signaleringsinstrumenten voor psychosociale problemen bij 0 4 jarigen in de JGZ

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "signaleringsinstrumenten voor psychosociale problemen bij 0 4 jarigen in de JGZ"

Transcriptie

1 signaleringsinstrumenten voor psychosociale problemen bij 0 4 jarigen in de JGZ TNO CHILD HEALTH Marianne de Wolff en Meinou Theunissen marianne.de 1. Validatieonderzoek De JGZ is een belangrijke schakel in de signalering van psychosociale problemen bij kinderen. In Nederland zijn voor de leeftijd van 0 tot 4 jaar geen gevalideerde signaleringslijsten beschikbaar die de opsporing door de JGZ kunnen ondersteunen. Doel van het huidige onderzoek is het valideren van een aantal veelbelovende beschikbare signaleringslijsten zodat op basis van de uitkomsten een advies uitgebracht kan worden welk instrument op welke leeftijd het meest geschikt is voor gebruik binnen de JGZ. In dit onderzoek zijn de volgende vier signaleringslijsten met elkaar vergeleken in termen van validiteit (specificiteit en sensitiviteit) en meerwaarde voor de JGZ: de KIPPPI Kort Instrument voor de Psychologische en Pedagogische Probleem Inventarisatie de SDQ 34 Strengths and Difficulties Questionnaire de BITSEA BriefInfantToddler Social and Emotional Assessment de Ages and Stages Questionnaires: SocialEmotional Voor de leeftijdsgroep van 6 en 14 maanden kunnen we geen enkel instrument aanbevelen voor de JGZ. De signalering van psychosociale problemen wordt op 6 en 14 maanden niet verbeterd door instrumenten. Voor kinderen van 24 maanden bevelen we de BITSEA aan omdat dit instrument het beste presteert. Voor de leeftijdsgroep van 36 en 45 maanden bevelen we de SDQ aan voor gebruik in de JGZ.

2 Doelstelling van het onderzoek Het onderzoek beoogt de volgende vragen te beantwoorden: Welke lijsten zijn het beste in termen van validiteit (criterium: verhoogde score op de CBCL)? Welke lijsten bieden de meeste meerwaarde voor de JGZ in die zin dat ze informatie opleveren over het voorkomen van psychosociale problemen aanvullend op de informatie uit het dossier van de JGZ? Tabel 1: Overzicht van instrumenten in relatie tot leeftijdsgroep Leeftijdsgroep Instrument 6 maanden Groep 1:, baby KIPPPI en CBCL (CBCL 1 jaar later) 14 maanden Groep 1:, baby KIPPPI en CBCL (CBCL 1 jaar later) Groep 2:, BITSEA en CBCL (CBCL 1 jaar later) 24 maanden Groep 1:, peuter KIPPPI en CBCL Groep 2 :, BITSEA en CBCL Methode Aan het onderzoek hebben 18 Instellingen voor Jeugdgezondheidszorg 04, verspreid over heel Nederland, meegewerkt. De signaleringslijsten werden getest in vijf leeftijdsgroepen: 6, 14, 24, 36 en 45 maanden. Tabel 1 geeft een overzicht van de gehanteerde instrumenten, in relatie tot het contactmoment. De ouders van de kinderen vulden telkens twee signaleringsinstrumenten in die geschikt zijn voor de leeftijd (zie Tabel 1). Daarnaast vulden alle ouders altijd ook de CBCL in die gehanteerd werd als het criterium voor psychosociale problemen van het kind. De ouders leverden vervolgens de vragenlijst in tijdens het consult. De arts of verpleegkundige die het consult uitvoerde, deed het consult conform de normale procedure, zonder de ingevulde vragenlijsten in te zien. Na afloop van het consult vulde de arts of verpleegkundige een aantal vragen in over de door hem of haar gesignaleerde psychosociale problematiek en de ernst daarvan. Op deze wijze werd de eigen signalering door de JGZ professional, zonder gebruik van signaleringsinstrumenten, in kaart gebracht. Omdat het criterium voor psychosociale problemen (CBCL) pas vanaf 1,5 jaar betrouwbaar afgenomen kan worden, werden de ouders van beide jongste groepen kinderen (6 en 14 maanden) gevraagd een jaar later de CBCL in te vullen. 36 maanden Groep 1:, SDQ 34 en CBCL Groep 2:, KIPPPI 14 en CBCL 45 maanden Groep 1 :, SDQ 34 en CBCL Groep 2:, KIPPPI 14 en CBCL 2

3 Analyse De interne consistentie is gemeten met behulp van Cronbach s alfa. Met een toetsende factoranalyse (Mplus) is getoetst of de gevonden factorstructuur overeenkomt met het veronderstelde schaalmodel. Met behulp van ROC analyses (Receiver Operating Characteristics) is vervolgens de algemene diagnostische kwaliteit van het instrument, uitgedrukt in de Area Under the Curve (AUC), vastgesteld. Er is gekozen voor een afkappunt met een minimale specificiteit van, waarbij een verhoogde CBCL totale probleemscore als criterium gehanteerd wordt. Dat betekent dat niet meer dan 10% van de kinderen ten onrechte als problematisch bestempeld mag worden door een specifieke signaleringslijst. De meerwaarde van de signaleringslijsten voor de JGZ is bepaald door na te gaan in hoeverre de uitkomst van de signaleringslijsten bijdraagt aan de mate waarin het onderscheid tussen kinderen met en zonder problemen verbeterd kan worden. We maken gebruik van logistische regressie, waarbij in de eerste stap nagegaan wordt in hoeverre de uitkomst van de CBCL voorspeld kan worden door de klinische signalering die de JGZ professional heeft verricht. In de tweede stap wordt de uitkomst van de specifieke signaleringslijst als voorspeller toegevoegd, zodat duidelijk wordt wat elk instrument toevoegt aan het klinische oordeel van de JGZ professional. De significantie van de verandering in de 2 log likelihood ratio in de tweede stap van elk model wordt gebruikt om te bepalen of de betreffende signaleringlijst resulteert in een beter onderscheid tussen kinderen met en zonder problemen. Uitkomsten per leeftijdsgroep In het algemeen geldt dat we voor alle instrumenten het onderscheidend vermogen (sensitiviteit) hebben vastgesteld bij een minimale specificiteit van, waarbij een verhoogde CBCL totale probleemscore als criterium gehanteerd wordt. Dat betekent dat niet meer dan 10% van de kinderen ten onrechte als problematisch bestempeld mag worden door een specifieke signaleringslijst. Voor de leeftijdsgroep van 6 maanden hebben we over 415 kinderen (respons 56%) volledige gegevens verzameld op 6 en 18 maanden, waarbij de CBCL een jaar later dan de signaleringslijst werd ingevuld. Uitkomsten lieten zien dat noch de Baby KIPPPI, noch de de signalering van psychosociale problemen bij kinderen van 6 maanden kunnen verbeteren. Beide instrumenten zijn laag sensitief (Baby KIPPPI: 0,25 en : 0,28) wanneer we een verhoogde CBCL score als criterium gebruikten. De parameters (kappa, sensitiviteit, AUC en de odds ratio s in de meerwaarde analyse) geven aan dat de Baby KIPPPI en de matig tot slecht presteren. De inzet van instrumenten verbeterde de signalering op de leeftijd van 6 maanden nauwelijks. Voor de leeftijdsgroep van 14 maanden hebben we over 819 kinderen (respons 53,5%) volledige gegevens verzameld op 14 en 24 maanden, waarbij de CBCL 10 maanden na de signaleringslijst werd ingevuld. Onze studie laat zien dat noch de BITSEA, baby KIPPPI noch de de signalering van psychosociale problemen bij kinderen van 14 maanden kunnen verbeteren. Zonder instrument kunnen JGZ medewerkers geen goed onderscheid maken tussen kinderen met en zonder problemen. Met een instrument wordt het onderscheid niet echt beter. We kunnen daarom geen van de drie instrumenten aanbevelen voor gebruik in de JGZ. Voor de leeftijdsgroep van 24 maanden hebben we over 872 kinderen (respons 78%) volledige gegevens verzameld. Alle drie de getoetste instrumenten, de, de BITSEA, en de Peuter KIPPPI, zijn voldoende betrouwbaar en hangen samen met het CBCL criterium. Enkel de BITSEA heeft echter voldoende onderscheidend vermogen om kinderen met en zonder verhoogde CBCL score te onderscheiden. Het onderscheidend vermogen van de Baby KIPPPI en de is erg laag: iets meer dan de helft van de kinderen met een 3

