Pensioencontact. Ubachs: Rendement moet indexatie mogelijk maken. Voorwoord. Pensioencontact is een uitgave van Pensioenfonds DSM Nederland

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Pensioencontact. Ubachs: Rendement moet indexatie mogelijk maken. Voorwoord. Pensioencontact is een uitgave van Pensioenfonds DSM Nederland"

Transcriptie

1 Voorwoord PDN-bestuurder Michel Ubachs vertelt in deze uitgave van Pensioencontact over hoe PDN de pensioengelden belegt. En hoe belangrijk dat is voor het kunnen indexeren van de pensioenen. Verder lezen we in deze uitgave over Jan Koks, die na zijn pensionering nog enkele dagen per week de leiding heeft over het Fonds voor Sociale Instellingen. Dat fonds werd ooit opgericht door De Staatsmijnen voor de mijnwerkers in Zuid-Limburg. Het FSI veranderde in de loop van de tijd van karakter. Werknemers en gepensioneerden van DSM en een reeks andere bedrijven profiteren tot op de dag van vandaag van deze instelling. Jan Koks blijkt helemaal verknocht aan het FSI. Een heel ander verhaal heeft Kitty Schoute te vertellen. Zij is na haar pensionering wel een heel andere weg ingeslagen. De voormalige secretaresse bij Gist Brocades is energetisch therapeute geworden en vindt nu veel voldoening in haar nieuwe vak. Tenslotte weer de avonturen van onze columnist Henk. Die gaan deze keer over zijn ervaringen met burenhulp. Niet iedere keer loopt die hulp goed af. Ik wens u veel leesplezier met deze nieuwe uitgave van Pensioencontact en alvast prettige feestdagen en een gelukkig nieuwjaar. Pensioencontact Pensioencontact is een uitgave van Pensioenfonds DSM Nederland Ubachs: Rendement moet indexatie mogelijk maken Als we de pensioengelden van Pensioenfonds DSM Nederland (PDN) alleen maar risicoloos zouden beleggen, zouden we niet kunnen indexeren. Zie daar, één van de conclusies van Michel Ubachs (67) die als bestuurder van het pensioenfonds speciale aandacht heeft voor het beleggen van de pensioengelden. Dertig jaar lang had Ubachs voor DSM gewerkt toen hij in 2011 met prepensioen ging. Hij was toen adjunct-directeur van de fiscale afdeling. In die dertig jaar heeft hij aan vele aankopen en verkopen van bedrijven meegewerkt, bijvoorbeeld de verkoop van de petrochemie en de acquisitie van de vitamines van Roche. Achttien jaar was Ubachs pensioenfondsbestuurder namens de werknemers van DSM. Inmiddels zit hij al weer enkele jaren namens de gepensioneerden in het fondsbestuur. Daar is hij als referent Vermogensbeheer vooral betrokken bij het beleggen van de circa 6,5 miljard euro die in de pensioenpot zit bij PDN. december 2014 No. 68 Atzo Nicolaï Voorzitter Pensioenfonds DSM Nederland Het beleggen van de pensioengelden is geen eenvoudige zaak. Het is niet het geld van het fonds. Het is het geld van de werknemers, slapers en gepensioneerden van PDN, benadrukt Ubachs. Maar er moet wel rendement op gemaakt worden. Zonder rendement en risico is er geen geld voor indexaties om de pensioenen en de pensioenopbouw hun koopkracht te laten behouden. In de pensioenpremies die de werknemers betalen en die de gepensioneerden vroeger betaald hebben, wordt geen rekening gehouden met indexaties. Die indexaties dienen betaald te worden uit het rendement.

2 PDN WAS DE LAATSTE TIJD NIET MEER IN STAAT OM DE PENSIOENEN EN DE PENSIOENOPBOUW TE INDEXEREN. DAN IS ER DUS NIET GENOEG RENDEMENT GEMAAKT? Ubachs: We hebben de laatste tien jaar gemiddeld 6,5 procent rendement gemaakt. Dat is normaliter genoeg om de loon- en prijsinflatie te compenseren. Dat dat niet is gebeurd, ligt niet aan de hoogte van het rendement, maar aan het rentepercentage waarmee we volgens de overheid onze pensioen verplichtingen voor de toekomst moeten berekenen. Dat percentage is historisch laag, omdat de rente, onder meer vanwege de crisis, laag gehouden wordt. Als je met een lage rente de verplichtingen van een pensioenfonds berekent, dan kom je uit op een heel hoog bedrag aan verplichtingen. Daardoor daalt de dekkingsgraad. Die geeft aan hoe financieel gezond een pensioenfonds is en laat zien of het fonds in staat is nu en in de toekomst de pensioenen te betalen. Bij een lage dekkingsgraad mag er niet geïndexeerd worden Historisch rendement PDN Jaarrendement % -20% DUS ALS DE RENTE WEER GAAT STIJGEN KOMT ALLES WEER GOED? Ubachs: Zo eenvoudig is het helaas niet. Het pensioenfonds heeft zich de laatste jaren gedeeltelijk verzekerd tegen het dalen van de rente. Dat betekent dat we de laatste tijd juist geld hebben verdiend aan de dalende rente. Dat heeft ervoor gezorgd dat we als fonds niet hoefden te korten op de pensioenen. Als de rente weer gaat stijgen, levert die verzekering geen geld meer op, maar gaat juist geld kosten. Zeggen we die verzekering op en de rente gaat daarna weer dalen, dan gaat dat ten koste van de dekkingsgraad met het risico dat we moeten korten. Omdat de ontwikkelingen van de rente onvoorspelbaar zijn, weet ook niemand wanneer het goede moment is om die verzekering op te zeggen. Dus als de rente weer gaat stijgen, zullen we waarschijnlijk daar niet volledig en niet meteen van profiteren. Het is een kwestie van timing. Wanneer zeg je die verzekering op. Pas achteraf blijkt of je goed gehandeld hebt. HOE BEPAAL JE WAARIN JE BELEGT? Ubachs: In ieder geval worden de beleggingen op verschillende manieren gespreid. Gespreid over diverse soorten beleggingen, maar ook geografisch over de hele wereld en gespreid over bedrijfstakken. Het pensioenfonds belegt via een vaste mix van een groot aantal beleggingsmogelijkheden. Om die mix vast te stellen, worden er allerlei economische scenario s uitgewerkt over hoe de economie zich kan ontwikkelen en wat de beste beleggingsmix in die gevallen zou zijn. De beleggers die voor PDN beleggen, mogen % 10% 0% beperkt van deze door het bestuur vastgestelde mix afwijken. Bij het vaststellen van de beleggingsmix moet je verder rekening houden met de leeftijdsopbouw van het fonds. Heb je (relatief) veel gepensioneerden of juist veel werknemers die nog pensioen opbouwen? Kan de belegging nog lang renderen of moet het geld op korte termijn als pensioen uitbetaald worden? HEBBEN DE BESTUURDERS VAN HET PENSIOENFONDS WEL GENOEG VERSTAND VAN BELEGGEN OM DAT GOED TE KUNNEN DOEN? Ubachs: Bestuurders van pensioenfondsen worden constant bijgeschoold. Ook op beleggingsgebied. Bij de pensioenuitvoerder van het pensioenfonds, DSM Pension Services, zitten deskundige mensen die verstand hebben van beleggen. Daarnaast heeft het bestuur drie externe deskundigen die het bestuur adviseren over het beleggingsbeleid. Tenslotte is er ook nog De Nederlandsche Bank die steeds over de schouders van het pensioenfonds kritisch meekijkt en meteen aan de bel trekt als niet alles strikt binnen de regels verloopt. Het werk van een pensioenbestuurder is in de loop van de tijd steeds moeilijker geworden met name op beleggingsgebied en risicobeheer. Daarom worden er terecht steeds hogere eisen aan pensioenfondsbestuurders gesteld. Een bestuursfunctie bij een pensioenfonds kost minstens een dag per week aan tijdsbesteding. Kon je vroeger nog het besturen leren on the job, thans moet een pensioenfondsbestuurder vanaf dag 1 aan alle eisen die De Neder landse Bank stelt, voldoen. Vooral de eisen op beleggingsgebied en risicobeheer zijn hoog. Vraag is of er op termijn wel voldoende gekwalificeerde bestuurders uit de werknemers-, gepensioneerden- en werkgeverskringen kunnen worden gerekruteerd. Zeker als je meeweegt hoeveel tijd het je gaat kosten. IN DE MEDIA WORDT WEL EENS HET BEELD GESCHETST DAT ER GROTE BEDRAGEN AAN PENSIOENGELD NAAR BELEGGERS GAAN. HOE IS DAT BIJ PDN? Ubachs: Het negatieve beeld is ontstaan, omdat bepaalde externe beleggers vaak hoge bonussen opstrijken. Een groot verschil met andere beleggingsfondsen is dat PDN via zijn pensioenuitvoerder DPS de meeste gelden zelf belegt. De beleggers van DPS ontvangen een gewoon salaris en geen hoge bonussen als ze veel rendement op de beleggingen maken. Dat gebeurt slechts met een klein deel van de gelden die we extern beleggen en daarbij proberen we bonussen zo veel mogelijk te vermijden of te beperken. Externe beleggers zijn soms nodig als we de deskundigheid op een bepaald gebied niet in huis hebben. 2 PENSIOENCONTACT

