Bodemerosie: oorzaken en oplossingen. Jan Vermang, Martien Swerts, Petra Deproost Departement LNE Dienst Land en Bodembescherming

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Bodemerosie: oorzaken en oplossingen. Jan Vermang, Martien Swerts, Petra Deproost Departement LNE Dienst Land en Bodembescherming"

Transcriptie

1 Bodemerosie: oorzaken en oplossingen Jan Vermang, Martien Swerts, Petra Deproost Departement LNE Dienst Land en Bodembescherming

2 Wat is bodemerosie? Bodemerosie = belangrijke bron van sediment in oppervlaktewater!!

3 Bodemerosie: gevolgen Erosie ha (paars rood oranje geel) ton bodem/jaar ton slib/jaar naar waterlopen

4 Bodemerosie: gevolgen Onbevaarbare waterlopen 1 e categorie: geschatte jaarlijkse sediment instroom: m³ ± 60% verontreinigd sediment Budget: ± 5 miljoen /jaar Gemiddelde kost (2013): 26 /m³ Total volume (m³) Total budget ( ) Gemiddelde reinigingskost ( /m³)

5 Bodemerosie: gevolgen Gemeten sedimentvracht op de Maarkebeek (Leupegem) Stroomgebied: 4947 ha Gemiddeld ± 9500 m³ sediment / jaar Gemiddelde *Voorlopig resultaat op basis van hydrologische jaren

6 Bodemerosie: gevolgen Erosie 100,000 ha 2,000,000 ton bodem/jaar 400,000 ton slib/jaar naar waterlopen Gevolgen On-site : oa aantasting bodemkwaliteit Off-site voor milieu en burgers

7 Bodemerosie: gevolgen Gevolgen on-site Verlies van vruchtbare bodem Verlies aan zaaigoed, fyto-sanitaire producten, meststoffen

8 Bodemerosie: gevolgen Gevolgen off-site Modderstromen in dorpskernen Vervuiling van waterlopen Verstopping van rioleringen en grachtenstelsels Dichtslibben van wachtbekkens en kanalen

9 Hoe erosie bestrijden? Algemene principes Principe: Afstromen van SEDIMENT en WATER beperken Zo BRONGERICHT mogelijk: bij voorkeur op de akker of zo snel mogelijk na het verlaten van de akker BUFFERINFRASTRUCTUUR indien voorgaande maatregelen niet volstaan Oplossing = combinatie van maatregelen

10 Erosie bestrijden Hoe pakken we het aan? Belang van een brongerichte aanpak Productie van afstromend water beperken en weerstand van de bodem verhogen bodem bedekt houden, goede bodemstructuur, ruw bodemoppervlak - Teeltkeuze (erosiegevoeligheid teelt, permanent gras, braak) - Maximale bodembedekking (groenbedekkers, gewasresten, onderzaai, dubbel inzaaien ) - Goede bodemstructuur (organische koolstof, ph, bodemverdichting vermijden/opheffen, ) - Grof zaaibed, insporing wegwerken, contourbewerking - Bodemleven bevorderen (in het bijzonder regenwormen) - Niet-kerende bodembewerking, strip-till, mulchzaai - Drempeltjes tussen ruggen

11 Erosie bestrijden Hoe pakken we het aan? Aangevuld met symptoomgerichte maatregelen Afstromend water afremmen en geleiden - Lineaire landschapselementen (hagen, heggen, houtkanten, taluds ) - Grasbufferstroken - Grasgangen - Dammen in organische materialen Afstromend water stockeren - Aarden dammen met erosiepoel - Bufferbekkentjes - Buffergrachten

12 Kostenefficiëntie erosiebestrijding Beter erosiepreventie dan sediment opvangen EROSIEPREVENTIE op de akkers = DUBBELE WINST: - Bescherming landbouwproductie - Vermijden van off-site gevolgen ZONDER ruimingskosten SEDIMENT OPVANGEN in bufferende maatregelen = HALVE WINST: - GEEN bescherming landbouwproductie - Vermijden van off-site gevolgen MET ruimingskosten MAAR beiden zijn nodig en vullen elkaar aan

