Psychosociaal welzijnsbeleid in de praktijk. Vaststellingen in de toepassing van de wetgeving

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Psychosociaal welzijnsbeleid in de praktijk. Vaststellingen in de toepassing van de wetgeving"

Transcriptie

1 Psychosociaal welzijnsbeleid in de praktijk Vaststellingen in de toepassing van de wetgeving

2 Klachten Ongewenst grensoverschrijdend gedrag op het werk Evolutie in cijfers Slide 2

3 % personen dat te maken heeft m OGGW ,1 0,5 5 0,7 0,3 niet ooit ook laatste 12 maanden nu Slide 3

4 Soort ongewenst gedrag OSGW 8,3 9,3 8,4 9 GEWELD 6 8,1 8,6 5, PESTERIJEN 91 90,7 93,8 91, Slide 4

5 Hierarchische verhoudingen GEMENGD 7,3 OPWAARTS HORIZONTAAL 3,5 23, NEERWAARTS 65, Slide 5

6 Regelgeving Psychosociale aspecten Wet van 10 januari 2007: Wijziging Welzijnswet 1996 K.B. van 17 mei 2007 betreffende de voorkoming van psychosociale belasting veroorzaakt door het werk, waaronder geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk. Collectieve arbeidsovereenkomst nr. 72 van 30 maart 1999 van de Nationale Arbeidsraad betreffende het beleid ter voorkoming van stress door het werk Slide 6

7 In het oog springend accent in de wet Integratie OGGW in domein psychosociale belasting op het werk Biedt bedrijven kansen om geïntegreerd psychosociaal welzijnsbeleid op te zetten! Doel van deze integratiebeweging (signaal van de wetgever): Voorkomen dat psychosociale problemen escaleren tot situatie van OGGW Deze beweging sluit nauw aan bij de realiteit! - overlapping tussen beide domeinen is enorm groot - onderzoek van klachten legt vaak andere problematiek bloot Geïntegreerd welzijnsbeleid reikt verder: - samenhang OGGW en andere initiatieven ikv welzijnsbeleid/organisatieontwikkeling - open communicatie als basisvoorwaarde

8 Integratie psychosociale aspecten Het waarom en hoe in de praktijk Slide 8

9 Een vergelijking 1 30 Arbeidsongevallen EHBO Dodelijk Blijvend letsel Werkverlet 300 Bijna-ongevallen 3000?? Gevaarlijke handelingen Slide 9

10 Vertaald naar psychosociale belasting Ijsberg: Uit Wikipedia: Doordat ongeveer 8/9 van de ijsmassa zich onder water bevindt, bestaat het gevaar dat men een vertekend beeld krijgt van de werkelijke omvang van de ijsberg, of wordt deze veel te laat opmerkt. Slide 10

11 FORMELE KLACHTEN OGGW VERLOOP ZIEKTEVERZUIM Slide 11

12 FORMELE KLACHTEN OGGW VERLOOP ZIEKTEVERZUIM SOCIO-CULT INVLOEDEN ARBEIDSORGANISATIE GROEPSDYNAMISCHE PROCESSEN PERSONEELSBELEID INDIVIDUELE KENMERKEN LEIDERSCHAP Slide 12

13 FORMELE KLACHTEN OGGW VERLOOP ZIEKTEVERZUIM SOCIO-CULT INVLOEDEN ARBEIDSORGANISATIE GROEPSDYNAMISCHE PROCESSEN PERSONEELSBELEID INDIVIDUELE KENMERKEN LEIDERSCHAP Psychosociale risicofactoren op vlak van arbeidsinhoud, -relaties, -omstandigheden en -voorwaarden: Welke zijn de voornaamste in uw organisatie? Slide 13

14 Psychosociaal welzijn van werknemers Risicotendenzen in cijfers gevat Slide 14

15 Jobtevredenheid (Karasek) jobonzekerheid sociale steun collega's sociale steun chef beslissingsruimte ontplooiingsmogelijkheden jobeisen Slide 15

16 Kwaliteitsvolle organisatie (Weggeman) cultuur personeel systeem structuur strategie Slide 16

17 Algemeen psychisch onwelbevinden REFERENTIEGROEP IDEWE Belgische gezondheidsenquête % 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% geen tot laag onwelbevinden matig tot hoog onwelbevinden mentale gezondheidsprobleme Slide 17

18 Hoge bevlogenheid referentiegroep auteurs 46 referentiegroep IDEWE Slide 18

19 Risico op burnout % hoge emotionele uitputting % hoge distantie % lage competentie % risico op burnout Slide 19

20 Rol van externe diensten & Concrete beleidsaanpak

21 De PAPSEN : wie zijn we... Meer dan 20 preventiedeskundigen : algemeen aanbod & specialismen Team in voortdurende ontwikkeling Regionaal & regio-overstijgend = Luik binnen de multidisciplinaire aanpak van IDEWE => samenwerking onder PAPSen én met andere disciplines is cruciaal (dossiers, projecten, )!... En wat doen we? Werkgevers bijstaan bij de ontwikkeling van een preventief, geïntegreerd psychosociaal welzijnsbeleid Focus op: PREVENTIE! - zelfredzaamheid v organisatie - betrokkenheid v alle actoren Slide 21

22 Het departement is actief op de domeinen: Organisatieontwikkeling als koepel OGGW Stresspreventie Ziekteverzuim Alcohol, roken en drugs Schokkende gebeurtenissen Agressie Slide 22

23 Concrete beleidsaanpak Preventie psycho sociale Vòòrkomen versus voorkòmen Basishouding: openheid gezamenlijke verantwoordelijkheid psycho = een individueel aandeel sociale = een relationeel aandeel gedragsverandering = voornamelijk relationeel gegeven! De hefboom = de kwaliteit van de relatie!

