Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen"

Transcriptie

1

2 NAE Congres Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen 27 november 2014 Regardz Nieuwe Buitensociëteit, Zwolle

3 COLOFON Redactie-adres: Bureau NAE, p/a Amarum-GGNet Den Elterweg 75, 7207 AE Zutphen Eindredactie: Judith Offringa-Rodenburg Illustratie: Susan Koldenhof, Karen Niesing Uitgave: november 2014

4 Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen Voorwoord Waar we bij het vorige congres in 2012 met enige zorg op vooruit blikten, is nu volop in de actualiteit: de bezuinigingen waar de GGZ voor staat, de stelselwijziging en de transformatie in de zorg voor jeugdigen hebben hun beslag gekregen. De invloed van de gemeentes en de zorgverzekeraars groeit. Hoe gaan we met deze ontwikkelingen om? Met welke creativiteit zorgen we toch nog voor een goede kwaliteit van zorg in de komende tijd? De NAE wil staan voor goede zorg, gebaseerd op wetenschappelijke inzichten en waar dit niet mogelijk is, op de beste praktijk gebaseerde kennis of innovatie. Het lidmaatschap van de NAE is voor een aantal zorgverzekeraars een must en ook de invloed van het TOPGGZ-keurmerk groeit. Kortom, het veld is volop in beweging. Opnieuw hebben we dit congres georganiseerd met elkaar, met hulpgebruikers en hulpverleners. Het ochtendprogramma bestaat uit drie langere en drie flits presentaties, in de middag vindt u weer drie rondes aan workshops, inclusief een symposium en een voorstelling. Daarnaast zijn er posters in de bovenfoyer, met een prijs! en de pauze wordt opgefleurd met beelden van eerdere congressen om goede herinneringen op te halen. Dit vierde NAEcongres zou er niet zijn gekomen zonder de inspanning van de congrescommissie, onze bureaumedewerkers en tweede congresmanager, onze grote dank! Ook danken wij de Leontien Foundation die opnieuw de toegang voor hulpgebruikers en hun naasten mogelijk heeft gemaakt. Namens het bestuur en de congrescommissie wens ik u en jou een hele goede dag toe! Prof. Dr. Annemarie van Elburg Voorzitter NAE Congrescommissie: Wijbrand Hoek, voorzitter Alexandra Dingemans Annemarie van Elburg Hetty Gunning Lisette Kok Greta Noordenbos Sjoukje Sinke Erik Vleeschdrager Patricia Bos Congresmanagers: Judith Offringa-Rodenburg Marga Oudendijk-Meems

5 INHOUD Algemeen... 6 Plattegronden... 7 Programma... 9 Symposium Workshops Posters Informatiemarkt Bijlagen: Lidinstellingen NAE Bijscholingstraject NAE... 73

6 ALGEMEEN Doelgroep Psychiaters, kinderartsen, huisartsen, AIOS, psychologen, psychotherapeuten, gedragstherapeuten, socio- en vaktherapeuten, diëtisten, verpleegkundigen, zorgprofessionals, zorgmanagers, beleidmakers, onderzoekers, ervaringsdeskundigen, patiënten en belangstellenden. Accreditatie (ID-nummer ) (Cognitief) gedragstherapeuten (VGCt): 5 punten; Diëtisten NVD (Kwaliteitsregister Paramedici): 5 punten; Eerstelijns psychologen (NIP): 6,5 punten; Huisartsen (Accreditatie Bureau Cluster 1): 5 punten; Kinderartsen (NVK Ned. Ver. voor Kindergeneeskunde): 5 punten; Kinder- en jeugdpsycholoog/orthopedagoog-generalist (NIP-K&J/NVO-OG): 5 punten Klinisch psycholoog (FGzPt): 3 punten; Psychiaters (NVvP Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie): 5 punten; Relatie- en gezinstherapeuten (NVRG): 1 punt; Vaktherapeuten (SRVB Stichting Register Vaktherapeutische Beroepen): 8 punten; Verpleegkundig Specialisten (RSV): 5 punten; Verpleegkundigen (Kwaliteitsregister V&V / Register Zorgprofessionals): 5 punten; Materiële steun Dankzij steun van de Leontien Foundation is aan hulpgebruikers en hun naasten de mogelijkheid geboden het NAE Congres 2014 Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen tegen gereduceerd tarief te bezoeken. Congresorganisatie NAE Nederlandse Academie voor Eetstoornissen p/a Accare Boschlust, Postbus 39, 9400 AA ASSEN Telefoon: E: W: Congressecretariaat Voor alle nazorg, vragen over facturering, accreditatie, etc. Marga Oudendijk-Meems, congresmanager Telefoon: Voor perscontacten, vragen over publicaties (web en print) Judith Offringa-Rodenburg, congresmanager Telefoon: Congreslocatie Regardz Event Center Nieuwe Buitensociëteit Zwolle Stationsplein 1, 8011 CW ZWOLLE Telefoon:

7 Plattegrond Nieuwe Buitensociëteit Zwolle Begane grond ENTREE PARKEER PLAATS wc L Restaurant 1 Bar Foyer Bar wc Receptie 7 8 L = Lift ENTREE 1 t/m 21 = zalen Zaal 5 en 6 zijn te combineren Zalen 11 t/m 14 zijn te combineren Zaal 15 en 16 zijn te combineren Zalen 17 t/m 21 zijn te combineren

8 Plattegrond Nieuwe Buitensociëteit Zwolle 1e verdieping 25 wc 1 Boven Foyer 24 Bar L b 2a L = Lift 1 = balkon grote zaal 2 t/m 4 = zalen 23 t/m 30 = zalen Zaal 2a en 2b zijn te combineren Zaal 24 en 25 zijn te combineren

9 NAE Congres 27 november 2014, Zwolle Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen PROGRAMMA uur Ontvangst en registratie uur Plenair ochtendprogramma uur Welkom / opening Prof.dr. Annemarie van Elburg, voorzitter bestuur NAE Prof.dr. H. Wijbrand Hoek, voorzitter congrescommissie NAE uur Een toekomstbestendige visie op de zorg voor eetstoornissen: uitdagingen en kansen Prof.dr. Eric van Furth, Centrum Eetstoornissen Ursula / Universiteit Leiden uur FLITS De 7 eigenschappen van een effectieve patiëntenorganisatie Jesús de la Torre y Rivas, voorzitter WEET vereniging rond eetstoornissen uur Onderzoek naar psychotherapie: over RCT s, werkingsmechanismen en essentiële componenten Prof.dr. Pim Cuijpers, VU Amsterdam uur Pauze / Poster- & informatiemarkt uur FLITS De kunst van het (niet) eten Prof.dr. Annemarie van Elburg, Altrecht Eetstoornissen Rintveld / Universiteit Utrecht uur Exposure bij eetstoornissen: hoe doe je dat (goed)? De nieuwste inzichten Prof.dr. Anita Jansen, Universiteit Maastricht uur FLITS Cognitieve gedragstherapie is ongeschikt voor emotioneel etende BED s Prof.dr. Tatjana van Strien, VU Amsterdam & Radboud Universiteit Nijmegen uur Afronding ochtendprogramma & Huishoudelijke mededelingen uur Lunch / Poster- & informatiemarkt uur Algemene Ledenvergadering NAE uur Special Interest Group PMT (werkveldgroep van de NVPMT) uur Parallelsessies uur Workshops ronde uur Workshops ronde 2, Symposium & Posterpresentaties uur Pauze / Poster- & informatiemarkt uur Workshops ronde uur Uitreiking posterprijzen uur Borrel en afsluiting Het NAE Congres 2014 wordt mede mogelijk gemaakt door inspanningen van de Leontien Foundation en WEET vereniging rond eetstoornissen.

10 NAE Congres 27 november 2014, Zwolle Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen Workshops Ronde uur 1 Behandeling van eetstoornissen 2.0: cognitieve bias modificatie bij eetstoornissen Renate Neimeijer, psycholoog Accare en promovenda Rijksuniversiteit Groningen; Klaske Glashouwer, docent/onderzoeker Rijksuniversiteit Groningen en GZ-psycholoog Accare 2 Leontien van Moorsel over motiveren voor herstel van een eetstoornis Leontien Zijlaard-van Moorsel, viervoudig Olympisch kampioene wielrennen, meervoudig wereldkampioene en oprichter Leontien Foundation; Anton van Amerongen, sociotherapeut Centrum Eetstoornissen Ursula en bestuurslid NAE en Leontien Foundation; Greta Noordenbos, senior onderzoeker en universitair docent Universiteit Leiden 3 Gericht op een gezond gewicht Diana Barneveld, diëtist en psychosociaal werker; Liesbeth Libbers, diëtist en psycholoog namens de stuurgroep Voedings Interventie Eetstoornissen (VIE) 4 Aansluiten bij de sociaal-emotionele ontwikkeling van de cliënt Anita Dortmans, coördinator regio Zuid/GZ-psycholoog, Angèle Morren, GZ-psycholoog, & Margreet Faber, psychiatrisch verpleegkundige namens Centrum voor Consultatie en Expertise (CCE) 5 Groepsbehandeling van eetstoornissen. Hoe groepsdynamische processen hanteren in een intensieve behandeling en binnen het team? Wendy Baakman, cognitief gedragstherapeut VGCt, GZ-psycholoog i.o. tot (groeps)psychotherapeut, & Leonie Muller-van Domburg, GZ-psycholoog i.o. tot (groeps)psychotherapeut, Amarum Centrum voor Eetstoornissen (GGNet) 6 Minder geld voor meer duurzaam herstel: een contradictio in terminis, of bereikbare realiteit? Jouke Hoeksma, bestuurder, & Sander de Vos, onderzoeker, Human Concern 7 De PMT-module agressieregulatie bij eetstoornissen: een korte en krachtige interventie Cees Boerhout, PMT Lentis PsyQ Groningen en Rob Giel Onderzoekcentrum UMCG; Marjon Voskamp, PMT GGNet en secretaris NVPMT 8 (Geweldloos) Verzet bij eetstoornissen: een nieuwe benadering om ouders en hulpverleners van onmacht naar kracht te helpen Elisabeth Thiadens & Maartje Snoek, GZ-psychologen, De Bascule 9 Individuele rehabilitatie bij langdurige eetstoornissen: kwaliteit van zorg of overbodige luxe? Carla Hoogenhout, verpleegkundige/irb trajectbegeleider, Mirjam van der Linden, GZpsycholoog, & Diane Hop-Duijst, SPH/trajectbegeleider/CGW, Altrecht Eetstoornissen Rintveld

