Examen PC 2 Financiële Rekenkunde

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Examen PC 2 Financiële Rekenkunde"

Transcriptie

1 Examen PC 2 Financiële Rekenkunde Instructieblad Examen : Professional Controller 2 leergang 7 Vak : Financiële Rekenkunde Datum : 30 juni 2014 Tijd : uur Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen start Aanwijzingen: Het aantal pagina s van dit onderdeel inclusief het voorblad is : 6 Controleer of de opgave compleet is. Bij dit examen mag een rekenmachine worden gebruikt. Maak bij de beantwoording altijd duidelijk hoe de berekeningsuitkomsten zijn ontstaan. Formuleer kort en bondig. Zie bijlage voor formules en tabellen Het examen papier is zelfkopiërend. Duidelijk met ballpoint schrijven. Geen vellen op elkaar leggen. Op de eerste bladzijde moet worden vermeld: Datum examen Vak Totaal aantal bladzijden Op elk blad examenpapier moet de volgende informatie vermeld worden: Examennummer Volgnummer bladzijde Aan het eind van het examen de uitwerkingen wit en geel gesplitst in het gele mapje op tafel laten liggen. De roze kopie mag u houden. Deze informatie is van belang voor een juiste en snelle correctie. NB. Houdt u er rekening mee dat niet de omvang van de beantwoording, maar de kwaliteit wordt beoordeeld. 30 juni 2014 Pagina 1 van 6

2 Algemeen: - Maak bij de beantwoording altijd duidelijk hoe de berekeningsuitkomsten zijn ontstaan. - Formuleer kort en bondig. - Zie bijlage voor formules en tabellen OPGAVE 1 (totaal 18 punten) Productie-onderneming Batenburg heeft 90 werknemers in dienst. De lonen die allemaal onder de geldende cao vallen, kennen de volgende inkomensklassen: (bruto maandbedragen in euro s) Brutolonen 2013 Frequentie < < < < < < < < Vraag 1.a (8 punten) Maak een schatting van het totaal aan brutolonen dat maandelijks wordt uitbetaald, en bereken tevens het gemiddelde brutoloon per werknemer. Vraag 1.b (10 punten) Bereken het modale brutoloon en bepaal daarna (met behulp van de cumulatieve frequentie) beneden welk loonbedrag 50% van de lonen ligt. OPGAVE 2 (totaal 12 punten) De omvang van de jaarproductie blijkt de laatste jaren licht stijgend, maar binnen de kwartalen blijken nogal wat onderlinge fluctuaties. De jaaromzet bedroeg vorig jaar 6 mln. bij een standaarddeviatie van de kwartaalomzetten van 0,2 mln. Omzetverwachtingen geven aan dat de productie in 2014 zal stijgen met 5% t.o.v. het voorgaande jaar. Hoe groot is de kans dat de productie over een willekeurig kwartaal in 2014 lager uitkomt dan 1,275 mln.? (NB: - de gemiddelde groei van 5% geldt voor alle kwartalen t.o.v. het jaar ervoor, - de standaarddeviatie blijft gelijk, - gebruik de tabel in de bijlage.) 30 juni 2014 Pagina 2 van 6

3 OPGAVE 3 (totaal 16 punten) Batenburg levert onder andere consumptiegoederen en is daarom geïnteresseerd in de ontwikkeling van inkomens, prijzen en koopkracht. Zo werd bijvoorbeeld 11 jaar geleden de onderstaande tabel geraadpleegd. Onderstaande tabel is samengesteld uit gegevens van het CBS die een onderdeel vormen van de berekening van de consumentenprijsindex (CPI). Het betreft hier gegevens die medio 2003 te vinden waren op STATLINE (CBS). Perioden Weging 1995 Indexcijfers Weging Indexcijfers Artikelgroep 1995 = = 100 Voedingsmiddelen en alcoholvrije dranken Alcoholhoudende dranken en tabak ,9 101,5 103, ,9 113,3 117, , ,6 104,4 108,1 111,3 114,4 122,1 127, ,7 111,9 Kleding en schoeisel ,9 101, ,2 104,2 106,1 109, ,8 105 Huisvesting, water, elek. en gas Stoffering en huish. apparaten ,6 109,3 112,7 116,1 121,2 127,2 131, , , ,4 103,9 105,8 111,4 115, ,4 109,4 Vervoer ,2 103,2 103,5 106,2 113,8 116,5 117, ,7 104,8 Communicatie ,7 109,1 110,1 104,6 98,5 96,2 96, , 101,3 1 Recreatie en cultuur ,1 101,1 102,1 103,5 105,9 110,8 115, ,2 105,1 Hotels, café's en restaurants ,4 104,9 106,8 110,1 113,5 119,6 126, ,8 112,8 Overig ,4 107,1 106,1 109,6 113, ,8 107,7 Totaal bestedingen ,2 106,3 108,6 111,4 116,4 120, ,2 107,7 Bestudeer de gegeven tabel zorgvuldig. Ga er bij de beantwoording van de vragen van uit dat het besteedbaar inkomen volledig wordt besteed volgens het schema in de tabel. (Bij de onderstaande vragen uw antwoorden afronden op 2 decimalen.) Vraag 3.a (8 punten) Bereken met welk percentage het prijspeil is gestegen in 2002 ten opzichte van Hoeveel % prijsstijging is dat gemiddeld per jaar over deze vijf jaar? In een andere tabel van het CBS waren de volgende gegevens te vinden: Jaar Gem. besteedbaar ink. 14,5 14,8 15,3 15,9 16,5 17,3 nnb nnb Per huish. (x 1000) Vraag 3.b (8 punten) Met hoeveel procent is het reële gemiddeld besteedbaar inkomen in 1999 toe- of afgenomen ten opzichte van 1995? Het betreft hier de koopkracht van het besteedbaar inkomen. Maak daarom gebruik van de inkomensindex (zo nodig berekenen) en de prijsindex. 30 juni 2014 Pagina 3 van 6

