Veelgestelde vragen over vitamine D-suppletie

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Veelgestelde vragen over vitamine D-suppletie"

Transcriptie

1 Dit zijn vragen die gesteld kunnen worden door mensen die al weten dat zij extra vitamine D moeten innemen. Voor vragen over een geschikt suppletie-advies, kijk op Algemeen Ik ben een dag vergeten mijn supplement te nemen. Wat moet ik doen? Het is niet nodig om een extra dosis te nemen als je per ongeluk een keertje bent vergeten om je vitamine D-supplement in te nemen. De kans is kleiner dat je het supplement vergeet als je er een dagelijkse gewoonte van maakt, dus neem het in op een vast moment op de dag. Het suppletieadvies is vooral bedoeld om uit te sluiten dat je een tekort hebt of ontwikkelt, want die kans is reëel en dat zou schadelijk zijn. Voor iedereen vanaf 1 jaar en volwassenen is de kans heel klein dat je te veel vitamine D slikt, dus een dubbele dosis zou ook geen kwaad kunnen. Is er een verschil tussen supplementen van een huismerk (zoals DA, HEMA of Albert Heijn) en een A-merk (zoals Davitamon, Supra-D of Centrum)? De vitamine D-supplementen die in de winkel te koop zijn, zijn altijd veilig en effectief. Het merk maakt dus niet uit. Kies voor dat supplement dat voor jou een geschikte toedieningsvorm heeft, bijvoorbeeld tabletten of druppels. Het is vooral belangrijk dat je de juiste hoeveelheid van het supplement gebruikt. Kijk op het etiket hoeveel microgram (mcg) vitamine D er in één supplement zit en vergelijk dit met het vitamine D advies dat voor jou geldt. Ik krijg het advies om een vitamine D-supplement te nemen, maar ik heb geen klachten. Waarom zou ik het dan toch doen? Het advies om een supplement te nemen is er om te voorkomen dat je klachten krijgt. Door een vitamine D-supplement te nemen, weet je zeker dat je voldoende vitamine D binnenkrijgt. Ik krijg het advies om een vitamine D-supplement te nemen. Waarom wordt dit niet vergoed? Het suppletieadvies is er om klachten te voorkómen, net als andere gezondheidsadviezen, zoals gezond eten en voldoende bewegen. Het gaat niet om de behandeling van een ziekte met een medicijn. 1/10

2 Ik hoor bij een groep die het advies krijgt om extra vitamine D te nemen. Maar ik eet best gezond en kom veel buiten. Dat is toch genoeg? Zonlicht en goede voeding zijn belangrijk om genoeg vitamine D binnen te krijgen, maar toch kan het zijn dat je extra vitamine D nodig hebt. Sommige mensen hebben meer vitamine D nodig dan anderen, maken minder (snel) vitamine D aan, of hebben niet vaak genoeg zonlicht op hun huid. Zij krijgen het advies om extra vitamine D in te nemen via een supplement. Kan ik niet gewoon wat extra vis eten of iets anders aanpassen in mijn voeding? Zonlicht en goede voeding zijn belangrijk om genoeg vitamine D binnen te krijgen, maar toch kan het zijn dat je extra vitamine D nodig hebt. Sommige mensen hebben meer vitamine D nodig dan anderen, maken minder (snel) vitamine D aan, of hebben niet vaak genoeg zonlicht op hun huid. Dit is lastig te bereiken met een ander eetpatroon. Zij krijgen het advies om extra vitamine D in te nemen via een supplement. Het is praktisch vrijwel niet haalbaar om zoveel vitamine D uit je voeding te halen; je zou dat elke dag extra vis moeten eten. Verder zijn er weinig voedingsmiddelen die veel vitamine D bevatten. Als ik vaker naar buiten ga, hoef ik dan geen extra vitamine D te slikken? Zonlicht en goede voeding zijn belangrijk om genoeg vitamine D binnen te krijgen, maar toch kan het zijn dat je extra vitamine D nodig hebt. Sommige mensen hebben meer vitamine D nodig dan anderen, maken minder (snel) vitamine D aan, of hebben niet vaak genoeg zonlicht op hun huid. Ook als ze veel naar buiten zouden gaan, is het voor hen lastig om voldoende vitamine D binnen te krijgen. Daarom krijgen zij het advies om extra vitamine D in te nemen via een supplement. Als ik toch elke dag extra vitamine D slik, moet ik dan ook nog regelmatig vis eten, mijn brood besmeren en vloeibare bak- en braadproducten gebruiken? Ja, ook als je een vitamine D-supplement gebruikt, is het belangrijk om gezond te eten. De genoemde voedingsmiddelen leveren méér gezonde nutriënten dan alleen vitamine D. Ik krijg het advies om een vitamine D-supplement te nemen. Ik gebruik iedere dag een multivitaminesupplement (waar ook vitamine D in zit). Levert dit voldoende vitamine D? Op het etiket van het multivitamine-supplement staat hoeveel vitamine D erin zit. Kijk daar goed naar en bedenk of dit voldoende is. De meeste multivitaminen bevatten 2 ½ of 5 microgram vitamine D, maar er zijn ook speciale multivitaminen met een hogere dosis vitamine D (bijvoorbeeld van 10 of 20 mcg). Als de hoeveelheid vitamine D in het multivitamine-supplement overeenkomt met het suppletieadvies, kun je ervoor kiezen om deze te gebruiken. Als je gewend bent een multivitamine te gebruiken met een lagere dosis vitamine D dan aanbevolen, kun je daar gewoon mee doorgaan. Vul deze aan met een vitamine D-supplement. Misschien krijg je dan wat meer vitamine D binnen dan nodig maar dit is niet schadelijk. Het is onverstandig om meerdere stuks 2/10

3 van een multivitamine in te nemen om daarmee de juiste hoeveelheid vitamine D te bereiken, omdat de kans groot is dat je dan van de andere vitamines in het supplement teveel binnenkrijg.. Ditzelfde advies geldt voor zwangere vrouwen: als zij al voor hun zwangerschap de gewoonte hadden om een multivitamine in te nemen, kunnen zij daarmee doorgaan terwijl ze extra vitamine D en foliumzuur innemen. Ik begreep dat vitamine D voornamelijk wordt aangemaakt door zonlicht. Hoe gaat dat in de winter? Moet ik dan een supplement nemen? In de winter is de zonkracht veel minder sterk. Gelukkig maakt je lichaam in de zomer een voorraad aan waarmee je de winter kunt overbruggen. De meeste mensen met een lichte huid krijgen genoeg vitamine D binnen als ze gezond eten en als ze voldoende in de zon komen. Elke dag een kwartier tot een half uur tussen uur en uur met in ieder geval je hoofd en handen onbedekt in de zon is dan al voldoende. Een goede reden om elke dag even een lunchwandeling te maken! En: hoe meer huid in de zon komt, hoe sneller je voldoende vitamine D hebt aangemaakt. Bij laagstaande zon is de aanmaak minder: aangenomen wordt dat wanneer de lichaamsschaduw langer is dan de werkelijke lichaamslengte, de aanmaak van vitamine D verwaarloosbaar is. Dat is voor uur en na uur. Maakt mijn huid nog wel voldoende vitamine D aan als ik anti-zonnebrandmiddel gebruik? Vanwege het risico op huidkanker is het heel belangrijk om verbranding van de huid te voorkomen. Zeker als je voor langere tijd in de zon gaat is het belangrijk om je goed in te smeren met een antizonnebrandmiddel. Het klopt dat een anti-zonnebrandmiddel de productie van vitamine D kán blokkeren. Maar het blijkt dat het gebruik van anti-zonnebrandmiddelen uiteindelijk weinig effect heeft op de vitamine D-productie in de huid. Voor een voldoende aanmaak van vitamine D is het bij mensen met een lichte huid niet nodig om heel lang in de zon te zijn. De meeste mensen met een lichte huid krijgen genoeg vitamine D binnen als ze gezond eten en als ze voldoende in de zon komen. Elke dag een kwartier tot een half uur tussen uur en uur met in ieder geval je hoofd en handen onbedekt in de zon is dan al voldoende. Een goede reden om elke dag even een lunchwandeling te maken! En: hoe meer huid in de zon komt, hoe sneller je voldoende vitamine D hebt aangemaakt. Hoe kan ik het supplement het beste innemen? Het maakt niet uit hoe je het supplement inneemt; voor of juist na de maaltijd, op een ander moment, met iets te drinken of los. Het gaat erom dát je het inneemt. Wel is het verstandig om jezelf aan te leren om het supplement altijd op hetzelfde moment en op dezelfde manier in te nemen. Dan wordt het een gewoonte en daardoor wordt het gemakkelijker om het niet te vergeten. 3/10