3 Van secretaresse naar energetisch therapeute Kitty Schoute (65) is na haar pensionering een heel nieuwe weg ingeslagen. Jarenlang was ze secretaresse en management assistente bij DSM en daarvoor bij Gist-Brocades. Toen ze in mei van dit jaar met pensioen ging, kreeg ze meer tijd om zich te wijden aan het werk als energetisch therapeut. Als energetisch therapeut ondersteun ik mensen bij het weer in balans en in beweging brengen van hun energie, vertelt ze. Het uiteindelijke doel is een omslag in het denkpatroon van mensen te bereiken. Daarbij maak ik gebruik van handoplegging, wel bekend als magnetiseren en ook van Kitty Schoute. gesprekken. Die gesprekken helpen vaak al om iemand andere ideeën te laten krijgen. Ik geef ook mensen oefeningen mee die thuis gedaan kunnen worden. Dat Kitty na haar pensionering nog blijft werken, is voor haar geen enkel probleem. Werken met mensen is leuk, dus ik zie het echt als hobby en niet als werk. PARAGNOST Om als energetisch therapeut te kunnen werken, moest Kitty een lange weg afleggen. Ze was altijd al geïnteresseerd geweest in het paranormale, had er veel over gelezen en gepraat, maar er verder nooit iets mee gedaan. Op een dag adviseerde een paragnost haar iets te doen met die belangstelling. Dat was voor Kitty de start van een heel nieuw leven. Ik werd steeds enthousiaster, dit was echt iets voor mij. Ik ging cursussen doen op het gebied van Reiki, intuïtieve ontwikkeling en ten slotte ben ik in 2004 gestart met een vierjarige HBO-opleiding tot paranormaal therapeut aan het Johan Borgman College in Utrecht. Deze opleiding vond plaats op zaterdagen, dus het is tot juni 2008 wel een heel drukke periode geweest naast mijn gewone werk. Maar na de studie moest er ook nog het een en ander gebeuren voordat Kitty aan de slag kon. De beroepsorganisatie eist dat je lid bent van de Kamer van Koophandel, dus daardoor word je meteen (tegen wil en dank) ondernemer. Dan moet je als starter behoorlijk wat onder de knie zien te krijgen, zoals het maken van een onder nemersplan, een website bouwen en onderhouden en visitekaartjes. Ik had geen flauw benul hoe ik dat moest aanpakken. Gelukkig organiseert de Kamer van Koophandel allerlei cursussen, zoals Aan de slag met je ondernemersplan, Netwerken en Marketing voor starters. Daar heb ik veel van geleerd. Ook heb ik het KvK-coachingstraject gevolgd. Kitty behandelt mensen die klachten hebben met betrekking tot stress, chronische vermoeidheid, of een burn-out. Ook komen er mensen die bij Kitty gewoon even een half uurtje energie willen bijtanken. Klachten over bijwerkingen van chemokuren kunnen door een behandeling ook verminderen, zegt Kitty. Door haar lidmaatschap van een beroepsorganisatie wordt een behandeling door kitty (gedeeltelijk) vergoed door de meeste zorgverzekeraars bij een aanvullende verzekering. Mensen in de omgeving van Kitty reageren verschillend op haar nieuwe levensinvulling. De meeste mensen om haar heen vinden het leuk en interessant. Anderen vinden het maar eng. Zelf ben ik door de cursussen en opleiding natuurlijk ook veranderd, geeft ze toe. Dus daar moet ik wel rekening Kitty Schoute aan het werk. mee houden. Ik ben in een heel andere wereld terecht gekomen en heb daar dan ook waardevolle contacten door gekregen. Kitty heeft geen spijt van haar keuze om nog op latere leeftijd als energetisch therapeute te gaan werken. Mensen zeggen vaak dat ze iets zo graag zouden willen, maar dat ze daar nu te oud voor zijn of dat het daar te laat voor is. Als ik dit hoor, dan zeg ik altijd: doe het, je bent nooit te oud voor een nieuwe uitdaging! Ik zelf heb geen minuut spijt gehad van de stap die ik heb gezet. Door andere dingen op te pakken kom je weer in contact met andere mensen, je krijgt er een hobby bij en, heel belangrijk, je blijft in contact met de maatschappij staan. Ze is dan ook voorlopig nog niet van plan om aan ophouden te denken. Dit is een beroep dat ik mijn hele verdere leven kan uitoefenen, dus ik ben van plan gewoon door te gaan. DECEMBER

4 Verknocht aan het FSI Jan Koks (64) was van 1985 tot 2013 in dienst bij DSM en in die tijd gedetacheerd bij de Stichting Fonds voor Sociale Instellingen (FSI). Daar was hij laatstelijk manager van het Fonds voor Sociale Instellingen en de Stichting Ontspanning Door Sport (ODS). In 2013 ging hij met prepensioen. Het management van de Stichting ODS werd overgedragen aan de Stichting Huis van de Sport Limburg. Dat is een stichting die het sporten in Limburg wil bevorderen. Het bestuur van FSI heeft Koks gevraagd om nog enkele jaren leiding te blijven geven aan het FSI. Dat verzoek vult Koks nu in als parttimer. de mensen, zegt hij met overtuiging. Bijna honderd jaar geleden, in 1918, werd het FSI opgericht door de toenmalige Staatsmijnen met als doel de sociale belangen en culturele ontwikkeling van de medewerkers, gezinsleden en gepensioneerden te bevorderen. MACINTOSH Het FSI heeft de afgelopen 96 jaar een grote diversiteit aan activiteiten en ontwikkelingen doorgemaakt. Eigenlijk te veel op te noemen, zegt Koks. Bijvoorbeeld op het sociale vlak. Het inrichten Jan Koks. Koks geeft niet alleen leiding aan het Fonds voor Sociale Instellingen, hij is ook een persoon met een sociale instelling. Naast het werk voor het FSI is hij betrokken bij allerlei sociale projecten. Zo is hij bijvoorbeeld ook ambassadeur van EuroChess, de Europese schaakkampioenschappen voor gehandicapte kinderen. En met plezier vertelt hij dat hij vorig jaar met een groep blinde en slechtziende kinderen uit Roemenië een dag lang in de Efteling doorbracht. Maar het FSI, dat is waar Koks echt verknocht aan is. FSI is er voor van naaiateliers voor de tewerkstelling van de dochters van de mijnwerkers. Uit deze activiteit is later het bedrijf Macintosh voortgekomen. In de jaren twintig van de vorige eeuw is de Werkplaats voor Invalide Mijnwerkers (WIM) opgericht. Hier vonden invalide mijnwerkers werk en konden daardoor hun gezinnen onderhouden. Later is dit concept de bakermat geweest voor de oprichting door de overheid van de sociale werkplaatsen in Nederland. Veel verenigingen werden met behulp van het FSI opgericht. Zo heeft het FSI de speeltuinen Steinerbos en Schuttersveld geëxploiteerd en 4 PENSIOENCONTACT

5 een botanische tuin aangelegd. Dat alles ten behoeve van de vrijetijdsbesteding van de mijnwerkers. Daarnaast konden tal van verenigingen een beroep doen op het FSI. Koks: We geven nog steeds invulling aan sociale en culturele aspecten hier in Zuid-Limburg en nog steeds kunnen verenigingen, organisaties en instellingen een beroep doen op het FSI. Jaarlijks worden ongeveer 300 aanvragen voor een donatie of subsidie beoordeeld. Daarbij kan het gaan om kleine bedragen van enkele honderden euro s tot tienduizenden euro s. WEBSITE Op de website van het FSI is te lezen dat het nu gaat om inspanningen in de sociale, de culturele en de ontspanningssfeer, zoals het verlenen van kortingen bij sportwedstrijden, schouwburg, musea, cursusgelden, zwembad-abonnementen in speciale zwembaden. Daarnaast is het FSI tegenwoordig gericht op de subsidiëring van verenigingen en instellingen die een relatie hebben tot medewerkers van DSM of bedrijven die uit DSM zijn voorgekomen. Koks vertelt enthousiast over een van de huidige activiteiten van het FSI. Vooral over de succesnummers waar hij extra trots op is. Hij noemt het jaarlijkse (gratis) voorjaarsconcert Lentekriebels in de Heerlense schouwburg. Koks: Met ongeveer duizend bezoekers, voornamelijk gepensioneerden van DSM, zijn we iedere keer volgeboekt. En ook de jaarlijkse kerstconcerten zijn inmiddels een begrip geworden in Heerlen en Geleen. Koks houdt niet op met voorbeelden te noemen van de vele acties waarbij het FSI betrokken is. De ene keer met reducties op toegangskaarten of een andere keer zelfs met gratis toegangskaarten. Hij noemt de concerten van het Zuid-Nederlands Philharmonisch orkest, FSI-Klassiek een jaarlijks concert in de bibliotheek van het klooster van Wittem of de jaarlijkse FSI-avond in het openluchttheater in Valkenburg. Volgend jaar is het vijf jaar geleden dat het concert van de Lentekriebels plaatsvond. We vieren dat niet als een jubileumjaar zegt Koks. Maar het jaarlijkse concert op vrijdag avond 1 mei wordt dan wel een heel bijzondere editie. Hoe bijzonder, daar wil Koks nog niets over kwijt. Dat is een verrassing. Gepensioneerden of vervroegd gepensioneerden kunnen alleen meedoen aan of genieten van FSI-activiteiten als zij in het bezit zijn van een FSI-pas, die ze bij FSI kunnen aanvragen. Medewerkers in actieve dienst van de verschillende bij FSI aangesloten bedrijven, ontvangen geen FSI-pas. Zij kunnen via hun stamnummer gebruik maken van de verschillende reductie-regelingen. Voor meer informatie over FSI, bezoek de website: of neem via die website een abonnement op de nieuwsbrief van FSI Nieuwe website PDN in de maak PDN krijgt binnenkort een nieuwe website. Op dit moment wordt daar nog aan gewerkt. De nieuwe site zal beter leesbaar zijn op kleine beeldschermen, zoals de beeldschermen van tablets of smartphones. De huidige website werkt op kleinere schermen niet optimaal. Dat zal in de nieuwe versie wel het geval zijn. De nieuwe site is daarvoor op een andere manier opgemaakt. Tot nu toe was de website ingedeeld via de verschillende doelgroepen van het pensioenfonds, zoals werknemer, gepensioneerde of voormalig werknemer. De nieuwe site is ingedeeld op basis van pensioenonderwerpen zoals gebeurtenissen en keuzes die invloed hebben op de pensioenen. DECEMBER