4 OPGAVE 4 (totaal 14 punten) Bij de aanschaf van een nieuwe machine met een aanschafprijs van krijgt het bedrijf de mogelijkheid om eventueel de aanschafprijs in 2 gelijke delen te betalen. Er kan nu volledig betaald worden of nu de helft en over 2 jaar de andere helft. Deze tweede mogelijkheid om in 2 delen te betalen is aantrekkelijk omdat er geen rente zal worden berekend. Vraag 4.a (6 punten) Als we uitgaan van een rekenrente van 4% bij deze 2-delige betaling, bereken dan het financieel voordeel dat dit nu oplevert ten opzichte van een volledige betaling ineens. (Tip: het begrip contante waarde speelt hierbij een rol.) Vraag 4.b (8 punten) Een derde mogelijkheid is dat deze machine op basis van een maandelijkse afbetalingsregeling gespreid over 4 jaar wordt gekocht. Voorwaarden: een directe aanbetaling nu van 7.000, en daarna 48 maanden een maandlast van De eerste maandbetaling is aan het eind van de eerste maand. Bereken, met behulp van de gemiddelde looptijd, het feitelijk rentepercentage op jaarbasis waar hiermee gerekend wordt. OPGAVE 5 (totaal 14 punten) Een voormalige werknemer van het bedrijf heeft nog gedurende 6 jaar recht op een jaarlijkse uitkering van De eerste betaling vindt over een jaar plaats. De man geeft echter aan liever nu direct een bedrag ineens te ontvangen. Vraag 5.a (6 punten) Bereken het bedrag wat deze voormalige werknemer bij een betaling nu ineens zal ontvangen. Ga uit van een rekenrente van 4%. Vraag 5.b (8 punten) Van het ontvangen bedrag stort de man op 1 januari 2015 een bedrag van op een rekening die maandelijks een rente van 0,3% rente (samengestelde interest per einde maand) genereert. Een jaar later neemt hij maandelijks hiervan (ingaande 1 januari 2016) telkens 500 op. Welk bedrag staat nog op deze rekening op 31 augustus 2017? OPGAVE 6 (totaal 14 punten) Op een van de bedrijfspanden is 10 jaar geleden een 20 jarige annuïteitenhypotheek afgesloten voor een bedrag van met een rente van 4,8% voor een rentevaste periode van 10 jaar. Vraag 6.a (6 punten) Bereken de jaarlijks te betalen annuïteit. Vraag 6.b (8 punten) Op dit moment wordt de rente herzien en vermeldt de offerte een rente van 4,2%. Bereken met behulp van antwoord 6.a en een contante waarde berekening de schuldrest na 10 jaar en bereken daarna de nieuwe annuïteit voor de komende 10 jaar. (Als u geen antwoord bij 6.a heeft gevonden ga dan uit van een schuldrest van om de nieuwe annuïteit te berekenen.) 30 juni 2014 Pagina 4 van 6

5 OPGAVE 7 (totaal 12 punten) Er staat een nieuwe investering voor de deur met een initieel bedrag van Dit zal 4 jaar lang leiden tot een jaarlijkse kasstroom van (einde jaar) met een geschatte resterende eindwaarde van die dan vrijkomt. Vraag 7.a (6 punten) Is dit een verstandige investering als we uitgaan van een rekenrente van 5% en gebruik maken van de netto contante waarde methode? Vraag 7.b (6 punten) Een tweede, minder grote investering, betreft de ontwikkeling van een nieuw product. De totale ontwikkelkosten hiervoor bedroegen Vanwege deze vaste investeringskosten ligt het break-evenpoint voor de productieomvang van dit product de komende periode bij stuks. De productiekosten bedragen 3 per stuk. Van welke verkoopprijs gaat men blijkbaar uit? 30 juni 2014 Pagina 5 van 6

6 BIJLAGE Standaard normale verdeling Bij berekeningen aan de hand van een standaard normale verdeling kunt u gebruik maken van de volgende tabel: z gedeelte z gedeelte z gedeelte 0,2 0,0793 1,2 0,3849 2,2 0,4861 0,4 0,1554 1,4 0,4192 2,4 0,4918 0,6 0,2257 1,6 0,4452 2,6 0,4953 0,8 0,2881 1,8 0,4641 2,8 0,4974 1,0 0,3413 2,0 0,4772 3,0 0,4987 (weergave van het gedeelte tussen het gemiddelde en z x de standaarddeviatie) Maak zelf een schatting voor de tussenliggende waarden Formules Financieel Rekenen Enkelvoudige interest -eindwaarde van een kapitaal: -disconto (beginwaarde): EW = K x (1+nxi) BW = K x (1-nxd) Samengestelde interest -eindwaarde van een kapitaal: -disconto van een kapitaal: -contante waarde van een kapitaal: EW = K x (1+i) n BW = K x (1 d) n CW = EW / (1+i) n -eindwaarde van reeksen gelijke bedragen: EW reeks = -contante waarde van reeksen gelijke bedragen: CW reeks = -annuïteiten: 30 juni 2014 Pagina 6 van 6

Examen PC 2 Financiële Rekenkunde

Examen PC 2 Financiële Rekenkunde Examen PC 2 Financiële Rekenkunde Instructieblad Examen : Professional Controller 2 leergang 8 Vak : Financiële Rekenkunde Datum : 18 december 2014 Tijd : 14.00 15.30 uur Deze aanwijzingen goed lezen voor

Nadere informatie

Examen PC 2 vak Financiële Rekenkunde

Examen PC 2 vak Financiële Rekenkunde Examen PC 2 vak Financiële Rekenkunde Instructieblad Betreft: examen: PC 2 leergang 5 onderdeel: Financiële Rekenkunde datum: 28 juni 2013 tijd: 14.00 15.30 uur Deze aanwijzingen goed lezen voor u met

Nadere informatie

Examen PC 2 vak Cash Management

Examen PC 2 vak Cash Management Examen PC 2 vak Cash Management Instructieblad Betreft: examen: PC 2 leergang 6 onderdeel: CAS datum: 19 december 2013 tijd: 16.00 17.30 uur Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen start Aanwijzingen:

