LANDSCHAPSANALYSE. 3: Landschapsvormen Hoog-Nederland. Sabine Geerlings Academie van Bouwkunst - 27 aprii. 27 september 2013 Academie van Bouwkunst

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "LANDSCHAPSANALYSE. 3: Landschapsvormen Hoog-Nederland. Sabine Geerlings Academie van Bouwkunst - 27 aprii. 27 september 2013 Academie van Bouwkunst"

Transcriptie

1 LANDSCHAPSANALYSE 3: Landschapsvormen Hoog-Nederland 27 september 2013 Academie van Bouwkunst Sabine Geerlings Academie van Bouwkunst - 27 aprii

2 Onderwerpen 1. Rivierenlandschap 2. Zandlandschap 3. Krijt- en lösslandschap

3 Rivierenlandschap - meanderende rivieren - processen Ontstaan door: 1. Vlak land, weinig verval 2. Afkalving van buitenbocht door snellere stroming van het water. 3. Bezinking van zand en klein in binnenbocht door tragere stroming. waardoor meanderlussen steeds groter. uiteindelijk doorsnijdt de rivier zijn eigen lus: dode rivierarm ontstaat die wordt opgevuld met sedimenten.

4 Rivierenlandschap - sedimentatie meanderende rivieren 1. oeverwal: bij hoge waterstanden overstroming van alluviale vlakte buiten geul, grovere deeltjes langs oever afgezet: zandige gronden 2. kom: achter de oeverwal afzetting van de fijne kleien: zware kleigronden 3. stroomrug: verdwenen oude rivierloop met oeverwallen

5 Rivierenlandschap - bedijking

6

7 Rivierenlandschap - west/oost verschil Westelijk deel van Nederland de stroomruggronden en oeverwallen lager, kleiner en kleiiger. Oorzaak: 1. een deel van het zandige sendiment is bovengronds al afgezet 2. invloed getij: lage stroomsnelheid bij vloed, zand blijft in rivierbedding

8 Zandlandschap - processen in pleistoceen 1. Gletsjers afzetting keileem = vermalen gletsjerpuin - mengsel van zand/klein/stenen, slecht waterdoorlatend stuwwallen: opgeduwde grond, bestaan vaak uit oud rivierzand uitslijting van bekkens door gletsjers 2. Dekzand, windafzettingen (met name in laatste ijstijd) kaal en koud, harde wind zand met name afkomstig uit de droogliggende Noordzee en rivierbeddingen in de vorm van: een deken, langgerekte dekzandruggen en (rivier)duinen fijnste deeltjes daalden het laatste, in Zuid-Limburg en Zuid-Gelderland = löss 3. Rivieren afzetting van zand en grind door (voormalige) verwilderde rivieren in midden en zuid-nederland samenhangend met opheffing van het gebied ontstaan rivierterassen

9 In pleistoceen ijstijden: saalien en weichselien

10 Zandlandschap - glaciale processen in pleistoceen

11 Zandlandschap - glaciale processen in pleistoceen

12

13 Zandlandschap - dekzand aan oppervlak

14 Zandlandschap - vb. Geldsere vallei

15 Zandlandschap - landgebruik 1. Lage gebieden (afvoerloze dekzandlaagtes, beekdalen): moeilijk in cultuur te brengen, tot voor kort erg nat. wei- en hooiland = maden, beemden 2. Hoge, droge gebieden (stuwwallen, dekzandruggen): zijn al zeer lang bewoond en voor landbouw gebruikt. bos: hout + begrazing droge heidegebieden: begrazing door schapen en runderen maaien en afplaggen van heide + mest, t.b.v akkers akkerbouw

16 Zandlandschap - landgebruik Vruchtbaarheid van akkers vergroten: mest vermengd met heideplaggen, bosstrooisel, grasplaggen, etc. dus gemengde bedrijfsvoering nodig potstalcultuur (vanaf ca. 700 v. Chr tot invoering van kunstmest): stallen waarin schapenmest en heideplaggen werd verzameld Gevolgen: Ophoging akkercomplexen met cm humushoudende grond. Bodemtype: oud bouwlandgronden = enkeerdgronden Verarming van de woeste gronden en stuifzanden door intensieve afplagging en beweiding. Vanaf 19e eeuw veel stuifzanden en heidegebieden bebost met dennen.

17 Zandlandschap - landgebruik Essenlandschap ontstaan in de vroege Middeleeuwen akkercomplexen (= essen = enken) rond een nederzetting gemeenschappelijk weidegrond (lage, natte gebieden) dichtbij het dorp aanwezig kenmerkend voor esdorpen is brink: een centrale open ruimte waar vanuit wegen uitwaaieren. de rand van de es werd door wildwallen (houtwallen die het wild moesten tegenhouden) geaccentueerd.

18

19 Zandlandschap - landgebruik Kampontginningen = hoevelandschap latere, individuele ontginningen (late Middeleeuwen) van kleinere zandruggen verspreide boerderijen (i.t.t. esdorpen) akkers op hogere delen, grasland op lagere/vochtigere gronden vanaf die tijd werd de drainage en ontginning van de lage delen van het landschap

20

21 Lösslandschap

22 Krijt- en lösslandschap löss = fijne leem, bevat veel voedingsstoffen i.t.t. zand, goed ontwaterd, goed bewerkbaar zeer geschikt voor akkerbouw veel reliëf de oude dorpen zijn voornamelijk in de dalen kronkelende wegen die het reliëf volgen de vlakke stukken akkerbouw en veeteelt op de steilere hellingen bossen holle wegen: diepe erosiegeulen, uitgesleten door het van het plateau afstromende water. in de dalen löss weggespoeld, bodem van rivier- en beekafzettingen; wei- en hooiland

23

24 Krijt- en lösslandschap hoge delen van Limburg waar löss ontbreekt, zuidoost-limburg o.a krijtverweringsgronden, vuursteengronden, groenzanden (mariene zanden uit Krijtperiode) niet goed geschikt voor akkerbouw

25 Rivierterrassen = Steile hellingen met vlakke delen, Maasterrassen

26 Rivierterrassen - proces 1. In glaciaal vlechtende rivier: in ijstijd weinig vegetatie, waardoor afspoeling van hellingen, veel zand en grind voert rivier mee door bevroren ondergrond kan rivier zich niet kan insnijden. daardoor niet één diepe bedding, maar een wirwar van stroomgeulen in een grote vlakte. 2. In interglaciaal meanderende rivier, insnijding in riviervlakte 3. Het omhoogkomen van het gebied door bewegingen in de aardkorst leidt tot insnijding van rivier