13 Erosie bestrijden Randvoorwaarden erosie Bodem bedekt houden Teelt die jaar rond volledige bedekking biedt Groenbedekkers en mulches Periode van onbedekte bodem reduceren Dichte rijen dwars op stroomrichting Granen en vlas zaaien volgens de hoogtelijnen (! ploegen volgens de hoogtelijnen)

14 Erosie bestrijden Randvoorwaarden erosie Niet-kerende bodembewerking 85% reductie van erosie op veldniveau onder Vlaamse omstandigheden Bron: Vermang J, Erosion processes and physical quality of loamy soils as affected by reduced tillage. PhD thesis. Ghent University, Belgium

15 Erosie bestrijden Niet-kerende bodembewerking Opbrengst ± gelijk: effect suikerbieten, aardappelen > wintertarwe > maïs

16 Erosie bestrijden Randvoorwaarden erosie Niet-kerende bodembewerking 85% reductie van erosie op veldniveau onder Vlaamse omstandigheden Opbrengst +/- gelijk (SB, AA > WT > M) Geen inkomstenderving Serieuze aanpassing in teelttechniek

17 Erosie bestrijden Randvoorwaarden erosie Drempels tussen ruggen

18 Erosie bestrijden drempels tussen ruggen

19 Erosie bestrijden Randvoorwaarden erosie Strip-till

20 Erosie bestrijden Randvoorwaarden erosie Mulchzaai Bron: ASBL Greenotec

21 Erosiebesluit Vlaamse subsidies voor gemeenten Erosiebesluit Subsidie van erosiebestrijdingsmaatregelen (sinds 2002) Subsidie voor opstellen van een gemeentelijk EROSIEBESTRIJDINGSPLAN 12,50 euro per ha plangebied Subsidie voor de begeleiding van de uitvoering van een goedgekeurd erosiebestrijdingsplan (EROSIECOÖRDINATOR) 12,50 euro per ha plangebied Subsidie voor het uitvoeren van gemeentelijke EROSIEBESTRIJDINGSWERKEN 75% van de totale investeringskosten (realisatie en grondinname) Maatregelen moeten 20 jaar in stand worden gehouden

22 Erosiebestrijdingsplannen Stand van zaken gemeenten beschikken over een goedgekeurd erosiebestrijdingsplan - 5 gemeenten hebben een erosiebestrijdingsplan in opmaak - slechts 8 erosiegevoelige gemeenten ontbreken

23 Aantal gemeenten met erosiecoördinator Erosiecoördinatoren Stand van zaken 106 gemeenten met goedgekeurd plan 91 gemeenten worden ondersteund door een erosiecoördinator (= 86% van de gemeenten met een goedgekeurd erosiebestrijdingsplan)

24 Aantal projecten per jaar Erosiebestrijdingswerken Stand van zaken + 250% + 60% + 60% Dankzij de ondersteuning door erosiecoördinatoren is het aantal projecten met een factor 2,5 gestegen t.o.v. de periode

25 Bodemverkenner (DOV) Kaartmateriaal erosie en erosiebestrijding bodem bodemloketten

26 Jan Vermang Beleidsmedewerker Bodembescherming Dienst Land en Bodembescherming Vlaamse overheid Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Afdeling Land en Bodembescherming, Ondergrond, Natuurlijke Rijkdommen Tel:

Randvoorwaarden Erosie. Martien Swerts Dienst land en Bodembescherming Departement LNE

Randvoorwaarden Erosie. Martien Swerts Dienst land en Bodembescherming Departement LNE Randvoorwaarden Erosie Dienst land en Bodembescherming Departement LNE Context Erosie 100,000 ha 2,000,000 ton bodem/jaar 400,000 ton slib/jaar naar waterlopen na 10 jaar erosiebeleid : beleidsindicator

Nadere informatie

Randvoorwaarden erosie. Jan Vermang, Martien Swerts Departement LNE Dienst Land en Bodembescherming

Randvoorwaarden erosie. Jan Vermang, Martien Swerts Departement LNE Dienst Land en Bodembescherming Randvoorwaarden erosie Jan Vermang, Martien Swerts Departement LNE Dienst Land en Bodembescherming Randvoorwaarden Erosie: Wat kunnen we doen? Bodem bedekt houden Teelt die jaar rond volledige bedekking

Nadere informatie

Erosie: wat, waar en vooral wat doe je eraan?