4 verhoogde CBCL score wordt met deze instrumenten geïdentificeerd (sensitiviteit van Peuter KIPPPI = 0,53, van = 0,66). De BITSEA, met een sensitiviteit van 0,84 signaleert 84% van de kinderen met problemen correct. Ook de andere parameters (kappa, AUC en de OR s in de meerwaarde analyse) geven aan dat de BITSEA het beste presteert in de leeftijdsgroep van 24 maanden. Voor de leeftijdsgroep van 36 maanden hebben we over 1006 kinderen (respons 75%) volledige gegevens verzameld. De resultaten laten zien dat enkel de SDQ voldoende onderscheidend vermogen heeft tussen kinderen met en zonder een verhoogde score op de CBCL (sensitiviteit = 0,80). De sensitiviteit van de KIPPPI 14 en de is in deze leeftijdsgroep erg laag: slechts iets meer dan de helft van de kinderen met een verhoogde CBCL score wordt gedetecteerd met de KIPPPI 14 (sensitiviteit = 0,55) of de (sensitiviteit = 0,59). Ook de overige parameters (kappa, AUC en de OR s in de meerwaarde analyse) geven aan dat de SDQ het beste presteert. De aanbevolen afkapwaarde van de SDQ op deze leeftijd bedraagt > 10. Voor de leeftijdsgroep van 45 maanden hebben we over 722 kinderen (respons 59%) volledige gegevens verzameld. De resultaten laten zien dat het onderscheidend vermogen van alle drie onderzochte signaleringslijsten (SDQ, KIPPPI 14, ) aan de lage kant is bij een specificiteit van. De SDQ en (sensitiviteit = 0,62) identificeren ruim de helft van de kinderen met een verhoogde CBCL score. De KIPPPI 14 (sensitiviteit = 0,47) identificeert slechts de helft van de kinderen met problemen. (kappa, AUC en de OR s in de meerwaarde analyse) geven aan dat de SDQ beter presteert dan de en de KIPPPI in de leeftijdsgroep van 45 maanden. Discussie De gebruikte onderzoeksprocedure is goed ingebed in de gangbare werkwijze tijdens de consulten, en het onderzoek omvat een forse steekproef van kinderen. Het onderzoek heeft enkele beperkingen. Ten eerste was de respons in de leeftijdsgroepen van 6, 14 en 45 laag (respectievelijk 56%, 54% en 59%), terwijl de respons op 24 en 36 maanden goed (gemiddeld 77%. In de jongste leeftijdsgroepen kan de lage respons ten dele toegeschreven worden aan de onderzoeksopzet waarbij ouders na een jaar opnieuw benaderd werden om de CBCL in te vullen. De oorzaak van de lage respons in de groep van 45 maanden is onbekend. Verder bleek in ons onderzoek dat ouders van nietnederlandse herkomst minder vaak meedoen aan het onderzoek dan Nederlandse ouders. Zowel een onvoldoende beheersing van de Nederlandse taal als culturele aspecten kunnen hierin een rol gespeeld hebben. De generaliseerbaarheid van onze gegevens naar ouders die geen Nederlands kunnen lezen en schrijven wordt mogelijk beperkt door dit effect. Was de sensitiviteit van de SDQ met 0,62 aan de lage kant (bij een specificiteit van ), bij een specificiteit van 0,89 stijgt deze naar 0,74. Bij de andere instrumenten treedt geen grote stijging op in het signalerend vermogen: de sensitiviteit van de stijgt naar 0,67 en van de KIPPPI 1:4 naar 0,50 wanneer een specificiteit van 0,89 aangehouden wordt. Tenslotte, ook de andere parameters 4

5 2. Bruikbaarheidsonderzoek signaleringsinstrumenten 04 jarigen Het oordeel van ouders In totaal hebben 3834 ouders telkens twee van de vier signaleringslijsten beoordeeld op lengte, moeilijkheid om in te vullen en geschiktheid om de zorgen van ouders over het kind aan te geven Wat de betreft, valt op dat dit instrument op vrijwel alle nagevraagde aspecten van de bruikbaarheid zeer positief beoordeeld wordt door de ouders. De wordt relatief vaak aangekruist als niet lang, (heel) makkelijk, en krijgt veelal de voorkeur boven de KIPPPI, de BITSEA en de SDQ als het gaat om gebruikersgemak. Alleen als het gaat om geschiktheid om zorgen aan te geven, vinden ouders de KIPPPI beter dan de. De BITSEA neemt in het oordeel van ouders een middenpositie in: tussen de die als meest positief beoordeeld wordt en de KIPPPI, die men vaak lang en moeilijk vindt. Op geen van de gebruiksaspecten springt de BITSEA er heel positief uit, ook nergens uitgesproken negatief. De KIPPPI wordt door de ouders vaak als lang en relatief moeilijk om in te vullen beoordeeld. Positief springt de KIPPPI eruit als het gaat om geschiktheid om zorgen aan te geven. Dit geldt alleen niet voor de leeftijdsgroep van 36 maanden, dan vinden ouders de meer geschikt om hun zorgen aan te geven dan de KIPPPI. In de leeftijdsgroep van 36 maanden wordt de KIPPPI overigens meer positief beoordeeld dan de SDQ. De SDQ levert een wisselend beeld op: in de leeftijdsgroep van 36 maanden wordt het instrument niet heel positief beoordeeld in vergelijking met de en de KIPPPI, terwijl het oordeel positiever uitvalt bij de (ouders van) kinderen van 45 maanden. Het oordeel van professionals Achttien professionals van twee organisaties hebben de instrumenten binnen één leeftijdsgroep uitgeprobeerd in circa 6 tot 10 consulten. De signaleringslijsten waren vooraf naar de ouders thuis gestuurd en tijdens het consult werd een totaalscore berekend en kort besproken. In totaal waren 124 ouders van kinderen tussen 6 en 45 maanden bij dit deel van het bruikbaarheidsonderzoek betrokken. Professionals zijn van mening dat de ingevulde signaleringslijsten doorgaans tot een zinvol gesprek leiden met de ouders over de psychosociale ontwikkeling. Bij vergelijking van de vier instrumenten springt de, net als bij de ouders, er positief uit. De JGZ medewerkers die de verschillende instrumenten hebben uitgeprobeerd beoordeelden de als prettiger, gemakkelijker en meer zinvol dan de andere instrumenten. De SDQ en BITSEA nemen in het oordeel van de professionals een middenpositie in. Het minst positief zijn de professionals over het gebruikersgemak van de KIPPPI. Met deze vergelijking doen we overigens geen recht aan het feit dat niet alle instrumenten op alle leeftijden kunnen worden ingezet. Het oordeel van professionals die al een instrument gebruiken De webbased vragenlijst onder meer ervaren gebruikers bevestigt grotendeels de eerdere uitkomsten met betrekking tot de bruikbaarheid van de signaleringsinstrumenten. Een meerderheid van de professionals (n=52) vindt de inzet van instrumenten zinvol in de zin dat ouders voorbereid naar het consult komen en dat bij het nabespreken van de lijsten relevante thema s naar boven komen. Het oordeel over de KIPPPI viel in dit onderdeel van het bruikbaarheidsonderzoek ook positief uit: de KIPPPI werd positiever beoordeeld dan de en de SDQ. Het lijkt erop dat de KIPPPI door meer ervaren gebruikers positiever beoordeeld wordt dan door professionals die voor het onderzoek de KIPPPI enkele keren hebben uitgeprobeerd tijdens een consult. Een verklaring kan zijn dat het gebruik en scoren van de KIPPPI complex is waardoor een training noodzakelijk is. Voor het onderzoek hebben alle professionals overigens wel een korte, schriftelijke instructie ontvangen voor elk instrument. 5

