Onthoudboekje rekenen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Onthoudboekje rekenen"

Transcriptie

1 Onthoudboekje rekenen

2 Inhoud 1. Hoofdrekenen: natuurlijke getallen tot Optellen (p. 4) Aftrekken (p. 4) Vermenigvuldigen (p. 5) Delen (p. 5) Deling met rest (p. 6) 2. Hoofdrekenen: kommagetallen tot op 0,01 Optellen (p. 7) Aftrekken (p. 7) Vermenigvuldigen (p. 7) Delen (p. 8) 3. Hoofdrekenen: puntoefeningen (p. 9) 4. Hoofdrekenen: handig rekenen (p. 10) 5. Hoofdrekenen: volgorde van bewerkingen (p. 11) 6. Cijferen Optellen (p. 12) Aftrekken (p. 12) Vermenigvuldigen (p. 12) Delen (p. 13) 7. Getallen: lezen, schrijven en splitsen (p. 14) Natuurlijke getallen Kommagetallen 8. Negatieve getallen (p. 15) 9. Getallenrijen (p. 16) 10. Getallenassen (p. 17) 11. Getallen afronden (p. 18) 12. Functies van getallen (p. 19) 13. Grootste gemene deler en kleinste gemeenschappelijk veelvoud (p. 20) 14. Het gemiddelde (p. 21) 15. Kenmerken van deelbaarheid (p. 22) 16. Even en oneven getallen (p. 23) 17. Breuken (p. 24) 2

3 18. Breuken vereenvoudigen (p. 25) 19. Breuken gelijknamig maken (p. 26) 20. Breuken optellen en aftrekken (p. 27) 21. Breuken als een decimaal getal (kommagetal) schrijven (p. 28) 22. Een breuk nemen van een hoeveelheid of getal (p. 29) 23. Lengte, gewicht en inhoud (p. 30) 24. Temperatuur (p. 31) 25. Omtrek en oppervlakte (p. 32) 26. De klok (p. 33) 27. Rekenen met tijd (p. 34) 28. Gelijkvormigheid (p. 35) 29. Geld (p ) 30. Soorten lijnen (p. 38) 31. Snijdende, loodrechte en evenwijdige rechten (p. 39) Snijdende, loodrechte en evenwijdige rechten Evenwijdige rechten tekenen Loodrechte rechten tekenen 32. Soorten hoeken (p. 40) 33. Vlakke figuren (p. 41) 34. Soorten driehoeken (p. 42) Soorten driehoeken volgens de hoeken Soorten driehoeken volgens de zijden 35. Soorten vierhoeken (p. 43) 36. Spiegelingen (p. 44) 37. Diagonalen (p. 45) 38. Blokkenbouwsels (p. 46) 39. Coördinaten (p. 47) 40. Rekenverhalen (p. 48) 3

4 Hoofdrekenen: natuurlijke getallen tot Optellen 1. Optellen zonder brug Werkwijze: Stap 1: Ik schrijf het eerste getal over maar splits het tweede getal in E, T, H, D en TD. Stap 2: Ik tel eerst de E, dan de T, dan de H, dan de D en tenslotte de TD erbij = (E) + 60 (T) (H) (D) (TD) = Optellen met brug Werkwijze: Stap 1: Ik vul aan tot het volgende T, H, D of TD. Stap 2: Hoeveel moet ik er nog bijdoen? = (7 + 3) +3 = = ( ) + 30 = = ( ) = = ( ) = Aftrekken 1. Aftrekken zonder brug Werkwijze: Stap 1: Ik schrijf het eerste getal over maar splits het tweede getal in E, T, H, D en TD. Stap 2: Ik trek eerst de E, dan de T, dan de H, dan de D en tenslotte de TD af = (E) 40 (T) 600 (H) 3000 (D) (TD) = Aftrekken met brug Werkwijze: Stap 1: Ik trek af tot het vorige T, H, D of TD. Stap 2: Hoeveel moet ik nog wegdoen? 15-9 = (15-5) - 4 = = (150-50) - 40 = = ( ) = = ( ) =

5 Vermenigvuldigen 1. Vermenigvuldigen met 10, 100, 1000 of Je voegt 1, 2, 3 of 4 nullen bij het getal. 7 x 10 = 70 7 x 100 = x 1000 = x = Vermenigvuldigtal met T, H, D of TD 4 x 2o = 4 X 2 T = 8 T = 80 4 x 200 = 4 x 2 H = 8 H = x 2000 = 4 x 2 D = 8 D = x = 4 x 2 TD = 8 TD = Vermenigvuldigtal met E, T, H, D en TD Werkwijze: Stap 1: Ik splits het vermenigvuldigtal in E, T, H, D en TD. Stap 2: Ik vermenigvuldig de vermenigvuldiger met de E, daarna met de T, daarna met de H, daarna met de D en tenslotte met de TD. Stap 3: Ik tel de uitkomsten op. 2 x = (2 x 6) + (2 x 10) + (2 x 200) + (2 x 3000) + (2 x ) = = Delen 1. Delen door 10, 100, 1000 of Je laat 1, 2, 3 of 4 nullen weg van het getal : 10 = : 100 = : 1000 = : = 7 2. Deeltal met T, H, D of TD 60 : 3 = 6 T : 3 = 2 T = : 3 = 6 H : 3 = 2 H = : 3 = 6 D : 3 = 2 D = : 3 = 6 TD : 3 = 2 TD =

6 3. Deeltal met E, T, H, D en TD Werkwijze: Stap 1: Ik splits het deeltal in getallen die deelbaar zijn door de deler. Stap 2: Ik los de delingen op. Stap 3: Ik tel de uitkomsten op : 8 = (16 : 8)+(80 : 8)+(800 : 8)+( : 8) = = Deling met rest Werkwijze: Stap 1: Welk getal kleiner dan 32 is deelbaar door 6? (30) Stap 2: 30 : 6 = 5 (quotiënt = 5) Stap 3: Hoeveel is er nog over? = 2 (rest = 2) 32 : 6 = quotiënt 5 rest

7 Hoofdrekenen: kommagetallen tot op 0,01 Optellen Werkwijze: Stap 1: Ik controleer of ik evenveel getallen na de komma heb. Indien niet, dan noteer ik een 0. Stap 2: Ik doe de komma weg en zet de getallen om in waarden. Stap 3: Ik tel de getallen op. Stap 4: Ik zet de waarde terug om in een kommagetal OF ik zet de komma terug. Hoeveel cijfers na de komma? 0,84 + 0,7 = 0,84 + 0,70 = 84 h + 70 h = 154 h = 1,54 Aftrekken Werkwijze: Stap 1: Ik controleer of ik evenveel getallen na de komma heb. Indien niet, dan noteer ik een 0. Stap 2: Ik doe de komma weg en zet de getallen om in waarden. Stap 3: Ik trek de getallen af. Stap 4: Ik zet de waarde terug om in een kommagetal OF ik zet de komma terug. Hoeveel cijfers na de komma? 0,76-0,4 = 0,76-0,40 = 76 h - 40 h = 36 h = 0,36 Vermenigvuldigen 1. Vermenigvuldigen met 10 of 100 Je verplaatst de komma 1 of 2 plaatsen naar rechts. 1,75 x 10 = 17,5 1,75 x 100 = Vermenigvuldigtal met t of h Werkwijze: Stap 1: Ik doe de komma weg en zet de getallen om in waarden. Stap 2: Ik vermenigvuldig de getallen. Stap 3: Ik zet de waarde terug om in een kommagetal OF ik zet de komma terug. Hoeveel cijfers na de komma? 7

8 3 x 0,3 = 3 x 3 t = 9 t = 0,9 3 x 0, 03 = 3 x 3 h = 9 h = 0,09 3. Vermenigvuldigtal met t en h Werkwijze: Stap 1: Ik doe de komma weg en zet de getallen om in waarden. Stap 2: Ik vermenigvuldig de getallen. Stap 3: Ik zet de waarde terug om in een kommagetal OF ik zet de komma terug. Hoeveel cijfers na de komma? 3 x 0,23 = 3 x 23 h = (3 x 3 h) + (3 x 20 h) = 9 h + 60 h = 69 h = 0,69 Delen 1. Delen door 10 of 100 Je verplaatst de komma 1 of 2 plaatsen naar links. 175 : 10 = 17,5 175 : 100 = 1,75 2. Deeltal met t of h Werkwijze: Stap 1: Ik doe de komma weg en zet de getallen om in waarden. Stap 2: Ik deel de getallen. Stap 3: Ik zet de waarde terug om in een kommagetal OF ik zet de komma terug. Hoeveel cijfers na de komma? 0,8 : 2 = 8 t : 2 = 4 t = 0,4 0,08 : 2 = 8 h : 2 = 4 h = 0,04 3. Deeltal met t en h Werkwijze: Stap 1: Ik doe de komma weg en zet de getallen om in waarden. Stap 2: Ik deel de getallen. Stap 3: Ik zet de waarde terug om in een kommagetal OF ik zet de komma terug. Hoeveel cijfers na de komma? 24,84 : 2 = 2484 h : 2 = (4 h : 2) + (80 h : 2) + (400 h : 2) + (2000 h : 2) = 2 h + 40 h h h = 1242 h = 12,42 8

