Egypte en zijn bewoners

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Egypte en zijn bewoners"

Transcriptie

1 WB hoofdstuk 3, blz. 24 Opdrcht 3 Egypte en zijn bewoners Het Oude Egypte Gebruik de krt Het Oude Egypte op blz. 28 vn je leerboek. Kleur het bouwlnd in de Nijldelt en lngs de oever vn de Nijl groen. Kleur de rest vn Egypte geel en de bluw. Geel is de woestijn. Bluw is wter. b Vul de volgende nmen vn pltsen en gebieden in. Schrijf de nmen vn pltsen in kleine letters (lleen de eerste letter een hoofdletter). Schrijf de nmen vn de gebieden met hoofdletters. NIJLDELTA Rosette Aswn BENEDEN-EGYPTE Gizeh Aboe Simbel BOVEN-EGYPTE Thebe SINAÏ NUBIË c Kijk goed nr de ligging vn de steden en dorpen op de krt. Wr woonden in het Oude Egypte de meeste mensen? d Wrom woonden de meeste Egyptenren op zo n smlle strook grond? B rode Bouwlnd Woestijn B

2 WB hoofdstuk 4, blz. 37 Het Oude Griekenlnd zwrte vn mrmr egeïsche Gebied vn 0 tot 200 meter Gebied boven de 200 meter Opdrcht 4 Het Oude Griekenlnd en zijn poleis Gebruik voor deze opdrcht de krten op de volgende bldzijde en op blz. 42 vn je leerboek. In de geschiedenis vn het Egyptische volk heeft de ntuur een belngrijke rol gespeeld. Dit is ook het gevl in de geschiedenis vn de Grieken. De ntuur in Griekenlnd is echter heel nders dn die in Egypte. Kleur in de krt Het Oude Griekenlnd het gebied vn 0 tot 200 meter (= lglnd): groen. b Zet de volgende nmen op de juiste plts in de krt. Eilnden, gebieden met bergen in hoofdletters, steden in kleine letters. - AEGINA - Athene - DELOS - Delphi - Ephese - Epiduros - Knossos -KOS -KRETA - MACEDONIË - Mrthon - MESSENE - Mycene - Mytilene - Olympi - OLYMPUS - Pergmum - RHODOS - SALAMIS - Sprt -THERA - THERMOPYLAE - THESSALIË - Troje - PELOPONNESUS c d e f g Wr woonden de Grieken? (Kijk nr de ligging vn de steden) Wruit bestond het woongebied vn de Grieken? Op welke mnier konden de Grieken contcten met elkr onderhouden: voorl over lnd of over? Licht je ntwoord toe. De Egyptenren woonden lngs de Nijl en het lnd bestond uit één gebied. In het Oude Griekenlnd ws het woongebied versnipperd. Welke invloed heeft de ntuur gehd op het bestuur vn het lnd? Welke middelen vn bestn wren in Egypte het belngrijkste? Welke middelen vn bestn wren drnst in Griekenlnd belngrijk?

3 WB hoofdstuk 4, blz. 39 De Perzische Oorlogen Griekse poleis die de knt vn de Perzen kozen Neutrle Griekse poleis Griekse poleis die tegen de Perzen vochten Perzische rijk Therm thsos Ainos Aknthos Hellespont Lris egeïsche Thermopyle euboe Eretri Srdes Mrthon slmis Athene ikri Nxos Sprt kos Perzische overwinning Griekse overwinning Grens Perzische rijk rhodos Opdrcht 12 De Perzische Oorlogen In de 6 de eeuw voor Chr. ontstond in het Midden-Oosten een groot Perzisch rijk. In het begin vn de 5 de eeuw hd het rijk zich uitgebreid tot vlk bij de Griekse poleis. Kleur in de krt het deel dt in 490 voor Chr. tot het Perzische rijk behoorde lichtprs. b Kleur in de krt De Perzische Oorlogen het grondgebied vn de Griekse poleis die zich tegen de Perzen verzetten ornje. c Kleur het grondgebied vn de poleis die neutrl bleven geel. d Kleur het grondgebied vn de poleis die de knt vn de Perzen kozen groen. e De Perzen wilden ook Griekenlnd veroveren. In 490 voor Chr. gingen de Perzen voor het eerst in de nvl. Vnuit Klein-Azië vielen ze de Grieken n. Lees de onderstnde tekst en teken de route vn deze nvl op de krt De Perzische Oorlogen. De Perzische koning Drius viel de Grieken met een vloot over n. Zijn vloot voer ten noorden vn het eilnd Rhodos, ten zuiden vn het eilnd Kos nr de plts Nxos (op het eilnd Nxos). Bij Eretri werd slg geleverd met de Grieken. Vervolgens ging Drius bij Mrthon n lnd, mr dr werden zijn soldten door de Grieken verslgen. f In 480 volgde een tweede nvl vn de Perzen. Lees de onderstnde tekst en teken de route vn deze nvl op de krt De Perzische Oorlogen. Vn een ntl pltsen stt lleen de zwrte stip op de krt. De route vn het Perzische leger liep ook lngs deze pltsen. Het leger vn de Perzische koning Xerxes trok vnuit Srdes nr de Hellespont. Dr hd de Perzische vloot zich intussen verzmeld. Het leger stk de Hellespont over en trok verder over lnd nr Ainos. En verder nr Therm. Het leger en de vloot hielden zoveel mogelijk contct met elkr. De vloot voer lngs de kust, ten noorden vn het eilnd Thsos, nr Aknthos. Dr hd Xerxes tevoren een knl lten grven, wr de schepen nu doorheen voeren. Bij Therm kwmen de vloot en het leger weer bij elkr. Mr toen splitsten het leger en de vloot zich. Het leger trok door het binnenlnd nr Lris. En verder nr Thermopyle. Bij Thermopyle volgde de beroemde veldslg tegen de Grieken. Drn trok het leger nr Slmis. Elf dgen n het leger vertrok de vloot uit Therm en voer nr een klein eilndje ten noorden vn Euboe. Hier vond een slg met de Grieken plts. N deze slg, die door de Perzen werd gewonnen, splitste de vloot zich. Een gedeelte ging ten westen vn Euboe lngs de kust nr Slmis. Het ndere gedeelte ten oosten vn Euboe. Bij Slmis volgde een grote slg, die door de Grieken werd gewonnen. Het Perzische leger trok zich toen terug.

4 WB hoofdstuk 4, blz. 42 Opdrcht 19 De verbreiding vn de Griekse cultuur Mk bij deze opdrcht gebruik vn de krt op blz. 64 vn je leerboek. De cultuur vn het Oude Griekenlnd is door Grieken en nderen over een groot gebied verbreid. De tijd vn de Griekse oudheid is llng voorbij. Mr de denkbeelden en kunstvoorwerpen uit die tijd hebben ook nu nog invloed. En niet lleen in het Middellndse Zeegebied, mr in het grootste deel vn de wereld. Voor het eerst vond de verbreiding vn de Griekse cultuur plts in de periode vn de kolonistie ( voor Chr.). Kleur deze eerste verbreiding vn de Griekse cultuur groen. b De tweede grote verbreiding vond plts onder Alexnder de Grote. - De tocht vn Alexnder de Grote is (vnf Pell) met een stippellijn op de krt ngegeven. Kleur deze stippellijn rood. - Kleur het gebied wr Alexnder de Grote de Griekse cultuur verbreidde lichtgroen. - Welke tegenwoordige lnden werden door Alexnder de Grote heleml of voor een deel veroverd? Kijk in een tls. De verbreiding vn de Griekse cultuur noord Ms Rijn Donu Po Tiber Donu zw Pell Srdes Grieks moederlnd Door Grieken gekoloniseerd gebied Rijk vn Alexnder de Grote Tocht vn het leger vn Alexnder de Grote Route vn de vloot vn Alexnder de Grote Veldslgen tussen Grieken en Perzen N

5 kspische zwrte Indus Gordium Gugmel Issus Tigris Tyrus Eufrt Bbylon Sus Persepolis Alexndrië Jeruzlem perzische golf indische ocen Nijl

6 WB hoofdstuk 5, blz. 50 Opdrcht 3 Itlië in de tijd vn de Romeinen Voordt Rome het Middellndse Zeegebied veroverde, wren de Etrusken het belngrijkste volk in Itlië. Ook de Grieken en Crthgers hdden in delen vn Itlië kolonies gesticht. b Kleur op de krt het gebied vn de Etrusken rood, dt vn de Grieken groen en dt vn de Crthgers geel. Kleur ook de hokjes in de legend in de juiste kleur. Schrijf de volgende nmen, die in Sprekend verleden worden genoemd, in de krt voluit. Wij hebben de beginletters ngegeven. Gebruik de krten op blz. 68 en 71 vn je leerboek. - de steden Rome, Crthgo, Brundisium, Mutin, Metpontum, Cpu, Pompeji, Cnne, Actium (kuststrook) - de vulkn Vesuvius - de eilnden Sicilië, Corsic en Srdinië - het gebied Epirus - de rivieren Tiber en Po. Itlië in de tijd vn de Romeinen P Etrusken M Grieken Crthgers Romeinen 500 voor Chr. T C R dritische S tyrrheense C C V P M B E A C S