6 We moeten in dit aanvullende onderzoek tenslotte wel rekening houden met het feit dat professionals vrijwillig hebben meegedaan aan dit deel, wat geleid kan hebben tot zelfselectie van personen die over een bepaald instrument erg positief zijn. Het is niet uitgesloten dat juist medewerkers die enthousiast waren over de KIPPPI hebben meegedaan aan dit deel van het bruikbaarheidsonderzoek. Tabel 2 Uitkomsten voor de, BITSEA, KIPPPI en SDQ per leeftijdsgroep bij toepassing in de JGZ Daarmee gepaard gaande Conclusie o.b.v. validatie en bruikbaarheid 6 maanden Afkappunt Sensitiviteit Specificiteit Baby KIPPPI 14 maanden BITSEA Baby KIPPPI 24 maanden BITSEA Peuter KIPPPI 36 maanden KIPPPI 14 SDQ 45 maanden KIPPPI 14 SDQ > 21 > 18 > 121 > 55 > 143 > 10 > 50 > 137 > 9 0,66 0,84 0,53 0,59 0,55 0,80 0,62 0,47 0,74 0,89 Instrumenten verbeteren signalering niet Instrumenten verbeteren signalering niet BITSEA wordt aanbevolen vanwege sensitiviteit. Bruikbaarheid van de BITSEA is gemiddeld. SDQ wordt aanbevolen vanwege sensitiviteit. Bruikbaarheid van de SDQ op 36 maanden is matig, op 45 maanden beter. 6

7 3. Conclusies Validatieonderzoek De belangrijkste conclusies uit het validatieonderzoek zijn: 6 maanden: Op de leeftijd van 6 maanden wordt de signalering van psychosociale problemen niet verbeterd door de inzet van signaleringsinstrumenten. De sensitiviteit van beide onderzochte instrumenten is laag (sensitiviteit Baby KIPPPI = 0,25, = 0,28) bij een specificiteit van. Ook de meerwaarde van beide instrumenten voor de JGZ is laag. Geen van beidde onderzochte instrumenten (Baby KIPPPI en ) kunnen we voor de leeftijdsgroep van 6 maanden aanbevelen voor gebruik in de JGZ. 14 maanden: Op de leeftijd van 14 maanden wordt de signalering van psychosociale problemen niet verbeterd door de inzet van signaleringsinstrumenten. Ook op deze leeftijd is de sensitiviteit van onderzochte instrumenten is laag (BITSEA 0,56, KIPPPI 0,27, 0,38) bij een specificiteit van. Ook de meerwaarde van deze instrumenten voor de JGZ is laag. Geen van de drie onderzochte instrumenten (BITSEA, Baby KIPPPI, en ) kunnen we voor de leeftijdsgroep van 14 maanden aanbevelen voor gebruik in de JGZ. 24 maanden: Voor de leeftijdsgroep van 24 maanden verdient de BITSEA de voorkeur boven de en de Peuter KIPPPI vanwege de hogere sensitiviteit en de hogere meerwaarde voor de JGZ. De sensitiviteit van de BITSEA is het hoogst in vergelijking met de andere twee vragenlijsten (sensitiviteit BITSEA = 0,84, = 0,66, Peuter KIPPPI = 0,53) bij een specificiteit van. De aanbevolen afkapwaarde van de BITSEA op deze leeftijd bedraagt > /45 maanden: Voor de leeftijdsgroep van 36 en 45 maanden verdient de SDQ de voorkeur boven de en de KIPPPI 14 vanwege de hogere sensitiviteit en de hogere meerwaarde voor de JGZ. In de leeftijdsgroep van 36 maanden en 45 maanden is de sensitiviteit van de SDQ het hoogst. Bij 36 maanden is de sensitiviteit: SDQ = 0,80, KIPPPI 14 = 0,55, = 0,59 bij een specificiteit van en bij 45 maanden is de sensitiviteit: SDQ = 0,74, KIPPPI 14 = 0,50, = 0,67 bij een specificiteit van 0,89. De aanbevolen afkapwaarde van de SDQ is voor de kinderen van 36 maanden is > 10, en voor de kinderen van 45 maanden > 9. Aangetekend moet worden dat we in dit onderzoek het onderscheidend vermogen hebben vastgesteld van de signaleringsinstrumenten om probleemgedrag te meten zoals gedefinieerd door de CBCL. Daarmee doen we niet altijd recht aan de oorspronkelijk, bredere doelstelling van de instrumenten. Van de KIPPPI is bijvoorbeeld bekend dat het instrument ook een gespreksmethodiek is. Deze gespreksmethodiek hebben we in dit onderzoek niet geëvalueerd. Bruikbaarheidsonderzoek De belangrijkste bevindingen van het bruikbaarheidsonderzoek zijn: Professionals zijn van mening dat de ingevulde signaleringslijsten doorgaans tot een zinvol gesprek leiden met de ouders over de psychosociale ontwikkeling. De wordt door zowel ouders als professionals beoordeeld als meest prettig, gemakkelijk en zinvol in het gebruik in vergelijking met de andere drie onderzochte instrumenten (BITSEA, KIPPPI en SDQ). De BITSEA en de SDQ nemen in het oordeel van ouders en professionals een middenpositie in wat betreft het gebruikersgemak: tussen de die als meest positief beoordeeld wordt en de KIPPPI, die men relatief lang en moeilijk vindt. De SDQ wordt op de leeftijd van 36 maanden minder positief (moeilijk, lang) beoordeeld dan op de leeftijd van 45 maanden. De KIPPPI vinden ouders heel geschikt om hun zorgen over hun kind aan te geven. Professionals die al langer met de KIPPPI werken zijn doorgaans positiever over dit instrument dan professionals die alleen voor dit onderzoek het instrument afnemen bij ouders. In Tabel 2 worden de belangrijkste bevindingen uit het validatie en bruikbaarheidsonderzoek samengevat. TNO.NL GEZOND LEVEN TNO initieert technologische en sociale innovatie voor een gezonde inrichting van ons leven en voor een vitale samenleving. TNO Wassenaarseweg AL Leiden Postbus CE Leiden 7

Signaleringsinstrumenten. Validatie onderzoek signaleringsinstrumenten bij 0-4 jarigen Marianne de Wolff & Meinou Theunissen

Signaleringsinstrumenten. Validatie onderzoek signaleringsinstrumenten bij 0-4 jarigen Marianne de Wolff & Meinou Theunissen Signaleringsinstrumenten Validatie onderzoek signaleringsinstrumenten bij 0-4 jarigen Marianne de Wolff & Theunissen 2 3 Validatie onderzoek naar vier signaleringsinstrumenten voor 0-4 jarigen KIPPPI SDQ

Nadere informatie

S a m e n v a t t i n g 149. Samenvatting

S a m e n v a t t i n g 149. Samenvatting S a m e n v a t t i n g 149 Samenvatting 150 S a m e n v a t t i n g Dit proefschrift richt zich op de effectiviteit van een gezinsgerichte benadering (het DMOgespreksprotocol, gebruikt binnen het programma

Nadere informatie

Richtlijn JGZ-richtlijn Vroegsignalering van psychosociale problemen

Richtlijn JGZ-richtlijn Vroegsignalering van psychosociale problemen Richtlijn JGZ-richtlijn Vroegsignalering van psychosociale problemen 6. Aanbevolen vroegsignaleringsinstrumenten of -methoden In dit thema worden in het kort de aanbevolen signaleringsinstrumenten (zie

Nadere informatie

Toelichting data- en analysemethoden

Toelichting data- en analysemethoden Toelichting data- en analysemethoden Handleiding voor het gebruik van de SDQ binnen de Jeugdgezondheidszorg Auteur(s) Meinou H. C. Theunissen, TNO Child Health, Leiden Marianne S. de Wolff, TNO Child Health,

Nadere informatie

Richtlijn JGZ-richtlijn ADHD

Richtlijn JGZ-richtlijn ADHD Richtlijn JGZ-richtlijn ADHD Onderbouwing Uitgangsvraag Zijn er screeningsinstrumenten die geschikt zijn voor deze doelgroepen? Conclusie Voor gebruik in de JGZ-praktijk bij kinderen van 3 tot 66 maanden

Nadere informatie

Het opsporen van psychosociale problemen bij kinderen in de leeftijd van nul tot en met zes jaar

Het opsporen van psychosociale problemen bij kinderen in de leeftijd van nul tot en met zes jaar M.H.C. Theunissen, M.S. de Wolff, A.G.C. Vogels en S.A. Reijneveld Het opsporen van psychosociale problemen bij kinderen in de leeftijd van nul tot en met zes jaar door de jeugdgezondheidszorg Op 17 juni

Nadere informatie

Drie vragenlijsten voor het opsporen van psychosociale problemen bij kinderen van zeven tot twaalf jaar. Samenvatting