9 Hoofdrekenen: puntoefeningen 9

10 Hoofdrekenen: handig rekenen Als ik x 4 moet doen getal x 2 en dan nog eens x 2 Als ik : 4 moet doen getal : 2 en dan nog eens : 2 Als ik x 5 moet doen getal x 10 en dan : 2 Als ik : 5 moet doen getal : 10 en dan x 2 Als ik x 50 moet doen getal x 100 en dan : 2 Als ik : 50 moet doen getal : 100 en dan x 2 Als ik x 25 moet doen getal x 100 en dan : 4 Als ik : 25 moet doen getal : 100 en dan x 4 Als ik x 11 moet doen getal x 10 + getal x 1 bv. 45 x 11 = (45 x 10) + (45 x 1) = 495 Als ik x 15 moet doen getal x 10 + getal x 5 bv. 45 x 15 = (45 x 10) + (45 x 5) =

11 Hoofdrekenen: volgorde van bewerkingen DUS: 1. eerst de haakjes uitwerken 2. dan x en : uitwerken 3. dan + en uitwerken => ALTIJD werken van LINKS naar RECHTS Bijvoorbeeld: (100 x 7) = =

12 Cijferen Optellen en aftrekken Vermenigvuldigen 12

13 Delen 13

14 Getallen: lezen, schrijven en splitsen Natuurlijke getallen Kommagetallen 14

15 Negatieve getallen 15

16 Getallenrijen 16

17 Getallenassen 17

18 Getallen afronden Bijvoorbeeld: Rond af tot op t: 15,82 15,8 (minder dan 5, dus naar beneden afronden) 15,86 15,9 (5 of meer, dus naar boven afronden) Rond af tot op E: 15, (minder dan 5, dus naar beneden afronden) 15, (5 of meer, dus naar boven afronden) Rond af tot op T: (minder dan 5, dus naar beneden afronden) (5 of meer, dus naar boven afronden) Rond af tot op H: (minder dan 5, dus naar beneden afronden) (5 of meer, dus naar boven afronden) Rond af tot op D: (minder dan 5, dus naar beneden afronden) (5 of meer, dus naar boven afronden) Rond af tot op TD: (minder dan 5, dus naar beneden afronden) (5 of meer, dus naar boven afronden) 18

19 Functies van getallen Bijvoorbeeld: Rangorde: eerste, tweede, derde,... plaats, 13 april, jaartal 2010,... Code: tel. 013/ , nummerplaat PPK001,... Hoeveelheid: 3 snoepjes, 25 koekjes,... Maatgetal: 24 km, 36 C, 57 kg,... 19

20 Grootste gemene deler en kleinste gemeenschappelijk veelvoud Grootste gemene deler (g.g.d.) Bijvoorbeeld: 4 1, 2, 4 8 1, 2, 4, 8 g.g.d. = 4 Kleinste gemeenschappelijk veelvoud (k.g.v.) Bijvoorbeeld: 10 0, 10, 20, 30, 40, 50, 60, 70, , 5, 10, 15, 20, 25,... k.g.v. = 10 20

21 Het gemiddelde 21

22 Kenmerken van deelbaarheid 1. Deelbaar door 2 Een getal is deelbaar door 2 als het getal eindigt op 0, 2, 4, 6 of 8. Voorbeeld: 20, 12, 54, 206, 318, Deelbaar door 5 Een getal is deelbaar door 5 als het getal eindigt op 0 of 5. Voorbeeld: 105, 300, Deelbaar door 10 Een getal is deelbaar door 10 als het getal eindigt op 0. Voorbeeld: 1000, 750, 60, Deelbaar door 100 Een getal is deelbaar door 100 als het getal eindigt op twee nullen. Voorbeeld: 1000, 500, Deelbaar door 4 Een getal is deelbaar door 4 als de laatste twee cijfers deelbaar zijn door 4 of twee nullen. Voorbeeld: 700, 608, 724,... 22

23 Even en oneven getallen 1. Even getallen Even getallen eindigen op 0, 2, 4, 6, 8 Voorbeeld: 500, 102, 634, 216, Oneven getallen Oneven getallen eindigen op 1, 3, 5, 7, 9 Voorbeeld: 21, 213, 485, 107, 49 23

24 Breuken Breuken Stambreuken (= breuken met teller 1) 1/4, 1/5, 1/6 Gelijknamige breuken (= breuken met dezelfde noemer) 2/8, 4/8, 5/8 Ongelijknamige breuken (= breuken met een verschillende noemer) 2/8, 4/6, 5/10 Gelijkwaardige breuken (= breuken met dezelfde waarde) Ongelijkwaardige breuken (= breuken met een verschillende waarde) 1/4 3/8 Breuken vergelijken Stambreuken 1/2 > 1/4 Gelijknamige breuken 6/8 > 4/8 Hoe groter de teller, hoe groter de breuk. Hoe kleiner de teller, hoe kleiner de breuk. Hoe groter de noemer, hoe kleiner de breuk. 24

25 Breuken vereenvoudigen Bijvoorbeeld: : 4 4 = : 4 : 3 15 = 5 = : 3 25

26 Breuken gelijknamig maken Stap 1: Kijk eerst of je een noemer kunt omzetten in een noemer die erbij staat. => = 5 10 Ja, ik kan mijn eerste breuk omzetten in noemer 10. Deze noemer past 2 keer in de grootste noemer. Ik doe 5 x 2. Ik krijg noemer 10. Dan doe ik ook de teller x 2, dus 2 x 2 = 4. Mijn teller wordt 4. Ik krijg dus 4 10 De tweede breuk staat reeds op noemer 10, dus deze kan ik gewoon gebruiken. Schrijf de hele omzetting en oefening nog eens over, dat is veel duidelijker. x 2 => = x 2 Stap 2: Lukt het bovenstaande niet, dan ga ik de noemer vermenigvuldigen om twee dezelfde noemers te kunnen krijgen. 26

27 Breuken optellen en aftrekken 27

28 Breuken als een decimaal getal (kommagetal) schrijven Bijvoorbeeld: 4 = 0,4 14 = 1, = 0, = 2, Niet vergeten: bij tiende = 1 cijfer na de komma! bij honderdste = 2 cijfers na de komma! Soms moet je eerst breuken omzetten: 75 = 150 = 1,50 of 1, = 6 = 0,

29 Een breuk nemen van een hoeveelheid of getal Een breuk nemen van een hoeveelheid Een breuk nemen van een getal 2/3 van 15 =? Werkwijze: Stap 1: Wat is het geheel? 15 In hoeveel gelijke delen moet ik het geheel verdelen? 3 Hoe groot is 1 deel? 5 want 15 : 3 = 5 Stap 2: Hoeveel delen moet ik nemen? 2 Hoeveel is dat samen? 10 want 2 x 5 = 10 2/3 van 15 = (15 : 3) x 2 = 5 x 2 = 10 29

30 Lengte, gewicht en inhoud Lengte (Hoe lang is het?) De lengte meet je met een lat. Ik onthoud: 1 km = 1000 m km m dm cm mm Inhoud (Hoeveel zit erin?) De inhoud meet je met een maatbeker. l dl cl ml Gewicht (Hoeveel weegt het?) Het gewicht meet je met een weegschaal. Ik onthoud: 1 kg = 1000 g 1 ton = 1000 kg ton kg g Tabellen: 1 stapje naar rechts = 1 nul erbij (x 10) 1 stapje naar links = 1 nul eraf (: 10) 30

31 Temperatuur 31

32 Omtrek en oppervlakte Omtrek = de som van de zijden (maat = cm) Oppervlakte = het aantal ruitjes van 1 cm² (maat = cm²) A 4 cm 2 2 cm cm 4 cm Omtrek = 4 cm + 2 cm + 4 cm + 2 cm = 12 cm Oppervlakte = 8 ruitjes of 8 cm² 32