Erosie: wat, waar en vooral wat doe je eraan? Erosie: wat, waar en vooral wat doe je eraan? Martien Swerts 1, Petra Deproost 1 en Jan Vermang 2 1 Afdeling Vlaams Planbureau voor Omgeving (VPO) 2 Afdeling Gebiedsontwikkeling, Omgevingsplanning en Projecten

Nadere informatie

Studiedag NKB: Inleiding

Studiedag NKB: Inleiding Wat is bodemerosie Gevolgen Instrumenten Liesbeth Vandekerckhove Afdeling Land en Bodembescherming, Ondergrond, Natuurlijke Rijkdommen Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Studiedag niet-kerende bodembewerking,

Nadere informatie

Erosiebestrijding in Vlaams-Brabant Stefanie Bourgeois - provincie Vlaams-Brabant, dienst waterlopen

Erosiebestrijding in Vlaams-Brabant Stefanie Bourgeois - provincie Vlaams-Brabant, dienst waterlopen ) EROSIEGEVOELIGHEID EN GEVOLGEN erosiegevoeligheid zeer sterk Erosiegevoeligheid gemeenten Vlaanderen Bron: ALBON, 009 sterk medium weinig zeer weinig Erosiebestrijding in Vlaams-Brabant Stefanie Bourgeois

Nadere informatie

EROSIEBESTRIJDING. een algemene toelichting. Catherine Puype Steunpunt erosie Provinciaal Centrum voor Milieuonderzoek

EROSIEBESTRIJDING. een algemene toelichting. Catherine Puype Steunpunt erosie Provinciaal Centrum voor Milieuonderzoek EROSIEBESTRIJDING een algemene toelichting Catherine Puype Steunpunt erosie Provinciaal Centrum voor Milieuonderzoek Erosiebestrijding in de praktijk 1. Voorstelling steunpunt Erosie 2. Erosieproblematiek

Nadere informatie

Donderdag 7 april 2011 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Start werking erosiecoördinatoren - Bertem

Donderdag 7 april 2011 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Start werking erosiecoördinatoren - Bertem Donderdag 7 april 2011 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Start werking erosiecoördinatoren - Bertem Geachte schepen De Muylder, Geachte mevrouw Meesschaert,

Nadere informatie

Modellering ESD erosiebestrijding en reductie sedimenttransport. waterlopen

Modellering ESD erosiebestrijding en reductie sedimenttransport. waterlopen Modellering ESD erosiebestrijding en reductie sedimenttransport naar de waterlopen Petra Deproost Vlaams Planbureau voor Omgeving Studiedag VPO, 3 oktober 2017 ESD erosiebestrijding en reductie sedimenttransport

Nadere informatie

Erosiebestrijding in de randvoorwaarden. Riemst 20 juni 2017 Maarkedal 29 juni 2017

Erosiebestrijding in de randvoorwaarden. Riemst 20 juni 2017 Maarkedal 29 juni 2017 Erosiebestrijding in de randvoorwaarden Riemst 20 juni 2017 Maarkedal 29 juni 2017 Erosiebestrijdingsmaatregelen in de randvoorwaarden Inhoud: Inleiding Nieuwe regelgeving vanaf 2016 Voorbeelden rotaties

Nadere informatie

Nieuwe erosieregelgeving randvoorwaarden. Lierde 17/3/2016 Bart Debussche

Nieuwe erosieregelgeving randvoorwaarden. Lierde 17/3/2016 Bart Debussche Nieuwe erosieregelgeving randvoorwaarden Lierde 17/3/2016 Bart Debussche Nieuwe erosiebestrijdingsmaatregelen in de randvoorwaarden Inhoud: Historiek Nieuwe regelgeving vanaf 2016 Erosiegevoeligheid percelen:

Nadere informatie

EROSIEBESTRIJDING VLAAMSE LANDMAATSCHAPPIJ DE ZORG VOOR DE OPEN RUIMTE IN VLAANDEREN

EROSIEBESTRIJDING VLAAMSE LANDMAATSCHAPPIJ DE ZORG VOOR DE OPEN RUIMTE IN VLAANDEREN EROSIEBESTRIJDING In vele streken in Vlaanderen is bodemerosie op akkers een groot probleem. Op ongeveer 13% van de akkerbouwpercelen zou jaarlijks 5 tot 10 ton vruchtbare landbouwgrond per ha verloren

