man, vrouw en kind info voor patiënten Primaire ciliaire dyskinesie (PCD)

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "man, vrouw en kind info voor patiënten Primaire ciliaire dyskinesie (PCD)"

Transcriptie

1 man, vrouw en kind info voor patiënten Primaire ciliaire dyskinesie (PCD)

2 Inhoud 01 Wat is primaire ciliaire dyskinesie? Wat zijn de klachten? Behandeling Erfelijkheid Omgeving Jaarlijks programma Wat brengt u mee op consultatie? Bijkomende informatie Vragen? Team... 07

3 01. Wat is primaire ciliaire dyskinesie? Primaire ciliaire dyskinesie, kortweg PCD, is een aangeboren, erfelijke aandoening waarbij de trilharen slecht bewegen. Primair wil zeggen dat de aandoening reeds bij de geboorte aanwezig is. Ciliair geeft aan dat het om de trilharen gaat. Dyskinesie duidt op een verstoring in de beweging. Trilharen bevinden zich in de luchtwegen en in de geslachtsorganen. Ze zijn heel klein en enkel met behulp van een microscoop te zien. De trilharen in de luchtwegen maken een wuivende beweging en vegen stofdeeltjes en ziektekiemen die op het slijm in de luchtwegen zijn neergeslagen, naar de keelholte. Zo houden ze de longen schoon. Bij mensen met PCD kunnen de trilharen deze wuivende beweging niet of niet goed uitvoeren. Hierdoor verloopt de afvoer van slijm trager en blijven stofdeeltjes en ziektekiemen langer in de luchtwegen, waardoor sneller infecties kunnen ontstaan. Klachten die op een verkoudheid lijken - maar het niet zijn - zijn dan ook het gevolg. Veelvuldige infecties tasten de wanden van de kleinere luchtpijptakjes aan. Deze verliezen hun elasticiteit en raken uitgezakt, waardoor slijmen zich opstapelen en infecties steeds moeilijker te bestrijden zijn. De verwijde en uitgezakte luchtpijptakjes worden bronchiëctasieën genoemd. Als het slijmvlies van de luchtwegen is ontstoken, spreken we van bronchitis. Longontsteking betekent dat het longweefsel is ontstoken. Regelmatige longontstekingen kunnen tot een blijvende beschadiging van de longen leiden met uiteindelijk achteruitgang van de longfunctie. 02. Wat zijn de klachten? Chronisch hoesten, hardnekkige luchtwegklachten, oorontstekingen, sinusitis, chronische bronchitis en longontstekingen komen zeer vaak voor. De ernst van de klachten kan sterk wisselen. Veel mensen met PCD hebben allergische verschijnselen. Ook kan er sprake zijn van vermoeidheid, eetproblemen, een verstoorde of afwezige reuk, achteruitgang van het gehoor en aantasting van het evenwichtsorgaan (duizeligheid). Bij steeds terugkerende neusinfecties ontstaan vaak poliepen in de neus. Dit zijn goedaardige uitgroeisels van het slijmvlies. Mensen met PCD hebben een normale levensverwachting, dat wil zeggen dat ze in principe net zo oud kunnen worden als een gezond persoon. Bij een deel van patiënten met PCD zijn de buik- en/of borstorganen gespiegeld. Dit heet situs inversus. Tijdens de groei en de ontwikkeling van het embryo is er iets misgegaan met de plaatsing van de organen: ze zijn niet op hun eigenlijke bestemming terechtgekomen. Zo kan het gebeuren dat het hart, dat normaal links ligt, bij een situs inversus juist rechts ligt. Een situs inversus heeft in principe geen nadelige invloed op de werking van de betreffende organen. De combinatie situs inversus en PCD wordt het syndroom van Kartagener genoemd. Als gevolg van slecht bewegende zaadcellen zijn mannen met PCD vaak onvruchtbaar of verminderd vruchtbaar. Mogelijks zijn ook vrouwen met PCD verminderd vruchtbaar, maar hier zijn nog geen duidelijke bewijzen voor. Met behulp van moderne behandelmethoden kunnen patiënten met PCD meestal wel kinderen krijgen. 03. Behandeling Tot op heden kan PCD niet genezen worden. De klachten kunnen wel verminderd worden door: Sputumevacuatie: Slijmen moeten zo goed mogelijk verwijderd worden om de longen te beschermen. Dit kan met behulp van kinesitherapie en inhalatietherapie. Ook lichamelijke inspanning kan een sputummobiliserende werking hebben. Een actieve levensstijl wordt sterk aangeraden. Inspanning geeft een diepere ademhaling zodat het slijm makkelijker uit de luchtwegen kan verwijderd worden. Vermijd stoffige of rokerige omgevingen, ze verergeren immers de klachten. Bestrijden van infecties: Bij hardnekkige infecties kan het slijm taaier worden. Aangezien een bacteriële infectie vaak de oorzaak is van chronische bronchitis of longontsteking, is behandeling met antibiotica dikwijls noodzakelijk. De behandelende arts kan het opgehoeste slijm op bacteriën controleren om na te gaan of de keuze van de antibiotica juist is. Antibiotica helpen niet als de infectie door een virus is veroorzaakt. 04. Erfelijkheid PCD is een autosomaal recessief erfelijke aandoening. Dit wil zeggen dat de aandoening alleen tot uiting komt als een kind van beide ouders de erfelijke aanleg voor PCD heeft meegekregen. Als beide ouders dragers zijn, is de mogelijkheid dat ze een kind met PCD krijgen bij elke zwangerschap 25%. Onderzoek naar welke genfouten een rol spelen bij PCD is lopende. Op dit moment kan dragerschap nog niet met DNA-onderzoek worden vastgesteld. PRIMAIRE CILIAIRE DYSKINESIE (PCD) 5