33 1. De analoge klok De grote wijzer duidt de minuten aan. De kleine wijzer duidt het uur aan. De klok 2. De digitale klok Voor het dubbelpunt noteer je het uur. Na het dubbelpunt noteer je de minuten. Denk aan: nacht ochtend middag avond uur voor uur over uur kwart voor over half kwart over voor half half Stappenplan kloklezen: 1. De analoge klok De grote wijzer: a) Staat de grote wijzer het dichtst bij uur of half? b) Is het voor of over? c) Hoeveel minuten? De kleine wijzer: De kleine wijzer zegt... uur of half De digitale klok Voor het dubbelpunt: a) Welk uur is net voorbij? b) Is het nacht, ochtend, middag of avond? Bij het lezen: Lees je het gewoon of moet je min 12 doen? Bij het noteren: Schrijf je het gewoon of moet je plus 12 doen? Na het dubbelpunt: Hoeveel minuten is het later? 33

34 Rekenen met tijd 34

35 Gelijkvormigheid Twee figuren zijn gelijk van vorm en grootte als ze dezelfde vorm hebben en even groot zijn. Ze zijn volledig gelijk. Twee figuren zijn gelijkvormig als ze dezelfde vorm hebben. Je kan ze door vergroten of verkleinen volledig gelijk maken. 35

36 Geld Ik lees: Voor de komma = euro Na de komma = cent Ik onthoud: 1 euro = 100 cent Bijvoorbeeld: 4, 05 = 4 euro en 5 cent 4, 50 = 4 euro en 50 cent 36

37 37

38 Soorten lijnen Ik zeg Ik teken Ik noteer Ik weet een punt. A A een rechte a een halfrechte. A. B.. een lijnstuk A B een gebroken lijn a a [A B] [AB] a Een rechte heeft geen begin- en eindpunt. Een halfrechte heeft een beginpunt of een eindpunt. Een lijnstuk heeft een begin- en eindpunt. een gebogen lijn a a 38

39 Snijdende, loodrechte en evenwijdige rechten Snijdende, loodrechte en evenwijdige rechten Evenwijdige rechten tekenen - Leg de geodriehoek zo dat een hulplijn samenvalt met de rechte a. - Teken een rechte langs de tekenzijde. Die is evenwijdig met de rechte a. Loodrechte rechten tekenen - Leg de geodriehoek zo dat de richtlijn samenvalt met de rechte a. - Teken een rechte langs de tekenzijde. Die staat loodrecht op de rechte a. 39

40 Soorten hoeken rechte hoek stompe hoek scherpe hoek > rechte hoek < rechte hoek 40

41 Vlakke figuren 41

42 Soorten driehoeken Soorten driehoeken volgens de hoeken 3 scherpe hoeken 1 rechte hoek 1 stompe hoek = scherphoekige = rechthoekige = stomphoekige driehoek driehoek driehoek Soorten driehoeken volgens de zijden 4 cm 4 cm 4 cm 4 cm 4 cm 3 cm 5 cm 4 cm 2 cm 3 gelijke zijden 2 gelijke zijden geen gelijke zijden = gelijkzijdige = gelijkbenige = ongelijkzijdige of driehoek driehoek ongelijkbenige driehoek 42

43 Soorten vierhoeken 43

44 Spiegelingen 44

45 Diagonalen 45

46 Blokkenbouwsels 46

47 Coördinaten 47

48 Rekenverhalen 1. Lees het rekenverhaal aandachtig. 2. Onderstreep de vraag in het groen. 3. Onderstreep de gegevens in het blauw. 4. Welke bewerking moet ik met die gegevens uitvoeren? (x, :, +, -) 5. Antwoord in een zin. Een zin begint met een hoofdletter en eindigt met een punt!!! 6. Controleer het antwoord met de zakrekenmachine. 48

Op stap naar 1 B Minimumdoelen wiskunde

Op stap naar 1 B Minimumdoelen wiskunde Campus Zuid Boomsesteenweg 265 2020 Antwerpen Tel. (03) 216 29 38 Fax (03) 238 78 31 www.vclbdewisselantwerpen.be VCLB De Wissel - Antwerpen Vrij Centrum voor Leerlingenbegeleiding Op stap naar 1 B Minimumdoelen

Nadere informatie

Afspraken hoofdrekenen eerste tot zesde leerjaar

Afspraken hoofdrekenen eerste tot zesde leerjaar 24/04/2013 Afspraken hoofdrekenen eerste tot zesde leerjaar Sint-Ursula-Instituut Rekenprocedures eerste leerjaar Rekenen, hoe doe ik dat? 1. E + E = E 2 + 5 = 7 Ik heb er 2. Er komen er 5 bij. Dat is

Nadere informatie

5 5d o e l e n k a t e r n

5 5d o e l e n k a t e r n Blok Pagina Blok 1 2 tot 10 Blok 2 11 tot 21 Blok 3 22 tot 32 Blok 4 33 tot 40 Blok 5 41 tot 50 Blok 6 51 tot 60 Blok 7 61 tot 68 leerjaar 5 5d o e l e n k a t e r n Voorafgaande toelichting bij doelenkatern,

Nadere informatie

DE basis WISKUNDE VOOR DE LAGERE SCHOOL

DE basis WISKUNDE VOOR DE LAGERE SCHOOL Inhoud GETALLENKENNIS 13 1 Getallen 13 2 Het decimale talstelsel 14 3 Breuken 16 Begrippen 16 Soorten breuken 16 Een breuk vereenvoudigen 17 4 Breuken, percenten, kommagetallen 18 Breuk omzetten in een

Nadere informatie

Les 20: gelijknamige breuken, gelijkwaardige breuken en breuken vereenvoudigen

Les 20: gelijknamige breuken, gelijkwaardige breuken en breuken vereenvoudigen Getallenkennis Target 1 Les 1: getalbegrip to 10 000 000 wb. p. 1+2, sb 1 Les 5: kommagetallen tot 0,001 wb. p. 8-9, sb 5 Les 12: breuken vergelijken en sorteren wb. p. 15-16, sb 10 Les 13: breuk als operator,getal,verhouding,

Nadere informatie

aantal evaluatielessen

aantal evaluatielessen Jaarplanning Rekensprong Plus Rekensprong Plus heeft voor elk leerjaar een eenduidig jaarwerkplan. Elk werkschriftje van Rekensprong Plus overspant een periode tussen twee schoolvakanties werkschrift a

Nadere informatie

De teller geeft hoeveel stukken er zijn en de noemer zegt wat de 5. naam is van die stukken: 6 taart geeft dus aan dat de taart in 6

De teller geeft hoeveel stukken er zijn en de noemer zegt wat de 5. naam is van die stukken: 6 taart geeft dus aan dat de taart in 6 Breuken Breuk betekent dat er iets gebroken is. Het is niet meer heel. Als je een meloen doormidden snijdt, is die niet meer heel, maar verdeeld in twee stukken. Eén zo n stuk is dan een halve meloen,

Nadere informatie

Deel 1: Getallenkennis

Deel 1: Getallenkennis Deel 1: Getallenkennis 1 Natuurlijke getallen 10 1.1 De waarde van cijfers in natuurlijke getallen 10 Les 1: Natuurlijke getallen kleiner dan 10 000 10 Les 2: Natuurlijke getallen kleiner dan 100 000 13

Nadere informatie

BEWERKINGEN HOOFDREKENEN 40 NATUURLIJKE GETALLEN OPTELLEN

BEWERKINGEN HOOFDREKENEN 40 NATUURLIJKE GETALLEN OPTELLEN BEWERKINGEN HOOFDREKENEN 40 NATUURLIJKE GETALLEN OPTELLEN a De standaardprocedure: getallen splitsen Zo lukt het altijd: 98 + 476 = 98 + 400 + 70 + 6 = 698 + 70 + 6 = 768 + 6 = 774 b Van plaats wisselen

Nadere informatie

Deel 1: Getallenkennis

Deel 1: Getallenkennis Deel 1: Getallenkennis 1 Natuurlijke getallen 10 1.1 De waarde van cijfers in natuurlijke getallen 10 Les 1: Natuurlijke getallen kleiner dan 100 000 10 Les 2: Natuurlijke getallen kleiner dan 1 000 000

Nadere informatie

4 Jaarplan. 1 Leerplan

4 Jaarplan. 1 Leerplan Formule 1_Handleiding.indb 9 1/07/15 13:50 9 4 Jaarplan 1 Leerplan Het jaarplan is opgesteld volgens het leerplan VVKSO BRUSSEL D/2011/7841/021. De nummers van de doelstellingen in het jaarplan verwijzen

Nadere informatie

2.2 Ongelijknamige breuken en vereenvoudigde breuken 22. 2.3.1 Gemengde getallen optellen en aftrekken 26. 2.5 Van breuken naar decimale getallen 28

2.2 Ongelijknamige breuken en vereenvoudigde breuken 22. 2.3.1 Gemengde getallen optellen en aftrekken 26. 2.5 Van breuken naar decimale getallen 28 Breuken Samenvatting Als je hele getallen deelt, kunnen er breuken ontstaan. Een breuk is een deel van iets. Je hebt iets in gelijke delen verdeeld. Wanneer je een kwart van een pizza hebt, dan heb je

Nadere informatie

JAARPLANNING ZO GEZEGD, ZO GEREKEND - 5 leerjaar pag. 1 / 10

JAARPLANNING ZO GEZEGD, ZO GEREKEND - 5 leerjaar pag. 1 / 10 JAARPLANNING ZO GEZEGD, ZO GEREKEND - 5 leerjaar pag. 1 / 10 Op basis van 5 wiskundelessen per week Week 44: herfstvakantie Week 52 en 1: Kerstvakantie Week 10: krokusverlof Week 15 en 16: Paasvakantie

Nadere informatie

PARATE KENNIS & VAARDIGHEDEN WISKUNDE 1 STE JAAR 1. TAALVAARDIGHEID BINNEN WISKUNDE. a) Begrippen uit de getallenleer ...