4 Waarom wordt aangeraden het supplement op een vast moment in te nemen? Het is verstandig om jezelf aan te leren om het supplement altijd op hetzelfde moment en op dezelfde manier in te nemen. Dan wordt het een gewoonte en daardoor wordt het gemakkelijker om het niet te vergeten. Het is niet zo dat het vitamine D-gehalte in je bloed zodanig schommelt dat je het op peil moet houden door het supplement elke dag op dezelfde tijd in te nemen. Op de verpakking staat soms de hoeveelheid vitamine D vermeld in IE. Hoe reken ik dat om naar microgram? 10 mcg = 400 IE 20 mcg = 800 IE 4/10

5 Kinderen (0 t/m 3 jaar) Welk soort supplement moet ik voor mijn kind kiezen? Kleine kinderen kunnen nog niet goed pillen doorslikken. Voor hen bestaan druppels. Er zijn ook pilletjes te koop voor kinderen. Voor de kwaliteit of de effectiviteit maakt het niet uit welk soort supplement je gebruikt. Mijn kind krijgt flesvoeding en daaraan is vitamine D toegevoegd. Geldt dan nog steeds het advies om mijn kind een supplement te geven? Als je kind flesvoeding krijgt, geldt nog steeds het advies om vitamine D supplement te geven. Dan weet je altijd zeker dat je kind voldoende vitamine D binnenkrijgt. Met een combinatie van vitamine D in flesvoeding en een supplement zit je nog ruim onder de veilige bovengrens. Bovendien verandert de hoeveelheid flesvoeding naarmate je kind ouder wordt, en je wilt dat het dan al een gewoonte is om het supplement of de druppels elke dag in te laten nemen. Mijn kind krijgt extra vitamine D. Maar hoe zit dat met vitamine K? Pasgeboren kinderen krijgen na de geboorte (vanaf de achtste dag) extra vitamine K. Baby's die borstvoeding krijgen, hebben de eerste 12 weken 150 microgram vitamine K-druppels nodig. In flesvoeding zit al voldoende vitamine K. Het is wel aan te raden om extra vitamine K te geven wanneer er minder dan 500 ml kunstmatige zuigelingen(fles)voeding wordt gegeven. Vitamine K of fylochinon is nodig voor een goede bloedstolling. Mijn kind krijgt opvolgmelk of groeimelk waaraan vitamine D is toegevoegd. Geldt dan nog steeds het advies om mijn kind suppletie toe te dienen? Het advies om een vitamine D-supplement te geven, geldt ongeacht de hoeveelheid opvolg- of groeimelk. Dan weet je altijd zeker dat je kind de juiste hoeveelheid vitamine D binnenkrijgt. Bovendien verandert de hoeveelheid melkvoeding naarmate het kind ouder wordt, en je wilt dat het dan al een gewoonte is om het supplement of de druppels elke dag in te laten nemen. Met een combinatie van vitamine D in de opvolg- of groeimelk en een supplement zit je nog ruim onder de veilige bovengrens. 5/10

6 Mijn kind krijgt een pyjamapapje of een ander product waaraan vitamine D is toegevoegd. Geldt dan nog steeds het advies om mijn kind een vitamine D-supplement te geven? Alle kinderen van 0 tot en met 3 jaar (tot hun vierde verjaardag) hebben dagelijks extra vitamine D- druppeltjes of -pilletjes nodig. Ongeacht het type voeding ze krijgen (borstvoeding of flesvoeding) en ongeacht hun huidtype (een lichte, getinte of donkere huid). Het Voedingscentrum raadt aan om vitamine D in te nemen via de beschikbare supplementen, dan weet je altijd zeker dat dat voldoende is. Er zijn diverse speciale zuivelproducten voor kinderen (yoghurt, kwark) verrijkt met vitamine D die door de fabrikanten worden aangeprezen voor tussendoor eetmomenten of voor het slapengaan. Als je er zeker van wilt zijn dat je kind de juiste hoeveelheid vitamine D binnenkrijgt, geef dan vitamine D via een supplement. Deze bevatten namelijk precies genoeg vitamine D en je hoeft je kinderen dan geen extra producten te geven. Ik ben gisteren vergeten om mijn kind de suppletie te geven. Wat nu? Het is belangrijk om je kind elke dag een supplement vitamine D te geven. Het is niet nodig om een extra dosis te nemen als je per ongeluk een keertje bent vergeten om het vitamine D-supplement te geven. Maar probeer er wel een dagelijkse gewoonte van te maken, dan is de kans kleiner dat je het vergeet. Het suppletieadvies is vooral bedoeld om uit te sluiten dat je kind een tekort ontwikkelt, want die kans is wel reëel en dat zou schadelijk zijn. Mijn kind heeft overgegeven nadat het vitamine D druppeltjes/pilletjes heeft gekregen. Wat nu? Het is belangrijk om je kind elke dag een supplement vitamine D te geven. Als je kind heeft gespuugd of niet lekker is dan is een dagje overslaan niet erg. Je hoeft geen extra dosis te geven op de volgende dag. Het is vooral belangrijk om van het vitamine D-supplement een vaste gewoonte te maken, dan is de kans kleiner dat je het vergeet. Het suppletieadvies is vooral bedoeld om uit te sluiten dat je kind een tekort ontwikkelt, want dat zou schadelijk kunnen zijn. Ik vergeet soms om mijn kindje het vitamine D supplement te geven. Hebben jullie tips? Tips om het niet te vergeten: - Kies een vast moment van de dag - Zet het potje in het zicht (bijvoorbeeld naast de tandenborstel, om er altijd bij het tandenpoetsen voor het slapengaan aan te denken, in het keukenkastje bij de ontbijtspullen) - Zet een herinnering in je telefoon 6/10