4 05. Omgeving Voor buitenstaanders is het vaak niet duidelijk wat PCD is. De klachten kunnen sterk wisselen en zijn niet altijd zichtbaar, wat kan leiden tot onbegrip. Vaak kan begrip gekweekt worden wanneer kort wordt uitgelegd wat PCD inhoudt en wat de gevolgen kunnen zijn van bepaalde ongunstige omgevingsomstandigheden zoals een rokerige omgeving. Kinderen met PCD kunnen meestal leren en spelen als andere kinderen. Wel is het bij schoolgaande kinderen belangrijk om met de schooldirectie te bespreken dat meer schoolverzuim dan gemiddeld kan optreden en dat fysieke inspanning moeilijker kan verlopen. Een kind opvoeden dat regelmatig ziek is, is vaak niet eenvoudig. Praten met lotgenoten kan helpen. Het is in ieder geval belangrijk eventuele problemen in de opvoeding ook met de behandelend arts te bespreken. Soms kan hulp van een maatschappelijk werker of kinderpsycholoog uitkomst bieden. Probeer zowel thuis als op school te vermijden dat het kind een uitzonderingspositie krijgt. 06. Opvolgingsprogramma 3 à 4 keer per jaar naar de kinderlongarts. Uitvoeren van longfunctietest. Jaarlijks programma met raadpleging bij de kinesist, sociaal assistent en kinderpsycholoog. 09. Vragen? Deze brochure is bedoeld om mensen met PCD, maar ook andere direct betrokkenen en belangstellenden, te informeren. Als u na het lezen van de brochure nog vragen heeft rond PCD, aarzel dan niet om ze te stellen aan uw behandelend arts. 10. Team Artsen Prof. dr. F. De Baets Prof. dr. S. Van Daele Dr. P. Schelstraete Dr. F. Haerynck Kinesisten Mevr. L. Mahieu Dhr. F. Pyl Sociaal verpleegkundige Mevr. G. Serras 07. Wat brengt u mee op consultatie? Thuismedicatie Aerosoltoestel Contactgegevens van de eigen kinesist/huisarts/kinderarts 08. Bijkomende informatie Belgische belangengroep van PCD: Nederlandse belangengroep van PCD: Psychologe Mevr. M. Theunis PRIMAIRE CILIAIRE DYSKINESIE (PCD) 7

5 Afdeling Kinderpneumologie Tel Deze brochure werd enkel ontwikkeld voor gebruik binnen het UZ Gent. Alle rechten voorbehouden.niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van het UZ Gent. MODULO.be juni 2014 v.u.: Eric Mortier, afgevaardigd bestuurder UZ Gent, De Pintelaan 185, 9000 Gent UZ Gent Postadres De Pintelaan 185 Toegang C. Heymanslaan B 9000 Gent T: +32 (0) volg ons op

info voor jongeren en hun ouders/verzorgers man, vrouw en kind Transitie met een hart

info voor jongeren en hun ouders/verzorgers man, vrouw en kind Transitie met een hart info voor jongeren en hun ouders/verzorgers man, vrouw en kind Transitie met een hart Inhoud 01 Opgroeien en zelfstandig worden... 04 02 Transitie, wat is dat?... 04 03 Transitie in het ziekenhuis... 04

Nadere informatie

Brochure Primaire Ciliaire Dyskinesie PCD is een aandoening aan de trilharen

Brochure Primaire Ciliaire Dyskinesie PCD is een aandoening aan de trilharen Brochure Primaire Ciliaire Dyskinesie PCD is een aandoening aan de trilharen Primaire ciliaire dyskinesie 1 Inleiding Primaire Ciliaire Dyskinesie (afgekort PCD) is een aangeboren, niet veel voorkomende

Nadere informatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Galblaasoperatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Galblaasoperatie bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Galblaasoperatie 01. Galblaasoperatie Binnenkort wordt tijdens een operatie uw galblaas verwijderd. Deze ingreep noemen we ook een cholecystectomie.

Nadere informatie

metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Intern Liaisonteam Geriatrie Zorg voor 75-plussers

metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Intern Liaisonteam Geriatrie Zorg voor 75-plussers metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Intern Liaisonteam Geriatrie Zorg voor 75-plussers 01. Wat is het Intern Liaisonteam Geriatrie ()? Om de zorg voor ouderen op alle diensten

Nadere informatie

man, vrouw en kind info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje

man, vrouw en kind info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje man, vrouw en kind info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje Mijn baarmoederhalsuitstrijkje vertoont afwijkingen. Antwoorden op veelgestelde vragen. Wat

Nadere informatie

man, vrouw en kind info voor patiënten Ambulante hysteroscopie

man, vrouw en kind info voor patiënten Ambulante hysteroscopie man, vrouw en kind info voor patiënten Ambulante hysteroscopie Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Wat is een ambulante hysteroscopie?... 04 03 Waarom een ambulante hysteroscopie?... 05 04 Het onderzoek... 06

Nadere informatie

Uw kind krijgt een hartoperatie

Uw kind krijgt een hartoperatie man, vrouw en kind info voor de ouders Uw kind krijgt een hartoperatie UZ Gent, Afdeling Kindercardiologie - Cardiochirurgie Uw kind krijgt een hartoperatie We vragen u aanwezig te zijn tussen 10u00 en

Nadere informatie

Transitie met een hart

Transitie met een hart info voor jongeren en hun ouders/verzorgers Transitie met een hart Inhoud 01 Opgroeien en zelfstandig worden... 04 02 Transitie, wat is dat?... 04 03 Transitie in het ziekenhuis... 04 04 Transitie met

Nadere informatie

bewegingsstelsel info voor patiënten EU REKA Een revalidatieprogramma voor mensen na kanker

bewegingsstelsel info voor patiënten EU REKA Een revalidatieprogramma voor mensen na kanker bewegingsstelsel info voor patiënten Een revalidatieprogramma voor mensen na kanker Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Wie kan aan deelnemen?... 04 03 Hoe ziet het revalidatieprogramma eruit?... 05 04 Praktische