7 WB hoofdstuk 5, blz. 51 krt 2 uitbreiding romeinse rijk De uitbreiding vn het Romeinse rijk Ms Rijn Romeinse rijk 275 voor Chr. Grens Romeinse rijk 58 voor Chr. Grens Romeinse rijk 14 n Chr. Grens Romeinse rijk 117 Tijdelijk Romeins gebied Tiber zwrte Tigris Eufrt Opdrcht 4 (CD-5-4) De uitbreiding vn het Romeinse rijk Mk, ls het mogelijk is, deze opdrcht op de cd-rom en niet in dit werkboek. Gebruik de krt in je leerboek op blz. 71. Gebruik een tls, ls je tegenwoordige lnden wilt opzoeken. b c d Kleur het grondgebied vn het Romeinse rijk in 275 voor Chr. groen. Kijk op de krt Itlië in de tijd vn de Romeinen (blz. 50 vn dit werkboek). Welke gebieden hebben de Romeinen in de periode 500 voor Chr. tot 275 voor Chr. in Itlië veroverd? Kleur de uitbreiding vn het Romeinse rijk in de periode 275 voor Chr. tot 58 voor Chr. lichtrood. Welke (gebieden in) tegenwoordige lnden hebben de Romeinen in de periode 275 voor Chr. tot 58 voor Chr. veroverd? Nijl rode e Kleur de uitbreiding vn het Romeinse rijk in de periode 58 voor Chr. tot 14 n Chr. ornje. f Welke twee beroemde Romeinen (zie fbeeldingen hieronder) hebben in deze periode het Romeinse grondgebied sterk uitgebreid? g Welke tegenwoordige lnden hebben de Romeinen in de periode 58 voor Chr n Chr. geheel of gedeeltelijk veroverd? h Kleur de uitbreiding vn het Romeinse rijk in de periode 14 tot 117 geel. i Welke tegenwoordige lnden hebben de Romeinen in de periode n Chr. geheel of gedeeltelijk veroverd? j Kleur de gebieden die de Romeinen tijdelijk veroverd hebben lichtprs. k In welke lnden werden door de Romeinen tijdelijk gebieden veroverd?

8 WB hoofdstuk 5, blz. 56 De Romeinen in Nederlnd fort of legerkmp dorp of std tempel bdhuis vill/herenboerderij mfitheter museum in onze tijd met Romeinse voorwerpen grens Romeinse rijk in Nederlnd Leeuwrden Assen noord Velsen Amsterdm Ketelhven Vlkenburg Leiden s Grvenhge Voorburg Rijswijk Zwmmerdm Woerden Utrecht Wijk bij Duurstede Elst Nijmegen s Hertogenbosch Domburg Ardenburg Hoogeloon Nuth-Vsrde Mstricht Heerlen Kerkrde Voerendl Opdrcht 18 Lees eerst de tekst in je leerboek, blz. 82. Romeinen in Nederlnd Vn de Romeinen zijn in ons lnd ruïnes vn gebouwen overgebleven. Wt bouwden de Romeinen in Nederlnd? En wr? Dt kun je in deze opdrcht ngn. Ook welke Romeinse ruïnes of muse met Romeinse voorwerpen bij jou in de buurt zijn te zien. c d e Welke overblijfselen vn gebouwen liggen het dichtst bij de plts wr je woont? Heb je zelf wel eens overblijfselen vn Romeinse gebouwen gezien? Zo j, wr en wt voor overblijfselen wren het? Welke twee muse met Romeinse voorwerpen liggen het dichtst bij de plts wr je woont? b Kleur het deel vn Nederlnd dt de Romeinen hebben veroverd. Ntuurlijk weet je wr je woont. Woon je in een gebied dt vroeger door de Romeinen is bezet? Overblijfselen vn Romeinse gebouwen. - In welke pltsen lgen forten of legerkmpen? Kleur de tekentjes bruin. - In welke pltsen lgen Romeinse dorpen of steden? Kleur de cirkeltjes zwrt. - In welke pltsen lgen Romeinse tempels? Lt de tekentjes wit. - In welke pltsen lgen bdhuizen? Kleur de tekentjes bluw. - In welke pltsen lgen vill s of herenboerderijen? Kleur de tekentjes groen. - In welke plts lg een mfitheter? Kleur het tekentje rood.

9 WB hoofdstuk 5, blz. 60 De verbreiding vn het het christendom tot omstreeks 500 noord oost L M kspische C zwrte R N T C S A J B A Christelijke steden 1 ste en 2 de eeuw Verbreiding christelijke gebieden 3 de -4 de eeuw Verbreiding christelijke gebieden 5 de eeuw rode Opdrcht 22 De verbreiding vn het christendom in het Romeinse rijk b c d e f g - Het christendom verbreidde zich in de eerste twee eeuwen voorl in de steden. Zie de krt op blz. 60. Kleur de stippen vn deze steden groen. - Schrijf de nmen vn belngrijke christelijke steden op. De eerste letter stt l op de krt ngegeven. Zet erchter in welk tegenwoordig lnd de std ligt. Gebruik eventueel een (historische) tls. Kleur de verbreiding vn het christendom in de 3 de en 4 de eeuw licht-ornje. Kleur de verbreiding vn het christendom in de 5 de eeuw geel. Voorl vnf het begin vn de 4 de eeuw verbreidde het christendom zich sterk in het Romeinse rijk. Wrdoor werd deze verbreiding vn het christendom veroorzkt? Voor de bentwoording vn deze vrg kun je gebruik mken vn de tijdblk (blz ) en pr. 8 in je leerboek (blz ). Welke conclusie kun je trekken over de verbreiding vn het christendom in de 5 de eeuw?. Wrdoor werd deze verndering veroorzkt? Voor de bentwoording vn deze vrg kun je gebruik mken vn pr. 8 in je leerboek (blz ). Welke lnden wren in de 5 de eeuw geheel of gedeeltelijk christelijk? Welke verndering op godsdienstig gebied heeft er in een ntl vn de bovengenoemde lnden pltsgevonden?

10 WB hoofdstuk 6, blz. 69 Opdrcht 3 Germnse volken in 476 Germnse volken trokken het Romeinse rijk binnen (blz. 98 leerboek). Zo ontstond in een groot deel vn Europ een lppendeken vn Germnse stten. b c Kleur in de onderstnde krt de grens vn het vroegere Romeinse rijk in 117 rood. Kleur de stten vn de Germnse volken op de krt in. Geef ieder volk een eigen kleur. De nm vn ieder volk stt in het gebied. Welke Germnse volken woonden in de volgende tegenwoordige lnden: Nederlnd, België, Frnkrijk, Duitslnd, Engelnd? Germnse volken in 476 Noren Zweden noord Jutten Denen Angelen/ Sksen Angelen Friezen Sksen Frnken Longobrden Thüringers Alemnnen Rugiërs Sueven Bourgondiërs Ostrogothen Gepiden zwrte Visigothen Vndlen Grenzen Romeinse rijk 117

11 WB hoofdstuk 6, blz. 70 Opdrcht 5 Het rijk vn Krel de Grote Mk gebruik vn de krt op blz. 96 vn je leerboek. b c d e Kleur in de krt hieronder het rijk vn Krel de Grote in 768 groen. Kleur de door Krel de Grote n 768 veroverde gebieden rood. Welke tegenwoordige lnden hebben geheel of gedeeltelijk tot het rijk vn Krel de Grote behoord? De meeste vn de bovengenoemde lnden werken nu met elkr smen. Weet je in welke orgnistie de meeste vn deze lnden smenwerken? (stt niet in je boek!) Vergelijk het rijk vn Krel de Grote met het West-Romeinse rijk (blz. 71 leerboek). Krel de Grote werd de opvolger vn de ltste West-Romeinse keizer genoemd: - Wt is ervoor te zeggen? - Wt is ertegen te zeggen? Het rijk vn Krel de Grote Het rijk vn Krel de Grote in 768 Door Krel de Grote veroverde gebieden Gebieden onder sterke invloed vn Krel de Grote noord Dorestd Rijn Prijs Donu Bsken Pmplon Donu P y r e n e e ë n Ebro Srgoss srcenen (moslims)

12 WB hoofdstuk 6, blz. 80 Ntionle stten in Europ omstreeks 1500 verenigd koninkrijk koninkrijk zweden koninkrijk schotlnd noorwegen en grootvorstendom moskou denemrken duitse orde oost noord koninkrijk engelnd duitse orde duitse rijk koninkrijk polen grootvorstendom litouwen koninkrijk frnkrijk venetië koninkrijk hongrije koninkrijk portugl koninkrijk spnje Corsic (Duitse rijk) Srdinië (Spns) kerkelijke stt Koninkrijk Npels (Spns) turkse zwrte rijk Sicilië (Spns) Grenzen 2003 Grenzen omstreeks 1500 Kret (Venetins) Cyprus (Venetins) Opdrcht 22 Ntionle stten in Europ omstreeks 1500 b c d Welke lnden hdden n het eind vn de Middeleeuwen l ongeveer de vorm die ze nu hebben? Geef elk vn deze lnden een prte kleur in de krt. Welke lnden wren er toen l wel, mr heel nders gevormd dn nu? Welke lnden kun je in die tijd nog heleml niet ontdekken, omdt ze deel uitmkten vn een of meer ndere lnden? Noem nog vier ndere belngrijke verschillen in vergelijking met onze tijd.