7 Zwangere vrouwen Aan zwangere vrouwen wordt geadviseerd om vitamine D en foliumzuur in te nemen. Er bestaan combinatie-supplementen en supplementen met één vitamine. Wat heeft de voorkeur? Vrouwen die zwanger zijn, wordt aangeraden om een vitamine D supplement te nemen. Voor hen zijn ook speciaal samengestelde supplementen beschikbaar. Die speciale supplementen bevatten dan ook foliumzuur, wat belangrijk is om te gebruiken al vóórdat je zwanger bent. Over foliumzuur: Als je voldoende foliumzuur inneemt voor en tijdens de zwangerschap, wordt de kans kleiner dat je baby een open ruggetje, hazenlip of open gehemelte krijgt. Voor wie zwanger wil worden is het belangrijk dagelijks 400 microgram foliumzuur te slikken, ongeacht hoeveel foliumzuur je via het eten binnenkrijgt. Hiermee moet ongeveer 4 weken voor de mogelijke bevruchting worden begonnen. Voor veel vrouwen is dat het moment dat ze stoppen met de anticonceptiepil. Er zijn tabletten verkrijgbaar met 400 tot 500 microgram foliumzuur. Na de tiende week van de zwangerschap is extra foliumzuur niet meer nodig. Het is dan 8 weken na de bevruchting, maar artsen en verloskundigen spreken van 10 weken. Zij tellen vanaf de eerste dag van de laatste menstruatie. Na die tiende week van de zwangerschap kunnen zwangere vrouwen gewoon volgens de aanbevolen dagelijkse hoeveelheden voedingsmiddelen eten. Ook kunnen zij zonder risico foliumzuur-tabletten blijven slikken. Het wordt aangeraden om gedurende de hele zwangerschap vitamine D in te nemen. Ik ben zwanger of wil zwanger worden. Welke vitaminen heb ik nu precies nodig? - Voordat je zwanger bent Wie zwanger wil worden, wordt aangeraden om dagelijks 400 microgram foliumzuur te slikken, ongeacht hoeveel foliumzuur je via het eten binnenkrijgt. Hiermee moet ongeveer 4 weken voor de mogelijke bevruchting worden begonnen. Voor veel vrouwen is dat het moment dat ze stoppen met de anticonceptiepil. Er zijn tabletten verkrijgbaar met 400 tot 500 microgram foliumzuur. Om zeker te weten dat je vitamine D-status op peil is, kun je er voor kiezen om al voor je zwangerschap extra vitamine D in te nemen. Neem dan ook 10 mcg per dag. - Tijdens de zwangerschap Tot en met de achtste week na de bevruchting neem je dagelijks een supplement met 400 microgram foliumzuur. Daarnaast wordt aangeraden om dagelijks 10 microgram extra vitamine D in te nemen. 7/10

8 - Na de zwangerschap Na de bevalling hoef je zelf geen extra vitamines meer in te nemen. Geef je kindje dagelijks extra vitamine D totdat het vier jaar oud wordt. Baby's die borstvoeding krijgen, hebben de eerste 12 weken 150 microgram vitamine K-druppels nodig. In flesvoeding zit al voldoende vitamine K. Het is wel aan te raden om extra vitamine K te geven wanneer er minder dan 500 ml kunstmatige zuigelingen(fles)voeding wordt gegeven. 8/10

9 Mensen met een getinte/donkere huid en/of bedekte huid Heb ik een lichte of donkere huid? Het Voedingscentrum hanteert de volgende vuistregel: - Lichte huid: Mensen die snel verbranden of eerst verbranden voordat ze bruin kleuren; - Donkere huid: Mensen die zelden verbranden voordat hun huid bruin wordt. Een donkere huid maakt minder (snel) vitamine D aan uit zonlicht. Op de Fitzpatrick schaal is dit huidtype IV, V, VI. Vaak zijn deze mensen (deels) van Zuid-Europese, Aziatische, Midden-Oostelijke, Indiase of negroïde afkomst. Tabel 1. Karakterisering van gevoeligheid van de huid voor Uv-straling 8 10 Huidtype Huid/oog/haar/kleur UV-gevoeligheid Huidreactie op UV- blootstelling Type I Blank, lichte huid, sproeten, Zeer gevoelig Niet bruinend en zeer snel verbrandend blauwe ogen, blond of rood haar Type II Blank, lichte huid, sproeten, blauwe of groene ogen, blond of Zeer gevoelig Bruint moeilijk, meestal makkelijk verbrandend rood haar Type III Blank met donkere huid, Aziatisch Gevoelig Verbrandt met mate, bruint geleidelijk met lichte huid Type IV Zuid-Europees, Aziatisch Matig gevoelig Bruint altijd, verbrandt zelden Type V Midden-Oosten, Latijns, negroïde Minimaal Bruint heel gemakkelijk, verbrandt zeer met licht gekleurde huid, Indiaas gevoelig zelden, donkere huidskleur Type VI Negroïde met donker gekleurde Ongevoelig Verbrandt nooit, zeer donkere huidskleur huid Ik heb een donkere huid en volgens het advies neem ik dagelijks een vitamine D supplement. Ik ga op vakantie naar een zonnig land. Is het nodig dat ik tijdens mijn verblijf ook dagelijks extra vitamine D inneem? Goed dat je dagelijks extra vitamine slikt. Tijdens je verblijf in een zonnig land zul je misschien meer in de zon zijn dan in Nederland. Toch is het verstandig om door te gaan met het dagelijks slikken van een vitamine D supplement, omdat je anders uit je routine van dagelijks innemen raakt. Zo weet je zeker dat je zowel tijdens als buiten je vakantie om, voldoende vitamine D hebt. 9/10

10 Een getinte of donkere huid maakt minder (snel) voldoende vitamine D aan dan een lichte huid. Ook blijkt uit onderzoek dat de hoeveelheid vitamine D in het bloed bij migranten in hun thuisland niet hoger is dan in Nederland. Overigens hoef je niet bang te zijn dat de combinatie van het extra zonlicht en het dagelijkse supplement leidt tot een te hoge hoeveelheid vitamine D. Je huid stopt vanzelf met het aanmaken van vitamine D uit zonlicht als je lichaam voldoende heeft. Ik heb het advies gekregen om een vitamine D-supplement te nemen vanwege mijn donkere huid en/of onvoldoende zonlichtblootstelling. Maar ik kom vaak buiten, bovendien heb ik dan mijn hoofd en handen onbedekt. Moet ik dan toch nog suppleren? Het is verstandig om dagelijks een vitamine D-supplement te nemen. Dan weet je zeker dat je altijd voldoende vitamine D hebt binnenkrijgt. Een donkere huid maakt minder (snel) voldoende vitamine D aan dan een lichte huid. Overigens hoef je niet bang te zijn dat de combinatie van zonlicht en het dagelijkse supplement leidt tot een te hoge hoeveelheid vitamine D. Je huid stopt vanzelf met het aanmaken van vitamine D uit zonlicht als je lichaam voldoende heeft. We wonen al heel lang in Nederland, maar we hebben nooit eerder dit advies gekregen. Waarom nu wel? Het suppletieadvies voor mensen met een donkere huid en voor mensen die onvoldoende in de zon komen geldt al een paar jaar, maar niet iedereen was hiervan op de hoogte. Daarom wordt er nu veel meer aandacht aan besteed door zorgverleners. Ook heeft het Voedingscentrum de taak gekregen om veel meer bekendheid te geven aan vitamine D. 10/10

Veelgestelde vragen over vitamine D-suppletie

Veelgestelde vragen over vitamine D-suppletie Dit zijn vragen die gesteld kunnen worden door mensen die al weten wat hun advies is. Wil je weten wat een gepast supplement zou zijn? Kijk dan op www.voedingscentrum.nl/vitamined. Algemeen Ik ben een

Nadere informatie

Sheet 3 Als jullie het advies lezen, komen waarschijnlijk deze vragen bij jullie op. In deze presentatie worden deze vragen beantwoord.

Sheet 3 Als jullie het advies lezen, komen waarschijnlijk deze vragen bij jullie op. In deze presentatie worden deze vragen beantwoord. Memo Aan: Van: Datum: Dit document hoort bij de presentatie Vitamine D. De presentatie is bedoeld om te geven tijdens een voorlichtingsbijeenkomst voor (laag opgeleide) consumenten met een getinte of donkere

Nadere informatie

Vitamine D Krijg jij het advies om extra vitamine D te gebruiken?

Vitamine D Krijg jij het advies om extra vitamine D te gebruiken? Vitamine D Krijg jij het advies om extra vitamine D te gebruiken? Zonlicht en goede voeding zijn nodig om vitamine D binnen te krijgen. Maar niet iedereen krijgt daarmee altijd genoeg vitamine D binnen.

Nadere informatie

Voedingsrichtlijnen zwangerschap

Voedingsrichtlijnen zwangerschap Voedingsrichtlijnen zwangerschap Hoera! Je bent zwanger. Een nieuwe tijd breekt aan. Wat gaat deze zwangerschap brengen? Hoe zorg je dat je baby goed groeit? Hoe blijf je zelf fit tijdens je zwangerschap?