Nadere informatie

Primaire Ciliaire Dyskinesie

Primaire Ciliaire Dyskinesie Primaire Ciliaire Dyskinesie Informatiebrochure voor PCD -patiënten Deze brochure is gemaakt door: Drs. R.A.P.A. Hessels, Dr. J.E. Dankert- Roelse, Drs. A.F. Nagelkerke, Ing. J.M.F. Keek, I.C.M. Bon en

Nadere informatie

Verpleegafdeling. Algemene en hepatobiliaire heelkunde Gastro-intestinale heelkunde. info voor de patiënt en de bezoeker

Verpleegafdeling. Algemene en hepatobiliaire heelkunde Gastro-intestinale heelkunde. info voor de patiënt en de bezoeker info voor de patiënt en de bezoeker bloed, ademhaling & spijsvertering Verpleegafdeling Algemene en hepatobiliaire heelkunde Gastro-intestinale heelkunde Verpleegafdeling Voorstelling De verpleegafdeling

Nadere informatie

info voor de ouders man, vrouw en kind ROP-screening Oogheelkundig onderzoek

info voor de ouders man, vrouw en kind ROP-screening Oogheelkundig onderzoek info voor de ouders man, vrouw en kind ROP-screening Oogheelkundig onderzoek ROP-screening Beste ouders, Uw baby is opgenomen op de dienst Neonatale Intensieve Zorgen en komt in aanmerking voor een oogheelkundig

Nadere informatie

info voor ouders en familie man, vrouw en kind Hypospadie

info voor ouders en familie man, vrouw en kind Hypospadie info voor ouders en familie man, vrouw en kind Hypospadie Hypospadie Wat is hypospadie (of hypospadias)? Hypospadie is een vaak voorkomende aangeboren afwijking aan de penis. De afwijking komt voor bij

Nadere informatie

man, vrouw en kind info voor patiënten Operatieve hysteroscopie

man, vrouw en kind info voor patiënten Operatieve hysteroscopie man, vrouw en kind info voor patiënten Operatieve hysteroscopie Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Wat is een hysteroscopie?... 04 03 Waarom een operatieve hysteroscopie?... 05 04 De ingreep... 06 05 Na de ingreep...

Nadere informatie

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Mastoïdoperatie ter behandeling van een chronische middenoorontsteking (cholesteatoom)

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Mastoïdoperatie ter behandeling van een chronische middenoorontsteking (cholesteatoom) hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Mastoïdoperatie ter behandeling van een chronische middenoorontsteking (cholesteatoom) Inhoud 01 Inleiding 4 02 Voorbereiding 4 03 Het oor 5 04 Wat is een

Nadere informatie

Geriatrisch dagziekenhuis

Geriatrisch dagziekenhuis info voor patiënten Geriatrisch dagziekenhuis 01. Geriatrisch dagziekenhuis Het Geriatrisch dagziekenhuis richt zich tot personen ouder dan 75 jaar met acute of chronische aandoeningen, toenemende inactiviteit,

Nadere informatie

info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje

info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje Wat is een afwijkend uitstrijkje? Een baarmoederhalsuitstrijkje (ook PAP-test genoemd) heeft tot doel om veranderingen

Nadere informatie

Wat is COPD? 1 van

Wat is COPD? 1 van Wat is COPD? COPD staat voor Chronic Obstructive Pulmonary Disease. Het is een verzamelnaam voor de ziektes chronische bronchitis en longemfyseem. Artsen maken tegenwoordig geen onderscheid meer tussen

Nadere informatie

Intensieve Zorgen aan pasgeborenen.

Intensieve Zorgen aan pasgeborenen. info voor kinderen die op bezoek komen man, vrouw en kind Raf gaat een kijkje nemen op de afdeling Intensieve Zorgen aan pasgeborenen. Ga je mee? 01. Voorwoord Hallo, ik ben Raf, de giraf! Binnenkort kom

Nadere informatie

man, vrouw en kind info voor de ouders Downsyndroomscreening

man, vrouw en kind info voor de ouders Downsyndroomscreening man, vrouw en kind info voor de ouders Downsyndroomscreening 01. Wat is het syndroom van Down? Het syndroom van Down (trisomie 21) is een afwijking in het erfelijk materiaal van de baby (de chromosomen).

Nadere informatie

Ambulante hysteroscopie

Ambulante hysteroscopie info voor patiënten Ambulante hysteroscopie Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Wat is een ambulante hysteroscopie?... 04 03 Waarom een ambulante hysteroscopie?... 05 04 Het onderzoek... 06 05 Na het onderzoek...

Nadere informatie

bewegingsstelsel info voor patiënten EU REKA Een revalidatieprogramma voor mensen na kanker

bewegingsstelsel info voor patiënten EU REKA Een revalidatieprogramma voor mensen na kanker bewegingsstelsel info voor patiënten Een revalidatieprogramma voor mensen na kanker Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Wie kan aan deelnemen?... 04 03 Hoe ziet het revalidatieprogramma eruit?... 05 04 Praktische

Nadere informatie

info voor patiënten hoofd, hals en zenuwstelsel Diabolo s of trommelvliesbuisjes

info voor patiënten hoofd, hals en zenuwstelsel Diabolo s of trommelvliesbuisjes info voor patiënten hoofd, hals en zenuwstelsel Diabolo s of trommelvliesbuisjes Diabolo s of trommelvliesbuisjes In overleg met uw behandelende arts heeft u besloten om uw kind een ooroperatie (= plaatsen

Nadere informatie

Vervangen van de stijgbeugel bij otosclerose

Vervangen van de stijgbeugel bij otosclerose info voor patiënten Vervangen van de stijgbeugel bij otosclerose 01. Inleiding In overleg met uw behandelende arts heeft u besloten om een ooroperatie te ondergaan op de afdeling Neus-, keel- en oorheelkunde

Nadere informatie

Hypospadie Hoe zorgt u voor uw kind na de ingreep?