Nadere informatie

Examen PC 2 vak Cash Management

Examen PC 2 vak Cash Management Examen PC 2 vak Cash Management Instructieblad Betreft: examen: PC 2 leergang 5 onderdeel: Cash Management datum: 28 juni 2013 tijd: 16.00 17.30 uur Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen start

Nadere informatie

Examen PC 2 Accounting 1

Examen PC 2 Accounting 1 Examen PC 2 Accounting 1 Instructieblad Examen : Professional Controller 2 leergang 11 Vak : Accounting 1 Datum : 18 december 2014 Tijd : 12.00 13.30 uur Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen

Nadere informatie

Examen PC 2 Cash Management

Examen PC 2 Cash Management Examen PC 2 Cash Management Instructieblad Examen : Professional Controller 2 leergang 8 Vak : Cash Management Datum : 18 december 2014 Tijd : 16.00 17.30 uur Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw

Nadere informatie

Examen PC 2 Bestuurlijke Informatievoorziening

Examen PC 2 Bestuurlijke Informatievoorziening Examen PC 2 Bestuurlijke Informatievoorziening Instructieblad Examen : Professional Controller 2 leergang 10 Vak : Bestuurlijke Informatievoorziening Datum : 16 december 2014 Tijd : 12.00 13.30 uur Deze

Nadere informatie

Financiële rekenkunde Examennummer: 93572 Datum: 29 maart 2014 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur

Financiële rekenkunde Examennummer: 93572 Datum: 29 maart 2014 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur Financiële rekenkunde Examennummer: 93572 Datum: 29 maart 2014 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur Dit examen bestaat uit 6 pagina s. De opbouw van het examen is als volgt: - 10 meerkeuzevragen (maximaal 20 punten)

Nadere informatie

Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen start

Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen start Examen : Professional Controller 2 Vak : Accounting 2 Datum : 22 juni 2015 Examen PC 2 Accounting 2 Instructieblad Tijd : 13.30-15.00 uur Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen start Aanwijzingen:

Nadere informatie

Examen PC 2 vak Ondernemingsrecht

Examen PC 2 vak Ondernemingsrecht Examen PC 2 vak Ondernemingsrecht Instructieblad Betreft: examen: PC 2 leergang 8 onderdeel: ONR datum: 19 december 2013 tijd: 12.00 13.30 uur Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen start Aanwijzingen:

Nadere informatie

Achtergrond van de basisverlegging CPI 2010

Achtergrond van de basisverlegging CPI 2010 Achtergrond van de basisverlegging CPI 2010 Jaarlijkse basisverlegging CPI De Consumentenprijsindex (CPI) meet de prijsontwikkeling van het pakket van goederen en diensten dat de gemiddelde consument afneemt.

Nadere informatie

Persbericht. Inflatie gestegen naar 1,9 procent. Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. Inflatie gestegen naar 1,9 procent. Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB11-001 6 januari 2011 9.30 uur Inflatie gestegen naar 1,9 procent Duurdere autobrandstoffen verhogen inflatie Inflatie in 2010 gemiddeld 1,3 procent Inflatie

Nadere informatie

Examen PC 2 vak Accounting 2

Examen PC 2 vak Accounting 2 Examen PC 2 vak Accounting 2 Instructieblad Betreft: examen: PC 2 leergang 7A onderdeel: AC2 datum: 17 december 2013 tijd: 10.00 11.30 uur Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen start Aanwijzingen:

Nadere informatie

Examen PC 2 Belastingrecht

Examen PC 2 Belastingrecht Examen PC 2 Belastingrecht Examen : Professional Controller 2 Instructieblad Vak : Belastingrecht Datum : 22 juni 2015 Tijd : 15.30-17.00 uur Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen start Aanwijzingen:

Nadere informatie

Examen PC 2 onderdeel 3A

Examen PC 2 onderdeel 3A Examen PC 2 onderdeel 3A Instructieblad Betreft: examen: PC 2 onderdeel 3A leergang 3 onderdeel: Accounting 2 datum: 13 december 2011 tijdsduur: 90 minuten (13.30-15.00 uur) Deze aanwijzingen goed lezen

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie licht omhoog naar 1,6 procent

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie licht omhoog naar 1,6 procent Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB10-064 7 oktober 2010 9.30 uur Inflatie licht omhoog naar 1,6 procent Inflatie iets omhoog door prijsontwikkeling benzine Nederlandse inflatie blijft lager

Nadere informatie

Deze examenopgave bestaat uit 8 pagina s, inclusief het voorblad. Controleer of alle pagina s aanwezig zijn.

Deze examenopgave bestaat uit 8 pagina s, inclusief het voorblad. Controleer of alle pagina s aanwezig zijn. SPD Bedrijfsadministratie Examenopgave COST & MANAGEMENTACCOUNTING DINSDAG 6 OKTOBER 2015 11.45 13.45 UUR Belangrijke informatie Deze examenopgave bestaat uit 8 pagina s, inclusief het voorblad. Controleer

Nadere informatie

Persbericht. Inflatie opnieuw hoger. Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. Inflatie opnieuw hoger. Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB09-078 3 december 2009 9.30 uur Inflatie opnieuw hoger Benzineprijs verhoogt inflatie in november Inflatie in Nederland en eurozone nu vrijwel gelijk De

Nadere informatie

Bestedingspakket gepensioneerden erden meest in prijs gestegen

Bestedingspakket gepensioneerden erden meest in prijs gestegen 08 Bestedingspakket et gepensioneerden erden meest in prijs gestegen Karlijn Bakker Publicatiedatum CBS-website: 17 april 2009 Den Haag/Heerlen Verklaring van tekens. = gegevens ontbreken * = voorlopig

Nadere informatie

Als we geld lenen noemen we dat vreemd vermogen.

