Duurzaam inkopen bij Rijkswaterstaat

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Duurzaam inkopen bij Rijkswaterstaat"

Transcriptie

1 Duurzaam inkopen bij Duurzaamheid bij aanleg en onderhoud van wegen, vaarwegen en waterwerken Edwin van der Wel, Sr. Adviseur Duurzaamheid en Energie, GPO

2 Inhoud Programma duurzaam inkopen GWW Doelstellingen Waarom Carbon Footprint RWS GD / Aanpak Duurzaam GWW Partijen Uitgangspunten Instrumenten Toepassing DuBoCalc EMVI Hoe werkt DuBoCalc MKI-waarde Proces gebruik Optimalisatie Voorbeeld N61 Uitdaging Aluminium Duurzaam Inkopen GWW

3 Doelen programma Duurzaam Inkopen Betere milieuprestatie materialen 20% energiebesparing bij primair proces zichtbaar als duurzame organisatie Duurzaam Inkopen GWW

4 Waarom duurzaam inkopen bij Rijksoverheid wil uitstoot CO 2 in 2020 met 20% verminderen tov 1990 Rijksoverheid wil voorbeeld en aanjager zijn op gebied van duurzaamheid Overheid heeft zichzelf verplicht om duurzaam in te kopen Kabinetsbeleid op groene groei, circulaire economie, SER-akkoord Duurzaam Inkopen GWW

5 CO 2 footprint 2010: 913 kton Duurzaam Inkopen GWW

6 Green Deal Duurzaam GWW Duurzaam Inkopen GWW

7 Uitgangspunten duurzaam GWW: Zo vroeg mogelijk starten met de Aanpak Duurzaam GWW, liefst al in het stadium van integrale gebiedsontwikkeling. In de planfase liggen immers de grootste duurzaamheidkansen. Per project focus op de duurzaamheidthema s waar de meeste duurzaamheidwinst te behalen is. Innovatiegericht aanbesteden: Ruimte creëren voor innovaties door zoveel mogelijk oplossingsvrij (functioneel) te specificeren. Zo krijgen de markt en innovaties meer kans. Gebruik maken van een gezamenlijk instrumentarium. Om duurzaamheid op uniforme wijze te toetsen, streeft Duurzaam GWW naar een uniforme set instrumenten. Duurzaam Inkopen GWW

8 Instrumenten voor duurzaam inkopen Ambitieweb Aanpak Duurzaam GWW Omgevingswijzer I. Energie & Klimaat a. Energiebesparing (en CO2-reductie) b. Duurzame energiebronnen c III. Duurzame bereikbaarheid a. (toekomstvaste) Bereikbaarheid/ mobiliteit b. doorstroming (tijdens werk) c. Beschikbaarheid/ functionaliteit infra 2 1 II. Materialen & Grondstoffen Duurzaam Bouwen a. Duurzaam materiaalgebruik (hoogwaardig hergebruik, afbreekbaarheid, onderhoud, afval, kringloop sluiten) b. Duurzame productie en aanleg (CO2) c.... Ambitieweb VII. Kosten/ Waarde (profit) - Life cycle costs/ value engineering/ van kosten naar waarde (kosten-baten) VI. Water & Bodem a. Reductie/balans watergebruik b. Duurzaam watersysteem c. Bewust omgaan bodem CO2-Prestatieladder People Doorgroeimodel: Welzijn & Gezondheid, VI. Leefomgeving - Voorkomen van hinder Leefbaarheid (lucht, geluid, licht...)/ gezondheid Doorgroeimodel voor - Kwalitatieve openbare ruimte en functies/ sociale aspecten: - landschappelijke en cultuurhistorische - Sociale betrokkenheid waarden - Veiligheid - Veiligheid (= Welzijn?) - Werkgelegenheid, -... werkomstandigheden (meer voor gebiedsontwikkeling? Relevant op projectniveau?) -... V. Natuur en Ruimte a. Ecologie en landschap (biodiversiteit, ontsnippering) b. Ruimtebeslag c. klimaatadaptatie DuboCalc Duurzaam Inkopen GWW

9 Economisch Meest Voordelige Inschrijving Het principe: aanbesteder trekt een fictief bedrag af van de inschrijfsom als hij vindt dat een aanbieding meerwaarde heeft Aanbesteder geeft aan op welk aspect de meerwaarde van toepassing is Des te hoger de meerwaarde des te hoger de fictieve aftrek Aanbesteder geeft aan wat de maximale fictieve aftrek voor meerwaarde zal zijn en wanneer een aanbieding géén meerwaarde heeft 9

10 Wat is en hoe werkt het softwaretool DuboCalc? Input (projectontwerp) Materiaal hoeveelh. Transportafstand Levensduur project en materialen DuboCalc LCA calculator LCA Database 11 milieueffectcateg. Milieu kosten calculator Output o.a. ton CO2 equiv. Milieu Kosten Indicator (MKI) in 10

11 Schaduwkosten per MilieuEffectcategorie Milieueffectcategorie Items Equivalent Schaduwprijs (M/P) eenheid (kg) [ /kg equivalent] Klimaatverandering 5,8 CO 2 eq 0,05 0,29 Ozonlaagaantasting etc CFK-11 eq 30,-- etc Humane toxiciteit 1,4-DCB eq 0,09 Ecotoxiciteit, aquatisch (zoetwater) 1,4-DCB eq 0,03 Ecotoxiciteit, aquatisch (zoutwater) 1,4-DCB eq 0,0001 Ecotoxiciteit, terrestrisch 1,4-DCB eq 0,06 Fotochemische oxidantvorming (smog) C 2 H 2 eq 2,-- Verzuring SO 2 eq 4,-- Vermesting PO 4 eq 9,-- Uitputting van abiotische grondstoffen Sb eq 0,16 Uitputting van fossiele energiedragers Sb eq 0,16 DCB= dichloorbenzeen MKI XX 11

12 Proces gebruik DuboCalc tbv berekening MKI-waarde 1. Bepaal de materiaalhoeveelheden ontwerp en energiegebruik gebruiksfase op basis van de raming 2. Maak de varianten met een projectstructuur aan 3. Voer materialen en hoeveelheden in (MKI-waarde direct zichtbaar) 4. Presenteer de uitkomsten van de varianten 5. Analyseer de gegevens 12

13 Optimaliseren met DuboCalc Bouwfase Materiaalkeuze, materiaalhoeveelheid en transportafstanden* Gebruiksfase Energiegebruik Onderhoudsfase Levensduur* *niet in alle gevallen; alleen daar waar de milieu impact onderscheidend is 13

14 Vernieuwing N61 14

15 Projectdoelstellingen Verkeersveiligheid N61 en invloedsgebied Leefbaarheid Schoondijke Duurzaamheid Vernieuwing N61 MIRT-afspraken Oplevering eind 2014 Projectbudget 110 miljoen Euro: Raming bouwcontract 60 miljoen Euro Organisatie Sturing op grote projecten RWS Scope (22 km hoofdrijbaan, Parallelstructuur, Fietspaden, 6 Rotondes, 5 Fietstunnels, 1 Viaduct en 1 Brug) 50 ha nieuwe wegverharding Contractvorm Design & Construct 15