Nadere informatie

Wat is vitamine D? 3. Vitamine D tekort 3. Vitamine D, waar zit het in? 3. Naar buiten 3. Vitamine D-supplementen 3. Hoeveel vitamine D?

Wat is vitamine D? 3. Vitamine D tekort 3. Vitamine D, waar zit het in? 3. Naar buiten 3. Vitamine D-supplementen 3. Hoeveel vitamine D? Vitamine D Inhoud Wat is vitamine D? 3 Vitamine D tekort 3 Vitamine D, waar zit het in? 3 Naar buiten 3 Vitamine D-supplementen 3 Hoeveel vitamine D? 4 Vitamine D en calcium gaan hand in hand 5 Meer informatie

Nadere informatie

gezond zwanger met vitamines en mineralen

gezond zwanger met vitamines en mineralen gezond zwanger met vitamines en mineralen Vitamines en mineralen: we kunnen geen dag zonder We weten dat we ze elke dag nodig hebben. Maar wat zijn het nu eigenlijk? Vitamines en mineralen zijn voedingsstoffen

Nadere informatie

Vitamine D IS EEN SUPPLEMENT NODIG. 11x vraag en antwoord over supplementen

Vitamine D IS EEN SUPPLEMENT NODIG. 11x vraag en antwoord over supplementen 11x vraag en antwoord over supplementen Vitamine D IS EEN SUPPLEMENT NODIG Om aan vitamine D te komen is vooral zonlicht erg belangrijk. Voeding speelt, zeker s zomers, een bijrol. Hoe krijg je niet te

Nadere informatie

Monkey Donky - Voedingsschema 0-12 maanden

Monkey Donky - Voedingsschema 0-12 maanden 0 tot 8 weken 6 tot 8 voedingen per dag Voed op verzoek van de baby. Naast borstvoeding of flesvoeding heeft een baby nu geen andere voeding nodig. Tot ongeveer 12 weken hebben de meeste baby s ook behoefte

Nadere informatie

Foliumzuur bij kinderwens en zwangerschap

Foliumzuur bij kinderwens en zwangerschap Gynaecologie Foliumzuur bij kinderwens en zwangerschap www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Waarom is foliumzuur belangrijk?... 3 Wat is foliumzuur?... 4 Is foliumzuur goed voor alle zwangere vrouwen?...

Nadere informatie

Zwangerschap. Wat kun je wel en niet eten?

Zwangerschap. Wat kun je wel en niet eten? Zwangerschap Wat kun je wel en niet eten? Gezond zwanger Tijdens je zwangerschap is goed eten belangrijk. Je baby gebruikt namelijk de voedingsstoffen uit jouw eten om te groeien. Jullie hebben dus samen

Nadere informatie

Vitaminen en mineralen. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Vitaminen en mineralen. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Vitaminen en mineralen Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Inhoud Vitaminen 3 Mineralen 4 Voeding 4 Dagelijkse behoefte 4 Wanneer extra vitaminen gebruiken

Nadere informatie

Wil je zwanger worden? In deze folder vind je tips en adviezen.

Wil je zwanger worden? In deze folder vind je tips en adviezen. Wil je zwanger worden? In deze folder vind je tips en adviezen. Dit zijn Kelly en Karim. Zij willen graag een kind. Kelly en Karim willen over een half jaar zwanger zijn. 1. Kelly en Karim willen over

Nadere informatie

Samenvatting. Werking en bronnen van vitamine D

Samenvatting. Werking en bronnen van vitamine D Samenvatting Voedingsnormen geven aan hoeveel mensen idealiter van een bepaalde stof binnen moeten krijgen om gezond te blijven. De Gezondheidsraad gaat regelmatig na of de bestaande voedingsnormen nog

Nadere informatie

Dit zijn Kelly en Karim. Ze willen graag een kind.

Dit zijn Kelly en Karim. Ze willen graag een kind. Dit zijn Kelly en Karim. Ze willen graag een kind. 1. Kelly en Karim willen over een half jaar zwanger zijn. Kelly en Karim willen zwanger worden. Ze willen graag dat hun kindje straks gezond is. Het is

Nadere informatie

Informatie over verstandig zonnen en bescherming van de huid.

Informatie over verstandig zonnen en bescherming van de huid. Informatie over verstandig zonnen en bescherming van de huid. Ieder jaar gaan er miljoenen mensen op vakantie naar zonnige oorden. Maar ook in eigen land kunnen we van de zon genieten. En daar is niets

Nadere informatie

Voeding en osteoporose

Voeding en osteoporose Voeding en osteoporose 2 Voeding bij osteoporose Bij osteoporose (botontkalking) is de afbraak van de botten vergroot, waardoor de botten erg verzwakt zijn. De kans op botbreuken is verhoogd. Belangrijke

Nadere informatie

ZONNESLIMME SCHOLENPROGRAMMA FACTSHEET

ZONNESLIMME SCHOLENPROGRAMMA FACTSHEET Factsheet ZONNESLIMME SCHOLENPROGRAMMA FACTSHEET WAT IS HUIDKANKER? Kanker is een ongeremde deling van lichaamscellen, die in het omliggende weefsel kunnen ingroeien en via de bloed-of lymfbanen kunnen

Nadere informatie

Samenvatting. Wat is de achtergrond van dit advies? Regelgeving en onderzoek zijn volop in ontwikkeling

Samenvatting. Wat is de achtergrond van dit advies? Regelgeving en onderzoek zijn volop in ontwikkeling Samenvatting Wat is de achtergrond van dit advies? Regelgeving en onderzoek zijn volop in ontwikkeling Europese wet- en regelgeving en onderzoek op het gebied van vitamines, mineralen en spoorelementen,

Nadere informatie

vitamines & mineralen onmisbaar voor een goede gezondheid

vitamines & mineralen onmisbaar voor een goede gezondheid vitamines & mineralen onmisbaar voor een goede gezondheid Vitamines en mineralen: we kunnen geen dag zonder We weten dat we ze elke dag nodig hebben. Maar wat zijn het eigenlijk? Vitamines en mineralen

Nadere informatie

Vitamine D bij zwangerschap en het geven van borstvoeding

Vitamine D bij zwangerschap en het geven van borstvoeding Vitamine D bij zwangerschap en het geven van borstvoeding Informatie voor zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven meander medisch centrum 1 www.meandermedischcentrum.nl In 2008 adviseerde de

Nadere informatie

Te veel zon is niet gezond

Te veel zon is niet gezond Te veel zon is niet gezond Dat beetje zon in Nederland... Als u zorgt voor de nodige bescherming, dan is de zon beslist ook goed voor u. In deze folder vindt u 10 tips om verstandig te zonnen. Veel mensen

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Interessante informatie: Juli 2015. Jaargang 5, nr. 10. In dit nummer: Vakantiegroet -2016. 7 vragen over zonnebrand.

Nieuwsbrief. Interessante informatie: Juli 2015. Jaargang 5, nr. 10. In dit nummer: Vakantiegroet -2016. 7 vragen over zonnebrand. Juli 2015 Jaargang 5, nr. 10 Nieuwsbrief In dit nummer: Vakantiegroet 1 Beste ouders, Groepsindeling 2015-2016 7 vragen over zonnebrand 2 2/3 Wij willen u hartelijk danken voor de fijne samenwerking en

Nadere informatie

Geneesmiddelen bij zwangerschap en borstvoeding

Geneesmiddelen bij zwangerschap en borstvoeding Geneesmiddelen bij zwangerschap en borstvoeding Geneesmiddelen en zwangerschap Enige tientallen jaren geleden dacht men nog dat ongeboren kinderen in de baarmoeder goed beschermd waren tegen schadelijke

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2012 2013 32 793 Preventief gezondheidsbeleid Nr. 64 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der

Nadere informatie

Zonlicht en de huid. Verstandig omgaan met de zon

Zonlicht en de huid. Verstandig omgaan met de zon Zonlicht en de huid Verstandig omgaan met de zon Een beetje zonlicht is goed voor iedereen. Ultraviolette stralen zorgen voor de aanmaak van vitamine D. Dit is nodig voor sterke botten. Pas op voor teveel

Nadere informatie

Voeding en Osteoporose

Voeding en Osteoporose Voeding en Osteoporose Uit onderzoek blijkt dat u botontkalking heeft. Het is ook mogelijk dat u bepaalde medicijnen gebruikt of een ziekte heeft die botontkalking zouden kunnen veroorzaken. Op den duur

Nadere informatie

Voedingsnormen en suppletieadviezen vitamine D

Voedingsnormen en suppletieadviezen vitamine D Dit artikel biedt informatie voor gezondheidsprofessionals die voorlichting geven over vitamine D. Het bevat de voedingsnormen en suppletieadviezen voor vitamine D van de Gezondheidsraad uit 2012. Deze

Nadere informatie

Plak hier een foto van jou in verwachting.

