ADMINISTRATIE &KOSTPRIJS

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "ADMINISTRATIE &KOSTPRIJS"

Transcriptie

1 OPLEIDING PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN PDB ADMINISTRATIE &KOSTPRIJS Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen A.P.J. Knijnenburg Drs. H.G. van der Wolk met medewerking van: J. Buist J.S.J. Rost 1 e druk ISBN: NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV BAARN

2 DE NOI-METHODE VOOR DE PRAKTIJKDIPLOMA'S BKB, BKC EN PDB De NOI-serie voor de Associatie-examens BKB, BKC en PDB bestaat uit onderstaande zes uitgaven. BKB BKC Boekhouden in de praktijk 1 Calculaties in de praktijk 1 Boekhouden in de praktijk 2 Calculaties in de praktijk 2 PDB Administratie & Kostprijs Economie & Periodeafsluiting Examenregeling Het examen PDB bestaat sinds januari 2008 uit twee modulen die elk weer twee onderdelen bevatten: Module 1 Module 2 Financiële administratie Bedrijfseconomie Kostprijscalculatie Periodeafsluiting De vier onderdelen worden onafhankelijk van elkaar geëxamineerd. Dat geldt ook voor de volgorde waarin de examens kunnen worden afgelegd. Voorwaarde voor het verkrijgen van het diploma PDB is dat tevens de diploma's BKB en BKC zijn behaald. Aanmelden examens Om verwarring met het oude PDB-examen te voorkomen moet voor het nieuwe PDBexamen de aanmeldcode FCA worden gebruikt. De letters FCA zijn een afkorting van 'Financial en cost accounting' dat als ondertitel van het Praktijkdiploma boekhouden wordt gebruikt. De associatie-examens achterin het boek zijn opgenomen met toestemming van de Stichting Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens te Amersfoort. Copyright: NOI - Baarn Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen, verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm, database, computerbestand, internet of op welke andere wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van het NOI te Baarn. Omslagontwerp: Ronald Meij

3 WOORD VOORAF Van de twee PDB-uitgaven behandelt 'Administratie & kostprijs' de twee onderdelen van module 1: Financiële administratie en Kostprijscalculatie. Het boek is als volgt opgebouwd: onderdeel Financiële administratie (afdeling 1 t/m 4); onderdeel Kostprijscalculatie (afdeling 5 en 6); theorie en examenvoorbereiding voor beide onderdelen (afdeling 7 en 8). Zowel voor examenonderdeel Financiële administratie als voor Kostprijscalculatie moeten afdeling 7 en 8 worden doorgewerkt. Dit is met name van belang voor wie slechts één van beide examenonderdelen doet. Voor het onderdeel Financiële administratie adviseren wij overigens het hele boek door te nemen. De examenpraktijk wijst uit dat de beide onderdelen van module 1 niet strikt gescheiden worden gevraagd. Elk hoofdstuk of elke afdeling eindigt met opdrachten om de behandelde stof te verwerken. Ze zijn deels van een * voorzien. Daarbij gaat het om examenopgaven die geselecteerd en/of geschikt gemaakt zijn voor de huidige examens PDB. Deze opdrachten zijn evenals de examens achterin het boek, met toestemming van de Associatie voor Praktijkexamens opgenomen. Uitwerkingenboek en lesprogramma Bij dit boek worden geen bijlagen of losse rekeningschema's gebruikt. Antwoorden van de opdrachten zijn leverbaar onder de titel Uitwerkingen Administratie & kostprijs, isbn In dit uitwerkingenboek is tevens een lesprogramma opgenomen waarin de lesstof is verdeeld over 15 lesweken per onderdeel. Dat biedt de mogelijkheid om module 1 in 15 of in 30 weken te doen. Samen met het antwoordenboek is 'Administratie & kostprijs' daarmee geschikt als zelfstudiemethode. Om tijd te sparen is bovendien liniatuur beschikbaar waarop de boekhoudopdrachten en de examens achterin kunnen worden uitgewerkt. Deze werkbladen kunnen worden gedownload vanaf onze site Voor extra examentraining verwijzen we naar de site van de Associatie voor Praktijkexamens waarop nog meer (model)examens zijn opgenomen (www.associatie.nl). De lesstof in dit boek sluit aan op de dagelijkse praktijk van het bedrijfsleven. De opgedane kennis geeft inzicht in de administratieve processen binnen een onderneming waarbij o.m. de verwerking van in- en verkoopfacturen en magazijnontvangst- en afleverbonnen op elkaar worden afgestemd. Ook maakt de opleiding het mogelijk zowel maandelijks als jaarlijks balans en resultatenoverzichten samen te stellen waarbij de gemaakte kosten worden vergeleken met de standaarden die daarvoor waren vastgesteld. Inzicht in deze standaarden wordt verkregen door de behandeling van de verschillende kostprijsmethoden. Voor uw ervaringen en suggesties houden wij ons van harte aanbevolen. Ons adres is: NOI bv, Antwoordnummer 58, 3740 VB BAARN telefoon , fax , NOI

4 INHOUD - ONDERDEEL FINANCIELE ADMINISTRATIE afdeling hoofdstuk paragraaf 1 KOSTENENOPBRENGSTEN 1 KERNBEGRIPPEN BOEKHOUDEN...blz Balans Openen van het grootboek Grootboek en boekingsregels Journaliseren Kolommenbalans DUURZAME ACTIVA Aankoop en verkoop van vaste activa Afschrijvingsmethoden Totale kosten van vaste activa Inruilen van een vast actief Opdrachten DE PERMANENCE Inleiding permanence Permanence en voorraad PERMANENCE EN KOSTEN Vooruitbetaalde kosten Achteraf betaalde kosten PERMANENCE EN OPBRENGSTEN Vooruitontvangen opbrengsten Achteraf ontvangen opbrengsten Samenvatting permanence Opdrachten INCIDENTELE BOEKINGEN Bijzondere baten en lasten uit verkoop van activa Kasverschillen en voorraadverschillen Correctieboekingen Opdrachten KORTINGEN Kortingen bij de inkoop Kortingen bij de verkoop Opdrachten... 68

5 2 VOORRAADADMINISTRATIE 1 SYSTEMEN VAN VOORRAADWAARDERING Inleiding Voorraadwaardering tegen historische kostprijs VOORRAADWAARDERING TEGEN VASTE VERREKENPRIJS Het begrip vaste verrekenprijs Kennismaking met PC Components BV Uitsplitsing van voorraden in het grootboek Prijsverschillen GESCHEIDEN VERSTUREN VAN GOEDEREN EN 3 FACTUREN BIJ VERKOOP Factuur vooraf, levering goederen achteraf Factuur achteraf, levering goederen vooraf Willekeurige volgorde van verkoopfacturen en levering goederen GESCHEIDEN ONTVANGEN VAN GOEDEREN EN 4 FACTUREN BIJ INKOOP Factuur vooraf, ontvangst goederen achteraf Ontvangst goederen vooraf, factuur achteraf Willekeurige volgorde van inkoopfacturen en ontvangst goederen VVP EN INVENTARISATIE Voorraadverschillen Prijsverschillen einde jaar DE OPBOUW VAN DE VVP Het wijzigen van de vaste verrekenprijs Inkoopkosten in de vaste verrekenprijs VOORRAADWAARDERING TEGEN VERKOOPPRIJS 97 1 Inleiding Voorbeeldopdrachten VOORRAADREGISTRATIE Voorraadadministratie in het grootboek Subadministratie voorraden OPDRACHTEN