6 Nieuws van het Verantwoordingsorgaan van PDN OPDRACHT VERANTWOORDINGSORGAAN Het Verantwoordingsorgaan beoordeelt het handelen van het bestuur over de uitvoering van de pensioenregeling en draagt daarmee bij aan een optimale belangenafweging voor de belanghebbenden. Advies beloningsbeleid Het Verantwoordingsorgaan (VO) heeft een positief advies gegeven over het beloningsbeleid. Daarbij betreft het de beloning van bestuursleden, leden van het VO, de Raad van Toezicht en de externe beleggingsadviseurs. Inmiddels is er een publicatie hierover verschenen op de website. Daarnaast is een advies gegeven over de benoemingen in de Raad van Toezicht. PDN WEBSITE Na bespreking van de PDN website zijn inmiddels op verzoek van het VO een aantal verbeteringen doorgevoerd. Zo zijn de onderwerpen dekkingsgraad, indexatie en betaaldata direct toegankelijk gemaakt vanaf de Homepage. ED GRYSON Voorafgaand aan de oktober-vergadering heeft het VO afscheid genomen van de heer Ed Gryson. Hij heeft met veel inzet 6,5 jaar zijn rol vervuld in het College van Belanghebbenden. Als afgevaardigd lid namens de COR heeft hij voor een goede communicatie naar de achterban gezorgd. De steeds verder gaande professionalisering van het College van Belanghebbenden (inmiddels VO) heeft hij vanaf het begin meegemaakt BESLUITEN BESTUUR Tijdens de oktober-vergadering van het VO werd er door het dagelijks bestuur zowel mondeling als schriftelijk inzicht gegeven in een aantal onderwerpen waarover het bestuur een besluit heeft genomen. Zo is besloten dat PDN wat betreft de arbeidsongeschiktheidsdekking vanaf 1 januari 2015 zal aansluiten op het convenant van de Pensioenfederatie en het Verbond van Verzekeraars. NIEUWE WETGEVING Tenslotte heeft het bestuur uitgebreid beschreven welke zaken aangepast moeten worden als gevolg van de Wet Versobering Pensioenopbouw, de Verzamelwet Pensioenen en het wetsvoorstel aanpassing FTK. Wat dit betreft heeft PDN de oriëntatiefase doorlopen en hebben bestuur en sociale partners een groot aantal onderwerpen op de agenda gezet. Het bestuur en het VO hebben hierover uitgebreid van gedachten gewisseld. AANKONDIGING STRATEGIESTUDIE PDN Vanwege de vele recente ontwikkelingen op pensioengebied en omdat de huidige strategie van het fonds alweer een aantal jaren meegaat, heeft het bestuur besloten een nieuwe strategiestudie te laten uitvoeren. De doelstelling is inzicht te krijgen in de impact van de diverse ontwikkelingen op PDN en de strategie opnieuw te analyseren en te herijken. Het resultaat moet zijn dat PDN op een verantwoorde wijze de toekomst tegemoet kan zien en een toekomstvaste pensioenuitvoering voor de deelnemers kan blijven garanderen. Het VO heeft via een interview input voor deze studie geleverd aan het bestuur. VERKIEZINGEN Het VO heeft een start gemaakt met de plannen om verkiezingen voor te bereiden, eind 2015, voor zes van de acht VO-leden. HET COMMUNICATIEBELEID Het bestuur heeft zijn visie op communicatie, de missie, de doelstellingen en het strategisch plan vastgelegd in een nieuw communicatiebeleid voor de periode 2015 tot en met Dit is ter advisering aan het VO voorgelegd. Het communicatiebeleid krijgt handen en voeten in een communicatieplan en een daarop aansluitend jaarlijks actieplan. Het VO heeft hierover een positief advies gegeven. PRESENTATIE RENTE RISICO EN AFDEKKING DPS Vermogensbeheer heeft het VO inzicht gegeven in de wijze waarop PDN het renterisico afdekt. In een voornamelijk technisch verhaal werden de leden van het VO geïnformeerd hoe de uitvoeringsorganisatie DPS, namens PDN, haar best doet om de gevolgen van het risico van een dalende rente, met als gevolg een eventueel dekkingstekort en het niet meer kunnen indexeren, te beperken. CONTACT Het Verantwoordingsorgaan stelt reacties van deelnemers en pensioengerechtigden bijzonder op prijs. Contact met het Verantwoordingsorgaan is mogelijk via de onder vermelding van Verantwoordingsorgaan. Een brief kan worden verstuurd naar het adres: Verantwoordingsorgaan PDN, Postbus 6500, 6401 JH Heerlen. 6 PENSIOENCONTACT

7 Bankrekening en kopie bankafschrift Uit de PDN-vraagbaak Bij het pensioenfonds komen dagelijks vragen binnen van mensen die iets willen weten over hun eigen pensioen of over de pensioenen in het algemeen. Soms zijn de antwoorden op bepaalde vragen ook interessant voor een breder publiek. Dat soort vragen wordt beantwoord in de rubriek Uit de PDNvraagbaak. Vandaag een vraag over het wijzigen van het bankrekeningnummer dat het pensioenfonds gebruikt voor het overboeken van de maandelijkse pensioenuitkering. BIJ HET AANVRAGEN VAN EEN PENSIOENUITKERING Voordat PDN het ouderdoms- of partnerpensioen kan uitkeren, moeten enkele zaken geregeld worden. Iemand die de leeftijd bereikt waarop hij of zij in aanmerking komt voor een ouderdomspensioen van PDN ontvangt daarvoor een aanvraagformulier. Ook een nabestaande van een deelnemer ontvangt bij diens overlijden van PDN een aanvraagformulier. In dat geval voor een nabestaandenuitkering. Op dat formulier dient onder meer het bankrekeningnummer te worden vermeld waarop de uitkering kan worden over gemaakt. Belangrijk is dat op het formulier het volledig IBAN (International Bank Account Number) wordt vermeld. In Nederland bestaat dat nummer uit 18 tekens. Op het aanvraagformulier wordt ook gevraagd om een kopie van een bankafschrift of een print van internetbankieren bij te voegen. Op die kopie moet het rekening nummer, de tenaamstelling en het adres zijn vermeld. Zonder dat afschrift kan de uitkering niet in gang worden gezet. Het is dus belangrijk om daarop te letten. Wanneer je een pensioenuitkering aanvraagt, heeft het pensioenfonds je bankrekeningnummer nodig om het pensioen te kunnen overmaken. Heb je al langer een uitkering dan kan het zijn dat je bankrekeningnummer om een of andere reden wijzigt. Waar je bij het doorgeven van je bankrekening aan PDN op moet letten, is dan het volgende. BIJ VERANDERING VAN HET BANKREKENINGNUMMER Als je een (pre)pensioenuitkering van PDN krijgt en je bankrekeningnummer verandert, moet je schriftelijk je nieuwe bankrekeningnummer aan PDN doorgeven. Op dit schriftelijke verzoek moet je een handtekening zetten en je administratienummer van PDN vermelden. Daarnaast is het nodig dat je een kopie van een bankafschrift of een print van internetbankieren toevoegt. Op die kopie of print dient je rekeningnummer, de tenaamstelling en je adres te zijn vermeld. Dit laatste wordt nog wel eens vergeten. OVERBOEKINGEN OP EEN BUITENLANDSE BANKREKENING Aan overboekingen naar het buitenland kunnen aanzienlijke kosten voor de ontvanger verbonden zijn. Wanneer PDN echter beschikt over je IBAN-code en je SWIFT/BIC code zijn er geen kosten verbonden aan de overboeking naar het buitenland. Het is daarom in je eigen belang om deze codes op het aanvraagformulier in te vullen. Je vindt de codes op je bankafschriften, op internet bij het internetbankieren of via (de website van) je bank. Ook om een correcte uitbetaling te kunnen realiseren, heeft PDN je IBAN-code en de SWIFT/BIC-code nodig. Dus vul deze codes in op het formulier. Bij een buitenlandse bankrekening dien je bij het aanvraagformulier tevens een kopie toe te voegen van een bankafschrift. Dat is ook nodig als je PDN vraagt je bankrekeningnummer te wijzigen. Op die kopie moet je rekeningnummer, de tenaamstelling en je adres zichtbaar zijn. DECEMBER