Plak hier een foto van jou in verwachting. Plak hier een foto van jou in verwachting. DIT ZWANGERSCHAPSDAGBOEK IS VAN: ADRES: WOONPLAATS: GEBOORTE UITGEREKEND OP: NAAM VAN DE PARTNER: GEBOORTE BROERTJES EN ZUSJES VAN DE BABY: GEFELICITEERD! JE

Nadere informatie

Zonlicht en de huid: verstandig omgaan met de zon

Zonlicht en de huid: verstandig omgaan met de zon Zonlicht en de huid Zonlicht en de huid: verstandig omgaan met de zon Een beetje zonlicht is goed voor iedereen. Ultraviolette stralen zorgen voor de aanmaak van vitamine D. Dit is nodig voor sterke botten.

Nadere informatie

Thuis herstellen na een bevalling. Verpleegafdeling Oost 43

Thuis herstellen na een bevalling. Verpleegafdeling Oost 43 Thuis herstellen na een bevalling Verpleegafdeling Oost 43 Onlangs bent u bevallen in het ziekenhuis, deze folder informeert u over de herstelperiode na de bevalling. U vindt hierin adviezen en leefregels

Nadere informatie

Daarbij kan er sprake zijn van minder eten door bijvoorbeeld: toenemende vermoeidheid; kortademigheid; minder beweging; angst; depressie.

Daarbij kan er sprake zijn van minder eten door bijvoorbeeld: toenemende vermoeidheid; kortademigheid; minder beweging; angst; depressie. Voeding bij COPD Inleiding Een gezond, afwisselend eetpatroon is voor iedereen goed. Voedsel is immers de brandstof van ons lichaam. Klachten als kortademigheid, vermoeidheid en hoesten kunnen uw lichamelijke

Nadere informatie

fact sheet zonneslimmescholenprogramma

fact sheet zonneslimmescholenprogramma 30 fact sheet zonneslimmescholenprogramma WAT IS HU IDKANKER? Kanker is een ongeremde deling van lichaamscellen. Die kunnen ingroeien in het omliggende weefsel en via de bloed-of lymfbanen uitzaaien naar

Nadere informatie

Devaron 400 IE, tabletten Per tablet 400 I.E. colecalciferol (is vitamine D3)

Devaron 400 IE, tabletten Per tablet 400 I.E. colecalciferol (is vitamine D3) BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIK(ST)ER Devaron 400 IE, tabletten Per tablet 400 I.E. colecalciferol (is vitamine D3) Lees goed de hele bijsluiter, want deze bevat belangrijke informatie - Dit geneesmiddel

Nadere informatie

gezond zwanger met vitamines en mineralen

gezond zwanger met vitamines en mineralen gezond zwanger met vitamines en mineralen Vitamines en mineralen: we kunnen geen dag zonder We weten dat we ze elke dag nodig hebben. Maar wat zijn het nu eigenlijk? Vitamines en mineralen zijn voedingsstoffen

Nadere informatie

Informatiefolder. Zwangerschap en kinderwens

Informatiefolder. Zwangerschap en kinderwens Informatiefolder en kinderwens Inhoudsopgave Algemeen 3 Kinderwens 3 Foliumzuur s- en ovulatietesten 5 Geneesmiddelen 6 Bostvoeding Medicatiebegeleiding Algemeen De vrouw maakt tijdens haar leven een aantal

Nadere informatie

Aanbevolen Dagelijks Hoeveelheden (ADH) voor zwangeren

Aanbevolen Dagelijks Hoeveelheden (ADH) voor zwangeren Pagina 1 / 5 Aanbevolen Dagelijks Hoeveelheden (ADH) voor zwangeren Energie Energie De basaal stofwisseling neemt tijdens de zwangerschap geleidelijk toe. Aan het eind van de zwangerschap is de basaal

Nadere informatie

Zwangerschapsdiabetes

Zwangerschapsdiabetes Zwangerschapsdiabetes Zwangerschapsdiabetes U bent zwanger en halverwege de zwangerschap krijgt u te horen dat u diabetes heeft. Er komt dan veel op u af. U wilt weten wat zwangerschapsdiabetes precies

Nadere informatie

Flesvoeding Praktische tips

Flesvoeding Praktische tips Flesvoeding Praktische tips Vrouw Moeder Kind-Centrum Inleiding Ook al heeft borstvoeding de voorkeur en verdient het de eerste keus, toch kan het zijn dat u geen borstvoeding kunt geven. In dat geval

Nadere informatie

Gezond zwanger... 2. Medicijnen... 4 Orgaanvlees... 4 Rauwemelkse producten... 4 Rauwe eieren... 4 Rauw vlees en kattenontlasting...

Gezond zwanger... 2. Medicijnen... 4 Orgaanvlees... 4 Rauwemelkse producten... 4 Rauwe eieren... 4 Rauw vlees en kattenontlasting... Contents Gezond zwanger... 2 DOEN!... 2 Drink veel vocht.... 2 Eet elke dag verse groenten en fruit.... 2 Slik dagelijks foliumzuur.... 2 Slik een multivitamine speciaal voor zwangeren.... 2 Zorg voor

Nadere informatie

BELANGRIJKE DATA. 23 t/m 27 september: Werkweek voor leerlingen diplomagericht onderwijs VSO.

BELANGRIJKE DATA. 23 t/m 27 september: Werkweek voor leerlingen diplomagericht onderwijs VSO. Jaargang 14 nummer 1 20 september 2013 Mytylschool De Trappenberg Crailoseweg 116 a 1272 EX Huizen T 035-6915237 F 035-6929697 Postbank: 269564 E secretariaat@mytylschool-detrappenberg.nl W www.mytylschool-detrappenberg.nl

Nadere informatie

Wat je moet weten over roken voor, tijdens en na de zwangerschap Longziekten

Wat je moet weten over roken voor, tijdens en na de zwangerschap Longziekten Wat je moet weten over roken voor, tijdens en na de zwangerschap Longziekten Beter voor elkaar 2 Roken als je zwanger probeert te worden Minder vruchtbaar Roken maakt vrouwen en mannen minder vruchtbaar.

