaamheden verricht. 5

6 Chroom Chroom (VI) Een mogelijk verbod van zeswaardig chroom op basis van REACH in 2016 treft verchroomde cilinders o.a. voor illustratie- en verpakkingsdiepdruk. Ter uitvoering van REACH is begonnen met procedures om het gebruik van zeswaardig chroom te verbieden dat o.a. wordt gebruikt om het chroom van de mantel van bepaalde diepdrukcilinders te harden. Alleen voor het gebruik en de toepassingen, waarvoor autorisatie is aangevraagd en verkregen is, mag Chroom(VI) onder bepaalde condities en voor bepaalde tijd dan nog worden gebruikt. Er is daarom een Europees Consortium gevormd waaraan via een Nederlands consortium ook de KVGO-leden RSDB en Biegelaar aandeel nemen. Indien blijkt dat een autorisatie mogelijk is, wordt begonnen aan fase 2. In fase 2 moet worden aangetoond dat er geen alternatieven zijn en met een sociaaleconomische analyse moet worden aangetoond de gevolgen voor de gezondheid en milieu minder zijn dan de gevolgen voor de economie als de stof niet meer beschikbaar is. Autorisatie wordt verleend voor een bepaalde termijn. Normaal is dat 2 tot 4 jaar, hoewel dat in uitzonderlijke gevallen kan oplopen tot 12 jaar. Binnen die tijd wordt het bedrijf geacht aan een alternatief te werken. Een plan daartoe moet nadrukkelijk in de autorisatieaanvraag vermeldt worden. Chroom (III) Het Europees Agentschap voor chemische stoffen heeft onlangs 20 nieuwe stoffen waaronder een aantal Chroomverbindingen op basis van driewaardig chroom in behandelingen genomen voor mogelijke plaatsing op de kandidaatslijst van zeer zorgwekkende stoffen (Candidate List of Substances of Very High Concern). Afwachten is of en welke chroomverbindingen op de lijst komen. Aanpassing Activiteitenbesluit/wijziging milieuvergunningenstelsel Het activiteitenbesluit wordt aangepast: verpakkingsdruk, flexo, heatset, rotatieoffset worden er onder gebracht. In 2012 verschijnt het ontwerpbesluit, moeten de aanpassingen ingaan. Alleen IPPCbedrijven blijven vergunningsplichtig. Echter er zullen niet meer volledige vergunningen worden geschreven maar de van toepassingzijnde bepalingen uit het activiteitenbesluit zullen op deze bedrijven van toepassingen worden verklaard en er komen alleen nog wat aanvullende bepalingen in de vergunning. Bedrijven moeten goed controleren of o.a. hun huidige geluidsnormen ruimer zijn. Ook IPPC-bedrijven moeten dit doen omdat bepalingen uit het activiteiten besluit van toepassing worden verklaard op de IPPC-bedrijven. 6

7 Verder wordt het beleid kleine ketels (400kw - < 1 Mw) en het Besluit emissies middel grote ketels (BEMS vanaf 1 Mw) geïntegreerd in het activiteitenbesluit. Voor ketels < 400 Mw gelden de bepalingen van de Europese richtlijn Ecodesign. Op de aanpassingen de aanpassingen zijn in VNO-NCW-verband bezwaren ingediend. Over de integratie van BEMS is al een KVGO-publicatie. Over de kleine ketels komt nog een aanvullende publicatie. Nadat de wijzigingen van het activiteitenbesluit van kracht worden wordt pas de Actviteitenbesluitinternetmodule (AIM) aangepast. Dan wordt pas echt zichtbaar of er nog onvoorziene gevolgen zijn voor de drukkerijen. Omzetting Richtlijn Industriële Emissies/Nationale kop Het ministerie van I en M wil veel strengere minimum emissie-eisen dan de IED eist en wil bovendien geen gebruik maken van de afwijkingsbepalingen in de IED en wil e.e.a. omzetten via het activiteitenbesluit. De leden die nu een IPPC-vergunning hebben zouden daardoor in de toekomst te maken kunnen krijgen met een nationale kop. VNO-NCW heeft hiertegen al bezwaar gemaakt. Routekaart Klimaat 2050 (koolstofarme economie) De routekaart verkent paden naar een reductie van EU broeikasgasemissies met 80-95% in 2050 ten opzichte van De Commissie concludeert op basis van een modelanalyse dat een reductie van 80% haalbaar is met de inzet van bestaande technologieën, zonder gedragsverandering en zonder aankoop van reducties in derde landen. Volgens de analyse kan een kosteneffectief en geleidelijk emissiepad naar 80% reductie in 2050 in de EU lopen via tussenstappen van 25% in 2020, 40% in 2030 en 60% in De Commissie stelt geen herziening van de 2020 klimaatdoelstelling voor. De routekaart zal onder andere worden uitgewerkt in sectorspecifieke emissiereductiestrategieën, waaronder de Energieroutekaart 2050 (welke eind 2011 wordt verwacht) en het al verschenen Witboek Transport. Het CBP heeft een in een notitie van de gevolgen voor Nederland doorberekend. Er wordt uitgegaan van een welvaartverlies van 1% in de EU. In Nederland is dit minimaal het dubbele indien men de bestaande energiebelastingen niet verlaagd door de stapeling van de CO 2 -prijs op de bestaande energiebelastingen die in Nederland relatief hoog zijn t.o.v. het Europees gemiddelde. Conclusie voor Grafimedia: noodzaak tot verduurzaming is extra groot gezien het energieverbruik van de sector. Grondstoffenschaarste en duurzame grondstoffen (Routekaart Resource Efficiency ) De Europese Commissie de Commissie stelt zich met de routekaart tot doel om tot een ontkoppeling te komen van economische groei en groei in 7

8 grondstoffengebruik c.q. de milieudruk die winning van grondstoffen vraagt. Grote internationale bedrijven hebben al/of zijn bezig te kijken wat de gevolgen zijn van schaarste en welke alternatieven zij hebben hierbij in beschouwing nemend de positie van China o.a. wat de levering betreft van zeldzame aardmetalen. E.e.a. heeft ook gevolgen voor het ontwikkelen van een Nederlands duurzaamheidbeleid. Het ministerie van I & M VNO-NCW bereidt een standpunt bepaling voor. Conclusie voor Grafimedia: e.e.a. kan gevolgen hebben: bijvoorbeeld in de concurrentie van het inzetten van vezels voor papier of voor biomassa en bij machines waarin zeldzame aardmetalen nodig zijn (o.a. voor computers). De ministeries van E, L& I en I & M willen samen met het bedrijfsleven tot een uitwerking en plan van aanpak te komen om de voorzieningszekerheid voor het Nederlandse bedrijfsleven te verbeteren. Het ministerie van EL&I wil voor zomer 2012 een kamerbrief versturen waarin deze samenwerking wordt omschreven en wat de stand van zaken is van het grondstoffenbeleid. In VNO-NCW-verband is daarvoor een uitgangspuntennotitie gemaakt. PGS-rapporten PGS 31/ Inspectieverplichtingen Er wordt gewerkt aan PGS 31: Overige vloeistoffen - Opslag in ondergrondse en bovengrondse tankinstallaties. Deze moet begin 2012 in concept worden gepubliceerd. KVGO neemt deel aan het overleg en heeft tezamen met andere brancheorganisaties al bezwaar gemaakt tegen de frequentie van inspectieverplichtingen en geëist dat de noodzaak van inspecties en de frequenties worden onderbouwd. Met het ministerie van I en M is o.a. al besproken dat de noodzaak van inspecties en de frequenties daarvan in het activiteitenbesluit moeten worden vastgelegd en niet in pseudowetgeving die ook nog eens door verwijst naar andere normen met inspectieverplichtingen. Daarom is onder druk van het bedrijfsleven is de verwijzing naar BRL K903 (Regeling Erkenning Installateurs Tankinstallaties (REIT)) eruit gehaald en zullen de eisen opgenomen worden in de PGS zelf. Hierdoor worden allerlei onnodige keuringseisen voorkomen. Ergens in 2012 wordt deze PGS vastgesteld. PGS 19, 28, 30 stand van zaken PGS 28 (Vloeibare Brandstoffen ondergrondse tankinstallaties) en PGS 30 (Vloeibare aardolieproducten buitenopslag in kleine installaties) gereed ter commentaar, werkgroep herziening PGS 19 (Opslag van propaan) is opgericht. 8