16 Toepassing van DuboCalc in N61 Meerwaarde is milieukwaliteit, uitgedrukt als MilieuKostenIndicator-waarde (MKI-waarde), dit wordt berekend met DuboCalc Methodiek: Aanbesteder geeft in het aanbestedingsdocument N61 de beschouwde objecten, scope en projectlevensduur aan voor de berekening van de MKI-waarde met DuboCalc In het aanbestedingsdocument staat vermeld: De maximale MKI-waarde (bovengrens referentieontwerp) is 8 M en de minimale MKI-waarde in EMVI is 6 M (ondergrens groen/verduurzaamd ontwerp) De inschrijver berekent de MKI-waarde van de beschouwde objecten met DuboCalc en biedt dit aan bij de inschrijving 16

17 Wijze van beoordeling MKI-waarde berekend met DuboCalc in N61 Maximale EMVI-aftrek 2 M EMVI-aftrek 17 0 Minimale MKI-waarde 6 M Milieueffecten Maximale MKI-waarde 8 M

18 Door Opdrachtnemer toegezegde CO 2 -emissiereductie N61 berekend met DuboCalc De toegezegde reductie voor de 4 beschouwde objecten (wegverharding, grondverzet, geleiderail en openbare verlichting) in realisatie- en exploitatiefase van 50 jaar tov referentie bedraagt 15,8 kton CO 2 Verdeling CO 2 -emissiereductie over levensduurfasen: - bouw (winning, productie en aanleg): 6,9 kton - gebruik : 0,4 kton - onderhoud (vervanging) : 7,0 kton - einde levensduur : 1,5 kton 18

19 Uitdaging Aluminium Het vliegwiel van groene groei op gang helpen; Duurzaamheid kan met EMVI beloond worden; Duurzaamheid kan als eis geformuleerd worden; Met DuBoCalc kan de duurzaamheidsprestatie in beeld worden gebracht; Goede LCA s zijn de basis: Voor communicatie over duurzaamheid, Voor samenwerking in de keten, Voor verbetering en innovatie. Duurzaam Inkopen GWW

Duurzaam Inkopen RWS. PIANOo congres Den Haag, 7 juni 2012. Leendert van Geldermalsen Projectmanager Duurzaam Inkopen RWS

Duurzaam Inkopen RWS. PIANOo congres Den Haag, 7 juni 2012. Leendert van Geldermalsen Projectmanager Duurzaam Inkopen RWS Duurzaam Inkopen RWS PIANOo congres Den Haag, 7 juni 2012 Leendert van Geldermalsen Projectmanager Duurzaam Inkopen RWS Wat vooraf ging Rijkswaterstaat wil in 2012 dé toonaangevende, publieksgerichte en

Nadere informatie

MATERIAAL-MILIEUPRESTATIE EN DE CIRCULAIRE ECONOMIE

MATERIAAL-MILIEUPRESTATIE EN DE CIRCULAIRE ECONOMIE MATERIAAL-MILIEUPRESTATIE EN DE CIRCULAIRE ECONOMIE Wat zit er achter instrumenten zoals GPR Gebouw, MRPI-MPG en BREEAM-NL / DGBC Materialentool? Harry van Ewijk (SGS) NVBV-Kennisdag, 14 juni 2017 1 HARRY

Nadere informatie

MILIEUPROFIELEN VAN SCHEEPSBRANDSTOFFEN IN DE NATIONALE MILIEUDATABASE. Suzanne de Vos-Effting

MILIEUPROFIELEN VAN SCHEEPSBRANDSTOFFEN IN DE NATIONALE MILIEUDATABASE. Suzanne de Vos-Effting MILIEUPROFIELEN VAN SCHEEPSBRANDSTOFFEN IN DE NATIONALE MILIEUDATABASE Suzanne de Vos-Effting OPZET PRESENTATIE Motivatie RWS milieuprofielen scheepsbrandstof Aanpak berekening Resultaten Gebruik milieuprofielen

Nadere informatie

Aanpak duurzaam GWW in de praktijk Meerwaarde door een integrale aanpak. Imagine the result

Aanpak duurzaam GWW in de praktijk Meerwaarde door een integrale aanpak. Imagine the result Aanpak duurzaam GWW in de praktijk Meerwaarde door een integrale aanpak Even voorstellen: Esther Heijink Sr. adviseur veiligheid en duurzaamheid bij ARCADIS Programmamanager Duurzaamheid divisie Mobiliteit

Nadere informatie

Ministerie van Infrastructuur en Milieu. Duurzaamheid. Ervaringen van een Rijkswaterstaat medewerker. Harald Versteeg Programmamanager RWS Duurzaam

Ministerie van Infrastructuur en Milieu. Duurzaamheid. Ervaringen van een Rijkswaterstaat medewerker. Harald Versteeg Programmamanager RWS Duurzaam Duurzaamheid Ervaringen van een Rijkswaterstaat medewerker Harald Versteeg Programmamanager RWS Duurzaam Duurzaamheid maatschapelijke meerwaarde leveren PPP samenhang (met alle maatschappelijke doelen)

Nadere informatie

Duurzaam inkopen bij Rijkswaterstaat. Harald Versteeg Programmamanager RWS Duurzaam. Wat doen we zelf. Ministerie van Infrastructuur en Milieu

Duurzaam inkopen bij Rijkswaterstaat. Harald Versteeg Programmamanager RWS Duurzaam. Wat doen we zelf. Ministerie van Infrastructuur en Milieu Duurzaam inkopen bij Rijkswaterstaat Harald Versteeg Programmamanager RWS Duurzaam Wat doen we zelf 2 1 Doel Duurzaam Inkopen: Gebruik maken van inkoopproces om opdrachtnemers aan te zetten tot leveren

Nadere informatie

WP4: Verbeterde schattingsmethode materiaalhoeveelheden in constructies! 1 april 2015, TKI KIEM!