13 WB hoofdstuk 6, blz. 86 Opdrcht 32 Europ en het Midden-Oosten tijdens de Kruistochten De christenen ondernmen in de periode zeven kruistochten. Eén vn de gevolgen vn de Kruistochten ws dt de christenen tijdelijk grondgebied in het Midden-Oosten veroverden. Kleur in de onderstnde krt met behulp vn de krt op blz. 117 vn het leerboek het moslimgebied geel. b Kleur de route vn de Eerste Kruistocht rood. c Vnuit welke pltsen vertrokken de kruisvrders nr het Heilige Lnd? d In welke std in het Midden-Oosten kwmen kruisvrders smen vóórdt zij het gebied vn de moslims binnentrokken? e Deze std heette eerst Byzntium. De Romeinse keizer Constntijn koos in de 4 de eeuw in plts vn Rome de oude Griekse std Byzntium ls nieuwe hoofdstd vn het Romeinse rijk. Hij noemde de std nr zichzelf (324). In 1453 werd de std veroverd door de Turken. Zij vernderden de nm vn de std. Deze nm heeft de std nu nog. Welke? (eventueel opzoeken in de tls) f Kleur de kruisvrdersstten op de krt lichtgroen. g In welke tegenwoordige lnden lgen deze kruisvrdersstten? (gebruik ls dt nodig is een tls) Europ en het Midden-Oosten tijdens de Kruistochten Bouillon Prijs Clermont Toulouse Regensburg zwrte kspische Rome Brindisi Constntinopel Edess Jeruzlem Medin Mekk Eerste Kruistocht Moslimgebied Christelijk gebied Kruisvrdersstten rode

14 WB hoofdstuk 6, blz. 88 De islm in de wereld tlntische ocen middellndse Medin Mekk grote ocen indische ocen Arbisch schiereilnd Gebieden wr de bevolking voor het grootste deel moslim is. Isrël Opdrcht 34 De islm in de wereld De islm heeft tegenwoordig ruim 850 miljoen nhngers. Alleen het christendom heeft meer nhngers. Op de krt is ngegeven in welke lnden de islm een belngrijke rol speelt. In veel lnden is de bevolking voor het grootste deel moslim. In ndere lnden is een grote minderheid vn de bevolking moslim. b c d e f g h Vnuit Medin verbreidde de profeet Mohmmed de islm over het Arbische schiereilnd. Kleur in de krt hierboven het Arbische schiereilnd donkergroen. Kleur ook het blokje in de legend donkergroen. Kleur de gebieden wr de bevolking voor het grootste deel moslim is, lichtgroen. Kleur ook het blokje in de legend lichtgroen. In welke delen vn de wereld is de bevolking voor het grootste deel moslim? In Nederlnd wonen veel moslims. Uit welke lnden zijn de meeste moslims nr Nederlnd gekomen? Zet de nmen vn deze lnden op de krt. Wrom zijn de mensen uit deze lnden nr Nederlnd gekomen? Kleur Isrël op de krt rood. Kleur ook het blokje in de legend rood. Wrom is deze rode plek zo opvllend?

15 WB hoofdstuk 7, blz. 96 Opdrcht 4 Oude rijken buiten Europ Oude rijken in Amerik Gebruik voor het kleuren vn de krt op de volgende bldzijde de krt Oude culturen in de wereld ±2000 voor Chr n Chr. in het leerboek op blz Het rijk vn de Azteken lg in het westen vn Midden-Amerik. Kleur het rijk vn de Azteken groen. Schrijf in het vkje: Azteken. 2 In welke tegenwoordige stten lg het rijk vn de Azteken? 3 Hoe heette hoofdstd vn het Aztekenrijk? 4 Hoe heet deze std tegenwoordig? b 1 Kleur het rijk vn de My s roze. Schrijf in het vkje: My s. 2 In welke tegenwoordige stten lg het rijk vn de My s? 3 Wt wren belngrijke steden vn de My s? c 1 Kleur het rijk vn de Inc s rood. Schrijf in het vkje: Inc s. 2 In welke tegenwoordige stten lg het rijk vn de Inc s? 3 Wt wren belngrijke steden vn de Inc s? Tenochtitln zteken Plenque Oude rijken in Amerik Chichen Itz my s tlntische ocen Oude rijken in Afrik s h r s h e l Timboektoe Kno grote ocen n inc s Cuzco Mchu Picchu d e s Imperium Longo Imperi Mli, Ghn en Songhi Imperium Monompt Zimbbwe Oude rijken in Azië Beijing Mohenjo-dro Indus Hrpp Agr h y m l Gnges y Shi Hung Ling Gele Rivier Hngzhou Jngtse Ming-dynstie Mogolrijk

16 Oude rijken in Afrik Gebruik voor het kleuren vn de krt hieronder de krt Oude culturen in de wereld ±2000 voor Chr n Chr. in het leerboek op blz Kleur het gebied wrbinnen de imperi Ghn, Mli en Songhi lgen, geel. Kleur ook het blokje in de legend. 2 In welke tegenwoordige stten lgen deze koninkrijken? 3 Wt wren belngrijke steden in dit gebied? b 1 Kleur het koninkrijk Ife groen. Zet de nm Ife bij het gebied. 2 In welke tegenwoordige stt lg het koninkrijk Ife? c 1 Kleur het koninkrijk Benin bluw. Zet de nm Benin bij het gebied. 2 In welke tegenwoordige stt lg het koninkrijk Benin? d 1 Kleur het koninkrijk Asnte rood. Zet de nm Asnte bij het gebied. 2 In welke tegenwoordige stt lg het koninkrijk Asnte? e 1 Kleur het imperium Monompt ornje. Kleur ook het blokje in de legend. 2 In welke tegenwoordige stten lg het imperium Monompt? 3 Wt ws een belngrijke std in Monompt? Oude rijken in Azië Gebruik voor het kleuren vn de krt hieronder de krt Oude culturen in de wereld ±2000 voor Chr n Chr. in het leerboek op blz In die krt en in de krt op deze bldzijde zie je de grootste omvng vn het Mogolrijk (1605). Het Mogolrijk ontstond ps n Vóór die tijd wren er l kleinere moslim-rijken in Indi (vnf de 8 ste eeuw). 1 Kleur het Mogolrijk prs. Kleur ook het blokje in de legend. 2 In welke tegenwoordige lnden lg het Mogolrijk?. 3 Wt ws een bekende std in het Mogolrijk? b 1 Kleur het rijk vn de Ming-dynstie lichtrood. 2 In welk tegenwoordige lnd lg het rijk vn de Ming-dynstie? 3 Wt wren belngrijke steden?

Werkbladen. bij. Sprekend verleden Basisvorming deel 3 Docentenhandleiding

Werkbladen. bij. Sprekend verleden Basisvorming deel 3 Docentenhandleiding 90 425 1526 0 120 Werkblden Sprekend verleden Bsisvorming deel 3 Docentenhndleiding bij Leo Dlhuisen Hrld Buskop Roen vn der Geest Sttus: deze voorlopige versie vn de hndleiding bevt lleen de werkblden

Nadere informatie

Economische Topper 4 Evaluatievragen thema 3

Economische Topper 4 Evaluatievragen thema 3 Eonomishe Topper 4 Evlutievrgen them 3 1 Vn een lnd zijn volgende gegevens bekend: bbp in 2002 800 miljrd EUR bbp in 2003 833 miljrd EUR Prijspeil 2002 t.o.v. 2003 + 1,5 % Bevolking 2002 t.o.v. 2003 +

Nadere informatie

columbus Onrust in Iran: het begin van het einde of het einde van het begin? HAVO/VWO brengt het beste uit twee werelden samenlesbrief

columbus Onrust in Iran: het begin van het einde of het einde van het begin? HAVO/VWO brengt het beste uit twee werelden samenlesbrief olumus rengt het este uit twee werelden smenlesrief HAVO/VWO Foto: Polo Woods / Anzenerger / Hollndse Hoogte Onrust in Irn: het egin vn het einde of het einde vn het egin? olumus Inleiding Er gt geen dg

Nadere informatie

C 1 C 2. 42 blok 6. Er zijn 1440 tegels nodig.

C 1 C 2. 42 blok 6. Er zijn 1440 tegels nodig. 42 blok 6 C De zomervkntie komt ern! Voor de zomervkntie moet het zwembd in de gemeente Dorpstein gebruiksklr worden gemkt. Het 4 meter brede tegelpd rondom het zwembd moet vn nieuwe tegels vn 50 bij 50

Nadere informatie

DOEL: Weten wat de gevolgen en risico s kunnen zijn van het plaatsen van (persoonlijke) informatie op internet.