24 1. Aanduiden PAPS en vertrouwenspersonen Wat willen we (doen)? 2. Opstellen beginselverklaring/charter 3. Opstellen procedures en verankeren in arbeidsreglement : Psychosociale aandachtspunten OGGW: informeel, formeel, externe feiten 4. Sensibiliseren en opleiden: medewerkers én leidinggevenden 5. Uitvoeren van een risico-analyse 6. Maatregelen ifv domeinen risico-analyse: individu/team/organisatie 7. Voortgang en evaluatie: integratie in GPP, JAP en jaarverslag

25 Conclusie

26 heeft een zichtbaar effect onder én boven het oppervlak! Actie onder water Slide 26

27 Informatie? An Vanhooren Departement Psychosociale aspecten Hof ter Weze Roeselare Tel: +32 (0) Fax: +32 (0) Slide 27

Preventie van Psychosociale Risico s op de Werkvloer. Wet, Wat en Hoe? Bart Vriesacker Psychosociaal departement

Preventie van Psychosociale Risico s op de Werkvloer. Wet, Wat en Hoe? Bart Vriesacker Psychosociaal departement Preventie van Psychosociale Risico s op de Werkvloer Wet, Wat en Hoe? Bart Vriesacker Psychosociaal departement Inhoudsopgave Psychosociale risico s? De nieuwe wetgeving De psychosociale risicoanalyse

Nadere informatie

Psychosociale risico s: de wettelijke verplichtingen in een notendop

Psychosociale risico s: de wettelijke verplichtingen in een notendop Psychosociale risico s: de wettelijke verplichtingen in een notendop Pascale Swinnen sociaal inspecteur Federale Overheidsdienst Werk, Arbeid en Sociaal overleg Toezicht op het Welzijn op het Werk Kennisdirectie

Nadere informatie

Sofie D ours Psychosociaal preventieadviseur STAD GENT WAAROM TALENTEN KOESTEREN?

Sofie D ours Psychosociaal preventieadviseur STAD GENT WAAROM TALENTEN KOESTEREN? TALENT KOESTEREN Sofie D ours Psychosociaal preventieadviseur STAD GENT WAAROM TALENTEN KOESTEREN? Insteek in kader van psychosociaal welzijn PREVENTIE PSYCHOSOCIALE RISICO S BURNOUT STRESS ONGEWENST GRENSOVERSCHRIJDEND

Nadere informatie

Psycho-sociaal beleid : Wetgeving & invulling

Psycho-sociaal beleid : Wetgeving & invulling Psycho-sociaal beleid : Wetgeving & invulling 2 Psychosociale aspecten : subjectieve invulling van een objectief gegeven Michigan Model Kahn e.a., 1964 Persoonlijkheid Stressor Gebeurtenis Interpretatie

Nadere informatie

INHOUD. 1. Inleiding... 15

INHOUD. 1. Inleiding... 15 INHOUD 1. Inleiding... 15 2. Psychosociale risico s op het werk... 17 2.1. Stress op het werk... 19 2.2. Burn-out... 22 2.3. Ongewenst gedrag en conflicten... 23 2.3.1. Geweld op het werk... 23 2.3.2.

Nadere informatie

Psychosociale risico s. Hoe kan Securex u ondersteunen?

Psychosociale risico s. Hoe kan Securex u ondersteunen? Psychosociale risico s Nieuwe wetgeving Hoe kan Securex u ondersteunen? Inhoudstafel De nieuwe wetgeving 1. Toepassingsgebied 2. Wat zijn psychosociale risico s? Welke maatregelen moet de werkgever treffen?

Nadere informatie

PSYCHOSOCIALE ASPECTEN

PSYCHOSOCIALE ASPECTEN PSYCHOSOCIALE ASPECTEN Welke lessen kunnen we trekken uit de evaluatie van de pestwet? Sofie D Ours, Preventieadviseur Psychosociale IDEWE 20 september 2011 Kursaal Oostende PreBes vzw Diestersteenweg

Nadere informatie

Bijlage arbeidsreglement

Bijlage arbeidsreglement Bijlage arbeidsreglement (voorbeeld) Procedure voor psychosociale risico s 1. Doel, definities en toepassingsgebied 1.1. Doel Deze procedures dragen bij tot het welzijn van werknemers en vullen de algemene

Nadere informatie

Titel. Subtitel + auteur

Titel. Subtitel + auteur Titel Subtitel + auteur 1 De nieuwe verplichtingen op vlak van preventie van stress, burn-out, geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk 2 Inleiding De psychosociale risico s werden voorheen

Nadere informatie

Dienst Psychosociale zorg VOEL JE GOED OP JE WERK

Dienst Psychosociale zorg VOEL JE GOED OP JE WERK Dienst Psychosociale zorg VOEL JE GOED OP JE WERK 1 2 Dienst Psychosociale zorg Bij de preventieadviseur psychosociale aspecten (PA/PSY) van de dienst Psychosociale Zorg kan je terecht voor alle vormen

Nadere informatie

Resultaten campagne 2015: Psychosociale Risico s (PSR) in het buitengewoon onderwijs. Aandachtspunten huidige wetgeving PSR

Resultaten campagne 2015: Psychosociale Risico s (PSR) in het buitengewoon onderwijs. Aandachtspunten huidige wetgeving PSR Resultaten campagne 2015: Psychosociale Risico s (PSR) in het buitengewoon onderwijs Aandachtspunten huidige wetgeving PSR Infodagen preventie en bescherming in het GO! Tom Peerboom Sociaal inspecteur

Nadere informatie

KB preventie van psychosociale risico s op het werk

KB preventie van psychosociale risico s op het werk KB preventie van psychosociale risico s op het werk Bevindingen 1 jaar later Frank Van der Elst Preventieadviseur Psychosociale Aspecten inhoud Deel 1: Stand van zaken wetgeving Omschrijving psychosociale

Nadere informatie

De preventie van psychosociale risico s op het werk Wet van 28 april 2014

De preventie van psychosociale risico s op het werk Wet van 28 april 2014 De preventie van psychosociale risico s op het werk Wet van 28 april 2014 Maddy Van Temsche Sociaal inspecteur TWW-OVL Kennisdirectie Psychosociologie maddy.vantemsche@werk.belgie.be Inhoud Wetgeving Psychosociale

Nadere informatie

Eén op zeven werknemers in Vlaanderen krijgt te maken met lichamelijk geweld, ongewenst seksueel gedrag of pesterijen op het werk.