8 PDN aanwezig op gepensioneerdendag DSM Gist in Delft PDN was ook dit jaar weer aanwezig op de gepensioneerdendag in Delft die op 11 november gehouden werd. Tijdens die drukbezochte bijeenkomst bezetten Mark Gerards en Wendy Extra van DSM Pension Services (DPS) de stand van PDN. Tientallen gepensioneerden maakten van de gelegenheid gebruik om vragen te stellen over hun pensioen. De meeste vragen gingen over de dekkingsgraad en over de indexatie, maar ook het nieuwe PDN Post-digitaal werd aan de orde gesteld. Sinds kort kunnen gepensioneerden de post van hun pensioenfonds ook digitaal ontvangen. Daarvoor is op de website van PDN een digitale brievenbus ingericht. Die is te bereiken via Mijn Pensioen op de website. De gepensioneerden op de gepensioneerdendag bleken ook geïnteresseerd in de veranderingen in hun pensioen van het nieuwe jaar. Het bestuur van PDN wenst alle lezers van Pensioencontact prettige kerstdagen en een gelukkig UITNODIGING GEPENSIONEERDENDAG DSM Delft B.V. moet het adressenbestand voor de uitnodigingen van de jaarlijkse gepensioneerdendag zelf actueel houden. Vanwege de Wet Bescherming Persoonsgegevens mag PDN geen adresgegevens verstrekken. Als het adres van een gepensioneerde wijzigt, moet die gepensioneerde dat zelf doorgeven om in de toekomst weer uitgenodigd te kunnen worden. Dat kan naar het volgende adres: DSM Delft B.V., Afdeling SGD, Tav Antoinette Knottnerus, Postpunt , Postbus 1, 2600 MA Delft Of en naar Colofon Pensioencontact verschijnt drie keer per jaar en is bestemd voor mensen die een uitkering ontvangen van PDN Illustraties Robert Muts Realisatie Afdeling Communicatie DSM Pension Services Druk PPM Event & Media Support, Meerssen Redactieadres PDN t.a.v. Harry Coerver Postbus 6500, 6401 JH Heerlen Pension Desk Voor blinden en slechtzienden is een gesproken versie van Pensioencontact kosteloos verkrijgbaar. 8 PENSIOENCONTACT

9 PDN Post-digitaal Goed om te weten In de zomer las Daan de extra PDN-nieuwsbrief over PDN Post- Digitaal. Hij was enthousiast over de geboden mogelijkheid om vanaf nu alle post van PDN digitaal te ontvangen. Hij koos al eerder voor digitale post van zijn zorgverzekeraar en zijn energieleverancier. Dat bevalt hem goed. Zijn keuze voor PDN Post-digitaal lag dus voor de hand. Het werkt goed en het is ook nog eens kostenbesparend en milieuvriendelijk. Hij kreeg netjes een van PDN toen zijn uitkeringsspecificatie en de nieuwsbrief op Mijn pensioen was geplaatst. Daarmee was hij overtuigd dat alles goed geregeld was. Hij was daarom verbaasd toen de postbezorger vanmorgen een brief van PDN in zijn brievenbus stopte. Met deze brief in de hand belt Daan , het telefoonnummer van de Pension Desk. Hij vraagt aan Cindy die de telefoon aanneemt hoezo hij een brief per post heeft ontvangen terwijl hij zich heeft opgegeven voor digitale post van PDN. Als Cindy van Daan hoort dat het om een individuele brief gaat weet zij snel het antwoord. Zij legt Daan uit: Met uw aanmelding voor PDN Postdigitaal is niets mis. Alle collectieve correspondentie wordt in uw persoonlijke map Mijn documenten in Mijn pensioen geplaatst. Dit is echter nog niet voor alle individuele brieven het geval. Daaraan wordt nog gewerkt door onze pensioenafdeling. In de loop van volgend jaar zullen we ook met de meeste individuele brieven zover zijn om deze digitaal te sturen. Zolang dit nog niet het geval is, zullen we ook nog brieven per post moeten sturen. Dat zal ook nodig blijven als het gaat om brieven waarbij formulieren worden gevoegd die moeten worden ingevuld en ondertekend. Daan begrijpt nu waarom hij toch nog sporadisch een PDN-brief per post kan krijgen. Hij is gerust gesteld. Het overgrote deel van zijn PDN-post is netjes opgenomen in zijn beveiligde persoonlijke digitale dossier. DECEMBER

10 Betaaldata pensioenen De pensioenen worden (met uitzondering van december) precies op de 27ste van de maand overgemaakt. Als de 27ste echter in een weekend valt, worden de pensioenen eerder uitbetaald. De data voor 2014 en de eerste helft 2015 zijn: 18 december januari februari maart april mei juni 2015 Gepensioneerde DSM ers met een bijzonder verhaal De meeste DSM ers die met pensioen gaan, hebben nog heel wat gezonde jaren voor de boeg. Jaren waarin ondernomen kan worden waar lange tijd geen gelegenheid voor was. Menigeen kan een langgekoesterde wens of droom in vervulling laten gaan. Een bijzondere reis, een opvallende hobby, een opvallende sportieve prestatie of vrijwilligerswerk dat de gepensioneerde opeens in een andere wereld terecht komen. Heel wat gepensioneerde DSM ers hebben een bijzonder verhaal te vertellen. Pensioencontact wil die verhalen graag horen. Deel uw verhaal met andere gepensioneerden van PDN. Zet uw bescheidenheid aan de kant. Stuur een naar Misschien staat uw verhaal in de volgende editie van Pensioencontact. Dekkingsgraad PDN Een belangrijke graadmeter voor de financiële gezondheid van een pensioenfonds is de dekkingsgraad. De dekkingsgraad geeft namelijk aan hoe groot het pensioenvermogen is ten opzichte van de pensioenverplichtingen. Eenvoudig gezegd geeft de dekkingsgraad aan of er voldoende geld in kas is om alle pensioenen, nu en in de toekomst, uit te betalen. De dekkingsgraad en de pensioenverplichtingen worden berekend op basis van de marktrente. De cijfers worden elk kwartaal bekend gemaakt op de website van PDN. Onderstaande tabel toont de dekkingsgraad vanaf Dekkingsgraad PDN Dekkingsgraad Wilt u meer weten? Internetsite PDN Meer informatie over PDN kunt u vinden op de website: Gehanteerde rente Ultimo % 3,6% Ultimo % 3,7% Ultimo % 3,4% Ultimo 2011* 101% 2,7% Ultimo % 2,3% Ultimo ,1% 2,8% Ultimo Q ,4% 2,0% * Bij de berekening van de pensioenverplichtingen vanaf 31 december 2011 is rekening gehouden met de door de DNB gepubli ceerde rente (gemiddelde van laatste 3 maanden). Pension Desk: Vragen over uw pensioen kunt u stellen aan een van onze medewerkers. Zij zijn van uur beschikbaar op telefoonnummer Zorg dat u uw administratienummer bij de hand hebt als u belt. 10 PENSIOENCONTACT

11 Column Burenhulp Wij ouderen staan meestal klaar om te helpen, zoals onze ouders ons dat geleerd hebben. Die het op hun beurt weer met de paplepel ingegeven hebben gekregen. Overigens niets ten nadele van jongeren, maar senioren hebben vaak meer tijd om een medemens daadwerkelijk terzijde te staan. Bovendien wil de centrale overheid dat we de handen uit de mouwen steken voor onze naasten, niet uit charitatieve of humane overwegingen, maar puur uit drift om te bezuinigen. Braaf als ik ben, geef ik gehoor aan de oproep uit het Haagse, wetende dat mijn ouders in het hiernamaals goedkeurend knikken. Dat mijn hulp niet altijd op prijs wordt gesteld, is me inmiddels zeer duidelijk geworden en mijn lief laat niet na om me daar fijntjes op te wijzen. Zo zag ik onlangs een buurman op leeftijd, met tal van gebreken en een grote mate van onbeholpenheid uit de auto rollen en vervolgens moeizaam naar de voordeur wankelen. Dus schoot ik te hulp, zijn bezwaren negerend en zijn zwaaiende arm ontwijkend. Ik kreeg hem geen meter vooruit en schakelde daarom over op een meer drastische maatregel. Samen met mijn andere buurman sleepte ik een stoel naar buiten, plantte de hoogbejaarde daarin en gezamenlijk droegen we de hulpbehoevende naar binnen. Niet lang daarna is hij overleden. Een oorzakelijk verband valt niet helemaal uit te sluiten, volgens mijn lief. Bij burenhulp is het niet steeds verstandig te vertrouwen op mijn kunde en inzicht. Zeer recent werd me opgedragen om een vijver te onderhouden tijdens vakantie van de eigenaresse. Die vijver is een pronkstuk in een strak aangelegde tuin, is leefruimte voor enkele vissen en geeft een gevoel van rust dankzij een pomp die constant water in een fraai boogje sproeit. Ik kreeg een lijst met instructies en een stevige zoen. Dat laatste stelde ik buitenwoon op prijs. Ik kweet me gewetensvol van mijn opdracht en hield me nauwgezet aan de instructies, zoals het schoon maken van het filter. Dat het pompgemaal op een tijdklok stond had niemand me verteld, maar daar kwam ik uiteindelijk na een nacht wakker liggen achter. Het schoonmaken van het filter verliep in eerste instantie ook prima, in twee instantie schoot het sproeistuk uit mijn handen. Ondanks alle zoekacties in de diepe waterplas bleef het onderdeel zoek. Gelukkig had een straatbewoner nog enkele hulpstukken, al waren die niet van eenzelfde apparaat. Met veel kunst- en vliegwerk heb ik uiteindelijk een tweedehands pomp geconstrueerd. Met zichtbare trots stelde ik het apparaat in het bijzijn van mijn lief en een straatbewoonster in werking. Beide dames lagen onmiddellijk plat en kwamen niet meer bij van het lachen, terwijl ik als een verzopen kat bij de vijverrand stond. De fontein deed het prima al was de waterstraal wat te krachtig en te hoog en stond ik onder een douche. Bij het demonteren schoot ik bijna de vijver in en kon ternauwernood aan de verdrinkingsdood ontsnappen. Mijn lief grinnikt nog af en toe irritant en dat is zeer vernederend, moet ik toegeven. Ik hou het voorlopig bij minder technische bijstand en leen mijn oor aan ouderen die eindelijk eens zonder gehinderd te worden door min of meer goedbedoelde adviezen hun ziektebeeld uitvoerig uit de doeken kunnen doen. Ik heb nooit geweten dat er zoveel kwalen en geheimzinnige ziektes bestaan. Het is maar goed dat de vertellers niet weten dat ik mijn hoorapparaten uitzet tijdens hun lijdensverhaal. NOVEMBER