Drie vragenlijsten voor het opsporen van psychosociale problemen bij kinderen van zeven tot twaalf jaar. Samenvatting Nederlandse Organisatie voor toegepast-natuurwetenschappelijk onderzoek / Netherlands Organisation for Applied Scientific Research TNO-rapport KvL/JPB 2005 087 Drie vragenlijsten voor het opsporen van

Nadere informatie

hoofdstuk 3 Hoofdstuk 4 Hoofdstuk 5

hoofdstuk 3 Hoofdstuk 4 Hoofdstuk 5 SAMENVATTING 117 Pas kortgeleden is aangetoond dat ADHD niet uitdooft, maar ook bij ouderen voorkomt en nadelige gevolgen kan hebben voor de patiënt en zijn omgeving. Er is echter weinig bekend over de

Nadere informatie

Vroeginterventie via het internet voor depressie en angst

Vroeginterventie via het internet voor depressie en angst Samenvatting 141 Vroeginterventie via het internet voor depressie en angst Hoofdstuk 1 is de inleiding van dit proefschrift. Internetbehandeling voor depressie en angst is bewezen effectief. Dit opent

Nadere informatie

De SDQ: invulgedrag van ouders en leerkrachten een vergelijking tussen bevolkingsgroepen

De SDQ: invulgedrag van ouders en leerkrachten een vergelijking tussen bevolkingsgroepen De SDQ: invulgedrag van ouders en leerkrachten een vergelijking tussen bevolkingsgroepen Tamara van Batenburg-Eddes Cathelijne Mieloo, Dick Butte, Petra van de Looij-Jansen, Wilma Jansen GGD Rotterdam-Rijnmond

Nadere informatie

Drie vragenlijsten voor het opsporen van psychosociale problemen bij kinderen van zeven tot twaalf jaar

Drie vragenlijsten voor het opsporen van psychosociale problemen bij kinderen van zeven tot twaalf jaar Nederlandse Organisatie voor toegepast-natuurwetenschappelijk onderzoek / Netherlands Organisation for Applied Scientific Research TNO-rapport KvL/JPB 2005.082 Drie vragenlijsten voor het opsporen van

Nadere informatie

Externe validering van een chronic obstructive pulmonary disease (COPD) diagnostische vragenlijst

Externe validering van een chronic obstructive pulmonary disease (COPD) diagnostische vragenlijst Externe validering van een chronic obstructive pulmonary disease (COPD) diagnostische vragenlijst Daniel Kotz Maastricht University Department of General Practice School for Public Health and Primary Care

Nadere informatie

E-health4Uth: extra contactmoment vanuit de Jeugdgezondheidszorg voor 15/16 jarigen

E-health4Uth: extra contactmoment vanuit de Jeugdgezondheidszorg voor 15/16 jarigen E-health4Uth: extra contactmoment vanuit de Jeugdgezondheidszorg voor 15/16 jarigen Effectevaluatie Door: Rienke Bannink (Erasmus MC) E-mail r.bannink@erasmusmc.nl i.s.m. Els van As (consortium Rivas-Careyn),

Nadere informatie

Formulier voor het beoordelen van de kwaliteit van een artikel over een diagnostische test of screeningsinstrument.

Formulier voor het beoordelen van de kwaliteit van een artikel over een diagnostische test of screeningsinstrument. Formulier voor het beoordelen van de kwaliteit van een artikel over een diagnostische test of screeningsinstrument. Behorend bij: Evidence-based logopedie, hoofdstuk 3. Toelichting bij de criteria voor

Nadere informatie

Hill P.D., Humenick S.S. (1996). Development of the H&H Lactation Scale. Nursing Research, 45(3), 136-140.

Hill P.D., Humenick S.S. (1996). Development of the H&H Lactation Scale. Nursing Research, 45(3), 136-140. H & H LACTATION SCALE (HHLS) Hill P.D., Humenick S.S. (1996). Development of the H&H Lactation Scale. Nursing Research, 45(3), 136-140. Meetinstrument H&H Lactation Scale Afkorting HHLS Auteur(s) Hill

Nadere informatie

Werkinstructies voor de CQI Jeugdgezondheidszorg

Werkinstructies voor de CQI Jeugdgezondheidszorg Werkinstructies voor de 1. De vragenlijst Waarvoor is de CQI JGZ bedoeld? De CQI Jeugdgezondheidzorg (CQI JGZ) is bedoeld om de kwaliteit van zorg rond de jeugdgezondheidzorg te meten vanuit het perspectief

Nadere informatie

FYSIOTHERAPIE en het behandelen van patiënten met SCHOUDERKLACHTEN. Januari 2014, blok 3, Gerard Koel.

FYSIOTHERAPIE en het behandelen van patiënten met SCHOUDERKLACHTEN. Januari 2014, blok 3, Gerard Koel. FYSIOTHERAPIE en het behandelen van patiënten met SCHOUDERKLACHTEN. Januari 2014, blok 3, Gerard Koel. INHOUD : 1. Enige statistische begrippen omtrent studies naar diagnostische middelen. 2. Diagnostische

Nadere informatie

Handreiking 'Randvoorwaarden voor de invoering van de JGZ-richtlijn Zindelijkheid voor de JGZorganisaties'

Handreiking 'Randvoorwaarden voor de invoering van de JGZ-richtlijn Zindelijkheid voor de JGZorganisaties' TNO-rapport KvL/P&Z/2010.081 Handreiking 'Randvoorwaarden voor de invoering van de JGZ-richtlijn Zindelijkheid voor de JGZorganisaties' Preventie en Zorg Wassenaarseweg 56 Postbus 2215 2301 CE Leiden www.tno.nl

Nadere informatie

(Deze vragenlijst wordt afgenomen in het voortraject van de interventie Stevig Ouderschap)

(Deze vragenlijst wordt afgenomen in het voortraject van de interventie Stevig Ouderschap) Bijlage 5 Signaleringsinstrumenten (Kooijman, 2003; Hermanns, 2005) In deze bijlage worden de volgende signaleringsinstrumenten besproken: 1. Stevig Ouderschap (na implementatie van de Ouder- en kindzorg

Nadere informatie

Samenvatting. Het Terneuzen Geboortecohort. Detectie en Preventie van Overgewicht en Cardiometabool Risico vanaf de Geboorte

Samenvatting. Het Terneuzen Geboortecohort. Detectie en Preventie van Overgewicht en Cardiometabool Risico vanaf de Geboorte Het Terneuzen Geboortecohort Detectie en Preventie van Overgewicht en Cardiometabool Risico vanaf de Geboorte In Hoofdstuk 1 worden de achtergrond, relevantie, gebruikte definities en concepten, en de

Nadere informatie

Development of the diabetes problem solving measure for adolescents. Diabetes Educ 27:865 874, 2001

Development of the diabetes problem solving measure for adolescents. Diabetes Educ 27:865 874, 2001 Diabete Problem Solving Measure for Adolescents (DPSMA) Cook S, Alkens JE, Berry CA, McNabb WL (2001) Development of the diabetes problem solving measure for adolescents. Diabetes Educ 27:865 874, 2001

Nadere informatie

Child Care Quality in The Netherlands: From Quality Assessment to Intervention K.O.W. Helmerhorst

Child Care Quality in The Netherlands: From Quality Assessment to Intervention K.O.W. Helmerhorst Child Care Quality in The Netherlands: From Quality Assessment to Intervention K.O.W. Helmerhorst Samenvatting en Conclusies Samenvatting van het onderzoeksproject De studies die in dit proefschrift worden

Nadere informatie

SAMENVATTING. Samenvatting

SAMENVATTING. Samenvatting Samenvatting SAMENVATTING PSYCHOMETRISCHE EIGENSCHAPPEN VAN ADL- EN WERK- GERELATEERDE MEETINSTRUMENTEN VOOR HET METEN VAN BEPERKINGEN BIJ PATIËNTEN MET CHRONISCHE LAGE RUGPIJN. Chronische lage rugpijn

Nadere informatie

Gebruik van vragenlijsten in de jeugdgezondheidszorg

Gebruik van vragenlijsten in de jeugdgezondheidszorg Gebruik van vragenlijsten in de jeugdgezondheidszorg Een handreiking Versie 10 1 Gebruik van vragenlijsten in de jeugdgezondheidszorg. Een handreiking. Versie 10, 07 september2012 NCJ, Utrecht 2012 Frans

Nadere informatie

(Nederlands) Centrum Jeugdgezondheid (1)