PARATE KENNIS & VAARDIGHEDEN WISKUNDE 1 STE JAAR 1. TAALVAARDIGHEID BINNEN WISKUNDE. a) Begrippen uit de getallenleer ... PARATE KENNIS & VAARDIGHEDEN WISKUNDE 1 STE JAAR 1. TAALVAARDIGHEID BINNEN WISKUNDE a) Begrippen uit de getallenleer Bewerking optelling aftrekking vermenigvuldiging Symbool deling : kwadratering... machtsverheffing...

Nadere informatie

1.Tijdsduur. maanden:

1.Tijdsduur. maanden: 1.Tijdsduur 1 etmaal = 24 uur 1 uur = 60 minuten 1 minuut = 60 seconden 1 uur = 3600 seconden 1 jaar = 12 maanden 1 jaar = 52 weken 1 jaar = 365 (of 366 in schrikkeljaar) dagen 1 jaar = 4 kwartalen 1 kwartaal

Nadere informatie

Ruimtelijke oriëntatie: plaats en richting

Ruimtelijke oriëntatie: plaats en richting Ruimtelijke oriëntatie: plaats en richting 1 Lijnen en rechten Hoe kunnen lijnen zijn? gebogen of krom gebroken recht We onthouden: Een rechte is een rechte lijn. c a b Een rechte heeft geen begin- en

Nadere informatie

Deel 12 en 13 van De Wiskanjers Zorg: Curriculumdifferentiatie

Deel 12 en 13 van De Wiskanjers Zorg: Curriculumdifferentiatie Deel 12 en 13 van De Wiskanjers Zorg: Curriculumdifferentiatie Deze mappen willen wegwijzers aanreiken om vanuit begrip en respect het beste te halen uit die leerlingen die de basis wiskundeleerstof uit

Nadere informatie

i TiPDenk aan de rechthoeksstrategie!

i TiPDenk aan de rechthoeksstrategie! .------------ GetaUenkennis Wat leerde ik? Getallen tot een miljard Kommagetallen tot een duizendste - getallen interpreteren Verhoudingen binnen een context Breuken delen door een natuurlijk getal (De

Nadere informatie

Tafelkaart: tafel 1, 2, 3, 4, 5

Tafelkaart: tafel 1, 2, 3, 4, 5 Tafelkaart: tafel 1, 2, 3, 4, 5 1 2 3 4 5 1x1= 1 1x2= 2 1x3= 3 1x4= 4 1x5= 5 2x1= 2 2x2= 4 2x3= 6 2x4= 8 2x5=10 3x1= 3 3x2= 6 3x3= 9 3x4=12 3x5=15 4x1= 4 4x2= 8 4x3=12 4x4=16 4x5=20 5x1= 5 5x2=10 5x3=15

Nadere informatie

6 Breuken VOORBEELDPAGINA S. Bestelnr Het grote rekenboek - overzicht - Hoofdstuk Breuken

6 Breuken VOORBEELDPAGINA S. Bestelnr Het grote rekenboek - overzicht - Hoofdstuk Breuken Bestelnr. Het grote rekenboek - overzicht - Hoofdstuk Breuken K-Publisher B.V. Prins Hendrikstraat NL- CS Bodegraven Telefoon +(0)- 0 Telefax +(0)- info@k-publisher.nl www.k-publisher.nl Breuken Breuk

Nadere informatie

BEWERKINGEN HOOFDREKENEN 40 NATUURLIJKE GETALLEN OPTELLEN

BEWERKINGEN HOOFDREKENEN 40 NATUURLIJKE GETALLEN OPTELLEN BEWERKINGEN HOOFDREKENEN 40 NATUURLIJKE GETALLEN OPTELLEN a De standaardprocedure: getallen splitsen Zo lukt het altijd: 98 + 476 = 98 + 400 + 70 + 6 = 698 + 70 + 6 = 768 + 6 = 774 b Van plaats wisselen

Nadere informatie

Leerstofoverzicht groep 3

Leerstofoverzicht groep 3 Leerstofoverzicht groep 3 Getallen en relaties Basisbewerkingen Verhoudingen Leerlijn Groep 3 uitspraak, schrijfwijze, kenmerken begrippen evenveel, minder/meer cijfer 1 t/m 10, groepjes aanvullen tot

Nadere informatie

Reken zeker: leerlijn kommagetallen

Reken zeker: leerlijn kommagetallen Reken zeker: leerlijn kommagetallen De gebruikelijke didactische aanpak bij Reken Zeker is dat we eerst uitleg geven, vervolgens de leerlingen flink laten oefenen (automatiseren) en daarna het geleerde

Nadere informatie

Reken zeker: leerlijn kommagetallen

Reken zeker: leerlijn kommagetallen Reken zeker: leerlijn kommagetallen De gebruikelijke didactische aanpak bij Reken Zeker is dat we eerst uitleg geven, vervolgens de leerlingen flink laten oefenen (automatiseren) en daarna het geleerde

Nadere informatie

RekenTrapperS Cool 1.1

RekenTrapperS Cool 1.1 RekenTrapperS Cool 1.1 Inhoud 1 Doe-activiteiten met kalender en klok... 5 1.1 Weetjes over de indeling van het jaar... 5 1.2 Kloklezen en rekenen met uren, minuten en seconden... 9 2 Getallenkennis tot

Nadere informatie

Niveauproef wiskunde voor AAV

Niveauproef wiskunde voor AAV Niveauproef wiskunde voor AAV Waarom? Voor wiskunde zijn er in AAV 3 modules: je legt een niveauproef af, zodat je op het juiste niveau kan starten. Er is de basismodule voor wie de rekenvaardigheden moet

Nadere informatie

MNEMOTECHNISCHE MIDDELTJES WISKUNDE. 2de 3de graad

MNEMOTECHNISCHE MIDDELTJES WISKUNDE. 2de 3de graad MNEMOTECHNISCHE MIDDELTJES WISKUNDE 2de 3de graad n.a.v. Personeelsvergadering 25/11/2014 Hoofdrekenen DELEN VAN NATUURLIJKE GETALLEN. Voorbeeld: 7800 : 6 = 1000 300 7800 : 6 = (6000 : 6) + (1800 : 6)

Nadere informatie

aantal evaluatielessen

aantal evaluatielessen Jaarplanning Rekensprong Plus Rekensprong Plus heeft voor elk leerjaar een eenduidig jaarwerkplan. Elk werkschriftje van Rekensprong Plus overspant een periode tussen twee schoolvakanties werkschrift a

Nadere informatie

Opdracht 2.1 a t/m c. Er zijn veel mogelijkheden. De vorm hoeft dus niet gelijk te zijn om toch een vierkant van dezelfde grootte te krijgen.

Opdracht 2.1 a t/m c. Er zijn veel mogelijkheden. De vorm hoeft dus niet gelijk te zijn om toch een vierkant van dezelfde grootte te krijgen. Uitwerkingen hoofdstuk Gebroken getallen. Kennismaken met breuken.. Deel van geheel Opdracht. a t/m c. Er zijn veel mogelijkheden. De vorm hoeft dus niet gelijk te zijn om toch een vierkant van dezelfde

Nadere informatie

De Graankorrel Wervik. Mijn wiskundehulpschrift. van 1 tot 6 leerjaar

De Graankorrel Wervik. Mijn wiskundehulpschrift. van 1 tot 6 leerjaar De Graankorrel Wervik Mijn wiskundehulpschrift van 1 tot 6 leerjaar We gebruiken de rekenmethode Zo gezegd, zo gerekend! van het eerste tot het zesde leerjaar. Eerste leerjaar blz. 2 Tweede leerjaar blz.