DOEL: Weten wat de gevolgen en risico s kunnen zijn van het plaatsen van (persoonlijke) informatie op internet. kennismking met i-respect.nl INTRODUCTIE GEMAAKT DOOR: Annèt Lmmers ONDERWERP: Een eerste kennismking met i-respect.nl en het onderwerp publiceren. DOEL: Weten wt de gevolgen en risico s kunnen zijn vn

Nadere informatie

Werkloosheid, armoede, schooluitval en criminaliteit. Er zal veel belastinggeld nodig zijn om al die problemen op te lossen.

Werkloosheid, armoede, schooluitval en criminaliteit. Er zal veel belastinggeld nodig zijn om al die problemen op te lossen. vk Mtshppijleer them Multiulturele smenleving onderwerp Het multiulturele drm vn P. Sheffer ntwoorden ij de vrgen over het rtikel kls Hvo 5 dtum jnuri 2014 1 2 3 4 5 6 7 8 De vrg hoe de slehte werk-, woon-

Nadere informatie

Nakomelingen van rendieren kunnen een paar uur na de geboorte al met de kudde meerennen. Zijn rendieren nestvlieders of nestblijvers?

Nakomelingen van rendieren kunnen een paar uur na de geboorte al met de kudde meerennen. Zijn rendieren nestvlieders of nestblijvers? Route A 1 Bosrendieren en korstmossen Rendieren zijn de enige herten wrvn zowel mnnetjes ls vrouwtjes een gewei drgen. Vroeger dcht men dt het gewei geruikt werd om sneeuw weg te schuiven zodt ze ij het

Nadere informatie

9,1. KindereN. GeVen een CijFER. Schilderen5. sarah zegt. Volwassenenpagina6-7

9,1. KindereN. GeVen een CijFER. Schilderen5. sarah zegt. Volwassenenpagina6-7 Eenmlige uitgve vn jnuri 2009 DE kinderstem srh zegt KindereN GeVen een CijFER De uitkomst is ls volgt: Het gemiddelde cijfer wt Jouw mening telt! Fier Fryslân helpt vrouwen en kinderen die te mken hebben

Nadere informatie

Voorbereidende opgaven Kerstvakantiecursus

Voorbereidende opgaven Kerstvakantiecursus Voorbereidende opgven Kerstvkntiecursus Tips: Mk de volgende opgven het liefst voorin in één vn de A4-schriften die je gt gebruiken tijdens de cursus. Als een som niet lukt, kijk dn even in het beknopt

Nadere informatie

Crossculturele psychologie

Crossculturele psychologie Csuïstiek bij Crossulturele psyhologie De zoektoht nr vershillen en overeenkomsten tussen ulturen Jn Pieter vn Oudenhoven Tweede, herziene druk o u t i n h o bussum 2008 Deze suïstiek hoort bij de tweede,

Nadere informatie

Ajodakt. Aardrijkskunde Topografie Europa. Europa. Colofon. Zelfstandig werken

Ajodakt. Aardrijkskunde Topografie Europa. Europa. Colofon. Zelfstandig werken Europ Ajodkt Colofon Ardrijkskunde Topogrfie Europ Zelfstndig werken Dit ntwoordenoekje hoort ij het gelijknmige werkoek vn de serie vriendelijke en voordelige oefenoekjes voor groep t/m 8 wrmee de 9 789006

Nadere informatie

KATHOLIEKE UNIVERSITEIT LEUVEN SUBFACULTEIT ECONOMIE EN BEDRIJFSWETENSCHAPPEN HUB HANDELSWETENSCHAPPEN

KATHOLIEKE UNIVERSITEIT LEUVEN SUBFACULTEIT ECONOMIE EN BEDRIJFSWETENSCHAPPEN HUB HANDELSWETENSCHAPPEN KATHOLIEKE UNIVERSITEIT LEUVEN SUBFACULTEIT ECONOMIE EN BEDRIJFSWETENSCHAPPEN HUB HANDELSWETENSCHAPPEN ELEMENTAIR ALGEBRAÏSCH REKENEN Een zelfhulpgids voor letterrekenen Rekenregels Uitgewerkte voorbeelden

Nadere informatie

1a Een hoeveelheid stof kan maar op één manier veranderen. Hoe?

1a Een hoeveelheid stof kan maar op één manier veranderen. Hoe? Oefenopgven over Stoffen en Mterilen Uitwerking en ntwoord op elke opgve stt n de ltste opgve. Gegevens kunnen worden opgezoht in de tellen hterin. Als de zwrteftor niet vermeld is mg je 9,81 N/kg nemen.

Nadere informatie

Een feestmaal. Naam: -Ken jij nog een ander speciaal feest? Typ of schrijf het hier. a

Een feestmaal. Naam: -Ken jij nog een ander speciaal feest? Typ of schrijf het hier. a Werkbld Een feestml Nm: Ieder lnd en iedere cultuur kent specile dgen. Dn gn fmilies bij elkr op bezoek. Op die specile dgen is er meestl extr ndcht voor het eten. Hier zie je wt voorbeelden vn feesten

Nadere informatie

6.0 INTRO. 1 a Bekijk de sommen hiernaast en ga na of ze kloppen. 1 2 0 3 = 2 2 3 1 4 = 2 3 4 2 5 = 2 4 5 3 6 = 2 5 6 4 7 = 2...

6.0 INTRO. 1 a Bekijk de sommen hiernaast en ga na of ze kloppen. 1 2 0 3 = 2 2 3 1 4 = 2 3 4 2 5 = 2 4 5 3 6 = 2 5 6 4 7 = 2... 113 6.0 INTRO 1 Bekijk de sommen hiernst en g n of ze kloppen. Schrijf de twee volgende sommen uit de rij op en controleer of deze ook ls uitkomst 2 heen. c Schrijf twee sommen op die veel verder in de

Nadere informatie

Een CVA (beroerte) kan uw leven drastisch veranderen! 2009 Een uitgave van de Nederlandse CVA-vereniging

Een CVA (beroerte) kan uw leven drastisch veranderen! 2009 Een uitgave van de Nederlandse CVA-vereniging N een CVA (beroerte)... hoe verder?. Een CVA (beroerte) kn uw leven drstisch vernderen! 2009 Een uitgve vn de Nederlndse CVA-vereniging Wt is een CVA? In Nederlnd leven meer dn een hlf miljoen mensen met

Nadere informatie

bezorgerboekje informatie voor

bezorgerboekje informatie voor bezorgerboekje informtie voor Inhoud 2 3 4 6 10 12 13 14 15 Welkom Onmisbre schkel / De Persgroep Distributie Wetten en regels Inschrijven / Bezorgovereenkomst /Arbeidstijdenwet / Arbeidsomstndighedenwet

Nadere informatie

Natuurlijke getallen op een getallenas en in een assenstelsel

Natuurlijke getallen op een getallenas en in een assenstelsel Turf het ntl fouten en zet de resultten in een tel. Vlmingen Nederlnders resultt ntl resultt ntl 9 9 en nder tlstelsel U Ontijfer de volgende hiërogliefen met ehulp vn het overziht op p. in het leerwerkoek.........................

Nadere informatie

Om welke reden heeft een kwak relatief grote ogen?

Om welke reden heeft een kwak relatief grote ogen? Route K - Volière en fznterie Strt ij de volière; de vrgen 1 t/m 6 gn over een ntl grote Europese vogels. De vrgen over de ndere dieren vn deze route hoeven niet in de juiste volgorde te stn. Dt komt omdt

Nadere informatie

Geef een tegenvoorbeeld als de uitspraak niet waar is. Als a een positief getal is, dan is a negatief.

Geef een tegenvoorbeeld als de uitspraak niet waar is. Als a een positief getal is, dan is a negatief. V* Vul n. ( ) 7 7 7 7 7 7 9 9 9 9 9 9 7 7 7 7 7 7 V** Is de uitsprk wr of niet wr? Geef een tegenvoorbeeld ls de uitsprk niet wr is. b d e ls een positief getl is, dn is negtief. = dn = ls b een negtief

Nadere informatie

Kennistoets bij H3 havo - antwoorden De Verenigde Staten en hun federale overheid 1865 1965

Kennistoets bij H3 havo - antwoorden De Verenigde Staten en hun federale overheid 1865 1965 Exmenktern hvo en vwo De Verenigde Stten en hun federle overheid 1865 1965 Kennistoets ij H3 hvo - ntwoorden Kennistoets ij hoofdstuk 3 ntwoorden De Verenigde Stten en hun federle overheid 1865 1965 Opdrht

Nadere informatie

Rekenregels van machten

Rekenregels van machten 4 Rekenregels vn mchten Dit kun je l 1 mchten met een ntuurlijke exponent berekenen mchten met een gehele exponent berekenen 3 terminologie in verbnd met de mchtsverheffing correct gebruiken Test jezelf

Nadere informatie

Welke van de volgende beweringen over de kromme snavel is of welke zijn juist voor jonge flamingo's? Maak het hokje met een juiste bewering zwart.

Welke van de volgende beweringen over de kromme snavel is of welke zijn juist voor jonge flamingo's? Maak het hokje met een juiste bewering zwart. Route I 1 Flmingo's Flmingo's zeven met hun kromme snvel voedsel uit het wter. Jonge flmingo's heen een rehte snvel. De jonge dieren zeven niet zelf voedsel uit het wter, mr worden door de ouders gevoerd.