6 3 BOEKHOUDEN BIJ STUKPRODUCTIE 1 DE BOEKHOUDING VAN TIMBERLAND BV Grondstoffen in rubriek 3 en Lonen en inhoudingen Verkoopkosten en algemene kosten RUBRIEK 6, DE RUBRIEK VAN DE FABRICAGEKOSTEN Directe fabricagekosten van rubriek 4 naar De opslag indirecte fabricagekosten van rubriek 5 naar Primitieve en verfijnde opslagmethode RUBRIEK 5, DE RUBRIEK VOOR DE INDIRECTE KOSTEN Werkelijke indirecte fabricagekosten in rubriek Verschillenanalyse indirecte fabricagekosten Samenvatting rubriek 4, 5 en RUBRIEK 7, DE RUBRIEK VAN DE VOORRADEN Voorraad gereed product Voorraden orders in bewerking RUBRIEK 8, DE RUBRIEK VAN DE VERKOPEN EN VERKOOPKOSTEN Het boeken van verkoopkosten Directe verkoopkosten van rubriek 4 naar Opslag indirecte verkoopkosten van rubriek 5 naar Werkelijke indirecte verkoopkosten in rubriek Verschillenanalyse indirecte verkoopkosten Verkoopresultaat Nettowinst Resultaat indirecte kosten naar rubriek SAMENVATTING BOEKHOUDING 6 STUKPRODUCTIE HERHALING MET PRIMAKOZIJN BV OPDRACHTEN

7 4 BOEKHOUDEN BIJ MASSAPRODUCTIE 1 DE BOEKHOUDING VAN TOP Standaardkostprijsmethode Het boeken van de standaardkosten Het boeken van de werkelijke kosten Verschillenanalyse Goederen in bewerking SAMENVATTING BOEKHOUDING 2 MASSAPRODUCTIE OPDRACHTEN

8 INHOUD - ONDERDEEL KOSTPRIJSCALCULATIE afdeling hoofdstuk paragraaf 5 KOSTEN EN KOSTPRIJS 1 KOSTEN...blz Kostensoorten Kostprijs en verkoopprijs Opdrachten KOSTEN VAN VASTE ACTIVA Afschrijven van de aanschafprijs Afschrijven van de boekwaarde Afschrijven naar gebruik Rentekosten Complementaire kosten Opdrachten KOSTPRIJS 1 - DELINGSMETHODE Constante kosten en bedrijfscapaciteit Variabele kosten Integrale kostprijs Onderbezetting en overbezetting Commerciële kostprijs en verkoopresultaat Bedrijfsresultaat Normale productie en productiecapaciteit Opdrachten KOSTPRIJS 2 - OPSLAGMETHODE Directe kosten en indirecte kosten Primitieve opslagmethode Verfijnde opslagmethode Constant en variabel deel bij directe en indirecte kosten Opdrachten CALCULEREN MET UURTARIEVEN Machine-uurtarief Manuurtarief Uurtarieven in een productiebedrijf Opdrachten

9 6 KOSTENCONTROLE 1 KOSTEN VAN AFVAL EN UITVAL Afval, uitval en verspilling Onvermijdbare kosten Kosten en opbrengsten van afval en uitval Opdrachten VOOR- EN NACALCULATIE Verschillenanalyse Opdrachten BEREKENING VERKOOPPRIJS Nettowinstopslag en verkoopprijs Brutowinstopslag en verkoopprijs Contributiemarge en verkoopprijs Opdrachten BEDRIJFSMINIMUM Bedrijfsminimum in het handelsbedrijf Bedrijfsminimum in het productiebedrijf Opdrachten

10 afdeling hoofdstuk paragraaf 7 FINANCIERING 8 EXAMENTRAINING INHOUD - THEORIE EN EXAMENTRAINING EN INTERNE CONTROLE 1 KREDIETVERLENING...blz Financiering van activa Bankkrediet Leverancierskrediet Factoring Leasing Kredietwaardigheid Vragen ADMINISTRATIEVE ORGANISATIE Bedrijfsprocessen Administratieve organisatie en interne controle Erp-systeem Opdrachten ENGELSE TERMINOLOGIE PDB 1 EXAMEN JANUARI 2008 (AVONDEXAMEN) EXAMEN JUNI 2008 (DAGEXAMEN) TREFWOORDENREGISTER

FINANCIËLE ADMINISTRATIE VOOR PDB

FINANCIËLE ADMINISTRATIE VOOR PDB OPLEIDING PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN PDB FINANCIËLE ADMINISTRATIE VOOR PDB Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen A.P.J. Knijnenburg Drs. H.G. van der Wolk met medewerking van: J. Buist J.S.J. Rost 2 e druk,

Nadere informatie

FINANCIËLE ADMINISTRATIE VOOR PDB

FINANCIËLE ADMINISTRATIE VOOR PDB OPLEIDING PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN PDB FINANCIËLE ADMINISTRATIE VOOR PDB Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen A.P.J. Knijnenburg Drs. H.G. van der Wolk met medewerking van: J. Buist J.S.J. Rost 3 e druk,

Nadere informatie

BEDRIJFS- ADMINISTRATIE VOOR PDB

BEDRIJFS- ADMINISTRATIE VOOR PDB OPLEIDING PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN PDB BEDRIJFS- ADMINISTRATIE VOOR PDB K.P. Pietersen Drs. P.F. Pietersen A.P.J. Knijnenburg e druk, e oplage ISBN: 978 90 655 6 9 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV DE

Nadere informatie

KOSTEN- CALCULATIE VOOR PDB

KOSTEN- CALCULATIE VOOR PDB OPLEIDING PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN PDB KOSTEN- CALCULATIE VOOR PDB K.P. Pietersen Drs. P.F. Pietersen A.P.J. Knijnenburg 4 e druk, e oplage ISBN: 978 90 6355 9 3 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV DE

Nadere informatie

PERIODE- AFSLUITING VOOR PDB

PERIODE- AFSLUITING VOOR PDB OPLEIDING PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN PDB PERIODE- AFSLUITING VOOR PDB Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen A.P.J. Knijnenburg Drs. H.G. van der Wolk met medewerking van: J. Buist J.S.J. Rost 4 e druk, 1