27

28 Handige website:

Het rivierklei-landschap

Het rivierklei-landschap Het rivierklei-landschap Kaart rivierlandschap in Het huidige rivierengebied omvat de stroomgebieden van de Maas en de Rijn. De Rijn vertakt vrijwel direct na binnenkomst in ons land bij Lobith in een

Nadere informatie

Vragen over landschappen die we gaan behandelen

Vragen over landschappen die we gaan behandelen Landschappen Vragen over landschappen die we gaan behandelen Wat zijn landschappen? Waar komen ze voor? Hoe zien ze er uit? Welke informatie geven ze? Hoe zijn ze ontstaan? Wat is landschap? Dit? Kerk

Nadere informatie

Het landschap van Ermelo door de tijden heen

Het landschap van Ermelo door de tijden heen Het landschap van Ermelo door de tijden heen Het landschap van Ermelo heeft zijn vorm hoofdzakelijk te danken aan de laatste twee ijstijden. Voor de voorlaatste ijstijd maakte het huidige grondgebied van

Nadere informatie

Model 8, Dekzand Intro Natuurlijke alliantie

Model 8, Dekzand Intro Natuurlijke alliantie Model 8, Dekzand 1 Intro Het dekzandlandschap is gevormd in de laatste ijstijd onder invloed van wind en smeltwater en bevindt zich voornamelijk in Oost en Zuid-Nederland. Karakteristiek is het lichte

Nadere informatie

Vroeger, toen hier ijs lag...

Vroeger, toen hier ijs lag... Vroeger, toen hier ijs lag... Opdrachtenboekje bij het geologisch leerpad Datum Naam Boekje Geo-pad 1 Inleiding Vroeger, toen hier ijs lag De titel van dit opdrachtenboekje is niet voor niets gekozen.

Nadere informatie

Staatsbosbeheer T Anloërdiep. Wandelen tussen de houtwallen - 11 km

Staatsbosbeheer T Anloërdiep. Wandelen tussen de houtwallen - 11 km Staatsbosbeheer T 0592 248 984 www.staatsbosbeheer.nl Anloërdiep Wandelen tussen de houtwallen - 11 km Beekdal met groene kamers Voor een beleving van de intieme sfeer van het Drentse Beek- en esdorpenlandschap

Nadere informatie

Berg en kroute reub 6,6 km

Berg en kroute reub 6,6 km Berg en Breukroute 6,6 km Een wandelroute die Berg en Breukroute heet en niet in Zuid- Limburg of de Ardennen ligt? Dat klinkt u wellicht vreemd in de oren. Tenminste, als u nog niet bekend bent met de

Nadere informatie

Cursus landschapsgeschiedenis. De ontstaans- en bewoningsgeschiedenis van Appelscha

Cursus landschapsgeschiedenis. De ontstaans- en bewoningsgeschiedenis van Appelscha Cursus landschapsgeschiedenis De ontstaans- en bewoningsgeschiedenis van Appelscha Programma van de cursus 02-04 09-04 16-04 23-04 Ontstaansgeschiedenis Dorpsgeschiedenis Veldnamen Natuur 11-04 25-04 Fietsexcursie

Nadere informatie

Staatsbosbeheer T Ballooërveld. Wandelen op de heide - 9 km

Staatsbosbeheer T Ballooërveld. Wandelen op de heide - 9 km Staatsbosbeheer T 0592 248984 www.staatsbosbeheer.nl Ballooërveld Wandelen op de heide - 9 km Eindeloze vergezichten Uitkijkend over het Ballooërveld maakt u kennis met het grootste heideveld van het Drentsche

Nadere informatie

Drie aardkundige monumenten

Drie aardkundige monumenten 10 Drie aardkundige monumenten Aardkundige monumenten geven iets weer van de ontstaansgeschiedenis van ons landschap. Een geschiedenis die ons honderden, duizenden of zelfs miljoenen jaren terugvoert in

Nadere informatie

Landschap en Bodem Noordoost Veluwe en IJssel- vallei. Toine Jongmans

Landschap en Bodem Noordoost Veluwe en IJssel- vallei. Toine Jongmans Landschap en Bodem Noordoost Veluwe en IJssel- vallei Toine Jongmans Nederland : Rijn-Maas delta Nederland is aangevoerd en opgebouwd door rivieren 2,5 miljoen jaar 2,5 miljoen 10.000 jr. geleden Het Pleistoceen

Nadere informatie

Hoe ontstaan komgronden

Hoe ontstaan komgronden De Batouwe ligt in het rivierengebied tussen de Rijn/Lek en de Waal. De bodem in dit gebied is ooit gevormd door de rivieren en is in een lange tijd opgebouwd tot wat het nu is: blauwe komklei. In dit

Nadere informatie

LANDSCHAPPELIJKE ONDERLEGGER

LANDSCHAPPELIJKE ONDERLEGGER LANDSCHAPPELIJKE ONDERLEGGER 21 Tussen stuwwal en uiterwaard De geschiedenis van Nijmegen is onlosmakelijk verbonden met de ontstaansgeschiedenis van de stad en haar omgeving. Natuurlijke processen hebben

Nadere informatie

2 Bemesting 44 2.1 Meststoffen 44 2.2 Soorten meststoffen 46 2.3 Grondonderzoek 49 2.4 Mestwetgeving 49

2 Bemesting 44 2.1 Meststoffen 44 2.2 Soorten meststoffen 46 2.3 Grondonderzoek 49 2.4 Mestwetgeving 49 Inhoud Voorwoord 5 Inleiding 6 1 Bodem en grond 9 1.1 Grond, bodem en grondsoorten 9 1.2 Eigenschappen van grond 20 1.3 Problemen met de grond 23 1.4 Verbeteren van landbouwgronden 30 1.5 Transport van

Nadere informatie

HET LANDSCHAP VAN DE KEMPEN

HET LANDSCHAP VAN DE KEMPEN HET LANDSCHAP VAN DE KEMPEN I. Inleiding ontstaan van het landschap : ---> tal van processen ---> voor begrijpen is inzicht nodig in het geheel drie belangrijke facetten : ---> de ondergrond - het substraat

Nadere informatie

De Wageningse Achtertuin Relatie geologie, landschap, bodem en landgebruik

De Wageningse Achtertuin Relatie geologie, landschap, bodem en landgebruik Inleiding Wageningen University ligt op een schitterende locatie. De omgeving is werkelijk een bodemkundig paradijs. Deze excursie laat zien wat er zo schitterend is. Binnen enkele kilometers gaat de bodem