Nadere informatie

Leerstofoverzicht groep 6

Leerstofoverzicht groep 6 Leerstofoverzicht groep 6 Getallen en relaties Basisbewerkingen Leerlijn Groep 6 Uitspraak, schrijfwijze, kenmerken getallen boven 10 000 in cijfers schrijven haakjesnotatie deler en deeltal breuknotatie

Nadere informatie

Toetswijzer examen Cool 2.1

Toetswijzer examen Cool 2.1 Toetswijzer examen Cool 2.1 Cool 2.1 1 Getallenkennis: Grote natuurlijke getallen 86 a Ik kan grote getallen vlot lezen en schrijven. 90 b Ik kan getallen afronden. 91 c Ik ken de getalwaarde van een getal.

Nadere informatie

PG blok 4 werkboek bijeenkomst 4 en 5

PG blok 4 werkboek bijeenkomst 4 en 5 2015-2015 PG blok 4 werkboek bijeenkomst 4 en 5 Inhoud Kenmerken van deelbaarheid (herhaling)...1 Ontbinden in factoren...1 Priemgetallen (herhaling)...2 Ontbinden in priemfactoren...2 KGV (Kleinste Gemene

Nadere informatie

Het weetjesschrift. Weetjesschrift Galamaschool

Het weetjesschrift. Weetjesschrift Galamaschool Het weetjesschrift Dit is het weetjesschrift. In dit schrift vind je heel veel weetjes over taal, rekenen en andere onderwerpen. Sommige weetjes zal je misschien al wel kennen en anderen leer je nog! Uiteindelijk

Nadere informatie

2 Noteer de letter die de plaats aanduidt van het getal op de getallenas. nr. 8

2 Noteer de letter die de plaats aanduidt van het getal op de getallenas. nr. 8 Toetswijzer extra Naam : Klasnr: Getallenkennis 1 Noteer de getallen met cijfers nrs 6,7,19,en 20 5,9 miljoen vierhonderd en tien duizendste 2 Noteer de letter die de plaats aanduidt van het getal op de

Nadere informatie

Scoreblad bewis 01. naam cursist: naam afnemer: werkpunt. niet goed. tellen. getalbegrip. algemeen 01 04. bewerking en. optellen en.

Scoreblad bewis 01. naam cursist: naam afnemer: werkpunt. niet goed. tellen. getalbegrip. algemeen 01 04. bewerking en. optellen en. Scoreblad bewis naam cursist: datum: naam afnemer: inhoud vraag opmerkingen OK werkpunt niet goed tellen eieren tellen in dozen van 10 getallen verder aanvullen in kralenketting getalbegrip getallen ertussen

Nadere informatie

BEWERKINGEN HOOFDREKENEN 40 NATUURLIJKE GETALLEN OPTELLEN

BEWERKINGEN HOOFDREKENEN 40 NATUURLIJKE GETALLEN OPTELLEN 40 NATUURLIJKE GETALLEN OPTELLEN a De standaardprocedure: getallen splitsen Zo lukt het altijd: 98 + 476 = 98 + 400 + 70 + 6 = 698 + 70 + 6 = 768 + 6 = 774 b Van plaats wisselen Uitsluitend te gebruiken

Nadere informatie

Beste Curriculumdifferentiatie-gebruiker,

Beste Curriculumdifferentiatie-gebruiker, MOTSTRAAT 32 2800 MECHELEN STEF VAN MALDEREN UITGEVER T 05 36 36 7 F 05 36 36 37 STEFVANMALDEREN@PLANTYNCOM Betreft: Curriculumdifferentiatie 5 - Errata Mechelen, 5 februari 202 Beste Curriculumdifferentiatie-gebruiker,

Nadere informatie

2 NATUURLIJKE GETALLEN VOORSTELLEN IN EEN TABEL, LEZEN EN NOTEREN

2 NATUURLIJKE GETALLEN VOORSTELLEN IN EEN TABEL, LEZEN EN NOTEREN NATUURLIJKE GETALLEN IN DE REALITEIT Natuurlijke getallen zie en hoor je overal om je heen: Het is 0 uur. Tom woont in nummer 58. Mijn zus wordt morgen 6 jaar. Een broek van 0 euro Uitsluitend te gebruiken

Nadere informatie

oefenbundeltje voor het vijfde leerjaar

oefenbundeltje voor het vijfde leerjaar oefenbundeltje voor het vijfde leerjaar bevat: werkbladen uit de map van Wibbel bij Rekensprong Plus, aansluitend bij de wiskundeopdrachten op de poster; de correctiesleutel bij deze werkbladen. Meer informatie

Nadere informatie

3.2 Basiskennis. 3.2.1 De getallenlijn. 3.2.2 Symbolen, tekens en getallen. 92 Algebra. Inhoofdstuk1zijnaandeordegeweest: Het=teken. =staat.

3.2 Basiskennis. 3.2.1 De getallenlijn. 3.2.2 Symbolen, tekens en getallen. 92 Algebra. Inhoofdstuk1zijnaandeordegeweest: Het=teken. =staat. 92 Algebra 3.2 Basiskennis Inhoofdstuk1zijnaandeordegeweest: 3.2.1 De getallenlijn... -5-4 -3-2 -1 0 1 2 3 4 5... 3.2.2 Symbolen, tekens en getallen Het=teken 5+2+3=10 = geeft aan dat wat links van = staat,

Nadere informatie

leerjaar doelenkatern

leerjaar doelenkatern Blok Pagina Blok 1 2 tot Blok 2 9 tot 18 Blok 3 19 tot 28 Blok 4 29 tot 37 Blok 5 38 tot 47 Blok 6 48 tot 59 Blok 7 60 tot 68 8 leerjaar 4 doelenkatern Voorafgaande toelichting bij doelenkatern, leerjaar

Nadere informatie

2 Meten 2.1 2.1 Kaarten 2.1 2.2 Materialen en technieken 2.3 2.3 Meten en schetsen 2.12 2.4 Praktijkopdrachten 2.16

2 Meten 2.1 2.1 Kaarten 2.1 2.2 Materialen en technieken 2.3 2.3 Meten en schetsen 2.12 2.4 Praktijkopdrachten 2.16 Inhoud Voorwoord v Het metrieke stelsel vii Inhoud ix Trefwoordenlijst x 1 Basis 1.1 1.1 Veel voorkomende berekeningen 1.1 1.2 Van punt tot vlak 1.4 1.3 Oppervlakten berekenen 1.12 1.4 Zelf tekenen 1.16

Nadere informatie

Leerlijnen groep 7 Wereld in Getallen

Leerlijnen groep 7 Wereld in Getallen Leerlijnen groep 7 Wereld in Getallen 1 2 REKENEN Boek 7a: Blok 1 - week 1 in geldcontext 2 x 2,95 = / 4 x 2,95 = Optellen en aftrekken tot 10.000 - ciferend; met 2 of 3 getallen 4232 + 3635 + 745 = 1600

Nadere informatie

1. REGELS VAN DEELBAARHEID.

1. REGELS VAN DEELBAARHEID. REKENEN VIJFDE KLAS Luc Cielen 1. REGELS VAN DEELBAARHEID. Deelbaarheid door 10, 100, 1000 10: het laatste cijfer (= cijfer van de eenheden) is 0 100: laatste twee cijfers zijn 0 (cijfers van de eenheden

Nadere informatie

handleiding pagina s 241 tot Handleiding 1.1 Kopieerbladen pagina 59: wandelplannen pagina 60: grondplannen constructies 2 Werkboek

handleiding pagina s 241 tot Handleiding 1.1 Kopieerbladen pagina 59: wandelplannen pagina 60: grondplannen constructies 2 Werkboek week 8 les 5 toets en foutenanalyse handleiding pagina s 2 tot 29 nuttige informatie Handleiding. Kopieerbladen pagina 59: wandelplannen pagina 60: grondplannen constructies.2 Huistaken huistaak 5: bladzijde

Nadere informatie

Deel 3 t.e.m. 11 van De Wiskanjers Zorg: Rekenmonsters

Deel 3 t.e.m. 11 van De Wiskanjers Zorg: Rekenmonsters Deel 3 t.e.m. 11 van De Wiskanjers Zorg: Rekenmonsters Het is onze taak als leerkracht om ervoor te zorgen dat we onze kinderen zodanig ondersteunen en begeleiden dat ze voor moeilijke vakonderdelen hun