Nadere informatie

BEDRIJFS- ECONOMIE VOOR PDB

BEDRIJFS- ECONOMIE VOOR PDB OPLEIDING PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN PDB BEDRIJFS- ECONOMIE VOOR PDB Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen A.P.J. Knijnenburg Drs. H.G. van der Wolk met medewerking van: J. Buist J.S.J. Rost Drs. S. The 4

Nadere informatie

ECONOMIE &PERIODE- AFSLUITING

ECONOMIE &PERIODE- AFSLUITING OPLEIDING PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN PDB ECONOMIE &PERIODE- AFSLUITING Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen A.P.J. Knijnenburg Drs. H.G. van der Wolk met medewerking van: J. Buist J.S.J. Rost 2 e druk, 1

Nadere informatie

FINANCIERING VOOR PDB

FINANCIERING VOOR PDB OPLEIDING PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN PDB FINANCIERING VOOR PDB K.P. Pietersen Drs. P.F. Pietersen A.P.J. Knijnenburg 5 e druk, e oplage ISBN: 978 90 6355 9 6 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV DE NOI-METHODE

Nadere informatie

BOEKHOUDEN IN DE PRAKTIJK 1

BOEKHOUDEN IN DE PRAKTIJK 1 OPLEIDING BASISKENNIS BOEKHOUDEN BKB BOEKHOUDEN IN DE PRAKTIJK 1 Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen 9 e druk, 1 e oplage ISBN 978 90 6355 205 3 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV DE NOI-METHODE VOOR DE

Nadere informatie

CALCULATIES IN DE PRAKTIJK 1

CALCULATIES IN DE PRAKTIJK 1 OPLEIDING BASISKENNIS CALCULATIE BKC CALCULATIES IN DE PRAKTIJK 1 Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen 4 e druk, 1 e oplage ISBN: 978 90 6355 243 5 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV DE NOI-METHODE VOOR DE

Nadere informatie

ELEMENTAIR BOEKHOUDEN

ELEMENTAIR BOEKHOUDEN OPLEIDINGEN BASISKENNIS BOEKHOUDEN BKB BASISKENNIS ONDERNEMERSCHAP ELEMENTAIR BOEKHOUDEN (met bijlage grootboek en studie-app) Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen 0 e druk, e oplage ISBN 978 90 655 05 7

Nadere informatie

elementair boekhouden

elementair boekhouden BASISKENNIS BOEKHOUDEN BKB elementair boekhouden NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT OPLEIDINGEN BASISKENNIS BOEKHOUDEN BKB BASISKENNIS ONDERNEMERSCHAP ELEMENTAIR BOEKHOUDEN (BKB) (met bijlage grootboek en

Nadere informatie

CALCULATIES IN DE PRAKTIJK

CALCULATIES IN DE PRAKTIJK OPLEIDINGEN BASISKENNIS CALCULATIE BKC CALCULATIES IN DE PRAKTIJK Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen 5 e druk, e oplage ISBN: 978 90 655 56 5 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV DE NOI-METHODE VOOR DE PRAKTIJKDIPLOMA'S

Nadere informatie

CALCULATIES IN DE PRAKTIJK 2

CALCULATIES IN DE PRAKTIJK 2 OPLEIDING BASISKENNIS CALCULATIE BKC CALCULATIES IN DE PRAKTIJK 2 met Excel 2007 P.H. Pietersen K.P. Pietersen 3 e druk, 1 e oplage ISBN: 978 90 6355 270 1 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV DE NOI-METHODE

Nadere informatie

BOEKHOUDEN IN DE PRAKTIJK 2

BOEKHOUDEN IN DE PRAKTIJK 2 OPLEIDING BASISKENNIS BOEKHOUDEN BKB BOEKHOUDEN IN DE PRAKTIJK 2 op basis van AccountView 9 P.H. Pietersen K.P. Pietersen 3 e druk, 1 e oplage ISBN 978 90 6355 239 8 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV DE

Nadere informatie

Financieel Administratief Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Kostprijscalculatie (KP) Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens

Financieel Administratief Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Kostprijscalculatie (KP) Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens Eamenlijn Diploma Module Niveau MBO 4 Positionering Versie 1.2 Financieel Administratief Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Kostprijscalculatie (KP) Geldig vanaf 01-01-2013 Vastgesteld op 13 juli 2011 Vastgesteld

Nadere informatie

ELEMENTAIR BOEKHOUDEN voor havo/vwo

ELEMENTAIR BOEKHOUDEN voor havo/vwo VAKGEBIED MANAGEMENT EN ORGANISATIE ELEMENTAIR BOEKHOUDEN voor havo/vwo met computerboekhouden (inclusief Bijlage) Drs. P.F. Pietersen P.H. Pietersen 2 e druk, 1 e oplage ISBN: 978 90 6355 014 1 NEDERLANDS

Nadere informatie

COMPUTER- BOEKHOUDEN MET ACCOUNTVIEW

COMPUTER- BOEKHOUDEN MET ACCOUNTVIEW ADMINISTRATIE EN COMPUTERBOEKHOUDEN COMPUTER- BOEKHOUDEN MET ACCOUNTVIEW voor havo/vwo en roc-administratief P.H. Pietersen K.P. Pietersen 1 e druk ISBN 978 90 6355 141 4 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT

Nadere informatie

Training docenten VOS IMEAO & Havo/Vwo nov. 2012 - Paramaribo

Training docenten VOS IMEAO & Havo/Vwo nov. 2012 - Paramaribo Training docenten VOS IMEAO & Havo/Vwo nov. 2012 - Paramaribo BASISKENNIS BOEKHOUDEN (BKB) Educatieve uitgeverij NOI - Baarn (NL) Peter Pietersen Educatieve uitgeverij NOI sinds 1937 gespecialiseerd in:

Nadere informatie

CALCULATIES IN DE PRAKTIJK 2

CALCULATIES IN DE PRAKTIJK 2 OPLEIDING BASISKENNIS CALCULATIE BKC CALCULATIES IN DE PRAKTIJK 2 met Excel 2007 P.H. Pietersen K.P. Pietersen 2 e druk, 1 e oplage ISBN: 978 90 6355 269 5 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV DE NOI-METHODE

Nadere informatie

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 10 JUNI 2009

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 10 JUNI 2009 FINANCIËLE ADMINISTRATIE HAVELAAR BV PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 10 JUNI 2009 1. Directe kosten zijn kosten die rechtstreeks aan producten kunnen worden toegerekend.