9 Omgevingswet De overheid werkt op aandringen van het bedrijfsleven aan een omgevingswet. Het omgevingsrecht (milieu, ruimtelijke ordening, natuur en water) is momenteel veel te complex. Het bevat meer dan 60 wetten, ruim 100 algemene maatregelen van bestuur (AMvB s) en honderden ministeriële regelingen. Daarbij gaat het niet zozeer om de inhoud van die regels als wel om het herschikken van die regels volgens de structuur van het Europese recht, waarbij er meer samenhang komt tussen de verschillende soorten regelgeving; de besluitvorming wordt sneller, goedkoper, voorspelbaarder; nationale koppen op EU-regels moeten voorkomen worden. Eind 2011 moet de eerste wettekst gereed zijn en op 1 januari 2013 moet de Omgevingswet in werking treden. Na deze wetgevingswerkzaamheden komen de AMvB s (meer onderwerpinhoudelijk) aan de beurt. KVGO dringt aan alleen de nieuwe wet van kracht te laten worden als ook de AMvB s en ministeriële regels geïntegreerd zijn en dat er een goede omgevingswetinternetmodule komt waarin de postcode met de verschillende regels, bestemmingsplannen etc. gekoppeld zijn zodat een ondernemer indien hij zich ergens wil vestigingen meteen kan zien waarmee hij te maken krijgt. Dit is des te meer nodig omdat ook al de Activiteitenbesluitinternetmodule (AIM) steeds ondoorzichter wordt met elke wijziging. 9

10 2. ARBO Rapport arbeidsinspectie Grafimedia Het rapport is ter commentaar ontvangen. Het definitieve rapport verschijnt begin Het aantal overtredingen is wat gedaald maar ligt nog aan de hoge kant. Wel heeft de AI een positieve indruk van de bedrijfstak en vindt daarom voorlopig een algemene bedrijfstakcontrole niet meer nodig. Zodra het rapport openbaar is zal e.e.a. worden gepubliceerd. Uitbreiding RI&E/Grafimedia Aan de ROGB is voorgesteld de huidige RI&E om te zetten in een internetversie en op verschillende punten te verbeteren en uit te breiden. Het begrotingsvoorstel moet nog worden goedgekeurd. Verder wordt de Branchecatalogus binnenkort uitgebreid met een brochure voor bedrijfshulpverlening en een voor de inrichting van gebouwen. Adviesaanvraag aan SER over Hittestress Men kan niet komen tot een grenswaarde. Geen nieuws Ethanol Ethanol staat sinds 2008 op de Nederlandse lijst van kankerverwekkende stoffen en moet dus uitgebannen worden om geacht het feit dat bij de huidige blootstellingen dit niet leidt tot enig extra kankergeval. Het bedrijfsleven is zeer ongelukkig met de gang van zaken omdat ethanol zelf op Europees niveau niet als zodanig is geclassificeerd. Van ethanol zijn vrijwel alle gezondheidskundige gevaren bekend dit i.t.t. vervangende stoffen. De huidige grenswaarde zal in de toekomst heroverwogen worden om tot verder verlaging te komen. Geen nieuws Herziening grenswaardestelsel voor blootstelling aan stoffen Bekeken wordt of het grenswaardenstelsel kan worden herzien. Het bedrijfsleven is daar een voorstander van. Vroeger was er het driestapstelsel waarbij eerst een gezondheidskundige warde werd vast gesteld daarna volgde een sociaaleconomische toetsing waarna er door de minister een blootstellingsgrenswaarde (de voormalige MAC-waarden) werd vastgesteld. De algemene regel is nu dat de gezondheidskundegewaarde meteen de grenswaarde is met uitzondering van die voor kankerverwekkende en mutagene stoffen en voor inhaleerbare allergene stoffen. Het KVGO wil weer richting het oude drietrapsstelsel en vindt verder dat o.a. de grenswaarden op Europees niveau moeten worden samengesteld om te komen tot gelijke mededingingsverhoudingen in Europa. 10

11 Conceptadvies Gezondheidsraad Staand, geknield en gehurkt werken De Gezondheidsraad wil een gezondheidskundige of veiligheidskundige grenswaarde vaststellen voor staand, geknield en gehurkt werken op basis van in kaart gebrachte risico s terwijl de commissie vaststelt geen grens te kunnen aangeven waarbij geen gezondheidsklachten te verwachten zijn. De commissie stelt vast dat er nog veel onzeker is o.a. is er geen ondubbelzinnige definitie voor lage rugklachten en dat slechts in een beperkt aangevallen objectieve oordelen kunnen worden gegeven. Er kan geen wetenschappelijk bewijs worden gegeven voor het bepalen van de hoogte van de gezondheidskundige advieswaarde. Werkgevers vinden dat de commissie zich op een risicovolle weg zich begeeft en vinden verder dat het vaststellen van een grenswaarde slechts zinvol is wanneer die waarde kan worden gemeten en dat is hier niet het geval. Wel vinden zij dat het voorkomen van lage rugklachten kan worden verwezenlijkt met op werkplek gerichte maatregelen waarbij de branchespecifieke arbocatalogi behulpzaam kunnen zijn. Positie bedrijfsarts in het stelsel van bedrijfsgezondheids- en arbozorg SZW heeft een onderzoek laten uitvoeren naar deze positie van de bedrijfsarts. Gezien de bevindingen van het onderzoek vindt de Arbocommissie van het VNO-NCW waarin het KVGO zitting heeft dat er geen reden is de positie van de bedrijfsarts te wijzigingen. De komst van de Wet Verbetering Poortwachter heeft ertoe geleid dat de aandacht voor preventie, ziekteverzuim, re-integratie en arbeidsomstandigheden in de afgelopen jaren sterk is toegenomen. Gezien de teruglopende verzuimcijfers in Nederland en teruglopende instroom in de WIA en IVA is wijziging van het stelsel niet nodig. Financiering van de bedrijfsarts d.m.v. collectieve branchefinanciering haalt het goed werkend systeem dat geleid heeft tot een daling van verzuim onderuit en is daarom niet gewenst. Ook de financiering van de bedrijfsarts via de basisverzekering moet worden afgewezen. De kosten van de basisverzekering moeten juist dalen. Bovendien bestaat het risico dat iedere werknemer zijn eigenbedrijfsarts kan kiezen en zou de werkgever de onafhankelijkheid van de bedrijfsarts in twijfel kunnen trekken. Stichting van de Arbeid (STAR) en arbocatalogi De stichting wil meer algemene handreikingen geven aan de branches voor de arbocatalogi o.a. een over de preventiemedewerker. De KVGO is van mening dat dit juist op brancheniveau moet gebeuren gezien de specifieke kenmerken van elke branche om te voorkomen dat eisen worden opgelegd die niet nodig zijn. 11