Als we geld lenen noemen we dat vreemd vermogen. www.jooplengkeek.nl Enkelvoudige interest Als we geld lenen noemen we dat vreemd vermogen. Voor een lange periode (lang krediet) of een korte periode (kort krediet), maar het is altijd tijdelijk. We moeten

Nadere informatie

Technische toelichting

Technische toelichting Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB00-080 7 april 2000 10.30 uur Inflatie ook in maart stabiel De inflatie is in maart 2000 uitgekomen op 1,9 procent. Dat is ongeveer even hoog als in de

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie in december licht gestegen

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie in december licht gestegen Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB13-001 10 januari 2013 9.30 uur Inflatie in december licht gestegen Inflatie in december 2,9 procent Prijzen van voedingsmiddelen verhogen inflatie Inflatie

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 13 mei 2015

PERSBERICHT Brussel, 13 mei 2015 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 01/2015 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 13 mei 2015 Geharmoniseerde consumptieprijsindex

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Prijsontwikkeling autobrandstoffen en groenten remt inflatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Prijsontwikkeling autobrandstoffen en groenten remt inflatie Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB05-014 10 februari 2005 9.30 uur Inflatie in januari hoger door energieprijzen De Nederlandse inflatie is in januari 2005 uitgekomen op 1,5 procent. In

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 15 maart 2016

PERSBERICHT Brussel, 15 maart 2016 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 01/2015 05/2015 09/2015 01/2016 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 15 maart 2016 Geharmoniseerde

Nadere informatie

Examen QFM. Instructieblad. Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen start

Examen QFM. Instructieblad. Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen start Examen : QFM Datum : 30 oktober 2014 Tijd : 10.00 13.00 uur Examen QFM Instructieblad Deze aanwijzingen goed lezen voor u met uw examen start Aanwijzingen: Het aantal pagina s van dit examen inclusief

Nadere informatie

Hieronder de vergelijking tussen de annuïteitenhypotheek en de lineaire hypotheek.

Hieronder de vergelijking tussen de annuïteitenhypotheek en de lineaire hypotheek. Hieronder de vergelijking tussen de annuïteitenhypotheek en de lineaire hypotheek. Inleiding: De genoemde vormen zijn voor starters de enige vormen die sinds 01-01-2013 leiden tot renteaftrek. Andere vormen,

Nadere informatie

EENMANSZAAK DEEL 1. Periode 3 en 4

EENMANSZAAK DEEL 1. Periode 3 en 4 EENMANSZAAK DEEL 1 Periode 3 en 4 HOOFDSTUK 1 Geld lenen kost geld Intrest (ook wel rente genoemd) is de vergoeding die je betaalt aan de gene die jou het geleende bedrag ter beschikking stelt. Intrest

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 14 januari 2015

PERSBERICHT Brussel, 14 januari 2015 PERSBERICHT Brussel, 14 januari 2015 Geharmoniseerde consumptieprijsindex - december 2014 o De Belgische inflatie volgens de Europees geharmoniseerde consumptieprijsindex daalt in december naar -0,4%,

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 12 november 2015

PERSBERICHT Brussel, 12 november 2015 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 01/2015 05/2015 09/2015 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 12 november 2015 Geharmoniseerde

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 13 oktober 2016

PERSBERICHT Brussel, 13 oktober 2016 PERSBERICHT Brussel, 13 oktober 2016 Geharmoniseerde consumptieprijsindex - september 2016 o De Belgische inflatie volgens de Europees geharmoniseerde consumptieprijsindex bedraagt in september 1,8% ten

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie daalt, huurstijging historisch laag. Daling gasprijs sterkste in jaren

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie daalt, huurstijging historisch laag. Daling gasprijs sterkste in jaren Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB07-056 9 augustus 2007 9.30 uur Inflatie daalt, huurstijging historisch laag De inflatie is in juli 2007 gedaald naar 1,5 procent. Dat is 0,2 procentpunt

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 19 januari 2016

PERSBERICHT Brussel, 19 januari 2016 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 01/2015 05/2015 09/2015 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 19 januari 2016 Geharmoniseerde

Nadere informatie

CPI = 122,5 Wat zegt dit? Hoe bereken je dit? Categorieën Aandeel Prijsstijging Optelling. Voeding 40% 10% Kleding 35% -5% Overig 0 CPI 102,25

CPI = 122,5 Wat zegt dit? Hoe bereken je dit? Categorieën Aandeel Prijsstijging Optelling. Voeding 40% 10% Kleding 35% -5% Overig 0 CPI 102,25 CPI = 122,5 Wat zegt dit? Hoe bereken je dit? Categorieën Aandeel Prijsstijging Optelling Voeding 40% 10% Kleding 35% -5% Overig 0 CPI 102,25 ConsumentenPrijsIndexcijfer Consumenten Prijsindexcijfer in

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 11 december 2015

PERSBERICHT Brussel, 11 december 2015 PERSBERICHT Brussel, 11 december 2015 Geharmoniseerde consumptieprijsindex - november 2015 De Belgische inflatie volgens de Europees geharmoniseerde consumptieprijsindex stijgt in november naar 1,4%, ten

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 16 januari 2017

PERSBERICHT Brussel, 16 januari 2017 PERSBERICHT Brussel, 16 januari 2017 Geharmoniseerde consumptieprijsindex - december 2016 o De Belgische inflatie volgens de Europees geharmoniseerde consumptieprijsindex bedraagt in december 2,2% ten

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie daalt naar 2,4 procent

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie daalt naar 2,4 procent Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB12-029 10 mei 2012 9.30 uur Inflatie daalt naar 2,4 procent Inflatie omlaag door voeding en tabak Vakanties duurder Inflatie in Nederland nog steeds hoger

Nadere informatie

Laagste inflatie sinds november 2010

Laagste inflatie sinds november 2010 Persbericht PB13-067 7 november 2013 9:30 uur Laagste inflatie sinds november 2010 - Inflatie daalt sterk naar 1,6 procent - Effect btw op inflatie uitgewerkt - Nederlandse inflatie blijft hoger dan in

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 7 november 2014

PERSBERICHT Brussel, 7 november 2014 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 7 november 2014 Geharmoniseerde consumptieprijsindex

Nadere informatie

Statistisch Bulletin. Jaargang

Statistisch Bulletin. Jaargang Statistisch Bulletin Jaargang 72 2016 15 14 april 2016 Inhoud 1. Prijzen 3 Inflatie blijft stabiel in maart 3 I. Consumentenprijsindex alle huishoudens (2015=100) (11) 4 II. Consumentenprijsindex, alle