WP4: Verbeterde schattingsmethode materiaalhoeveelheden in constructies! 1 april 2015, TKI KIEM! WP4: Verbeterde schattingsmethode materiaalhoeveelheden in constructies 1 april 2015, TKI KIEM WP4 - Verbeterde schattingsmethode materiaalhoeveelheden Projectpartners IMd Raadgevende Ingenieurs, Rotterdam

Nadere informatie

Duurzaamheid bij RWS. Van visie naar praktijk. Annette Augustijn. Symposium Duurzame Infrastructuur 28 april 2011, Woerden

Duurzaamheid bij RWS. Van visie naar praktijk. Annette Augustijn. Symposium Duurzame Infrastructuur 28 april 2011, Woerden Ministerie van Infrastructuur en Milieu Duurzaamheid bij RWS Van visie naar praktijk Symposium Duurzame Infrastructuur 28 april 2011, Woerden Annette Augustijn Programmadirecteur Duurzaam RWS 28 april

Nadere informatie

Aluminium, LCA en EPD

Aluminium, LCA en EPD Symposium Duurzaam Aluminium 5 februari 2015 Aluminium, LCA en EPD Harry van Ewijk IVAM UvA BV www.ivam.uva.nl IVAM UvA BV Opgericht in 1993 vanuit de Vakgroep Milieukunde UvA is enige aandeelhouder 15

Nadere informatie

Aanbesteding van Toerit Someren

Aanbesteding van Toerit Someren Aanbesteding van Toerit Someren Rijkswaterstaat, Nederland De nieuwe aanbestedingsmethode gericht op vermindering van milieueffecten en CO2 uitstoot werd succesvol toegepast bij een aanbesteding voor een

Nadere informatie

Materials and Ecological Engineering

Materials and Ecological Engineering Werkcollege -09 14 oktober 2011 Materials and Ecological Engineering Opdracht 3 - milieubelasting prof.dr.ir. Michiel Haas 1 Collegedictaat bestuderen Hfdst 1-4 hebben jullie al geleerd voor kennistest

Nadere informatie

TKI-KIEM WP1 - Methode voor integrale Energie- en Milieuprestatie. Erik Alsema, David Anink, W/E adviseurs 1 april 2015

TKI-KIEM WP1 - Methode voor integrale Energie- en Milieuprestatie. Erik Alsema, David Anink, W/E adviseurs 1 april 2015 TKI-KIEM WP1 - Methode voor integrale Energie- en Milieuprestatie Erik Alsema, David Anink, W/E adviseurs 1 april 2015 Doel Ontwikkeling van integrale methodiek om de milieueffecten als gevolg van energiegebruik

Nadere informatie

Duurzaamheid in overheidsopdrachten met de Aanpak Duurzaam GWW

Duurzaamheid in overheidsopdrachten met de Aanpak Duurzaam GWW Duurzaamheid in overheidsopdrachten met de Hoe werkt het en wat betekent dat voor U? Johan van Dalen, ProRail Seminar Duurzaamheid in Funderingen 10 april 2013 Inhoud - - Instrumenten en aanbesteden -

Nadere informatie

Aanpak Duurzaam GWW- Aan de slag!

Aanpak Duurzaam GWW- Aan de slag! Aanpak Duurzaam GWW- Aan de slag! Johan van Dalen, ProRail, Cindy de Groot, Provincie Zuid-Holland Esther Veendendaal, RVO 5 juni 2014 Ontstaan van Duurzaam GWW Het begon met Duurzaam Inkopen Nu verder

Nadere informatie

Milieubeoordeling houten bruggen Diana de Graaf

Milieubeoordeling houten bruggen Diana de Graaf Milieubeoordeling houten bruggen Diana de Graaf Vergelijkende milieustudie bruggen Onderzoek Brede studie met meerdere sectoren Specificatie, berekeningsmethode, data Niet-materiaal gebonden specificaties

Nadere informatie

WK 2020 Praktijkprogramma Woningcorporaties Programma en Voor een goed begrip Masterclass Duurzaam Onderhouden en Renoveren

WK 2020 Praktijkprogramma Woningcorporaties Programma en Voor een goed begrip Masterclass Duurzaam Onderhouden en Renoveren WK 2020 Praktijkprogramma Woningcorporaties Programma en Voor een goed begrip Masterclass Duurzaam Onderhouden en Renoveren Ad Straub Delft University of Technology Challenge the future Programma 9.45

Nadere informatie

Ambitieweb Aanpak Duurzaam GWW

Ambitieweb Aanpak Duurzaam GWW Ambitieweb Aanpak Duurzaam GWW I. Energie & Klimaat a. Energiebesparing (en CO2-reductie) b. Duurzame energiebronnen III. Bereikbaarheid/ Duurzame Mobiliteit a. (toekomstvaste) Bereikbaarheid/ mobiliteit

Nadere informatie

Duurzaam bouwen en LCA s en de NMD. G. Jonkers NVVT 28-5-2013

Duurzaam bouwen en LCA s en de NMD. G. Jonkers NVVT 28-5-2013 Duurzaam bouwen en LCA s en de NMD G. Jonkers NVVT 28-5-2013 Presentatie Achtergronden duurzaam bouwen Bepalingsmethoden milieuprestatie gebouw LCA Nationale Milieudatabase Duurzaamheid en verf -> een

Nadere informatie

Starters Handleiding DuboCalc Project versie 4.0 21 juni 2015. DuboCalc Project 4.0 StartersHandleiding

Starters Handleiding DuboCalc Project versie 4.0 21 juni 2015. DuboCalc Project 4.0 StartersHandleiding Starters Handleiding DuboCalc Project versie 4.0 21 juni 2015 DuboCalc Project 4.0 StartersHandleiding Inhoud 1 Aan de slag met DuboCalc Project... 5 1.1 Wat is DuboCalc Project?... 5 1.2 Starten van

Nadere informatie

Aanpak Duurzaam GWW in de praktijk

Aanpak Duurzaam GWW in de praktijk Aanpak Duurzaam GWW in de praktijk Datum: 31 oktober 2016 Spreker: Meinke Schouten Inhoudsopgave Oorsprong Aanpak Duurzaam GWW Wat is de Aanpak Duurzaam GWW? Aanpak Duurzaam GWW in de praktijk Samenvatting

Nadere informatie

MKI score van wegen aanleg en onderhoud

MKI score van wegen aanleg en onderhoud MKI score van wegen aanleg en onderhoud Inleiding Duurzaam gebruik van materialen & grondstoffen is onder te verdelen in twee hoofdonderwerpen: Keuze voor materialen & grondstoffen. Hierbij spelen aspecten

Nadere informatie

Rijkswaterstaat. Het kan altijd anders. Duurzaam GWW & Biomassa.