Nadere informatie

Bodems in een veranderend(natuur) landschap

Bodems in een veranderend(natuur) landschap Bodems in een veranderend(natuur) landschap door de ogenvan eengeograaf Erik Meijles Rijksuniversiteit Groningen Faculteit Ruimtelijke Wetenschappen& Kenniscentrum Landschap e.w.meijles@rug.nl Foto: Koopman

Nadere informatie

96-(224) 2.0 LOSSE GESTEENTEN

96-(224) 2.0 LOSSE GESTEENTEN 96-(224) 2.0 LOSSE GESTEENTEN Grondboor en Hamer, jrg. 43, no. 5/6, p. 225-227, 3 fig., november 1989 AFZETTINGEN VAN RIJN EN MAAS IN LIMBURG W.M. Felder* In de loop van het Mioceen, 10 tot 7 miljoenn

Nadere informatie

FYSISCHE GEOGRAFIE EXCURSIE 1: 17 OKTOBER 2001 LEUVEN EN ZUIDELIJKE OMGEVING LOESSLANDSCHAP EN FLUVIATIELE VORMEN

FYSISCHE GEOGRAFIE EXCURSIE 1: 17 OKTOBER 2001 LEUVEN EN ZUIDELIJKE OMGEVING LOESSLANDSCHAP EN FLUVIATIELE VORMEN FYSISCHE GEOGRAFIE EXCURSIE 1: 17 OKTOBER 2001 LEUVEN EN ZUIDELIJKE OMGEVING LOESSLANDSCHAP EN FLUVIATIELE VORMEN Prof. Dr. P.M. Vermeersch Joris De Vente KOEN AERTS 2 e KANDIDATUUR GEOGRAFIE K.U.LEUVEN

Nadere informatie

Heidebeheer en fauna. Verslag veldwerkplaats Droog Zandlandschap Strabrechtse Heide, 4 juni 2009

Heidebeheer en fauna. Verslag veldwerkplaats Droog Zandlandschap Strabrechtse Heide, 4 juni 2009 Heidebeheer en fauna Verslag veldwerkplaats Droog Zandlandschap Strabrechtse Heide, 4 juni 2009 Inleiders: Jap Smits (Staatsbosbeheer) en prof. dr. Henk Siepel (Alterra-WUR) De Strabrechtse Heide is een

Nadere informatie

Een Aardkundige Wandeling in de Appelbergen

Een Aardkundige Wandeling in de Appelbergen Een Aardkundige Wandeling in de Appelbergen door: Anja Verbers februari 2012 A. Luchtfoto Appelbergen B. Hoogtekaart Appelbergen (Bron: resp. Google Earth en AHN) C. Deze wandeling is tot stand gekomen

Nadere informatie

Stichting Veldwerk Nederland, Orvelte 0593 582 550 orvelte@veldwerknederland.nl

Stichting Veldwerk Nederland, Orvelte 0593 582 550 orvelte@veldwerknederland.nl Deze rondwandeling is 6 km lang. Zij voert door het oude afwisselende landschap rond Orvelte. De route kan worden gestart vanaf de parkeerplaats van Het Veldstudiecentrum (Zuideresweg 10) of vanaf de parkeerplaats

Nadere informatie

Fysisch milieu. Cursus natuurgids

Fysisch milieu. Cursus natuurgids Fysisch milieu Cursus natuurgids 1 Inhoud 1 Beknopte initiatie in enkele abiotische processen 2 Landschapsvorming in Vlaanderen 3 Bodems Fysisch milieu Cursus Natuurgids 2 vaststellingen Lithosfeer:

Nadere informatie

Staatsbosbeheer Regio Noord Trompsingel 1 9724 CX Groningen T 050-7074444 www.staatsbosbeheer.nl. Oer 't veld-route. Wandelroute Orvelte

Staatsbosbeheer Regio Noord Trompsingel 1 9724 CX Groningen T 050-7074444 www.staatsbosbeheer.nl. Oer 't veld-route. Wandelroute Orvelte Staatsbosbeheer Regio Noord Trompsingel 1 9724 CX Groningen T 050-7074444 www.staatsbosbeheer.nl Oer 't veld-route Wandelroute Orvelte Het oude landschap van Drenthe Een bezoek aan Orvelte is niet compleet

Nadere informatie

Naam regio: Montferland

Naam regio: Montferland Naam regio: Montferland Montferland op de kaart van Hottinger uit omstreeks 1785 (het noorden is links). De stad s- Heerenberg ligt in haar omwalling, aan de westkant bevindt zich het Huis Berg met een

Nadere informatie

De Zandmaas - landschapsontwikkeling en onderzoeksmethoden

De Zandmaas - landschapsontwikkeling en onderzoeksmethoden 39 Piet van der Gaauw De Zandmaas - landschapsontwikkeling en onderzoeksmethoden Landschapsontwikkeling in het Maasdal Het is tijdens het onderzoek van de afgelopen jaren duidelijk geworden dat het huidige

Nadere informatie

Kwaliteitskader buitengebied Peel & Maas

Kwaliteitskader buitengebied Peel & Maas Eindrapport Kwaliteitskader buitengebied Peel & Maas november 2011 In opdracht van de gemeente Peel en Maas Eindrapport Kwaliteitskader buitengebied Peel en Maas In opdracht van Gemeente Peel en Maas

Nadere informatie

4 Landschap 2: Zandgebied

4 Landschap 2: Zandgebied 4 Landschap 2: Zandgebied Zandpad op de Ermelosche Heide. 4.1 Inleiding Het zandgebied beslaat meer dan de helft van de totale oppervlakte van Nederland. De geschiedenis van het ruimtegebruik hangt nauw

Nadere informatie

Staatsbosbeheer T Oudemolense Diep. Wandelen langs de beek - 7 km

Staatsbosbeheer T Oudemolense Diep. Wandelen langs de beek - 7 km Staatsbosbeheer T 0592 248984 www.staatsbosbeheer.nl Oudemolense Diep Wandelen langs de beek - 7 km Zilveren lint door het dal Een bezoek aan het Drentsche Aa-gebied is niet compleet zonder een blik op

Nadere informatie

Eigen omgeving Leerboek Drents landschap. September/Oktober 2011

Eigen omgeving Leerboek Drents landschap. September/Oktober 2011 Eigen omgeving Leerboek Drents landschap September/Oktober 2011 Klas: Naam: De lessen Inhoud Les 1 Verkennen omgeving 3 Les 2 Verkennen omgeving 5 Les 3 Esdorpenlandschap 7 Les 4 Balloërveld 11 Les 5 Sporen