Eén op zeven werknemers in Vlaanderen krijgt te maken met lichamelijk geweld, ongewenst seksueel gedrag of pesterijen op het werk. SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 725 van ELS ROBEYNS datum: 13 mei 2015 aan LIESBETH HOMANS VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN BINNENLANDS BESTUUR, INBURGERING, WONEN, GELIJKE KANSEN

Nadere informatie

Preventie van Psychosociale Risico s KB 10/04/2014. Studiedag Prebes. Psychosociaal departement Heidi Mermans

Preventie van Psychosociale Risico s KB 10/04/2014. Studiedag Prebes. Psychosociaal departement Heidi Mermans Preventie van Psychosociale Risico s KB 10/04/2014 Studiedag Prebes Psychosociaal departement Heidi Mermans Preventiedeskundige psychosociale aspecten Inhoudsopgave Opfrissing regelgeving Inleiding Nieuwe

Nadere informatie

De wetgeving in verband met psychosociale risico s op het werk vanaf 1 september 2014

De wetgeving in verband met psychosociale risico s op het werk vanaf 1 september 2014 De wetgeving in verband met psychosociale risico s op het werk vanaf 1 september 2014 Het gaat om twee wetten en 1 KB De wet van 28 februari 2014 tot aanvulling van de wet 4 augustus 1996 betreffende het

Nadere informatie

Regelgeving psychosociale risico's (PSR) en evolutie. Resultaten van de campagne TWW Oost-Vl: PSR in het buitengewoon onderwijs (2015)

Regelgeving psychosociale risico's (PSR) en evolutie. Resultaten van de campagne TWW Oost-Vl: PSR in het buitengewoon onderwijs (2015) Regelgeving psychosociale risico's (PSR) en evolutie Resultaten van de campagne TWW Oost-Vl: PSR in het buitengewoon onderwijs (2015) Provinciaal comité Oost-Vlaanderen voor de bevordering van de arbeid

Nadere informatie

Circulaire 2014 05 PREVENTIE VAN PSYCHOSOCIALE RISICO S OP HET WERK

Circulaire 2014 05 PREVENTIE VAN PSYCHOSOCIALE RISICO S OP HET WERK Preventie van psychosociale risico s op het werk waaronder STRESS, GEWELD, PESTERIJEN, ONGEWENST SEXUEEL GEDRAG PRINCIPE De werkgever heeft de wettelijke verplichting om iedere werknemer te beschermen

Nadere informatie

Checklist Inventarisatie risico s psychosociale belasting Tool voor kleine ondernemingen

Checklist Inventarisatie risico s psychosociale belasting Tool voor kleine ondernemingen Psychosociale risico s regelmatig in kaart brengen is belangrijk voor het mentale welzijn van een onderneming. U kan uw eigen psychosociale risico s in kaart brengen door onderstaande checklist in te vullen.

Nadere informatie

Departement Psychosociale Aspecten

Departement Psychosociale Aspecten Departement Psychosociale Aspecten (bron FOD) Model 1 : beleidsverklaring waarbij de onderneming ervoor kiest om het alcohol- en drugsbeleid niet verder uit te werken (zie Art. 3, 3 en 4 van het KB van

Nadere informatie

Burn-out Definitie, wetgeving en aanpak

Burn-out Definitie, wetgeving en aanpak Burn-out Definitie, wetgeving en aanpak In de beperking toont zich eerst de ware meester (Goethe) Inhoud BURN OUT: DEFINITIE NIEUWIGHEDEN IN DE WETGEVING 3 PREVENTIEVE AANPAK 4 AZERTIE: INTEGRALE AANPAK

Nadere informatie

Geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk

Geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk Geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk p. 24 Wetgeving Geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk (ongewenst grensoverschrijdend gedrag) worden NIET getolereerd binnen

Nadere informatie

Wet van 28 februari 2014 Wet van 28 maart 2014 KB 10 april 2014 Nieuwe wetgeving en werking Psychosociaal welzijn

Wet van 28 februari 2014 Wet van 28 maart 2014 KB 10 april 2014 Nieuwe wetgeving en werking Psychosociaal welzijn Wet van 28 februari 2014 Wet van 28 maart 2014 KB 10 april 2014 Nieuwe wetgeving en werking Psychosociaal welzijn GDPB 16/10/2014 gdpb@bz.vlaanderen.be www.bestuurszaken.be Voorstelling werking Wettelijk

Nadere informatie

De nieuwe pestwetgeving

De nieuwe pestwetgeving De nieuwe pestwetgeving Wat u er zeker over moet weten! Team Psychosociaal Welzijn Brugge: 050/47.47.35 Herentals: 014/84.94.93 Inhoudstafel 1. Wettelijk kader 2. Definities 3. Risicoanalyse en preventiemaatregelen

Nadere informatie

Psychosociale Risico s en welzijn op het werk. Ing. Christian Halsberghe Sociaal Inspecteur Toezicht Welzijn op het Werk

Psychosociale Risico s en welzijn op het werk. Ing. Christian Halsberghe Sociaal Inspecteur Toezicht Welzijn op het Werk Psychosociale Risico s en welzijn op het werk Ing. Christian Halsberghe Sociaal Inspecteur Toezicht Welzijn op het Werk 1 Overzicht 1. Wettelijke bepalingen 2. Definities 3. Risicoanalyse en preventiemaatregelen

Nadere informatie

Psychosociale cel. Nieuwe psychosociale wetgeving

Psychosociale cel. Nieuwe psychosociale wetgeving Psychosociale cel Nieuwe psychosociale wetgeving Wettelijk kader Wet 28/02/2014 tot aanvulling van de wet van 4 augustus 1996 betreffende het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk wat

Nadere informatie

Addendum arbeidsreglement

Addendum arbeidsreglement Addendum arbeidsreglement Procedure voor psychosociale risico s Ter vervanging van hoofdstuk 9 van het Arbeidsreglement dat werd goedgekeurd door de OCMW-Raad van 24/07/2014 1. Doel, definities en toepassingsgebied

Nadere informatie

Belang van het implementeren van een alcohol- en drugsbeleid. Sabine Stevens Preventieadviseur psychosociale aspecten

Belang van het implementeren van een alcohol- en drugsbeleid. Sabine Stevens Preventieadviseur psychosociale aspecten Belang van het implementeren van een alcohol- en drugsbeleid Sabine Stevens Preventieadviseur psychosociale aspecten Wist u dat? Het aantal probleemdrinkers bij de beroepsbevolking wordt geschat op 5 tot

Nadere informatie

klachtenprocedure: formele klacht

klachtenprocedure: formele klacht klachtenprocedure: formele klacht Lieve Vermeire Groep IDEWE November 2011 Slide 1 Inhoud toelichting Situering formele klacht binnen de klachtenprocedure Verschil informeel formeel Motieven om formeel

Nadere informatie

Evaluatie wetgeving psychosociale belasting veroorzaakt door het werk. Maddy Van Temsche sociaal inspecteur FOD WASO TWW- directie Oost-Vlaanderen

Evaluatie wetgeving psychosociale belasting veroorzaakt door het werk. Maddy Van Temsche sociaal inspecteur FOD WASO TWW- directie Oost-Vlaanderen Evaluatie wetgeving psychosociale belasting veroorzaakt door het werk Maddy Van Temsche sociaal inspecteur FOD WASO TWW- directie Oost-Vlaanderen Afkortingen AD HUA: Algemene Diensten Humanisering van

Nadere informatie

JAARVERSLAG VAN DE IDPB DEEL VII Bis : Inlichtingen betreffende de preventie van psychosociale belasting veroorzaakt door het werk.