Rijkswaterstaat. Het kan altijd anders. Duurzaam GWW & Biomassa. Duurzaam GWW & Biomassa Het kan altijd anders Mattijs.Erberveld@rws.nl Inhoud Biomassa 2 RWS ONGECLASSIFICEERD Inhoud Biomassa 3 RWS ONGECLASSIFICEERD Waarom duurzaam gww? Doelstellingen Rijksoverheid

Nadere informatie

Voorbij energiebesparing: milieueffecten van energiebesparende maatregelen

Voorbij energiebesparing: milieueffecten van energiebesparende maatregelen Voorbij energiebesparing: milieueffecten van energiebesparende maatregelen 9 Oktober 28 Laure Itard 1 november 28 1 Renovatie van een rijtjehuis gebouwd in de periode 1966-1976 1 november 28 2 1. Isolatie

Nadere informatie

Innovatie, Duurzame leefomgeving en Kennis

Innovatie, Duurzame leefomgeving en Kennis Innovatie, Duurzame leefomgeving en Kennis Innovatie Rijkswaterstaat innoveert niet voor niets. Innovatie moet bijdragen aan het in stand houden van de netwerken, zoals het hoofdwegennet, het hoofdvaarwegennet,

Nadere informatie

? ? 1990 B Hergebruik C Recycling D Verbranden voor energie E Verbranden F Storten of lozen = 10% van het totaal verwerkte afval 2010 B Hergebruik C Recycling D Verbranden voor energie E Verbranden F Storten

Nadere informatie

Verantwoorde keuze van bestratingsproducten

Verantwoorde keuze van bestratingsproducten Verantwoorde keuze van bestratingsproducten Bij de keuze van producten voor bestratingen gelden verschillende afwegingsfactoren. De impact van een bepaalde keuze op het milieu is daar één van, een factor

Nadere informatie

Meer duurzaamheid in de GWW: Laat je inspireren en leer van elkaar!

Meer duurzaamheid in de GWW: Laat je inspireren en leer van elkaar! Meer duurzaamheid in de GWW: Laat je inspireren en leer van elkaar! Lie Chahboun 14 april 2015 Programmabureau Duurzaam GWW RVO.nl Wie heeft (nog) Duurzaam Inkopen beleid? Wie koopt 100% duurzaam in? Wie

Nadere informatie

Duurzaam Inkopen 2.0. Logischer en effectiever naar ambitieuze en beheersbare doelen. Van abstract naar zeer concreet.

Duurzaam Inkopen 2.0. Logischer en effectiever naar ambitieuze en beheersbare doelen. Van abstract naar zeer concreet. Duurzaam Inkopen 2.0 Logischer en effectiever naar ambitieuze en beheersbare doelen Van abstract naar zeer concreet Niels van Amstel Mede-trekker Centraal Team Duurzaam GWW namens NL-Ingenieurs Voormalig

Nadere informatie

Tabel 1 Basisprofiel standaard geleiderails

Tabel 1 Basisprofiel standaard geleiderails Memo Aan: Kenmerk: Betreft: Van: Delft, 8 mei 2014 Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, Verzinkerij Van Aert LCA-resultaten van s Basisprofielen van de standaard s en de verzinkte s en vergelijking

Nadere informatie

Rapport Milieuprestatie 2Amsterdam

Rapport Milieuprestatie 2Amsterdam Rapport Milieuprestatie 2Amsterdam Project 2Amsterdam Onderwerp Bouwaanvraag Onderbouw (parkeergarage) MPG Datum 20-02-2017 Paginas 5 Toelichting Dit rapport bevat de uitkomst van de berekende milieuprestatie

Nadere informatie

Valkruid WG Klazienaveen

Valkruid WG Klazienaveen Valkruid 10 7891 WG Klazienaveen www.gertpost.nl RAPPORTAGE MILIEU PRESTATIEBEREKENINGEN Project: 16 woningen aan de Verlengde Havenstraat te Beilen Datum: 17 maart 2016 Wijziging: - Algemene gegevens

Nadere informatie

DGBC Materialentool v2.13 Nationale Milieudatabase v1.5 Mat 1 berekening BREEAM-NL

DGBC Materialentool v2.13 Nationale Milieudatabase v1.5 Mat 1 berekening BREEAM-NL Algemene gegevens BREEAM-NL registratienummer: - besl u i t : Dossiernummer: - Projectnaam: Tilburg, Distlerstraat, 41 woningen Status berekening: Definitief Aanmaakdatum: 21-05-2014 Laatst gewijzigd:

Nadere informatie

Duurzaam construeren met. Frans van Herwijnen

Duurzaam construeren met. Frans van Herwijnen Duurzaam construeren met Frans van Herwijnen 1 Duurzaam construeren 1. Ontwerpen op levensduur (flexibel, aanpasbaar, demontabel) 2. Inzet massa als warmteaccumulator (BKA) 3. Hergebruik van bestaande

Nadere informatie

Duurzame oplossing door houtreparatie!

Duurzame oplossing door houtreparatie! Duurzame oplossing door houtreparatie! Het systeem om meerpalen te repareren in plaats van vervanging door nieuwe palen, is niet alleen goedkoper maar blijkt ook minder belastend te zijn voor het milieu.

Nadere informatie

Verkeersregelinstallaties

Verkeersregelinstallaties Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van Verkeersregelinstallaties 1. Scope/afbakening De productgroep Verkeersregelinstallaties (VRI s) omvat de actieve regelinrichtingen voor de

Nadere informatie

Om te bepalen of een verf duurzaam is dient er, naar de mening van de VVVF, sprake te zijn van een integrale aanpak.

Om te bepalen of een verf duurzaam is dient er, naar de mening van de VVVF, sprake te zijn van een integrale aanpak. BEOORDELINGSMODEL DUURZAAM ONDERHOUD Integrale benadering Om te bepalen of een verf duurzaam is dient er, naar de mening van de VVVF, sprake te zijn van een integrale aanpak. Een integrale aanpak zou zich

Nadere informatie

Duurzaamheidsanalyse, Hoe groen is groen?

Duurzaamheidsanalyse, Hoe groen is groen? Duurzaamheidsanalyse, Hoe groen is groen? Docentendag CBBE, Sustainable Transition & Sustainability Analysis in de Biobased Economy, 4 februari 2015 Dr ir Jerke W. de Vries w w w. h o g e s c h o o l v

Nadere informatie

Duurzaamheid bij WK. - stand van zaken - Kader: Beleidsnota duurzame ontwikkeling / handboek duurzaamheid

Duurzaamheid bij WK. - stand van zaken - Kader: Beleidsnota duurzame ontwikkeling / handboek duurzaamheid Duurzaamheid bij WK Kader: - stand van zaken - Beleidsnota duurzame ontwikkeling / handboek duurzaamheid - procesaanpak duurzaam gww (methode WK) - actieplan - Bijlagen; inspiratietabellen maatregelen

Nadere informatie

Kansen en uitdagingen Circulair inkopen

Kansen en uitdagingen Circulair inkopen Kansen en uitdagingen Circulair inkopen Innovatiegericht inkopen voor de openbare ruimte 12 november 2015 Take Padding, PIANOo Evert Schut, Rijkswaterstaat Van afval als zorg Naar grondstof als kans De

Nadere informatie

Een duurzaam bestaan voor de woning

Een duurzaam bestaan voor de woning Een duurzaam bestaan voor de woning Over de milieueffecten van het onderhouden, aanpassen en bewonen van woningen Arjen Meijer en Ad Straub, Onderzoeksinstituut OTB 3-11-2011 Delft University of Technology

Nadere informatie

Deze notitie bevat geen inhoudelijke resultaten en referenties. Deze zijn vanwege projectgevoeligheid niet in deze publicatie opgenomen.