11 Workshops Ronde uur 10 Begrip voorop: behandel- en bedrijfsresultaat Grip op behandel- en bedrijfsresultaat Barbara Bertina, medisch directeur, & Thom van Haaren, bestuursadviseur onderzoek en innovatie, Centrum Obesitas Europa (CO-EUR) 11 Het Leontienhuis: samen strijden tegen eetstoornissen Fieke Thijs, alg. manager Leontienhuis; Leontien Zijlaard-van Moorsel, viervoudig Olympisch kampioene wielrennen, meervoudig wereldkampioene en oprichter Leontien Foundation; Floor van Dooren, Annemarie Klee, & Marloes de Visser, ervaringsdeskundige vrijwilligers Leontienhuis 12 Normaliseren naar herstel: is meergezinsdagbehandeling mogelijk voor volwassen cliënten? Sonja Fleminger, supervisor, Saskia Vermeulen, klinisch psycholoog/psychotherapeut, Marja Krieger, systeemtherapeut, & Machteld Touw, systeemtherapeut Centrum Eetstoornissen Ursula 13 E-health, online hulpverlenen en ondersteunen, hoe doe je dat? Scarlet Hemkes, projectleider Proud2Bme, Masja Ninck Blok, psycholoog/projectmanager Featback, Nouska de Bruijn, projectmedewerker/ervaringsdeskundige, & Hiske Visser, centrumadviseur ervaringsdeskundigheid, Centrum Eetstoornissen Ursula 14 De noodzaak van preventie van eetstoornissen in tijden van bezuiniging: overeenkomsten en verschillen tussen Nederland en Vlaanderen Greta Noordenbos, senior onderzoeker en universitair docent Universiteit Leiden; An Vandeputte, oprichter en coördinator van Vlaams Kenniscentrum rond eet- en gewichtsproblemen, Eetexpert, en gedragspsychotherapeut 15 DSM-5 in de praktijk Wijbrand Hoek, opleider psychiatrie/directeur Parnassia Academie en hoogleraar UMCG; Annemarie van Elburg, medisch manager Altrecht Eetstoornissen Rintveld en hoogleraar Universiteit Utrecht 16 De vermijdend restrictieve voedselinname stoornis (ARFID) Jeannette Hop, kinder- en jeugdpsychiater, Jacomien van der Linden, GZ-psycholoog, psychotherapeut, Hanneke Tuijtel, diëtiste, & Anne Bressers, systeemtherapeut, allen Altrecht Eetstoornissen Rintveld 17 Groepsbehandeling van eetstoornissen. Hoe groepsdynamische processen hanteren in een intensieve behandeling en binnen het team? Wendy Baakman, cognitief gedragstherapeut VGCt, GZ-psycholoog i.o. tot (groeps)psychotherapeut, & Leonie Muller-van Domburg, GZ-psycholoog i.o. tot (groeps)psychotherapeut, Amarum Centrum voor Eetstoornissen (GGNet) 18 Interactieve presentaties onderzoek en innovatie in de zorg ingeleid door Alexandra Dingemans, senior onderzoeker Centrum Eetstoornissen Ursula; Sandra Mulkens, universitair docent Universiteit Maastricht en klinisch psycholoog/psychotherapeut Riagg Maastricht; Hermien Elgersma, klinisch psycholoog/psychotherapeut & supervisor CGT, Accare Centrum voor Eetstoornissen en Rijksuniversiteit Groningen Het NAE Congres 2014 wordt mede mogelijk gemaakt door inspanningen van de Leontien Foundation en WEET vereniging rond eetstoornissen.

12 Workshops Ronde uur W19 Stillen - een beeldende voorstelling over de lange weg naar herstel van een eetstoornis Maartje Wikkerink, theatermaker, poppenspeler, theaterdocent W20 W21 W22 W23 W24 W25 W26 W27 Routine Outcome Monitoring. Wat kunnen en moeten we ermee? Alexandra Dingemans, senior onderzoeker Centrum Eetstoornissen Ursula; Eric van Furth, directeur behandelzaken Centrum Eetstoornissen Ursula en hoogleraar Universiteit Leiden Onderzoek en bevindingen bij de MGDB-jongeren: let the data do the talking Sonja Fleminger, supervisor, Saskia Vermeulen, klinisch psycholoog/psychotherapeut, Arnoud Cambier, sociotherapeut, & Gabriëlle van Son, senior onderzoeker Centrum Eetstoornissen Ursula Dilemma s in de behandeling van complexe anorexia cliënten en hoe hiermee om te gaan Isis Elzakkers, psychiater, Altrecht Eetstoornissen Rintveld Lichaamsbeleving 2.0 in anorexia nervosa Anouk Keizer, post-doc onderzoeker, Universiteit Utrecht; José Bonekamp, PMT, Altrecht Eetstoornissen Rintveld De inzetbaarheid van de Verpleegkundig Specialist GGZ Laura Moerland, verpleegkundig specialist GGZ, & Chantal Oonincx, verpleegkundig specialist i.o., Emergis Hoe kan de kwaliteit en effectiviteit van behandeling verbeterd worden? Een perspectief vanuit cliënten Carmen Netten, inhoudelijk directeur/oprichter, & Sander de Vos, onderzoeker Human Concern SMAAKK! Een blended vorm van behandeling voor eetstoornissen: een combinatie van online interventies en face-to-face gesprekken Rozemarijn Vos, GZ-psycholoog, Accare Centrum voor Eetstoornissen; Hermien Elgersma, klinisch psycholoog/psychotherapeut en supervisor CGT, Accare Centrum voor Eetstoornissen en Rijksuniversiteit Groningen EMDR bij eetstoornissen: evidentie uit de klinische praktijk en onderzoek naar de behandeleffecten op lichaamsbeleving Antonet Pepers, klinisch psycholoog/psychotherapeut & supervisor VGCt, PsyQ Groningen; Marte Swart, senior onderzoeker & psycholoog, Lentis PsyQ Groningen

13 Symposium S 10 Begrip voorop: behandel- en bedrijfsresultaat Grip op behandel- en bedrijfsresultaat Barbara Bertina, medisch directeur, & Thom van Haaren, bestuursadviseur onderzoek en innovatie, Centrum Obesitas Europa (CO-EUR) LEERDOELEN: 1. Grip op de inhoud van de behandeling 2. Multidisciplinair planmatig behandelen, hoe doe je dat binnen de richtlijnen van de zorgverzekeraar? 3. Financieel en procesmatig grip op een bedrijf met maatwerkbehandelingen hoe kan dat? VOOR WIE BESTEMD: bedoeld voor bestuurders en behandelaren die therapeutische vrijheid binnen hun organisatie willen behouden en controle willen verkrijgen over de procesmatige afspraken door invoer van bedrijfsmatige sturingsmechanismen. In het symposium wordt ingegaan op zowel inhoudelijke elementen uit de behandeling van CO-EUR, als op de bewaking van de binnen CO-EUR conform kwaliteitssysteem ingerichte processen. CO-EUR is een gespecialiseerde 2e lijns GGZ-instelling. Bij CO-EUR worden jaarlijks ongeveer 1000 cliënten met een eetstoornis en/of andere psychische stoornissen in combinatie met (ernstig) overgewicht behandeld middels een evidence based multidisciplinair programma. De multiple diagnoses bij alle eetstoornissen maakt het behandelen van cliënten complex. Bij de ontwikkeling van het behandelprogramma stonden evidence based maatwerk én de richtlijnen van zorgverzekeraars centraal. Als ondernemer wil je grip op je bedrijf. Maatwerkbehandelplannen maken, in combinatie met de complexe afrekenmethode van de GGZ DBC s, en daarbij grip houden op je bedrijfsvoering is een uitdaging. CO-EUR is die uitdaging aangegaan en heeft zowel inhoudelijk als procesmatig de bedrijfsvoering grondig aangepakt. Hierdoor is een vernieuwde, wetenschappelijk onderbouwde, modulair vormgegeven behandeling ontstaan. Elke module wordt gemonitord en met ROM metingen geëvalueerd. Deze modules zijn vertaald in vaste en variabele procesmatige parameters. Een standaard behandelplan biedt een procesmatige kapstok met vaste parameters. De variabele maatwerk modules kunnen door de behandelaren in gewenste combinatie en volgorde achter, of parallel aan elkaar in het behandelplan worden toegevoegd. De speciaal op maat gemaakte software voorspelt een verdeling van directe en indirecte tijd opgedeeld naar discipline. De daadwerkelijk gerealiseerde minuten worden vergeleken met de prognose. Zowel het plan als proces kunnen naar wens worden bijgesteld. In 1,5 jaar tijd heeft CO-EUR haar programma gedigitaliseerd en grip gekregen op zowel de inhoudelijke- als de procesmatige processen. De declarabiliteit van de medewerkers ligt rond de 80%. De resultaten van de behandelmodules in relatie tot diagnose en behandeldoel kunnen worden geëvalueerd en medewerkers kunnen worden beoordeeld op persoonlijke kwaliteiten. Hierdoor is de kwaliteit en efficiëntie van de behandeling verbeterd en is het bedrijf organisatorisch gezond. Het NAE Congres 2014 wordt mede mogelijk gemaakt door inspanningen van de Leontien Foundation en WEET vereniging rond eetstoornissen.