Nadere informatie

Wat alle vrouwen moeten weten over foliumzuur. ZorgVoor. Foliumzuur bij kinderwens

Wat alle vrouwen moeten weten over foliumzuur. ZorgVoor. Foliumzuur bij kinderwens Wat alle vrouwen moeten weten over foliumzuur ZorgVoor Foliumzuur bij kinderwens Wat alle vrouwen moeten weten over foliumzuur Een vrouw die in verwachting raakt, heeft extra foliumzuur nodig. Foliumzuur

Nadere informatie

Leefstijladvies rondom zwangerschap

Leefstijladvies rondom zwangerschap Leefstijladvies rondom zwangerschap Goede voeding en een gezonde leefstijl zijn natuurlijk altijd belangrijk, maar zeker ook als u graag kinderen wilt. Het draagt in een belangrijke mate bij aan een succesvolle

Nadere informatie

Werken in de Zon / UV-straling

Werken in de Zon / UV-straling Werken in de Zon Werken in de Zon / UV-straling Inleiding Gezondheidsrisico's Verschillende huidtypes Plan van aanpak UV-index / Zonkrachtwaarden 0 1-2 3-4 5-6 7-8 9-10 geen zonkracht vrijwel geen zonkracht

Nadere informatie

BIJSLUITER. VITAMINE A IE/ml drank (waterig)

BIJSLUITER. VITAMINE A IE/ml drank (waterig) BIJSLUITER VITAMINE A 50.000 IE/ml drank (waterig) Lees de hele bijsluiter goed voordat u dit geneesmiddel gaat gebruiken want er staat belangrijke informatie in voor u. - Bewaar deze bijsluiter. Misschien

Nadere informatie

CHOLECALCIFEROL MYLAN 800 IE, TABLETTEN

CHOLECALCIFEROL MYLAN 800 IE, TABLETTEN BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIKER Cholecalciferol Mylan 800 IE, tabletten cholecalciferol (vitamine D 3 ) Lees goed de hele bijsluiter voordat u dit geneesmiddel gaat innemen want er staat belangrijke

Nadere informatie

BIJSLUITER. TRETINOÏNE 0,1% crème

BIJSLUITER. TRETINOÏNE 0,1% crème BIJSLUITER TRETINOÏNE 0,1% crème Lees de hele bijsluiter goed voordat u dit geneesmiddel gaat gebruiken want er staat belangrijke informatie in voor u. - Bewaar deze bijsluiter. Misschien heeft u hem later

Nadere informatie

BIJSLUITER. VITAMINE K 1 mg, 5 mg en 10 mg tablet

BIJSLUITER. VITAMINE K 1 mg, 5 mg en 10 mg tablet BIJSLUITER VITAMINE K 1 mg, 5 mg en 10 mg tablet Lees de hele bijsluiter goed voordat u dit geneesmiddel gaat gebruiken want er staat belangrijke informatie in voor u. - Bewaar deze bijsluiter. Misschien

Nadere informatie

Voedingsadvies bij zwangerschapsdiabetes. diabetes gravidarum

Voedingsadvies bij zwangerschapsdiabetes. diabetes gravidarum Voedingsadvies bij zwangerschapsdiabetes diabetes gravidarum 2 Deze brochure is bedoeld voor vrouwen met diabetes gravidarum. In deze brochure wordt informatie gegeven over o.a. de richtlijnen voor de

Nadere informatie

Gezond eten en drinken voor je kind van 1 tot 3 jaar

Gezond eten en drinken voor je kind van 1 tot 3 jaar Gezond eten en drinken voor je kind van 1 tot 3 jaar Kinderen vanaf twaalf maanden eten volledig met de pot mee. En ze drinken dan een stuk minder melk. Net als de rest van het gezin dus: drie maaltijden

Nadere informatie

UMC St Radboud. Schisis: Erfelijkheidsadvisering. jong-volwassenen

UMC St Radboud. Schisis: Erfelijkheidsadvisering. jong-volwassenen UMC St Radboud Schisis: Erfelijkheidsadvisering voor jong-volwassenen Patiënteninformatie Voor wie is deze folder bedoeld? Deze folder gaat over schisis en erfelijkheid en is vooral bedoeld voor jong-volwassenen

Nadere informatie

Hoofdstuk 1 - Gezond eten met aandacht voor vetten

Hoofdstuk 1 - Gezond eten met aandacht voor vetten Hoofdstuk 1 - Gezond eten met aandacht voor vetten Dit hoofdstuk bevat zeven vragen Hoofdstuk 1 gaat over het belang van een gezond voedingspatroon en de rol van vetten hierin. Na bestudering van dit hoofdstuk

Nadere informatie

HOE GEBRUIK IK DE PIL?

HOE GEBRUIK IK DE PIL? Word ik dik? Krijg ik pukkels? En als ik een pil vergeet? Hoe lang slikken? Wat is de pil? Wat zit erin? Wanneer starten? Ongesteldheid overslaan? HOE GEBRUIK IK DE PIL? v Wat is de pil? Wat zit erin?

Nadere informatie

Antwoord op veelvoorkomende vragen

Antwoord op veelvoorkomende vragen Antwoord op veelvoorkomende vragen De vragen Hoe werkt de pil? Welke soorten zijn er? Hoe betrouwbaar is de pil? Hoe kom ik aan de pil? Wat moet ik weten als ik de pil voor het eerst slik? Is de pilcontrole

Nadere informatie

ministerie van de Vlaamse Gemeenschap administratie Gezondheidszorg

ministerie van de Vlaamse Gemeenschap administratie Gezondheidszorg I N F O R M A T I E F O L D E R Overdaad schaadt ZON SPRING ER VERSTANDIG MEE OM! ministerie van de Vlaamse Gemeenschap administratie Gezondheidszorg EVEN UW AANDACHT GRAAG!!! De meeste mensen houden van

Nadere informatie

Patiëntenvoorlichting Verloskunde. Roken en zwangerschap. Inhoudsopgave. Als je zwanger probeert te worden 2. Als je zwanger bent 3

Patiëntenvoorlichting Verloskunde. Roken en zwangerschap. Inhoudsopgave. Als je zwanger probeert te worden 2. Als je zwanger bent 3 Patiëntenvoorlichting Verloskunde Roken en zwangerschap Inhoudsopgave Als je zwanger probeert te worden 2 Als je zwanger bent 3 Na de zwangerschap 5 Stoppen met roken 6 Tips om te stoppen 7 Hulp bij het

Nadere informatie

Bijwerkingen van chemotherapie. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Bijwerkingen van chemotherapie. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Bijwerkingen van chemotherapie Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Inhoud Mondverzorging 3 Huidverzorging 4 Voeding 5 Vermoeidheid 6 Haarverzorging 7 Diarree

Nadere informatie

Voeding in de zwangerschap

Voeding in de zwangerschap Voeding in de zwangerschap Verloskunde Beter voor elkaar 1 2 Gezonde voeding Een gezonde leefstijl is belangrijk, vooral nu u in verwachting bent. Daarbij hoort gezonde voeding. Eten voor twee is niet

Nadere informatie

Antwoord op veelvoorkomende vragen over medicijnen

Antwoord op veelvoorkomende vragen over medicijnen Antwoord op veelvoorkomende vragen over medicijnen Poeders, pillen, druppels, drankjes, tabletten, zalven, capsules en wat al niet meer... we slikken, smeren en druppelen heel wat a{ Of dat altijd verstandig

Nadere informatie

Voedingsadvies bij verhoogde bloedsuikers tijdens de zwangerschap

Voedingsadvies bij verhoogde bloedsuikers tijdens de zwangerschap Voedingsadvies bij verhoogde bloedsuikers tijdens de zwangerschap 2 Bij de Glucose Tolerantie Test was uw bloedsuiker (ook wel bloedglucose genoemd) te hoog. Daarom ontvangt u deze informatie. Wat is glucose?

Nadere informatie

VIVOB specialisten in eetstijlontwikkeling

VIVOB specialisten in eetstijlontwikkeling De herfst hangt weer in de lucht. Regen, storm, kortere dagen en minder zonlicht. Een tijd om meer aandacht te besteden aan onze zonnevitamine, vitamine D Vitamine D wordt voornamelijk onder invloed van

Nadere informatie

Voedingssupplementen Consumentenonderzoek NPN

Voedingssupplementen Consumentenonderzoek NPN Voedingssupplementen Consumentenonderzoek NPN Management summary Schuttelaar & Partners 001-01.ppt december 00 Marieke Gaus Context en doel van het onderzoek Doel onderzoek Het onderzoek wordt uitgevoerd

Nadere informatie

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIKER. Dynavit D3 800 I.E., capsule, zacht. Cholecalciferol

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIKER. Dynavit D3 800 I.E., capsule, zacht. Cholecalciferol BIJSLUITER 1 BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIKER Dynavit D3 800 I.E., capsule, zacht Cholecalciferol Lees goed de hele bijsluiter voordat u dit geneesmiddel gaat gebruiken want er staat belangrijke

Nadere informatie

WLS. Multivitamine speciaal voor na een gastric bypass

WLS. Multivitamine speciaal voor na een gastric bypass WLS Multivitamine speciaal voor na een gastric bypass Bestel een proefpakket met daarin 15 tabletten voor slechts 1,95. Gratis verzending! Dit kan op www.flinndal.nl/wls of via onze gratis Klantenservice:

Nadere informatie

Weerstandswaaier. zink. ijzer. seleen koper B12 B11. vitamines & mineralen. vitamine. vitamine. vitamine. vitamine. vitamine.