Nadere informatie

Werking steunpunt erosie

Werking steunpunt erosie Werking steunpunt erosie provincie Oost-Vlaanderen Liesbet Rosseel Steunpunt erosie Provinciaal Centrum voor Milieuonderzoek Werking steunpunt erosie 1. erosiecoördinator in 21 gemeenten in Vlaamse Ardennen

Nadere informatie

KLEINSCHALIGE EEN PRAKTIJKVOORBEELD EROSIEBESTRIJDINGSWERKEN. Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap

KLEINSCHALIGE EEN PRAKTIJKVOORBEELD EROSIEBESTRIJDINGSWERKEN. Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap KLEINSCHALIGE EROSIEBESTRIJDINGSWERKEN EEN PRAKTIJKVOORBEELD A F D E L I N G L A N D Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap 3 Inhoudsopgave 1. Situering en doel van deze brochure 5 2. Voorstellen en ontwerpen

Nadere informatie

Het belang van bodemleven Inspiratiedag over functionele agrobiodiversiteit Gent, 4 november 2014

Het belang van bodemleven Inspiratiedag over functionele agrobiodiversiteit Gent, 4 november 2014 Het belang van bodemleven Inspiratiedag over functionele agrobiodiversiteit Gent, 4 november 2014 Petra Deproost Departement LNE, Dienst Land en Bodembescherming Biodiversiteit: niet enkel bovengronds!

Nadere informatie

Vlaanderen is landbouw & visserij

Vlaanderen is landbouw & visserij Vlaanderen is landbouw & visserij PRAKTIJKGIDS WATER IN DE LAND- EN TUINBOUW KATERN EROSIE Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore

Nadere informatie

Wijzigingen randvoorwaarden 2015

Wijzigingen randvoorwaarden 2015 Wijzigingen randvoorwaarden 2015 Wijzigingen 2015 Wijzigingen 2015: Vereenvoudiging Vereenvoudiging randvoorwaarden 2015 (nieuwe GLB) Van 18 naar 13 richtlijnen waarbij volgende geschrapt worden: Slibrichtlijn

Nadere informatie

Wat is niet-kerende bodembewerking? Resultaten Interreg-project Prosensols

Wat is niet-kerende bodembewerking? Resultaten Interreg-project Prosensols Jan Vermang Afdeling Land en Bodembescherming, Ondergrond, Natuurlijke Rijkdommen Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Studiedag Erosie: niet-kerende bodembewerking, 27 augustus 2013 Ruraal Netwerk

Nadere informatie

Vraag en antwoord over de erosiemaatregelen vanaf 2016 (versie 19/04/2016)

Vraag en antwoord over de erosiemaatregelen vanaf 2016 (versie 19/04/2016) Vraag en antwoord over de erosiemaatregelen vanaf 2016 (versie 19/04/2016) ALGEMEEN V: Hoe gebeurt de indeling in de verschillende teeltgroepen: Wordt er strikt gekeken naar de inzaaidatum of wordt per

Nadere informatie

AFSPOELING/EROSIE. Goede landbouwpraktijken voor een betere waterkwaliteit. Afspoeling en erosie verminderen

AFSPOELING/EROSIE. Goede landbouwpraktijken voor een betere waterkwaliteit. Afspoeling en erosie verminderen AFSPOELING/EROSIE Goede landbouwpraktijken voor een betere waterkwaliteit Afspoeling en erosie verminderen HOU ONS WATER SCHOON TOPPS prowadis heeft als doel om vervuiling van het oppervlaktewater door

Nadere informatie

Sedimentbeheersing aan de bron

Sedimentbeheersing aan de bron Sedimentbeheersing aan de bron DEEL 1: SEDIMENTBEHEERSING OP HET LAND Petra Deproost Vlaams Planbureau voor Omgeving Waterforum Weg van sediment, 13 oktober 2017 Naar de bron van sediment in de waterlopen