14 S 10 Symposium Begrip voorop: behandel- en bedrijfsresultaat (vervolg) Barbara Bertina, medisch directeur, Centrum Obesitas Europa (CO-EUR) DOELGROEP: bestuurders, programmamanagers, behandelaren TREFWOORDEN: bedrijfsvoering, bedrijfsresultaat, maatwerk modules, procesmatige aanpak, ROM, kwaliteitssysteem, obesitas Inventarisatie: De uniformiteit van de uitzondering CO-EUR behandelt alleen cliënten met een eetstoornis en/of andere psychische stoornissen in combinatie met (ernstig) overgewicht. Een gerichte en beperkte doelgroep is geschikt voor een gestandaardiseerde aanpak zou men denken! Behandelaren zijn het daar niet mee eens. Iedere cliënt is uniek en daarom bestaat ieder behandelplan uit een unieke reeks van behandelsessies met een persoonsgebonden invulling ervan. Onderliggende diagnoses op zichzelf zijn echter niet uniek en er bestaan goede wetenschappelijk onderbouwde protocollen om te behandelen. Co-morbiditeit in combinatie met de cliënt zijn/haar levenservaring maakt dat multidisciplinair maatwerk vereist is. Om dit zowel inhoudelijk als bestuurlijk mogelijk te maken heeft CO-EUR een uniek multidisciplinair modulair systeem ontwikkeld. Hierbij hebben we de cliënt en een kwalitatief hoogwaardig maatwerkplan centraal gesteld. De kapstok van het plan is door de beleidsmakers van CO-EUR aan hand van de richtlijnen en eisen van de zorgverzekeraars opgesteld. Aan deze kapstok worden wetenschappelijk onderbouwde psychologische modules toegevoegd. Deze worden geselecteerd aan hand van de gediagnostiseerde pathologie en persoonlijke leer- en behandeldoelen van de cliënt. Deze lezing bestaat uit twee delen: Als eerst wordt tekst en uitleg gegeven over het tot stand komen van behandelmodules en de parameters en elementen waaruit ze bestaan. Als tweede wordt aandacht gegeven aan de noodzakelijke verandering in denken en handelen voor het behandelteam als het gaat om het werken met een multidisciplinair modulair systeem. Hierna is ruimte voor een korte discussie welke gevolgd zal worden door de tweede lezing welke over de implementatie van deze werkwijze zal gaan.

15 Symposium S 10 Grip op behandel- en bedrijfsresultaat (vervolg) Thom van Haaren, bestuursadviseur onderzoek en innovatie, Centrum Obesitas Europa (CO-EUR) DOELGROEP: bestuurders, programmamanagers, behandelaren TREFWOORDEN: bedrijfsvoering, bedrijfsresultaat, maatwerk modules, procesmatige aanpak, ROM, kwaliteitssysteem, obesitas Ontwikkeling en implementatie: Grip op parameters Als ondernemer wil je grip op je bedrijf. Wat kost het en wat brengt het op? Dat zijn vragen die je als ondernemer beantwoord wil zien. Alleen zo kun je besturen. Maatwerkbehandelplannen maken, in combinatie met de complexe afrekenmethode van de GGZ DBC en daarbij grip op de parameters van je bedrijfsvoering houden is lastig. CO-EUR heeft haar behandeling en processen gedigitaliseerd. In het hiervoor op maat gemaakte softwarepakket is het mogelijk de modules, die Barbara Bertina hiervoor heeft beschreven, op te nemen. Hierbij worden eenmalig, per module, alle sturings- en afrekenparameters ingevoerd: directe en indirecte tijd, DBC code, aantal en frequentie van behandeling, bevoegd medewerker, individueel of groep, groepsgrootte enz. Hierdoor is het opnemen van een maatwerk behandelplan kinderlijk eenvoudig. Door de ingebouwde procesmatige besturingselementen worden geen zaken vergeten en de hulpverleners kunnen zich concentreren op de cliënt en het inhoudelijke proces van de behandeling. Gelijktijdig heeft het MT een reëel beeld van het onderhandse werk, liquiditeit en weet wat er nog gedaan moet zodat erop geanticipeerd kan worden. In deze lezing wordt ingegaan op de ontwikkeling en de implementatie van dit systeem vanuit bedrijfstechnisch oogpunt. Aan bod komen: Het doel van de missie, de randvoorwaarden, de struikelblokken de negatieve consequenties van veranderen en het rendement van de verandering. Hierna is er ruimte voor vragen en discussie. Omdat door de tweede lezing vragen over de inhoudelijke kant van de lezing kunnen opleven, zal Barbara Bertina aanschuiven bij de discussieronde.

16

17 Workshops W 1 Behandeling van eetstoornissen 2.0: cognitieve bias modificatie bij eetstoornissen Renate Neimeijer, psycholoog Accare en promovenda Rijksuniversiteit Groningen; Klaske Glashouwer, docent/onderzoeker Rijksuniversiteit Groningen en GZ-psycholoog Accare DOELGROEP: behandelaren, onderzoekers TREFWOORDEN: cognitieve processen, informatieverwerking, bias, experimenteel onderzoek Mensen die last hebben van psychische stoornissen vertonen allerlei vertekeningen ( biases ) in de manier waarop ze informatie verwerken. Recent onderzoek toont aan dat ook mensen met eetstoornissen deze biases laten zien, zoals een overmatige aandacht voor voedsel of het lichaam en een automatische neiging om zulke zaken te naderen of juist te vermijden. Een belangrijke vraag is natuurlijk of deze verstoorde cognitieve processen ook bijdragen aan het ontstaan, in stand houden en/of terugkeren van eetstoornissen, of dat zeverschijnen en verdwijnen tegelijk met de eetstoornis, zonder dat ze van invloed zijn op de eetstoornis symptomen. Recente onderzoeksresultaten ondersteunen inmiddels de eerste mogelijkheid (zie bijvoorbeeld Smith & Rieger, 2009). Dat maakt het interessant om verder te onderzoeken of deze biases verminderd kunnen worden door middel van gerichte training (zgn. cognitieve bias modificatie). Ook roept het de vraag op of zulke trainingen effectief en bruikbaar zouden kunnen zijn als (additionele) therapie in de behandeling van eetstoornissen of obesitas (Smith, 2009). In tijden van bezuiniging is het immers extra belangrijk op zoek te gaan naar vernieuwende, kostenefficiënte interventies die het bestaande behandelaanbod kunnen versterken. In deze workshop/lezing zullen we uitgebreid stilstaan bij de theoretische onderbouwing en empirische evidentie van cognitieve bias modificatie bij eetstoornissen. Ook zullen we voorbeelden van computertaken laten zien die worden gebruikt in dit type onderzoek en is er de gelegenheid deze taken zelf uit te proberen. Literatuur: Kemps, E., Tiggemann, M., & Hollitt, S. (2014). Biased attentional processing of food cues and modification in obese individuals. Health Psychology, doi: /hea Smith, E., & Rieger, E. (2009). The effect of attentional training on body dissatisfaction and dietary restriction. European Eating Disorders Review, 17(3), doi: /erv.921.

18 W 2 Workshops Leontien van Moorsel over motiveren voor herstel van een eetstoornis Leontien Zijlaard-van Moorsel, viervoudig Olympisch kampioene wielrennen, meervoudig wereldkampioene en oprichter Leontien Foundation; Anton van Amerongen, sociotherapeut Centrum Eetstoornissen Ursula en bestuurslid NAE en Leontien Foundation; Greta Noordenbos, senior onderzoeker en universitair docent Universiteit Leiden DOELGROEP: cliënten, betrokkenen, ervaringsdeskundigen, behandelaren TREFWOORDEN: motivatie, herstel, keerpunt, ambivalentie In deze workshop wordt begonnen met het belang van intrinsieke motivatie voor herstel van een eetstoornis, waarbij mensen zelf van binnenuit gemotiveerd raken om te herstellen. Helaas duurt het vaak heel lang om gemotiveerd raken voor herstel. Iemand die daar zelf ervaring mee heeft is de Olympisch kampioen Leontien van Moorsel. Zij wordt in deze workshop geïnterviewd door Greta Noordenbos van de Universiteit Leiden. Daarbij komen onder ander de volgende vragen aan bod: Hoe lang heeft het bij jou geduurd voordat je gemotiveerd raakte voor herstel? Waarom heeft dat zo lang geduurd? Heb je een keerpunt of omslagmoment gehad waarbij je echt beter wilde worden? Welke personen zijn daarbij belangrijk geweest? Hoe lang heeft het toen nog geduurd voordat je herstelde van je eetstoornis? In het tv-programma Tot op het bot van BNN probeer je verschillende meiden te motiveren voor herstel van hun eetstoornis. Daarbij begin je vaak met het stellen van positieve doelen die ze graag willen bereiken. Waarom is het stellen van positieve doelen zo belangrijk voor de motivatie om te herstellen? Mensen met een eetstoornis blijven vaak lange tijd ambivalent in hun motivatie om te herstellen en soms merk je dat ze weer terugvallen. Is het belangrijk om hen hiermee te confronteren? Kun je daar voorbeelden van geven? Na dit interview is er tijd voor het stellen van allerlei vragen over de mogelijkheden om mensen te motiveren om te herstellen van hun eetstoornis. Literatuur: Spaans, J. & Bloks. H. (2008). Motivering tot verandering. In: W. Vandereycken en G. Noordenbos (red.) Handboek Eetstoornissen. (pp ). De Tijdstroom, Utrecht. Noordenbos, G. (2014). Keerpunt in de motivatie voor herstel van een eetstoornis. Klinische Psychologie, Universiteit Leiden, Leiden.