Deze notitie bevat geen inhoudelijke resultaten en referenties. Deze zijn vanwege projectgevoeligheid niet in deze publicatie opgenomen. notitie Alexanderstraat 21 Postbus 85948 2508 CP Den Haag 070 370 07 00 www.witteveenbos.nl onderwerp project - opdrachtgever projectcode referentie opgemaakt door CO 2 ketenanalyse 'Project Afsluitdijk'

Nadere informatie

Starters Handleiding DuboCalc Project versie 2.2 datum 20 november DuboCalc Project 2.2 StartersHandleiding

Starters Handleiding DuboCalc Project versie 2.2 datum 20 november DuboCalc Project 2.2 StartersHandleiding Starters Handleiding DuboCalc Project versie 2.2 datum 20 november 2012 DuboCalc Project 2.2 StartersHandleiding Inhoud 1 Aan de slag met DuboCalc Project... 5 1.1 Wat is DuboCalc Project?... 5 1.2 Starten

Nadere informatie

Workshop: Bouwen aan Duurzaamheid Sectie Duurzaam Ondernemen, VVM. Nationale Milieudag 11 juni

Workshop: Bouwen aan Duurzaamheid Sectie Duurzaam Ondernemen, VVM. Nationale Milieudag 11 juni Workshop: Bouwen aan Duurzaamheid Sectie Duurzaam Ondernemen, VVM Nationale Milieudag 11 juni PAGINA 0 Workshop Bouwen aan Duurzaamheid, Nationale Milieudag 11 JUNI 2015 Sectie Duurzaam Ondernemen, VVM

Nadere informatie

LCA-resultaten van geleiderails

LCA-resultaten van geleiderails LCA-resultaten van s Vanuit de opzet van een nieuw Landelijk Afvalbeheerplan (LAP2) is gekeken of er door ketensamenwerking mogelijkheden kunnen worden gevonden om de milieudruk van materialen in de afvalfase

Nadere informatie

Circulair Inkopen Utrecht op weg naar duurzame markttransformatie

Circulair Inkopen Utrecht op weg naar duurzame markttransformatie Circulair Inkopen Utrecht op weg naar duurzame markttransformatie Opdrachtgevers: - Provincie Utrecht - Gemeente Utrecht - Gemeente Amersfoort Middag/avond over biobased aanbesteden Centre of Expertise

Nadere informatie

CO2 Prestatieladder Voortgangsrapportage 2016

CO2 Prestatieladder Voortgangsrapportage 2016 CO2 Prestatieladder Voortgangsrapportage 2016 Naam opdrachtgever: Raedthuys Holding B.V. Adres: Hengelosestraat 569 Plaats: Enschede Uitgevoerd door: Zienergie BV Adres: Dokter Stolteweg 2 Plaats Zwolle

Nadere informatie

Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van. Riolering. Versie 7 mei 2015

Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van. Riolering. Versie 7 mei 2015 Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van Riolering 1. Scope/afbakening Onder de productgroep Riolering valt het geheel aan werken, diensten of leveringen gericht op de inzameling

Nadere informatie

Voorbeeldspecificaties Duurzaamheid in de GWW

Voorbeeldspecificaties Duurzaamheid in de GWW Voorbeeldspecificaties Duurzaamheid in de GWW 2 Inhoud Inleiding 05 1 Totstandkoming van deze memo 06 2 Behalen van duurzaamheidsdoelstellingen in projecten 08 3 Opstellen van Eisen 09 4 Voorbeeldeisen

Nadere informatie

Management samenvatting

Management samenvatting Management samenvatting Onderzoek naar de milieu-impact van natuurlijk grassportvelden Dit rapport beschrijft de milieu-impact van natuurlijke grassportvelden en de mogelijkheden om deze milieu-impact

Nadere informatie

Duurzaamheid bouwwerken - Nieuwe Nederlandse en Europese normen en regelgeving

Duurzaamheid bouwwerken - Nieuwe Nederlandse en Europese normen en regelgeving Duurzaamheid bouwwerken - Nieuwe Nederlandse en Europese normen en regelgeving Agnes Schuurmans Voorzitter NEN 351 281 (CEN TC350) Rockwool International 1 Bouwbesluit - 1 april 2012 Milieuparagraaf Artikel

Nadere informatie

Definitie. Wat is Duurzaamheid?

Definitie. Wat is Duurzaamheid? Duurzaamheid Definitie Wat is Duurzaamheid? Waarom is duurzaamheid belangrijk? Bevolkingsgroei 7naar 9Miljard Waarom is duurzaamheid belangrijk? Grondstofschaarste Waarom is duurzaamheid belangrijk? Ontbossing

Nadere informatie

INFRASUCCES. LCC Tender. Het bureau voor het duurzame aanbestedingen in de bouw

INFRASUCCES. LCC Tender. Het bureau voor het duurzame aanbestedingen in de bouw INFRASUCCES LCC Tender Het bureau voor het duurzame aanbestedingen in de bouw Inhoud Duurzaam aanbesteden EMVI Rekenmodellen ikalm LCC Tender Innovatieve contracten Duurzaam aanbesteden Doel van de aanbesteding

Nadere informatie

Bouwkundig Ontwerp- en Adviesburo Heijnen

Bouwkundig Ontwerp- en Adviesburo Heijnen Bouwkundig Ontwerp- en Adviesburo Heijnen Kleine Veld 37 7751 BG Dalen Tel: 0524-553000 info@boaheijnen.nl www.boaheijnen.nl Project : Nieuwbouw woning aan de Buitenakker te Hooghalen (kavel 1), fam. Horst

Nadere informatie

CO2-PRESTATIELADDER DV SCOPE 3 STRATEGISCH PLAN HOOFDDORP, 2 FEBRUARI 2017

CO2-PRESTATIELADDER DV SCOPE 3 STRATEGISCH PLAN HOOFDDORP, 2 FEBRUARI 2017 CO2-PRESTATIELADDER DV SCOPE 3 STRATEGISCH PLAN HOOFDDORP, 2 FEBRUARI 2017 Significante scope 3 emissies Aan de hand van zowel een kwalitatieve als een kwantitatieve scope 3 analyse zijn de emissies in

Nadere informatie

Gunningscriteria en levenscyclus

Gunningscriteria en levenscyclus Gunningscriteria en levenscyclus Beheersen van Life Cycle Costs tijdens de aanbestedingsfase Joost Bouten ( GPO) LCC in de gewijzigde aanbestedingswet Wijziging: Nieuw gunningscriterium laagste kosten

Nadere informatie

Gedetailleerde doelen Duurzame Zuivelketen

Gedetailleerde doelen Duurzame Zuivelketen Gedetailleerde doelen Duurzame Zuivelketen Inleiding Via de Duurzame Zuivelketen streven zuivelondernemingen (NZO) en melkveehouders (LTO) gezamenlijk naar een toekomstbestendige en verantwoorde zuivelsector.