Nadere informatie

Achtergrond van de basisverlegging CPI 2014

Achtergrond van de basisverlegging CPI 2014 Achtergrond van de basisverlegging CPI 2014 Jaarlijkse basisverlegging CPI De Consumentenprijsindex (CPI) geeft de prijsontwikkeling van een pakket van goederen en diensten zoals dit gemiddeld wordt aangeschaft

Nadere informatie

Consumentenprijsindex In de persmededeling van 5 augustus 2003 heeft het CBS gemeld dat de uitkomsten over de periode juni 2002 tot en met juni 2003

Consumentenprijsindex In de persmededeling van 5 augustus 2003 heeft het CBS gemeld dat de uitkomsten over de periode juni 2002 tot en met juni 2003 Consumentenprijsindex In de persmededeling van 5 augustus 2003 heeft het CBS gemeld dat de uitkomsten over de periode juni 2002 tot en met juni 2003 niet correct zijn. Dientengevolge zijn de CPI-cijfers

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie daalt in juli tot 1,1 procent. Huurstijging gemiddeld 3,1 procent

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie daalt in juli tot 1,1 procent. Huurstijging gemiddeld 3,1 procent Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB04-121 5 augustus 2004 9.30 uur Inflatie daalt in juli tot 1,1 procent De inflatie is in juli 2004 uitgekomen op 1,1 procent. Dat is 0,3 procentpunt lager

Nadere informatie

Statistisch Bulletin. Jaargang

Statistisch Bulletin. Jaargang Statistisch Bulletin Jaargang 72 2016 24 16 juni 2016 Inhoud 1. Prijzen 3 Inflatie blijft in mei 0 procent 3 I. Consumentenprijsindex alle huishoudens (2015=100) (19) 4 II. Consumentenprijsindex, alle

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 5 december 2014

PERSBERICHT Brussel, 5 december 2014 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 5 december 2014 Geharmoniseerde consumptieprijsindex

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie in juli 2,1 procent. Prijsontwikkeling volgens Europese norm

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie in juli 2,1 procent. Prijsontwikkeling volgens Europese norm Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB03-165 9 september 2003 9.30 uur Inflatie in juli 2,1 procent De inflatie in Nederland is in juli 2003 uitgekomen op 2,1 procent. Dit is 0,1 procentpunt

Nadere informatie

Persbericht. Inflatie blijft hoog in september. Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. Inflatie blijft hoog in september. Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB01-220 5 oktober 2001 9.30 uur Inflatie blijft hoog in september In september is de inflatie uitgekomen op 4,7 procent. Dit is even hoog als in de vorige

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie in februari iets hoger. Inflatie gestegen door hogere benzineprijzen

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie in februari iets hoger. Inflatie gestegen door hogere benzineprijzen Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB07-017 8 maart 2007 9.30 uur Inflatie in februari iets hoger De inflatie is in februari 2007 uitgekomen op 1,5 procent. Dat is iets hoger dan in januari.

Nadere informatie

economie CSE GL en TL COMPEX

economie CSE GL en TL COMPEX Examen VMBO-GL en TL 2010 tijdvak 1 donderdag 27 mei totale examentijd 2 uur economie CSE GL en TL COMPEX Vragen 23 tot en met 38 In dit deel van het examen staan vragen waarbij de computer wel wordt gebruikt.

Nadere informatie

Persbericht. Inflatie stabiel ondanks dure energie. Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. Inflatie stabiel ondanks dure energie. Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB00-060 10 maart 2000 10.30 uur Inflatie stabiel ondanks dure energie De inflatie is in februari 2000 uitgekomen op 2,0 procent. Dat is gelijk aan de uitkomst

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Prijzen in januari iets hoger dan in december. Daling van inflatie kent meerdere oorzaken

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Prijzen in januari iets hoger dan in december. Daling van inflatie kent meerdere oorzaken Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB04-016 5 februari 2004 9.30 uur Inflatie in januari gedaald naar 1,4 procent De inflatie in Nederland is in januari 2004 uitgekomen op 1,4 procent. Dit

Nadere informatie

Statistisch Bulletin. Jaargang

Statistisch Bulletin. Jaargang Statistisch Bulletin Jaargang 72 2016 41 13 oktober 2016 Inhoud 1. Prijzen 3 Inflatie daalt naar 0,1 procent 3 I. Consumentenprijsindex alle huishoudens (2015=100) (37) 4 II. Consumentenprijsindex, alle

Nadere informatie

Persbericht. Inflatie loopt in april verder op. Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. Inflatie loopt in april verder op. Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB01-102 11 mei 2001 9.30 uur Inflatie loopt in april verder op De inflatie is in april opgelopen tot 4,9 procent. Vorige maand werd nog 4,6 procent gemeten.

Nadere informatie

CBS: inflatie blijft laag

CBS: inflatie blijft laag Persbericht PB14 039 10 juni 2014 9.30 uur CBS: inflatie blijft laag Inflatie in mei 0,8 procent Vakanties en voedingsmiddelen goedkoper Autobrandstoffen duurder De inflatie in mei was 0,8 procent. Na

Nadere informatie

Toegepast Rekenen Theorie:

Toegepast Rekenen Theorie: Toegepast Rekenen Theorie: Hfst 1: Rekenen De volgorde van de basisbewerkingen is: Eerst tussen haakjes Daarna de volgorde volgens het ezelsbruggetje: Meneer Van Dalen Wacht Op Antwoord - Machtsverheffen

Nadere informatie

Persbericht. Inflatie in juni gedaald. Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. Inflatie in juni gedaald. Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB01-146 6 juli 2001 9.30 uur Inflatie in juni gedaald In juni is de inflatie gedaald tot 4,5 procent. Vorige maand bedroeg de inflatie nog 4,9 procent. De

Nadere informatie

Uitwerking opgaven Brugboek 18.5 t/m 18.8 en 18.12 t/m 18.16

Uitwerking opgaven Brugboek 18.5 t/m 18.8 en 18.12 t/m 18.16 Uitwerking opgaven Brugboek 18.5 t/m 18.8 en 18.12 t/m 18.16 Opgave 18.5 In deze opgave interestberekeningen. A. Bereken de interest voor 2016 Je kunt een aflossingschema per jaar maken, maar het kan sneller.