19 Workshops W 3 Gericht op een gezond gewicht Diana Barneveld, diëtist en psychosociaal werker; Liesbeth Libbers, diëtist en psycholoog namens de stuurgroep Voedings Interventie Eetstoornissen (VIE) DOELGROEP: diëtisten, psychologen, psychotherapeuten, artsen, verpleegkundigen TREFWOORDEN: lichaamsgewicht, herstel van het gewicht, gewichtsveranderingen Hoe weet je wanneer je op een gezond gewicht zit? Een veelgestelde vraag van patiënten met een eetstoornis. Maar ook hulpverleners kunnen met deze vraag worstelen. Zeker als in populaire media informatie over het lichaamsgewicht te vinden is: In de meeste instellingen wordt naar de BMI gekeken, verhouding tussen lichaamsgewicht en - lengte. In de literatuur wordt BMI 18,5-25 aangehouden voor gezond gewicht, in de praktijk wordt ook genoemd. Wat is nu een gezond gewicht? Is het getal voor iedereen hetzelfde? Hoe zit het met de groeicurve bij kinderen? Een belangrijke vraag is waarom een gezond gewicht belangrijk is bij een eetstoornis. Zowel bij ondergewicht als bij overgewicht is dit een vraag die een behandelaar mee zou moeten nemen in de behandeling. Er bestaat discussie over wat nu een gezond gewicht is en het belang hiervan. In de workshop willen we de discussie hierover verder uitwerken. Hierbij laten we vanuit de diëtetiek een aantal punten de revue passeren, zoals: - Wie bepaalt het streefgewicht en waarom? - Is iemand hersteld bij een hersteld gewicht? - Zegt herstel van het gewicht iets over herstel van lichamelijke functies? In de praktijk zult u ook te maken krijgen met gewichtsveranderingen: het aankomen bij patiënten met anorexia nervosa en afvallen bij patiënten met eetbuistoornis en obesitas. Wat doet u als een cliënt niet wil wegen of te vaak weegt? Tegen welke knelpunten loopt u aan of gaat het u juist gemakkelijk af? Ook hierover gaan we graag met u in discussie. Literatuur: Krakauer, N.Y., & Krakauer, J.C. (2012). A new body shape index predicts mortality hazard independently of Body Mass Index. PLoS ONE 7(7): e doi: /journal.pone Van Elburg, A.A. (2007). Changes in body composition and hormone levels during recovery from anorexia nervosa. Doctoral dissertation, Universiteit van Utrecht, 2007.

20 W 4 Workshops Aansluiten bij de sociaal-emotionele ontwikkeling van de cliënt Anita Dortmans, coördinator regio Zuid/GZ-psycholoog, Angèle Morren, GZ-psycholoog, & Margreet Faber, psychiatrisch verpleegkundige namens Centrum voor Consultatie en Expertise (CCE) DOELGROEP: psychiaters en andere professionals, cliënten, betrokkenen en belangstellenden TREFWOORDEN: sociaal-emotionele ontwikkeling, vaardigheden, begeleidingsstijl Het Centrum voor Consultatie en Expertise (CCE) is de afgelopen jaren bij ongeveer 30 complexe casussen betrokken waarbij sprake was van anorexia in combinatie met een andere stoornis, zoals ASS, depressie of problemen met zintuiglijke integratie en probleemgedragingen als agressie en zelfverwonding. Een analyse van deze casussen laat zien dat er vaak sprake is van een significant lagere sociaalemotionele ontwikkeling ten opzichte van de cognitieve mogelijkheden. Dit leidt tot een groot verschil in vaardigheden (het kunnen ) en hoe hier mee om te gaan (het aankunnen ) en daarmee de kans op overvraging. Wat zijn de implicaties hiervan voor de behandeling van de eetstoornis, maar ook bijvoorbeeld voor de mogelijkheden tot zelfbepaling van de cliënt en het werken aan herstel en groei? Casuïstiek laat zien dat de kans op een succesvolle behandeling en een blijvend effect daarvan aanzienlijk vergroot wordt als op een goede manier aangesloten wordt bij het sociaal-emotionele ontwikkelingsniveau. In de praktijk is men echter vooral nog gericht op de cognitieve mogelijkheden en gericht op inzicht, motivatie en verbale communicatie. Wat te doen? In deze workshop gaan we in op de diagnostiek van de sociaal-emotionele ontwikkeling, maar ook op het vormgeven van een behandeling en begeleidingsstijl die daarbij aansluit, zowel in een professionele setting als in de thuissituatie. Thema s zijn: `naast` de cliënt staan en tot samenwerking komen. Hoe kan de cliënt leren de eigen verantwoordelijkheid te dragen en het eigen leven te leiden? Hoe kan er tot herstel van het gewone levensritme en het oefenen van vaardigheden gekomen worden?

NAE Congres 27 november 2014 Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen

NAE Congres 27 november 2014 Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen Overzicht workshops NAE Congres 141114, pagina 1 NAE Congres 27 november 2014 Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen INDELING WORKSHOPS De workshops in het middagprogramma zijn verdeeld over drie

Nadere informatie

27 november 2014 Nieuwe Buitensociëteit Stationsplein 1, Zwolle. NAE congres 2014. Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen

27 november 2014 Nieuwe Buitensociëteit Stationsplein 1, Zwolle. NAE congres 2014. Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen 27 november 2014 Nieuwe Buitensociëteit Stationsplein 1, Zwolle NAE congres 2014 Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen NAE Congres 2014 Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen De Nederlandse

Nadere informatie

NAE Congres 27 november 2014 Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen

NAE Congres 27 november 2014 Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen NAE Congres 27 november 2014 Kwaliteit van zorg in tijden van bezuinigingen INDELING WORKSHOPS De workshops in het middagprogramma zijn verdeeld over drie rondes. Op het registratieformulier geeft u uw

Nadere informatie

Eten zonder angst. Nieuw in Nederland: Protocol Cognitieve gedragstherapie bij jongeren met een eetstoornis. Cursussen & Congressen

Eten zonder angst. Nieuw in Nederland: Protocol Cognitieve gedragstherapie bij jongeren met een eetstoornis. Cursussen & Congressen Dinsdag 20 september 2011 Jaarbeurs Utrecht Congres Eetstoornissen: Eten zonder angst Nieuw in Nederland: Protocol Cognitieve gedragstherapie bij jongeren met een eetstoornis Bestemd voor: (cognitieve-)

Nadere informatie

NAE DAG. 24 november 2011. PSYQ GRONINGEN Eetstoornissen en Obesitas

NAE DAG. 24 november 2011. PSYQ GRONINGEN Eetstoornissen en Obesitas NAE DAG Het goede bewaren en het nieuwe ontdekken in een veranderend zorglandschap 24 november 2011 PSYQ GRONINGEN Eetstoornissen en Obesitas NAE DAG 2011 Datum, plaats en kosten In het huidige politieke

Nadere informatie

Symposium EMDR; brede toepassingen in de praktijk. Eerder beoordeeld met een 8! Inschrijven via www.bsl.nl/emdr

Symposium EMDR; brede toepassingen in de praktijk. Eerder beoordeeld met een 8! Inschrijven via www.bsl.nl/emdr Eerder beoordeeld met een 8! Symposium EMDR; brede toepassingen in de praktijk Vrijdag 27 september 2013 Jaarbeurs Utrecht Bestemd voor beginnende EMDR therapeuten, therapeuten die regelmatig verwijzen

Nadere informatie

INDIGO HET ANTWOORD OP DE BASIS GGZ

INDIGO HET ANTWOORD OP DE BASIS GGZ INDIGO HET ANTWOORD OP DE BASIS GGZ Inhoudsopgave Indigo Brabant 2 Wat is de Basis GGZ? 2 Wat kan Indigo mij bieden? 4 1. POH-GGZ 2. Generalistische Basis GGZ Specialistische GGZ 7 Heeft u vragen? 7 Contact

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 11. Inleiding 13 Wat vindt u in dit boek? 14 Voor wie is dit boek bedoeld? 15

Inhoud. Voorwoord 11. Inleiding 13 Wat vindt u in dit boek? 14 Voor wie is dit boek bedoeld? 15 Inhoud Voorwoord 11 Inleiding 13 Wat vindt u in dit boek? 14 Voor wie is dit boek bedoeld? 15 1 Kenmerken van eetstoornissen 17 1 Inleiding 17 2 Criteria voor anorexia nervosa 17 Wat zijn de criteria voor

Nadere informatie

Interapy Online Psychotherapie 10 jaar Onderzoek & Praktijk. Bart Schrieken

Interapy Online Psychotherapie 10 jaar Onderzoek & Praktijk. Bart Schrieken Interapy Online Psychotherapie 10 jaar Onderzoek & Praktijk Bart Schrieken Presentatie Soorten e-mental health Onderzoek Voorbeelden praktijk Conclusies & aanbevelingen Online aanbod door GGZ in Nederland

Nadere informatie

UITNODIGING. Vierde Jaarcongres voor klinisch psychologen en klinisch neuropsychologen. vrijdag 20 april 2012 Jaarbeurs Utrecht IV 5.

UITNODIGING. Vierde Jaarcongres voor klinisch psychologen en klinisch neuropsychologen. vrijdag 20 april 2012 Jaarbeurs Utrecht IV 5. Vierde Jaarcongres voor klinisch psychologen en klinisch neuropsychologen : UITNODIGING vrijdag 20 april 2012 Jaarbeurs Utrecht Accreditatie FGzP: 6 punten Voorwoord Geachte collega, In het voorjaar van

Nadere informatie

Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het Kamerlid Uitslag (CDA) over "Anorexia-patient: ik zocht herkenning" (Ingezonden 8 juni 2010).

Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het Kamerlid Uitslag (CDA) over Anorexia-patient: ik zocht herkenning (Ingezonden 8 juni 2010). > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX DEN HAAG T 070 340 79 11 F 070 340

Nadere informatie

23 juni 2015. Voor professionals in de ggz. Lustrumcongres ggz

23 juni 2015. Voor professionals in de ggz. Lustrumcongres ggz 10 23 juni 2015 Voor professionals in de ggz Lustrumcongres ggz PsyQ is 10 jaar geleden gestart met specialistische behandelprogramma s. Daarmee waren we vernieuwend en - naast specialistisch - ook optimistisch

Nadere informatie

Waar gaat het over? Programma workshop

Waar gaat het over? Programma workshop 14 april Utrecht Waar gaat het over? Drempels Visie en aanpak Human Concern Rol van ervaringsdeskundigheid Eten is de klacht, niet de kwaal Wat is herstel? doelen van behandeling Vragen Programma workshop

Nadere informatie

Mensen met boulimia hebben vaak een normaal basisgewicht, en kunnen. Herken je de volgende verschijnselen bij jezelf? Dan kan het zijn dat je

Mensen met boulimia hebben vaak een normaal basisgewicht, en kunnen. Herken je de volgende verschijnselen bij jezelf? Dan kan het zijn dat je BOulImIa NerVOsa BOulImIa NerVOsa Wat is boulimia nervosa? Boulimia nervosa houdt in dat je regelmatig flinke eetbuien hebt waarbij je de controle lijkt te verliezen. Tegelijkertijd ben je bang voor overgewicht.

Nadere informatie

Intakeprocedure IKK Onderzoek Kosten Hoe kom je bij Novaru m terecht? Nazorggroep Novarum ANOrexIA NervOsA Nabehandeling

Intakeprocedure IKK Onderzoek Kosten Hoe kom je bij Novaru m terecht? Nazorggroep Novarum ANOrexIA NervOsA Nabehandeling ANOrexIA NervOsA ANOrexIA NervOsA Wat is anorexia nervosa? Mensen met anorexia eten zo weinig, dat ze extreem mager worden. Vaak zijn ze ernstig ondervoed. Maar al zijn ze vel over been, toch zien ze in

Nadere informatie

Cognitieve gedragstherapie bij jongeren met een eetstoornis

Cognitieve gedragstherapie bij jongeren met een eetstoornis Cognitieve gedragstherapie bij jongeren met een eetstoornis Kind en Adolescent Praktijkreeks Dit boek, Cognitieve gedragstherapie bij jongeren met een eetstoornis, is onderdeel van de Kind en Adolescent

Nadere informatie

Grenzen verleggen 10E PHRENOS PSYCHOSECONGRES ZWOLLE, 13 NOVEMBER 2014

Grenzen verleggen 10E PHRENOS PSYCHOSECONGRES ZWOLLE, 13 NOVEMBER 2014 Grenzen verleggen 10 E PHRENOS PSYCHOSECONGRES ZWOLLE, 13 NOVEMBER 2014 Programma 09.00 Ontvangst en registratie 09.45 Opening door dagvoorzitter dr. R. Bruggeman, psychiater, Universitair Centrum Psychiatrie

Nadere informatie

Derde Jaarcongres Zorgprogramma-ontwikkeling en e-health door klinisch psychologen en klinisch neuropsychologen UITNODIGING vrijdag 25 november 2011

Derde Jaarcongres Zorgprogramma-ontwikkeling en e-health door klinisch psychologen en klinisch neuropsychologen UITNODIGING vrijdag 25 november 2011 Derde Jaarcongres voor klinisch psychologen en klinisch neuropsychologen Zorgprogramma-ontwikkeling en e-health door klinisch psychologen en klinisch neuropsychologen UITNODIGING vrijdag 25 november 2011

Nadere informatie

Bijlage 1 Programma van Eisen

Bijlage 1 Programma van Eisen Bijlage 1 Programma van Eisen Functie: Interventie: Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ) met een landelijke functie Eetstoornissen Toegangscriteria 1. Karakteristieken van het kind: Het gaat voor de landelijke

Nadere informatie

Inspiratiedag. De Basis GGz: Doen wat werkt. Zaterdag 13 september 2014 World Forum in Den Haag www.dagvandecgt.nl

Inspiratiedag. De Basis GGz: Doen wat werkt. Zaterdag 13 september 2014 World Forum in Den Haag www.dagvandecgt.nl Inspiratiedag De Basis GGz: Doen wat werkt Voor huisartsen, kaderhuisartsen GGz, praktijkondersteuners huisarts (POH GGz), psychologen werkzaam in de Basis GGz Zaterdag 13 september 2014 World Forum in

Nadere informatie

Brijder Verslavingszorg Hoofddorp

Brijder Verslavingszorg Hoofddorp Ons Team Ons team is zeer divers. We bestaan uit het secretariaat, psychologen, maatschappelijk werkers, sociaal psychiatrisch verpleegkundigen, cognitief gedragstherapeutisch werkers, ervaringsdeskundigen,

Nadere informatie

Post-hbo opleiding cognitief gedragstherapeutisch

Post-hbo opleiding cognitief gedragstherapeutisch Post-hbo opleiding cognitief gedragstherapeutisch werker Volwassenen en ouderen mensenkennis Van onze klinisch psycholoog heb ik een groep cliënten overgenomen, bij wie ik de instrumenten uit de opleiding

Nadere informatie

symposium Onderzoek de Jeugdhulp! Hoe wetenschap kinderen mee laat doen De uitdaging

symposium Onderzoek de Jeugdhulp! Hoe wetenschap kinderen mee laat doen De uitdaging Onderzoek de Jeugdhulp! symposium dinsdag 5 april 2016 van 13.00-17.00 uur in Theater De Nieuwe Kolk, Weierstraat 1 in Assen Hoe wetenschap kinderen mee laat doen Goede jeugdhulp is van onschatbaar belang

Nadere informatie

Centrum Specialistische Behandelingen (CSB)

Centrum Specialistische Behandelingen (CSB) Internet: www.sabn.nl E-mail: info@sabn.nl Centrum Specialistische Behandelingen (CSB) Overige websites: www.eetstoornissen.nl Afdeling Eetstoornissen Informatiefolder voor verwijzers 12 De Afdeling Eetstoornissen

Nadere informatie

ANGST, DWANG EN TICSTOORNISSEN BIJ KINDEREN

ANGST, DWANG EN TICSTOORNISSEN BIJ KINDEREN ANGST, DWANG EN TICSTOORNISSEN BIJ KINDEREN 10 maart 2015 CONGRES Regardz WTC Arnhem Angst, dwang en ticstoornissen Angst, dwang en tics komen bij meer dan 10% van alle kinderen en adolescenten voor. Maar

Nadere informatie

deeltijdbehandeling voor jongeren met ASS van 12 jaar en ouder verder met autisme dr. leo kannerhuis locatie Nijmegen

deeltijdbehandeling voor jongeren met ASS van 12 jaar en ouder verder met autisme dr. leo kannerhuis locatie Nijmegen deeltijdbehandeling voor jongeren met ASS van 12 jaar en ouder locatie Nijmegen informatie voor jongeren, ouders en verwijzers september 2013 centrum voor autisme dr. leo kannerhuis verder met autisme

Nadere informatie

Voorwoord 7. 1 Inleiding 9

Voorwoord 7. 1 Inleiding 9 5 Voorwoord 7 1 Inleiding 9 2 Eetstoornissen 13 2.1 Klinisch beeld 13 2.2 Spectrum van eetstoornissen 17 2.3 Differentiële diagnostiek 18 2.4 Comorbiditeit 19 2.5 Epidemiologie 21 2.6 Etiologie 23 2.6.1

Nadere informatie

EMOTIEREGULATIE. Jaarbeurs Utrecht. Boosheid, verdriet en angst bij kinderen en adolescenten met ASS, ODD, ADHD, depressie en borderline

EMOTIEREGULATIE. Jaarbeurs Utrecht. Boosheid, verdriet en angst bij kinderen en adolescenten met ASS, ODD, ADHD, depressie en borderline EMOTIEREGULATIE Boosheid, verdriet en angst bij kinderen en adolescenten met ASS, ODD, ADHD, depressie en borderline Congres Dinsdag 26 november 2013 Jaarbeurs Utrecht prof.dr. Bram Orobio de Castro prof.dr.

Nadere informatie

EXECUTIEVE FUNCTIES. Congres DONDERDAG 5 JUNI 2014 JAARBEURS UTRECHT

EXECUTIEVE FUNCTIES. Congres DONDERDAG 5 JUNI 2014 JAARBEURS UTRECHT EXECUTIEVE FUNCTIES Kinderen en adolescenten met problemen met inhibitie, cognitieve controle, emotieregulatie, werkgeheugen, motivatie en zelfregulatie thuis en op school Congres DONDERDAG 5 JUNI 2014

Nadere informatie

Routebeschrijving Auto Als u met de auto komt, neem dan vanaf de A28 afslag Assen- Zuid en volg de borden Wilhelminaziekenhuis of GGZ Drenthe.

Routebeschrijving Auto Als u met de auto komt, neem dan vanaf de A28 afslag Assen- Zuid en volg de borden Wilhelminaziekenhuis of GGZ Drenthe. Doelgroep Dit symposium is bedoeld voor psychiaters, arts-assistenten, onderzoekers, psychologen, verpleegkundigen, managers, beleidsmedewerkers en cliëntenraden van de noordelijke ggz-instellingen en

Nadere informatie

Klinische behandeling

Klinische behandeling Klinische behandeling voor kinderen met ASS informatie voor cliënten, ouders en verwijzers september 2013 centrum voor autisme dr. leo kannerhuis verder met autisme Klinische behandeling voor kinderen

Nadere informatie

Centrum Integrale Psychiatrie

Centrum Integrale Psychiatrie Centrum Integrale Psychiatrie Centrum Integrale Psychiatrie Het Centrum Integrale Psychiatrie (CIP) biedt ambulante zorg aan volwassenen met (zeer) complexe psychische en/of psychiatrische problemen.