JAARVERSLAG VAN DE IDPB DEEL VII Bis : Inlichtingen betreffende de preventie van psychosociale belasting veroorzaakt door het werk. JAARVERSLAG VAN DE IDPB DEEL VII Bis : Inlichtingen betreffende de preventie van psychosociale belasting veroorzaakt door het werk. Doel Toelichting Het jaarverslag heeft enerzijds tot doel een samenvatting

Nadere informatie

Het kader van het Welzijn op het Werk Toelichting bij de wet van 4 augustus 1996

Het kader van het Welzijn op het Werk Toelichting bij de wet van 4 augustus 1996 Het kader van het Welzijn op het Werk Toelichting bij de wet van 4 augustus 1996 Welzijnsdag 12 november 2012 1 Inhoudsopgave Korte schets wetgeving De risicoanalyse Preventiemaatregelen Rolverdeling in

Nadere informatie

Aanstelling en verantwoordelijkheden van de actoren in de primaire preventie van psychosociale risico s

Aanstelling en verantwoordelijkheden van de actoren in de primaire preventie van psychosociale risico s Aanstelling en verantwoordelijkheden van de actoren in de primaire preventie van psychosociale risico s Pieter Bolle Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid Arbeid en Sociaal Overleg Algemene Directie

Nadere informatie

Wettelijk kader psychosociale belasting werkstress

Wettelijk kader psychosociale belasting werkstress Wettelijk kader psychosociale belasting werkstress Pascale Swinnen Sociaal inspecteur Toezicht op het Welzijn op het Werk Directie Limburg Vlaams-Brabant FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg

Nadere informatie

CO-PREV. Vereniging van externe diensten voor preventie en bescherming op het werk

CO-PREV. Vereniging van externe diensten voor preventie en bescherming op het werk CO-PREV Vereniging van externe diensten voor preventie en bescherming op het werk 1 CO-PREV= 13 erkende EDPB s EDPB s zorgen met +/- 3000 medewerkers voor: 3.200.000 werknemers; +/- 202.000 bedrijven.

Nadere informatie

Psychosociale risico s en arbeidsongevallen Ir. Pieter de Munck Adviseur-generaal Directiehoofd TWW RD Limburg - Vlaams-Brabant

Psychosociale risico s en arbeidsongevallen Ir. Pieter de Munck Adviseur-generaal Directiehoofd TWW RD Limburg - Vlaams-Brabant Psychosociale risico s en arbeidsongevallen Ir. Pieter de Munck Adviseur-generaal Directiehoofd TWW RD Limburg - Vlaams-Brabant juni 2014 1 Arbeidsongeval Voor de toepassing van de arbeidsongevallenwet

Nadere informatie

Concordantietabel boek I Algemene beginselen van de codex welzijn op het werk

Concordantietabel boek I Algemene beginselen van de codex welzijn op het werk Concordantietabel boek I Algemene beginselen van de codex welzijn op het werk Koninklijk besluit van 27 maart 1998 betreffende het beleid inzake het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun

Nadere informatie

P+O-congres. Al gedacht aan veerkracht? Gunter Van de Wiele

P+O-congres. Al gedacht aan veerkracht? Gunter Van de Wiele P+O-congres Al gedacht aan veerkracht? Gunter Van de Wiele (paps@igean.be) Aan de slag met de psychosociale risicoanalyse (RA PSY) Vragen Waaraan moet een RA PSY voldoen? Wie mag de RA PSY uitvoeren? Hoe

Nadere informatie

GEZOND OMGAAN MET ZIEKE MEDEWERKERS

GEZOND OMGAAN MET ZIEKE MEDEWERKERS GEZOND OMGAAN MET ZIEKE MEDEWERKERS MARTHE VERJANS Preventieadviseur Psychosociale Aspecten Ziekte versus ziekteverzuim?! Hoe kijk je er zelf naar? 1 Motivatie Soorten ziekteverzuim Wit verzuim (

Nadere informatie

Onderzoek naar het verband tussen psychosocialebelastingop het werken (ernstige) arbeidsongevallen in België

Onderzoek naar het verband tussen psychosocialebelastingop het werken (ernstige) arbeidsongevallen in België Onderzoek naar het verband tussen psychosocialebelastingop het werken (ernstige) arbeidsongevallen in België Unité de Valorisation des Ressources Humaines Vakgroep Maatschappelijke Gezondheidkunde 1 Arbeidsongevallen

Nadere informatie

Relatie psychosociale aspecten en werkbaar werk. Claes Leen Preventieadviseur ergonomie en psychosociale aspecten, AristA

Relatie psychosociale aspecten en werkbaar werk. Claes Leen Preventieadviseur ergonomie en psychosociale aspecten, AristA Relatie psychosociale aspecten en werkbaar werk Claes Leen Preventieadviseur ergonomie en psychosociale aspecten, AristA Maart 2013 Werkbaar werk Definitie werkbaarheid: (bron Ervaringsfonds) Evenwicht

Nadere informatie

STRESS- & BURN-OUT PREVENTIE

STRESS- & BURN-OUT PREVENTIE STRESS- & BURN-OUT PREVENTIE Stress en burn-out: voedingsbodem voor verzuim 4 Stress in cijfers: een harde realiteit 6 Onze aanpak 8 STAP 1 / Scan 10 STAP 2 / Advies 11 STAP 3 / Actie 12 Uitbreiding naar

Nadere informatie

De rol van Toezicht op het welzijn op het werk: praktijkervaringen en tips

De rol van Toezicht op het welzijn op het werk: praktijkervaringen en tips De rol van Toezicht op het welzijn op het werk: praktijkervaringen en tips Maddy Van Temsche Sociaal inspecteur TWW-OVL Kennisdirectie psychosociologie maddy.vantemsche@werk.belgie.be Inhoud Toepassingsgebied