(Nederlands) Centrum Jeugdgezondheid (1) Vragenlijsten binnen de JGZ Betty Bakker-Camu, adviseur Centrum Jeugdgezondheid, Kenniskring JGZ 6-9-2010 (Nederlands) Centrum Jeugdgezondheid (1) Landelijk Kennis- en Expertisecentrum voor de jeugdgezondheidszorg

Nadere informatie

6 Psychische problemen

6 Psychische problemen psychische problemen 6 Psychische problemen Gonneke Stevens In onderzoek naar de gezondheid en het welzijn van jongeren is het relevant aandacht te besteden aan psychische problematiek, waarbij vaak een

Nadere informatie

Actuarieel Risicotaxatie Instrument voor Jeugdbescherming (ARIJ)

Actuarieel Risicotaxatie Instrument voor Jeugdbescherming (ARIJ) Actuarieel Risicotaxatie Instrument voor Jeugdbescherming (ARIJ) Mirte Forrer, Jeugdbescherming Regio Amsterdam Claudia van der Put, Universiteit van Amsterdam Jeugdbescherming Ieder kind veilig GGW FFPS

Nadere informatie

Vergelijking van de KIVPA en de SDQ als signaleringsinstrument voor problemen bij adolescenten in de Jeugdgezondheidszorg

Vergelijking van de KIVPA en de SDQ als signaleringsinstrument voor problemen bij adolescenten in de Jeugdgezondheidszorg TNO-rapport TNO/LS 2011.011 Vergelijking van de KIVPA en de SDQ als signaleringsinstrument voor problemen bij adolescenten in de Jeugdgezondheidszorg Behavioural and Societal Sciences Wassenaarseweg 56

Nadere informatie

In 2015 is NV schade opnieuw goed beoordeeld door werknemers en werkgevers

In 2015 is NV schade opnieuw goed beoordeeld door werknemers en werkgevers In 2015 is NV schade opnieuw goed beoordeeld door werknemers en werkgevers Samenvatting KTO NV schade 2015 31 maart 2016 Situatie en centrale vraagstelling Onderzoek naar de tevredenheid en loyaliteit

Nadere informatie

Zimmerman, Sheeran, & Young. Beoordelen van de aanwezigheid van depressie

Zimmerman, Sheeran, & Young. Beoordelen van de aanwezigheid van depressie DIAGNOSTIC INVENTORY FOR DEPRESSION (DID) Zimmerman, M., Sheeran, T., & Young, D. (2004). The Diagnostic Inventory for Depression: A self-report scale to diagnose DSM-IV Major Depressive Disorder. Journal

Nadere informatie

K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R

K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R PSYCHOSOCIALE GEZONDHEID Jeugd 2010 4 K I N D E R E N O N D E R Z O E K : 0-1 1 J A A R Kinderenonderzoek 2010 Om inzicht te krijgen in de gezondheid van de inwoners in haar werkgebied, heeft de GGD Zuid-Holland

Nadere informatie

Psychosocial Problems in Cancer Genetic Counseling: Detecting and Facilitating Communication W. Eijzenga

Psychosocial Problems in Cancer Genetic Counseling: Detecting and Facilitating Communication W. Eijzenga Psychosocial Problems in Cancer Genetic Counseling: Detecting and Facilitating Communication W. Eijzenga Nederlandse samenvatting INLEIDING Mensen met een mogelijk verhoogde kans op kanker kunnen zich

Nadere informatie

Detectie van multi-probleemgezinnen via de JGZ

Detectie van multi-probleemgezinnen via de JGZ Detectie van multi-probleemgezinnen via de JGZ beantwoording in het kader van "Klein maar fijn" mei 2007 Drs F.A.F. Kreuger, onderzoekster CEPHIR 2 Vraagsteller: Dhr. H. Visch, Afdelingshoofd van de Afdeling

Nadere informatie

Patient reported Outcomes in Cognitive Impairement (PROCOG)

Patient reported Outcomes in Cognitive Impairement (PROCOG) Patient reported Outcomes in Cognitive Impairement (PROCOG) Bowman, L. (2006) "Validation of a New Symptom Impact Questionnaire for Mild to Moderate Cognitive Impairment." Meetinstrument Patient-reported

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting Samenvatting In de diagnose en prognose van hartfalen hebben B-type Natriuretisch Peptide (BNP) en N-terminaal probnp (NT-proBNP) in de afgelopen jaren hun waarde bewezen. Tegenwoordig

Nadere informatie

JGZ-richtlijn Autismespectrumstoornissen Januari 2015

JGZ-richtlijn Autismespectrumstoornissen Januari 2015 JGZrichtlijn Autismespectrumstoornissen Bijlage Kenmerken van ASS specifieke instrumenten CBCL Gedrags Vragenlijst voor Kinderen / Child Behavior Checklist. Nieuwste versie 2003 De CBCL biedt geen diagnose,

Nadere informatie

Nederlandse Samenvatting

Nederlandse Samenvatting Nederlandse Samenvatting Het aantal mensen met een gestoorde nierfunctie is de afgelopen decennia sterk toegenomen. Dit betekent dat er steeds meer mensen moeten dialyseren of een niertransplantatie moeten

Nadere informatie

Kinderen in Nederland - Bijlage B Respons, representativiteit en weging

Kinderen in Nederland - Bijlage B Respons, representativiteit en weging Kinderen in Nederland - Bijlage B Respons, representativiteit en weging Respons thuiszorgorganisaties en GGD en In deden er tien thuiszorgorganisaties mee aan het, verspreid over heel Nederland. Uit de

Nadere informatie

Handleiding voor het gebruik van de Strengths and Difficulties Questionnaire binnen de Jeugdgezondheidszorg

Handleiding voor het gebruik van de Strengths and Difficulties Questionnaire binnen de Jeugdgezondheidszorg Handleiding voor het gebruik van de Strengths and Difficulties Questionnaire binnen de Jeugdgezondheidszorg Vragenlijst voor het signaleren van psychosociale problemen bij kinderen van 3-17 jaar Auteur(s)

Nadere informatie

Systematische review naar effectieve interventies ter preventie van kindermishandeling.

Systematische review naar effectieve interventies ter preventie van kindermishandeling. Rapport Systematische review naar effectieve interventies ter preventie van kindermishandeling. Auteurs: F.J.M. van Leerdam 1 K. Kooijman 2 F. Öry 1 M. Landweer 3 1: TNO Preventie en Gezondheid Postbus

Nadere informatie

Situatie 1 Denkt u dat er een communicatie probleem bestaat? Dan voer ik analyses binnen de dimensie communicatie.

Situatie 1 Denkt u dat er een communicatie probleem bestaat? Dan voer ik analyses binnen de dimensie communicatie. Voorbeeld Verzuimonderzoeksrapport (beknopt) Indeling 1. Theoretische achtergrond 2. Werkwijze 3. Analyses 4. Conclusies en aanbevelingen 1. De theoretische achtergrond wordt specifiek voor uw organisatie

Nadere informatie

Tabel 6. Overzicht van gevalideerde (screenings)instrumenten voor (risico op) ondervoeding

Tabel 6. Overzicht van gevalideerde (screenings)instrumenten voor (risico op) ondervoeding Tabel 6. Overzicht van gevalideerde (screenings)instrumenten voor (risico op) ondervoeding Screeningsinstrument + ontwikkelaar Onderdelen Setting waarin gevalideerd Validiteit Benodigde tijd Subjective

Nadere informatie

Resultaten Evaluatie Pilot Bloeddrukmeting Augustus 2015

Resultaten Evaluatie Pilot Bloeddrukmeting Augustus 2015 Resultaten Evaluatie Pilot Bloeddrukmeting Augustus 2015 Achtergrond In september 2014 is GGD Noord- en Oost-Gelderland gestart met de implementatie van de landelijke JGZrichtlijn Overgewicht. Het NCJ

Nadere informatie

Stichting zorgbeheer de Zellingen T.a.v. de Raad van bestuur Postbus AA Capelle aan den IJssel

Stichting zorgbeheer de Zellingen T.a.v. de Raad van bestuur Postbus AA Capelle aan den IJssel > Retouradres Postbus 20584 1001 NN Amsterdam Stichting zorgbeheer de Zellingen T.a.v. de Raad van bestuur Postbus 36 2900 AA Capelle aan den IJssel Datum 30 juni 2014 Onderwerp vastgesteld rapport Toezichtonderzoek

Nadere informatie

S. Postma. JGZ-richtlijn Vroegsignalering van psychosociale problemen. Samenvatting

S. Postma. JGZ-richtlijn Vroegsignalering van psychosociale problemen. Samenvatting S. Postma JGZ-richtlijn Vroegsignalering van psychosociale problemen Samenvatting JGZ-richtlijn Vroegsignalering van psychosociale problemen Samenvatting S. Postma RIVM Centrum Jeugdgezondheid November

Nadere informatie

Kinderen in West gezond en wel?