Nadere informatie

Docentenhandleiding. Leerlingenmateriaal DELFSTOFFEN IN NEDERLAND. Niveau. Inhoud. Opdracht 2. Inleiding. Opdracht 3. Opdracht 1

Docentenhandleiding. Leerlingenmateriaal DELFSTOFFEN IN NEDERLAND. Niveau. Inhoud. Opdracht 2. Inleiding. Opdracht 3. Opdracht 1 111122952X_Geokrnt 58 05-09-2005 08:24 Pgin 6 6 Docentenhndleiding Inhoud In Nederlnd worden op dit moment rdgs, rdolie en steenzout vnuit grote diepte omhoog gehld. Drnst worden er zogenmde oppervlktedelfstoffen,

Nadere informatie

Route J. Een gier heeft naar verhouding een lange nek. Wat is het voordeel hiervan? vale gier

Route J. Een gier heeft naar verhouding een lange nek. Wat is het voordeel hiervan? vale gier Route J 1 Vle gieren Over het lgemeen zijn gieren niet bepld de meest geliefde dieren. Hun kle kop en hls en hun gedrg zijn dr vk de oorzk vn. Welke reden kun je bedenken voor het feit dt op de kop en

Nadere informatie

REKENEN MACHTEN MET. 5N4p EEBII 2013 GGHM

REKENEN MACHTEN MET. 5N4p EEBII 2013 GGHM REKENEN MET MACHTEN Np EEBII 0 GGHM Inhoud Herhlin: Eponentiele roei... Netieve Mchten... Geroken mchten... Etr Oefeninen... 9 Hoere-mchts functies... 0 Overzicht vn de reels... Herhlin: Eponentiële roei

Nadere informatie

Verschil zal er zijn mvbo bovenbouw WERKBLAD

Verschil zal er zijn mvbo bovenbouw WERKBLAD Vershil zl er zijn mvo ovenouw WERKBLAD 1. Hoe heet de gemeente wr jij in woont? 2. Hoeveel inwoners heeft je gemeente in 2010? 3. Is het ntl inwoners in jouw gemeente sinds 2010 gestegen of gedld? 4.

Nadere informatie

Praktische opdracht Optimaliseren van verpakkingen Inleidende opgaven

Praktische opdracht Optimaliseren van verpakkingen Inleidende opgaven Prktische opdrcht Optimliseren vn verpkkingen Inleidende opgven V, WB Opgve 1 2 Gegeven is de functie f ( x) = 9 x. Op de grfiek vn f ligt een punt P ( p; f ( p)) met 3 < p < 0. De projectie vn P op de

Nadere informatie

Wat is goed voor een mooie, gezonde huid? Kruis de goede antwoorden aan. weinig slaap. buitenlucht goede voeding. ontspanning veel fruit eten

Wat is goed voor een mooie, gezonde huid? Kruis de goede antwoorden aan. weinig slaap. buitenlucht goede voeding. ontspanning veel fruit eten DE HUID 1 Bouw en functie O: 12/1 Wt is goed voor een mooie, gezonde huid? Kruis de goede ntwoorden n. weinig slp uitenlucht goede voeding ontspnning veel fruit eten innen zitten ptt met myonise eten in

Nadere informatie

Ajodakt. Aardrijkskunde. Wereld. Topografie. Wereld. Colofon. Zelfstandig werken. Aardrijkskunde. Antwoorden. Groep 8

Ajodakt. Aardrijkskunde. Wereld. Topografie. Wereld. Colofon. Zelfstandig werken. Aardrijkskunde. Antwoorden. Groep 8 Topogrfie Wereld Ajodkt Colofon Ardrijkskunde Topogrfie Wereld Zelfstndig werken Ardrijkskunde Groep 8 Antwoorden Dit ntwoordenboekje hoort bij het gelijknmige werkboek vn de serie Topogrfie vn Ajodkt.

Nadere informatie

Vraag 2. a) Geef in een schema weer uit welke onderdelen CCS bestaat. b) Met welke term wordt onderstaande processchema aangeduid.

Vraag 2. a) Geef in een schema weer uit welke onderdelen CCS bestaat. b) Met welke term wordt onderstaande processchema aangeduid. Tentmen Duurzme Ontwikkeling & Kringlopen, 1 juli 2009 9:00-12:00 Voordt je begint: schrijf je nm en studentnummer bovenn ieder vel begin iedere vrg op een nieuwe bldzijde ls je een vkterm wel kent in

Nadere informatie

MARKETING / PR / COMMUNICATIEMEDEWERKER

MARKETING / PR / COMMUNICATIEMEDEWERKER OPLEIDING: MARKETING / PR / COMMUNICATIEMEDEWERKER MET DE SPECIALISATIE SOCIAL MEDIA 2015 1 Mrketing/PR/Communictiemedewerker Specilistie Socil Medi SCHEIDEGGER en CEDOR bieden een unieke opleiding n.

Nadere informatie

Verhuisgids. met handige tips. wij leveren gratis bel ons en bestel. Jij verhuist makkelijk en snel met stapelbare dozen

Verhuisgids. met handige tips. wij leveren gratis bel ons en bestel. Jij verhuist makkelijk en snel met stapelbare dozen Verhuisgids met hndige tips wij leveren grtis bel ons en bestel Jij verhuist mkkelijk en snel met stpelbre dozen Wij pikken op wnneer je dt wil Inhoudstfel 4 6 10 Checklist 2 3 3 Oude Huis Nieuwe Huis

Nadere informatie

Opdrachten bij hoofdstuk 2

Opdrachten bij hoofdstuk 2 Opdrchten ij hoofdstuk 2 2.1 Het vullen vn je portfolio In hoofdstuk 2 he je gezien op welke mnier je de informtie kunt verzmelen. An de hnd vn die informtie kun je de producten mken wrmee jij je portfolio

Nadere informatie

later Wat wil(de) worden Contact tussen oud en jong

later Wat wil(de) worden Contact tussen oud en jong Wt lter ik wil() Foto: Jef Corneillie (89) wil grg bibliothecris worn. LESBRIEF Contct tussen oud en jong worn Deze lesbrief is gemkt door stichting GetOud in smenwerking met Openbre Bibliotheek. DIGITALE

Nadere informatie

Route F - Desert. kangoeroerat

Route F - Desert. kangoeroerat Route F - Desert Voor deze route, moet je eerst nr de Bush. Dr moet je even zoeken nr de tunnel die nr de Desert leidt. Geruik onderstnd krtje voor de Desert. Begin ij nummer 1. 1 Kngoeroertten Kngoeroertten

Nadere informatie

Biense Dijkstra Alg. directeur

Biense Dijkstra Alg. directeur g l s r e v r J Het smenstellen vn het jrverslg 2014 is terugkijken, mr drn zo snel mogelijk weer vooruitkijken. Nog steeds vnuit een sterke finnciële positie. In 2014 hebben we de Hermn Wijffels Innovtieprijs

Nadere informatie

HBO-Monitor (ROA/HBO-Raad) en WO-Monitor (ROA/VSNU) Dataverzameling alumnigegevens particuliere instellingen hoger onderwijs

HBO-Monitor (ROA/HBO-Raad) en WO-Monitor (ROA/VSNU) Dataverzameling alumnigegevens particuliere instellingen hoger onderwijs ReserchNed v Toernooiveld 216 6525 EC Nijmegen Postus 31162 6503 CD Nijmegen t 024 350 62 52 f 024 350 62 53 e info@reserchned.nl kvk 09159322 Bron vrgenlijst: Bewerkt door: In opdrcht vn: HBO-Monitor

Nadere informatie

abcdefg Nieuwsbrief 1 9 september 2014

abcdefg Nieuwsbrief 1 9 september 2014 bcdefg Nieuwsbrief 1 9 september 2014 Algemeen nieuws Het nieuwe schooljr is begonnen! Het nieuwe schooljr is fgelopen week vn strt gegn. We hopen dt iedereen een leuke vkntie heeft gehd en lekker is uitgerust.

Nadere informatie

1 De onderneming in de wereldeconomie

1 De onderneming in de wereldeconomie 1 De onderneming in de wereldeconomie Meerkeuzevrgen 1.1 Glolisering is een proces vn wereldwijde economische integrtie door een sterke toenme vn de interntionle hndel en investeringen. wrij de wereldproductie

Nadere informatie

Formulier Voor het regelen van een definitief energielabel van uw woning

Formulier Voor het regelen van een definitief energielabel van uw woning Formulier Voor het regelen vn een definitief energielel vn uw Door het invullen vn het formulier en het nleveren vn de enodigde ewijslst kunt u het definitief lel vn uw lten eplen en registreren. Lees

Nadere informatie

Getallenverzamelingen

Getallenverzamelingen Getllenverzmelingen Getllenverzmelingen Ntuurlijke getllen Het getlegrip heeft zih wrshijnlijk ontwikkeld op een wijze die overeenkomt met de mnier wrop u zelf de getllen geleerd het. De sis is het tellen.