Nadere informatie

Infosessie mediation/stress en zelfzorg

Infosessie mediation/stress en zelfzorg Infosessie mediation/stress en zelfzorg Omgaan met stress op de werkvloer Dienst psychosociaal welzijn BRUGGE: 050/47 47 35 HERENTALS: 014/84 94 93 Inhoudstafel 1. Een aantal cijfers 2. Motieven 3. Inzicht

Nadere informatie

Knipperlichten Psychosociale Risico s : Module 2

Knipperlichten Psychosociale Risico s : Module 2 Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg Europees Sociaal Fonds Datum:...................... Knipperlichten Psychosociale Risico s : Module 2 Parameter Cijfermatige gegevens

Nadere informatie

Wat kan een Comité voor Preventie en Bescherming op het Werk doen ter preventie van psychosociale risico s? Infosessie FOD WASO 10 juni 2015

Wat kan een Comité voor Preventie en Bescherming op het Werk doen ter preventie van psychosociale risico s? Infosessie FOD WASO 10 juni 2015 Wat kan een Comité voor Preventie en Bescherming op het Werk doen ter preventie van psychosociale risico s? Infosessie FOD WASO 10 juni 2015 Programma 1. Onthaal en verwelkoming 2. Psychosociale risico

Nadere informatie

Notulen van de raad voor maatschappelijk welzijn van Sint-Katelijne-Waver 18 maart 2015 om 20 uur ===========================

Notulen van de raad voor maatschappelijk welzijn van Sint-Katelijne-Waver 18 maart 2015 om 20 uur =========================== Notulen van de raad voor maatschappelijk welzijn van Sint-Katelijne-Waver 18 maart 2015 om 20 uur =========================== Aanwezig: Van Oosterwyck Dave, voorzitter Kristof Sels, burgemeeszter Knegtel

Nadere informatie

De preventie van psychosociale risico s op het werk

De preventie van psychosociale risico s op het werk De preventie van psychosociale risico s op het werk Lieve Ponnet (Adviseur-generaal) Evy Hilderson (attaché jurist) Afdeling normen welzijn op het werk Algemene directie humanisering van de arbeid FOD

Nadere informatie

Secundaire en tertiaire aspecten van een welzijnsbeleid : Wat en Wie?

Secundaire en tertiaire aspecten van een welzijnsbeleid : Wat en Wie? Secundaire en tertiaire aspecten van een welzijnsbeleid : Wat en Wie? Huget Désiron Eur.ergonome ergotherapeute Drs. Arbeid & Gezondheid ACT Désiron bvba Even voorstellen Arbeids Consulting Team Sinds

Nadere informatie

Welzijn op het werk - nieuwe regelgeving psychosociale risico's veroorzaakt burn-out bij ondernemers

Welzijn op het werk - nieuwe regelgeving psychosociale risico's veroorzaakt burn-out bij ondernemers Welzijn op het werk - nieuwe regelgeving psychosociale risico's veroorzaakt burn-out bij ondernemers Mrs. Alexia Hoste alexia.hoste@marlex.be Dit zou een titel kunnen zijn van een persbericht dezer dagen.

Nadere informatie

Meten van psychosociaal welzijn

Meten van psychosociaal welzijn Meten van psychosociaal welzijn Welzijn meten op verschillende niveau s: verschillende doelstellingen Wettelijk verplicht Objectiveren en evalueren Dynamisch beleid 2 3 golven in analyse psychosociaal

Nadere informatie

Coördinator psychosociaal welzijn (M/V)

Coördinator psychosociaal welzijn (M/V) Scholengroep 19 Dender wenst op korte termijn volgende vacature in te vullen: Coördinator psychosociaal welzijn (M/V) Als coördinator psychosociaal welzijn ben je begaan met welzijn op het werk. In dat

Nadere informatie

Basisvorming veiligheid niveau 3 Psychosociale risico s op het werk

Basisvorming veiligheid niveau 3 Psychosociale risico s op het werk Basisvorming veiligheid niveau 3 Psychosociale risico s op het werk Ann Goeman Coördinator psychosociale aspecten Gemeenschappelijke preventiedienst GO! Inhoud Wettelijke context en begrippenkader Preventiebeleid

Nadere informatie

BIJLAGE AAN HET ARBEIDSREGLEMENT

BIJLAGE AAN HET ARBEIDSREGLEMENT BIJLAGE AAN HET ARBEIDSREGLEMENT Maatregelen ter voorkoming van psychosociale risico s op het werk Wet van 28.02.2014, BS 28.04.2014 / Wet van 28.03.2014, BS 28.04.2014 / Koninklijk Besluit van 10.04.2014,

Nadere informatie

Maandag 7 december 2015

Maandag 7 december 2015 Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg Algemene directie Humanisering van de Arbeid Nationaal Opleidingscentrum 249 ste seminarie Van risicoanalyse tot psychosociaal welzijnsbeleid:

Nadere informatie

VEILIGHEID EN GEZONDHEID VAN HET PERSONEEL De bestuurder als verantwoordelijk werkgever Vroeger veiligheid & gezondheid = beperkte invulling Nu welzijn = ruime invulling PROGRAMMA: Welzijn op het werk

Nadere informatie

Hoe zet ik een alcohol- en drugpreventiebeleid op in mijn onderneming? Informatiebrochure voor werkgevers

Hoe zet ik een alcohol- en drugpreventiebeleid op in mijn onderneming? Informatiebrochure voor werkgevers WG Hoe zet ik een alcohol- en drugpreventiebeleid op in mijn onderneming? Informatiebrochure voor werkgevers Wist u dat...? Het aantal probleemdrinkers bij de beroepsbevolking wordt geschat op 5 tot 10%.