Hypospadie Hoe zorgt u voor uw kind na de ingreep? info voor ouders man, vrouw en kind Hypospadie Hoe zorgt u voor uw kind na de ingreep? Hypospadie - hoe zorgt u voor uw kind na de ingreep? Onmiddellijk na de operatie In de meeste gevallen mag uw kind

Nadere informatie

Raf gaat een kijkje nemen in het Brandwondencentrum

Raf gaat een kijkje nemen in het Brandwondencentrum info voor kinderen die op bezoek komen kritieke diensten Raf gaat een kijkje nemen in het Brandwondencentrum Ga je mee? 01. Voorwoord Hallo, ik ben Raf, de giraf! Binnenkort kom jij iemand bezoeken in

Nadere informatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Verwijderen van de milt Splenectomie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Verwijderen van de milt Splenectomie bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Verwijderen van de milt Splenectomie Inhoud 01 Inleiding... 04 02 De milt... 04 03 Redenen om de milt te laten verwijderen... 05 04 De operatie...

Nadere informatie

Raf en Henri gaan naar de operatiezaal

Raf en Henri gaan naar de operatiezaal kritieke diensten info voor patiënten Raf en Henri gaan naar de operatiezaal Ga je mee? Inhoud 01 Voorwoord... 04 02 Op weg naar de operatiezaal... 06 03 In de operatiezaal... 09 04 Terug naar het Brandwondencentrum...

Nadere informatie

Downsyndroomscreening

Downsyndroomscreening info voor de ouders Downsyndroomscreening 01. Wat is het syndroom van Down? Het syndroom van Down (trisomie 21) is een afwijking in het erfelijk materiaal van de baby (de chromosomen). Een baby met het

Nadere informatie

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Endonasale sinuschirurgie (FESS)

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Endonasale sinuschirurgie (FESS) hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Endonasale sinuschirurgie (FESS) 01. Endonasale sinuschirurgie (FESS) In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten een operatie van de sinussen te

Nadere informatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Liesbreuk Herstel via een kijkoperatie (TEP-methode)

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Liesbreuk Herstel via een kijkoperatie (TEP-methode) bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Liesbreuk Herstel via een kijkoperatie (TEP-methode) 01. Liesbreuk, herstel via een kijkoperatie (TEP-methode) Binnenkort wordt u geopereerd voor

Nadere informatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Impedantiemeting

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Impedantiemeting bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Impedantiemeting Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Wat is een impedantiemeting?... 04 03 Hoe gebeurt de meting?...04 04 Wat wordt van u verwacht?...05

Nadere informatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Bloedtransfusies

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Bloedtransfusies bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Bloedtransfusies 01. Inleiding U (of uw kind) krijgt binnenkort een behandeling of een ingreep. De kans bestaat dat u (of uw kind) daarbij bloed toegediend

Nadere informatie

Consultatie Kinder- en Jeugdpsychiatrie

Consultatie Kinder- en Jeugdpsychiatrie hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de ouders Consultatie Kinder- en Jeugdpsychiatrie Alles wat u moet weten voor een eerste afspraak Inhoud 01 Voorwoord... 04 02 Hoe werkt de afdeling Kinder- en Jeugdpsychiatrie

Nadere informatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Liesbreuk Herstel via een kleine incisie in de liesstreek (TIPP-methode)

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Liesbreuk Herstel via een kleine incisie in de liesstreek (TIPP-methode) bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Liesbreuk Herstel via een kleine incisie in de liesstreek (TIPP-methode) Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Wat is een liesbreuk?... 04 03 Kan een liesbreuk

Nadere informatie

In deze brochure vindt u informatie over COPD, en over hoe u er best mee kunt omgaan.

In deze brochure vindt u informatie over COPD, en over hoe u er best mee kunt omgaan. Welkom Geachte mevrouw Geachte heer In deze brochure vindt u informatie over COPD, en over hoe u er best mee kunt omgaan. Heeft u na het lezen van deze brochure nog bijkomende vragen, opmerkingen of wensen,

Nadere informatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Van snurken tot apnoe s

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Van snurken tot apnoe s bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Van snurken tot apnoe s Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Van snurken tot obstructief... slaapapnoesyndroom (OSAS)... 05 03 Hoe wordt de diagnose gesteld?...

Nadere informatie

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de patiënt Vervangen van de stijgbeugel bij otosclerose UZ Gent, Dienst Neus-, Keel- en Oorheelkunde

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de patiënt Vervangen van de stijgbeugel bij otosclerose UZ Gent, Dienst Neus-, Keel- en Oorheelkunde hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de patiënt Vervangen van de stijgbeugel bij otosclerose UZ Gent, Dienst Neus-, Keel- en Oorheelkunde Vervangen van de stijgbeugel bij otosclerose Inleiding In overleg

Nadere informatie

man, vrouw en kind info voor de ouders Praktische informatie voor ouders

man, vrouw en kind info voor de ouders Praktische informatie voor ouders man, vrouw en kind info voor de ouders Praktische informatie voor ouders Inhoud 01 Welkom... 04 02 Indeling... 04 03 Het neonatologieteam... 04 04 De afdeling binnenkomen... 05 05 Badges en inrijkaarten...