Nadere informatie

fonts: achtergrond PostScript Fonts op computers?

fonts: achtergrond PostScript Fonts op computers? fonts: chtergrond PostScript Fonts op computers? Tco Hoekwter tco.hoekwter@wkp.nl bstrct Dit rtikel geeft een korte inleiding in de interne werking vn PostScript computerfonts en hun coderingen. Dit rtikel

Nadere informatie

Werkkaarten GIGO 1184 Elektriciteit Set

Werkkaarten GIGO 1184 Elektriciteit Set Werkkrten GIGO 1184 Elektriiteit Set PMOT 2006 1 Informtie voor de leerkrht Elektriiteit is één vn de ndhtsgeieden ij de nieuwe kerndoelen voor ntuur en tehniek: 42 De leerlingen leren onderzoek doen n

Nadere informatie

14 Effectevaluatie van de Strafrechtelijke Opvang Verslaafden (SOV)

14 Effectevaluatie van de Strafrechtelijke Opvang Verslaafden (SOV) Smenvtting Op 1 pril 2001 trd de wet SOV in werking. Op grond vn deze wet kunnen justitibele verslfden die n een ntl in de wet genoemde voorwrden voldoen, in het kder vn een strfrechtelijke mtregel, voor

Nadere informatie

INFORMATIE. hart. verwennend WEEKEND EEN LANG WEEKEND OP EEN TOPLOCATIE VOOR BALANS EN VITALITEIT

INFORMATIE. hart. verwennend WEEKEND EEN LANG WEEKEND OP EEN TOPLOCATIE VOOR BALANS EN VITALITEIT INFORMATIE hrt WEEKEND EEN LANG WEEKEND OP EEN TOPLOCATIE VOOR BALANS EN VITALITEIT COLOFON INHOUD INITIATIEFNEEMSTER Jessy Jnsen www.jessyjnsen.nl Hvelte Inleiding 05 HrtVerwennend voor Jou & Visie 07

Nadere informatie

Werkblad TI-83: Over de hoofdstelling van de integraalrekening

Werkblad TI-83: Over de hoofdstelling van de integraalrekening Werkld TI-8: Over de hoofdstelling vn de integrlrekening. Inleiding We ekijken chtereenvolgens in onderstnde figuren telkens de grfiek vn een functie f met in het intervl [; ]. f ( ) = f ( ) = + y = 5

Nadere informatie

2 Formules herschrijven

2 Formules herschrijven Formules herschrijven Verkennen www.mth4ll.nl MAThADORE-bsic HAVO/VWO 4/5/6 VWO wi-b Werken met formules Formules herschrijven Inleiding Verkennen Probeer de vrgen bij Verkennen zo goed mogelijk te bentwoorden.

Nadere informatie

Tijdwijzer. Het begin. Voor en na Christus

Tijdwijzer. Het begin. Voor en na Christus 138 Tijdwijzer Het begin Op deze tijdbalk past niet de hele geschiedenis van de mens. Er lopen namelijk al zo n 100.000 jaar mensen rond op aarde. Eigenlijk zou er dus nog 95.000 jaar bij moeten op de

Nadere informatie

De route van de Ocean start in de Bush. Volg de bordjes naar de Ocean. De vragen staan in chronologische volgorde.

De route van de Ocean start in de Bush. Volg de bordjes naar de Ocean. De vragen staan in chronologische volgorde. Route L - Oen 1 De route vn de Oen strt in de Bush. Volg de ordjes nr de Oen. De vrgen stn in hronologishe volgorde. Kwllen Dt er lngs de Nederlndse kust kwllen voorkomen, is lgemeen ekend. De oorkwl kun

Nadere informatie

Het bepalen van een evenwichtstoedeling met behulp van het 1 e principe van Wardrop is equivalent aan het oplossen van een minimaliserings-probleem.

Het bepalen van een evenwichtstoedeling met behulp van het 1 e principe van Wardrop is equivalent aan het oplossen van een minimaliserings-probleem. Exmen Verkeerskunde (H1I6A) Ktholieke Universiteit Leuven Afdeling Industrieel Beleid / Verkeer & Infrstructuur Dtum: dinsdg 2 september 28 Tijd: Instructies: 8.3 12.3 uur Er zijn 4 vrgen over het gedeelte

Nadere informatie

Op zoek naar talent en ambitie!

Op zoek naar talent en ambitie! Ersmus MC Desiderius School vn begrijpen nr beslissen Op zoek nr tlent en mbitie! Geneeskunde studeren in Rotterdm Decentrle selectie 2011-2012 Wt hebben we jou te bieden? Sterke knten vn het onderwijsprogrmm

Nadere informatie

abcdefg Nieuwsbrief 1 11 september 2013

abcdefg Nieuwsbrief 1 11 september 2013 bcdefg Nieuwsbrief 1 11 september 2013 lgemeen nieuws Het nieuwe schooljr is begonnen! Het nieuwe schooljr is fgelopen week vn strt gegn. We hopen dt iedereen een leuke vkntie heeft gehd en lekker is uitgerust.

Nadere informatie

Iepen en iepziekte. Gemeente Den Haag Dienst Stadsbeheer. Colofon. Uitgave Gemeente Den Haag Dienst Stadsbeheer Postbus 12651 2500 DP Den Haag

Iepen en iepziekte. Gemeente Den Haag Dienst Stadsbeheer. Colofon. Uitgave Gemeente Den Haag Dienst Stadsbeheer Postbus 12651 2500 DP Den Haag Gemeente Den Hg Dienst Stdsbeheer Colofon Iepen en iepziekte Uitgve Gemeente Den Hg Dienst Stdsbeheer Postbus 12651 2500 DP Den Hg Vormgeving Teres Jonkmn (BNO) Druk Fcilitire dienst - Multimedi Deze brochure

Nadere informatie

1.0 Voorkennis. Voorbeeld 1:

1.0 Voorkennis. Voorbeeld 1: 1.0 Voorkennis Voorbeeld 1: 4 2 4 2 8 5 3 5 3 15 Als je twee breuken met elkr vermenigvuldigd moet je de tellers en de noemers vn beide breuken met elkr vermenigvuldigen. Voorbeeld 2: 3 3 1 5 4 8 3 5 4

Nadere informatie

6.1 Schaduw gevormd door een puntvormige

6.1 Schaduw gevormd door een puntvormige 6 Schduwvorming 6.1 Schduw gevormd door een Vroeger geruikte men een zonnewijzer ls uurwerk. Die steunde op de verndering vn de schduw nrgelng de stnd vn de zon. A B Fig. 2.12 Een schduw kn gevormd worden

Nadere informatie

Rapportage Enquête ondergrondse afvalinzameling Zaltbommel

Rapportage Enquête ondergrondse afvalinzameling Zaltbommel Rpportge Enquête ondergrondse fvlinzmeling Zltommel Enquête ondergrondse fvlinzmeling Zltommel VERSIEBEHEER Versie Sttus Dtum Opsteller Wijzigingen Goedkeuring Door Dtum 0.1 onept 4-11-09 VERSPREIDING

Nadere informatie

Hoe zichtbaar ben jij mobiel? MOBIELpakket. Oplossingen voor ondernemende kappers die kiezen. 2012 www.wiewathaar.nl

Hoe zichtbaar ben jij mobiel? MOBIELpakket. Oplossingen voor ondernemende kappers die kiezen. 2012 www.wiewathaar.nl Hoe zichtbr ben jij mobiel? MOBIELpkket Oplossingen voor ondernemende kppers die kiezen 2012 www.wiewthr.nl Reviews? Voordelen 27% Nederlnders vindt reviewsites ls WieWtHr.nl erg nuttig* Wiewthr.nl is

Nadere informatie

Snelstartgids Access Online: Betalingen en Rapportage

Snelstartgids Access Online: Betalingen en Rapportage Snelstrtgids Access Online: Betlingen en Rpportge Snel op weg met Access Online Voor het geruik vn de pplictie De meest geruikte functies in overzichtelijke stppen Snelstrtgids Access Online: Betlingen

Nadere informatie

Formeel Denken. Herfst 2004. Contents

Formeel Denken. Herfst 2004. Contents Formeel Denken Hermn Geuvers Deels geseerd op het herfst 2002 dictt vn Henk Brendregt en Bs Spitters, met dnk n het Discrete Wiskunde dictt vn Wim Gielen Herfst 2004 Contents 1 Automten 1 1.1 Automten

Nadere informatie

HANDLEIDING FOKWAARDEN 2014. Informatie & Inspiratie document Met uitleg over het hoe en waarom van de fokwaarden

HANDLEIDING FOKWAARDEN 2014. Informatie & Inspiratie document Met uitleg over het hoe en waarom van de fokwaarden HANDLEIDING FOKWAARDEN 2014 Informtie & Inspirtie document Met uitleg over het hoe en wrom vn de fokwrden Missie Al ruim 25 jr ondersteunt ELDA bedrijven in de grrische sector, en het is voor ons een belngrijke

Nadere informatie

Bekijk onderstaand algoritme recalg. Bepaal recalg(5) en laat zien hoe u het antwoord hebt verkregen.

Bekijk onderstaand algoritme recalg. Bepaal recalg(5) en laat zien hoe u het antwoord hebt verkregen. Vooreeldtentmen 1 Tentmen Dtstructuren en lgoritmen (T641 en T6741) OPGAVE 1 c d Bekijk onderstnd lgoritme recalg. Bepl recalg() en lt zien hoe u het ntwoord het verkregen. Wt erekent recalg in het lgemeen?