Nadere informatie

Training docenten VOS IMEAO & Havo/Vwo nov. 2012 - Paramaribo

Training docenten VOS IMEAO & Havo/Vwo nov. 2012 - Paramaribo Training docenten VOS IMEAO & Havo/Vwo nov. 2012 - Paramaribo BASISKENNIS CALCULATIES (BKC 1 & 2) - EXCEL SERIE PDB Educatieve uitgeverij NOI - Baarn (NL) Basiskennis calculatie (BKC) VOS - IMEAO Bij de

Nadere informatie

PROEFEXAMEN 2 Praktijkdiploma Boekhouden

PROEFEXAMEN 2 Praktijkdiploma Boekhouden PROEFEXAMEN 2 Praktijkdiploma Boekhouden Periodeafsluiting Beschikbare tijd 2 uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Deze opgave is eigendom van de Examencommissie en dient, tezamen met de uitwerkingen

Nadere informatie

ADMINISTRATIE voor het mkb

ADMINISTRATIE voor het mkb OPLEIDING ONDERNEMEN / AOV DE START VAN EEN ONDERNEMING Praktijkdiploma Bedrijfsadministratie mkb ADMINISTRATIE voor het mkb Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen e druk, e oplage ISBN: 978 90 6 99 NEDERLANDS

Nadere informatie

NOI FONDSLIJST 2015 voor levering aan cursisten

NOI FONDSLIJST 2015 voor levering aan cursisten NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV EDUCATIEVE UITGEVERIJ POSTBUS 296-3740 AG BAARN EEMWEG 31-15 - 3755 LC EEMNES TELEFOON 035-5416743 FAX 035-5417341 INTERNET: www.noi.nl E-MAIL: info@noi.nl ING BANK: NL21INGB0000277062

Nadere informatie

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 22 EN 23 JUNI 2010

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 22 EN 23 JUNI 2010 FINANCIËLE ADMINISTRATIE LEGRO BV PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 22 EN 23 JUNI 2010 1. Gelijke perioden waardoor de perioden eerlijker met elkaar kunnen worden vergeleken

Nadere informatie

Financieel-Administratief Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Financiële Administratie (FA) Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens

Financieel-Administratief Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Financiële Administratie (FA) Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens Eamenlijn Diploma Module Niveau MBO 4 Positionering Versie 1.2 Financieel-Administratief Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Financiële Administratie (FA) Geldig vanaf 01-01-2013 Vastgesteld op 13 juli 2011

Nadere informatie

BEDRIJFS- ECONOMIE voor het mkb

BEDRIJFS- ECONOMIE voor het mkb UITGAVE VOOR ECONOMISCH ADMINISTRATIEF EN ONDERNEMERSONDERWIJS BEDRIJFS- ECONOMIE voor het mkb Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen e druk, e oplage ISBN: 978 90 655 90 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV

Nadere informatie

Hoofdstuk 2 Boekingen in verband met duurzame productiemiddelen 33

Hoofdstuk 2 Boekingen in verband met duurzame productiemiddelen 33 Inhoud Voorwoord 9 Hoofdstuk 1 De permanentie in de kosten en de opbrengsten 13 1.1 Kosten worden voor een periode tegelijk vooruit- of achteraf betaald 16 1.1.1 Kosten worden voor een periode tegelijk

Nadere informatie

EXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden

EXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden EXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden Kostprijscalculatie 9 november 2013 Beschikbare tijd 2 uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Deze opgave is eigendom van de Examencommissie en dient, tezamen

Nadere informatie

OPSTELLEN ONDER- NEMINGSPLAN

OPSTELLEN ONDER- NEMINGSPLAN OPLEIDING ONDERNEMEN / AOV DE START VAN EEN ONDERNEMING Praktijkdiploma Ondernemingsplan mkb OPSTELLEN ONDER- NEMINGSPLAN facultatief met een voorbeeldplan Drs. P.F. Pietersen P.H. Pietersen 5 e druk,

Nadere informatie

Hoofdstuk 26 Kosten en resultaten in de industriële onderneming

Hoofdstuk 26 Kosten en resultaten in de industriële onderneming Hoofdstuk 26 Kosten en resultaten in de industriële onderneming De kostensoorten van een industriële onderneming zijn: grondstofkosten, arbeidskosten, overige variabele kosten, kosten van duurzame productiemiddelen,

Nadere informatie

Bedrijfseconomische aspecten van de industriële onderneming

Bedrijfseconomische aspecten van de industriële onderneming Bedrijfseconomische aspecten van de industriële onderneming Bedrijfseconomische aspecten van de industriële onderneming P. H. C. Hintzen Brinkman Uitgeverij Amsterdam 2011 Omslagontwerp: Proforma Barcelona

Nadere informatie

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 16 EN 17 JUNI 2009

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 16 EN 17 JUNI 2009 PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 16 EN 17 JUNI 2009 FINANCIËLE ADMINISTRATIE COPERNICUS BV 1. 710 Inkopen 73.650,- 160 Te verrekenen omzetbelasting 13.993,50 Aan 130

Nadere informatie

EXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden

EXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden EXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden Financiële Administratie 15 juni 2013 Beschikbare tijd 2 uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Deze opgave is eigendom van de Examencommissie en dient, tezamen

Nadere informatie

PDB. Antwoordenboek. berekeningen. Financiële administratie & Kostprijscalculatie

PDB. Antwoordenboek. berekeningen. Financiële administratie & Kostprijscalculatie PDB Financiële administratie & Kostprijscalculatie berekeningen PDB Financiële administratie & Kostprijscalculatie berekeningen drs. H.H. Hamers drs. W.J.M. de Reuver Dit antwoordenboek behoort bij het

Nadere informatie

NOI FONDSLIJST 2015 VOLLEDIG OVERZICHT NOI-UITGAVEN NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV

NOI FONDSLIJST 2015 VOLLEDIG OVERZICHT NOI-UITGAVEN NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV EDUCATIEVE UITGEVERIJ POSTBUS 296-3740 AG BAARN EEMWEG 31-15 - 3755 LC EEMNES TELEFOON 035-5416743 FAX 035-5417341 INTERNET: www.noi.nl E-MAIL: info@noi.nl ING BANK: NL21INGB0000277062

Nadere informatie

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 11 EN 12 JANUARI 2011

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 11 EN 12 JANUARI 2011 FINANCIËLE ADMINISTRATIE DERKSEN BV 1. De verkoopprijs van een kuubskist bedraagt: 154,- 100/70 1,19 = 261,80. PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 11 EN 12 JANUARI 2011

Nadere informatie

FINANCIERING voor het mkb

FINANCIERING voor het mkb OPLEIDING ONDERNEMEN / AOV ONDERNEMER MKB FINANCIERING voor het mkb (leverbaar met studie-app of werkboek) Drs. P.F. Pietersen K.P. Pietersen 6 e druk, e oplage ISBN 978 90 655 8 8 NEDERLANDS ONDERWIJS

Nadere informatie

PROEFEXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden

PROEFEXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden PROEFEXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden Periodeafsluiting Beschikbare tijd 2 uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Deze opgave is eigendom van de Examencommissie en dient, tezamen met de uitwerkingen

Nadere informatie

Beschikbare tijd 1 1 2 uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Het maximumaantal te behalen punten is 50.