Nadere informatie

info voor patiënten hoofd, hals en zenuwstelsel Rhinoplastie / Rhinoseptoplastie

info voor patiënten hoofd, hals en zenuwstelsel Rhinoplastie / Rhinoseptoplastie info voor patiënten hoofd, hals en zenuwstelsel Rhinoplastie / Rhinoseptoplastie Neuscorrectie: rhinoplastie / rhinoseptoplastie Een neuscorrectie (rhinoplastie en rhinoseptoplastie) kan om verschillende

Nadere informatie

Het sterven nabij Informatie over het levenseinde

Het sterven nabij Informatie over het levenseinde info voor naasten Het sterven nabij Informatie over het levenseinde Inhoud 01 Inleiding 03 02 Veranderingen 03 03 Het overlijden 05 04 Na het overlijden 06 04 Vragen? 06 05 Meer lezen 06 01. Inleiding

Nadere informatie

Echo-endoscopie onder narcose

Echo-endoscopie onder narcose info voor patiënten Echo-endoscopie onder narcose Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Wat is een echo-endoscopie?... 05 03 Welke voorbereiding is nodig?... 05 04 Welke bijwerkingen kunnen optreden?... 06 05

Nadere informatie

klinisch ondersteunende sector info voor patiënten CT-afdeling

klinisch ondersteunende sector info voor patiënten CT-afdeling klinisch ondersteunende sector info voor patiënten CT-afdeling Inhoud 01 CT-afdeling... 04 02 Voorbereiding... 05 03 Aandachtspunten... 06 04 Kleding... 06 05 Het onderzoek... 06 06 Wachttijden... 07 07

Nadere informatie

info voor patiënten Bronchoscopie Onderzoek van de luchtwegen

info voor patiënten Bronchoscopie Onderzoek van de luchtwegen info voor patiënten Bronchoscopie Onderzoek van de luchtwegen Inhoud 01 Afspraak... 04 02 Wat is een bronchoscopie?... 05 03 Waarom een bronchoscopie?... 05 04 Voorbereidingen... 05 05 Verloop... 06 06

Nadere informatie

metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Valpreventie

metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Valpreventie metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Valpreventie Inhoud 01 Voorwoord... 04 02 Beweging en evenwicht... 04 03 Medicatiegebruik... 05 04 Bloeddrukproblemen... 05 05 Gezichtsvermogen...

Nadere informatie

Astma / COPD-dienst Geldrop

Astma / COPD-dienst Geldrop Astma / COPD-dienst Geldrop Wat is astma en COPD Astma is een ontsteking aan de luchtwegen. De luchtwegen reageren overgevoelig op (allergische of niet-allergische) prikkels door het samentrekken van luchtwegspiertjes,

Nadere informatie

metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Zonnebescherming

metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Zonnebescherming metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Zonnebescherming Inhoud 01 Zonnebescherming... 04 02 Natuurlijke bescherming... 04 03 Sneeuw, water, zand en kledij... 05 04 Wat kunt u zelf

Nadere informatie

Zorgpad prostaat TEAM EU REKA

Zorgpad prostaat TEAM EU REKA info voor patiënten Zorgpad prostt TEAM EU REKA Inhoud 01 Inleiding 04 02 Wie kan n het zorgpad prostt TEAM EU REKA deelnemen? 04 03 Wat houdt het zorgpad in? 04 04 Fysieke training: praktische informatie

Nadere informatie

kritieke diensten voor kinderen die op bezoek komen Raf gaat een kijkje nemen op de Spoedgevallendienst Ga je mee? UZ Gent, Spoedgevallendienst

kritieke diensten voor kinderen die op bezoek komen Raf gaat een kijkje nemen op de Spoedgevallendienst Ga je mee? UZ Gent, Spoedgevallendienst voor kinderen die op bezoek komen kritieke diensten Raf gaat een kijkje nemen op de Spoedgevallendienst Ga je mee? UZ Gent, Spoedgevallendienst Inhoud Voorwoord Welkomstwoordje van Raf 3 Stel jezelf even

Nadere informatie

Endonasale sinuschirurgie (FESS)

Endonasale sinuschirurgie (FESS) info voor patiënten Endonasale sinuschirurgie (FESS) 01. Endonasale sinuschirurgie (FESS) In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten een operatie van de sinussen te ondergaan in het UZ Gent. De

Nadere informatie

info voor kinderen die op bezoek komen Raf gaat een kijkje nemen op de afdeling Intensieve zorg Ga je mee?

info voor kinderen die op bezoek komen Raf gaat een kijkje nemen op de afdeling Intensieve zorg Ga je mee? info voor kinderen die op bezoek komen Raf gaat een kijkje nemen op de afdeling Intensieve zorg Ga je mee? Inhoud 01 Voorwoord... 04 02 Stel jezelf even voor... 06 03 De afdeling Intensieve zorg... 09

Nadere informatie

Elektrofysiologisch onderzoek (EFO) en ablatie

Elektrofysiologisch onderzoek (EFO) en ablatie info voor patiënten Elektrofysiologisch onderzoek (EFO) en ablatie Inhoud 01 Het elektrofysiologisch onderzoek (EFO)... 04 02 Aanmelden... 04 03 Verloop van het onderzoek... 09 04 Mogelijke complicaties...

Nadere informatie

info voor patiënten Blaasfunctieonderzoek

info voor patiënten Blaasfunctieonderzoek info voor patiënten Blaasfunctieonderzoek Inhoud 01 Het blaasfunctieonderzoek... 04 02 Bijwerkingen... 06 03 Praktisch... 07 04 Kort samengevat... 07 05 Contactgegevens... 08 01. Blaasfunctieonderzoek

Nadere informatie

info voor patiënten Hoofdhuidkoeling

info voor patiënten Hoofdhuidkoeling info voor patiënten Hoofdhuidkoeling Inhoud 01 Waarom verlies ik mijn haar? 4 02 Wat is hoofdhuidkoeling?... 4 03 Hoe werkt het?... 5 04 Verloop...6 05 Hoe verzorg ik mijn haar?...6 06 Heeft hoofdhuidkoeling

Nadere informatie

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Hospitalisatieafdeling Neurochirurgie