Nadere informatie

Lucht in je longen. Streep de foute woorden door. Hoe komt lucht in je longen? Zet een cirkel om de dieren met longen.

Lucht in je longen. Streep de foute woorden door. Hoe komt lucht in je longen? Zet een cirkel om de dieren met longen. 9 Luht in je longen Hoe komt luht in je longen? = longen = middenrif Kleur op de tekening de volgende onderdelen: Streep de foute woorden door. Ons lihm heeft zuurstof / kooldioxide nodig. Bij het indemen

Nadere informatie

rekenboek 6a lessen 507019

rekenboek 6a lessen 507019 rekenboek 6 lessen 507019 Het museum OPENINGSTIJDEN zomerseizoen vn 1 pr. t/m 31 okt. elke dg geopend vn 10.00-17.00 uur winterseizoen elk weekend geopend vn 11.00-15.00 uur Prijzen groepen p.p. 12,50

Nadere informatie

Gehele getallen: vermenigvuldiging en deling

Gehele getallen: vermenigvuldiging en deling 3 Gehele getllen: vermenigvuldiging en deling Dit kun je l 1 ntuurlijke getllen vermenigvuldigen 2 ntuurlijke getllen delen 3 de commuttieve en de ssocitieve eigenschp herkennen 4 de rekenmchine gebruiken

Nadere informatie

abcdefg Nieuwsbrief 4 6 november 2012

abcdefg Nieuwsbrief 4 6 november 2012 bcdefg Nieuwsbrief 4 6 november 2012 lgemeen nieuws Een leuk boek voor Los De boekenctie voor Los ws een groot succes! Niet lleen omdt er zoveel blije mensen met een stpel boeken onder hun rm nr huis konden

Nadere informatie

JOB-monitor 2016 Vragenlijst

JOB-monitor 2016 Vragenlijst JOB-monitor 2016 Vrgenlijst (versie met wijzigingen t.o.v. 2014) JOB in smenwerking met ReserchNed 2015 JOB. Geen vn de mterilen die onderdeel uitmken vn de JOB-monitor 2016 mogen zonder voorfgnde schriftelijke

Nadere informatie

Zelfstudie practicum 1

Zelfstudie practicum 1 Zelfstudie prtium 1 1.8 Gegeven is de volgende expressie:. () Geef de wrheidstel vn deze expressie. () Minimliseer de gegeven expressie. () Geef een poort implementtie vn de expressie vn onderdeel ().

Nadere informatie

Praktische Opdracht Lineair Programmeren V5

Praktische Opdracht Lineair Programmeren V5 Prktische Opdrcht Lineir Progrmmeren V5 Bij deze prktische opdrcht g je n het werk met een ntl prolemen die je door middel vn Lineir Progrmmeren kunt oplossen. Je werkt lleen of in tweetllen. De prktische

Nadere informatie

Project Prehistorie, Grieken en Romeinen ABC

Project Prehistorie, Grieken en Romeinen ABC Project Prehistorie, Grieken en Romeinen ABC Week 1ABC: Algemeen Info: Prehistorie De geschiedenis in Nederland begint al heel lang geleden. Lang voordat de Romeinen in Nederland kwamen, waren er al mensen.

Nadere informatie

#JONGERENGIDS. @student @werkzoekende @starter. van brabant

#JONGERENGIDS. @student @werkzoekende @starter. van brabant #JONGERENGIDS @student @werkzoekende @strter by Socilistische Mutuliteit vn brbnt Sport en Fitness Je prestties verdienen goede locties! Krijg 45 terug vn je sport- of fitnessbonnement. #WELKOM De Socilistische

Nadere informatie

MEETKUNDE 2 Lengte - afstand - hoeken

MEETKUNDE 2 Lengte - afstand - hoeken MTKUN 2 Lengte - fstnd - hoeken M7 Lengtemten en meetinstrumenten 186 M8 Lengte en fstnd 187 M9 Gelijke fstnden 194 M10 Hoeken meten en tekenen 198 185 M7 1 Titel Lengtemten en meetinstrumenten 579 Vul

Nadere informatie

Kennistoets bij hoofdstuk 2 met antwoorden De Verenigde Staten en hun federale overheid 1865 1965

Kennistoets bij hoofdstuk 2 met antwoorden De Verenigde Staten en hun federale overheid 1865 1965 Kennistoets ij H2 vwo met ntwoorden Kennistoets ij hoofdstuk 2 met ntwoorden Opdrcht 1 Bekijk ron 1. Welke twee voorwrden voor het ontstn vn een ntionle geïntegreerde economie toont ron 1? Werd de Ameriknse

Nadere informatie

Functiebeschrijving en -waardering Stichting Promes, Meppel

Functiebeschrijving en -waardering Stichting Promes, Meppel Functie-informtie Functienm Orgnistie Stichting Promes, onderdeel Onderwijsondersteuning Slrisschl 4 Indelingsniveu FUWASYS-dvies IIb Werkterrein Bedrijfsvoering - Mngementondersteuning Activiteiten Bewerken

Nadere informatie

De supermarkt. a Welk karretje heeft de duurste boodschappen? Leg uit waarom je dat denkt. b Hoeveel klanten nog tot de 1000ste klant? Reken uit.

De supermarkt. a Welk karretje heeft de duurste boodschappen? Leg uit waarom je dat denkt. b Hoeveel klanten nog tot de 1000ste klant? Reken uit. lesboek groep 8 1 De supermrkt nt 0ste kl De 0 inuut grtis! mg 1 mhppen doen boods en: bloem bij bloemen extr! grtis 3 193 86 0 klnten 1 Welk krretje heeft de duurste boodshppen? Leg uit wrom je dt denkt.

Nadere informatie

Onderzoeksvraag; welke motieven leidden in de middeleeuwen tot de kruistochten?

Onderzoeksvraag; welke motieven leidden in de middeleeuwen tot de kruistochten? Onderzoeksvraag; welke motieven leidden in de middeleeuwen tot de kruistochten? Rond 1080 bedreigen de minder tolerante Seldjoeken Constantinopel. Het werd voor christelijke pelgrims steeds moeilijker

Nadere informatie

les 1 1 Welke breuk is het grootst? 2 Hoe kun je een meter veterdrop in zes gelijke stukken verdelen? Hoe vergelijk je de breuken?

les 1 1 Welke breuk is het grootst? 2 Hoe kun je een meter veterdrop in zes gelijke stukken verdelen? Hoe vergelijk je de breuken? 0 vergelijken en op volgorde zetten vn eenvoudige reuken en kommgetllen reuken omzetten in kommgetllen en omgekeerd Welke reuk is het grootst? 5 6 2 7 9 5 5 9 2 5 7 2 7 8 8 9 8 5 00 5 6 7 20 5 7 27 70

Nadere informatie

Sømenvatting. Samenwerken. Zo regelen we dat! Grenzeloos

Sømenvatting. Samenwerken. Zo regelen we dat! Grenzeloos Sømenvtting Grenzeloos () N de TWeede Wereldoorlog gingen Europese lnden smenwerken in de Europese Unie of EU. Om gemkkelijker hndel met elkr te kunnen drijven, besloten de lnden vn de EU om geen invoerrechten

Nadere informatie

Naam: De Romeinen. Vraag 1. De Romeinen hebben veel gebouwd. Noem vijf verschillende toepassingen. pagina 1 van 6

Naam: De Romeinen. Vraag 1. De Romeinen hebben veel gebouwd. Noem vijf verschillende toepassingen. pagina 1 van 6 Naam: De Romeinen De Romeinse bouwkunst. De Romeinen behoren tot de beste bouwers uit de geschiedenis. Ze bouwden tempels, riolen, waterleidingen, wegen, kanalen, huizen, aquaducten, havens, bruggen en

Nadere informatie

1.3 Wortels. x x 36 6 = x = 1.5 Breuken. teller teller noemer noemer. Delen: vermenigvuldig met het omgekeerde.

1.3 Wortels. x x 36 6 = x = 1.5 Breuken. teller teller noemer noemer. Delen: vermenigvuldig met het omgekeerde. Voorereidende opgven Stoomursus Tips: Mk de volgende opgven het liefst voorin in één vn de A4-shriften die je gt geruiken tijdens de ursus. Als een som niet lukt, werk hem dn uit tot wr je kunt en g verder

Nadere informatie

Mytylschool De Trappenberg Peter van Sparrentak

Mytylschool De Trappenberg Peter van Sparrentak Mytylshool De Trppenberg Peter vn Sprrentk www.m3v.nl Nieuwbouwonept en revlidtieentrum geriht op de toekomst Mytylshool De Trppenberg en het ngrenzende revlidtieentrum in Huizen willen in de toekomst

Nadere informatie

abcdefg Nieuwsbrief 5 27 november 2012

abcdefg Nieuwsbrief 5 27 november 2012 bcdefg Nieuwsbrief 5 27 november 2012 lgemeen nieuws Sloffen! Beste ouders, Het is bij ons op school verplicht om de schoenen in de gng uit te doen, mr het is niet de bedoeling dt de kinderen drn op sokken

Nadere informatie

Docentenhandleiding. Leerlingenmateriaal. Inhoud. Niveau. Introductie. Topografie. Opdracht 2. Een eerste kennismaking met India.