Nadere informatie

aantal evaluatielessen

aantal evaluatielessen Jaarplanning Rekensprong Plus Rekensprong Plus heeft voor elk leerjaar een eenduidig jaarwerkplan. Elk werkschriftje van Rekensprong Plus overspant een periode tussen twee schoolvakanties werkschrift a

Nadere informatie

leerjaar doelenkatern

leerjaar doelenkatern Blok Pagina Blok 1 2 tot 10 Blok 2 11 tot 20 Blok 3 21 tot 31 Blok 4 32 tot 40 Blok 5 41 tot 49 Blok 6 50 tot 57 Blok 7 58 tot 65 leerjaar 6 doelenkatern Voorafgaande toelichting bij doelenkatern, leerjaar

Nadere informatie

aantal evaluatielessen

aantal evaluatielessen Jaarplanning Rekensprong Plus Rekensprong Plus heeft voor elk leerjaar een eenduidig jaarwerkplan. Elk werkschriftje van Rekensprong Plus overspant een periode tussen twee schoolvakanties werkschrift a

Nadere informatie

Domeinbeschrijving rekenen

Domeinbeschrijving rekenen Domeinbeschrijving rekenen Discussiestuk ten dienste van de Expertgroep Doorlopende Leerlijnen Rekenen en Taal auteur: Jan van de Craats 11 december 2007 Inleiding Dit document bevat een beschrijving van

Nadere informatie

2.1 Kennismaken met breuken. 2.1.1 Deel van geheel. Opdracht 1 Welk deel van deze cirkel is zwart ingekleurd?

2.1 Kennismaken met breuken. 2.1.1 Deel van geheel. Opdracht 1 Welk deel van deze cirkel is zwart ingekleurd? Oefenopdrachten hoofdstuk Gebroken getallen RekenWijzer, oefenopdrachten hoofdstuk Gebroken getallen. Kennismaken met breuken.. eel van geheel Opdracht Welk deel van deze cirkel is zwart ingekleurd? deel

Nadere informatie

Map Uitleg Nodig Leerjaar. Map Aantal sets Nodig Uitleg

Map Uitleg Nodig Leerjaar. Map Aantal sets Nodig Uitleg Map 4 de lj - Taal Map Uitleg Nodig Leerjaar Map Alfabet Set van 2 werkbladen voor het inoefenen van het alfabetisch rangschikken. Map au of ou Set van 8 werkbladen voor het inoefenen van au of ou. Excel

Nadere informatie

1. Optellen en aftrekken

1. Optellen en aftrekken 1. Optellen en aftrekken Om breuken op te tellen of af te trekken maak je de breuken gelijknamig. Gelijknamig maken wil zeggen dat je zorgt voor 'gelijke noemers': Om de breuken met 'derden' en 'vijfden'

Nadere informatie

Kommagetallen. Twee stukjes is

Kommagetallen. Twee stukjes is Kommagetallen Een kommagetal is een getal dat niet heel is. Het is een breuk. Voor de komma staan de helen, achter de komma staat de breuk. De cijfers achter de komma staan voor de tienden, honderdsten,

Nadere informatie

De waarde van een plaats in een getal.

De waarde van een plaats in een getal. Komma getallen. Toen je net op school leerde rekenen, wist je niet beter dan dat getallen heel waren. Dus een taart was een taart, een appel een appel en een peer een peer. Langzaam maar zeker werd dit

Nadere informatie

Leerlijnen rekenen: De wereld in getallen

Leerlijnen rekenen: De wereld in getallen Leerlijnen rekenen: De wereld in getallen Groep 7(eerste helft) Getalbegrip - Telrij tot en met 1 000 000 - Uitspraak en schrijfwijze van de getallen (800 000 en 0,8 miljoen) - De opbouw en positiewaarde

Nadere informatie

Begin situatie Wiskunde/Rekenen. VMBO BB leerling

Begin situatie Wiskunde/Rekenen. VMBO BB leerling VMBO BB leerling Verbanden en Hoge -bewerkingen onder 100 -tafels t/m 10 (x:) -bewerkingen met eenvoudige grote en -makkelijk rekenen -vergelijken/ordenen op getallenlijn -makkelijke breuken omzetten -deel

Nadere informatie

S T A R T W I S K U N D E N 1 2 3 4 5 H. Karel de Grote-Hogeschool Katholieke Hogeschool Antwerpen Departement Lerarenopleiding

S T A R T W I S K U N D E N 1 2 3 4 5 H. Karel de Grote-Hogeschool Katholieke Hogeschool Antwerpen Departement Lerarenopleiding Karel de Grote-Hogeschool Katholieke Hogeschool Antwerpen Departement Lerarenopleiding S T A R T W I S K U N D E I C N 1 2 3 4 5 H L R O I O S P C F U L R O S R U U S S Basisleerstof wiskunde lager onderwijs

Nadere informatie

Rekentermen en tekens

Rekentermen en tekens Rekentermen en tekens Erbij de som is hetzelfde, is evenveel, is gelijk aan Eraf het verschil, korting is niet hetzelfde, is niet evenveel Keer het product kleiner dan, minder dan; wijst naar het kleinste

Nadere informatie

GETALLEN deel De waarde van een cijfer wordt bepaald door de. We lezen 1 E. .. vijf tientallen

GETALLEN deel De waarde van een cijfer wordt bepaald door de. We lezen 1 E. .. vijf tientallen GETALLEN deel Les 2 : Getallenkennis: getallen tot 00 000. De waarde van de cijfers in een getal: De waarde Je leest Besluit:..................... De waarde van een cijfer wordt bepaald door de in et getal.

Nadere informatie

Leerlijnen groep 8 Wereld in Getallen

Leerlijnen groep 8 Wereld in Getallen Leerlijnen groep 8 Wereld in Getallen 1 2 3 4 REKENEN Boek 8a: Blok 1 - week 1 Oriëntatie - uitspreken en schrijven van getallen rond 1 miljoen - introductie miljard - helen uit een breuk halen 5/4 = -

Nadere informatie

handleiding pagina s 198 tot 206 1 Handleiding

handleiding pagina s 198 tot 206 1 Handleiding week 7 les 3 toets en foutenanalyse handleiding pagina s 198 tot 206 nuttige informatie 1 Handleiding 11 Kopieerbladen pagina 23: meetcircuit lengte pagina 83: folder inhoud en gewicht pagina 140: temperatuurcurve

Nadere informatie

Examenplanning 5 de leerjaar Juni 2016

Examenplanning 5 de leerjaar Juni 2016 Examenplanning 5 de leerjaar Juni 2016 Wiskunde - Getallenkennis BOEK B : Les 53 : Percenten Les 54 : Breuken, kommagetallen, percenten Les 58 : Percent berekenen deel 1 Herhalingsoefeningen Les 63 blz.

Nadere informatie

Hoofdstuk 2 : VLAKKE FIGUREN

Hoofdstuk 2 : VLAKKE FIGUREN 1 / 6 H2 Vlakke figuren Hoofdstuk 2 : VLAKKE FIGUREN 1. Wat moet ik leren? (handboek p. 46-74) 2.1 Herkennen van vlakke figuren In verband met een veelhoek: a) een veelhoek op de juiste wijze benoemen.

Nadere informatie

A 1 RS+ 1. Rekensprong Plus 1 (c) Van In, lesnr domein lesonderwerp lesnr domein lesonderwerp lesnr domein lesonderwerp

A 1 RS+ 1. Rekensprong Plus 1 (c) Van In, lesnr domein lesonderwerp lesnr domein lesonderwerp lesnr domein lesonderwerp RS+ 1 A 1 2 3 1 MK ruimtelijke oriëntatie: personen 27 G voorwerpen vergelijken naar aantal 53 G natuurlijke getallen interpreteren 2 G tellen tot 6 28 B evenveel maken door bijdoen of wegdoen 54 G vaste

Nadere informatie

Antwoorden bij Rekenen met het hoofd

Antwoorden bij Rekenen met het hoofd Antwoorden bij Rekenen met het hoofd Hoofdstuk Basisbewerkingen. Bewerkingen in beeld a. : splitsen in 5 en. Eerst min 5, dan min 0 en tenslotte nog min : splitsen in 5 en, die uitvoeren en dan nog stapsgewijs

Nadere informatie

Derde domein: gebroken getallen. 1 Kennismaking met breuken. 1.1 De breuk als deel van een geheel. Opdracht 1. Opdracht 2. blaadje 1.