Nadere informatie

CBS: Inflatie december naar laagste niveau in ruim 5 jaar

CBS: Inflatie december naar laagste niveau in ruim 5 jaar Persbericht PB15-001 8 januari 2015 9.30 uur CBS: Inflatie december naar laagste niveau in ruim 5 jaar Inflatie december daalt naar 0,7 procent Goedkopere autobrandstoffen verlagen inflatie Inflatie eurozone

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie flink lager door goedkopere brandstof

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie flink lager door goedkopere brandstof Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB06-095 5 oktober 2006 9.30 uur Inflatie flink lager door goedkopere brandstof De inflatie is in september 2006 afgenomen tot 1,1 procent. In augustus lagen

Nadere informatie

TOETS 1 - Basiskennis Calculatie (BKC)

TOETS 1 - Basiskennis Calculatie (BKC) TOETS 1 - Basiskennis Calculatie (BKC) Het maximaal aantal te behalen punten voor deze toets is 90. Bij elke vraag of opdracht staat aangegeven hoeveel punten u daarvoor kunt halen. De beschikbare examentijd

Nadere informatie

Hypotheek: 100.000 Rente: 3,00% Inkomen1: 10000 Inkomen2: 10000 Looptijd: 30 jaar Inleg / Rente aflossing. Kosten staat 25 jr.

Hypotheek: 100.000 Rente: 3,00% Inkomen1: 10000 Inkomen2: 10000 Looptijd: 30 jaar Inleg / Rente aflossing. Kosten staat 25 jr. Hieronder kunt u meer dan 400 berekeningen vinden wat de gevolgen zijn als de annuiteitenhypotheek per 1 januari 2013 verplicht wordt. Iedere nieuwe huiseigenaar moet dan zijn hypotheek volledig af lossen

Nadere informatie

Toeslagverlening. Versie

Toeslagverlening. Versie Toeslagverlening Versie 23-02-2017 Versie 23-02-2017 Toeslagverlening Waarom toeslagverlening? Toeslag is een manier om te zorgen dat de pensioenen hun koopkracht behouden. Toeslag wordt ook wel indexatie

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie in april gelijk gebleven. Verse groenten en vlees dragen minder bij aan inflatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie in april gelijk gebleven. Verse groenten en vlees dragen minder bij aan inflatie Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB02-094 14 mei 2002 9.30 uur Inflatie in april gelijk gebleven De inflatie in Nederland is in april 2002 uitgekomen op 3,6 procent. Dat is even hoog als

Nadere informatie

Persbericht. Inflatie in juli 2,8 procent. Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. Inflatie in juli 2,8 procent. Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB00-179 4 augustus 2000 10.30 uur Inflatie in juli 2,8 procent CBS-Persdienst Postbus 4000 2270 JM Voorburg tel. (070) 337 58 16 fax (070) 337 59 71 E-mail:

Nadere informatie

5.1.3 Gemeentelijke Uitvoeringsregels Starterslening (als bijlage bij de verordening Starterslening)

5.1.3 Gemeentelijke Uitvoeringsregels Starterslening (als bijlage bij de verordening Starterslening) 5.1.3 Gemeentelijke Uitvoeringsregels Starterslening (als bijlage bij de verordening Starterslening) Algemeen In deze uitvoeringsregels worden beschreven: Kenmerken van de Starterslening; Voorwaarden aan

Nadere informatie

Domein E: Ruilen over de tijd. fransetman.nl

Domein E: Ruilen over de tijd. fransetman.nl Domein E: Ruilen over de tijd Rente : prijs van tijd Nu lenen: een lagere rente Nu sparen: een hogere rente Individuele prijs van tijd: het ongemak dat je ervaart Algemene prijs van tijd: de rente die

Nadere informatie

CBS: Inflatie stijgt licht naar 1 procent

CBS: Inflatie stijgt licht naar 1 procent Persbericht PB14 054 4 september 2014 9.30 uur CBS: Inflatie stijgt licht naar 1 procent Prijsontwikkeling vliegtickets en kleding verhoogt inflatie Weinig impact boycot Rusland op prijzen voor consument

Nadere informatie

CBS: inflatie stijgt licht

CBS: inflatie stijgt licht Persbericht PB14-042 10 juli 2014 9.30 uur CBS: inflatie stijgt licht Inflatie in juni 0,9 procent Kleding, vakanties en vliegtickets verhogen inflatie Verschil met eurozone kleiner De inflatie in juni

Nadere informatie

Eindexamen havo m&o 2012 - II

Eindexamen havo m&o 2012 - II Opgave 2 Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 4. De 54-jarige Marcel Peters heeft een bakkerij in Nijmegen. In een fraai winkelpand verkoopt hij zijn brood en banket. Een meelallergie

Nadere informatie

Alleen deze bladen inleveren! Let op je naam, studentnummer en klas

Alleen deze bladen inleveren! Let op je naam, studentnummer en klas Naam: Studentnummer: Klas/groep: HvA-HES Amsterdam, Fraijlemaborg 133, 1102 CV Amsterdam Postbus 22575, 1100 DB Amsterdam Nummer Studiegids: Code onderwijseenheid: 1012_KM1-T2 KM1VPAFE01 Toets 2 Versie

Nadere informatie

Bijlage HAVO. economie. tijdvak 1. Bronnenboekje. HA-1022-a-15-1-b

Bijlage HAVO. economie. tijdvak 1. Bronnenboekje. HA-1022-a-15-1-b Bijlage HAVO 2015 tijdvak 1 economie Bronnenboekje HA-1022-a-15-1-b Opgave 1 gegevens afvalinzameling in de gemeente Berndonk in 2010 aantal huishoudens 15.000 gemiddelde hoeveelheid gft-afval per huishouden

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie lager in december

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie lager in december Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB12-001 5 januari 2012 9.30 uur Inflatie lager in december Inflatie in december omlaag naar 2,4 procent Benzineprijzen en beltarieven verlagen inflatie Inflatie

Nadere informatie

Domein E: Concept Ruilen over de tijd

Domein E: Concept Ruilen over de tijd 1. Het bruto binnenlands product is gestegen met 0,9%. Het inflatiepercentage bedraagt 2,1%. Bereken de reële groei van het BBP. 2. Waarmee wordt het inflatiepercentage gemeten? 3. Lees de onderstaande

Nadere informatie

Opmerkingen vooraf aan het examen: Tenzij anders gemeld, hoeft u geen rekening te houden met btw.