Nadere informatie

Cindy SCHAEFFER Cdt Psy Christophe SIEUW 22 Oct 13

Cindy SCHAEFFER Cdt Psy Christophe SIEUW 22 Oct 13 Cindy SCHAEFFER Cdt Psy Christophe SIEUW 22 Oct 13 1. Wetgeving 2. Preventie a. Preventief luik b. Reactief luik - Informele procedure - Formele procedure 3. Beroepsgeheim 4. In de praktijk? 2 Wet van

Nadere informatie

Consensus Psychosociale risico s

Consensus Psychosociale risico s Consensus Psychosociale risico s Versie : 23-09-2016 Inhoud Wettelijke basis 3 Afkortingen 3 Consensus 4 1) Wat is de aanpak van de EDPB naar aanleiding van, of voorafgaand aan, een verzoek tot informele

Nadere informatie

Jaarverslag van de interne dienst voor preventie en bescherming op het werk. Formulier C - Dienstjaar 2007

Jaarverslag van de interne dienst voor preventie en bescherming op het werk. Formulier C - Dienstjaar 2007 Opgelet! Jaarverslag van de interne dienst voor preventie en bescherming op het werk Formulier C - Dienstjaar 2007 Te bezorgen aan de bevoegde regionale directie(s) vóór 1 april 2008 Dit formulier C is

Nadere informatie

Hoe zet ik een agressiepreventiebeleid op in mijn onderneming? Informatiebrochure voor werkgevers

Hoe zet ik een agressiepreventiebeleid op in mijn onderneming? Informatiebrochure voor werkgevers WN Hoe zet ik een agressiepreventiebeleid op in mijn onderneming? Informatiebrochure voor werkgevers Bijna dagelijks berichten de media over agressie op de werkplek: leerkrachten worden bedreigd door hun

Nadere informatie

OPLEIDING VERTROUWENSPERSOON ONDERWIJS Wetgeving 2014

OPLEIDING VERTROUWENSPERSOON ONDERWIJS Wetgeving 2014 OPLEIDING VERTROUWENSPERSOON ONDERWIJS Wetgeving 2014 Maddy Van Temsche Sociaal inspecteur Regionale directie TWW-OVL Kennisdirectie Psychosociologie maddy.vantemsche@werk.belgie.be 1. Wettelijke bepalingen

Nadere informatie

Codex over het welzijn op het werk. Boek I.- Algemene beginselen. Titel 2. Algemene beginselen betreffende het welzijnsbeleid

Codex over het welzijn op het werk. Boek I.- Algemene beginselen. Titel 2. Algemene beginselen betreffende het welzijnsbeleid Codex over het welzijn op het werk Boek I.- Algemene beginselen Titel 2. Algemene beginselen betreffende het welzijnsbeleid Omzetting in Belgisch recht van de Europese richtlijn 89/391/EEG van de Raad

Nadere informatie

Globaal preventieplan

Globaal preventieplan // Globaal preventieplan 2017-2021 1. Doelstelling In het kader van de Welzijnswet van 4 augustus 1996 en het uitvoeringsbesluit van 27 maart 1998 (B.S. 31 maart 1998) Art. 10, stelt de werkgever, in overleg

Nadere informatie

Brochure voor de werkgever

Brochure voor de werkgever Brochure voor de werkgever WG Inhoud Inleiding...3 1. Evaluatie...4 2. Individueel advies... 5 3. Doorverwijzing... 6 4. Groepsrapport... 6 5. Praktisch...7 2 Computers zijn niet meer weg te denken uit

Nadere informatie

Van verzuim tot er wèl-zijn op het werk? Informatiebrochure voor werkgevers

Van verzuim tot er wèl-zijn op het werk? Informatiebrochure voor werkgevers WG Van verzuim tot er wèl-zijn op het werk? Informatiebrochure voor werkgevers Inhoud 1. Een totaaloplossing voor ziekteverzuim 1 1.1 Beginnen met een doordachte visie 1 1.2 Gefaseerd opbouwen 1 1.3 Werken

Nadere informatie

Herstructurering. Aandacht schenken aan welzijn tijdens herstructurering en organisatieverandering

Herstructurering. Aandacht schenken aan welzijn tijdens herstructurering en organisatieverandering WG Herstructurering Aandacht schenken aan welzijn tijdens herstructurering en organisatieverandering Veranderingen horen bij het leven Veranderingen horen bij het leven. Ook de bedrijfswereld is onderhevig

Nadere informatie

1. Inleiding. 2. Algemene bepalingen en wettelijk kader. 3. Preventie van psychosociale risico s een engagement van iedereen

1. Inleiding. 2. Algemene bepalingen en wettelijk kader. 3. Preventie van psychosociale risico s een engagement van iedereen Gemeenschappelijke preventiedienst Psychosociale risico s Advies Onderwijsorganisatie Preventie van psychosociale risico s op het werk Bijlage bij typeprocedure in AR Preventie van psychosociale risico

Nadere informatie

RISICOANALYSE PSYCHOSOCIALE ASPECTEN

RISICOANALYSE PSYCHOSOCIALE ASPECTEN RISICOANALYSE PSYCHOSOCIALE ASPECTEN Marthe Verjans, preven6eadviseur psychosociale aspecten April 2017 INHOUD VAN DEZE SESSIE WeFelijk kader Procesverloop Methoden Prak6jkvoorbeeld SamenvaFend 2 1 INHOUD

Nadere informatie

Zorg voor de zorgprofessional. Goed werkgeverschap. 11 mei 2017 Kathelijne van Marken. Aandacht willen geven in plaats van moeten geven

Zorg voor de zorgprofessional. Goed werkgeverschap. 11 mei 2017 Kathelijne van Marken. Aandacht willen geven in plaats van moeten geven Zorg voor de zorgprofessional Goed werkgeverschap Aandacht willen geven in plaats van moeten geven 11 mei 2017 Kathelijne van Marken HR adviseur arbeidsomstandigheden Even voorstellen 20 jaar adviseur

Nadere informatie

Infosessie EHBO Brugge 22 maart 2011 Gent 28 maart 2011 Antwerpen 30 maart 2011 Brussel 7 april 2011 Leuven 26 april 2011

Infosessie EHBO Brugge 22 maart 2011 Gent 28 maart 2011 Antwerpen 30 maart 2011 Brussel 7 april 2011 Leuven 26 april 2011 Infosessie EHBO Brugge 22 maart 2011 Gent 28 maart 2011 Antwerpen 30 maart 2011 Brussel 7 april 2011 Leuven 26 april 2011 Programma Verwelkoming en introductie Toelichting EHBO, de omzendbrief en het KB

Nadere informatie

KB s van 9 en 19 maart 2014 Lichte ongevallen Bijscholing hulpverleners

KB s van 9 en 19 maart 2014 Lichte ongevallen Bijscholing hulpverleners KB s van 9 en 19 maart 2014 Lichte ongevallen Bijscholing hulpverleners GDPB 16/10/2014 gdpb@bz.vlaanderen.be www.bestuurszaken.be KB van 9 maart 2014 tot wijziging van een aantal bepalingen inzake interne