12

Waarde- overdracht Uitgave april 2015

Waarde- overdracht Uitgave april 2015 Waardeoverdracht Uitgave april 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds DSM Nederland, gevestigd te Heerlen (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend

Nadere informatie

Uw pensioenbulletin juli 2014. Een verzekeraar garandeert uw pensioen. Algemeen Mijnwerkersfonds

Uw pensioenbulletin juli 2014. Een verzekeraar garandeert uw pensioen. Algemeen Mijnwerkersfonds Uw pensioenbulletin juli 2014 Een verzekeraar garandeert uw pensioen Algemeen Mijnwerkersfonds Het gaat relatief goed met het AMF. Maar voor de lange termijn zijn er veel onzekerheden. Daarom loopt nu

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Lichte daling dekkingsgraad

Pensioen Nieuws. Lichte daling dekkingsgraad Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #11 juni 14 1 Financiële situatie Pensioenfonds AVEBE 2 Bereid je tijdig voor op je pensioen Uw pensioenoverzicht: weet hoe u er voor staat

Nadere informatie

Bulletin. Heb ik straks genoeg geld?

Bulletin. Heb ik straks genoeg geld? Bulletin BANDEN juli 2014 13 Voor werkgevers en werknemers aangesloten bij het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Banden- en Wielenbranche Heb ik straks genoeg geld? Hoeveel pensioen krijgt u later? Veel

Nadere informatie

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Nummer 14 > Jaargang 10 > November 2012 inhoud > Financiële positie: dekkingsgraad blijft laag [p.1] Bestuur / Verantwoordingsorgaan [p.2] Uniform Pensioen

Nadere informatie

Uw pensioenbulletin juli 2014. We gaan met goed vertrouwen de onderhandelingen in. Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf

Uw pensioenbulletin juli 2014. We gaan met goed vertrouwen de onderhandelingen in. Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf Uw pensioenbulletin juli 2014 Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf We gaan met goed vertrouwen de onderhandelingen in De kosten per deelnemer blijven stijgen. Een pensioenverhoging zit er de komende jaren

Nadere informatie

Verkort Jaarverslag 2013

Verkort Jaarverslag 2013 Verkort Jaarverslag Han Thoman: Ons bestuur is zich echt goed bewust van de risico s die het pensioenfonds loopt. Voorzitter Han Thoman Onze financiële positie is redelijk maar moet nog beter Een jaar

Nadere informatie

Communicatie. Versie 14-10-2015

Communicatie. Versie 14-10-2015 Communicatie Communicatie Pensionfonds DSM Nederland vindt een goed contact met zijn deelnemers heel belangrijk. Heb je vragen? Wij zijn iedere werkdag van 9.00 tot 17.00 uur bereikbaar op onze Pension

Nadere informatie

Vragen en Antwoorden met betrekking tot de overgang naar één pensioenregeling voor SABIC in Nederland

Vragen en Antwoorden met betrekking tot de overgang naar één pensioenregeling voor SABIC in Nederland Vragen en Antwoorden met betrekking tot de overgang naar één pensioenregeling voor SABIC in Nederland In 2013 heeft de onderneming SABIC een traject ingezet om de pensioenregelingen binnen de SABICondernemingen

Nadere informatie

Toeslag- verlening Uitgave mei 2015

Toeslag- verlening Uitgave mei 2015 Toeslagverlening Uitgave mei 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds DSM Nederland, gevestigd te Heerlen (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend

Nadere informatie

Wijzigingsformulier Levensloop Totaalpakket

Wijzigingsformulier Levensloop Totaalpakket Wijzigingsformulier Levensloop Totaalpakket Als u iets wilt veranderen in uw Levensloop Totaalpakket, dan vult u dit formulier in. Dat doet u bijvoorbeeld als u een andere werkgever krijgt. Of als u stopt

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SABIC

Stichting Pensioenfonds SABIC Stichting Pensioenfonds SABIC Presentatie SPF tijdens algemene ledenvergadering VGSE 15 april 2010 Jan van den Berg, voorzitter SPF 1 Programma 1. Algemeen 2. Situatie SPF eind 2008 3. Ontwikkelingen SPF

Nadere informatie

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014

Pensioenfonds Robeco. Populair Jaarverslag 2014 Pensioenfonds Robeco Populair Jaarverslag 2014 2014 was een bewogen jaar voor Pensioenfonds Robeco door de sterk dalende rente en de veranderende wet- en regelgeving. In het jaarverslag blikken wij als

Nadere informatie

Jaarbericht 2013. Geen korting, maar ook geen indexatie. Dekkingsgraad en rente in 2013. Contact

Jaarbericht 2013. Geen korting, maar ook geen indexatie. Dekkingsgraad en rente in 2013. Contact Jaarbericht 2013 Geen korting, maar ook geen indexatie De overheid stelt steeds hogere eisen aan de financiële buffers van pensioenfondsen. Dat constateren PDN-voorzitter Atzo Nicolaï en plaatsvervangend

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Uw pensioenregeling verandert opnieuw. #12 februari 15 P4 P6. Pensioenfonds

Pensioen Nieuws. Uw pensioenregeling verandert opnieuw. #12 februari 15 P4 P6. Pensioenfonds Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE www.pensioenfondsavebe.nl #12 februari 15 1 Uw pensioenregeling verandert opnieuw 3 Interview met Manager Martien Smid 4 Onze dekkingsgraad

Nadere informatie

HALLO ALLEMAAL LIKE BPF SCHILDERS OP FACEBOOK WAT DE DEKKINGSGRAAD ONS VERTELT 2. WAT IS ER VERANDERD IN 2016? Wijzigingen pensioenregeling 4

HALLO ALLEMAAL LIKE BPF SCHILDERS OP FACEBOOK WAT DE DEKKINGSGRAAD ONS VERTELT 2. WAT IS ER VERANDERD IN 2016? Wijzigingen pensioenregeling 4 Pensioen voor pensioengerechtigdenblad maart 2016 WAT DE DEKKINGSGRAAD ONS VERTELT 2 Online klantenpanel GEZOCHT: MENSEN MET EEN MENING! 3 WAT IS ER VERANDERD IN 2016? Wijzigingen pensioenregeling 4 BELEGGEN

Nadere informatie

Jaarbericht 2014. Licht blijft op rood voor indexatie. Dekkingsgraad en rente in 2014. Contact

Jaarbericht 2014. Licht blijft op rood voor indexatie. Dekkingsgraad en rente in 2014. Contact Jaarbericht 2014 Licht blijft op rood voor indexatie We willen dolgraag de pensioenen indexeren. De rendementen op de beleggingen waren in 2014 bijzonder hoog en toch blijft het licht op rood voor de indexatie

Nadere informatie

Waardeoverdracht Uitgave april 2015

Waardeoverdracht Uitgave april 2015 Waardeoverdracht Uitgave april 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds DSM Nederland, gevestigd te Heerlen (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend

Nadere informatie

Het managen van balansen, risico s, risicoprofielen waar u allen druk mee bezig bent, herken ik dus goed.

Het managen van balansen, risico s, risicoprofielen waar u allen druk mee bezig bent, herken ik dus goed. Speech Bert Boertje, divisiedirecteur Toezicht pensioenfondsen bij DNB, tijdens het beleggersberaad van Pensioen Pro op 8 oktober 2015, getiteld Beleggen tussen twee vuren. In zijn speech ging Boertje

Nadere informatie

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen 1. De kwartaalcijfers van de pensioenfondsen zijn negatief. Hoe komt dat? Het algemene beeld is dat het derde kwartaal, en dan in het bijzonder de maand

Nadere informatie

Bijzondere Deelnemersvergadering 24 april 2014

Bijzondere Deelnemersvergadering 24 april 2014 Bijzondere Deelnemersvergadering 24 april 2014 2 1. Opening, mededelingen en ingekomen stukken 2. Achtergrond Wet versterking bestuur pensioenfondsen 3. Wet versterking bestuur pensioenfondsen 4. Wijzigingen

Nadere informatie

Onderzoek naar de toekomst van het BFM

Onderzoek naar de toekomst van het BFM Uw pensioenbulletin juli 2013 Onderzoek naar de toekomst van het BFM Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf Het bestuur van het BFM is een onderzoek begonnen naar de toekomst van het pensioenfonds. Er komt

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief

Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief Stichting Pensioenfonds Smurfit Kappa Nederland Nieuwsbrief NUMMER 12 > JAARGANG 8 > SEPTEMBER 2011 inhoud > De financiële situatie bij pensioenfondsen [p.1] Pensioenleeftijd 65 jaar, wat als ik eerder

Nadere informatie

blad ons pensioen actuele onderwerpen over Ontmoet mij op www.onsbpfschilders.nl Overlijden en gaat opnieuw veranderen 2 nabestaanden 6

blad ons pensioen actuele onderwerpen over Ontmoet mij op www.onsbpfschilders.nl Overlijden en gaat opnieuw veranderen 2 nabestaanden 6 Pensioen blad voor werknemers december 2014 Ons pensioen gaat opnieuw veranderen 2 DEKKINGSGRAAD de laatste ontwikkelingen 4 Wijziging pensioenreglement: ook voor arbeidsongeschikte deelnemers 4 Overlijden