Beschikbare tijd 1 1 2 uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Het maximumaantal te behalen punten is 50. PDB DIT EXAMEN - ONDERDEEL BESTAAT UIT 3 PAGINA S PRAKTIJKEXAMEN PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING FINANCIËLE ADMINISTRATIE WOENSDAG 10 JUNI 2009 VOORMIDDAG D28.1 Beschikbare tijd

Nadere informatie

Beschikbare tijd 1 1 2 uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Het maximumaantal te behalen punten is 50.

Beschikbare tijd 1 1 2 uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Het maximumaantal te behalen punten is 50. PDB DIT EXAMEN - ONDERDEEL BESTAAT UIT 4 PAGINA S PRAKTIJKEXAMEN PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING FINANCIËLE ADMINISTRATIE DINSDAG 16 JUNI 2009 Beschikbare tijd 1 1 2 uur. Op de netheid

Nadere informatie

2015 Nederlandse Associatie voor Examinering Bedrijfsadministratie niveau 5 1 / 13

2015 Nederlandse Associatie voor Examinering Bedrijfsadministratie niveau 5 1 / 13 Bedrijfsadministratie niveau 5 Correctiemodel voorbeeldexamen 2015 Nederlandse Associatie voor Examinering Bedrijfsadministratie niveau 5 1 / 13 Vraag 1 Toetsterm 5.3 - Beheersingsniveau: B - Aantal punten:

Nadere informatie

INHOUDSOPGAVE ADMINISTRATIE voor het mkb. 1 Bezittingen en vermogen... 12 2 Nog een voorbeeld... 14 3 Veranderingen in de balans...

INHOUDSOPGAVE ADMINISTRATIE voor het mkb. 1 Bezittingen en vermogen... 12 2 Nog een voorbeeld... 14 3 Veranderingen in de balans... INHOUDSOPGAVE ADMINISTRATIE voor het mkb 10e INHOUD druk afdeling hoofdstuk paragraaf 1 DE 2 STOMERIJ 3 GROOTHANDEL BALANS 1 BALANSBEGRIPPEN...blz. 12 1 Bezittingen en vermogen... 12 2 Nog een voorbeeld...

Nadere informatie

NOI FONDSLIJST 2016 voor levering aan cursisten

NOI FONDSLIJST 2016 voor levering aan cursisten NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV EDUCATIEVE UITGEVERIJ POSTBUS 296-3740 AG BAARN EEMWEG 31-15 - 3755 LC EEMNES TELEFOON 035-5416743 FAX 035-5417341 INTERNET: www.noi.nl E-MAIL: info@noi.nl ING BANK: NL21INGB0000277062

Nadere informatie

Examen VWO. Economische wetenschappen II en recht (oude stijl)

Examen VWO. Economische wetenschappen II en recht (oude stijl) Economische wetenschappen II en recht (oude stijl) Examen VWO Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 1 Donderdag 30 mei 13.30 16.30 uur 20 02 Voor dit examen zijn maximaal 90 punten te behalen;

Nadere informatie

Administratie van de industriële onderneming

Administratie van de industriële onderneming Administratie van de industriële onderneming Administratie van de industriële onderneming Theorie en opgaven A.A. Bakker Brinkman Uitgeverij Amsterdam 2011 Omslagontwerp: Proforma, Barcelona Opmaak: Sander

Nadere informatie

0 Herhaling hoofdzaken boekhoudcyclus Boekhoudcyclus bij handmatige boekhouding Boekhoudcyclus bij geautomatiseerde boekhouding 23

0 Herhaling hoofdzaken boekhoudcyclus Boekhoudcyclus bij handmatige boekhouding Boekhoudcyclus bij geautomatiseerde boekhouding 23 Inhoud Herhaling 1 0 Herhaling hoofdzaken boekhoudcyclus 1 0.1 Boekhoudcyclus bij handmatige boekhouding 2 0.2 Boekhoudcyclus bij geautomatiseerde boekhouding 23 Inleiding 31 1 Inleiding en algemene begrippen

Nadere informatie

M&O VWO 2011/2012. www.lyceo.nl

M&O VWO 2011/2012. www.lyceo.nl Hoofdstuk 2: Prijsberekening i M&O VWO 2011/2012 www.lyceo.nl Overzicht H2: Prijsberekening Management & Organisatie Centraal Examen (CE) 1. Rechtsvormen 2. Prijsberekening 3. Resultaten 4. Balans 5. Liquiditeitsbegroting

Nadere informatie

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 18 EN 19 JANUARI 2011

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 18 EN 19 JANUARI 2011 FINANCIËLE ADMINISTRATIE KRAKER BV PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 18 EN 19 JANUARI 2011 1. Directe kosten zijn kosten die rechtstreeks aan producten kunnen worden toegerekend.

Nadere informatie

Eerste afdeling De boekhouding van de handelsonderneming

Eerste afdeling De boekhouding van de handelsonderneming Inleiding 1 Inleiding en algemene begrippen 3 1.1 Het informatieproces in de onderneming 4 1.2 Administratie en boekhouding 8 1.3 Administratieve organisatie, bestuurlijke informatieverzorging en interne

Nadere informatie

REKENEN voor het mkb

REKENEN voor het mkb ADMINISTRATIE EN ECONOMIE REKENEN voor het mkb Drs. P.F. Pietersen P.H. Pietersen 7 e druk, e oplage ISBN 978 90 655 0 0 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV Copyright: NOI - Baarn Niets uit deze uitgave

Nadere informatie

Bedrijfsadministratie Examennummer: 61062 Datum: 8 december 2012 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur

Bedrijfsadministratie Examennummer: 61062 Datum: 8 december 2012 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur Bedrijfsadministratie Examennummer: 61062 Datum: 8 december 2012 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur Dit examen bestaat uit 5 pagina s. De opbouw van het examen is als volgt: - 10 open vragen (maximaal 70 punten)

Nadere informatie

Deze examenopgaven bestaan uit 6 pagina s, inclusief het voorblad. Controleer of alle pagina s aanwezig zijn.

Deze examenopgaven bestaan uit 6 pagina s, inclusief het voorblad. Controleer of alle pagina s aanwezig zijn. . Praktijkdiploma Boekhouden (PDB ) Examenopgaven BEDRIJFSECONOMIE WOENSDAG 9 JANUARI 2013 11:00 13:00 UUR Belangrijke informatie Deze examenopgaven bestaan uit 6 pagina s, inclusief het voorblad. Controleer

Nadere informatie

Dit voorbeeldexamen bestaat uit 26 vragen. De opbouw en het aantal vragen komt overeen met het online examen.

Dit voorbeeldexamen bestaat uit 26 vragen. De opbouw en het aantal vragen komt overeen met het online examen. Bedrijfsadministratie niveau 4 Examenopgaven voorbeeldexamen Belangrijke informatie Dit voorbeeldexamen bestaat uit 26 vragen. De opbouw en het aantal vragen komt overeen met het online examen. Dit voorbeeldexamen

Nadere informatie

Dit voorbeeldexamen bestaat uit 22 vragen. De opbouw en het aantal vragen komt overeen met het online examen.