Kinderen in West gezond en wel? GGD Amsterdam Uitkomsten Amsterdamse gezondheidsmonitor basisonderwijs 13-14 Kinderen in West gezond en wel? 1 Wat valt op in West? Voor West zijn de cijfers van de Jeugdgezondheidsmonitor van schooljaar

Nadere informatie

Roland Disability Questionnaire

Roland Disability Questionnaire Roland 1983 Nederlandse vertaling G.J. van der Heijden 1991 Naampatiënt...Datum:. Uw rugklachten kunnen u belemmeren bij uw normale dagelijkse bezigheden. Deze vragenlijst bevat een aantal zinnen waarmee

Nadere informatie

DOELGROEP De WSD werd gevalideerd bij patiënten met een beroerte (Westergren et al. 1999).

DOELGROEP De WSD werd gevalideerd bij patiënten met een beroerte (Westergren et al. 1999). WESTERGREN S SCREENING FOR DYSPHAGIA (WSD) Westergren, A., Hallberg, I.R., & Ohlsson, O. (1999). Nursing assessment of Dysphagia among patients with stroke. Scandinavian journal of Caring Sciences, 13,

Nadere informatie

Notitie: Gebruik vragenlijsten binnen de Jeugdgezondheidszorg

Notitie: Gebruik vragenlijsten binnen de Jeugdgezondheidszorg Notitie: Gebruik vragenlijsten binnen de Jeugdgezondheidszorg Auteurs G.J.W. (Betty) Bakker-Camu Adviseur RIVM/ Centrum Jeugdgezondheid W.J.G. (Wike) Lijs-Spek Hoofd RIVM/ Centrum Jeugdgezondheid Contact:

Nadere informatie

Auteur Bech, Rasmussen, Olsen, Noerholm, & Abildgaard. Meten van de ernst van depressie

Auteur Bech, Rasmussen, Olsen, Noerholm, & Abildgaard. Meten van de ernst van depressie MAJOR DEPRESSION INVENTORY (MDI) Bech, P., Rasmussen, N.A., Olsen, R., Noerholm, V., & Abildgaard, W. (2001). The sensitivity and specificity of the Major Depression Inventory, using the Present State

Nadere informatie

GGD Drenthe T.a.v. de directie Postbus AC Assen. Datum 31 juli 2014 Onderwerp Vastgesteld rapport Toezichtonderzoek Jeugdgezondheidszorg

GGD Drenthe T.a.v. de directie Postbus AC Assen. Datum 31 juli 2014 Onderwerp Vastgesteld rapport Toezichtonderzoek Jeugdgezondheidszorg > Retouradres Postbus 20584 1001 NN Amsterdam GGD Drenthe T.a.v. de directie Postbus 144 9400 AC Assen Datum 31 juli 2014 Onderwerp Vastgesteld rapport Toezichtonderzoek Jeugdgezondheidszorg Geachte directie,

Nadere informatie

Kinderen in Noord gezond en wel?

Kinderen in Noord gezond en wel? GGD Amsterdam Uitkomsten Amsterdamse gezondheidsmonitor basisonderwijs 13-14 Kinderen in Noord gezond en wel? 1 Wat valt op in Noord? Voor Noord zijn de cijfers van de Jeugdgezondheidsmonitor van schooljaar

Nadere informatie

Kinderen in Centrum gezond en wel?

Kinderen in Centrum gezond en wel? GGD Amsterdam Uitkomsten Amsterdamse gezondheidsmonitor basisonderwijs 13-14 Kinderen in Centrum gezond en wel? 1 Wat valt op in Centrum? Voor Centrum zijn de cijfers van de Jeugdgezondheidsmonitor van

Nadere informatie

Het nagaan van het verloop van borstvoeding bij de pasgeborene

Het nagaan van het verloop van borstvoeding bij de pasgeborene INFANT BREASTFEEDING ASSESSMENT TOOL (IBFAT) Matthews M.K. (1988) Developing an instrument to assess infant breastfeeding behavior in early neonatal period. Midwifery, 4, 154-165. Meetinstrument Afkorting

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/35287 holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/35287 holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/35287 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Poortvliet, Rosalinde Title: New perspectives on cardiovascular risk prediction

Nadere informatie

Stichting Thuiszorg Midden Gelderland T.a.v. de Raad van bestuur Postbus CD Arnhem

Stichting Thuiszorg Midden Gelderland T.a.v. de Raad van bestuur Postbus CD Arnhem > Retouradres Postbus 20584 1001 NN Amsterdam Stichting Thuiszorg Midden Gelderland T.a.v. de Raad van bestuur Postbus 2188 6802 CD Arnhem Datum 14 augustus 2014 Onderwerp vastgesteld rapport Toezichtonderzoek

Nadere informatie

Samenvatting (Dutch summary)

Samenvatting (Dutch summary) De SMOKE studie Achtergrond Chronisch obstructief longlijden, ook wel Chronic Obstructive Pulmonary Disease (COPD) genoemd, word gezien als een wereldwijd gezondheidsprobleem. Ten gevolge van onder andere

Nadere informatie

Per abuis is het vastgesteld rapport in de vorige brief niet meegezonden. Bijgaand ontvangt u het vastgesteld rapport voor GGD Zaanstreek Waterland.

Per abuis is het vastgesteld rapport in de vorige brief niet meegezonden. Bijgaand ontvangt u het vastgesteld rapport voor GGD Zaanstreek Waterland. > Retouradres Postbus 20584 1001 NN Amsterdam GGD Zaanstreek Waterland T.a.v. de directie Postbus 2056 1500 GB ZAANDAM Datum 31 juli 2014 Onderwerp vastgesteld rapport toezichtonderzoek Jeugdgezondheidszorg

Nadere informatie

Samenvatting. Cliëntgerichte benadering in de ergotherapie

Samenvatting. Cliëntgerichte benadering in de ergotherapie Cliëntgerichte benadering in de ergotherapie Het implementeren van een cliëntgerichte benadering in de gezondheidszorg heeft in toenemende mate de aandacht gekregen van patiënten, hulpverleners en beleidsmakers.

Nadere informatie

Kinderen in Oost gezond en wel?

Kinderen in Oost gezond en wel? GGD Amsterdam Uitkomsten Amsterdamse gezondheidsmonitor basisonderwijs 13-14 Kinderen in Oost gezond en wel? 1 Wat valt op in Oost? Voor Oost zijn de cijfers van de Jeugdgezondheidsmonitor van schooljaar

Nadere informatie

218 SAMENVATTING De prevalentie van overgewicht en obesitas bij kinderen is de laatste jaren sterk toegenomen. In Nederland hebben 12.8% van de jongen

218 SAMENVATTING De prevalentie van overgewicht en obesitas bij kinderen is de laatste jaren sterk toegenomen. In Nederland hebben 12.8% van de jongen Samenvatting 217 218 SAMENVATTING De prevalentie van overgewicht en obesitas bij kinderen is de laatste jaren sterk toegenomen. In Nederland hebben 12.8% van de jongens en 14.8% van de meisjes overgewicht,

Nadere informatie

Effecten van cliëntondersteuning. Samenvatting van een haalbaarheidsonderzoek naar de meetbaarheid van door de cliënt ervaren effecten

Effecten van cliëntondersteuning. Samenvatting van een haalbaarheidsonderzoek naar de meetbaarheid van door de cliënt ervaren effecten Effecten van cliëntondersteuning Samenvatting van een haalbaarheidsonderzoek naar de meetbaarheid van door de cliënt ervaren effecten MEE Nederland, 4 februari 2014 1. Inleiding In deze samenvatting beschrijven

Nadere informatie

Werkinstructies voor de CQI Revalidatiecentra Volwassenen en Ouders van Kinderen

Werkinstructies voor de CQI Revalidatiecentra Volwassenen en Ouders van Kinderen Werkinstructies voor de Volwassenen en Ouders 1. De vragenlijst Waarvoor is de bedoeld? De is bedoeld om de kwaliteit van zorg in revalidatiecentra te meten vanuit het perspectief van de patiënt. De vragenlijst