Nadere informatie

Een andere mogelijke betekenis is dat het zou gaan over een verheffing naast de Zenne

Een andere mogelijke betekenis is dat het zou gaan over een verheffing naast de Zenne Heffen: Verklaring naam Heffen: Eerste maal vermelding in 1088 Heffena = Heffe en A Wil zeggen bezinksel en water Mogelijke betekenis: modderbeek of moerasgebied Een andere mogelijke betekenis is dat het

Nadere informatie

Bodem en bomen Everhard van Essen

Bodem en bomen Everhard van Essen Bodem en bomen Everhard van Essen Aequator Groen & Ruimte bv Even voorstellen Aequator Groen & Ruimte bv 2 Opzet presentatie Wat bepaald de geschiktheid van de bodem voor de boom? Wat weten we over de

Nadere informatie

VINCENT GAGELMANS LANDSCHAPSARCHITECT. grafisch vormgever. vincent.gagelmans@gmail.com www.vincentgagelmans.be. Kipdorp 46/124 2000 Antwerpen

VINCENT GAGELMANS LANDSCHAPSARCHITECT. grafisch vormgever. vincent.gagelmans@gmail.com www.vincentgagelmans.be. Kipdorp 46/124 2000 Antwerpen VINCENT GAGELMANS LANDSCHAPSARCHITECT grafisch vormgever +32 476 666 942 vincent.gagelmans@gmail.com www.vincentgagelmans.be Kipdorp 46/124 2000 Antwerpen portfolio Vincent Gagelmans inhoudstafel eindwerk

Nadere informatie

De geomorfologie in het gebied wordt voor een belangrijk deel bepaald door de stuwwalvorming tijdens de Saale-ijstijd (afbeelding I.1).

De geomorfologie in het gebied wordt voor een belangrijk deel bepaald door de stuwwalvorming tijdens de Saale-ijstijd (afbeelding I.1). De geomorfologie in het gebied wordt voor een belangrijk deel bepaald door de stuwwalvorming tijdens de Saale-ijstijd (afbeelding I.1). Afbeelding I.1. Vorming stuwwal Nijmegen en stuwwal Reichswald Zandige

Nadere informatie

Nominatie Bodem van Gelderland: Door: Toine Jongmans en Gert Peek. Motivatie:

Nominatie Bodem van Gelderland: Door: Toine Jongmans en Gert Peek. Motivatie: Nominatie Bodem van Gelderland: Door: Toine Jongmans en Gert Peek Motivatie: Een Ooivaagrond is een kleigrond (>8% lutum) waarin hydromorfe verschijnselen, de z.g. oranje roestvlekken en grijze reductie

Nadere informatie

Grasland en Heide. Hoofdstuk 2.2 en 2.4

Grasland en Heide. Hoofdstuk 2.2 en 2.4 Grasland en Heide Hoofdstuk 2.2 en 2.4 Planning Grasland Voedselweb opdracht Heide Voedselweb opdracht Grasland Grasland is een gebied van enige omvang met een vegetatie die gedomineerd wordt door grassen

Nadere informatie

- Achtergrondinformatie docent - Begeleidende tekst PowerPoint. Presentatie. in het heden speuren naar het verleden

- Achtergrondinformatie docent - Begeleidende tekst PowerPoint. Presentatie. in het heden speuren naar het verleden - Achtergrondinformatie docent - Begeleidende tekst PowerPoint Presentatie in het heden speuren naar het verleden Levend Verleden in het heden speuren naar het verleden Achtergrondinformatie docent Begeleidende

Nadere informatie

In welk landschap horen windmolens thuis? Het verhaal onder en achter de landschappen in de gemeente Enschede Dick Schlüter

In welk landschap horen windmolens thuis? Het verhaal onder en achter de landschappen in de gemeente Enschede Dick Schlüter In welk landschap horen windmolens thuis? Het verhaal onder en achter de landschappen in de gemeente Enschede Dick Schlüter Van IJstijden naar ons huidige Holoceen; ongeveer 10.800 jaar geleden. Het klimaat

Nadere informatie

de Dijlevallei De vorming van een meanderend ontbossingen en bodemerosie:

de Dijlevallei De vorming van een meanderend ontbossingen en bodemerosie: De vorming van een meanderend rivierlandschap als gevolg van historische ontbossingen en bodemerosie: de Dijlevallei Gert Verstraeten, Nils Broothaerts en Bastiaan Notebaert Afdeling Geografie, KU Leuven

Nadere informatie

Zand en klei 1. Van veen tot weiland 2. Blad 1. Heide Een lage plant met paarse bloemen.

Zand en klei 1. Van veen tot weiland 2. Blad 1. Heide Een lage plant met paarse bloemen. 5 Lastige woorden Blad Zand en klei Heide Een lage plant met paarse bloemen. Voedingsstoffen Voedsel dat planten nodig hebben om te groeien. Boomgaard Een stuk land met fruitbomen. Greppel Een kleine droge

Nadere informatie

3. Hydrologie van Nederland

3. Hydrologie van Nederland 3. Hydrologie van Nederland 3.1. Geologie In Nederland liggen voornamelijk de geologische lagen van het Kwartair aan de oppervlakte. De oudere lagen uit het Tertiair liggen op grotere diepte; alleen in

Nadere informatie

Het gebied Begrenzing

Het gebied Begrenzing Cursus Reitdiep Het gebied Begrenzing -In het Oosten: de lijn Westerdijkshorn Wolddijk - Noorderhogebrug -In het Westen: de lijn Zuurdijk Lammerburen - Balmahuizen -In het Noorden: de lijn Onderwierum

Nadere informatie

Zaandam (dam van de bewoners van de Zaan), Purmerend (plaats die aan. het einde van het meer de Purmer ligt) of Almere (genoemd naar een meer

Zaandam (dam van de bewoners van de Zaan), Purmerend (plaats die aan. het einde van het meer de Purmer ligt) of Almere (genoemd naar een meer ANTWOORDENBLAD 5.8 TOPONIEMEN Leerdoelen: Je begrijpt waarom bepaalde kenmerken en elementen van het historische cultuurlandschap behouden worden. Je weet dat toponiemen informatie kunnen geven over het

Nadere informatie

Heide als landschap: historie, bodem en ontwikkeling. Rienk-Jan Bijlsma & Rein de Waal