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Hospitalisatieafdeling Neurochirurgie hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Hospitalisatieafdeling Neurochirurgie Inhoud 01 Welkom... 04 02 Voorstelling hospitalisatieafdeling... 05 03 Wat brengt u mee?... 06 04 Voorzieningen op

Nadere informatie

Wat is een RS-infectie

Wat is een RS-infectie Het RS-virus Wat is een RS-infectie Het RS (Respiratoir Syncytieel)-virus is de meest voorkomende verwekker van luchtweginfecties bij zuigelingen en peuters. Dit virus kan het hele jaar door infecties

Nadere informatie

info voor patiënten Histamineprovocatietest

info voor patiënten Histamineprovocatietest info voor patiënten Histamineprovocatietest 01. Wat is een histamineprovocatietest? Een histamineprovocatietest toont n hoe gevoelig uw luchtwegen zijn voor prikkels. Via de test kan de arts een luchtwegndoening

Nadere informatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Van snurken tot apnoe s

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Van snurken tot apnoe s bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Van snurken tot apnoe s Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Van snurken tot obstructief... slaapapnoesyndroom (OSAS)... 05 03 Hoe wordt de diagnose gesteld?...

Nadere informatie

info voor de ouders man, vrouw en kind Naar huis met een blaassonde

info voor de ouders man, vrouw en kind Naar huis met een blaassonde info voor de ouders man, vrouw en kind Naar huis met een blaassonde Naar huis met een blaassonde Eindelijk is het zover. Uw baby mag binnenkort het ziekenhuis verlaten. Dat brengt heel wat zorgen met zich

Nadere informatie

info voor patiënten Afdeling Geriatrie

info voor patiënten Afdeling Geriatrie info voor patiënten Afdeling Geriatrie 01. Inleiding Welkom op de afdeling Geriatrie van het UZ Gent. U bereikt de afdeling via ingang 50, route 575. Deze brochure bevat praktische informatie voor uw opname

Nadere informatie

COPD en longproblematiek. Angst voor inspanning Noodzaak voor inspanning

COPD en longproblematiek. Angst voor inspanning Noodzaak voor inspanning COPD en longproblematiek Angst voor inspanning Noodzaak voor inspanning De luchtwegen Hogere luchtwegen (Mond, keel, neus) Slijmvlies zorgt voor bevochtiging v/d lucht en het binden van stofdeeltjes Lagere

Nadere informatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten EUS Onderzoek van de lymfeklieren in de borstkas via de slokdarm

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten EUS Onderzoek van de lymfeklieren in de borstkas via de slokdarm bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Onderzoek van de lymfeklieren in de borstkas via de slokdarm Inhoud 01 Afspraak... 04 02 Wat is een?... 05 03 Waarom een -onderzoek?... 05 04 Voorbereidingen...

Nadere informatie

ter behandeling van een chronische middenoorontsteking (cholesteatoom)

ter behandeling van een chronische middenoorontsteking (cholesteatoom) hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de patiënt Mastoïdoperatie ter behandeling van een chronische middenoorontsteking (cholesteatoom) UZ Gent, Dienst Neus-, Keel- en Oorheelkunde Mastoïdoperatie ter

Nadere informatie

Oorzaken. Klachten en verschijnselen

Oorzaken. Klachten en verschijnselen Bronchiëctasieën De dokter heeft vastgesteld dat u bronchiëctasieën heeft. In deze folder krijgt u informatie over wat bronchiëctasieën, de oorzaken, klachten en de behandeling inhouden. Bronchiëctasieën

Nadere informatie

NMRC Neuromusculair Referentiecentrum

NMRC Neuromusculair Referentiecentrum info voor patiënten NMRC Neuromusculair Referentiecentrum Neuromusculair Referentiecentrum Het Neuromusculair Referentiecentrum (NMRC) is een gespecialiseerd centrum voor multidisciplinaire hulpverlening

Nadere informatie

info voor patiënten Ziekte van Ménière

info voor patiënten Ziekte van Ménière info voor patiënten Ziekte van Ménière Inhoud 01 Inleiding 03 02 Het evenwichtsorgaan 03 03 Wat is de ziekte van Ménière? 04 04 Ontstaansmechanisme 04 05 Symptomen 05 06 Behandeling algemeen 06 07 Behandeling

Nadere informatie

info voor de ouders hoofd, hals en zenuwstelsel Neus- en keelamandelen

info voor de ouders hoofd, hals en zenuwstelsel Neus- en keelamandelen info voor de ouders hoofd, hals en zenuwstelsel Neus- en keelamandelen 01. Inleiding In overleg met uw behandelende arts heeft u besloten de neus- en/of keelamandelen van uw kind te laten verwijderen op

Nadere informatie

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Video-EEG monitoring

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Video-EEG monitoring hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Video-EEG monitoring Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Aanmelding en inschrijving... 04 03 Aankomst op de Video-EEG Monitoring Eenheid... 05 04 Start van de video-eeg

Nadere informatie

Opname en ontslag bij COPD

Opname en ontslag bij COPD Opname en ontslag bij COPD Inleiding U bent opgenomen op de afdeling Longziekten met COPD-gerelateerde klachten. In deze brochure krijgt u informatie over de aandoening maar ook over de behandeling tijdens

Nadere informatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Chirurgie van de pancreas

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Chirurgie van de pancreas bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Chirurgie van de pancreas 01. Whipple-operatie Een Whipple-operatie kan uitgevoerd worden bij patiënten met pancreaskanker. De operatie is echter

Nadere informatie

Een veilig gevoel op school met een chronische longziekte

Een veilig gevoel op school met een chronische longziekte Een veilig gevoel op school met een chronische longziekte Kinderpneumologie Dr. Marleen Moens 53 6 Een veilig gevoel op school met een chronische longziekte: mucoviscidose. 6.1. Inleiding 6.1.1. Definitie