12 3. VOEDSELVEILIGHEID Kennisnetwerk voedselveiligheid Het KVGO-Kennisnetwerk voedselveiligheid is 12 oktober opgericht. Deze eerste bijeenkomst is bezocht door 50 mensen die meer dan 40 bedrijven vertegenwoordigden. In het eerste kwartaal 2012 zal er weer een bijeenkomst georganiseerd worden. Minerale oliën Er heeft in november een ketenoverleg plaats gevonden over minerale oliën. Met name worden voor het drukken van kranten, inkten gebruikt op basis van minerale oliën. Het vervangen van minerale oliën in drukinkten heeft door de recyclage van papier pas echt effect na ongeveer 20 jaar. Verder dient ook rekening gehouden te worden met het internationale aspect van de oud papierstromen. Verder zit in voedsel van nature al minerale oliën; vaak is het gehalte al hoger dan de migratie vanuit karton. Conclusie: uitbanning dient in Europees verband wat worden gedaan en het heeft geen zin om uit MVO-overwegingen in Nederland nu al maatregelen te treffen door nu vrijwillig over te stappen op inkten op plantaardige oliebasis. De uitkomsten van de studies worden afgewacht en welke limieten de Europese voedselautoriteit zal vaststellen. Europese regelgeving/nationale regelgeving De Europese Commissie wil komen met geharmoniseerde regelgeving voor papier en karton, deklagen (coatings), rubber, kleurstoffen en inkten, hout en kurk. De Europese Voedselveiligheidsautoriteit (EFSA) heeft daartoe dit jaar een inventarisatielijst laten maken met 3000 stoffen. De branchevertegenwoordigers hebben het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) de harmonisatie op Europees vlak te bevorderen zodat er zo snel mogelijke een Europese verordening komt en zo min mogelijk moet kiezen voor de werkzaamheden via de Raad van Europa omdat die alleen aanbevelingen kunnen doen en de inspraak van het bedrijfsleven daar minder goed geregeld is. Voordeel van een EUverordening is dat deze rechtstreeks in alle Lidstaten werkt. Nu kunnen zij nog op vlakken die niet geregeld zijn eigen regelgeving maken. 12

ho3499558 Invoering wettelijke grenswaarden minerale kunstvezels

ho3499558 Invoering wettelijke grenswaarden minerale kunstvezels Subcommissie MAC-waarden Bezuidenhoutseweg 60 Postbus 90405 2509 LK Den Haag * Tel. : 070-3 499 499 Fax.: 070-3 832 535 Aan de Staatssecretaris en Werkgelegenheid Postbus 9080 1 2509 LV Den Haag van Sociale

Nadere informatie

Uitnodiging vergadering Bks 2012nr1 13 februari 2012 Ledenraad KVGO op 29 februari 2012

Uitnodiging vergadering Bks 2012nr1 13 februari 2012 Ledenraad KVGO op 29 februari 2012 260 Uitnodiging vergadering Bks 2012nr1 13 februari 2012 Ledenraad KVGO op 29 februari 2012 Geachte heer/mevrouw, Graag nodigen wij u uit voor de vergadering van de Ledenraad KVGO op woensdag 29 februari

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 23 november 2015 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter,

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 23 november 2015 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter, > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX Den Haag T 070 340 79 11 F 070 340

Nadere informatie

Nieuwe PGS 28 en PGS 30 in vogelvlucht. Harold Pauwels Projectsecretaris PGS 28 en PGS 30 NEN 29 november 2011

Nieuwe PGS 28 en PGS 30 in vogelvlucht. Harold Pauwels Projectsecretaris PGS 28 en PGS 30 NEN 29 november 2011 Nieuwe PGS 28 en PGS 30 in vogelvlucht Harold Pauwels Projectsecretaris PGS 28 en PGS 30 NEN 29 november 2011 1 Inhoud presentatie Doel PGS PGS beheerorganisatie PGS 28: Ondergrondse tankinstallaties PGS

Nadere informatie

Veehouderij en volksgezondheid

Veehouderij en volksgezondheid Veehouderij en volksgezondheid Stand van zaken wetgeving en jurisprudentie Peter Bokelaar Inleiding Gezondheidseffecten veehouderij nog steeds een actueel thema. Q-koorts uitbraak in 2008/2009: bewustwording

Nadere informatie

VEILIGHEID BIJ INDUSTRIEEL OPPERVLAKTEBEHANDELENDE BEDRIJVEN. ing. Egbert Stremmelaar MBA RAE www.vereniging-ion.nl stremmelaar@vereniging-ion.

VEILIGHEID BIJ INDUSTRIEEL OPPERVLAKTEBEHANDELENDE BEDRIJVEN. ing. Egbert Stremmelaar MBA RAE www.vereniging-ion.nl stremmelaar@vereniging-ion. VEILIGHEID BIJ INDUSTRIEEL OPPERVLAKTEBEHANDELENDE BEDRIJVEN ing. Egbert Stremmelaar MBA RAE www.vereniging-ion.nl stremmelaar@vereniging-ion.nl AGENDA Introductie De nieuwe werkwijze van Inspectie SZW

Nadere informatie

Arbeidsomstandighedenbeleid

Arbeidsomstandighedenbeleid Arbeidsomstandighedenbeleid informatie voor werkgevers en werknemers 170.indd 1 30-12-2008 10:38:37 170.indd 2 30-12-2008 10:38:38 Veilig en gezond werken is belangrijk. De overheid stelt doelen vast voor

Nadere informatie

Betekenis van wetenschappelijke advisering voor de SER

Betekenis van wetenschappelijke advisering voor de SER 21 Betekenis van wetenschappelijke advisering voor de SER Dr. Alexander Rinnooy Kan Inleiding Dames en heren, Het is mij een groot genoegen om vandaag hier samen met u in deze, overigens niet meer zo jonge,

Nadere informatie

Hoogspanningslijnen. Antwoord op de meest gestelde vragen

Hoogspanningslijnen. Antwoord op de meest gestelde vragen Hoogspanningslijnen Antwoord op de meest gestelde vragen 2 Ministerie van Infrastructuur en Milieu Hoogspanningslijnen Antwoorden op de meest gestelde vragen Inhoudsopgave 1. Waarom deze brochure? 3 2.