Dit voorbeeldexamen bestaat uit 22 vragen. De opbouw en het aantal vragen komt overeen met het online examen. Kostencalculatie niveau 4 Examenopgaven Belangrijke informatie Dit voorbeeldexamen bestaat uit 22 vragen. De opbouw en het aantal vragen komt overeen met het online examen. Dit voorbeeldexamen bestaat

Nadere informatie

Onderdeel van Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens

Onderdeel van Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens Eamenlijn Diploma Module Niveau MBO 2/3 Positionering Versie 1.3 Financieel-Administratief Basiskennis Calculatie (BKC) Geldig vanaf 01-01-2013 Vastgesteld op 13 juli 2011 Vastgesteld door Veronderstelde

Nadere informatie

Studiehandleiding. Praktijkdiploma boekhouden (PDB) compleet

Studiehandleiding. Praktijkdiploma boekhouden (PDB) compleet Studiehandleiding Praktijkdiploma boekhouden (PDB) compleet Lay-out en opmaak: NTI DTP Studio, Leiden 1 e druk september 2010 2 e druk december 2012 001204620 2010, NTI bv, Leiden Alle rechten voorbehouden.

Nadere informatie

2015 Nederlandse Associatie voor Examinering Kostencalculatie niveau 4 1 / 9

2015 Nederlandse Associatie voor Examinering Kostencalculatie niveau 4 1 / 9 Kostencalculatie niveau 4 Correctiemodel 2015 Nederlandse Associatie voor Examinering Kostencalculatie niveau 4 1 / 9 Vraag 1 Toetsterm 1.1 - Beheersingsniveau: K - Aantal punten: 1 Wat zijn de functies

Nadere informatie

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 10 EN 11 JANUARI 2012

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 10 EN 11 JANUARI 2012 FINANCIËLE ADMINISTRATIE GRIMBERG BV PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 10 EN 11 JANUARI 2012 1. (2 punten) 300 Voorraad materialen 4.200,- 180 Te verrekenen omzetbelasting

Nadere informatie

EXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden

EXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden EXAMEN Praktijkdiploma Boekhouden Financiële Administratie 9 november 2013 Beschikbare tijd 2 uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Deze opgave is eigendom van de Examencommissie en dient,

Nadere informatie

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN UITWERKINGEN 8 EN 9 JANUARI 2013

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN UITWERKINGEN 8 EN 9 JANUARI 2013 FINANCIËLE ADMINISTRATIE DEEL 1 - WINSTON BV 1. (2 punten) 3.1.2 Rekeningen van schuld zijn: 140 Crediteuren 150 Nog te betalen bedragen 153 Vooruitontvangen bedragen 181 Te betalen omzetbelasting PRAKTIJKDIPLOMA

Nadere informatie

Praktisch boekhouden Examennummer: 58462 Datum: 2 februari 2013 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur

Praktisch boekhouden Examennummer: 58462 Datum: 2 februari 2013 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur Praktisch boekhouden Examennummer: 58462 Datum: 2 februari 2013 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur Dit examen bestaat uit 9 pagina s. De opbouw van het examen is als volgt: - 4 minicases met 12 open vragen (maximaal

Nadere informatie

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 16 JUNI 2010

PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 16 JUNI 2010 FINANCIËLE ADMINISTRATIE DE LEKKERE HAP PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING UITWERKINGEN 16 JUNI 2010 1. Met behulp van de volgende grootboekrekeningen kan het verkoopresultaat worden

Nadere informatie

modellen m&o havo Modellen voor management en organisatie 1. Inleiding

modellen m&o havo Modellen voor management en organisatie 1. Inleiding Modellen voor management en organisatie 1. Inleiding In de economie is een groot aantal conceptuele modellen in gebruik, die een systematische beschrijving geven van de wijze waarop een onderneming bijvoorbeeld

Nadere informatie

EXAMEN Moderne Bedrijfsadministratie

EXAMEN Moderne Bedrijfsadministratie EXAMEN Moderne Bedrijfsadministratie onderdeel Bedrijfsadministratie journaalposten Proefexamen 1 De beschikbare tijd is 3 uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Deze opgave is eigendom van

Nadere informatie

PRIJZEN en LEVERINGSCONDITIES 2017 voor levering aan de boekhandel

PRIJZEN en LEVERINGSCONDITIES 2017 voor levering aan de boekhandel NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV EDUCATIEVE UITGEVERIJ POSTBUS 296-3740 AG BAARN EEMWEG 31-15 - 3755 LC EEMNES TELEFOON 035-5416743 INTERNET: www.noi.nl E-MAIL: info@noi.nl ING BANK: NL21INGB0000277062

Nadere informatie

BEDRIJFS- ADMINISTRATIE EN COMPUTER 1

BEDRIJFS- ADMINISTRATIE EN COMPUTER 1 SERIE VOOR HET VOORBEREIDEND (MIDDELBAAR) BEROEPSONDERWIJS BEDRIJFS- ADMINISTRATIE EN COMPUTER 1 met King Drs. P.F. Pietersen P.H. Pietersen 7 e druk, 2 e oplage ISBN: 978 90 6355 506 1 NEDERLANDS ONDERWIJS

Nadere informatie

Verwerken van financiële mutaties met betrekking tot voorraden, inkopen en verkopen

Verwerken van financiële mutaties met betrekking tot voorraden, inkopen en verkopen Hoofdstuk 4 Verwerken van financiële mutaties met betrekking tot voorraden, inkopen en verkopen Extra opgaven Opgave 4.8a hoort bij paragraaf 4.3, Tussenrekeningen. Opgave 4.8a In het grootboek van een

Nadere informatie

PRAKTIJKEXAMEN PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING FINANCIËLE ADMINISTRATIE DINSDAG 11 JANUARI 2011 08.45-10.

PRAKTIJKEXAMEN PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING FINANCIËLE ADMINISTRATIE DINSDAG 11 JANUARI 2011 08.45-10. DAG28.1PDB300175:DAG28.1PDB300175 21-12-2010 09:48 Pagina 1 PDB DIT EXAMEN- ONDERDEEL BESTAAT UIT 5 PAGINA S PRAKTIJKEXAMEN PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING FINANCIËLE ADMINISTRATIE

Nadere informatie

1. Debet 020 Inventaris Credit Datum Omschrijving Bedrag Datum Omschrijving Bedrag 1 feb Van balans 78.200,-

1. Debet 020 Inventaris Credit Datum Omschrijving Bedrag Datum Omschrijving Bedrag 1 feb Van balans 78.200,- Hoofdstuk 1 Opgave 1.1 1. Debet 020 Inventaris Credit 1 feb Van balans 78.200,- Debet 060 Eigen vermogen Credit 1 feb Van balans 86.180,- Debet 071 4% Onderhandse lening o/g Credit 1 feb Van balans 44.000,-

Nadere informatie

Appendix Bedrijfseconomie

Appendix Bedrijfseconomie Appendix Bedrijfseconomie De Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens ( de Associatie ) organiseert twee keer per jaar examens voor het in ons land erkende Praktijkdiploma Boekhouden (PDB). Voor het

Nadere informatie

PRAKTIJKEXAMEN PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING FINANCIËLE ADMINISTRATIE DINSDAG 18 JANUARI 2011 17.30 19.