Nadere informatie

Pensioenfonds DSM Nederland

Pensioenfonds DSM Nederland Pensioenfonds DSM Nederland Uitgave oktober 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds DSM Nederland, gevestigd te Heerlen (het pensioenfonds ) is van algemene

Nadere informatie

Waardeoverdracht. internationaal. Versie 11-01-2016

Waardeoverdracht. internationaal. Versie 11-01-2016 Waardeoverdracht internationaal Versie 11-01-2016 Versie 11-01-2016 Waardeoverdracht Internationaal Deze brochure is van toepassing voor zowel waardeoverdracht naar PDN als voor waardeoverdracht naar andere

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Achmea. Pensioen Nieuws. nummer 1 - juni 2014. Beleggen: broodnodig. Inspiratie voor uw pensioen. SPA in eigen beheer

Stichting Pensioenfonds Achmea. Pensioen Nieuws. nummer 1 - juni 2014. Beleggen: broodnodig. Inspiratie voor uw pensioen. SPA in eigen beheer Stichting Pensioenfonds Achmea Pensioen Nieuws nummer 1 - juni 2014 2 Beleggen: broodnodig 4 Inspiratie voor uw pensioen 6 SPA in eigen beheer Het bestuur van SPA stelt zich aan u voor Gerard Warmerdam

Nadere informatie

Risico s rond pensioen

Risico s rond pensioen Risico s rond pensioen Uitgave maart 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds SABIC, gevestigd te Sittard (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend

Nadere informatie

Communicatie. Versie 25-02-2016

Communicatie. Versie 25-02-2016 Communicatie Versie 25-02-2016 Versie 25-02-2016 Communicatie SPF vindt een goed contact met zijn deelnemers heel belangrijk. Heb je vragen? Wij zijn iedere werkdag van 09.00 tot 17.00 uur bereikbaar op

Nadere informatie

Pensioeninformatiebijeenkomst over herstelplan 2009

Pensioeninformatiebijeenkomst over herstelplan 2009 Pensioenbijeenkomst herstelplan 2009 Pensioenfonds voor de Grafische Bedrijven (PGB) over herstelplan 2009 juli 2009 Inleiding Waarom 5 pensioenbijeenkomsten? ernstige situatie met grote gevolgen voor

Nadere informatie

Extra nieuwsbrief. De positie van het pensioenfonds. Mei 2012. Waarom een extra nieuwsbrief?

Extra nieuwsbrief. De positie van het pensioenfonds. Mei 2012. Waarom een extra nieuwsbrief? Mei 2012 Extra nieuwsbrief Waarom een extra nieuwsbrief? De positie van pensioenfondsen krijgt voortdurend veel aandacht in de media. De berichten over pensioenen zijn vaak complex en de laatste tijd nogal

Nadere informatie

Inhoudsopgave. pagina

Inhoudsopgave. pagina ABP ExtraPensioen meer voor later Inhoudsopgave pagina Is uw pensioen straks voldoende? 4 Betrouwbare aanvulling 6 Als uw situatie verandert 8 Eerder stoppen en extra pensioen? 10 Belastingvoordeel 11

Nadere informatie

Nieuw in dienst. Versie 06-01-2016

Nieuw in dienst. Versie 06-01-2016 Nieuw in dienst Versie 06-01-2016 Versie 06-01-2016 Nieuw in dienst Ben je kort geleden in dienst gekomen, dan is nu het goede moment om een paar zaakjes rond je pensioen meteen goed te regelen. Zaken

Nadere informatie

Welkom bij ABP. geef uw pensioen een goede start

Welkom bij ABP. geef uw pensioen een goede start Welkom bij ABP geef uw pensioen een goede start Inhoudsopgave Pagina Hartelijk welkom bij ABP 4 Wanneer ontvangt u ABP-pensioen? 7 Check 1: Woont u ongehuwd samen? 10 Check 2: Hebt u al pensioen opgebouwd?

Nadere informatie

Uw pensioenbulletin juli 2011. Beleggingsbeleid doorgelicht. Algemeen Mijnwerkersfonds

Uw pensioenbulletin juli 2011. Beleggingsbeleid doorgelicht. Algemeen Mijnwerkersfonds Uw pensioenbulletin juli 2011 Beleggingsbeleid doorgelicht Algemeen Mijnwerkersfonds Externe deskundigen hebben in opdracht van het bestuur een zogenaamde ALM-studie (Asset Liability Management) uitgevoerd.

Nadere informatie

Nieuws over uw pensioen

Nieuws over uw pensioen Nieuws over uw pensioen uitgave van Stichting Pensioenfonds Wonen SEPTEMBER 2015 pag. 2 Bestuurslid RikGrutters geeft uitleg over beleggen pag. 3 Strenge regels drukken beleidsdekkingsgraad pag. 4 Wij

Nadere informatie

Verkort jaarverslag PHI 2010

Verkort jaarverslag PHI 2010 Verkort jaarverslag PHI 2010 uitgave van stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de houtverwerkende industrie Voorwoord 2010 was een roerig jaar. Ook voor Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Houtverwerkende

Nadere informatie

Een nieuwe pensioenregeling

Een nieuwe pensioenregeling Een nieuwe pensioenregeling De pensioenregeling van Pensioenfonds voor de Accountancy wordt per 1 januari 2015 aangepast. Het bestuur heeft inmiddels de hoofdlijnen van de nieuwe regeling vastgesteld.

Nadere informatie

Het PWRI is er voor ons

Het PWRI is er voor ons Het PWRI is er voor ons Populair jaarverslag 2013 106 102 1.104 2.707 40.937 39.915 Gepensioneerden Werkgevers Voormalige deelnemers Actieve deelnemers WIW SW 98.364 33.926 Onderweg zijn Het PWRI is op

Nadere informatie

DNB Crisisplan. Stichting Pensioenfonds Honeywell 21 September 2011. Pensioenfonds

DNB Crisisplan. Stichting Pensioenfonds Honeywell 21 September 2011. Pensioenfonds DNB Crisisplan Stichting Honeywell 21 September 2011 Agenda Introductie Opzet crisisplan Nut en noodzaak crisisplan Concept crisisplan - discussiepunten - Wanneer is er spraken van een crisissituatie?

Nadere informatie

blad Ontmoet Paul op www.onsbpfschilders.nl wat vinden blijft gelijk 5 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 Premie in 2015:

blad Ontmoet Paul op www.onsbpfschilders.nl wat vinden blijft gelijk 5 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 Premie in 2015: Pensioen blad voor ondernemers april 2015 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 wat vinden we van ons pensioenfonds 4 Premie in 2015: pensioenpremie blijft gelijk 5 Welk pensioenloon

Nadere informatie

Gebeurtenissen melden bij PDN

Gebeurtenissen melden bij PDN Gebeurtenissen melden bij PDN Uitgave maart 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds DSM Nederland, gevestigd te Heerlen (het pensioenfonds ) is van algemene

Nadere informatie

Uw pensioenbulletin juli 2011. Beleggingsbeleid doorgelicht. Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf

Uw pensioenbulletin juli 2011. Beleggingsbeleid doorgelicht. Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf Uw pensioenbulletin juli 2011 Beleggingsbeleid doorgelicht Beambtenfonds voor het Mijnbedrijf Externe deskundigen hebben in opdracht van het bestuur een zogenaamde ALM-studie (Asset Liability Management)

Nadere informatie

Toeslagverlening Uitgave mei 2015

Toeslagverlening Uitgave mei 2015 Toeslagverlening Uitgave mei 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds Sabic, gevestigd te Sittard (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend indicatief

Nadere informatie

Toelichting Inkopen van Netto pensioenaanspraken

Toelichting Inkopen van Netto pensioenaanspraken Toelichting Inkopen van Netto pensioenaanspraken Voor wie? Deze toelichting is van belang voor medewerkers die deelnemen aan de nettopensioenregeling. Doel toelichting Het pensioenfonds communiceert in

Nadere informatie

Risico s rond pensioen. Versie 29-12-2015

Risico s rond pensioen. Versie 29-12-2015 Risico s rond pensioen Versie 29-12-2015 Versie 29-12-2015 Risico s rond pensioen Volgens een onderzoek van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) blijken de meeste Nederlanders nog hoge, ja vaak te hoge,

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst deelnemers SPF april 2015

Informatiebijeenkomst deelnemers SPF april 2015 Stichting Pensioenfonds SPF Informatiebijeenkomst deelnemers SPF april 2015 Programma 1. Pensioenbewustzijn 2. SPF 2014 3. SPF 2015 4. Rondvraag 2 Pensioenbewustzijn via collectieve communicatie Website:

Nadere informatie

Waardeoverdracht. bij indiensttreding. Wat is waardeoverdracht? Is waardeoverdracht. verstandig? Goed om te weten. Een nieuwe baan.

Waardeoverdracht. bij indiensttreding. Wat is waardeoverdracht? Is waardeoverdracht. verstandig? Goed om te weten. Een nieuwe baan. Waardeoverdracht bij indiensttreding Meer weten? www.kpnpensioen.nl Wat is waardeoverdracht? 4 Zoek en vind 11 Een nieuwe baan 3 Is waardeoverdracht verstandig? Goed om te weten 6 Zo vraagt u aan 10 9

Nadere informatie

Nieuwsbrief pensioenfonds Werk en (re)integratie. Flits. Wat weet u over uw pensioen?

Nieuwsbrief pensioenfonds Werk en (re)integratie. Flits. Wat weet u over uw pensioen? Nieuwsbrief pensioenfonds Werk en (re)integratie Mei 2011 Flits Wat weet u over uw pensioen? Uw pensioen. Dat klinkt voor veel mensen nog heel ver weg. Toch is het belangrijk om daar nu al over na te denken.