Weerstandswaaier. zink. ijzer. seleen koper B12 B11. vitamines & mineralen. vitamine. vitamine. vitamine. vitamine. vitamine. Het Vitamine Informatie Bureau geeft informatie over s en mineralen. ie zijn onmisbaar voor een goede gezondheid, en het is dus belangrijk om er het nodige over te weten. e adviezen van de Gezondheidsraad

Nadere informatie

Weerstandswaaier. zink. ijzer. seleen koper B12 B11. vitamines & mineralen. vitamine. vitamine. vitamine. vitamine. vitamine.

Weerstandswaaier. zink. ijzer. seleen koper B12 B11. vitamines & mineralen. vitamine. vitamine. vitamine. vitamine. vitamine. Het Vitamine Informatie Bureau geeft informatie over s en mineralen. ie zijn onmisbaar voor een goede gezondheid, en het is dus belangrijk om er het nodige over te weten. e adviezen van de Gezondheidsraad

Nadere informatie

Zwanger zijn en bevallen

Zwanger zijn en bevallen Zwanger zijn en bevallen PRAKTISCHE TIPS IN GEWONE TAAL MARJA VAN DEURSEN & WILMA VAN OS 6 ZWANGER ZIJN EN BEVALLEN Inleiding Gefeliciteerd. Je bent zwanger! Het is fi jn om zwanger te zijn. Maar je hebt

Nadere informatie

over Anticonceptie VOORBEELD

over Anticonceptie VOORBEELD over Anticonceptie ... valt veel te vertellen Bijna de helft van de vrouwen in de vruchtbare leeftijd gebruikt een hormonale anticonceptiemethode. Het merendeel hiervan gebruikt de pil. Deze folder gaat

Nadere informatie

WonenPlus wenst u. prettige feestdagen en al het goeds voor WELZIJN OP RECEPT LEKKER EN GEZOND ETEN TIJDENS DE FEESTDAGEN!

WonenPlus wenst u. prettige feestdagen en al het goeds voor WELZIJN OP RECEPT LEKKER EN GEZOND ETEN TIJDENS DE FEESTDAGEN! LEKKER EN GEZOND ETEN TIJDENS DE FEESTDAGEN! In de tweede helft van december draait voor veel mensen maar om één ding: eten en vaak ook ongezonde en zoete lekkernijen. Met deze tips hopen wij dat u kunt

Nadere informatie

Antibiotica VRAAG OVER UW MEDICIJNEN? WWW.APOTHEEK.NL

Antibiotica VRAAG OVER UW MEDICIJNEN? WWW.APOTHEEK.NL Antibiotica HOE GEBRUIKT U ANTIBIOTICA COMBINATIE MET ANDERE MIDDELEN BIJWERKINGEN WAT KAN UW APOTHEKER VOOR U DOEN GEBRUIK TIJDENS ZWANGERSCHAP EN BORSTVOEDING RESISTENTIE TEGEN ANTIBIOTICA VRAAG OVER

Nadere informatie

In Zwang Richtlijn Vitamine D, B12 en K

In Zwang Richtlijn Vitamine D, B12 en K In Zwang Richtlijn Vitamine D, B12 en K VITAMINE D Zwangerschap De gezondheidsraad adviseert zwangeren om minimaal 10 µg dag vitamine D in te nemen. Bij een ernstige vitamine- D- deficiëntie is dit onvoldoende

Nadere informatie

Les 4. Naar de apotheek.

Les 4. Naar de apotheek. http://www.edusom.nl Thema Gezondheid Les 4. Naar de apotheek. Wat leert u in deze les? Waarschuwen. Een bijsluiter lezen. Informatie vragen en om hulp vragen. Wat u kunt zeggen als u iets niet weet of

Nadere informatie

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR GEBRUIKERS. Livocab oogdruppels 0,5 mg/ml oogdruppels levocabastine

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR GEBRUIKERS. Livocab oogdruppels 0,5 mg/ml oogdruppels levocabastine BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR GEBRUIKERS Livocab oogdruppels 0,5 mg/ml oogdruppels levocabastine Lees goed de hele bijsluiter voordat u dit geneesmiddel gaat gebruiken - Bewaar deze bijsluiter. Misschien

Nadere informatie

Met het hele gezin gezond het nieuwe jaar in

Met het hele gezin gezond het nieuwe jaar in Met het hele gezin gezond het nieuwe jaar in LINDA AMMERLAAN KINDERVOEDINGSCOACH Inleiding Wie ben ik? Als moeder van 2 kinderen weet ik hoe lastig het is om in deze tijd je kinderen gezond te laten opgroeien.

Nadere informatie

Zwangerschapsquiz. Hoeveel botten heeft een pasgeboren baby? Verzorgingsvraag: Hoeveel luiers gebruikt een baby in zijn eerste levensjaar?

Zwangerschapsquiz. Hoeveel botten heeft een pasgeboren baby? Verzorgingsvraag: Hoeveel luiers gebruikt een baby in zijn eerste levensjaar? " Zwangerschapsquiz Verzorgingsvraag: Hoeveel luiers gebruikt een baby in zijn eerste levensjaar? Zwangerschapsvraag: Wanneer ben je het meest vruchtbaar? Hoeveel botten heeft een pasgeboren baby? Welk

Nadere informatie

MorDHA. MorEPA. Omega-3 is een belangrijke bouwsteen in de ontwikkeling van de hersenen

MorDHA. MorEPA. Omega-3 is een belangrijke bouwsteen in de ontwikkeling van de hersenen MorDHA MorEPA MorDHA Omega-3 is een belangrijke bouwsteen in de ontwikkeling van de hersenen Onze westerse voeding is rijk aan omega-6 vetzuren, maar bevat te weinig omega-3 vetzuren. Hierdoor ontstaat

Nadere informatie

Bloedarmoede tijdens en na de zwangerschap

Bloedarmoede tijdens en na de zwangerschap Bloedarmoede tijdens en na de zwangerschap We omringen jou en je kind met de beste zorg Wat is bloedarmoede (anemie)? Bloedarmoede betekent dat er een te laag gehalte aan hemoglobine (Hb) in het bloed

Nadere informatie

BIJSLUITER. LCD 5%, 10%, 15% en 20% VASELINELANETTECRÈME

BIJSLUITER. LCD 5%, 10%, 15% en 20% VASELINELANETTECRÈME BIJSLUITER LCD 5%, 10%, 15% en 20% VASELINELANETTECRÈME Lees de hele bijsluiter goed voordat u dit geneesmiddel gaat gebruiken want er staat belangrijke informatie in voor u. - Bewaar deze bijsluiter.