PRAKTIJKEXAMEN PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING FINANCIËLE ADMINISTRATIE DINSDAG 18 JANUARI 2011 17.30 19. AVO09.1PDB300174:AVO09.1PDB300174 21-12-2010 10:48 Pagina 1 PDB DIT EXAMEN- ONDERDEEL BESTAAT UIT 4 PAGINA S PRAKTIJKEXAMEN PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING FINANCIËLE ADMINISTRATIE

Nadere informatie

2 Kostprijsberekening en opslagmethode

2 Kostprijsberekening en opslagmethode 2 Kostprijsberekening en opslagmethode 2.1 Inleiding In het Basisboek Bedrijfseconomie hebben we al uitgebreid stilgestaan bij het bepalen van de kostprijs. We hebben kennisgemaakt met directe en indirecte

Nadere informatie

DOMEINBESCHRIJVING VERSIE 27 MEI 2014 VOORLOPIG CONCEPT

DOMEINBESCHRIJVING VERSIE 27 MEI 2014 VOORLOPIG CONCEPT DOMEINBESCHRIJVING VERSIE 27 MEI 2014 VOORLOPIG CONCEPT 1. VOORSTEL NIEUW DOMEIN E FINANCIEEL BEHEER 1.1 Doel en inhoud Dit domein betreft de activiteiten en processen binnen een organisatie gericht op

Nadere informatie

EXAMENPROGRAMMA. Financieel-Administratief Diploma('s) Diplomalijn(en)

EXAMENPROGRAMMA. Financieel-Administratief Diploma('s) Diplomalijn(en) Diplomalijn(en) Financieel-Administratief Diploma('s) Moderne Bedrijfsadministratie (MBA) Vakopleiding Bedrijfsadministratie & Accountancy (VBA ) Eamen Bedrijfsadministratie niveau 5 Niveau 5 (vergelijkbaar

Nadere informatie

1.2 kent de begrippen winst-verliesrekening, balans, controle van de omvang van de goederenvoorraad, zowel in het Nederlands als in het Engels.

1.2 kent de begrippen winst-verliesrekening, balans, controle van de omvang van de goederenvoorraad, zowel in het Nederlands als in het Engels. Toetstermen STIBEX Moderne Bedrijfsadministratie ---- Bedrijfsadministratie K= kennisvraag, kandidaat moet dan de gegevens uit de toetsterm met behulp van meerkeuzevragen kunnen beantwoorden. Het gaat

Nadere informatie

Beschikbare tijd 1 1 2 uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Het maximumaantal te behalen punten is 50.

Beschikbare tijd 1 1 2 uur. Op de netheid van het werk zal worden gelet. Het maximumaantal te behalen punten is 50. PDB DIT EXAMEN - ONDERDEEL BESTAAT UIT 4 PAGINA S PRAKTIJKEXAMEN PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN FINANCIAL & COST ACCOUNTING FINANCIËLE ADMINISTRATIE DINSDAG 22 JUNI 2010 17.30-19.00 UUR Beschikbare tijd 1

Nadere informatie

Dit oefenexamen bestaat uit 22 vragen. De opbouw en het aantal vragen komt overeen met het online examen.

Dit oefenexamen bestaat uit 22 vragen. De opbouw en het aantal vragen komt overeen met het online examen. PDB kostencalculatie 4 Oefenexamen 2 Dit oefenexamen bestaat uit 22 vragen. De opbouw en het aantal vragen komt overeen met het online examen. Het aantal te behalen punten is 38. Bij elke vraag staat aangegeven

Nadere informatie

Onderdeel van Praktijkdiploma Boekhouden (PDB ) Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens

Onderdeel van Praktijkdiploma Boekhouden (PDB ) Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens Eamenlijn Eamen Niveau MBO 2/3 Positionering Versie 1.5 Geldig 01-09-2014 Vastgesteld op 15-05-2014 Vastgesteld door Veronderstelde voorkennis Financieel-Administratief Basiskennis Calculatie (BKC ) Onderdeel

Nadere informatie

HANDELS- REKENEN VOOR HET VMBO

HANDELS- REKENEN VOOR HET VMBO SERIE VOOR HET VOORBEREIDEND MIDDELBAAR BEROEPSONDERWIJS HANDELS- REKENEN VOOR HET VMBO Drs. P.F. Pietersen P.H. Pietersen 5 e druk, 1 e oplage ISBN: 978 90 6355 186 5 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV

Nadere informatie

Kostprijscalculatie. Henk Fuchs Sarina van Vlimmeren OPGAVEN. Tweede druk

Kostprijscalculatie. Henk Fuchs Sarina van Vlimmeren OPGAVEN. Tweede druk Kostprijscalculatie Henk Fuchs Sarina van Vlimmeren OPGAVEN Tweede druk Kostprijscalculatie Opgaven Kostprijscalculatie Opgaven Henk Fuchs Sarina van Vlimmeren Tweede druk Noordhoff Uitgevers Groningen/Houten

Nadere informatie

* goed lezen! * let op terugrekenen!

* goed lezen! * let op terugrekenen! SCHEMA OPLOSSING BRUTOWINSTOPSLAGMETHODE opbouw verkoopprijs inkoopprijs bij: brutowinstopslag (% van inkoop-* of verkoopprijs*) verkoopprijs exclusief bij: omzetbelasting (% van verkoopprijs exclusief)

Nadere informatie

Opgave 9.5 Variabele kosten per stuk: / = 3,75 Totale variabele kosten bij eenheden: ,75 =

Opgave 9.5 Variabele kosten per stuk: / = 3,75 Totale variabele kosten bij eenheden: ,75 = Opgave 9.1 Normale productie is: 70% 12.000 = 8.400 eenheden Overbezetting is: 10.800-8.400 = 2.400 eenheden Opgave 9.2 a. Onderbezetting bij productie: 20.000-18.000 = 2.000 eenheden b. Onderbezetting

Nadere informatie

Eindtermen en Toetstermen STIBEX Bedrijfseconomie en Periodeafsluiting

Eindtermen en Toetstermen STIBEX Bedrijfseconomie en Periodeafsluiting Eindtermen en Toetstermen STIBEX Bedrijfseconomie en Periodeafsluiting Voor kandidaten die in beide modules examen doen geldt dit gehele document (zowel de termen van module A. Periodeafsluiting als module

Nadere informatie

Praktisch boekhouden Examennummer: 97893 Datum: 8 februari 2014 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur

Praktisch boekhouden Examennummer: 97893 Datum: 8 februari 2014 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur Praktisch boekhouden Examennummer: 97893 Datum: 8 februari 2014 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur Dit examen bestaat uit 6 pagina s. De opbouw van het examen is als volgt: - 3 cases met elk 5 open vragen (maximaal

Nadere informatie

PRAKTIJKDIPLOMA ONDERNEMER MKB

PRAKTIJKDIPLOMA ONDERNEMER MKB in één kwartaal je ondernemingsplan PRAKTIJKDIPLOMA ONDERNEMER MKB de opvolger van middenstand-aov ZELFSTUDIE met de NOI-methode MET ZELFSTUDIE GOED VOORBEREID Jaarlijks verschijnt een flink aantal 'starters'

Nadere informatie

Bedrijfsadministratie 1 Examennummer: 12248 Datum: 3 juli 2010 Tijd: 10.00 11.30 uur

Bedrijfsadministratie 1 Examennummer: 12248 Datum: 3 juli 2010 Tijd: 10.00 11.30 uur Bedrijfsadministratie 1 Examennummer: 12248 Datum: 3 juli 2010 Tijd: 10.00 11.30 uur Dit examen bestaat uit 6 pagina s. De opbouw van het examen is als volgt: - 15 open vragen (maximaal 50 punten) - een

Nadere informatie

Bij het na-calculatorische budget bepalen we achteraf wat de kosten hadden mogen zijn op basis van de werkelijke productie/afzet.

Bij het na-calculatorische budget bepalen we achteraf wat de kosten hadden mogen zijn op basis van de werkelijke productie/afzet. www.jooplengkeek.nl Nacalculatie bij homogene productie Berekening van het bedrijfsresultaat Bij het na-calculatorische budget bepalen we achteraf wat de kosten hadden mogen zijn op basis van de werkelijke

Nadere informatie

PRAKTIJKDIPLOMA ONDERNEMER MKB

PRAKTIJKDIPLOMA ONDERNEMER MKB in één kwartaal je ondernemingsplan PRAKTIJKDIPLOMA ONDERNEMER MKB de opvolger van middenstand-aov GOED VOORBEREID VAN START Jaarlijks verschijnt een flink aantal 'starters' bij de Kamer van Koophandel

Nadere informatie

Bedrijfsadministratie Examennummer: 68956 Datum: 30 juni 2012 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur

Bedrijfsadministratie Examennummer: 68956 Datum: 30 juni 2012 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur Bedrijfsadministratie Examennummer: 68956 Datum: 30 juni 2012 Tijd: 10:00 uur - 11:30 uur Dit examen bestaat uit 6 pagina s. De opbouw van het examen is als volgt: - 10 open vragen (maximaal 70 punten)

Nadere informatie

Opleidingen Boekhouden

Opleidingen Boekhouden Opleidingen Boekhouden Bij Avondopleidingen SKO kunt u kiezen uit 3 verschillende niveau's opleidingen boekhouden: Opleiding Basiskennis Boekhouden BKB vergelijkbaar met MBO-3 niveau (= Elementair Boekhouden

Nadere informatie

Management & Organisatie VWO 5 Hoofdstuk 27 t/m 30. 15 juni 2009 proeftoets 100 minuten. In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.

Management & Organisatie VWO 5 Hoofdstuk 27 t/m 30. 15 juni 2009 proeftoets 100 minuten. In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing. Management & Organisatie VWO 5 Hoofdstuk 27 t/m 30 15 juni 2009 proeftoets 100 minuten Opgave 1 In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing. Firma Balans produceert uitsluitend twee typen weegschalen,

Nadere informatie

Aan dit antwoordmodel kunnen geen rechten worden ontleend.

Aan dit antwoordmodel kunnen geen rechten worden ontleend. Antwoordmodel Aan dit antwoordmodel kunnen geen rechten worden ontleend. Open vragen (70 punten) 1. Antwoord: Balans per 31 augustus (na verwerking verkopen) Voorraad goederen 36.150 Eigen Vermogen 63.950

Nadere informatie

1 Kostprijsberekening en bezettingsresultaat

1 Kostprijsberekening en bezettingsresultaat 1 Kostprijsberekening en bezettingsresultaat 1.1 Inleiding In het Basisboek Bedrijfseconomie heb je al veel geleerd over hoe de prijs van een product tot stand komt. De eerste hoofdstukken in dat boek

Nadere informatie

a. Indirecte kosten afhankelijk van de grondstofkosten: % = 40%

a. Indirecte kosten afhankelijk van de grondstofkosten: % = 40% PDB Kostencalculatie Uitwerkingen hoofdstuk 4 Opgave 4.1 a. Indirecte kosten afhankelijk van de totale directe kosten: 500.000 100% = 50% 1.000.000 b. Materiaal 4.000 Loonkosten 6.100 + 10.100 Opslag indirecte

Nadere informatie

Opgave 6.2. PDB Kostencalculatie Uitwerkingen hoofdstuk 6. Opgave 6.1

Opgave 6.2. PDB Kostencalculatie Uitwerkingen hoofdstuk 6. Opgave 6.1 PDB Kostencalculatie Uitwerkingen hoofdstuk 6 Opgave 6.1 a. C/N = 80.000 / 20.000 = 4 V/B = 189.000 / 18.000 = 10,50 + Fabricagekostprijs 14,50 b. Fabricagekostprijs 14,50 C/N = 30.000 / 20.000 = 1,50

Nadere informatie

b Economische voorraad: de voorraad waarover de onderneming prijsrisico

b Economische voorraad: de voorraad waarover de onderneming prijsrisico Docentenhandleiding Hoofdstuk 20 1 a Kenmerkend voor een handelsonderneming is dat de goederen in (vrijwel) dezelfde staat (tegen een hogere prijs) worden verkocht als zij worden ingekocht. b Economische

Nadere informatie

d. Contributiemarge: 160 ( 295 -/ /- 66) = Constante kosten /- Bedrijfsresultaat bij direct costing

d. Contributiemarge: 160 ( 295 -/ /- 66) = Constante kosten /- Bedrijfsresultaat bij direct costing PDB Kostencalculatie Uitwerkingen hoofdstuk 7 Opgave 7.1 a. Voorraad tuinbeelden Cupido op 1 oktober: 20 + 225 -/- 160 = 85 stuks b. Proportioneel variabele inkoopkosten 135 Proportioneel variabele verkoopkosten

Nadere informatie

OEFENOPGAVEN LESBRIEF INDUSTRIE

OEFENOPGAVEN LESBRIEF INDUSTRIE OEFENOPGAVEN LESBRIEF INDUSTRIE 6 VWO Opgave 1. De onderneming Haakma BV heeft voor 2005 de volgende voorcalculatie met betrekking tot de toegestane kosten opgesteld. De constante fabricagekosten bestaan

Nadere informatie