Heide als landschap: historie, bodem en ontwikkeling. Rienk-Jan Bijlsma & Rein de Waal Heide als landschap: historie, bodem en ontwikkeling Rienk-Jan Bijlsma & Rein de Waal 1953 Nieuwe functies vragen om nieuwe beheermethoden Evenwicht tussen hei en gras wanneer ontwikkeling ongestoord verloopt

Nadere informatie

De polders van Nederland een geologisch succesverhaal

De polders van Nederland een geologisch succesverhaal De polders van Nederland een geologisch succesverhaal Kim Cohen Universiteit Utrecht KNAG Onderwijsdag 2016 - Ronde B - Lezing B09 Bing maps Fysische Geografie UU Instructieboren te Montfoort al meer dan

Nadere informatie

EEN LANDSCHAPSKUNSTWERK IN OPDRACHT VAN HET WATERSCHAP BRABANTSE DELTA WASTELAND WARLAND PAUL DE KORT

EEN LANDSCHAPSKUNSTWERK IN OPDRACHT VAN HET WATERSCHAP BRABANTSE DELTA WASTELAND WARLAND PAUL DE KORT EEN LANDSCHAPSKUNSTWERK IN OPDRACHT VAN HET WATERSCHAP BRABANTSE DELTA WASTELAND WARLAND PAUL DE KORT WETLAND Vanuit België en het Brabantse beekdallandschap vloeien de beekjes Mark en Aa of Weerijs bij

Nadere informatie

Geschiedenis van Arnhem

Geschiedenis van Arnhem De kleine Geschiedenis van Arnhem Wim Lavooij Amersfoort, 2016 Inhoud Inleiding.................................................... 7 Hoofdstuk 1: Van oertijd tot vroege middeleeuwen............. 9 Hoofdstuk

Nadere informatie

een zee Rendierjagers De rendierjagers leefden in de prehistorie in ons land. Dat is de tijd voordat de van tijd een zee van tijd

een zee Rendierjagers De rendierjagers leefden in de prehistorie in ons land. Dat is de tijd voordat de van tijd een zee van tijd Werkblad Ω Een tijd geleden... Ω Les : Rendierjagers Rendierjagers De rendierjagers leefden in de prehistorie in ons land. Dat is de tijd voordat de mensen konden schrijven. Ze woonden niet op een vaste

Nadere informatie

AK samenvatting H4. Het stroomstelsel is de hoofdrivier met alle zijtakken, het bestaat uit drie delen:

AK samenvatting H4. Het stroomstelsel is de hoofdrivier met alle zijtakken, het bestaat uit drie delen: AK samenvatting H4 Paragraaf 2 Het stroomstelsel is de hoofdrivier met alle zijtakken, het bestaat uit drie delen: Bovenloop (hoog in de bergen, snelle rivierstroom) Middenloop (door een dal met ingesneden

Nadere informatie

Het groeiende beek concept

Het groeiende beek concept Het groeiende beek concept Een ontwikkelingsstrategie voor de Wilderbeek Aanleiding In juni 07 is de Wilderbeek verlegd ten behoeve van de aanleg van de A73. De Wilderbeek kent over het traject langs de

Nadere informatie

2 Mavo H3 Europa: van de bergen naar de zee. versie A. toets par 4, 5 en 6.

2 Mavo H3 Europa: van de bergen naar de zee. versie A. toets par 4, 5 en 6. 2 Mavo H3 Europa: van de bergen naar de zee. versie A. toets par 4, 5 en 6. 1a. Welke drie soorten rivieren bestaan er? b. Hoe komt een gemengde rivier aan zijn water? 2a. Het gebied dat afwatert op een

Nadere informatie

15/03/2016. Fysisch milieu. Cursus natuurgids. Inhoud. 1 Beknopte initiatie in enkele abiotische processen 2 Landschapsvorming in Vlaanderen 3 Bodems

15/03/2016. Fysisch milieu. Cursus natuurgids. Inhoud. 1 Beknopte initiatie in enkele abiotische processen 2 Landschapsvorming in Vlaanderen 3 Bodems Fysisch milieu Cursus natuurgids 1 Inhoud 1 Beknopte initiatie in enkele abiotische processen 2 Landschapsvorming in Vlaanderen 3 Bodems 2 1 Tektoniek: de aardkorst beweegt platen bewegen uit elkaar Alfred

Nadere informatie

Vijlen. klas: 3 2014-2015. Vijlen. klas:... groep:... bus:... Bilthoven aan Zee - 1 -

Vijlen. klas: 3 2014-2015. Vijlen. klas:... groep:... bus:... Bilthoven aan Zee - 1 - Vijlen klas: 3 2014-2015 Vijlen klas:... groep:... bus:... Bilthoven aan Zee - 1 - Vijlen klas: 3 2014-2015 Wandelen in het Geuldal. De klassen zijn opgesplitst in groepen. Dit zijn dezelfde groepen als

Nadere informatie

Oud cultuurland. Beplanting begeleidt wegen

Oud cultuurland. Beplanting begeleidt wegen Oud cultuurland Daar waar het IJssellandschap overgaat in het dekzandlandschap ligt op de lijn Hengelo-Keijenborg-Zelhem een groot essencomplex. Aan de randen van het complex komen eenmansessen; kampen

Nadere informatie

Post I. A: Oude duinen B: Zeekleilandschap. Bodemgebruik: A: Bos. B: Grasland

Post I. A: Oude duinen B: Zeekleilandschap. Bodemgebruik: A: Bos. B: Grasland Post I Opdracht I: Om welke twee landschappen gaat het? A: Oude duinen B: Zeekleilandschap Grondsoorten: Bodemgebruik: Inrichtingselementen: A: Oud duinzand A: Bos A: Kasteel, woningen B: Jonge zeeklei

Nadere informatie

5.: a. Wat was daarvan het gevolg? b. Beschrijf het ontstaan van het veen in deze periode?