Opmerkingen vooraf aan het examen: Tenzij anders gemeld, hoeft u geen rekening te houden met btw. SPD Bedrijfsadministratie Examenopgave EXAMEN COST- EN MANAGEMENT ACCOUNTING DINSDAG 3 MAART 2015 11.45 UUR 13:45 UUR Belangrijke informatie Dit examen bestaat uit de volgende documenten: examenopgaven;

Nadere informatie

bruto inkomen (per persoon)

bruto inkomen (per persoon) Opgave 1 Lorenzcurve en economische kringloop Definities: Bruto inkomen Loon/pensioen, interest, winst/dividend, huur/pacht Netto inkomen Bruto inkomen inkomstenbelasting (IB) Netto besteedbaar inkomen

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Benzineprijzen zorgen voor lichte stijging inflatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Benzineprijzen zorgen voor lichte stijging inflatie Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB06-112 7 december 2006 9.30 uur Inflatie blijft laag De inflatie is in november 2006 uitgekomen op 1,0 procent. Dat is iets hoger dan in oktober. Toen lagen

Nadere informatie

Hoe bereken je het interestbedrag bij enkelvoudige interest? Geef de formule en licht deze kort toe.

Hoe bereken je het interestbedrag bij enkelvoudige interest? Geef de formule en licht deze kort toe. R1 Hoe bereken je het interestbedrag bij enkelvoudige interest? Geef de formule en licht deze kort toe. R2 Het bedrag 4.000 staat 6 maanden op een bankrekening tegen 8% enkelvoudige interest. Bereken de

Nadere informatie

Belasting betalen en Hypotheekrente aftrek. Ontwerp power point; Henk Douna

Belasting betalen en Hypotheekrente aftrek. Ontwerp power point; Henk Douna Belasting betalen en Hypotheekrente aftrek Ontwerp power point; Henk Douna De grootste financiële beslissing in een mensenleven 2 520.000.000.000,- ( 520 mrd) Totale hypotheekschuld van Nederlandse huishoudens

Nadere informatie

Toeslagverlening. Versie

Toeslagverlening. Versie Toeslagverlening Versie 25-02-2016 Versie 25-02-2016 Toeslagverlening (indexatie) Waarom toeslagverlening? Toeslag is een manier om te zorgen dat de pensioenen hun koopkracht behouden. Toeslag wordt ook

Nadere informatie

1.4 a. 6,54 wordt afgerond 6,5 en het antwoord: 6, = b. 6,54 wordt dan 7 en het antwoord: =

1.4 a. 6,54 wordt afgerond 6,5 en het antwoord: 6, = b. 6,54 wordt dan 7 en het antwoord: = Hoofdstuk 1 Rekenen 1.1 a. Bij het afronden van 5,45 op een heel getal kijk je naar het eerste cijfer achter de komma. Dat is een 4, dus moet je naar beneden afronden. 5,45 wordt dan een 5. b. De docent

Nadere informatie

Werken met indexen: T Ing. J. Kok

Werken met indexen: T Ing. J. Kok Werken met indexen: algemeen T1020 1 Werken met indexen: algemeen Ing. J. Kok 1. Inleiding T1020 3 2. Wat zijn indexcijfers T1020 3 3. Soorten indexcijfers T1020 3 3.1. Enkelvoudige indexcijfers T1020

Nadere informatie

Bijlage VMBO-GL en TL 2005

Bijlage VMBO-GL en TL 2005 Bijlage VMBO-GL en TL 2005 tijdvak 2 ECONOMIE CSE GL EN TL 500040-2-579b DOZENSCHUIVERS informatiebron 1 Waarde van de Nederlandse uitvoer van goederen in 2002 (x miljard euro) uitvoer van in Nederland

Nadere informatie

Compex wiskunde A1-2 vwo 2004-I

Compex wiskunde A1-2 vwo 2004-I KoersSprint In deze opgave gebruiken we enkele Excelbestanden. Het kan zijn dat de uitkomsten van de berekeningen in de bestanden iets verschillen van de exacte waarden door afrondingen. Verder kunnen

Nadere informatie

Hoofdstuk 12. Vreemd vermogen op lange termijn. Een lening (schuld) met een looptijd van langer dan een jaar. We bespreken 3 verschillende leningen:

Hoofdstuk 12. Vreemd vermogen op lange termijn. Een lening (schuld) met een looptijd van langer dan een jaar. We bespreken 3 verschillende leningen: www.jooplengkeek.nl Vreemd vermogen op lange termijn Een lening (schuld) met een looptijd van langer dan een jaar. We bespreken 3 verschillende leningen: 1. Onderhandse lening. 2. Obligatie lening. 3.

Nadere informatie

Eindexamen economie havo I

Eindexamen economie havo I Opgave 1 Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. 1 Voorbeeld van een juiste berekening: 47,5 27,5 100% = 72,73% 27,5

Nadere informatie

Daarna komen de economische levensduur en het afschrijvingsplan nog aan de orde.

Daarna komen de economische levensduur en het afschrijvingsplan nog aan de orde. 1 Kosten van duurzame productiemiddelen 1.1 Inleiding Een onderneming maakt kosten om omzet te kunnen behalen. De kosten vormen de basis voor de totstandkoming van de verkoopprijs. Een belangrijk onderdeel

Nadere informatie

Hoofdstuk 22. De kosten van duurzame productiemiddelen. Wat zijn afschrijvingen? Waardevermindering van je bezit!