Nadere informatie

Aan de Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid de heer drs. J.F. Hoogervorst Postbus 90801 2509 LV DEN HAAG. MAC/2347- JyJ- 7 /os-- 13

Aan de Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid de heer drs. J.F. Hoogervorst Postbus 90801 2509 LV DEN HAAG. MAC/2347- JyJ- 7 /os-- 13 Sociaal- Economische I~ Raad Subcomnlissie MAC-waarden Bezuidenhoutseweg 60 Postbus 90405 2509 LK Den Haag Tel: 070 3 499 499 Fax: 070 3 832 535 Internet: http://www.ser.nl - Aan de Staatssecretaris van

Nadere informatie

Brancheverduurzamingsplannen: Circulaire economie in de praktijk. Hester Klein Lankhorst

Brancheverduurzamingsplannen: Circulaire economie in de praktijk. Hester Klein Lankhorst Brancheverduurzamingsplannen: Circulaire economie in de praktijk Hester Klein Lankhorst 2 Copyright 2015 KIDV KIDV Opgericht op 1 januari 2013: Raamovereenkomst Verpakkingen 2013 2022. Vermindering milieudruk

Nadere informatie

Brancheverduurzamingsplannen: Circulaire economie in de praktijk. Karen van de Stadt

Brancheverduurzamingsplannen: Circulaire economie in de praktijk. Karen van de Stadt Brancheverduurzamingsplannen: Circulaire economie in de praktijk Karen van de Stadt KIDV Opgericht op 1 januari 2013: Raamovereenkomst Verpakkingen 2013 2022. Vermindering milieudruk verpakkingsketen.

Nadere informatie

Verplichte energieaudit voor grote ondernemingen

Verplichte energieaudit voor grote ondernemingen Januari 15 Verplichte energieaudit voor grote ondernemingen Alle bedrijven, zonder ISO 14.001 en/of ISO 50.001 en/of MJA/MEE convenant, die niet voldoen aan de definitie kleine en middelgrote ondernemingen

Nadere informatie

Geachte leden van de Tweede Kamer der Staten-Generaal,

Geachte leden van de Tweede Kamer der Staten-Generaal, Vereniging van de Nederlandse Chemische Industrie T (070) 337 87 87 F (070) 320 39 03 Loire 150 2491 AK Den Haag Postbus 443 2260 AK Leidschendam Tweede Kamer der Staten-Generaal T.a.v. de Voorzitter van

Nadere informatie

28 november 1995 95.23074 jjb/ipw 5 070 3 499 558 Toetsing haalbaarheid voorgestelde MAC-waarde (wettelijke grenswaarde) voor minerale kunstvezels

28 november 1995 95.23074 jjb/ipw 5 070 3 499 558 Toetsing haalbaarheid voorgestelde MAC-waarde (wettelijke grenswaarde) voor minerale kunstvezels Subcommissie MAC-waarden Bezuidenhoutseweg 60 Postbus 90405 2509 LK Den Haag Tel. : 070-3 499 499 Fax.: 070-3 832 535 Aan geadresseerde (branche-iorganisatie MAC/860 152-45 Den Haag: Ons kenmerk: Bijlage(n):

Nadere informatie

Arbodienstverlening. Informatie voor werkgevers

Arbodienstverlening. Informatie voor werkgevers Arbodienstverlening Informatie voor werkgevers Bedrijven moeten zich bij het opstellen en uitvoeren van een goed arbeidsomstandighedenbeleid en ziekteverzuimbeleid deskundig laten ondersteunen. Dit is

Nadere informatie

Inhoud. Portal K903 voor Bevoegd Gezag. Rutger van Mazijk Schakeldag, 2 november 2010

Inhoud. Portal K903 voor Bevoegd Gezag. Rutger van Mazijk Schakeldag, 2 november 2010 R van Mazijk, Kiwa Nederland BV Partner for progress Portal K903 voor Bevoegd Gezag Rutger van Mazijk Schakeldag, 2 november 2010 Inhoud Wat doet Kiwa? Wat is certificatie? BRL-K903 en zijn reikwijdte

Nadere informatie

^1? P LÜische Bezuidenhoutseweg 60 [y) Jjt/l \L, Raad Postbus 90405 2509 LK. Den Haag Tel: 0703499499 Subcommissie MAC-waarden

^1? P LÜische Bezuidenhoutseweg 60 [y) Jjt/l \L, Raad Postbus 90405 2509 LK. Den Haag Tel: 0703499499 Subcommissie MAC-waarden ^1? P LÜische Bezuidenhoutseweg 60 [y) Jjt/l \L, Raad Postbus 90405 2509 LK. Den Haag Tel: 0703499499 Subcommissie MACwaarden Fax: 0703832535 Internet: www.ser.nl Aan de Staatssecretaris van Sociale Zaken

Nadere informatie

Provincie Noord-Brabant. Aanvulling. bij Planstudie/tracé-MER N261 Tilburg-Waalwijk. april 2005 / Definitief

Provincie Noord-Brabant. Aanvulling. bij Planstudie/tracé-MER N261 Tilburg-Waalwijk. april 2005 / Definitief Provincie Noord-Brabant Aanvulling bij Planstudie/tracé-MER N261 Tilburg-Waalwijk april 2005 / Definitief Provincie Noord-Brabant Aanvulling bij Planstudie/tracé-MER N261 Tilburg-Waalwijk dossier D0582A1001

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Kenniscentrum Duurzaam Verpakken

Kenniscentrum Duurzaam Verpakken Kenniscentrum Duurzaam Verpakken 1. Aanleiding In de Raamovereenkomst 2013-2022 is in Artikel 4 afgesproken een Kennisinstituut op te richten (verder te noemen Kenniscentrum Duurzaam Verpakken [KCDV]).

Nadere informatie

Risico-inventarisatie en -evaluatie

Risico-inventarisatie en -evaluatie b Bedrijfshulpverlening Risico-inventarisatie en -evaluatie MKB-inforeeks Reeks Arbo Arbo in in het de MKB praktijk De arbochecklist voor veiligheid en gezondheid op de werkplek Risico s terugdringen in

Nadere informatie

WATER- SCHAPPEN & ENERGIE

WATER- SCHAPPEN & ENERGIE WATER- SCHAPPEN & ENERGIE Resultaten Klimaatmonitor Waterschappen 2014 Waterschappen willen een bijdrage leveren aan een duurzame economie en samenleving. Hiervoor hebben zij zichzelf hoge ambities gesteld

Nadere informatie

2. Actuele wet- en regelgeving

2. Actuele wet- en regelgeving 2. Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) De Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo, per 1 oktober 2010) regelt de omgevingsvergunning voor het bouwen (voorheen de bouwvergunning) en de omgevingsvergunning/gebruiksmelding

Nadere informatie

Nieuwsbrief Arbeidsrecht > 2010 6 5 november 2010

Nieuwsbrief Arbeidsrecht > 2010 6 5 november 2010 Nieuwsbrief Arbeidsrecht > 2010 6 5 november 2010 In deze uitgave Handreiking voor thuiswerken Arbeidsinspectie mag bij onderbetaling administratie in beslag nemen Subsidie voor meer bewustzijn arbeidsrisico

Nadere informatie

EMPACK 16 april 2015. Voordracht M.H. Reuderink

EMPACK 16 april 2015. Voordracht M.H. Reuderink EMPACK 16 april 2015 Voordracht M.H. Reuderink Regelgeving: hindernissen? Inhoud I Duitse ontwerpverordening minerale oliën en inkten, noodzaak Europese Voedselcontactverordening; II Belastingrechtzaak