Nadere informatie

dr. ir. Ralph Hamerlinck en ir. Jan-Pieter den Hollander Inleiding ontwikkelingen duurzaam bouwen en Webtools voor duurzaamheid

dr. ir. Ralph Hamerlinck en ir. Jan-Pieter den Hollander Inleiding ontwikkelingen duurzaam bouwen en Webtools voor duurzaamheid Seminar duurzaam bouwen met staal dr. ir. Ralph Hamerlinck en ir. Jan-Pieter den Hollander Inleiding ontwikkelingen duurzaam bouwen en Webtools voor duurzaamheid Inhoud Inleiding ontwikkelingen duurzaam

Nadere informatie

Hoogwaardige benutting van gras

Hoogwaardige benutting van gras Hoogwaardige benutting van gras Mogelijkheden van aanbestedingen Arjen Brinkmann 1 Achtergrond Overheden en andere partijen herwaarderen reststromen -> Van Afval naar Grondstof Vertalen van beleidsambities

Nadere informatie

Edwin van Noort Odette Ex Mantijn van Leeuwen

Edwin van Noort Odette Ex Mantijn van Leeuwen 08.06.2017 Edwin van Noort Odette Ex Mantijn van Leeuwen *werknaam INSIDE INSIDE-Platform INSIDE INSIDE-Platform INSIDE INSIDE-Platform INSIDE INSIDE-Platform INSIDE INSIDE-Platform INSIDE INSIDE-Platform

Nadere informatie

Protocol voor gebruik DuboCalc bij Duurzaam Inkopen RWS

Protocol voor gebruik DuboCalc bij Duurzaam Inkopen RWS 3 Protocol voor gebruik DuboCalc bij Duurzaam Inkopen RWS DuboCalc als hulpmiddel bij duurzaam inkopen Versie voor opdrachtnemer Datum 20-10-2010 Status Definitief voor gebruik DuboCalc bij Duurzaam Inkopen

Nadere informatie

Fire Seminar 2015 Kingspan Group Tiel DUURZAAM BOUWEN. Hoe doen we dat ook alweer? Gert Jan van Beijnum

Fire Seminar 2015 Kingspan Group Tiel DUURZAAM BOUWEN. Hoe doen we dat ook alweer? Gert Jan van Beijnum Fire Seminar 2015 Kingspan Group Tiel DUURZAAM BOUWEN Hoe doen we dat ook alweer? Gert Jan van Beijnum 1 1 Relevantie voor de bouwsector Bouwactiviteiten en gebouwen hebben een aanzienlijk aandeel in milieulast

Nadere informatie

DuboMat DuboCalc-light voor kleinere GWW projecten. Inhoudelijke analyse DuboMat - DuboCalc

DuboMat DuboCalc-light voor kleinere GWW projecten. Inhoudelijke analyse DuboMat - DuboCalc DuboMat DuboCalc-light voor kleinere GWW projecten Inhoudelijke analyse DuboMat - DuboCalc DuboMat DuboCalc-light voor kleinere GWW projecten Inhoudelijke analyse DuboMat - DuboCalc DuboCalc een mooie

Nadere informatie

WKO in duurzame gebiedsontwikkeling case Westland Ir. Marion Bakker SenterNovem 030 2393677 m.m.c.bakker@senternovem.nl

WKO in duurzame gebiedsontwikkeling case Westland Ir. Marion Bakker SenterNovem 030 2393677 m.m.c.bakker@senternovem.nl WKO in duurzame gebiedsontwikkeling case Westland Ir. Marion Bakker SenterNovem 030 2393677 m.m.c.bakker@senternovem.nl 12-11-2007Sheet nummer 1 Ontwikkelingen wereldwijd Heeft de Al Gore film impact?

Nadere informatie

De nieuwe opdrachtgever Het gebruik van ICT en simulatie tools

De nieuwe opdrachtgever Het gebruik van ICT en simulatie tools De nieuwe opdrachtgever Het gebruik van ICT en simulatie tools Ir Angelia Zeegers, IBPSA 09-10-2008 6.2.1 onderzoeksruimte De onderzoeksruimte heeft een oppervlak van xx m2 en de uitstraling moet rustig

Nadere informatie

Omgevingswijzer. De Omgevingswijzer maakt duurzaamheid inzichtelijk in het MIRT

Omgevingswijzer. De Omgevingswijzer maakt duurzaamheid inzichtelijk in het MIRT Omgevingswijzer De Omgevingswijzer maakt duurzaamheid inzichtelijk in het MIRT 2 3 4 De benadering: Integrale duurzaamheid 5 Wat is de Omgevingswijzer? Operationaliseert duurzaamheid ten behoeve van het

Nadere informatie

Duurzaam inkopen, gewoon doen!

Duurzaam inkopen, gewoon doen! Duurzaam inkopen, gewoon doen! Duurzaam Inkopen, 27 januari 2010 ir. Mark Hoogbergen Adviseur Agenda 1 Introductie 4 Criteria 2 Waarom 5 Aan de slag 3 Doelstelling > Menu extra s Agentschap NL Als het

Nadere informatie

Plan van aanpak. 1. Aanleiding: waarom verduurzamen van de gebouwexploitatie?

Plan van aanpak. 1. Aanleiding: waarom verduurzamen van de gebouwexploitatie? Plan van aanpak Naar een duurzame gebouwexploitatie Afdeling Vastgoed Concept 23-4-2015 1. Aanleiding: waarom verduurzamen van de gebouwexploitatie? In de programmabegroting 2015 staat het duurzaamheidsdoel

Nadere informatie

Waterschoon Noorderhoek Duurzaamheidanalyse. Jacobiene Ritsema

Waterschoon Noorderhoek Duurzaamheidanalyse. Jacobiene Ritsema Waterschoon Noorderhoek Duurzaamheidanalyse Jacobiene Ritsema 1 Onderzoeksvraag Hoe kan het project Waterschoon Noorderhoek worden omschreven en gewaardeerd voor (de verschillende aspecten van) duurzaamheid

Nadere informatie

Milieuprofiel van gebouwelementen details per variant. 8. Raam

Milieuprofiel van gebouwelementen details per variant. 8. Raam Milieuprofiel van gebouwelementen details per variant 8. Raam Domentbeschrijving 1. Titel publicatie Milieuprofiel van gebouwelementen, details per variant: raam 2. Verantwoordelijke uitgever Danny Wille,

Nadere informatie

DuurzaamheidsKompas Wijzer in duurzaam bouwen

DuurzaamheidsKompas Wijzer in duurzaam bouwen DuurzaamheidsKompas Wijzer in duurzaam bouwen DuurzaamheidsKompas Tauw heeft in samenwerking met TNO en de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen het DuurzaamheidsKompas ontwikkeld. Het DuurzaamheidsKompas