Nadere informatie

Psychosociale risico s op het werk en syndicale actie

Psychosociale risico s op het werk en syndicale actie Psychosociale risico s op het werk en syndicale actie acv-online.be acv-online.be Psychosociale risico s op het werk en syndicale actie Inhoud Inleiding... 4 Hoofdstuk 1. Stress, burn-out, geweld, pesterijen

Nadere informatie

Wanneer het gaat over psychosociale risico s zal u als werkgever die situaties moeten identificeren die aanleiding kunnen geven tot:

Wanneer het gaat over psychosociale risico s zal u als werkgever die situaties moeten identificeren die aanleiding kunnen geven tot: CO-PREV vzw CO-PREV asbl Vereniging van externe diensten Association des services externes Voor preventie en bescherming pour la prévention et la protection Een kleine onderneming neemt contact op met

Nadere informatie

Uw werkgever is aangesloten bij Groep IDEWE. Wat betekent dit voor jou? Informatiebrochure voor werknemers

Uw werkgever is aangesloten bij Groep IDEWE. Wat betekent dit voor jou? Informatiebrochure voor werknemers WN Uw werkgever is aangesloten bij Groep IDEWE. Wat betekent dit voor jou? Informatiebrochure voor werknemers Welkom bij Groep IDEWE! Wie zijn we? Als grootste externe dienst voor preventie en bescherming

Nadere informatie

bescherming tegen psychosociale risico s op het werk, met inbegrip van stress, geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk

bescherming tegen psychosociale risico s op het werk, met inbegrip van stress, geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk Gegevens verwijderen WERKGEVER: (HOOFDZETEL): (Naam en adres): Telefoon: E-mail:... AFDELINGS- OF EXPLOITATIEZETEL(S) :. AARD VAN DE BEDRIJVIGHEID: - Hoofdactiviteit: - Bijkomende activiteit: PARITAIR

Nadere informatie

PSYCHOSOCIALE RISICO S. Nota over de wetgeving

PSYCHOSOCIALE RISICO S. Nota over de wetgeving Brussel, 12 mei 2014 PSYCHOSOCIALE RISICO S Nota over de wetgeving Deze nota vat de drie teksten met betrekking tot psychosociale risico s samen die verschenen zijn op 28.04.2014 en van kracht worden op

Nadere informatie

Rol van de afdeling RISICOBEHEER van de externe dienst! Jos Schockaert

Rol van de afdeling RISICOBEHEER van de externe dienst! Jos Schockaert Rol van de afdeling RISICOBEHEER van de externe dienst! Jos Schockaert 25, 26 november 2009 Inleiding 2008: Jubileumjaar - 10 jaar IDPBW en EDPBW - Symposium Co-prev. - Toekomstvisie in 10 krachtlijnen

Nadere informatie

Het psychosociaal landschap binnen uw onderneming

Het psychosociaal landschap binnen uw onderneming Het psychosociaal landschap binnen uw onderneming In een notendop! Inhoudstafel 1. Enkele cijfers en vaststellingen 2. Psychosociale risico s Definitie Bronnen Consequenties 3. Detecteren in uw organisatie

Nadere informatie

Consensus wetgeving grensoverschrijdend gedrag Doc. GP rub 5

Consensus wetgeving grensoverschrijdend gedrag Doc. GP rub 5 I. Wettelijke basis - Welzijnswet Hoofdstuk V bis bijzondere bepalingen betreffende geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk ; - KB van 11.7.02 betreffende de bescherming tegen geweld,

Nadere informatie

DEPRESSIE EN LEEFTIJD

DEPRESSIE EN LEEFTIJD DEPRESSIE EN LEEFTIJD BROCHURE Kathleen Van Hyfte Universiteit Gent Kathleen.vanhyfte@ugent.be 1 Project CAPA BROCHURE DEPRESSIE & LEEFTIJD Brochure : Depressie (1) Depressie en leeftijd (2) Depressie,

Nadere informatie

FEDERALE OVERHEIDSDIENST WERKGELEGENHEID, ARBEID EN SOCIAAL OVERLEG

FEDERALE OVERHEIDSDIENST WERKGELEGENHEID, ARBEID EN SOCIAAL OVERLEG FEDERALE OVERHEIDSDIENST WERKGELEGENHEID, ARBEID EN SOCIAAL OVERLEG 5 DECEMBER 2003. - Koninklijk besluit betreffende de deskundigheden van de preventieadviseurs van de externe diensten voor preventie

Nadere informatie

De preventie van psychosociale risico s op het werk: Wat is nieuw in de wetgeving?

De preventie van psychosociale risico s op het werk: Wat is nieuw in de wetgeving? De preventie van psychosociale risico s op het werk: Wat is nieuw in de wetgeving? Maddy Van Temsche Sociaal inspecteur TWW-OVL Kennisdirectie Psychosociologie maddy.vantemsche@werk.belgie.be 1. Wettelijke

Nadere informatie

De preventie van psychosociale risico s op het werk: Wat is nieuw in de wetgeving? Toelichting Knipperlichten PSR

De preventie van psychosociale risico s op het werk: Wat is nieuw in de wetgeving? Toelichting Knipperlichten PSR De preventie van psychosociale risico s op het werk: Wat is nieuw in de wetgeving? Toelichting Knipperlichten PSR Maddy Van Temsche Sociaal inspecteur TWW-OVL Kennisdirectie Psychosociologie maddy.vantemsche@werk.belgie.be

Nadere informatie

Voorwoord. Beste verzekerde, dan bestrijden! Veel leesplezier! Nummer. Periodieke informatie van de preventiedienst. Oktober 2014 InfoRisk

Voorwoord. Beste verzekerde, dan bestrijden! Veel leesplezier! Nummer. Periodieke informatie van de preventiedienst. Oktober 2014 InfoRisk Nummer 28 Oktober 204 Periodieke informatie de preventiedienst InfoRisk Daniel Pirotte Directeur B.O.A.R. Collectiviteiten en Ondernemingen Beste verzekerde, Het preventiebeleid moet rekening houden met

Nadere informatie

Wetsontwerp tot aanvulling en wijziging van het Sociaal Strafwetboek en verscheidene bepalingen van sociaal strafrecht.