Nadere informatie

D e n H a a g 12 juni 2012

D e n H a a g 12 juni 2012 Aan de voorzitter en de leden van de Vaste Commissie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG B r i e f n u m m e r 12/10.937/12-017/MF/Gau

Nadere informatie

Tijdstip Onderwerp. 01. 10.30 Opening en mededelingen Bijgevoegd

Tijdstip Onderwerp. 01. 10.30 Opening en mededelingen Bijgevoegd Agenda bestuurlijke commissie Milieu en Mobiliteit Datum: donderdag 14 april 2011, 10.30 12.30 uur Plaats: VNG, Nassaulaan 12 Den Haag, Deetman zaal Tijdstip Onderwerp Bijlage 01. 10.30 Opening en mededelingen

Nadere informatie

GEDELEGEERDE RICHTLIJN../ /EU VAN DE COMMISSIE. van 30.1.2015

GEDELEGEERDE RICHTLIJN../ /EU VAN DE COMMISSIE. van 30.1.2015 EUROPESE COMMISSIE Brussel, 30.1.2015 C(2015) 383 final GEDELEGEERDE RICHTLIJN../ /EU VAN DE COMMISSIE van 30.1.2015 tot wijziging, met het oog op aanpassing aan de technische vooruitgang, van bijlage

Nadere informatie

Arbo en de rechten van de OR

Arbo en de rechten van de OR Arbo en de rechten van de OR In de Arbowet zijn verplichtingen voor de werkgever en plichten en rechten voor de werknemer vastgelegd. De achtergrondfilosofie van de Arbowet is eenvoudig: de werkgever moet

Nadere informatie

Factsheet administratieve lasten. Onderdeel van de Evaluatie Arbowet 2007/ Beleidsdoorlichting artikel 44 SZW-begroting

Factsheet administratieve lasten. Onderdeel van de Evaluatie Arbowet 2007/ Beleidsdoorlichting artikel 44 SZW-begroting Factsheet administratieve lasten Onderdeel van de Evaluatie Arbowet 2007/ Beleidsdoorlichting artikel 44 SZW-begroting Ministerie van SZW, Den Haag, 25 mei 2011 Arjan van Sluijs Ton Staphorst Servaas Toebosch

Nadere informatie

M200510 MKB-ondernemers negatief over verantwoordelijkheden bij ziekte werknemers

M200510 MKB-ondernemers negatief over verantwoordelijkheden bij ziekte werknemers M200510 MKB-ondernemers negatief over verantwoordelijkheden bij ziekte werknemers drs. F.M.J. Westhof Zoetermeer, december 2005 MKB-ondernemers negatief over verantwoordelijkheden bij ziekte werknemers

Nadere informatie

Wat houdt REACH in? Wat zijn gevaarlijke stoffen?

Wat houdt REACH in? Wat zijn gevaarlijke stoffen? Wat houdt REACH in? Het Registreren, Evalueren en Autoriseren van Chemische stoffen (REACH) is een Europese Verordening, oftewel een wet waarop wordt gehandhaafd. In eerste instantie is het doel van REACH

Nadere informatie

Zelfinspectie Gevaarlijke Stoffen Veelgestelde vragen

Zelfinspectie Gevaarlijke Stoffen Veelgestelde vragen Zelfinspectie Gevaarlijke Stoffen Veelgestelde vragen Gezond en veilig werken met gevaarlijke stoffen In Nederland werkt één op de drie bedrijven met gevaarlijke stoffen. Daarbij worden werknemers voor

Nadere informatie

REACH: Nieuwe regels voor chemische stoffen Informatie voor distributeurs (handelaren) van chemische stoffen, preparaten en/of stoffen in voorwerpen

REACH: Nieuwe regels voor chemische stoffen Informatie voor distributeurs (handelaren) van chemische stoffen, preparaten en/of stoffen in voorwerpen REACH: Nieuwe regels voor chemische stoffen Informatie voor distributeurs (handelaren) van chemische stoffen, preparaten en/of stoffen in voorwerpen REACH: Nieuwe regels voor chemische stoffen Informatie

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 25 883 Arbeidsomstandigheden Nr. 236 BRIEF VAN DE MINISTER VAN SOCIALE ZAKEN EN WERKGELE- GENHEID Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

REACH: Nieuwe regels voor chemische stoffen. Informatie voor fabrikanten (producenten) en importeurs van chemische stoffen

REACH: Nieuwe regels voor chemische stoffen. Informatie voor fabrikanten (producenten) en importeurs van chemische stoffen REACH: Nieuwe regels voor chemische stoffen Informatie voor fabrikanten (producenten) en importeurs van chemische stoffen REACH: Nieuwe regels voor chemische stoffen Informatie voor fabrikanten (producenten)

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 1994 1995 22 112 Ontwerp-Richtlijnen Europese Commissie Nr. 48 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE ZAKEN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE. Verzamelbrief Arbobalans en enige arboonderwerpen

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE. Verzamelbrief Arbobalans en enige arboonderwerpen De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4 Telefoon (070) 333 44 44 Fax (070) 333 40 33

Nadere informatie

Claim! Amerikaanse toestanden

Claim! Amerikaanse toestanden Claim! Amerikaanse toestanden Perspectief van de arbeidshygiënist Deventer, 25 april 2012 Rob Snippe, gecertificeerd arbeidshygiënist Arbeidshygiëne Arbeidshygiëne is de toegepaste wetenschap, welke zich

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2014 2015 Aanhangsel van de Handelingen Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de regering gegeven antwoorden 1024 Vragen van het lid

Nadere informatie

Stand van zaken bioenergie in Nederland subsidies en regelgeving

Stand van zaken bioenergie in Nederland subsidies en regelgeving Stand van zaken bioenergie in Nederland subsidies en regelgeving Kees Kwant Inhoud Doelstellingen duurzaam energiebeleid Energiesituatie in Nederland Ondersteuning vanuit SenterNovem (SDE, EOS, EIA, DEN-B)

Nadere informatie

Praktische voorstellen voor energiebesparing in haven en industrie. Alex Ouwehand Directeur NMZH

Praktische voorstellen voor energiebesparing in haven en industrie. Alex Ouwehand Directeur NMZH Praktische voorstellen voor energiebesparing in haven en industrie Alex Ouwehand Directeur NMZH CO2 emission CO2 reduction Ambities klimaat en energie EU en Rijk 2020 : 20 % CO 2 -reductie (tov 1990),

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 33 883 Wijziging van de Wet milieubeheer (verbetering kostenvereveningssysteem in titel 15.13) Nr. 4 ADVIES AFDELING ADVISERING RAAD VAN STATE

Nadere informatie

Jaarplan activiteiten in 2011

Jaarplan activiteiten in 2011 Bodembescherming Jaarplan activiteiten in 2011 Dit jaarplan is vastgesteld in de Programmaraad Bodembescherming op 23 maart 2011 Jaarprogramma 2011 Pagina 1 van 6 Inhoudsopgave 1 Introductie... 3 2 Activiteiten

Nadere informatie

Antwoorden op vragen over bericht ziekte oud-medewerkers vanwege blootstelling aan giftige stoffen