Hoofdstuk 22. De kosten van duurzame productiemiddelen. Wat zijn afschrijvingen? Waardevermindering van je bezit! www.jooplengkeek.nl De kosten van duurzame productiemiddelen Hoofdstuk 22 Wat zijn afschrijvingen? Waardevermindering van je bezit! Duurzame bezittingen gaan we afschrijven in meerdere jaren. (niet in

Nadere informatie

4.11 PRODUCTSPECIFICATIES VROM STARTERSLENING

4.11 PRODUCTSPECIFICATIES VROM STARTERSLENING 4.11 PRODUCTSPECIFICATIES VROM STARTERSLENING Ingangsdatum De ingangsdatum van de VROM Starterslening is 1 januari 2007. Verstrekking De lening wordt verstrekt door SVn na toewijzing door de gemeente,

Nadere informatie

DOMEIN E: RUILEN OVER DE TIJD. Module 4 Nu en later

DOMEIN E: RUILEN OVER DE TIJD. Module 4 Nu en later DOMEIN E: RUILEN OVER DE TIJD Module 4 Nu en later Inflatie Definitie: stijging van het algemeen prijspeil Gevolgen van inflatie koopkracht neemt af Verslechtering internationale concurrentiepositie Bij

Nadere informatie

Correctievoorschrift VWO. Economie 1 (nieuwe stijl)

Correctievoorschrift VWO. Economie 1 (nieuwe stijl) Economie 1 (nieuwe stijl) Correctievoorschrift VWO Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs 20 03 Tijdvak 2 Inzenden scores Vul de scores van de alfabetisch eerste vijf kandidaten per school in op de optisch

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 9. Inhoud 5

Inhoud. Voorwoord 9. Inhoud 5 Inhoud Voorwoord 9 Deel 1 Cijfervaardigheid 13 1 Getallen 14 2 Rekenen met getallen 15 2.1 Optellen 16 2.2 Aftrekken 19 2.3 Vermenigvuldigen 20 2.4 Delen 21 2.5 Machtsverheffen 23 2.6 Worteltrekken 23

Nadere informatie

Management & Organisatie VWO 4 Hoofdstuk 3,9,12,14,16

Management & Organisatie VWO 4 Hoofdstuk 3,9,12,14,16 Management & Organisatie VWO 4 Hoofdstuk 3,9,12,14,16 16 juni 2009 proeftoets 100 minuten Opgave 1 Hartenstijn bv heeft op 1 januari de volgende balans opgesteld: Balans 1 januari 2009 --------------------------------------------------------------

Nadere informatie

Eindexamen vwo m&o 2012 - II

Eindexamen vwo m&o 2012 - II Opgave 5 Bij deze opgave horen de informatiebronnen 6 tot en met 8. Begin 2012 ontvangt John Wasies voor zijn huishouden de jaarafrekening van zijn energieleverancier Eltron over het jaar 2011. Naast de

Nadere informatie

Persbericht. Inflatie loopt in februari op naar 4,5 procent. Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. Inflatie loopt in februari op naar 4,5 procent. Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB01-053 9 maart 2001 9.30 uur Inflatie loopt in februari op naar 4,5 procent De inflatie is in februari verder toegenomen. De consumentenprijzen waren in

Nadere informatie

Bedrijfsadministratie

Bedrijfsadministratie MINISTERIE VAN ONDERWIJS EN VOLKSONTWIKKELING VAK : ECONOMIE II DATUM : WOENSDAG 24 JUNI 2015 TIJD : 7.45 10.45 UUR UNIFORM EINDEXAMEN VWO 2015 tevens 1 e ZITTING STAATSEXAMEN 2015 Aantal opgaven bij dit

Nadere informatie

Bovenstaande begrippen worden veelal weergegeven in onderstaand schema of overzicht. We noemen dit overzicht het exploitatieoverzicht.

Bovenstaande begrippen worden veelal weergegeven in onderstaand schema of overzicht. We noemen dit overzicht het exploitatieoverzicht. MODULE: OMZET KOSTEN - WINST Elk bedrijf of onderneming wil met haar bedrijfsactiviteiten (produceren van goederen, diensten en/of handelen in goederen) winst behalen. Als we de winst willen berekenen

Nadere informatie

Bijlage VMBO-KB 2005 ECONOMIE CSE KB. tijdvak 2. 500040-2-639b

Bijlage VMBO-KB 2005 ECONOMIE CSE KB. tijdvak 2. 500040-2-639b Bijlage VMBO-KB 2005 tijdvak 2 ECONOMIE CSE KB 500040-2-639b DOZENSCHUIVERS informatiebron 1 Waarde van de Nederlandse uitvoer van goederen in 2002 ( x miljard) uitvoer van in Nederland wederuitvoer geproduceerde

Nadere informatie

Dit examen bestaat uit 9 pagina s, inclusief het voorblad en bestaat uit 3 opgaven met in totaal 18 vragen.

Dit examen bestaat uit 9 pagina s, inclusief het voorblad en bestaat uit 3 opgaven met in totaal 18 vragen. SPD Bedrijfsadministratie Examenopgave COST & MANAGEMENTACCOUNTING DONDERDAG 15 DECEMBER 2016 9:00 11:00 UUR Belangrijke informatie Dit examen bestaat uit 9 pagina s, inclusief het voorblad en bestaat

Nadere informatie

Onderneming en omgeving - Economisch gereedschap

Onderneming en omgeving - Economisch gereedschap Onderneming en omgeving - Economisch gereedschap 1 Rekenen met procenten, basispunten en procentpunten... 1 2 Werken met indexcijfers... 3 3 Grafieken maken en lezen... 5 4a Tweedegraads functie: de parabool...

Nadere informatie

Vraag Antwoord Scores. Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend.

Vraag Antwoord Scores. Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend. Beoordelingsmodel Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend. Zorgen om de rente 1 A 2 F 3 maximumscore 2 120 x 134 = 16.080 1 16.080-10.000 = 6.080 1 4 maximumscore 1 Voorbeeld

Nadere informatie