Wetsontwerp tot aanvulling en wijziging van het Sociaal Strafwetboek en verscheidene bepalingen van sociaal strafrecht. 9 februari 2016 Mevrouw, Mijnheer, Wetsontwerp tot aanvulling en wijziging van het Sociaal Strafwetboek en verscheidene bepalingen van sociaal strafrecht. Voorafgaand: Het wetsontwerp tot aanvulling en

Nadere informatie

Strafbepalingen Wet Welzijn en Codex Sociaal Strafwetboek 1/4

Strafbepalingen Wet Welzijn en Codex Sociaal Strafwetboek 1/4 Strafbepalingen Wet Welzijn en Codex Sociaal Strafwetboek 1/4 Sociaal Strafwetboek Toepassing op Wet en Codex Welzijn op het werk Strafbepalingen uit de Wet Welzijn van 1996 De artikelen 81 t.e.m. 94 zijn

Nadere informatie

(TE) HOGE WERKDRUK: PSYCHOSOCIAAL RISICO OF ECONOMISCHE DWANGMATIGHEID? De limieten van het welzijnsrecht

(TE) HOGE WERKDRUK: PSYCHOSOCIAAL RISICO OF ECONOMISCHE DWANGMATIGHEID? De limieten van het welzijnsrecht (TE) HOGE WERKDRUK: PSYCHOSOCIAAL RISICO OF ECONOMISCHE DWANGMATIGHEID? De limieten van het welzijnsrecht Editors Kelly Reyniers Anne Van Regenmortel Auteurs Patrick Humblet Kelly Reyniers Marc Rigaux

Nadere informatie

Artikel 1. Artikel 2. Artikel 3

Artikel 1. Artikel 2. Artikel 3 Wet van 28 februari 2014 tot aanvulling van de wet van 4 augustus 1996 betreffende het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk wat de preventie van psychosociale risico's op het werk betreft,

Nadere informatie

ZELFDODING OP DE WERKVLOER PRE EN POSTVENTIE

ZELFDODING OP DE WERKVLOER PRE EN POSTVENTIE ZELFDODING OP DE WERKVLOER PRE EN POSTVENTIE IMPOSSIBLE IS NOTHING. Nico De fauw Psycholoog Beleidsmedewerker Voorzitter Werkgroep Verder www.passant.be www.werkgroepverder.be WELZIJN OP HET WERK Welzijnswet

Nadere informatie

VEILIGHEIDS- EN WELZIJNSENQUETE 2011 de resultaten: Het ontbreekt aan tijd, middelen en veiligheidsbewustzijn!

VEILIGHEIDS- EN WELZIJNSENQUETE 2011 de resultaten: Het ontbreekt aan tijd, middelen en veiligheidsbewustzijn! VEILIGHEIDS- EN WELZIJNSENQUETE 2011 de resultaten: Het ontbreekt aan tijd, middelen en veiligheidsbewustzijn! 1. HET OPZET 1.1 Wie voerde dit onderzoek uit? 4 safe is een betrouwbare en veelzijdige partner

Nadere informatie

Typeprocedure op te nemen in het arbeidsreglement

Typeprocedure op te nemen in het arbeidsreglement Typeprocedure op te nemen in het arbeidsreglement Toe te passen procedure voor elke werknemer die meent te lijden op het werk als gevolg van psychosociale risico s, waaronder inzonderheid geweld, pesterijen

Nadere informatie

Het psychosociaal welbevinden op school. www.welzijn-op-school.be

Het psychosociaal welbevinden op school. www.welzijn-op-school.be Het psychosociaal welbevinden op school 1 WETGEVING 2 Inleiding De voorbije twintig jaar hebben fenomenen als geweld, pesten en ongewenst seksueel gedrag op het werk grotere aandacht gekregen, zowel vanuit

Nadere informatie

Discriminatie en psychosociale risico s op het werk. Wanneer je ziek wordt van moeilijke situaties op het werk

Discriminatie en psychosociale risico s op het werk. Wanneer je ziek wordt van moeilijke situaties op het werk Discriminatie en psychosociale risico s op het werk Wanneer je ziek wordt van moeilijke situaties op het werk Meer en meer werknemers worden geconfronteerd met grensoverschrijdend gedrag op het werk, met

Nadere informatie

!!!! WERKGELEGENHEIDSPLAN OUDERE WERKNEMERS. Model voor werkgelegenheidsplan oudere werknemers in de onderneming

!!!! WERKGELEGENHEIDSPLAN OUDERE WERKNEMERS. Model voor werkgelegenheidsplan oudere werknemers in de onderneming WERKGELEGENHEIDSPLAN OUDERE WERKNEMERS NAAR EEN LEVENSFASEBEWUST WELZIJNSBELEID Model voor werkgelegenheidsplan oudere werknemers in de onderneming Dit werkgelegenheidsplan bevat één of meer ondernemingsspecifieke

Nadere informatie

- 91 HOOFDSTUK XV DADEN DIE PSYCHOSOCIALE RISICO S INHOUDEN, MET INBEGRIP VAN STRESS, GEWELD, PESTERIJEN EN ONGEWENST SEKSUEEL GEDRAG OP HET WERK

- 91 HOOFDSTUK XV DADEN DIE PSYCHOSOCIALE RISICO S INHOUDEN, MET INBEGRIP VAN STRESS, GEWELD, PESTERIJEN EN ONGEWENST SEKSUEEL GEDRAG OP HET WERK - 91 HOOFDSTUK XV DADEN DIE PSYCHOSOCIALE RISICO S INHOUDEN, MET INBEGRIP VAN STRESS, GEWELD, PESTERIJEN EN ONGEWENST SEKSUEEL GEDRAG OP HET WERK Artikel 281 - Principe Daden die psychosociale risico s

Nadere informatie

Opstellen GPP en JAP op basis van verslagen. Els Fias

Opstellen GPP en JAP op basis van verslagen. Els Fias op basis van verslagen Els Fias GPP: Globaal PreventiePlan JAP: JaarActiePlan Wettelijke instrumenten bij de organisatie van de preventie in elke onderneming of instelling Vereisen een zorgvuldige, methodische

Nadere informatie

Molenstraat 25 8331 HP Steenwijk Tel/fax 0521-512820 directie@clemensschool.nl. Protocol voor opvang bij ernstige incidenten. Sint Clemensschool

Molenstraat 25 8331 HP Steenwijk Tel/fax 0521-512820 directie@clemensschool.nl. Protocol voor opvang bij ernstige incidenten. Sint Clemensschool Molenstraat 25 8331 HP Steenwijk Tel/fax 0521-512820 directie@clemensschool.nl Protocol voor opvang bij ernstige incidenten Sint Clemensschool School Sint Clemensschool Bevoegd gezag Stichting Catent Bestuursnummer

Nadere informatie