Antwoorden op vragen over bericht ziekte oud-medewerkers vanwege blootstelling aan giftige stoffen Ministerie van Defensie > Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Plein 2 2511 CR Den Haag Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701

Nadere informatie

Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei

Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei Burgers, bedrijven, milieu-organisaties en overheden hebben vandaag op initiatief van minister Verhagen van Economische Zaken, Landbouw en

Nadere informatie

Toelichting bij de procedure voor de bouw van een 2 de kerncentrale te Borssele (Nederland)

Toelichting bij de procedure voor de bouw van een 2 de kerncentrale te Borssele (Nederland) 21 september 2009 Toelichting bij de procedure voor de bouw van een 2 de kerncentrale te Borssele (Nederland) Inleiding In een gezamenlijke brief van 17 september 2008 aan de Nederlandse Tweede Kamer hebben

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2000 2001 21 501-21 Jeugdraad Nr. 7 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

Een veilige en gezonde werkplek begint met de RI&E WAT IEDEREEN OVER DE MOET WETEN

Een veilige en gezonde werkplek begint met de RI&E WAT IEDEREEN OVER DE MOET WETEN Een veilige en gezonde werkplek begint met de RI&E WAT IEDEREEN OVER DE RI&E MOET WETEN De RI&E hoe zit het ook alweer? Een ondernemer loopt risico s, dat weet u als geen ander. Een Risico-Inventarisatie

Nadere informatie

Betreft Beantwoording vragen van het lid Spies (CDA) over energieprijzen en - contractsvoorwaarden voor consumenten

Betreft Beantwoording vragen van het lid Spies (CDA) over energieprijzen en - contractsvoorwaarden voor consumenten > Retouradres Postbus 20101 2500 EC Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA 's-gravenhage Directoraat-generaal voor Bezuidenhoutseweg 30 Postbus 20101 2500 EC

Nadere informatie

Arbeidsomstandigheden. Congres Transport van Afval 5 februari 2015 Marjolein Gobes

Arbeidsomstandigheden. Congres Transport van Afval 5 februari 2015 Marjolein Gobes Arbeidsomstandigheden Congres Transport van Afval 5 februari 2015 Marjolein Gobes De afvalbranche Wijzigingen per 1 juli 2015 > 60 miljoen ton afval per jaar +/- 15.000 werknemers Relatief hoog aantal

Nadere informatie

Wat betekent EU-GHS voor u?

Wat betekent EU-GHS voor u? Rijksoverheid Wat betekent EU-GHS voor u? Vergunningverleners Een vergunningaanvraag mag niet in strijd zijn met EU-GHS. Het is daarom van belang dat u de bepalingen van EU-GHS kent en begrijpt. EU-GHS

Nadere informatie

Bijlage E: samenvatting convenanten energie efficiency

Bijlage E: samenvatting convenanten energie efficiency Bijlage E: samenvatting convenanten energie efficiency 1. Het Convenant Benchmarking energie efficiency Op 6 juli 1999 sloot de Nederlandse overheid met de industrie het Convenant Benchmarking energieefficiency.

Nadere informatie

Jaargang 2015 / nieuwsbrief 26 / maart en april 2015 INHOUD:

Jaargang 2015 / nieuwsbrief 26 / maart en april 2015 INHOUD: Jaargang 2015 / nieuwsbrief 26 / maart en april 2015 INHOUD: PBM: van Richtlijn tot Verordening Inspectie SZW: 125 jaar toezicht op arbeid Ministerraad: meer geld in veiligheidsketen Wat is arbobeleid

Nadere informatie

1. Wethouder Tiemens te machtigen voor het ondertekenen van het Gelders Energie Akkoord.

1. Wethouder Tiemens te machtigen voor het ondertekenen van het Gelders Energie Akkoord. Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Deelname Gelders Energieakkoord Programma Duurzaamheid Portefeuillehouder H. Tiemens Samenvatting Het Klimaatverbond, Alliander en Gelderse Natuur en Milieufederatie

Nadere informatie

Inhoud. Regelgeving voor stookinstallaties sterk in beweging 30-11-2012

Inhoud. Regelgeving voor stookinstallaties sterk in beweging 30-11-2012 Regelgeving voor stookinstallaties sterk in beweging Schakel - Stookinstallaties in het activiteitenbesluit Wim Burgers Kenniscentrum InfoMil Inhoud 1. Zes veranderingen in regelgeving Consequenties voor

Nadere informatie

Provinciale Staten van Overijssel

Provinciale Staten van Overijssel www.prv-overijssel.nl Provinciale Staten van Overijssel Postadres Provincie Overijssel Postbus 10078 8000 GB Zwolle Telefoon 038 425 25 25 Telefax 038 425 75 02 Uw kenmerk Uw brief Ons kenmerk Datum EMT/2005/1830

Nadere informatie

Rapport. Rapport betreffende een klacht over de gemeente Wierden. Datum: 22 januari 2014. Rapportnummer: 2014/004

Rapport. Rapport betreffende een klacht over de gemeente Wierden. Datum: 22 januari 2014. Rapportnummer: 2014/004 Rapport Rapport betreffende een klacht over de gemeente Wierden. Datum: 22 januari 2014 Rapportnummer: 2014/004 2 De klacht Verzoekers klagen over de manier waarop de gemeente Wierden is omgegaan met hun

Nadere informatie

Voorwoord: status model RI&E SW

Voorwoord: status model RI&E SW Voorwoord: status model RI&E SW De Model RI&E voor de SW-branche kan gebruikt worden als basis voor een RI&E in uw SW-organisatie. De model RI&E is nadrukkelijk geen goedgekeurde branche RI&E en de inhoud

Nadere informatie

A D V I E S Nr. 1.952 ------------------------------- Zitting van dinsdag 14 juli 2015 -------------------------------------------

A D V I E S Nr. 1.952 ------------------------------- Zitting van dinsdag 14 juli 2015 ------------------------------------------- A D V I E S Nr. 1.952 ------------------------------- Zitting van dinsdag 14 juli 2015 ------------------------------------------- Elektronische ecocheques Follow-up en monitoring Ontwerp van koninklijk

Nadere informatie

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 22 mei 2013 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter,

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 22 mei 2013 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter, > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX DEN HAAG T 070 340 79 11 F 070 340

Nadere informatie

Aan de raad van de gemeente LEIDSCHENDAM-VOORBURG

Aan de raad van de gemeente LEIDSCHENDAM-VOORBURG Aan de raad van de gemeente LEIDSCHENDAM-VOORBURG Datum 16 juli 2013 Onderwerp Project Rustoord: Toepassing coördinatieregeling Categorie A Verseonnummer 878771 / 882847 Portefeuillehouder Mevrouw Mijdam

Nadere informatie

Datacenters door de keuring. 29 mei 2012 Green Practices in datacenters M.Lambregts@dmb.amsterdam.nl 06 52581022

Datacenters door de keuring. 29 mei 2012 Green Practices in datacenters M.Lambregts@dmb.amsterdam.nl 06 52581022 Datacenters door de keuring 29 mei 2012 Green Practices in datacenters M.Lambregts@dmb.amsterdam.nl 06 52581022 Lokale klimaatagenda Striktere inzet van de Wet milieubeheer Leergroepen formeren Green Deal

Nadere informatie

' Zie de brief van deze organisaties van 2 november 1999 aan de Vaste Tweede Kamercommissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid.