Nadere informatie

De longverpleegkundige

De longverpleegkundige De longverpleegkundige Algemeen U bent door uw longarts verwezen naar de longverpleegkundige. Een longverpleegkundige is een verpleegkundige, die zich heeft gespecialiseerd in astma en COPD (chronische

Nadere informatie

Astma/COPD Dienst Geldrop

Astma/COPD Dienst Geldrop Astma/COPD Dienst Geldrop Wat is astma en COPD? Astma is een ontsteking aan de luchtwegen. Wanneer de luchtwegen overgevoelig op (allergische of niet-allergische) prikkels reageren door het samentrekken

Nadere informatie

info voor patiënten bloed, ademhaling & spijsvertering Leverbiopsie

info voor patiënten bloed, ademhaling & spijsvertering Leverbiopsie info voor patiënten bloed, ademhaling & spijsvertering Leverbiopsie Leverbiopsie In overleg met uw behandelende arts werd een leverbiopsie vastgelegd. Deze brochure geeft u informatie over dit onderzoek.

Nadere informatie

Astma / COPD-dienst Geldrop

Astma / COPD-dienst Geldrop Astma / COPD-dienst Geldrop Wat is astma en COPD Astma is een ontsteking aan de luchtwegen. De luchtwegen reageren overgevoelig op (allergische of niet-allergische) prikkels door het samentrekken van luchtwegspiertjes,

Nadere informatie

Bronchiolitis bij kinderen

Bronchiolitis bij kinderen Kindergeneeskunde Bronchiolitis bij kinderen i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Algemeen Uw kind is opgenomen in het ziekenhuis omdat het een ontsteking van de kleine luchtwegen heeft. Lang niet

Nadere informatie

Wat is Cystic Fibrosis? Hoe krijg je Cystic Fibrosis? Hoeveel mensen hebben Cystic Fibrosis? Hoe ontdekken ze Cystic Fibrosis? Cystic Fibrosis in het

Wat is Cystic Fibrosis? Hoe krijg je Cystic Fibrosis? Hoeveel mensen hebben Cystic Fibrosis? Hoe ontdekken ze Cystic Fibrosis? Cystic Fibrosis in het 1 Wat is Cystic Fibrosis? Hoe krijg je Cystic Fibrosis? Hoeveel mensen hebben Cystic Fibrosis? Hoe ontdekken ze Cystic Fibrosis? Cystic Fibrosis in het kort 2 Cystic Fibrosis = CF = Taaislijmziekte Cystic

Nadere informatie

info voor kinderen die op bezoek komen Raf gaat een kijkje nemen op de afdeling Ga je mee?

info voor kinderen die op bezoek komen Raf gaat een kijkje nemen op de afdeling Ga je mee? info voor kinderen die op bezoek komen Raf gaat een kijkje nemen op de afdeling Ga je mee? Inhoud 01 Welkomstwoordje van Raf......................... 3 02 Stel jezelf even voor...................................

Nadere informatie

Trommelvliessluiting en/of herstel van de gehoorbeentjesketen

Trommelvliessluiting en/of herstel van de gehoorbeentjesketen hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de patiënt Trommelvliessluiting en/of herstel van de gehoorbeentjesketen UZ Gent, Dienst Neus-, Keel- en Oorheelkunde Trommelvliessluiting en/of herstel van de gehoorbeentjesketen

Nadere informatie

BRONCHIËCTASIE POLIKLINIEK. In deze folder leest u meer over bronchiëctasieën en de bronchiëctasie polikliniek van het UCCZ Dekkerswald.

BRONCHIËCTASIE POLIKLINIEK. In deze folder leest u meer over bronchiëctasieën en de bronchiëctasie polikliniek van het UCCZ Dekkerswald. BRONCHIËCTASIE POLIKLINIEK In deze folder leest u meer over bronchiëctasieën en de bronchiëctasie polikliniek van het UCCZ Dekkerswald. Het ziektebeeld Wat zijn bronchiëctasieën? Bronchiëctasieën zijn

Nadere informatie

Radiosynovior thesis

Radiosynovior thesis info voor patiënten Radiosynovior thesis Inhoud 01 Inleiding 04 02 Radiosynoviorthesis 04 03 Hoe verloopt deze behandeling? 05 04 Mtregelen na de behandeling 06 05 Resultaten 07 06 Vragen? 07 01. Inleiding

Nadere informatie

info voor de ouders Consultatie Kinder- en jeugdpsychiatrie Alles wat u moet weten voor een eerste afspraak

info voor de ouders Consultatie Kinder- en jeugdpsychiatrie Alles wat u moet weten voor een eerste afspraak info voor de ouders Consultatie Kinder- en jeugdpsychiatrie Alles wat u moet weten voor een eerste afspraak Inhoud 01 Voorwoord... 04 02 Hoe werkt de afdeling Kinder- en jeugdpsychiatrie van het UZ Gent?...

Nadere informatie

info voor patiënten en familie kritieke diensten Vriendenkring van brandwondenpatiënten

info voor patiënten en familie kritieke diensten Vriendenkring van brandwondenpatiënten info voor patiënten en familie kritieke diensten Vriendenkring van brandwondenpatiënten Inhoud 01 De bewogen start... 4 02 De enthousiaste reis... 4 03 Het André Scheers Huis... 5 04 Gezond naar lichaam

Nadere informatie

COPD Pneumologie. Patiënteninformatie

COPD Pneumologie. Patiënteninformatie COPD Pneumologie Patiënteninformatie Inhoudstafel 1. Inleiding... 3 1.1. Definitie... 3 1.2. Klachten bij COPD... 3 1.3. Onderzoeken... 4 1.4. Behandeling... 4 2. Contact... 6 3. Notities... 7 Deze publicatie

Nadere informatie

Raf gaat een kijkje nemen op de afdeling Intensieve zorg Ga je mee?