Nadere informatie

Uitnodiging. Congres: Het gezin centraal. Gezinsgericht werken vanuit de (gesloten) instelling

Uitnodiging. Congres: Het gezin centraal. Gezinsgericht werken vanuit de (gesloten) instelling Uitnodiging Congres: Het gezin centraal Gezinsgericht werken vanuit de (gesloten) instelling Datum: Donderdag 1 oktober 2015 Tijd: Plaats: 09.30-16.00 uur The colour kitchen, Utrecht Project: Gezinsgericht

Nadere informatie

NAE Congres 1 december 2016 Voeding voor de geest

NAE Congres 1 december 2016 Voeding voor de geest NAE Congres 1 december 2016 Voeding voor de geest INDELING WORKSHOPS De workshops in het middagprogramma zijn verdeeld over drie rondes. U kunt per workshopronde slechts één keuze maken. Voor alle workshops

Nadere informatie

CONGRES DINSDAG 19 APRIL 2016 ANTROPIA DRIEBERGEN-ZEIST

CONGRES DINSDAG 19 APRIL 2016 ANTROPIA DRIEBERGEN-ZEIST Motivatie Wat weten we over de rol van motivatie bij kinderen en adolescenten met ADHD, ASS, gedragsproblemen, rekenproblemen en faalangst? CONGRES DINSDAG 19 APRIL 2016 ANTROPIA DRIEBERGEN-ZEIST motivatie

Nadere informatie

Nieuwsbrief Werkveldgroep Eetstoornissen Maart 2014

Nieuwsbrief Werkveldgroep Eetstoornissen Maart 2014 Nieuwsbrief Werkveldgroep Eetstoornissen Maart 2014 Masterclass eetstoornissen 22 maart 2014 start in samenwerking van de NVPMT werkveldgroep eetstoornissen en de Master opleiding PMT van Windesheim een

Nadere informatie

Workshop E-Health en Vaardigheidstrainingsgroep

Workshop E-Health en Vaardigheidstrainingsgroep Inleiding Workshop E-Health en Mieke Bruins & Ward van Alphen 1 Inleiding Indeling Workshop: Inleiding E-Health (Ward van Alphen) SMAAKK! in actie (Mieke Bruins) Inleiding DT/vaardigheidstrainingsgroep

Nadere informatie

Cognitieve gedragstherapie bij eetstoornissen

Cognitieve gedragstherapie bij eetstoornissen FE 0807-1 Meer informatie Bij de VGCt zijn meer folders verkrijgbaar, voor volwassenen bijvoorbeeld over angst en depressie. Speciaal voor kinderen zijn er folders over veel piekeren, verlatingsangst,

Nadere informatie

Proud2Bme: Where do we go from here?

Proud2Bme: Where do we go from here? Proud2Bme: Where do we go from here? Eric F. van Furth Directeur behandelzaken, Rivierduinen, Leiden. Bijzonder hoogleraar eetstoornissen, afd. psychiatrie, LUMC, Leiden. Nicole van Loy The Essence Consulting

Nadere informatie

Van je nachtmerries af

Van je nachtmerries af Van je nachtmerries af 2 van je nachtmerries af Dit boek, Van je nachtmerries af, is onderdeel van de reeks Protocollen voor de GGZ. Serie Protocollen voor de GGZ De boeken in de reeks Protocollen voor

Nadere informatie

Ontwikkelingen in de behandeling van volwassenen met een autismespectrum stoornis. Donderdag 23 januari 2014 Jaarbeurs Utrecht

Ontwikkelingen in de behandeling van volwassenen met een autismespectrum stoornis. Donderdag 23 januari 2014 Jaarbeurs Utrecht Ontwikkelingen in de behandeling van volwassenen met een autismespectrum Congres stoornis Donderdag 23 januari 2014 Jaarbeurs Utrecht Ontwikkelingen in de behandeling van volwassenen met een AUTISMESPECTRUMSTOORNIS

Nadere informatie

Congres Behandeling van verstoorde

Congres Behandeling van verstoorde Congres Behandeling van verstoorde hechting Bij kinderen Donderdag 19 september 2013, Jaarbeurs Utrecht Met onderwerpen als: De laatste ontwikkelingen op het gebied van verstoorde hechting bij kinderen

Nadere informatie

Deeltijdbehandeling. Ouderen

Deeltijdbehandeling. Ouderen Deeltijdbehandeling Ouderen Deeltijdbehandeling Mondriaan Ouderen geeft behandeling, ondersteuning en begeleiding aan mensen met psychische en psychiatrische problemen vanaf de derde levensfase. Mondriaan

Nadere informatie

INLEIDING (7 pp.) Katelijne Van Hoeck, VWVJ

INLEIDING (7 pp.) Katelijne Van Hoeck, VWVJ INLEIDING (7 pp.) Katelijne Van Hoeck, VWVJ & BASISTEKST VAN SIGNAAL NAAR ZORG : EEN AANBEVELING VOOR DE DETECTIE VAN EET- EN GEWICHTSPROBLEMEN (19 pp.) VWVJ en vzw Eetexpert Schematisch traject van signaal

Nadere informatie

UITNODIGING 17 NOVEMBER

UITNODIGING 17 NOVEMBER UITNODIGING 17 NOVEMBER Al onze behandelvormen voor kinderen met autisme onder één dak! Wij laten u graag op dinsdag 17 november van 15.00-17.00 uur zien en ervaren wat de werkwijze van ons Behandelcentrum

Nadere informatie

Deeltijdbehandeling onbegrepen lichamelijke klachten

Deeltijdbehandeling onbegrepen lichamelijke klachten Deeltijdbehandeling onbegrepen lichamelijke klachten 2 Deze folder geeft u informatie over het deeltijdprogramma (gedeeltelijk) onbegrepen lichamelijke klachten op de zorgeenheid Psychiatrie van het CWZ.

Nadere informatie

Al onze behandelvormen voor kinderen met autisme onder één dak!

Al onze behandelvormen voor kinderen met autisme onder één dak! Al onze behandelvormen voor kinderen met autisme onder één dak! Behandelcentrum Kinderen Verder met autisme Het Behandelcentrum Kinderen In ons Behandelcentrum Kinderen bieden wij een gespecialiseerd en

Nadere informatie

Bijlage 1: Programma van Eisen

Bijlage 1: Programma van Eisen Bijlage 1: Programma van Eisen Functie: Stichting Nijmeegs Kenniscentrum Chronische Vermoeidheid afdeling Jeugd < 18 jaar Toegangscriteria 1. Karakteristieken van het kind: De algemene karakteristieken

Nadere informatie

WORK SHOPS [ [ [ [ [ VOOR PROFESSIONALS WERKZAAM IN DE FORENSISCHE PSYCHIATRIE DOOR DR. RUUD H. J. HORNSVELD

WORK SHOPS [ [ [ [ [ VOOR PROFESSIONALS WERKZAAM IN DE FORENSISCHE PSYCHIATRIE DOOR DR. RUUD H. J. HORNSVELD WORK SHOPS VOOR PROFESSIONALS WERKZAAM IN DE FORENSISCHE PSYCHIATRIE [ [ [ [ [ DOOR DR. RUUD H. J. HORNSVELD 1 WORKSHOP GROEPSBEHANDELING VAN (SEKSUEEL) GEWELDDADIGE FORENSISCH PSYCHIATRISCHE PATIËNTEN

Nadere informatie

Meer informatie MRS 0610-2

Meer informatie MRS 0610-2 Meer informatie Bij de VGCt zijn meer brochures verkrijgbaar, voor volwassenen bijvoorbeeld over depressie en angststoornissen. Speciaal voor kinderen zijn er brochures over veel piekeren, verlatingsangst,

Nadere informatie

Zorgprogramma. Emergis, kinder- en jeugdpsychiatrie. Amares

Zorgprogramma. Emergis, kinder- en jeugdpsychiatrie. Amares Zorgprogramma Amares Emergis, kinder- en jeugdpsychiatrie Deze folder is bedoeld voor kinderen en jongeren die behandeling krijgen bij Amares. De folder is ook bedoeld voor ouder(s)/verzorger(s) die binnenkort

Nadere informatie

Eetstoornissen. Mellisa van der Linden

Eetstoornissen. Mellisa van der Linden Eetstoornissen Mellisa van der Linden Inhoud Hoofdstuk 1: Wat houdt een eetstoornis in? Hoofdstuk 2: Welke eetstoornissen zijn er? Hoofdstuk 3: Wat zijn bekende oorzaken voor een eetstoornis? Hoofdstuk

Nadere informatie

Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen

Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen Congres Focus op Onderzoek, 22 juni 2015 Gerda de Kuijper, AVG/senior senior onderzoeker CVBP/UMCG Dederieke Festen AVG/senior onderzoeker

Nadere informatie

Persoonlijkheidsstoornissen Kortdurend Behandelaanbod

Persoonlijkheidsstoornissen Kortdurend Behandelaanbod Persoonlijkheidsstoornissen Kortdurend Behandelaanbod U bent niet de enige Een op de tien Nederlanders heeft te maken met een persoonlijkheidsstoornis of heeft trekken hiervan. De Riagg Maastricht is gespecialiseerd

Nadere informatie

volwassenen en ouderen

volwassenen en ouderen volwassenen en ouderen Inhoudsopgave 1. Aanmelding... 1 2. Eerste gesprek... 1 3. De verdere behandeling... 2 4. Privacy en kwaliteit... 2 5. Kosten... 3 6. Eigen risico... 3 7. Tot slot... 4 AmaCura is

Nadere informatie

Wil jij als voedingsprofessional ook specialist worden op gebied van Emotie-eten de baas?