' Zie de brief van deze organisaties van 2 november 1999 aan de Vaste Tweede Kamercommissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Stichting van de Arbeid Pens./1253 Aan de Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Postbus 90801 2509 LV Den Haag Den Haag : 8 februari 2000 Ons kenmerk : S.A. 00.02835/K Uwkenmeik : SV/VP/99/68981

Nadere informatie

Prioritaire Europese leefmilieuen klimaatdossiers op de agenda van het Griekse voorzitterschap

Prioritaire Europese leefmilieuen klimaatdossiers op de agenda van het Griekse voorzitterschap Prioritaire Europese leefmilieuen klimaatdossiers op de agenda van het Griekse voorzitterschap Marjan Decroos 07.02.2014 Vleva en SAR-Minaraad Ter herinnering : wetgevende dossiers afgewerkt onder LT VZP

Nadere informatie

Foech ried/kolleezje De raad stelt bestemmingsplannen vast. Het college is verantwoordelijk voor de voorbereiding.

Foech ried/kolleezje De raad stelt bestemmingsplannen vast. Het college is verantwoordelijk voor de voorbereiding. Riedsútstel Informatiecarrousel : 18 oktober 2012 Status : Informerend Agindapunt : 5 Portefúljehâlder : J. Lammers Amtner : mw. M. Streefkerk Taheakke : Bijlage 1 Procedurevarianten bestemmingsplannen

Nadere informatie

Basisinspectiemodule

Basisinspectiemodule Basisinspectiemodule Blootstelling aan dieselmotoremissies (DME) Deze BasisInspectieModule (BIM) is opgesteld aan de hand van de stand van de techniek en is geschreven voor intern gebruik bij de Inspectie

Nadere informatie

Nieuwe Raamovereenkomst & Afvalbeheersbijdrage Verpakkingen

Nieuwe Raamovereenkomst & Afvalbeheersbijdrage Verpakkingen Nieuwe Raamovereenkomst & Afvalbeheersbijdrage Verpakkingen KVNW Ledenvergadering Den Haag 4 oktober 2012 Cees de Mol van Otterloo Directeur Afvalfonds Verpakkingen Raamovereenkomst Producentenverantwoordelijkheid

Nadere informatie

Veilig en gezond werken in de diervoederindustrie

Veilig en gezond werken in de diervoederindustrie Veilig en gezond werken in de diervoederindustrie Veilig en gezond werken in de diervoederindustrie Werk in de diervoedersector is niet altijd vrij van gevaren en risico s. Voor de veiligheid en gezondheid

Nadere informatie

Green Deal. 21 November 2013 Herry Nijhuis (AgentschapNL) Coördinerend manager Green Deals

Green Deal. 21 November 2013 Herry Nijhuis (AgentschapNL) Coördinerend manager Green Deals Green Deal 21 November 2013 Herry Nijhuis (AgentschapNL) Coördinerend manager Green Deals Inhoud presentatie Overheidsbeleid Green Deal Green Deal Aanpak Voorbeelden van Green Deals Green Deal initiatief

Nadere informatie

De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid BESLUIT:

De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid BESLUIT: Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Besluit van de Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, van 6 maart 2006, Directie Arbeidsomstandigheden, nr. ARBO/A&V/2006/14012 houdende/tot

Nadere informatie

Human-Invest informeert: INHOUD: Jaargang 2012 / nieuwsbrief 9 / Mei en juni 2012

Human-Invest informeert: INHOUD: Jaargang 2012 / nieuwsbrief 9 / Mei en juni 2012 Jaargang 2012 / nieuwsbrief 9 / Mei en juni 2012 INHOUD: Mogen werkgevers hun medewerkers aanspreken op een ongezonde levensstijl? NEN en HKZ samen: duidelijkheid voor de zorgsector Balans werkprivé compleet

Nadere informatie

Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming Continu veiliger

Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming Continu veiliger Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming Continu veiliger Continu veiliger De Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming (ANVS) ziet er op toe dat de nucleaire veiligheid en

Nadere informatie

Emissieregelgeving voor stookinstallaties

Emissieregelgeving voor stookinstallaties Emissieregelgeving voor stookinstallaties Themadag Stoomplatform NOX uitstoot bij stoomketels 8 december 2011 Wim Burgers Kenniscentrum InfoMil Inhoud 1. Emissieregelgeving Ontwikkelingen voor complexe

Nadere informatie

Verslag MVO 2014 Advin Periode: Q1 Q4 2014 Hoofddorp, 20 maart 2015

Verslag MVO 2014 Advin Periode: Q1 Q4 2014 Hoofddorp, 20 maart 2015 Verslag MVO 2014 Advin Periode: Q1 Q4 2014 Hoofddorp, 20 maart 2015 Successen & resultaten MVO Q1-Q4 2014 Hier kijken wij positief op terug: 1. Eerste jaar nieuwe organisatie (Advin- Archicom) 2. Volume

Nadere informatie

arboregelgeving Informatiebron Arbo-aspecten bij het gebruiken van biomassa voor energie-opwekking arbowet

arboregelgeving Informatiebron Arbo-aspecten bij het gebruiken van biomassa voor energie-opwekking arbowet Informatiebron Arbo-aspecten bij het gebruiken van biomassa voor energie-opwekking arbo-regelgeving Arbowet De regelgeving op het gebied van arbeidsomstandigheden is vastgelegd in de Arbeidsomstandighedenwet,

Nadere informatie

Vakjargon uit Arbowet en arbocatalogus. FNV Woordenlijst

Vakjargon uit Arbowet en arbocatalogus. FNV Woordenlijst Vakjargon uit Arbowet en arbocatalogus FNV Woordenlijst Woordenboekje: jargon rond Arbowet en arbocatalogus arbeidshygiënische strategie arbeidsinspectie arbeidsrisico arbo arbobeleid arbobeleidsregels

Nadere informatie

Samenwerkingsprotocol

Samenwerkingsprotocol Samenwerkingsprotocol Consumentenautoriteit Stichting Reclame Code 1 Samenwerkingsprotocol tussen de Consumentenautoriteit en de Stichting Reclame Code Partijen: 1. De Staatssecretaris van Economische

Nadere informatie

WerkAttent. Voor een heldere aanpak van verzuim

WerkAttent. Voor een heldere aanpak van verzuim WerkAttent Voor een heldere aanpak van verzuim Wat is het? 1 Wij zijn Interpolis Wij denken met u mee. Over uw toekomst, uw pensioen, uw gezondheid. Over uw woning, uw bedrijf, uw medewerkers. Over brand,

Nadere informatie

Rijksoverheid EU-GHS. Eén systeem voor indelen, etiketteren en verpakken van chemische stoffen en mengsels

Rijksoverheid EU-GHS. Eén systeem voor indelen, etiketteren en verpakken van chemische stoffen en mengsels Rijksoverheid EU-GHS Eén systeem voor indelen, etiketteren en verpakken van chemische stoffen en mengsels EU-GHS EU-GHS is de nieuwe verordening over de indeling, etikettering en verpakking van stoffen

Nadere informatie

Bodem+, Kennis van bodemzaken

Bodem+, Kennis van bodemzaken Bodem+, Kennis van bodemzaken Bodem+, Kennis van bodemzaken Handhaving Activiteitenbesluit Fred Mudde Robert Luinge Inhoud presentatie - Beleidsachtergronden Activiteitenbesluit - Uitvoeren toezicht op:

Nadere informatie

Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het Kamerlid Hilkens (PvdA) over maatregelen die moeten voorkomen dat mensen gaan roken (2012Z18816).

Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het Kamerlid Hilkens (PvdA) over maatregelen die moeten voorkomen dat mensen gaan roken (2012Z18816). > Retouradres: Postbus 20350, 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX DEN HAAG T 070 340 79 11 F 070

Nadere informatie

Voortgangsrapportage. Inhoud

Voortgangsrapportage. Inhoud Voortgangsrapportage Inhoud 1. Inleiding... 2 2. Algemeen... 2 3. Energiestromen... 2 4. Inzage energieverbruik... 3 5. Conclusie... 4 6. Maatregelen... 4 7. Aanbevelingen... 5 Voortgangsrapportage 5 maart

Nadere informatie

Chemie is meer dan veiligheid alleen

Chemie is meer dan veiligheid alleen Chemie is meer dan veiligheid alleen Dirk van Well 1 Toegenomen aandacht voor veiligheid Chemie-pack Odfjell Focus op veiligheid bij BRZO-bedrijven: Veiligheid Voorop Aandacht voor gezond werken Lange

Nadere informatie

Versterking van de betrokkenheid van de werkgevers en werknemers bij de arbodienstverlening

Versterking van de betrokkenheid van de werkgevers en werknemers bij de arbodienstverlening Versterking van de betrokkenheid van de werkgevers en werknemers bij de arbodienstverlening Allen die deze zullen zien of horen lezen, saluut!.tot wijziging van de Arbeidsomstandighedenwet in verband met

Nadere informatie

Elementen voor een toekomstgericht stelsel van arbeidsgerelateerde zorg

Elementen voor een toekomstgericht stelsel van arbeidsgerelateerde zorg Commissie Arbeidsomstandigheden ARBO/1028 3 januari 2014 Elementen voor een toekomstgericht stelsel van arbeidsgerelateerde zorg 1. Inleiding In vervolg op de commissievergadering van 14 november is in

Nadere informatie

Datum vergadering Gedeputeerde Staten Verzenddatum Geheim. 28 oktober 2014 J j OKF ZOU

Datum vergadering Gedeputeerde Staten Verzenddatum Geheim. 28 oktober 2014 J j OKF ZOU 5 -minuten versie voor Provinciale Staten provincie HOLLAND Directie DLB Afdeling Samenleving en Economie Registratienummer 489015306 {DOS-2007-0015748) Datum vergadering Gedeputeerde Staten Verzenddatum

Nadere informatie

Carbon Footprint 2014

Carbon Footprint 2014 Carbon Footprint 2014 Opdrachtgever: Stuurgroep MVO Projectnummer: 550613 Versie: 1.1 Datum: 19-6-2015 Status: Defintief Adres Kievitsweg 13 9843 HA, Grijpskerk Contact Tel. 0594-280 123 E-mail: info@oosterhofholman.nl

Nadere informatie

Door de overname van Carestel is de reikwijdte van de EOR een eerste maal gewijzigd.

Door de overname van Carestel is de reikwijdte van de EOR een eerste maal gewijzigd. EUROPESE ONDERNEMINGSRAAD VAN DE WERKNEMERS VAN GROEP AUTOGRILL DE OVEREENKOMST Tussen de Hoofddirectie van de Groep Autogrill, overeenkomstig art. 2 van Wetsbesluit 74/2002 vertegenwoordigd door de Chief

Nadere informatie

Rapport. Hoe is jouw Zweeds? Oordeel

Rapport. Hoe is jouw Zweeds? Oordeel Rapport Hoe is jouw Zweeds? Oordeel Op basis van het onderzoek vindt de klacht over de onderzochte gedraging, die wordt toegerekend aan de minister van Buitenlandse Zaken, gegrond. Datum: 1 september 2015

Nadere informatie

Duurzaamheid. De voordelen van blikverpakkingen

Duurzaamheid. De voordelen van blikverpakkingen Duurzaamheid De voordelen van blikverpakkingen Duurzaamheid Duurzaamheid is één van de belangrijke aandachtspunten van het bedrijfsleven. Deze brochure is een initiatief van EMPAC, de organisatie van de

Nadere informatie

Leveranciersverklaring van EBC golfkarton bv Naaldwijk

Leveranciersverklaring van EBC golfkarton bv Naaldwijk Leveranciersverklaring van EBC golfkarton bv Naaldwijk Leveranciersverklaring met betrekking tot de kartonnen verpakkingen, in relatie tot de geldende wetgeving op het gebied van milieu, verpakken en verpakkingsafval.

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. De Warenwetregeling Vrijstelling vitaminepreparaten wordt als volgt gewijzigd:

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. De Warenwetregeling Vrijstelling vitaminepreparaten wordt als volgt gewijzigd: STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 40994 20 november 2015 Regeling van de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport van 12 november 2015, 854424-143049-VGP,

Nadere informatie

VOORSCHRIFTEN. behorende bij het ontwerpbesluit. betreffende de Wet milieubeheer voor de inrichting. Avebe u.a. te Gasselternijveen

VOORSCHRIFTEN. behorende bij het ontwerpbesluit. betreffende de Wet milieubeheer voor de inrichting. Avebe u.a. te Gasselternijveen 1 VOORSCHRIFTEN behorende bij het ontwerpbesluit betreffende de Wet milieubeheer voor de inrichting Avebe u.a. te Gasselternijveen 2 INHOUDSOPGAVE 1 ALGEMEEN 3 1.1. Algemeen 3 2 AFVALSTOFFEN 3 3 BODEM

Nadere informatie

Nadere input voor de SER - toekomst arbeidsgerelateerde zorg

Nadere input voor de SER - toekomst arbeidsgerelateerde zorg Nadere input voor de SER - toekomst arbeidsgerelateerde zorg In de hoorzitting op 28 oktober jl. heeft OVAL toegezegd op een aantal punten nadere informatie te leveren. Het gaat om: 1. voor- en nadelen

Nadere informatie

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van 17.7.2014

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van 17.7.2014 EUROPESE COMMISSIE Brussel, 17.7.2014 C(2014) 4580 final GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE van 17.7.2014 betreffende de voorwaarden voor de indeling in klassen zonder tests van bepaalde

Nadere informatie

VOORSCHRIFTEN. behorende bij de veranderingsvergunning Wm

VOORSCHRIFTEN. behorende bij de veranderingsvergunning Wm VOORSCHRIFTEN behorende bij de veranderingsvergunning Wm betreffende het voornemen tot het reinigen van afvalwater van derden in de bestaande Biologische Voorzuivering Installatie (BVZI) Attero Noord BV

Nadere informatie

DIT IS VNO-NCW. Lidmaatschap en contributie

DIT IS VNO-NCW. Lidmaatschap en contributie De Europese lobby van vno-ncw richt zich zowel op de Europese spelers in Brussel (Europese Commissie, Europees Parlement) als op de Nederlandse politiek (in Den Haag en via de Permanente Vertegenwoordiging

Nadere informatie