Nadere informatie

Geokunststoffen en de reductie van de CO2 footprint

Geokunststoffen en de reductie van de CO2 footprint Geokunststoffen en de reductie van de CO2 footprint M. Nods Nods Consultancy www.nods-consultancy.com m.nods@nods-consultancy.com Principes circulaire economie 2 NGO: algemene introductie 1 De Life Cycle

Nadere informatie

Het nieuwe assetmanagement Beeld plaatsen ter grootte van dit kader

Het nieuwe assetmanagement Beeld plaatsen ter grootte van dit kader Het nieuwe assetmanagement Beeld plaatsen ter grootte van dit kader een bijdrage aan een toekomstbestendige infrastructuur 26 mei 2016 Marc van den Elzen Bas Govers 2 Voorstelrondje Naam Functie Wat is

Nadere informatie

Ecodesign. Leen Van Aken. Groep Design & Technologie

Ecodesign. Leen Van Aken. Groep Design & Technologie Ecodesign Leen Van Aken Groep Design & Technologie Wat is ecodesign? Eco - design Ecologisch > esthetisch, ergonomisch, economisch, functioneel, Levenscyclus > ontwerp, productie, distributie, gebruik

Nadere informatie

REFERENTIE BETONMORTELS Aan: Daaf de Kok (De betonketen)

REFERENTIE BETONMORTELS Aan: Daaf de Kok (De betonketen) REFERENTIE BETONMORTELS Aan: Daaf de Kok (De betonketen) Van: 16-maart- 2016 Betreft: Referentie betonmortels 1. Inleiding In opdracht van het Netwerk Betonketen zijn er referentiebetonmengsels voor het

Nadere informatie

Hoe krijgen innovaties een kans?...

Hoe krijgen innovaties een kans?... Hoe krijgen innovaties een kans?... Inkoop Innovatie Urgent Meer doen met minder geld. De prestatiedruk van de Nederlandse overheid is groot en de verwachtingen zijn hoog. Het kabinet spant zich in om

Nadere informatie

Ab Arbo-advisering i en duurzaamheid + MVO

Ab Arbo-advisering i en duurzaamheid + MVO Ab Arbo-advisering i en duurzaamheid + MVO Esther Loozen Atze Boerstra (Stanley Kurvers) NvvA Symposium 2010 1 Programma Introductie door Esther Loozen Korte inleiding over duurzaamheid+ MVO door Atze

Nadere informatie

De Ecolizer 2.0. Een instrument voor introductie van ecodesign

De Ecolizer 2.0. Een instrument voor introductie van ecodesign De Ecolizer 2.0 Een instrument voor introductie van ecodesign Ecolizer 2.0 Inhoud OVAM & ecodesign Ecolizer historiek Ecolizer 2.0 Toekomst OVAM Ecodesign Award Pro in samenwerking met Winnaars OVAM Ecodesign

Nadere informatie

Eventuele subtitel. Asfalt-Impuls

Eventuele subtitel. Asfalt-Impuls Eventuele subtitel Op weg naar een! Paul Cools Eef Uiterwijk Voorbereidingsteam WOW-dag, 5 oktober 2017 Op weg naar een! Onderhoud asfaltwegen 9 miljoen ton asfalt per jaar 100-125 per ton 1 miljard per

Nadere informatie

Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van. Openbare Verlichting. Versie 30 maart 2017

Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van. Openbare Verlichting. Versie 30 maart 2017 Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van Openbare Verlichting 1. Scope/afbakening De productgroep Openbare Verlichting omvat alle verlichting in de openbare ruimte. Ook is er bij

Nadere informatie

Edith Sweep A00 Heike Gaasbeek Robert Jan Pullen 29 juli 2016 Definitief

Edith Sweep A00 Heike Gaasbeek Robert Jan Pullen 29 juli 2016 Definitief KETENINITIATIEVEN Contactpersoon Edith Sweep RPS advies- en ingenieursbureau bv Referentienummer Auteur Gecontroleerd door Datum Versie 1600210A00 Heike Gaasbeek Robert Jan Pullen 29 juli 2016 Definitief

Nadere informatie

CO2 prestatieladder. Ordina stoot in 2020 ten opzichte van 2010 20% minder CO2 uit.

CO2 prestatieladder. Ordina stoot in 2020 ten opzichte van 2010 20% minder CO2 uit. CO2 prestatieladder Ordina vindt duurzaam ondernemen belangrijk. Dit betekent dat Ordina in de eigen bedrijfsvoering streeft naar een goed evenwicht tussen economische, ecologische en sociale belangen.

Nadere informatie

Wijzer worden van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen

Wijzer worden van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen De Meeuw Nederland Industrieweg 8 Postbus 18 5688 ZG Oirschot T +31 (0)499 57 20 24 F +31 (0)499 57 46 05 info@demeeuw.com www.demeeuw.com De Meeuw en MVO Wijzer worden van Maatschappelijk Verantwoord

Nadere informatie

Aanpak Duurzaam GWW Praktische werkwijze om duurzaamheid in GWW-projecten concreet te maken. (www.aanpakduurzaamgww.nl)

Aanpak Duurzaam GWW Praktische werkwijze om duurzaamheid in GWW-projecten concreet te maken. (www.aanpakduurzaamgww.nl) Aanpak Duurzaam GWW Praktische werkwijze om duurzaamheid in GWW-projecten concreet te maken (www.aanpakduurzaamgww.nl) 1 Aanpak Duurzaam GWW april 2012 Inhoudsopgave Voorwoord... 3 Inleiding... 4 1 Stappen

Nadere informatie

NATUURLIJK KAPITAAL & DUURZAAM INKOPEN. Werkconferentie Natuurlijk Kapitaal 15 december 2015

NATUURLIJK KAPITAAL & DUURZAAM INKOPEN. Werkconferentie Natuurlijk Kapitaal 15 december 2015 NATUURLIJK KAPITAAL & DUURZAAM INKOPEN Werkconferentie Natuurlijk Kapitaal 15 december 2015 OPZET WORKSHOP Wie is CREM & wie zijn jullie? Relevantie MVI MVI in Nederland MVI en Natuurlijk kapitaal Maar.

Nadere informatie

Zijn stille wegdekken duurzaam?

Zijn stille wegdekken duurzaam? Zijn stille wegdekken duurzaam? Mobiliteit en duurzaamheid Themabijeenkomst voor provinciale medewerkers Jan Hooghwerff M+P Inleiding Wat weten we over stille wegvakken rond het onderwerp duurzaamheid?