5.: a. Wat was daarvan het gevolg? b. Beschrijf het ontstaan van het veen in deze periode? flr 5.: * Toets 3HV Hoofdstuk 5 Het Nederlandse Landschap paragraaf 1 Um 4 Vraag 1 TijdeÀs het Pleistoceen wisselden ijstijden en warme perioden elkaar af. De Saale ijstijd is eén belangrijke ijstijd voor

Nadere informatie

RMB NOTITIE Quickscan archeologie Uden Eikenheuvelweg/Munterweg. Inleiding

RMB NOTITIE Quickscan archeologie Uden Eikenheuvelweg/Munterweg. Inleiding RMB NOTITIE 1015 Quickscan archeologie Uden Eikenheuvelweg/Munterweg Inleiding De gemeente Uden heeft als bevoegde overheid het RMB gevraagd een advies uit te brengen over de een plangebied aan de Eikenheuvelweg

Nadere informatie

Steen-0-loog aan de Maas. middenbouw

Steen-0-loog aan de Maas. middenbouw Steen-0-loog aan de Maas middenbouw Ontstaan van het Maasdal Opdr.1. In de koude tijd is de bodem bevroren. De Maas stroomt over de harde bodem en maakt veel zijtakken en laat overal grind achter. Teken

Nadere informatie

Wandelen in de Wehlse Broeklanden

Wandelen in de Wehlse Broeklanden Wandelen in de Wehlse Broeklanden Wandeling vanaf De Huet Vanaf De Huet kunt u een heerlijk ommetje maken door de Wehlse Broeklanden. De komende jaren worden diverse nieuwe paden vanaf de Huet aangelegd.

Nadere informatie

WIESEL GEMEENTELIJK BESCHERMD DORPSGEZICHT

WIESEL GEMEENTELIJK BESCHERMD DORPSGEZICHT WIESEL GEMEENTELIJK BESCHERMD DORPSGEZICHT 5 Apeldoorn kent naast beschermde objecten (gemeentelijke- en rijksmonumenten, beeldbepalende en karakteristieke panden), ook rijks- en gemeentelijk beschermde

Nadere informatie

Staatsbosbeheer T Eexterveld. Wandelen in het plantenparadijs - 7 km

Staatsbosbeheer T Eexterveld. Wandelen in het plantenparadijs - 7 km Staatsbosbeheer T 0592 248 984 www.staatsbosbeheer.nl Eexterveld Wandelen in het plantenparadijs - 7 km Ruimte voor bijzondere planten In de verte ziet u ze al staan: de Schotse Hooglanders die meehelpen

Nadere informatie

BIS Nederland Symposium 4 februari 2014

BIS Nederland Symposium 4 februari 2014 BIS Nederland Symposium 4 februari 2014 Landschappelijke bodemkaart, the best of both worlds Gilbert Maas, Bas van Delft & Bart Makaske Inhoud presentatie Waarom een landschappelijke bodemkaart? Hoe hebben

Nadere informatie

Boerderij Groot Koestapel, Gerven (Putten)

Boerderij Groot Koestapel, Gerven (Putten) Boerderij Groot Koestapel, Gerven (Putten) Ontstaan van de boerderij De naam Koestapel komt voor het eerst voor in een tijnsboek, een belastingboek van een Duits zogenaamd jufferen stift in Elten in ca.

Nadere informatie

Tracé wegomlegging N355 Noordhorn / Zuidhorn Een Archeologisch Bureauonderzoek

Tracé wegomlegging N355 Noordhorn / Zuidhorn Een Archeologisch Bureauonderzoek Tracé wegomlegging N355 Noordhorn / Zuidhorn Een Archeologisch Bureauonderzoek Planvoornemen In opdracht van de provincie Groningen, vertegenwoordigd door dhr. B. Koster, is een archeologisch bureauonderzoek

Nadere informatie

ACHTERGRONDDOCUMENT. Ontwikkelingsvisie en Beheerplan voor de landgoederen Nieuw- en Oud Amelisweerd en Rhijnauwen. Juni 2008

ACHTERGRONDDOCUMENT. Ontwikkelingsvisie en Beheerplan voor de landgoederen Nieuw- en Oud Amelisweerd en Rhijnauwen. Juni 2008 ACHTERGRONDDOCUMENT Ontwikkelingsvisie en Beheerplan voor de landgoederen Nieuw- en Oud Amelisweerd en Rhijnauwen Juni 2008 Inhoud deel I BASISGEGEVENS 1. Bodem, grondwater en hydrologie 2. Historie van

Nadere informatie

Archeologisch bureauonderzoek Cannenburglaan Arnhem

Archeologisch bureauonderzoek Cannenburglaan Arnhem 1 ARCHEOLOGISCH RAPPORT ARNHEM 39 Archeologisch bureauonderzoek Cannenburglaan Arnhem Definitieve versie, 29 september 2010 Administratieve gegevens 2 Toponiem : Cannenburglaan Straatnamen : Cannenburglaan

Nadere informatie

Geschiedenis van de duinen

Geschiedenis van de duinen Geschiedenis van de duinen Bijna de hele Nederlandse kust bestaat uit duinen. We weten hier niet beter, dan dat dat heel normaal is. Toch is dat niet zo. De kust van Frankrijk, Spanje en Portugal bijvoorbeeld

Nadere informatie

Verslag bureauonderzoek Geldermalsen, Prinses Marijkeweg

Verslag bureauonderzoek Geldermalsen, Prinses Marijkeweg Verslag bureauonderzoek Geldermalsen, Prinses Marijkeweg Julie Van Kerckhove 43 Amsterdam 2005 Archeologisch Centrum Vrije Universiteit -Hendrik Brunsting Stichting Opdrachtgever: Gemeente Geldermalsen

Nadere informatie

a) Getijdenwerking en overstromingen op de Schelde

a) Getijdenwerking en overstromingen op de Schelde EXCURSIEPUNT DE SCHELDEVALLEI Hoogte = Ter hoogte van het voormalige jachtpaviljoen, De Notelaar, gelegen aan de Schelde te Hingene (fig. 1 en 2), treffen we een vrij groot slikke- en schorregebied aan,

Nadere informatie

Aquiferkaarten van Nederland

Aquiferkaarten van Nederland Aquiferkaarten van Nederland Inleiding Met behulp van de zelf ontwikkelde kd-lineaal (zie het hoofdstuk over doorlatenheden op deze website) is aan de hand van een 3-tal boorbeschrijvingen een viertal

Nadere informatie

Roestig land. De Wijstgronden

Roestig land. De Wijstgronden Roestig land De Wijstgronden Verslag van de lezing en excursie van Professor R. T. van Balen en Nico Ettema voor de Werkgroep Geologie en Landschap. Bedafse Bergen, Uden. 10.00-1600 uur. Een mooie herfstdag.

Nadere informatie

Excursie zand en grindwinning Azewijnse Broek in Netterden en IJstijdenmuseum Varsselder.