Nadere informatie

Voedingsadviezen. 2.1. Samenstelling van de voeding. 6-7 sneetjes. 20-25 g. 4-5 aardappelen/ opscheplepels

Voedingsadviezen. 2.1. Samenstelling van de voeding. 6-7 sneetjes. 20-25 g. 4-5 aardappelen/ opscheplepels Hoofdstuk 2 Voedingsadviezen voor mensen met diabetes mellitus 2.1. Samenstelling van de voeding Dieetadviezen bij diabetes mellitus zijn niet anders dan adviezen voor een goede voeding. De basis van een

Nadere informatie

Folder lichttherapie. Kuur

Folder lichttherapie. Kuur Folder lichttherapie Kuur In overleg met uw behandelend dermatoloog heeft u besloten met lichttherapie te beginnen. Lichttherapie is een behandeling met ultraviolet licht, een deel van het zonlicht. Mensen

Nadere informatie

Hoe cool is een kleurtje? Gids voor verstandig zonnebankgebruik

Hoe cool is een kleurtje? Gids voor verstandig zonnebankgebruik Hoe cool is een kleurtje? Gids voor verstandig zonnebankgebruik -18 Vooral tijdens de lange wintermaanden drijft het gebrek aan zon heel wat zonnekloppers naar de zon of de zonnebank. Hoewel de risico

Nadere informatie

Net bevallen, welke anticonceptie kies je nu?

Net bevallen, welke anticonceptie kies je nu? Net bevallen, welke anticonceptie kies je nu? Al snel na je bevalling kun je weer zwanger worden als je seks hebt. Seks is iets om van te genieten. Binnen enkele weken na de bevalling beginnen de meeste

Nadere informatie

Het melkgebit. Kleine mond, kleine tanden

Het melkgebit. Kleine mond, kleine tanden Het melkgebit Kleine mond, kleine tanden In de kleine mond van een kind passen geen volwassen tanden. Daarom krijgt een kind eerst een melkgebit. Het gebit is belangrijk om te bijten, kauwen, spreken en

Nadere informatie

Kai gaat picknicken. Ga je mee?

Kai gaat picknicken. Ga je mee? Met goed vet bak je er méér van! Voorleesboekje Kai gaat picknicken in het park. Hij mag mama helpen met het inpakken van de picknickmand. Zo leert hij over lekker en gezond eten. Kai gaat picknicken.

Nadere informatie

d :vitamine D Kai gaat picknicken. Ga je mee? Met goed vet bak je er méér van! Voorleesboekje Beste ouder,

d :vitamine D Kai gaat picknicken. Ga je mee? Met goed vet bak je er méér van! Voorleesboekje Beste ouder, Beste ouder, Het verhaal van Kai wordt je aangeboden door onderstaande organisaties. Zij zetten zich ervoor in dat peuters in Nederland voldoende onverzadigde vetten binnenkrijgen, zodat ze zich GOED kunnen

Nadere informatie

Osteoporose voorkomen

Osteoporose voorkomen Osteoporose voorkomen Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Inhoudsopgave 1 Wat is osteoporose? 1 Oorzaken van osteoporose 1 Risicogroepen 2 Heb ik osteoporose? 2 Voorkomen van osteoporose

Nadere informatie

Livocab 0,5 mg/ml oogdruppels, suspensie levocabastine

Livocab 0,5 mg/ml oogdruppels, suspensie levocabastine BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIKER Livocab 0,5 mg/ml oogdruppels, suspensie levocabastine Lees goed de hele bijsluiter voordat u dit geneesmiddel gaat gebruiken want er staat belangrijke informatie

Nadere informatie

IJZERVERRIJKTE VOEDING

IJZERVERRIJKTE VOEDING IJZERVERRIJKTE VOEDING 278 Inleiding We weten het allemaal van Popeye: van ijzer wordt een mens sterk. IJzer is een stof die een belangrijke functie in het lichaam vervult. Het is een bestanddeel van hemoglobine,

Nadere informatie

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Werkbladen KlasseLunch 2008:

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Werkbladen KlasseLunch 2008: Werkbladen 2008: Over gezond eten 1 WAAROM IS GEZOND ETEN BELANGRIJK? Je bent nu in de groei. Je lichaam is nog lang niet klaar. Goed en gezond eten is daarom erg belangrijk. Want alleen dan krijg je voldoende

Nadere informatie

Zwangerschapsdiabetes

Zwangerschapsdiabetes Zwangerschapsdiabetes Zwangerschapsdiabetes U BENT ZWANGER EN HALVERWEGE DE ZWANGERSCHAP KRIJGT U TE HOREN DAT U DIABETES HEEFT. ER KOMT DAN VEEL OP U AF. U WILT WETEN WAT ZWANGERSCHAPSDIABETES PRECIES

Nadere informatie

INHOUD VOORWOORD 5. EXTRA VITAMINES: NODIG OF NIET? 23 Supplementen 23 Toevoegingen 24 Claims 25

INHOUD VOORWOORD 5. EXTRA VITAMINES: NODIG OF NIET? 23 Supplementen 23 Toevoegingen 24 Claims 25 INHOUD VOORWOORD 5 WAT ZIJN VITAMINES EN MINERALEN? 7 Wat zijn vitamines? 7 Wat zijn mineralen en spoorelementen? 8 Wat zijn bioactieve stoffen? 8 Wat zijn antioxidanten? 8 Waarvoor heb je vitamines en

Nadere informatie

Een gezonde start met het goede van melk

Een gezonde start met het goede van melk Een gezonde start met het goede van melk TIPS VOOR JONGE MOEDERS Natuurlijk en vol bouwstoffen CAMPAGNE GEFINANCIERD MET DE STEUN VAN DE EUROPESE UNIE Inhoud Voorwoord 3 Een goede start Vroege groeispurt

Nadere informatie

Waarom worden uw risico s in kaart gebracht?

Waarom worden uw risico s in kaart gebracht? Deze folder is ontwikkeld door het Expect onderzoeksteam van de Universiteit Maastricht. Meer informatie over het Expect onderzoek vindt u op www.zwangerinlimburg.nl Waarom worden uw risico s in kaart

Nadere informatie

Vitamine D. Essentieel prohormoon

Vitamine D. Essentieel prohormoon Vitamine D Essentieel prohormoon Biochemie en fysiologie Vit D in voeding: D3 (cholecalciferol, dierlijk) D2 (ergocalciferol, plantaardig). Belangrijkste bron is de aanmaak id huid oiv zonlicht: >90% vd

Nadere informatie

Gefeliciteerd. De allerbelangrijkste regel als we het hebben over kinderen en honden is:

Gefeliciteerd. De allerbelangrijkste regel als we het hebben over kinderen en honden is: Gefeliciteerd. Je bent zwanger en je hebt één of meerdere honden. Het wordt jullie eerste kind. Je bent net bij de verloskundige geweest, het gaat goed met je kindje, en je hebt deze folder meegekregen.

Nadere informatie

Osteopenie Uitleg en leefstijladviezen.

Osteopenie Uitleg en leefstijladviezen. Osteopenie Uitleg en leefstijladviezen www.nwz.nl Inhoud Wat is osteopenie? 3 Wie krijgen osteopenie? 3 Hoe ontstaat osteopenie? 4 Hoe weet u of u osteopenie heeft? 6 Uw vragen 7 2 Bij het ouder worden,

Nadere informatie

Zonnebrandprotocol Villa Oostwold

Zonnebrandprotocol Villa Oostwold Zonnebrandprotocol Villa Oostwold Inhoud: Inleiding Blz. 1 Definitie zonnebrandprotocol Blz. 2 Doel zonnebrandprotocol Maatregelen ter voorkoming zonnebrand Maatregelen bij een verbrande huid Inleiding:

Nadere informatie

metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Zonnebescherming

metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Zonnebescherming metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor patiënten Zonnebescherming Inhoud 01 Zonnebescherming... 04 02 Natuurlijke bescherming... 04 03 Sneeuw, water, zand en kledij... 05 04 Wat kunt u zelf

Nadere informatie

Zelfstandigheid stimuleren

Zelfstandigheid stimuleren Zelfstandigheid stimuleren Zelfstandigheid stimuleren Wat kunt u van uw kind op verschillende leeftijden verwachten? Praat met uw kind over PKU Dagelijkse eiwit- of Phe-planner Zelfstandigheid stimuleren

Nadere informatie