Nadere informatie

Meinou H.C. Theunissen, 1,2 Gaby P.A. de Lijster, 1,2 Jeroen A. de Wilde, 1,2,3 Paul L. Kocken 1,2, 4

Meinou H.C. Theunissen, 1,2 Gaby P.A. de Lijster, 1,2 Jeroen A. de Wilde, 1,2,3 Paul L. Kocken 1,2, 4 Signaleren in de JGZ: Ontwikkeling en bruikbaarheid van een standaard vragenlijst ten behoeve van het preventief gezondheidsonderzoek 5-6 en 10-11 jarigen Meinou H.C. Theunissen, 1,2 Gaby P.A. de Lijster,

Nadere informatie

Huizinga MM, Elasy TA, Wallston KA, Cavanaugh K, Davis D, Gregory RP, Fuchs L, Malone R, Cherrington A, DeWalt D, Buse J, Pignone M, Rothman RL (2008)

Huizinga MM, Elasy TA, Wallston KA, Cavanaugh K, Davis D, Gregory RP, Fuchs L, Malone R, Cherrington A, DeWalt D, Buse J, Pignone M, Rothman RL (2008) The Diabetes Numeracy Test (DNT) Huizinga MM, Elasy TA, Wallston KA, Cavanaugh K, Davis D, Gregory RP, Fuchs L, Malone R, Cherrington A, DeWalt D, Buse J, Pignone M, Rothman RL (2008) Development and validation

Nadere informatie

BESLUIT OPSCHRIFT. Vergadering van 18 maart Onderwerp Beantwoording raadsvragen in zake: Vragenlijsten GGD - Besluitvormend

BESLUIT OPSCHRIFT. Vergadering van 18 maart Onderwerp Beantwoording raadsvragen in zake: Vragenlijsten GGD - Besluitvormend BESLUIT OPSCHRIFT Vergadering van 18 maart 2014 nummer: 2014_BW_00173 Onderwerp Beantwoording raadsvragen in zake: Vragenlijsten GGD - vormend Beknopte samenvatting De VVD heeft raadsvragen gesteld naar

Nadere informatie

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland Midden T.a.v. directie Postbus 5364 6802 EJ Arnhem

Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland Midden T.a.v. directie Postbus 5364 6802 EJ Arnhem > Retouradres Postbus 20584 1001 NN Amsterdam Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland Midden T.a.v. directie Postbus 5364 6802 EJ Arnhem Datum 12 augustus 2014 Onderwerp vastgesteld rapport toezichtonderzoek

Nadere informatie

Samenvatting (Summary in Dutch)

Samenvatting (Summary in Dutch) Samenvatting (Summary in Dutch) Zowel beleidsmakers en zorgverleners als het algemene publiek zijn zich meer en meer bewust van de essentiële rol van kwaliteitsmeting en - verbetering in het verlenen van

Nadere informatie

Bijgevoegde documenten Onderstaand geeft u aan of alle voor de toetsing benodigde informatie is bijgevoegd.

Bijgevoegde documenten Onderstaand geeft u aan of alle voor de toetsing benodigde informatie is bijgevoegd. Checklist Contactgegevens Onderstaand vult u de contactgegevens in van de eerste én tweede contactpersoon voor wanneer er vragen zijn over het instrument(en), de aangeleverde documentatie of anderszins.

Nadere informatie

Omdat uit eerdere studies is gebleken dat de prevalentie, ontwikkeling en manifestatie van gedragsproblemen samenhangt met persoonskenmerken zoals

Omdat uit eerdere studies is gebleken dat de prevalentie, ontwikkeling en manifestatie van gedragsproblemen samenhangt met persoonskenmerken zoals Gedragsproblemen komen veel voor onder kinderen en adolescenten. Als deze problemen ernstig zijn en zich herhaaldelijk voordoen, kunnen ze een negatieve invloed hebben op het dagelijks functioneren van

Nadere informatie

Factoren in de relatie tussen angstige depressie en het risico voor hart- en vaatziekten

Factoren in de relatie tussen angstige depressie en het risico voor hart- en vaatziekten Factoren in de relatie tussen angstige depressie en het risico voor hart- en vaatziekten In dit proefschrift werd de relatie tussen depressie en het risico voor hart- en vaatziekten onderzocht in een groep

Nadere informatie

Signaleren in de JGZ: ontwikkeling en bruikbaarheid van een standaard signaleringslijst ten behoeve van het PGO 5-6 en 10-11 jarigen.

Signaleren in de JGZ: ontwikkeling en bruikbaarheid van een standaard signaleringslijst ten behoeve van het PGO 5-6 en 10-11 jarigen. TNO-rapport TNO/CH 2013 R10234 Signaleren in de JGZ: ontwikkeling en bruikbaarheid van een standaard signaleringslijst ten behoeve van het PGO 5-6 en 10-11 jarigen. Behavioural and Societal Sciences Wassenaarseweg

Nadere informatie

samenvatting 127 Samenvatting

samenvatting 127 Samenvatting 127 Samenvatting 128 129 De ziekte van Bechterew, in het Latijn: Spondylitis Ankylopoëtica (SA), is een chronische, inflammatoire reumatische aandoening die zich vooral manifesteert in de onderrug en wervelkolom.

Nadere informatie

Samenvatting R1 R2 R3 R4 R5 R6 R7 R8 R9

Samenvatting R1 R2 R3 R4 R5 R6 R7 R8 R9 SAMENVATTING 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 134 Type 2 diabetes is een veel voorkomende ziekte die een grote impact heeft op zowel degene waarbij

Nadere informatie

Klanttevredenheid consultatiebureaus Careyn

Klanttevredenheid consultatiebureaus Careyn Klanttevredenheid consultatiebureaus Careyn Klanten van Careyn over het consultatiebureau Inhoud: 1. Conclusies 2. Algemene dienstverlening 3. Het inloopspreekuur 4. Telefonische dienstverlening 5. Persoonlijk

Nadere informatie

Rijsimulator onderzoek

Rijsimulator onderzoek Rijsimulator onderzoek In 2006 is de TU Delft gestart met onderzoek naar rijsimualtors in samenwerking met simulator producent Green Dino BV. De onderzoeksgroep DATA (Data Automated Training and Assessment)

Nadere informatie

Samenvatting Westerman_v3.indd 111 Westerman an v3.in _v3.indd dd 11 111 18-07-2007 13:01 8-07-2007 13:01:1 :12

Samenvatting Westerman_v3.indd 111 Westerman an v3.in _v3.indd dd 11 111 18-07-2007 13:01 8-07-2007 13:01:1 :12 Westerman_v3.indd Westerman an_v3.indd v3.indd 111 111 18-07-2007 8-07-2007 13:01 13:01:1 :12 2 112 In de klinische praktijk en met name in de palliatieve geneeskunde wordt kwaliteit van leven als een

Nadere informatie

Summery. Effectiviteit van een interventieprogramma op arm-, schouder- en nekklachten bij beeldschermwerkers

Summery. Effectiviteit van een interventieprogramma op arm-, schouder- en nekklachten bij beeldschermwerkers ummery amenvatting Effectiviteit van een interventieprogramma op arm-, schouder- en nekklachten bij beeldschermwerkers 207 Algemene introductie Werkgerelateerde arm-, schouder- en nekklachten zijn al eeuwen

Nadere informatie

Werkinstructies voor de CQI Gehandicaptenzorg Lichamelijk. Gehandicapten

Werkinstructies voor de CQI Gehandicaptenzorg Lichamelijk. Gehandicapten CQI zorg Werkinstructies voor de CQI zorg In de vernieuwde werkwijze kwaliteitskader zorg heeft pijler 2B betrekking op het meten van cliëntervaringen. De CQI zorg maakt geen deel uit van een instrumentenwaaier

Nadere informatie

Beschrijving van de gegevens: hoeveel scholen en hoeveel leerlingen deden mee?