Nadere informatie

De resultaten van de deelnemersenquête DNB & DNB Pensioenfonds. mei, 2014

De resultaten van de deelnemersenquête DNB & DNB Pensioenfonds. mei, 2014 De resultaten van de deelnemersenquête DNB & DNB Pensioenfonds mei, 2014 1 Beste DNB er Hartelijk dank voor jouw deelname aan en/of interesse in dit deelnemersonderzoek onder (ex)werknemers van DNB. Van

Nadere informatie

U gaat uit dienst. Wat betekent dit voor uw pensioen, partnerpensioen en arbeidsongeschiktheidsverzekering?

U gaat uit dienst. Wat betekent dit voor uw pensioen, partnerpensioen en arbeidsongeschiktheidsverzekering? U gaat uit dienst. Wat betekent dit voor uw pensioen, partnerpensioen en arbeidsongeschiktheidsverzekering? Inhoud U gaat uit dienst. 3 Situatie 1: U heeft een nieuwe werkgever. 4 Situatie 2: U start uw

Nadere informatie

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20

Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014. Stand van zaken SVG. 1 van 20 Stichting Voorzieningsfonds Getronics 5 februari 2014 Stand van zaken SVG 1 van 20 Programma Pensioenfonds SVG Wat speelt er rond de pensioenen? Financiële positie SVG Kortingsmaatregel Vooruitblik 2014-2015

Nadere informatie

Het jaarverslag 2014 samengevat

Het jaarverslag 2014 samengevat Het jaarverslag 2014 samengevat Uw pensioenfonds blikt terug én vooruit Deelnemers 1.711 In 2014 verdiende het fonds 55,1 miljoen dankzij beleggen. Dat bedrag staat voor een rendement van 20,1%. Het fonds

Nadere informatie

De dekkingsgraad van het Pensioenfonds is bijna elke maand anders. Dat komt vooral door de rentestand en onze beleggingsopbrengsten.

De dekkingsgraad van het Pensioenfonds is bijna elke maand anders. Dat komt vooral door de rentestand en onze beleggingsopbrengsten. Nieuwsbrief Ballast Nedam Pensioenfonds September 2013 Tijd voor een nieuwsbrief van uw Pensioenfonds. Er gebeurt veel in de Nederlandse pensioenwereld; dat kan u bijna niet zijn ontgaan. In onze vorige

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. #8 december 12

Pensioen Nieuws. #8 december 12 Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #8 december 12 1 AVEBE Pensioenfonds doet het goed in spannende tijden 2 Wolter Bouwmeester stopt als bestuurslid Nieuwe uitvoerder Pensioenspaarregeling

Nadere informatie

Jaarbericht 2014. Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3. 2014 in cijfers 5. Wijzigingen in de pensioenregeling 7

Jaarbericht 2014. Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3. 2014 in cijfers 5. Wijzigingen in de pensioenregeling 7 Jaarbericht 2014 Financiële positie Pensioenfonds Forbo 3 2014 in cijfers 5 Wijzigingen in de pensioenregeling 7 De organisatie Pensioenfonds Forbo 8 Kerncijfers 11 2014 stond vooral in het teken van gewijzigde

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland. Extra nieuwsbrief 2014 nummer 6

Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland. Extra nieuwsbrief 2014 nummer 6 Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland Extra nieuwsbrief 2014 nummer 6 In deze nieuwsbrief Voorwoord Toeslagverlening 1.1.2015 Inhaaltoeslagverlening Pensioenpremie 2015 De informatie in dit document

Nadere informatie

Pensioennieuws is een uitgave van het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie en het Vroegpensioenfonds voor de Baksteenindustrie

Pensioennieuws is een uitgave van het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie en het Vroegpensioenfonds voor de Baksteenindustrie Pensioennieuws December 2014 Nummer 17 Pensioennieuws is een uitgave van het Bedrijfstakpensioenfonds voor de Baksteenindustrie en het Vroegpensioenfonds voor de Baksteenindustrie Het Baksteenpensioenfonds

Nadere informatie

blad ONS PENSIOEN ACTUELE ONDERWERPEN OVER Ontmoet mij op www.onsbpfschilders.nl DEKKINGSGRAAD de laatste ontwikkelingen 4

blad ONS PENSIOEN ACTUELE ONDERWERPEN OVER Ontmoet mij op www.onsbpfschilders.nl DEKKINGSGRAAD de laatste ontwikkelingen 4 Pensioen blad voor ondernemers december 2014 ONS PENSIOEN GAAT OPNIEUW VERANDEREN 2 DEKKINGSGRAAD de laatste ontwikkelingen 4 Invoering nieuwe wet: PENSIOENLOON ANDERS BEPAALD 4 OVERLIJDEN EN DE ZORG VOOR

Nadere informatie

Bijzonder Militair NabestaandenPensioen

Bijzonder Militair NabestaandenPensioen Bijzonder Militair NabestaandenPensioen 3 Inhoudsopgave pagina Voor wie is deze brochure? 4 Uw partner en kinderen 5 U overlijdt. Wie moet wat regelen? 6 Militair InvaliditeitsPensioen 8 ArbeidsongeschiktheidsPensioen

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Wat komt er op ons af? #10 januari 14. Pensioenfonds

Pensioen Nieuws. Wat komt er op ons af? #10 januari 14. Pensioenfonds Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE #10 januari 14 1 Wat komt er op ons af? Dekkingsgraad stabiel Alle pensioenen omhoog 2 Tijdelijke pensioenregeling 1 jaar verlengd 3 Anw-hiaatpensioenregeling

Nadere informatie

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008

Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 Stichting Metro Pensioenfonds Populair jaarverslag 2008 blad 1 van 7 Het Metro Pensioenfonds Hieronder eerst een aantal bijzonderheden over het Metro Pensioenfonds. Het Metro Pensioenfonds is opgericht

Nadere informatie

datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420

datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420 Aan: alle actieve deelnemers alle gewezen deelnemers alle pensioengerechtigden datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420 Betreft: de risico s van het pensioenfonds voor

Nadere informatie

Nieuws over uw pensioen

Nieuws over uw pensioen Nieuws over uw pensioen uitgave van Stichting Pensioenfonds Wonen APRIL 2015 PAG. 2 Meer stabiliteit en transparantie PAG. 4 Verantwoordingsorgaan houdt bestuur scherp PAG. 5 12.000 deelnemers kiezen voor

Nadere informatie

Deelnemersbijeenkomst

Deelnemersbijeenkomst Deelnemersbijeenkomst Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland 18 november 2014 13 oktober 2010 Deelnemersbijeenkomst Agenda Opening 2013 Financiën: Dekkingsgraad en financiële situatie Henk Beleggingsbeleid

Nadere informatie

Van de voorzitter KUNNEN WE DE PENSIOENEN VERHOGEN, JA OF NEE?

Van de voorzitter KUNNEN WE DE PENSIOENEN VERHOGEN, JA OF NEE? Van de voorzitter KUNNEN WE DE PENSIOENEN VERHOGEN, JA OF NEE? Als bestuur nemen we ieder jaar vele besluiten. Een van de belangrijkste besluiten is die over de indexatie, ook wel toeslagverlening genoemd.

Nadere informatie

Inhoudsopgave. pagina

Inhoudsopgave. pagina Scheiden of uit elkaar gaan hoe u dat regelt met uw pensioen Inhoudsopgave pagina U gaat uit elkaar 4 Verdelen of niet verdelen? 6 Verdelen in twee gelijke delen, wettelijke verdeling 7 U wijkt af van

Nadere informatie

Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis

Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis Vragen & antwoorden over uw pensioen en de kredietcrisis Corporate Pensioen 4 Juni 2009 Vragen 1. Hoe zeker is mijn toekomstige pensioenvoorziening bij Nationale-Nederlanden? 3. Hoe weet ik hoeveel pensioen

Nadere informatie

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG

2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 2012 in het kort TOELICHTING OP HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2012 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Uw pensioenbulletin juli 2010. Pensioenen per 1 juli 2010 niet verhoogd. Algemeen Mijnwerkersfonds

Uw pensioenbulletin juli 2010. Pensioenen per 1 juli 2010 niet verhoogd. Algemeen Mijnwerkersfonds Uw pensioenbulletin juli 2010 Algemeen Mijnwerkersfonds Pensioenen per 1 juli 2010 niet verhoogd Door de huidige dekkingsgraad en de onzekere economische omstandigheden heeft het bestuur, na advies van

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Sterke partners bij beleggingsbeleid. Resultaten onderzoek risicobereidheid. 2,50 per ingelegde euro

Nieuwsbrief. Sterke partners bij beleggingsbeleid. Resultaten onderzoek risicobereidheid. 2,50 per ingelegde euro Nieuwsbrief oktober 2015 Bestuur SPOA: Sterke partners bij beleggingsbeleid Veel deelnemers hebben vragen over de deskundigheid van de bestuursleden van SPOA op het gebied van beleggen, zo bleek uit het

Nadere informatie

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015 KWARTAALVERSLAG DERDE KWARTAAL 2015 1. In het kort De beleidsdekkingsgraad per 30 september 2015 bedroeg 112,6% Het rendement van 1 juli tot en met 30 september 2015 bedroeg -1,6% Het pensioenvermogen

Nadere informatie

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630 Pensioenfonds Productschappen Bezoekadres Laan van Zuid Hoorn 165 2289 DD Rijswijk Postadres Postbus 3042 2280 GA Rijswijk Telefoon 070 4138630 Fax 070 4138650 E-mail info@pbodnl Website wwwpbodnl KvK