Excursie zand en grindwinning Azewijnse Broek in Netterden en IJstijdenmuseum Varsselder. P a g i n a 1 Excursie zand en grindwinning Azewijnse Broek in Netterden en IJstijdenmuseum Varsselder. Op zondag 8 november 2015 verzamelden wij om 10.30u met 13 leden bij de ingang van het IJstijdenmuseum,

Nadere informatie

Cursus landschapsgeschiedenis. De dorpsgeschiedenis van Appelscha

Cursus landschapsgeschiedenis. De dorpsgeschiedenis van Appelscha Cursus landschapsgeschiedenis De dorpsgeschiedenis van Appelscha Inleiding Archeologie in relatie tot het landschap Middeleeuwse bewoning & dorpsgeschiedenis Appelscha op de kaart Op zoek naar landschapselementen

Nadere informatie

Onderdeel van een grote delta Stapsgewijze bedijking Ontstaan buitenpolder Overleven in rivierdynamiek Een kansrijke toekomst van extremen

Onderdeel van een grote delta Stapsgewijze bedijking Ontstaan buitenpolder Overleven in rivierdynamiek Een kansrijke toekomst van extremen Onderdeel van een grote delta Stapsgewijze bedijking Ontstaan buitenpolder Overleven in rivierdynamiek Een kansrijke toekomst van extremen Poortgebied van de delta; water vaagde stuwwallen weg Dijkloze

Nadere informatie

Dwars door het Geuldal

Dwars door het Geuldal Dwars door het Geuldal 6 km wandelen Heb je stevige, hoge, waterdichte schoenen of laarzen bij je? Dan is dit een prachtige route door het Geuldal. Geniet van het uitzicht, de natuur en cultuurhistorie.

Nadere informatie

BIJLAGE 1. Landschappelijke eenheden

BIJLAGE 1. Landschappelijke eenheden BIJLAGE 1 Landschappelijke eenheden Oeverlanden langs Meppelerdiep Slagenlandschap Olde Maten Open Slagenlandschap Houtsingelgebied van de Streek Hoge, halfopen zandontginningenlandschap Staphorster Bos

Nadere informatie

De archeologie van Weert-Nederweert van de prehistorie tot de Middeleeuwen

De archeologie van Weert-Nederweert van de prehistorie tot de Middeleeuwen De archeologie van Weert-Nederweert van de prehistorie tot de Middeleeuwen dr. H.A. Hiddink senior-archeoloog VUhbs, Amsterdam cursus Weerterlogie, 17-02-2016 Geologie - hooggelegen rug in Roerdalslenk

Nadere informatie

Verkavelingspatroon Regelmatige blokverkaveling (door houtwallen omgeven)

Verkavelingspatroon Regelmatige blokverkaveling (door houtwallen omgeven) 4.5 Landduinen Landschapskenmerken Reliëfvorm Mozaïek van hogere zandduinen meestal bebost en lager en vlakker gelegen vennen en schrale graslanden Water Lage grondwaterstanden Bodem Zandgronden Wegenpatroon

Nadere informatie

Rijnreis hv123. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie.

Rijnreis hv123. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. Auteur VO-content Laatst gewijzigd 16 December 2016 Licentie CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie Webadres http://maken.wikiwijs.nl/52487 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs Maken

Nadere informatie

1 Vul in. 2 Vul in. Zoek de pagina in het lesboek. Lees de tekst en bekijk de foto of tekening. Maak dan de vraag. pagina 2 en 3

1 Vul in. 2 Vul in. Zoek de pagina in het lesboek. Lees de tekst en bekijk de foto of tekening. Maak dan de vraag. pagina 2 en 3 Herhaling Ω groep 6 Ω Nederland (blad 1) Zoek de pagina in het lesboek. Lees de tekst en bekijk de foto of tekening. Maak dan de vraag. pagina 2 en 3 1 Vul in. Het land waarin ik woon heet N. Amsterdam

Nadere informatie

Noordelijke uitbreiding hoogwatergeul

Noordelijke uitbreiding hoogwatergeul RAAP-RAPPORT 1553 Noordelijke uitbreiding hoogwatergeul Lomm Gemeente Arcen en Velden Archeologisch vooronderzoek: een bureau- en inventariserend veldonderzoek (verkennende fase) ir. G.R. Ellenkamp RAAP

Nadere informatie

Archeologisch onderzoek locaties Oranjehof en Appelgaard

Archeologisch onderzoek locaties Oranjehof en Appelgaard Archeologisch onderzoek locaties Oranjehof en Appelgaard Inventariserend veldonderzoek GRONTMIJ ARCHEOLOGISCHE RAPPORTEN 201 Archeologisch onderzoek locaties Oranjehof en Appelgaard Inventariserend veldonderzoek

Nadere informatie

D1 - Karakteristieke werkwijze D2 - Vakinhouden (kgt cursief) D3 - Karakteristieke denkwijzen

D1 - Karakteristieke werkwijze D2 - Vakinhouden (kgt cursief) D3 - Karakteristieke denkwijzen Titel: Dekzand in Nederland Vak: Aardrijkskunde Domein: Systeem aarde Sector: Vmbo 3D aspect: denkwijze: patronen werkwijze: modelontwikkeling en -gebruik 1. Intro In deze opdracht gaan de leerlingen op

Nadere informatie

Analyse plangebied. Doorninkweg 6 Lichtenvoorde

Analyse plangebied. Doorninkweg 6 Lichtenvoorde Analyse plangebied. Doorninkweg 6 Lichtenvoorde Opdrachtgever: Dhr. W.W. Rouwhorst G.J. Doorninkweg 6 7131 NX Lichtenvoorde Kad.gem: Oost Gelre Sectie: O nr 40 1.0 Locatie. 1.1 Uitgangspunten. De opdrachtgever

Nadere informatie

Perceelonderzoek Gerven. Perceel: G66. Datum onderzoek: en Ligging:

Perceelonderzoek Gerven. Perceel: G66. Datum onderzoek: en Ligging: Perceelonderzoek Gerven Perceel: G66 Datum onderzoek: 11-08-2007. 07-08-2009 en 16-05-2010. Ligging: Detail top. Krt. 1:10.000 Detail kad.krt. 1830 Luchtfoto met perceel (bron: Google earth) Veldkenmerken:

Nadere informatie

Op welke ondergrond leven wij in Pijnacker Noord?