Derde domein: gebroken getallen. 1 Kennismaking met breuken. 1.1 De breuk als deel van een geheel. Opdracht 1. Opdracht 2. blaadje 1. Derde domein: gebroken getallen 1 Kennismaking met breuken 1.1 De breuk als deel van een geheel Opdracht 2 blaadje 1 blaadje 2 blaadje 3 blaadje 4 Een blaadje in twee delen vouwen geeft de helft van een

Nadere informatie

Onderwijsassistent REKENEN BASISVAARDIGHEDEN

Onderwijsassistent REKENEN BASISVAARDIGHEDEN Onderwijsassistent REKENEN BASISVAARDIGHEDEN Verhoudingstabel Wat zijn verhoudingen Rekenen met de verhoudingstabel Kruisprodukten Wat zijn verhoudingen * * * 2 Aantal rollen 1 2 12 Aantal beschuiten 18

Nadere informatie

OP WEG NAAR WISKUNDE. Plusboek uit de serie Het Grote Rekenboek Uitgeverij ScalaLeukerLeren.nl

OP WEG NAAR WISKUNDE. Plusboek uit de serie Het Grote Rekenboek Uitgeverij ScalaLeukerLeren.nl OP WEG NAAR WISKUNDE Plusboek uit de serie Het Grote Rekenboek Uitgeverij ScalaLeukerLeren.nl Voor kinderen die iets meer willen weten en begrijpen van wiskunde, bijvoorbeeld als voorbereiding op de middelbare

Nadere informatie

doelenkatern leerjaar Blok Pagina Blok 1 2 tot 11 Blok 2 12 tot 20 Blok 3 21 tot 29 Blok 4 30 tot 37 Blok 5 38 tot 44 Blok 6 45 tot 53

doelenkatern leerjaar Blok Pagina Blok 1 2 tot 11 Blok 2 12 tot 20 Blok 3 21 tot 29 Blok 4 30 tot 37 Blok 5 38 tot 44 Blok 6 45 tot 53 Blok Pagina Blok 1 2 tot 11 Blok 2 12 tot 20 Blok 3 21 tot 29 Blok 4 30 tot 37 Blok 5 38 tot 44 Blok 6 45 tot 53 Blok 7 54 tot 62 leerjaar 3 doelenkatern Voorafgaande toelichting bij doelenkatern, leerjaar

Nadere informatie

Groep 3. Getalbegrip hele getallen. Optellen en aftrekken. Geld

Groep 3. Getalbegrip hele getallen. Optellen en aftrekken. Geld Groep 3 Getalbegrip hele getallen De leerlingen werken de eerste periode in het getallengebied tot 20 en 40. De tweede helft van het jaar ook tot 100. De leerlingen leren het verder- en terugtellen, tellen

Nadere informatie

2 NATUURLIJKE GETALLEN VOORSTELLEN IN EEN TABEL, LEZEN EN NOTEREN

2 NATUURLIJKE GETALLEN VOORSTELLEN IN EEN TABEL, LEZEN EN NOTEREN NATUURLIJKE GETALLEN IN DE REALITEIT Natuurlijke getallen zie en hoor je overal om je heen: Het is 0 uur. Tom woont in nummer 8. Mijn zus wordt morgen 6 jaar. Een broek van 0 euro Uitsluitend te gebruiken

Nadere informatie

Jaarplanning Wereldoriëntatie de leerjaar

Jaarplanning Wereldoriëntatie de leerjaar Jaarplanning Wereldoriëntatie 2009-2010 4 de leerjaar 3/9 Vraag en aanbod bepalen de prijs 7/9-18/9 Orde in het dierenrijk (ter voorbereiding op onze uitstap naar Zoo) 18/9 Verwerking De Zoo 21/9 Vervolg

Nadere informatie

MEETKUNDE 120 PUNTEN, LIJNEN EN VLAKKEN

MEETKUNDE 120 PUNTEN, LIJNEN EN VLAKKEN 120 PUNTEN, LIJNEN EN VLAKKEN een rechte lijn A het punt A a de rechte a een kromme lijn of een kromme een gebroken lijn a A b a B het lijnstuk [AB] evenwijdige rechten a // b een plat oppervlak of een

Nadere informatie

Doorstroming BaO-SO Getallenleer BaO - zesde leerjaar

Doorstroming BaO-SO Getallenleer BaO - zesde leerjaar Doorstroming BaO-SO Getallenleer BaO - zesde leerjaar SO - eerste leerjaar SO - tweede leerjaar G11 De natuurlijke getallen lezen en schrijven tot G1 Natuurlijke, gehele en rationale getallen G37 Vaardig

Nadere informatie

blauw = LC -programma leerjaren 1 2 3 4 5 6 1 2 3 4 5 6 1. GETALLEN kwaliteit van getallen tot 12 1 1 Romeinse cijfers tot X 1

blauw = LC -programma leerjaren 1 2 3 4 5 6 1 2 3 4 5 6 1. GETALLEN kwaliteit van getallen tot 12 1 1 Romeinse cijfers tot X 1 LEERLIJNEN WISKUNDE gebaseerd op het Leerplan Steinerscholen Basisonderwijs geel = volgens programma (leerplan) groen = uitbreiding VOLGENS HET LEERPLAN VOLGENS LUC CIELEN OPMERKINGEN 1. GETALLEN blauw

Nadere informatie

MEETKUNDE 120 PUNTEN, LIJNEN EN VLAKKEN

MEETKUNDE 120 PUNTEN, LIJNEN EN VLAKKEN 120 PUNTEN, LIJNEN EN VLAKKEN een rechte lijn A het punt A a de rechte a een kromme lijn of een kromme een gebroken lijn a A b a B het lijnstuk [AB] evenwijdige rechten a // b een plat oppervlak of een

Nadere informatie

6 NEUZE-NEUZEBOEK REKENSPRONG. leerlijnen: Eric De Witte. Raf Lemmens. Paul Nijs. Hilde Van Iseghem. Viv Vingerhoets. Eric De Witte.

6 NEUZE-NEUZEBOEK REKENSPRONG. leerlijnen: Eric De Witte. Raf Lemmens. Paul Nijs. Hilde Van Iseghem. Viv Vingerhoets. Eric De Witte. leerlijnen: Eric De Witte Raf Lemmens Paul Nijs Hilde Van Iseghem Viv Vingerhoets auteurs: René De Cock Eric De Witte Myriam Neirynck Peter Van Cleemput Marc Verschraege 6 NEUZE-NEUZEBOEK REKENSPRONG Rekensprong

Nadere informatie

Leerlijnopbouw Nieuwe Pluspunt 4

Leerlijnopbouw Nieuwe Pluspunt 4 Leerlijnopbouw Nieuwe Pluspunt 4 Getallenkennis Leerlijn 1: Ontwikkeling getalbegrip Getallen tot 1 000 - in een positietabel plaatsen - op de getallenas plaatsen - samenstellen en opsplitsen in H T E,

Nadere informatie

5 NEUZE-NEUZEBOEK REKENSPRONG. René De Cock. Raf Lemmens. Paul Nijs. Eric De Witte. Eline Govaert. Hilde Van Iseghem. Martien Hendrix.

5 NEUZE-NEUZEBOEK REKENSPRONG. René De Cock. Raf Lemmens. Paul Nijs. Eric De Witte. Eline Govaert. Hilde Van Iseghem. Martien Hendrix. leerlijnen: Eric De Witte auteurs: Kristel Croes Raf Lemmens René De Cock Paul Nijs Eric De Witte Hilde Van Iseghem Eline Govaert Viv Vingerhoets Martien Hendrix Greta Leunen Ann Missotten Myriam Neirynck

Nadere informatie

----18. o na blok Naam:. Klasnr.:

----18. o na blok Naam:. Klasnr.: o na blok Naam:. Klasnr.: Getallenkermis Wat leerde ik? Herhaling en inoefening - Breuken: herhaling en inoefening - Breuken vermenigvuldigen met een breuk Waar staat dit in het onthoudboek? les 95: nrs.