Nadere informatie

AMF een goed geregeld pensioen. Bulletin Algemeen Mijnwerkersfonds 2005

AMF een goed geregeld pensioen. Bulletin Algemeen Mijnwerkersfonds 2005 AMF een goed geregeld pensioen Bulletin Algemeen Mijnwerkersfonds 2005 Het bestuur van het Algemeen Mijnwerkersfonds (AMF) wil haar rechthebbenden van goede en belangrijke informatie voorzien. Leest u

Nadere informatie

Sociale Verzekeringsbank

Sociale Verzekeringsbank Sociale Verzekeringsbank Ik heb de begrafeniskosten van mijn overleden moeder betaalt, komt ik dan in aanmerking voor een tegemoetkoming? Toelichting behorend bij het aanvraagformulier voor een eenmalige

Nadere informatie

STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS

STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS De pensioenregeling van SBZ STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS ZORGVERZEKERAARS Uw pensioen bij SBZ Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Zorgverzekeraars (SBZ) is het pensioenfonds voor de zorgverzekeringssector

Nadere informatie

Gebeurtenissen melden bij SPF. Versie 25-02-2016

Gebeurtenissen melden bij SPF. Versie 25-02-2016 Gebeurtenissen melden bij SPF Versie 25-02-2016 Versie 25-02-2016 Gebeurtenissen melden bij SPF Als er iets in je levenssituatie verandert, krijgt Stichting Pensioenfonds SABIC (SPF) als je in Nederland

Nadere informatie

Vrijwillig PensioenSparen

Vrijwillig PensioenSparen Vrijwillig PensioenSparen Uitgave juni 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds DSM Nederland, gevestigd te Heerlen (het pensioenfonds ) is van algemene aard,

Nadere informatie

Jaarbericht 2013. 2013: Een onrustig jaar. Dekkingsgraad en rente in 2013. Vragen over pensioen?

Jaarbericht 2013. 2013: Een onrustig jaar. Dekkingsgraad en rente in 2013. Vragen over pensioen? Jaarbericht 2013 2013: Een onrustig jaar Het jaar 2013 was voor pensioenfonds SABIC (SPF) een onrustig jaar. Het was een jaar waarin lang onzekerheid bestond over indexatie en korting. Uiteindelijk bleek

Nadere informatie

Nieuws over uw pensioen

Nieuws over uw pensioen BpfTEX Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Groothandel in Textielgoederen en Aanverwante Artikelen Nieuws over uw pensioen Juni 2010 Bas de Lege, secretaris BPF Tex en Jan Edu Kelder, voorzitter

Nadere informatie

Ontwikkelingen in 2012

Ontwikkelingen in 2012 1 Jaarbericht 2012 Ontwikkelingen in 2012 2012 was, in alle opzichten, weer een bewogen jaar. We kregen onder meer te maken met hectische ontwikkelingen op de financiële markten, met veranderingen in de

Nadere informatie

Bewaar deze brief en de bijbehorende brochure zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn.

Bewaar deze brief en de bijbehorende brochure zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders zijn. Model startbrief Naam Adres Postcode Woonplaats Datum Onderwerp Bewaar deze brief en de bijbehorende brochure zorgvuldig. Pensioen heeft nu misschien niet uw hoogste aandacht, binnenkort kan dat anders

Nadere informatie

Uw Flexibel Directie Pensioen in de praktijk. Praktische informatie bij uw pensioen

Uw Flexibel Directie Pensioen in de praktijk. Praktische informatie bij uw pensioen Uw Flexibel Directie Pensioen in de praktijk. Praktische informatie bij uw pensioen Inhoud Welkom! 3 Contact met Apeldoorn. 4 Veranderingen in uw persoonlijke situatie. 6 Beleggingen en uw Flexibel Directie

Nadere informatie

Pensioen. Inhoud. Nieuws. Pagina 2. Dit zijn wij. Pagina 3. Ontwikkelingen bij Pensioenfonds UWV. Pagina 4. Het jaarplan 2015.

Pensioen. Inhoud. Nieuws. Pagina 2. Dit zijn wij. Pagina 3. Ontwikkelingen bij Pensioenfonds UWV. Pagina 4. Het jaarplan 2015. nummer 5 - maart 2015 Pensioen &u Inhoud Pagina 2 Nieuws Pagina 3 Dit zijn wij Pagina 4 Ontwikkelingen bij Pensioenfonds UWV Pagina 6 Het jaarplan 2015 Pagina 7 Veelgestelde vragen aan de Pensioendesk

Nadere informatie

Waardeoverdracht bij indiensttreding Voor werknemers van PostNL en gelieerde ondernemingen

Waardeoverdracht bij indiensttreding Voor werknemers van PostNL en gelieerde ondernemingen Waardeoverdracht bij indiensttreding Voor werknemers van PostNL en gelieerde ondernemingen Uw pensioen bij Pensioenfonds PostNL Is waardeoverdracht wenselijk in mijn geval? 4 9 Pensioenen overdragen Gevolgen

Nadere informatie

Eerder met pensioen Uitgave juli 2015

Eerder met pensioen Uitgave juli 2015 Eerder met pensioen Uitgave juli 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds DSM Nederland, gevestigd te Heerlen (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend

Nadere informatie

Wat is er aan de hand met uw pensioen?

Wat is er aan de hand met uw pensioen? Wat is er aan de hand met uw pensioen? versie 2; 01-01-2012 Programma AOW nu en vanaf 2013 De mogelijkheden van ABP Pensioen Wat is er aan de hand met uw pensioen? Meer weten? versie 2; 01-01-2012 2 AOW

Nadere informatie

VEELGESTELDE VRAGEN. Algemeen

VEELGESTELDE VRAGEN. Algemeen Algemeen 1 Wat is een UPO? UPO staat voor Uniform Pensioenoverzicht. Het UPO geeft u inzicht in uw huidige en toekomstige financiële situatie (en de situatie voor uw eventuele nabestaanden) bij pensionering,

Nadere informatie

datum fonds afdeling contactpersoon telefoon e-mail nummer 020-5418200 ks@pensioenfondspgb.nl onderwerp Geachte

datum fonds afdeling contactpersoon telefoon e-mail nummer 020-5418200 ks@pensioenfondspgb.nl onderwerp Geachte datum fonds afdeling contactpersoon telefoon e-mail nummer 020-5418200 ks@pensioenfondspgb.nl onderwerp Geachte Hartelijk welkom bij PGB, het pensioenfonds voor werknemers in de informatie- en mediasector

Nadere informatie

Partner- en Wezenpensioen. Versie 26-02-2016

Partner- en Wezenpensioen. Versie 26-02-2016 Partner- en Wezenpensioen Versie 26-02-2016 Versie 26-02-2016 Partner en wezenpensioen Als je nog in dienst bent en je overlijdt, of als je al gepensioneerd bent en je overlijdt, dan is er partnerpensioen

Nadere informatie

Uw pensioen in zicht. 1 Kopje van een bepaalde lengte. Wat u kunt kiezen, Wat u moet weten

Uw pensioen in zicht. 1 Kopje van een bepaalde lengte. Wat u kunt kiezen, Wat u moet weten Uw pensioen in zicht 1 Kopje van een bepaalde lengte Wat u kunt kiezen, Wat u moet weten UW PENSIOEN IN ZICHT 3 Inhoud Pensioenfonds Hoogovens biedt deelnemers aan Pensioenregeling 2015 de mogelijkheid

Nadere informatie

Vrijwillig PensioenSparen

Vrijwillig PensioenSparen Vrijwillig PensioenSparen Uitgave juli 2014 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds SABIC, gevestigd te Sittard (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend

Nadere informatie

Waardeoverdracht van uw pensioenopbouw

Waardeoverdracht van uw pensioenopbouw Waardeoverdracht van uw pensioenopbouw Een nieuwe baan! Gefeliciteerd! U heeft een andere baan. Met andere collega s en misschien wel heel ander werk. Een nieuwe stap, die ook gevolgen heeft voor de opbouw

Nadere informatie

Waardeoverdracht. bij indiensttreding

Waardeoverdracht. bij indiensttreding Waardeoverdracht bij indiensttreding 1 2 Inhoud 1. Een nieuwe baan! 4 2. Wat is waardeoverdracht? 5 3. Wat kunt u overdragen? 7 4. Waardeoverdracht: wel of niet doen? 8 6. Zo vraagt u waardeoverdracht

Nadere informatie

Wijziging uitvoerder & pensioenregeling 2015 25 november 2014

Wijziging uitvoerder & pensioenregeling 2015 25 november 2014 Wijziging uitvoerder & pensioenregeling 2015 25 november 2014 1 Doel van deze bijeenkomst Toelichting waarom overstap naar nieuwe pensioenuitvoerder Toelichting waarom nieuwe pensioenregeling per 1-1-2015

Nadere informatie

Reglement. Compensatieregeling pensioen RTL Nederland

Reglement. Compensatieregeling pensioen RTL Nederland Reglement Compensatieregeling pensioen RTL Nederland 1 juli 2013 1 Inhoudsopgave Compensatieregeling pensioen RTL Nederland Artikel 1.1 Wat bedoelen we met bepaalde begrippen en afkortingen in dit reglement?

Nadere informatie

Het Individueel Werknemer Pensioen. Voor werknemers met een unieke positie

Het Individueel Werknemer Pensioen. Voor werknemers met een unieke positie Het Individueel Werknemer Pensioen. Voor werknemers met een unieke positie Inhoud Voor iedereen een passend pensioen. 3 Zo werkt het Individueel Werknemer Pensioen. 4 Even uw voordelen op een rij! 6 U

Nadere informatie