Wil jij als voedingsprofessional ook specialist worden op gebied van Emotie-eten de baas? Wil jij als voedingsprofessional ook specialist worden op gebied van Emotie-eten de baas? Fijn! Dan kom ik graag in contact met jou. Mijn wens is dat meer professionals in Nederland cliënten, die worstelen

Nadere informatie

EENDAAGSE GROEPSPSYCHOTHERAPEUTISCHE DAGBEHANDELING

EENDAAGSE GROEPSPSYCHOTHERAPEUTISCHE DAGBEHANDELING 1 2 EENDAAGSE GROEPSPSYCHOTHERAPEUTISCHE DAGBEHANDELING 3 INFORMATIE OVER PSYMENS PsyMens is een kleinschalige GGZ instelling met vestigingen in Utrecht, Nieuwegein, Woerden en Amersfoort. Wij bieden een

Nadere informatie

Wat is Altrecht? Wier

Wat is Altrecht? Wier Wier Wier Centrum voor onderzoek en behandeling van moeilijk lerende mensen met ernstige problemen 2 Wier Wie kunnen zich aanmelden voor onderzoek en behandeling op Wier? Wier is een behandelafdeling speciaal

Nadere informatie

s-gravenhage, 14 januari 2000 De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, E. Borst-Eilers

s-gravenhage, 14 januari 2000 De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, E. Borst-Eilers Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal s-gravenhage, 14 januari 2000 Onderwerp: Beleidsvisie landelijk kennis/behandelcentrum eetstoornissen Hierbij doe ik u een mijn «beleidsvisie voor

Nadere informatie

Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen

Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen Verstandelijke Beperking en Psychiatrie; praktijk richtlijnen Congres Focus op Onderzoek, 22 juni 2015 Gerda de Kuijper, AVG/senior senior onderzoeker CVBP/UMCG Dederieke Festen AVG/senior onderzoeker

Nadere informatie

Psychomotorische therapie (PMT) bij eetstoornissen (ES) Cees Boerhout Psychomotorisch therapeut Bewegingswetenschapper Lentis Groningen

Psychomotorische therapie (PMT) bij eetstoornissen (ES) Cees Boerhout Psychomotorisch therapeut Bewegingswetenschapper Lentis Groningen Psychomotorische therapie (PMT) bij eetstoornissen (ES) Cees Boerhout Psychomotorisch therapeut Bewegingswetenschapper Lentis Groningen Ceres kliniek voor ES Lentis Groningen - zorgroep Welnis PsyQ Polikliniek

Nadere informatie

Psychologische zorg voor kinderen en jongeren. De Golfbreker Preventie en psychologische zorg voor kinderen en jongeren. Samen werken aan jezelf

Psychologische zorg voor kinderen en jongeren. De Golfbreker Preventie en psychologische zorg voor kinderen en jongeren. Samen werken aan jezelf Psychologische zorg voor kinderen en jongeren De Golfbreker Preventie en psychologische zorg voor kinderen en jongeren Samen werken aan jezelf Inhoud Belang psychologische zorg voor jeugd Psychologische

Nadere informatie

het antwoord op de Basis GGZ

het antwoord op de Basis GGZ het antwoord op de Basis GGZ mentale ondersteuning direct en dichtbij 2 Inhoudsopgave Indigo Wat is de Basis GGZ? Verwijscriteria Wat kan Indigo mij bieden? 1. POH-GGZ 2. Generalistische Basis GGZ 3. mirro:

Nadere informatie

het antwoord op de Basis GGZ

het antwoord op de Basis GGZ het antwoord op de Basis GGZ mentale ondersteuning direct en dichtbij Inhoudsopgave Indigo Wat is de Basis GGZ? Verwijscriteria Wat kan Indigo mij bieden? 1. POH-GGZ 2. Generalistische Basis GGZ 3. mirro:

Nadere informatie

Niet meer depressief

Niet meer depressief Niet meer depressief Dit boek, Niet meer depressief; Werkboek voor de cliënt, is onderdeel van de reeks Protocollen voor de GGZ. Serie Protocollen voor de GGZ De boeken in de reeks Protocollen voor de

Nadere informatie

Directieve Therapie. Cure & Care Development organiseert in samenwerking met de Stichting Directieve Therapie en Uitgeverij Boom het symposium

Directieve Therapie. Cure & Care Development organiseert in samenwerking met de Stichting Directieve Therapie en Uitgeverij Boom het symposium Cure & Care Development organiseert in samenwerking met de Stichting Directieve Therapie en Uitgeverij Boom het symposium Directieve Therapie 13 September 2012 t Zand te Maarssen 1/6 SYMPOSIUM Directieve

Nadere informatie

het antwoord op de Basis GGZ

het antwoord op de Basis GGZ het antwoord op de Basis GGZ mentale ondersteuning direct en dichtbij Inhoudsopgave Indigo Wat is de Basis GGZ? Verwijscriteria Wat kan Indigo mij bieden? 1. POH-GGZ 2. Generalistische Basis GGZ Mirro:

Nadere informatie

VROEGE PSYCHOSE: Actuele ontwikkelingen over preventie, behandeling en rehabilitatie

VROEGE PSYCHOSE: Actuele ontwikkelingen over preventie, behandeling en rehabilitatie VROEGE PSYCHOSE: Actuele ontwikkelingen over preventie, behandeling en rehabilitatie Maandag 8 oktober 2012, Vergadercentrum Vredenburg te Utrecht VROEGE PSYCHOSE: Actuele ontwikkelingen over preventie,

Nadere informatie

) amarum ( DGT vs CGT behandeling bij BED - II

) amarum ( DGT vs CGT behandeling bij BED - II DGT vs CGT behandeling bij BED - II Het weglaten van verstoorde lichaamsbeleving is een omissie in de DSM-V criteria voor eetbuistoornissen. Elke Wezenberg VGCT 2015 Stelling voor de zaal: Het is toch

Nadere informatie

Vrijdag 14 juni 2013 Jaarbeurs Utrecht Mindfulness in de behandeling van angst, depressie, autisme, ADHD, psychose en borderline

Vrijdag 14 juni 2013 Jaarbeurs Utrecht Mindfulness in de behandeling van angst, depressie, autisme, ADHD, psychose en borderline Mindfulness in de praktijk Congres Vrijdag 14 juni 2013 Jaarbeurs Utrecht Mindfulness in de behandeling van angst, depressie, autisme, ADHD, psychose en borderline Mindfulness Mindfulness mag zich de laatste

Nadere informatie

Behandeling in de algemene kinder- en jeugdpsychiatrie. Kinderen en Jeugdigen. Informatie voor ouders/verzorgers

Behandeling in de algemene kinder- en jeugdpsychiatrie. Kinderen en Jeugdigen. Informatie voor ouders/verzorgers Behandeling in de algemene kinder- en jeugdpsychiatrie Kinderen en Jeugdigen Informatie voor ouders/verzorgers Behandeling in de algemene kinder- en jeugdpsychiatrie Inleiding In deze brochure geven wij

Nadere informatie

PAGE 1. Aandacht voor ADHD Hoe kunnen we effectief behandelen?

PAGE 1. Aandacht voor ADHD Hoe kunnen we effectief behandelen? Neurofeedback BrainGame Brian Mindfulness HealSeeker Psychosociale interventies Thin Bizzy PAGE 1 Aandacht voor ADHD Hoe kunnen we effectief behandelen? Medicatie Het Vollehoofdenboek Oudermediatie Leerkrachttraining

Nadere informatie

Deeltijdbehandeling. Barneveld. volwassenen deeltijd

Deeltijdbehandeling. Barneveld. volwassenen deeltijd Deeltijdbehandeling Barneveld volwassenen deeltijd Inhoudsopgave Wat is deeltijdbehandeling? 2 Voor wie is de behandeling bedoeld? 2 De behandeling 3 Doel 3 Behandelplan 3 Inhoud 3 Programma 4 Individuele

Nadere informatie

specialistische hulp kleinschalig dichtbij

specialistische hulp kleinschalig dichtbij P R A K T I S C H E I N F O R M A T I E specialistische hulp kleinschalig dichtbij De Hoofdlijn De menselijke maat in hulpverlening Doorverwijzing Als u bent doorverwezen naar De Hoofdlijn, meestal door

Nadere informatie

CONGRES 6 NOVEMBER 2014

CONGRES 6 NOVEMBER 2014 Prikkelverwerking CONGRES Prikkelverwerkingsstoornissen bij kinderen en adolescenten met ASS, ADHD, ODD, CD, OCD, angst en hoogbegaafdheid Postillion Bunnik Utrecht 6 NOVEMBER 2014 prof.dr. Pieter Duker

Nadere informatie

Opleiding voor de behandeling van PTSS en andere traumagerelateerde klachten bij kinderen. Trauma Focused Cognitive Behavior Therapy (TF-CBT)

Opleiding voor de behandeling van PTSS en andere traumagerelateerde klachten bij kinderen. Trauma Focused Cognitive Behavior Therapy (TF-CBT) Opleiding voor de behandeling van PTSS en andere traumagerelateerde klachten bij kinderen Trauma Focused Cognitive Behavior Therapy (TF-CBT) AMC-De Bascule organiseert opleidingen en trainingen speciaal

Nadere informatie

CONGRES PROGRAMMACOMMISSIE. EMPATHIE. Het geheime wapen in de psychotherapie en de hulpverlening

CONGRES PROGRAMMACOMMISSIE. EMPATHIE. Het geheime wapen in de psychotherapie en de hulpverlening CONGRES EMPATHIE. Het geheime wapen in de psychotherapie en de hulpverlening PROGRAMMACOMMISSIE Stichting Sympopna organiseert in samenwerking met Diagnosis Uitgevers een congres getiteld Empathie. Het

Nadere informatie

Ambulante forensische expertise voor een veiliger samenleving. Gespecialiseerde, ambulante forensische zorg

Ambulante forensische expertise voor een veiliger samenleving. Gespecialiseerde, ambulante forensische zorg Gespecialiseerde, ambulante forensische zorg Ambulante forensische expertise voor een veiliger samenleving De Waag draagt duurzaam bij aan een veiliger samenleving, met laagdrempelige en gespecialiseerde

Nadere informatie

Predictoren voor behandelsucces bij de behandeling van eetbuistoornis Mirjam Lammers Klinisch psycholoog psychotherapeut