Nadere informatie

Bij het cijferend optellen beginnen we bij de eenheden en werken we van rechts naar links:

Bij het cijferend optellen beginnen we bij de eenheden en werken we van rechts naar links: Cijferend optellen t/m 1000 Voor u ligt de verkorte leerlijn cijferend optellen groep 5 van Reken zeker. Deze verkorte leerlijn is bedoeld voor de leerlingen die nieuw instromen in groep 6 en voor de leerlingen

Nadere informatie

drs. W.M.F. Beuker, training en begeleiding in onderwijs

drs. W.M.F. Beuker, training en begeleiding in onderwijs Stadsdeel zuidoost H1 Getallen een 1 tien 10 honderd 100 duizend 1 000 tienduizend 10 000 honderdduizend 100 000 een miljoen 1 000 000 tien miljoen 10 000 000 honderd miljoen 100 000 000 een miljard 1

Nadere informatie

Reken zeker: leerlijn breuken

Reken zeker: leerlijn breuken Reken zeker: leerlijn breuken B = breuk H = hele HB = hele plus breuk (1 1/4) Blauwe tekst is theorie uit het leerlingenboek. De breuknotatie in Reken zeker is - anders dan in deze handout - met horizontale

Nadere informatie

2 REKENEN MET BREUKEN 3. 2.3 Optellen van breuken 6. 2.5 Aftrekken van breuken 9. 2.7 Vermenigvuldigen van breuken 11. 2.9 Delen van breuken 13

2 REKENEN MET BREUKEN 3. 2.3 Optellen van breuken 6. 2.5 Aftrekken van breuken 9. 2.7 Vermenigvuldigen van breuken 11. 2.9 Delen van breuken 13 REKENEN MET BREUKEN. De breuk. Opgaven. Optellen van breuken 6. Opgaven 8. Aftrekken van breuken 9.6 Opgaven 9.7 Vermenigvuldigen van breuken.8 Opgaven.9 Delen van breuken.0 Opgaven. Een deel van een deel.

Nadere informatie

Derde domein: gebroken getallen. 1 Kennismaking met breuken. 1.1 De breuk als deel van een geheel. Opdracht 1. Opdracht 2. blaadje 1.

Derde domein: gebroken getallen. 1 Kennismaking met breuken. 1.1 De breuk als deel van een geheel. Opdracht 1. Opdracht 2. blaadje 1. Derde domein: gebroken getallen 1 Kennismaking met breuken 1.1 De breuk als deel van een geheel blaadje 1 blaadje 2 blaadje 3 blaadje 4 Een blaadje in twee delen vouwen geeft de helft van een heel blaadje.

Nadere informatie

RekenWijzer, uitwerkingen hoofdstuk 2 Gebroken getallen

RekenWijzer, uitwerkingen hoofdstuk 2 Gebroken getallen Uitwerkingen 2. Kennismaken met breuken 2.. Deel van geheel Opdracht B 8 deel. ( deel + 8 deel). Opdracht 2 C 5 deel Opdracht C Driehoek C past in driehoek A. Aangezien driehoek A deel is van de tekening,

Nadere informatie

Rekentijger - Groep 7 Tips bij werkboekje A

Rekentijger - Groep 7 Tips bij werkboekje A Rekentijger - Groep 7 Tips bij werkboekje A Omtrek en oppervlakte (1) Werkblad 1 Van een rechthoek die mooi in het rooster past zijn lengte en breedte hele getallen. Lengte en breedte zijn samen gelijk

Nadere informatie

Naam:... Datum:... 36 + 12 =. 2 x 15 =. 47 + 43 =. 4 x 12 =. 25 + 11 =. 6 x 7 =. 38-16 =. 100 : 4 =. 17-6 =. 36 : 6 =.

Naam:... Datum:... 36 + 12 =. 2 x 15 =. 47 + 43 =. 4 x 12 =. 25 + 11 =. 6 x 7 =. 38-16 =. 100 : 4 =. 17-6 =. 36 : 6 =. Opvraging Wiskunde W1 36 + 12 =. 2 x 15 =. 47 + 43 =. 4 x 12 =. 25 + 11 =. 6 x 7 =. 38-16 =. 100 : 4 =. 17-6 =. 36 : 6 =. 2 Goed lezen en oplossen. Ik koop in de supermarkt een krant (80 cent), een brood

Nadere informatie

De laatste loodjes...

De laatste loodjes... De laatste loodjes... Hieronder vindt je een uittreksel van alles dat we met rekenen hebben geoefend. En nog een paar herhaalsommetjes. Om als laatste nog even door te lezen om te zien of je alles nog

Nadere informatie

7 Hoeken. Kern 3 Hoeken. 1 Tekenen in roosters. Kern 2 Hoeken meten Kern 3 Hoeken tekenen Kern 4 Kijkhoeken. Kern 1 Tegelvloeren. Kern 3 Oppervlakte

7 Hoeken. Kern 3 Hoeken. 1 Tekenen in roosters. Kern 2 Hoeken meten Kern 3 Hoeken tekenen Kern 4 Kijkhoeken. Kern 1 Tegelvloeren. Kern 3 Oppervlakte 1 Tekenen in roosters Kern 1 Tegelvloeren Kern 2 Oppervlakte Kern 3 Het assenstelsel Kern 4 Rechthoeken 2 Rekenen Kern 1 De rekenmachine Kern 2 Voorrangsregels Kern 3 Afronden Kern 4 Afronden 3 Grafieken

Nadere informatie

W i s k u n d e. voor de eerste klas van het gymnasium UITWERKINGEN AUTEUR: JOHANNES SUPIT

W i s k u n d e. voor de eerste klas van het gymnasium UITWERKINGEN AUTEUR: JOHANNES SUPIT W i s k u n d e voor de eerste klas van het gymnasium UITWERKINGEN UTEUR: JOHNNES SUPIT COSMICUS MONTESSORI LYCEUM MSTERDM, 200 Inhoudsopgave Getallen. Van de één naar de nul................................

Nadere informatie

5.327 703 x 15.981 3.728.900 + 3.744.881. 2.160 3.007 x 15.120 6.480.000 + 6.495.120. 2.160 3.007 x 15.120 00.000 0 00.000 6.480.000 + 6.495.

5.327 703 x 15.981 3.728.900 + 3.744.881. 2.160 3.007 x 15.120 6.480.000 + 6.495.120. 2.160 3.007 x 15.120 00.000 0 00.000 6.480.000 + 6.495. Bij vermenigvuldigen van twee grote getallen onder elkaar staan de rijen onder de streep elk voor een tussenstap. De eerste rij staat voor het vermenigvuldigen met het cijfer dat de eenheden van het onderste

Nadere informatie

Aanbod rekenstof augustus t/m februari. Groep 3

Aanbod rekenstof augustus t/m februari. Groep 3 Aanbod rekenstof augustus t/m februari Groep 3 Blok 1 Oriëntatie: tellen van hoeveelheden tot 10, introductie van de getallenlijn tot en met 10, tellen en terugtellen t/m 20, koppelen van getallen aan

Nadere informatie

Leerlijnen groep 6 Wereld in Getallen

Leerlijnen groep 6 Wereld in Getallen Leerlijnen groep 6 Wereld in Getallen 1 REKENEN Boek 6a: Blok 1 - week 1 - buurgetallen - oefenen op de getallenlijn Geld - optellen van geldbedragen - aanvullen tot 10 105 : 5 = 2 x 69 = - van digitaal

Nadere informatie

4.1 Negatieve getallen vermenigvuldigen [1]

4.1 Negatieve getallen vermenigvuldigen [1] 4.1 Negatieve getallen vermenigvuldigen [1] Voorbeeld 1: 5 x 3 = 15 (3 + 3 + 3 + 3 + 3 = 15) Voorbeeld 2: 5 x -3 = -15 (-3 +-3 +-3 +-3 +-3 = -3-3 -3-3 -3 = -15) Voorbeeld 3: -5 x 3 = -15 Afspraak: In plaats

Nadere informatie

handelingswijzer rekenen

handelingswijzer rekenen handelingswijzer rekenen Naslagwerk Voor leerlingen en ouders HANDELINGSWIJZER REKENEN INHOUD HANDELINGSWIJZER REKENEN... 1 1 INHOUD... 1 HOOFDBEWERKINGEN... 2 OPTELLEN... 3 AFTREKKEN... 3 VERMENIGVULDIGEN...

Nadere informatie

Overstapprogramma 6-7

Overstapprogramma 6-7 Overstapprogramma - Cijferend optellen 9 Verdeel het getal. Het getal 8 kun je verdelen in: duizendtallen honderdtallen tientallen eenheden D H T E 8 D H T E 8 = 8 9 9 9 = = = = Zet de getallen goed onder

Nadere informatie

TVE TIEN VRAGEN EXTENSIE LVS - VCLB WISKUNDE Midden 1ste leerjaar INSTRUCTIE BIJ VRAGEN Wiskunde Midden 1 ste leerjaar

TVE TIEN VRAGEN EXTENSIE LVS - VCLB WISKUNDE Midden 1ste leerjaar INSTRUCTIE BIJ VRAGEN Wiskunde Midden 1 ste leerjaar TVE TIEN VRAGEN EXTENSIE LVS - VCLB WISKUNDE Midden 1ste leerjaar INSTRUCTIE BIJ VRAGEN Wiskunde Midden 1 ste leerjaar Vraag 1: (pg 64 oefening 2 - Basisboek LVS wiskunde toetsen 2) Het verschil tussen

Nadere informatie