Docentenhandleiding. Leerlingenmateriaal. Inhoud. Niveau. Introductie. Topografie. Opdracht 2. Een eerste kennismaking met India. 7 Docentenhndleiding Fotocollge 1 Indi Inhoud Om Indi kn men in de wereld niet meer heen. In de 7e editie vn de onderouw werd een prt hoofdstuk n dit lnd gewijd. Drn is het een eetje uit het (Geo)eeld

Nadere informatie

Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 1 Donderdag 20 mei 13.30 16.30 uur

Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 1 Donderdag 20 mei 13.30 16.30 uur Wiskunde B Profi Exmen VWO Voorereidend Wetenschppelijk Onderwijs Tijdvk Donderdg 20 mei 3.30 6.30 uur 9 99 Dit exmen estt uit 5 vrgen. Voor elk vrgnummer is ngegeven hoeveel punten met een goed ntwoord

Nadere informatie

1 Vlaamse Wiskunde Olympiade 1985-1986: Tweede Ronde.

1 Vlaamse Wiskunde Olympiade 1985-1986: Tweede Ronde. 1 Vlmse Wiskunde Olymide 1985-1986: Tweede Ronde De tweede ronde bestt uit 30 meerkeuzevrgen Het quoteringssysteem werkt ls volgt : een deelnemer strt met 30 unten Per goed ntwoord krijgt hij of zij 4

Nadere informatie

Prijs consument bereid te betalen voor eerlijke banaan. Fairtrade banaan. Stuntbanaan

Prijs consument bereid te betalen voor eerlijke banaan. Fairtrade banaan. Stuntbanaan w o l l e Y r i F r e p p y D n n B 2,34 Euro. Zoveel denkt de Belg te moeten betlen voor 1 kilogrm bnnen in de supermrkt 1. De reliteit toont echter iets nders. Je hoeft niet veel moeite te doen om bnnen

Nadere informatie

voor vmbo onderbouw LEERJAAR 1 VMBO-KGT Eindredactie Linda Kleverlaan Tweede druk

voor vmbo onderbouw LEERJAAR 1 VMBO-KGT Eindredactie Linda Kleverlaan Tweede druk S & MAA TSCH APPIP J or vmrouw LEERJAAR Eindredtie Lind Kleverln Tweede druk Mlmerg s-hertogenosh Nm: Kls: DE LESMETHODE GAMMA De lesmethode GMM S ENS & MAA MAATSC CHAPP PPIJ IJ oor vmo er ou uw S & MAATSC

Nadere informatie

Buitenlandse rechtsvorm/-persoon Land Rechtsvorm

Buitenlandse rechtsvorm/-persoon Land Rechtsvorm BIBOB vrgenlijst Anvrg omgevingsvergunning ouwen ingevolge rtikel 2.1, lid 1, onder Wet lgemene eplingen omgevingsrecht (Wo) Anvullende vrgen in het kder vn de Wet Bevordering Integriteitseoordelingen

Nadere informatie

Waarom wordt de naam allochtoon vaak verkeerd gebruikt? De term allochtoon wordt vaak alleen gebruikt voor groepen uit niet-westerse culturen.

Waarom wordt de naam allochtoon vaak verkeerd gebruikt? De term allochtoon wordt vaak alleen gebruikt voor groepen uit niet-westerse culturen. Multiulti 1 1 2 3 4 5 Verhuizen nr een nder lnd Leg uit: Een emigrnt is ook ltijd een immigrnt. Wnneer je nr een nder lnd verhuist (migrtie), g je het ene lnd uit (emigrtie) en een nder lnd in (immigrtie).

Nadere informatie

HANDLEIDING FOKWAARDEN 2015. Informatie & Inspiratie document Met uitleg over het hoe en waarom van de fokwaarden

HANDLEIDING FOKWAARDEN 2015. Informatie & Inspiratie document Met uitleg over het hoe en waarom van de fokwaarden HANDLEIDING FOKWAARDEN 2015 Informtie & Inspirtie document Met uitleg over het hoe en wrom vn de fokwrden Missie Al ruim 25 jr ondersteunt ELDA bedrijven in de grrische sector, en het is voor ons een belngrijke

Nadere informatie

INLEIDING VOORWOORD. Wij wensen u een goede reis! Comité Open Monumentendag Súdwest-Fryslân Colofon

INLEIDING VOORWOORD. Wij wensen u een goede reis! Comité Open Monumentendag Súdwest-Fryslân Colofon VOORWOORD Op zterdg september is het Open Monumentendg. De Open Monumentendg is een jrlijks evenement wrbij duizenden monumenten in Nederlnd grtis toegnkelijk zijn voor publiek. Het lndelijke them dit

Nadere informatie

1 Uw secretaresse vraagt u wie u voor deze sessie wilt uitnodigen. Aan welke mensen denkt u?

1 Uw secretaresse vraagt u wie u voor deze sessie wilt uitnodigen. Aan welke mensen denkt u? CREATIVITEIT drs. R.B.E. vn Wijngrden 1 SITUATIE Elke dg zijn er momenten die om retiviteit vrgen. Een proleem oplossen, een nieuw idee ontwikkelen, ties edenken, vereterpunten zoeken zken wrvoor het nuttig

Nadere informatie

opgaven formele structuren procesalgebra

opgaven formele structuren procesalgebra opgven formele struturen proeslger Opgve 1. (opgve 3.3.7 op p.97 vn het ditt 2005) Een mier moet vn links voor onder nr rehts hter oven op een kuus, met ties (rehts), (hter), en (oven). Uitwerking vn opgve

Nadere informatie

Accenten blok 10 10 7 = 7 = 7 = 7 = 7 = 7 = 1 minder. de helft. 1 meer 1 meer. 1 minder

Accenten blok 10 10 7 = 7 = 7 = 7 = 7 = 7 = 1 minder. de helft. 1 meer 1 meer. 1 minder Accenten lok 0 0 De leerlingen leren het optellen vnf een tienvoud in één sprong, ijv. 0. 0 7 de helft minder 7 Bij het rekenen met geld leren de leerlingen edrgen ls,98 fronden. 7 7 minder meer meer 7

Nadere informatie

Ajodakt. Aardrijkskunde. Topografie Nederland. Nederland. Colofon. Zelfstandig werken. Aardrijkskunde. Antwoorden. Groep 6

Ajodakt. Aardrijkskunde. Topografie Nederland. Nederland. Colofon. Zelfstandig werken. Aardrijkskunde. Antwoorden. Groep 6 Topogrfie Nederlnd Ajodkt Colofon Ardrijkskunde Topogrfie Nederlnd Zelfstndig werken Ardrijkskunde Groep 6 Antwoorden Dit ntwoordenoekje hoort ij het gelijknmige werkoek vn de serie Topogrfie vn Ajodkt.

Nadere informatie

WET BIBOB MODEL 3 Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur

WET BIBOB MODEL 3 Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur WET BIBOB MODEL 3 Wet evordering integriteitseoordelingen door het openr estuur Formulier voor: Gemchtigd nvrger nmens de rechtspersoon BIBOB VRAGENFORMULIER Bestemd voor GEMACHTIGD AANVRAGER NAMENS DE

Nadere informatie

ja, studentaccount is groter dan standaard account en nog steeds gratis. Wel moet je mail adres van school en website van school invoeren ter controle

ja, studentaccount is groter dan standaard account en nog steeds gratis. Wel moet je mail adres van school en website van school invoeren ter controle Werken met Prezi Infolok Prezi: www.prezi.om prijs ipd pp geshikt voor leerling voordeel Stp 1: het nmken vn een ount. - G nr de wesite. - Kies voor 'Sign Up. grtis j presentties en mindmppen j, studentount

Nadere informatie

1.0 Voorkennis. Voorbeeld 1:

1.0 Voorkennis. Voorbeeld 1: 1.0 Voorkennis Voorbeeld 1: 4 2 42 8 5 3 53 15 Als je twee breuken met elkr vermenigvuldigd moet je de tellers en de noemers vn beide breuken met elkr vermenigvuldigen. Voorbeeld 2: 3 3 1 5 4 8 3 5 4 24

Nadere informatie

Waarnemingen van walvissen door opvarenden Yan schepen

Waarnemingen van walvissen door opvarenden Yan schepen : '. ' Sbl othæl Floe{rfântoer,lh0 's-gr*venh *g**/v''& '".:, Wrnemingen vn wlvissen door opvrenden Yn schepen door Prof. Dr E. J. Sliiper, Dr W. L. vn Utrecht' Dr C. Nktgeboren wcrlrgroep vlvl ondcrzocl

Nadere informatie

Buitenplaats Dongeparck

Buitenplaats Dongeparck Buitenplts Dongeprck Huiszwluw tiobunglow in Koolhoven Buiten Welkom in Tilburg Mk eens nder kennis met Tilburg en de Tilburgers. Mensen mken een std tot wt ze is. In Tilburg zijn dt er een kleine 200.000,

Nadere informatie