Predictoren voor behandelsucces bij de behandeling van eetbuistoornis Mirjam Lammers Klinisch psycholoog psychotherapeut Predictoren voor behandelsucces bij de behandeling van eetbuistoornis Mirjam Lammers Klinisch psycholoog psychotherapeut Amarum, centrum voor eetstoornissen Wat is eetbuistoornis? Ongecontroleerd overeten

Nadere informatie

Word ook cognitief gedragstherapeutisch werker VGCt! Informatie over de opleiding en registratie bij de VGCt

Word ook cognitief gedragstherapeutisch werker VGCt! Informatie over de opleiding en registratie bij de VGCt Word ook cognitief gedragstherapeutisch werker VGCt! Informatie over de opleiding en registratie bij de VGCt Voor HBO-afgestudeerden in de GGZ, zoals verpleegkundigen, sociotherapeuten, vaktherapeuten,

Nadere informatie

Nieuwe benaderingen van therapieresistentie bij stemmings-en angststoornissen

Nieuwe benaderingen van therapieresistentie bij stemmings-en angststoornissen Rob Giel Onderzoekcentrum Nieuwe benaderingen van therapieresistentie bij stemmings-en angststoornissen Studiedag NNNSA 25-09-2015 Het Kasteel Melkweg 1, Groningen 09.30-16.30 uur Nieuwe benaderingen van

Nadere informatie

Orthopsychiatrie en ambulante forensische kinderen jeugdpsychiatrie. Kinderen en Jeugdigen. Informatie voor ouders/verzorgers

Orthopsychiatrie en ambulante forensische kinderen jeugdpsychiatrie. Kinderen en Jeugdigen. Informatie voor ouders/verzorgers Orthopsychiatrie en ambulante forensische kinderen jeugdpsychiatrie Kinderen en Jeugdigen Informatie voor ouders/verzorgers Orthopsychiatrie en ambulante forensische kinderen jeugdpsychiatrie Inleiding

Nadere informatie

Herken je de volgende verschijnselen bij jezelf? Dan kan het zijn dat er sprake is van een eetbuistoornis.

Herken je de volgende verschijnselen bij jezelf? Dan kan het zijn dat er sprake is van een eetbuistoornis. EEtbuIstOOrNIs EEtbuIstOOrNIs Wat is een eetbuistoornis? Een eetbuistoornis wordt ook wel Binge Eating Disorder (BED) genoemd. Mensen met een eetbuistoornis hebben regelmatig onbedwingbare en hevige eetbuien

Nadere informatie

TRTC (Top Referent TraumaCentrum) Trauma samen ver(der)dragen!!!

TRTC (Top Referent TraumaCentrum) Trauma samen ver(der)dragen!!! TRTC (Top Referent TraumaCentrum) Trauma samen ver(der)dragen!!! Tom Horemans Psychiater Programmamanager/Centrummanager GGzE (Eindhoven/Nederland) 17 september 2014 Wie zijn onze cliënten? 100 aanmeldingen

Nadere informatie

Antwoord van staatssecretaris Veldhuijzen van Zanten-Hyllner (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) (ontvangen 9 december 2010)

Antwoord van staatssecretaris Veldhuijzen van Zanten-Hyllner (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) (ontvangen 9 december 2010) AH 740 2010Z13219 Antwoord van staatssecretaris Veldhuijzen van Zanten-Hyllner (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) (ontvangen 9 december 2010) 1 Bent u bekend met nieuw onderzoek van Michigan State University

Nadere informatie

Stemmingsstoornissen. Van DSM-IV-TR naar DSM-5. Johan van Dijk, klinisch psycholoog-psychotherapeut Max Güldner, klinisch psycholoog-psychotherapeut

Stemmingsstoornissen. Van DSM-IV-TR naar DSM-5. Johan van Dijk, klinisch psycholoog-psychotherapeut Max Güldner, klinisch psycholoog-psychotherapeut Stemmingsstoornissen Van DSM-IV-TR naar DSM-5 Johan van Dijk, klinisch psycholoog-psychotherapeut Max Güldner, klinisch psycholoog-psychotherapeut Inhoud Veranderingen in de DSM-5 Nieuwe classificaties

Nadere informatie

De behandeling van chronische angst en depressie (resultaten van de ZemCAD studie)

De behandeling van chronische angst en depressie (resultaten van de ZemCAD studie) Improving Mental Health by Sharing Knowledge De behandeling van chronische angst en depressie (resultaten van de ZemCAD studie) Jan Spijker, Annemein Kemps, Henny Sinnema VGCT najaarscongres 2013 INHOUD

Nadere informatie

Zelfbeeld en Eetstoornissen. Drs. Martie de Jong Klinisch psycholoog PsyQ Eetstoornissen

Zelfbeeld en Eetstoornissen. Drs. Martie de Jong Klinisch psycholoog PsyQ Eetstoornissen Zelfbeeld en Eetstoornissen Drs. Martie de Jong Klinisch psycholoog PsyQ Eetstoornissen Medewerkers Iris van der Meer Sjoukje Sinke Mathijs Deen Kees Korrelboom Philip Spinhoven Wijbrand Hoek Peter de

Nadere informatie

UMCG Centrum voor Revalidatie Locatie Beatrixoord. Diabetesrevalidatie

UMCG Centrum voor Revalidatie Locatie Beatrixoord. Diabetesrevalidatie UMCG Centrum voor Revalidatie Locatie Beatrixoord Diabetesrevalidatie UMCG Centrum voor Revalidatie Locatie Beatrixoord Inleiding U heeft diabetes en bent onder behandeling van een internist, huisarts,

Nadere informatie

Eetstoornissen DSM-5. Leonieke Terpstra & Maartje Snoek

Eetstoornissen DSM-5. Leonieke Terpstra & Maartje Snoek Eetstoornissen DSM-5 Leonieke Terpstra & Maartje Snoek VOXVOTE Voelt u zichzelf te dik? Probeert u daar (soms) wat aan te doen (lijnen)? Heeft u een eetstoornis (gehad)? 2/3 van de vrouwen wil afvallen

Nadere informatie

Cognitieve gedragstherapie bij problematisch alcoholgebruik

Cognitieve gedragstherapie bij problematisch alcoholgebruik Cognitieve gedragstherapie bij problematisch alcoholgebruik Informatie voor mensen die hun probleem willen aanpakken 2 Kortdurende motiverende interventie en cognitieve gedragstherapie Een effectieve behandeling

Nadere informatie

Cognitieve gedragstherapie een effectieve psychotherapie

Cognitieve gedragstherapie een effectieve psychotherapie Cognitieve gedragstherapie een effectieve psychotherapie Informatie voor mensen die hun probleem willen aanpakken 2 3 Cognitieve gedragstherapie Een effectieve psychotherapie In deze brochure kunt u lezen

Nadere informatie

Schoolverzuim; van gezamenlijk belang naar samenhang. Wendy Verplanke, gezinsbehandelaar Anne-Freda Brouwer, Gz-psycholoog/ Systeemtherapeut

Schoolverzuim; van gezamenlijk belang naar samenhang. Wendy Verplanke, gezinsbehandelaar Anne-Freda Brouwer, Gz-psycholoog/ Systeemtherapeut Schoolverzuim; van gezamenlijk belang naar samenhang Wendy Verplanke, gezinsbehandelaar Anne-Freda Brouwer, Gz-psycholoog/ Systeemtherapeut Wie zijn wij? - Verbinding tussen kinder- en jeugdpsychiatrie,

Nadere informatie

Begeleid zelfstandig wonen. Voor jongeren met een (lichte) verstandelijke beperking

Begeleid zelfstandig wonen. Voor jongeren met een (lichte) verstandelijke beperking Begeleid zelfstandig wonen Voor jongeren met een (lichte) verstandelijke beperking Melius Zorg - Tel: 010 842 2526 - Email: info@meliuszorg.nl - Kenmerken begeleiding (LVB-) Jongeren Melius Zorg biedt

Nadere informatie

oudertraining contact & communicatie

oudertraining contact & communicatie oudertraining contact & communicatie gebaseerd op de Pivotal Respons Treatment (PRT) methode een aanbod van de Polikliniek in Doorwerth en de Polikliniek in Amsterdam februari 2013 centrum voor autisme

Nadere informatie

Waarom is het nuttig en prettig gezinsleden te betrekken bij uw behandeling?

Waarom is het nuttig en prettig gezinsleden te betrekken bij uw behandeling? Waarom is het nuttig en prettig gezinsleden te betrekken bij uw behandeling? Informatie voor mensen die hun probleem willen aanpakken 2 Waarom is het nuttig en prettig gezinsleden te betrekken bij uw behandeling?

Nadere informatie

training van basis naar brug

training van basis naar brug training van basis naar brug een extra steuntje in de rug voor kinderen met autisme bij de overstap van de basisschool naar de brugklas een aanbod van de Polikliniek in Doorwerth informatie voor cliënten,

Nadere informatie

Postmaster opleiding systeemtherapeut

Postmaster opleiding systeemtherapeut Postmaster opleiding systeemtherapeut mensenkennis In de context met cliënten, gezinnen en kinderen was dit leerzaam en direct bruikbaar in mijn werk. evaluatie deelnemer Postmaster opleiding systeemtherapeut

Nadere informatie

Mijn kind, een eetstoornis? Stichting Universitaire en Algemene Kinder- en Jeugdpsychiatrie Noord-Nederland

Mijn kind, een eetstoornis? Stichting Universitaire en Algemene Kinder- en Jeugdpsychiatrie Noord-Nederland Mijn kind, een eetstoornis? Stichting Universitaire en Algemene Kinder- en Jeugdpsychiatrie Noord-Nederland Programma Wat is een eetstoornis? Hoe herken ik een eetstoornis bij mijn kind / in mijn omgeving?

Nadere informatie