Nadere informatie

Netwerk Betonketen 27 februari 2017 Nijverdal Daaf de Kok

Netwerk Betonketen 27 februari 2017 Nijverdal Daaf de Kok Netwerk Betonketen 27 februari 2017 Nijverdal Daaf de Kok 1 Netwerk Betonketen Waarom? Waar gaat het over Wie ben ik Waarom willen we iets met duurzaamheid Waarom willen we iets met beton Waarom nu Waarom

Nadere informatie

MPG-berekening stolpwoning aan de Stierop 3 te Uitgeest

MPG-berekening stolpwoning aan de Stierop 3 te Uitgeest 2Advise bouwadvies Camphuysenlaan 5 Postbus 298 4700 AG Roosendaal T 0165-529729 F 084-8701840 www.2advisebouwadvies.nl info@2advisebouwadvies.nl MPG-berekening stolpwoning aan de Stierop 3 te Uitgeest

Nadere informatie

Duurzaam spoor CO2 reductie in de spoorketen. KIVI NIRIA congres 6 november 2013 Paul van der Voort, Innovatie & Duurzame ontwikkeling

Duurzaam spoor CO2 reductie in de spoorketen. KIVI NIRIA congres 6 november 2013 Paul van der Voort, Innovatie & Duurzame ontwikkeling Duurzaam spoor CO2 reductie in de spoorketen KIVI NIRIA congres 6 november 2013 Paul van der Voort, Innovatie & Duurzame ontwikkeling 1 Opbouw 1. ProRail en Duurzaamheid 2. Infra energieverbruik 3. Trein

Nadere informatie

Ketenanalyse opnemen wegenonderhoud (4.A.1)

Ketenanalyse opnemen wegenonderhoud (4.A.1) Ketenanalyse opnemen wegenonderhoud (4.A.1) Inhoudsopgave 1. INLEIDING... 2 2. DOELSTELLING VAN DEZE KETENANALYSE... 2 3. BEPALEN VAN DE SCOPE VAN DEZE ANALYSE... 2 4. KETENANALYSE OPNEMEN EN OPVOLGEN

Nadere informatie

Samen zorgen voor minder CO2. Johan van Dalen, ProRail Symposium Duurzame Infrastructuur, RWS 28 april 2011

Samen zorgen voor minder CO2. Johan van Dalen, ProRail Symposium Duurzame Infrastructuur, RWS 28 april 2011 Samen zorgen voor minder CO2 Johan van Dalen, ProRail Symposium Duurzame Infrastructuur, RWS 28 april 2011 5 Agenda Waarom de CO2 Prestatieladder Kernpunten van de ladder Praktijkervaringen Prestatieladder

Nadere informatie

transport grondstoffen verpakking water energie MANAGEMENT SUMMARY

transport grondstoffen verpakking water energie MANAGEMENT SUMMARY MANAGEMENT SUMMARY Aanleiding: De keuze voor het werken met disposable en versus de wasbare microvezel doeken in de professionele schoonmaak wordt vaak op basis van meerdere factoren gemaakt. Een van de

Nadere informatie

Functionele Specificatie DuboCalc. Maart 2010

Functionele Specificatie DuboCalc. Maart 2010 Functionele Specificatie DuboCalc Maart 2010 DOCUMENT NUMMER : NWP0800100-FS VERSIE : 13.01 STATUS : Definitief DOCUMENT DATUM : Maart 2010 Deze Functionele Specificatie is het product van een projectteam,

Nadere informatie

Methode en data in Europees perspectief

Methode en data in Europees perspectief Methode en data in Europees perspectief SBK-symposium Nationale Milieudatabase 24 februari 2011 Agnes Schuurmans (vz normcie 351 281 / lid SBK-TIC / Rockwool) Europese ontwikkelingen waarvoor milieu-informatie

Nadere informatie

Van Afvinken Naar Duurzame Innovaties. Willy Peelen

Van Afvinken Naar Duurzame Innovaties. Willy Peelen Van Afvinken Naar Duurzame Innovaties Willy Peelen 2 Inhoud Duurzaamheid Ketenintegratie Voorbeelden innovaties Instrumenten Conclusies Duurzaam inkopen Duurzaamheid Verkoopt! Duurzaamheid verkopen 3 Duurzaam

Nadere informatie

BREEAM-NL Infra. Keurmerk voor duurzame infrastructuur. Jeroen van Haasteren DGBC

BREEAM-NL Infra. Keurmerk voor duurzame infrastructuur. Jeroen van Haasteren DGBC BREEAM-NL Infra Keurmerk voor duurzame infrastructuur Jeroen van Haasteren DGBC Inhoud Introductie DGBC Introductie BREEAM Toelichting BREEAM-NL Infra Tot slot Vragen De Dutch Green Building Council Primaire

Nadere informatie

Richard van Breukelen CFO Rijkswaterstaat

Richard van Breukelen CFO Rijkswaterstaat Richard van Breukelen CFO 30-05-2013 Thema s 1. Kabinetsbeleid 2. Dealflow 3. Uitdagingen: versobering en efficiency 4. Contractering en gunningstrategie 5. Marktontwikkeling: Financiering DBFM 6. Marktontwikkeling:

Nadere informatie

Rijkswaterstaat Ministerie van Infrastructuur en Milieu. Protocol voor gebruik DuboCalc bij Duurzaam Inkopen RWS

Rijkswaterstaat Ministerie van Infrastructuur en Milieu. Protocol voor gebruik DuboCalc bij Duurzaam Inkopen RWS Rijkswaterstaat Ministerie van Infrastructuur en Milieu Protocol voor gebruik DuboCalc bij Duurzaam Inkopen RWS DuboCalc als hulpmiddel bij duurzaam inkopen Versie voor opdrachtnemer Datum 24-04-2013 Status

Nadere informatie

Wat is CO 2? Waarom CO 2? Waarom Milieubarometer i.p.v. CO 2? Waarom CO 2 -footprint? Inhoud. Cursus CO 2 -footprint

Wat is CO 2? Waarom CO 2? Waarom Milieubarometer i.p.v. CO 2? Waarom CO 2 -footprint? Inhoud. Cursus CO 2 -footprint Inhoud Cursus CO 2 -footprint Hoe maak je de footprint en wat heb je eraan? 27 mei 2013 Voor de Werkgroep Monitoren van MPZ Wat is CO 2 en waarom hebben we het daar over? CO 2 -footprint t.o.v. Milieubarometer

Nadere informatie

Loket Duurzaam GWW wij zijn er voor u!

Loket Duurzaam GWW wij zijn er voor u! Loket Duurzaam GWW wij zijn er voor u! www.duurzaamgww.nl info@duurzaamgww.nl Ambitie Green Deal DGWW 2.0 Duurzaamheid is in 2020 een integraal onderdeel van alle spoor, grond-, water- en wegenbouwprojecten

Nadere informatie

Ketenanalyse. Aannemingsbedrijf van der Meer. Datum: 4 december 2014. Pagina 1 van 11

Ketenanalyse. Aannemingsbedrijf van der Meer. Datum: 4 december 2014. Pagina 1 van 11 Ketenanalyse Aannemingsbedrijf van der Meer Datum: 4 december 2014 Status: definitief Pagina 1 van 11 Ketenanalyse Aannemingsbedrijf van der Meer B.V. November 2014 Bedrijfsgegevens Bedrijf: Aannemingsbedrijf

Nadere informatie