Raf gaat een kijkje nemen op de afdeling Intensieve zorg Ga je mee? info voor kinderen die op bezoek komen Raf gaat een kijkje nemen op de afdeling Intensieve zorg Ga je mee? Inhoud 01 Welkomstwoordje van Raf... 2 02 Stel jezelf even voor... 4 03 De afdeling Intensieve

Nadere informatie

Bronchiëctasieën. Afdeling longziekten

Bronchiëctasieën. Afdeling longziekten Bronchiëctasieën Afdeling longziekten Leeswijzer De informatie in deze folder is bedoeld voor longpatiënten die géén Cystic Fibrosis (CF, ook wel taaislijmziekte genoemd) hebben. Wat zijn bronchiëctasieën?

Nadere informatie

man, vrouw en kind info voor patiënten Diagnostische laparoscopie

man, vrouw en kind info voor patiënten Diagnostische laparoscopie man, vrouw en kind info voor patiënten Diagnostische laparoscopie Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Wat is een diagnostische laparoscopie?... 04 03 Waarom een diagnostische laparoscopie?.. 05 04 De ingreep...

Nadere informatie

Neus- en keelamandelen

Neus- en keelamandelen info voor de ouders Neus- en keelamandelen 01. Inleiding In overleg met uw behandelende arts heeft u besloten de neus- en/of keelamandelen van uw kind te laten verwijderen op de dienst Neus-, keel- en

Nadere informatie

Vriendenkring van brandwondenpatiënten

Vriendenkring van brandwondenpatiënten info voor patiënten en familie Vriendenkring van brandwondenpatiënten Inhoud 01 De bewogen start... 4 02 De enthousiaste reis... 4 03 Het André Scheers Huis... 5 04 Gezond naar lichaam en geest... 6 05

Nadere informatie

info voor de patiënt metabole en cardiovasculaire aandoeningen Echocardiografie

info voor de patiënt metabole en cardiovasculaire aandoeningen Echocardiografie info voor de patiënt metabole en cardiovasculaire aandoeningen Echocardiografie Inhoud 01 Wat is een echocardiografie?... 04 02 Soorten echocardiografie... 09 01. Wat is een echocardiografie? Bij een echografie

Nadere informatie

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Cochleair implantaat Vooronderzoeken

hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Cochleair implantaat Vooronderzoeken hoofd, hals en zenuwstelsel info voor patiënten Cochleair implantaat Vooronderzoeken Inhoud 01 Vooronderzoeken... 04 02 Operatie... 08 03 Kosten... 08 04 Contactgegevens... 10 05 Schema... 11 01. Vooronderzoeken

Nadere informatie

Logopedie bij laryngectomie

Logopedie bij laryngectomie hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de patiënt Logopedie bij laryngectomie UZ Gent, Dienst Neus-, Keel- en Oorheelkunde en Hoofd- en Halschirurgie Logopedie bij laryngectomie Inleiding In deze brochure

Nadere informatie

Cochleair implantaat

Cochleair implantaat hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de patiënt Cochleair implantaat Vooronderzoeken UZ Gent, Dienst Neus-, Keel- en Oorheelkunde Cochleair implantaat: vooronderzoeken Voor de beslissing wordt genomen

Nadere informatie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Littekenbreuk: herstel via buikincisie

bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Littekenbreuk: herstel via buikincisie bloed, ademhaling & spijsvertering info voor patiënten Littekenbreuk: herstel via buikincisie Inhoud 01 Inleiding... 04 02 Wat is een littekenbreuk?... 04 03 Kan een littekenbreuk spontaan genezen?.. 04

Nadere informatie

Neus- en keelamandelen

Neus- en keelamandelen info voor de patiënt Neus- en keelamandelen 01. Inleiding In overleg met uw behandelende arts heeft u besloten uw neus- en/of keelamandelen te laten verwijderen op de dienst Neus-, keel- en oorheelkunde

Nadere informatie

man, vrouw en kind info voor de patiënt Curettage UZ Gent, Vrouwenkliniek

man, vrouw en kind info voor de patiënt Curettage UZ Gent, Vrouwenkliniek man, vrouw en kind info voor de patiënt Curettage UZ Gent, Vrouwenkliniek Curettage Redenen voor een curettage In deze patiëntenbrochure vind je algemene informatie over de curettage. Een curettage is

Nadere informatie

IMRT van de prostaat

IMRT van de prostaat info voor de patiënt IMRT van de prostaat Urogenitale radiotherapie UZ Gent, Uro-oncologische groep IMRT van de prostaat IMRT staat voor intensiteitsgemoduleerde radiotherapie. Dankzij deze techniek wordt

Nadere informatie

GRIEPVACCINATIE 2012. Waardoor komt het? Wat zijn de verschijnselen? Adviezen

GRIEPVACCINATIE 2012. Waardoor komt het? Wat zijn de verschijnselen? Adviezen GRIEPVACCINATIE 2012 De griepprik zal dit jaar op woensdag 14 november worden gegeven, tussen 15 en 18 uur. Mensen die ervoor in aanmerking komen krijgen ongeveer 2 weken van tevoren een uitnodiging toegestuurd.

Nadere informatie

COPD LONGREVALIDATIE EN DE PSYCHOLOOG

COPD LONGREVALIDATIE EN DE PSYCHOLOOG COPD LONGREVALIDATIE EN DE PSYCHOLOOG Wat is COPD? COPD is de afkorting voor chronisch obstructief longlijden. Het is een verzamelnaam voor onder meer chronische bronchitis (= chronische ontsteking van

Nadere informatie

Wat na cochleaire implantatie?

Wat na cochleaire implantatie? hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de patiënt Wat na cochleaire implantatie? UZ Gent, Dienst Neus-, Keel- en Oorheelkunde Wat na cochleaire implantatie: praktisch Revalidatie Medische revalidatie Na

Nadere informatie