Beschrijving van de gegevens: hoeveel scholen en hoeveel leerlingen deden mee? Technische rapportage Leesmotivatie scholen van schoolbestuur Surplus Noord-Holland Afstudeerkring Begrijpend lezen 2011-2012, Inholland, Pabo-Alkmaar Marianne Boogaard en Yvonne van Rijk (Lectoraat Ontwikkelingsgericht

Nadere informatie

Chapter 9. Nederlandse Samenvatting (Dutch Summary)

Chapter 9. Nederlandse Samenvatting (Dutch Summary) Chapter 9 Nederlandse Samenvatting (Dutch Summary) 10 13 14 15 16 17 18 19 20 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 Chapter 9 122 Dutch Summary Nederlandse Samenvatting Reumatoïde artritis

Nadere informatie

Meinou H.C. Theunissen, 1,2 Gaby P.A. de Lijster, 1,2 Jeroen A. de Wilde, 1,2,3 Paul L. Kocken 1,2, 4

Meinou H.C. Theunissen, 1,2 Gaby P.A. de Lijster, 1,2 Jeroen A. de Wilde, 1,2,3 Paul L. Kocken 1,2, 4 Signaleren in de JGZ: Ontwikkeling en bruikbaarheid van een standaard vragenlijst ten behoeve van het preventief gezondheidsonderzoek 5-6 en 10-11 jarigen Meinou H.C. Theunissen, 1,2 Gaby P.A. de Lijster,

Nadere informatie

Achtergronden bij het instrument

Achtergronden bij het instrument Achtergronden bij het instrument P E O P L E I M P R O V E P E R F O R M A N C E Computerweg 1, 3542 DP Utrecht Postbus 1087, 3600 BB Maarssen tel. 0346-55 90 10 fax 0346-55 90 15 www.picompany.nl servicedesk@picompany.nl

Nadere informatie

1 De organisatie van de leerlingbegeleiding

1 De organisatie van de leerlingbegeleiding 1 De organisatie van de leerlingbegeleiding 1.1 Inleiding Kinderen ontwikkelen zich niet allemaal op dezelfde manier. Dit blijkt uit de wijze waarop en de snelheid waarmee ze het onderwijsaanbod volgen.

Nadere informatie

The Disability Assessment Structured Interview

The Disability Assessment Structured Interview RIJKSUNIVERSITEIT GRONINGEN The Disability Assessment Structured Interview Its reliability and validity in work disability assessment Proefschrift ter verkrijging van het doctoraat in de Medische Wetenschappen

Nadere informatie

Traumasensitief opvoederschap

Traumasensitief opvoederschap Traumasensitief opvoederschap Onderzoek naar vergroten van sensitiviteit van pedagogisch medewerkers, pleeg- en opvoedouder voor traumaervaringen van de kinderen die zij opvoeden en begeleiden Spirit,

Nadere informatie

Factsheet Indicatie zorgvraag Amsterdam 2030 Prognoses van functioneren en chronische aandoeningen 1

Factsheet Indicatie zorgvraag Amsterdam 2030 Prognoses van functioneren en chronische aandoeningen 1 Factsheet Indicatie zorgvraag Amsterdam 2030 Prognoses van functioneren en chronische aandoeningen 1 Inleiding Hoe functioneren mensen en welke chronische aandoeningen hebben ze? Wat willen ze? Wat kunnen

Nadere informatie

hoofdstuk 2 hoofdstuk 3

hoofdstuk 2 hoofdstuk 3 Om de herkenning van patiënten met depressieve stoornis in de eerste lijn te verbeteren wordt wel screening aanbevolen. Voorts worden pakketinterventies aanbevolen om de kwaliteit van zorg en de resultaten

Nadere informatie

NEDERLANDSE SAMENVATTING

NEDERLANDSE SAMENVATTING NEDERLANDSE SAMENVATTING Moleculaire analyse van sputum voor de diagnostiek van longkanker Motivering van dit proefschrift Longkanker kent de hoogste mortaliteit van alle kankers. Dit komt doordat de ziekte

Nadere informatie

Resultaten screening. Boxmeer. 9 % % heeft soms 2014-2015. klas 2 VO 2014-2015. Medische problemen. gewicht. aandachtsleerlingen. ernstig ondergewicht

Resultaten screening. Boxmeer. 9 % % heeft soms 2014-2015. klas 2 VO 2014-2015. Medische problemen. gewicht. aandachtsleerlingen. ernstig ondergewicht 214-215 onderzoek onderzoeksperiode klas 2 VO 214-215 aantal mogelijke aandachtsleerlingen aantal vragenlijsten ingevuld 14 32 Medische problemen zien horen 9 heeft soms moeite met horen 17 2 ook met gehoorapparaat

Nadere informatie

SOCIAAL-EMOTIONELE ONTWIKKELING

SOCIAAL-EMOTIONELE ONTWIKKELING SOCIAAL-EMOTIONELE ONTWIKKELING We meten op onze school twee keer per jaar het sociaal-emotionele functioneren van onze leerlingen mee. Dat doen we met VISEON van Cito. Viseon staat voor Volg Instrument

Nadere informatie

Kinderen in Zuid gezond en wel?

Kinderen in Zuid gezond en wel? GGD Amsterdam Uitkomsten Amsterdamse gezondheidsmonitor basisonderwijs 13-14 Kinderen in Zuid gezond en wel? 1 Wat valt op in Zuid? Voor Zuid zijn de cijfers van de Jeugdgezondheidsmonitor van schooljaar

Nadere informatie

Totaal screening vo2 West-Brabant. 10 % % heeft soms

Totaal screening vo2 West-Brabant. 10 % % heeft soms 214 215 onderzoek onderzoeksperiode totaal aantal leerlingen klas 2 klas 2 sept 214 - juni 215 7857 aantal afwezig aantal aantal vragenlijsten tijdens screening vervolgonderzoeken ingevuld 336 288 7521

Nadere informatie

Gebruik van PROMs individueel versus groepsniveau. Riekie de Vet

Gebruik van PROMs individueel versus groepsniveau. Riekie de Vet Gebruik van PROMs individueel versus groepsniveau Riekie de Vet Klinimetrie: meten in de geneeskunde Het meten van symptomen, diagnostiek, uitkomsten van behandelingen, gezondheidsstatus en bijvoorbeeld

Nadere informatie

Participation in leisure activities of children and adolescents with physical disabilities Maureen Bult

Participation in leisure activities of children and adolescents with physical disabilities Maureen Bult Participation in leisure activities of children and adolescents with physical disabilities Maureen Bult Participatie in vrijetijdsactiviteiten van kinderen en adolescenten met een lichamelijke beperking

Nadere informatie

Werkinstructies voor de CQI Audiologische centra

Werkinstructies voor de CQI Audiologische centra Werkinstructies voor de 1. De vragenlijst Waarvoor is de bedoeld? De is bedoeld om de kwaliteit van zorg in een audiologisch centrum rond te meten vanuit het perspectief van de cliënt. De vragenlijst kan

Nadere informatie

EFFECTEN VAN DE WEEKEND- SCHOOL VAN STICHTING WITTE TULP. - eindrapport - dr. Marga de Weerd. Amsterdam, november 2009

EFFECTEN VAN DE WEEKEND- SCHOOL VAN STICHTING WITTE TULP. - eindrapport - dr. Marga de Weerd. Amsterdam, november 2009 EFFECTEN VAN DE WEEKEND- SCHOOL VAN STICHTING WITTE TULP - eindrapport - dr. Marga de Weerd Amsterdam, november 2009 Regioplan Beleidsonderzoek Nieuwezijds Voorburgwal 35 1012 RD Amsterdam Tel.: +31 (0)20-5315315

Nadere informatie

Dr. Marijke C.Ph. Slieker-ten Hove. Bekkenfysiotherapeut

Dr. Marijke C.Ph. Slieker-ten Hove. Bekkenfysiotherapeut Naam Bekkenfysiotherapeut Titel proefschrift/thesis Samenvatting Dr. Marijke C.Ph. Slieker-ten Hove Ja Pelvic Floor Function and Disfunction in a general female population Algemeen Het hoofdonderwerp van

Nadere informatie

Werkinstructies voor de CQI Parkinson versie 1.0

Werkinstructies voor de CQI Parkinson versie 1.0 Werkinstructies voor de CQI Parkinson versie 1.0 1. De vragenlijst Waarvoor is de CQI Parkinson bedoeld? De CQI Parkinson is bedoeld om de kwaliteit van de zorg voor te meten vanuit het perspectief van

Nadere informatie

Diagnostiek en het gebruik van meetinstrumenten

Diagnostiek en het gebruik van meetinstrumenten 4. Diagnostiek en het gebruik van meetinstrumenten 4.1. VRAAGSTELLINGEN Voor dit hoofdstuk heeft de werkgroep gezocht naar antwoord op de volgende uitgangsvragen: Met behulp van welke instrumenten kan

Nadere informatie