Op welke ondergrond leven wij in Pijnacker Noord? Op welke ondergrond leven wij in Pijnacker Noord? De ondergrond van Pijnacker-Noord heeft in de loop der tijden veel veranderingen ondergaan. Deze veranderingen worden hieronder beschreven (vgl. Figuur

Nadere informatie

Kromme Rijn: het landschap

Kromme Rijn: het landschap Gebied 1 Kromme Rijn: het landschap Marijke van Eijkeren Kromme Rijn: het landschap Tekst en fotografie Marijke van Eijkeren 4 5 Colofon Inhoud x Tekst en fotografie: Marijke van Eijkeren www.mvetekstenbeeld.nl

Nadere informatie

Jeroen Zomer, beleidsadviseur landschap en cultuurhistorie DE LANDSCHAPSGESCHIEDENIS VAN NOORD-HOLLAND OVER LANDSCHAPSDYNAMIEK EN ENERGIELANDSCHAPPEN

Jeroen Zomer, beleidsadviseur landschap en cultuurhistorie DE LANDSCHAPSGESCHIEDENIS VAN NOORD-HOLLAND OVER LANDSCHAPSDYNAMIEK EN ENERGIELANDSCHAPPEN Jeroen Zomer, beleidsadviseur landschap en cultuurhistorie DE LANDSCHAPSGESCHIEDENIS VAN NOORD-HOLLAND OVER LANDSCHAPSDYNAMIEK EN ENERGIELANDSCHAPPEN Paleogeografie van Nederland Zeespiegelstijging Tussen

Nadere informatie

AK HF SE 2 'Wonen in NL' hoofdstuk 1

AK HF SE 2 'Wonen in NL' hoofdstuk 1 Balgstuw Opblaasbare dam in de rivier. Bij Kampen bedoeld om te voorkomen dat water van het IJsselmeer de IJssel in wordt gestuwd door de wind. Als dit wel gebeurd kan dat leiden tot hoge waterstanden

Nadere informatie

Kavelpaspoort. Cluster 5: Son en Breugel - De Peel- Hooijdonk. Pilot Natuurlijk Ondernemen. 2,952 ha

Kavelpaspoort. Cluster 5: Son en Breugel - De Peel- Hooijdonk. Pilot Natuurlijk Ondernemen. 2,952 ha Kavelpaspoort Cluster 5: Son en Breugel - De Peel- Hooijdonk Pilot Natuurlijk Ondernemen 2,952 ha Geografie en ligging Het gebied van Son en Breugel ligt in het stroomgebied van De Dommel. Tussen de

Nadere informatie

Vegetatie van Nederland

Vegetatie van Nederland Vegetatie van Nederland Vegetatie van Nederland Met Bosanemoon: Zomereik Gewone es Klimop Eenbes Daslook Bosvergeet-mij-nietje Slanke sleutelbloem Met scherpe boterbloem Grote vossenstaart Gestreepte witbol

Nadere informatie

Quickscan Archeologie Bedrijventerrein Zwanegat te Zevenbergen

Quickscan Archeologie Bedrijventerrein Zwanegat te Zevenbergen Archeologie Quickscan Archeologie Bedrijventerrein Zwanegat te Zevenbergen Gemeente Moerdijk Het plangebied op een kaart uit 1870 (bron: www.watwaswaar.nl) In opdracht van : AGEL adviseurs Auteur : drs.

Nadere informatie

Het Nederlandse landschap. Rianne van den Braak. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/72126

Het Nederlandse landschap. Rianne van den Braak. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/72126 Auteur Rianne van den Braak Laatst gewijzigd 01 March 2016 Licentie CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie Webadres http://maken.wikiwijs.nl/72126 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijsleermiddelenplein.

Nadere informatie

Zaterdagmiddag 3 sept 2016 Studie van de afzettingen uit het Trias. Buntsandstein en Muschelkalk.

Zaterdagmiddag 3 sept 2016 Studie van de afzettingen uit het Trias. Buntsandstein en Muschelkalk. Zaterdagmiddag 3 sept 2016 Studie van de afzettingen uit het Trias. Buntsandstein en Muschelkalk. Golvende hoogvlakten met verre uitzichten, diep ingesneden rivierdalen en uitgestrekte bossen. De WGL trok

Nadere informatie

Gierzwaluw. Boomleeuwerik. Witte kwikstaart. Nachtzwaluw

Gierzwaluw. Boomleeuwerik. Witte kwikstaart. Nachtzwaluw Boomleeuwerik Leeft in droge, schrale heidevelden met losse boompjes en boomgroepen. Broedt ook in jonge aanplant van naaldbos (spar of den). Gierzwaluw Broedt onder daken van oudere gebouwen in Roermond.

Nadere informatie

9Sommige stukken van beken en rivieren bieden nog extra charme, Prachtige oorspronkelijke stukken van beken

9Sommige stukken van beken en rivieren bieden nog extra charme, Prachtige oorspronkelijke stukken van beken Prachtige oorspronkelijke stukken van beken 9Sommige stukken van beken en rivieren bieden nog extra charme, doordat daar de werking van de elementen goed zichtbaar is, of omdat de sfeer er gewoonweg sprookjesachtig

Nadere informatie

Nieuwe vijver aan de Groen van Prinstererlaan.

Nieuwe vijver aan de Groen van Prinstererlaan. Nieuwe vijver aan de Groen van Prinstererlaan. Medio 2015 heeft een graafmachine een grote kuil gegraven onderaan het talud op de hoek van de Groen van Prinstererlaan en de Thorbeckelaan (zie onderstaande

Nadere informatie

Zuidnederlandse Archeologische Notities

Zuidnederlandse Archeologische Notities Bureauonderzoek Tiel Station Passewaaij Carolien Tolsma Zuidnederlandse Archeologische Notities 31 Amsterdam 2005 Archeologisch Centrum Vrije Universiteit / Hendrik Brunsting Stichting INHOUD Samenvatting

Nadere informatie

Titel van de presentatie 11-07-2012 16:24

Titel van de presentatie 11-07-2012 16:24 2 in relatie tot het grondwater Inhoud van de presentatie Geologische opbouw ondergrond Zeeland Opeenvolging van verschillende lagen Ontstaanswijze Sedimenteigenschappen Indeling ondergrond in watervoerende

Nadere informatie

EXCURSIE TE RHENEN OP 13 OKTOBER 1990 van de LANDELIJKE WERKGROEP STEENTIJD

EXCURSIE TE RHENEN OP 13 OKTOBER 1990 van de LANDELIJKE WERKGROEP STEENTIJD EXCURSIE TE RHENEN OP 13 OKTOBER 1990 van de LANDELIJKE WERKGROEP STEENTIJD Voordracht door Jaap de Vlieger uit Driebergen 1. Even wat geologie van Midden-Nederland We kennen veel tijdvakken bij de ontstaansgeschiedenis

Nadere informatie