Nadere informatie

Aanpak van erosie- en waterproblemen Riemst

Aanpak van erosie- en waterproblemen Riemst Gemeentelijk beleid in grensoverschrijdende plattelandsregio s studiebezoek La politique locale en milieu rural transfrontalier voyage d étude 23 maart 2012 Riemst, een prachtige plattelandsgemeente Aanpak

Nadere informatie

systematisch gemeten

systematisch gemeten K. Vandaele 1, O. Evrard 2, M. Swerts 3, J. Lammens 4, P. Priemen 4, B. van Wesemael 2, M. De Vrieze 3 Effect van erosiebestrijdingsmaatregelen in deelbekken Melsterbeek systematisch gemeten 1 Watering

Nadere informatie

Erosie in Vlaanderen. Samen werk maken van erosiebestrijding

Erosie in Vlaanderen. Samen werk maken van erosiebestrijding Erosie in Vlaanderen Samen werk maken van erosiebestrijding voorwoord Het voorwoord legt link uit tussen de voorgestelde groeikunstwerken en het nieuwe LNE dat begint te groeien. Korte uitleg over eco-kunst

Nadere informatie

Modellering van erosie en sedimenttransport in de onbevaarbare waterlopen in Vlaanderen

Modellering van erosie en sedimenttransport in de onbevaarbare waterlopen in Vlaanderen Modellering van erosie en sedimenttransport in de onbevaarbare waterlopen in Vlaanderen Nele Van Ransbeeck (VMM) Ivan Rocabado (Antea Group Belgium) Overzicht 1. Inleiding/doelstelling 2. Resultaten sedimentexport

Nadere informatie

Gingelom. Water en land... hand in hand. Water- en modderoverlast: waarom? Voorwoord ...

Gingelom. Water en land... hand in hand. Water- en modderoverlast: waarom? Voorwoord ... Gingelom...... Water en land... hand in hand Voorwoord Onze gemeente werd in het verleden vaak getroffen door water- en modderoverlast. Sedert het einde van de jaren 80 en het begin van de jaren 90 werden

Nadere informatie

T I I Grasbufferstroken

T I I Grasbufferstroken I Grasbufferstroken Grasbufferstroken Principe Een grasbufferstrook moet het afstromende water afremmen zodat het meegevoerde sediment in de strook wordt afgezet. Omdat de oppervlakte van de aaneengesloten

Nadere informatie

STRIPTILL IN DE MAISTEELT, MEER ERVARINGEN

STRIPTILL IN DE MAISTEELT, MEER ERVARINGEN STRIPTILL IN DE MAISTEELT, MEER ERVARINGEN Gert Van de Ven (Hooibeekhoeve/LCV) Koen Vrancken (PIBO Campus vzw) Jill Dillen (BDB) Mathias Abts (Departement Landbouw en Visserij) In het buitenland wordt

Nadere informatie

ADVIES betreffende wijziging randvoorwaarden erosie

ADVIES betreffende wijziging randvoorwaarden erosie ADVIES betreffende wijziging randvoorwaarden erosie SALV, 31 januari 2014 (nr. 2014-2) Contactpersoon SALV: Dirk Van Guyze 1 Inleiding Tijdens de vergadering van 13 december 2013 hechtte de Vlaamse Regering

Nadere informatie

T VII VII Bufferbekkens

T VII VII Bufferbekkens VII Bufferbekkens Bufferbekkens Principe Afstromend water en sediment worden tijdelijk opgevangen in een uitgegraven bekken. Doordat het water daarin stilstaat, kan het sediment bezinken en het water vertraagd

Nadere informatie

Bestrijden van bodemerosie

Bestrijden van bodemerosie Samenstelling: Katleen Gillijns, Jona Lambrechts, Kato Mennens, Liesbet Serlet, Maarten Stieperaere, Stijn Windey. Dossier: bestrijding van bodemerosie 22 Je eigen gevecht tegen de erosie loont! 23 Subsidies

Nadere informatie

CONTROLE EN CERTIFICERING VAN IPM

CONTROLE EN CERTIFICERING VAN IPM CONTROLE EN CERTIFICERING VAN IPM Om na te gaan of de professionele gebruiker van gewasbeschermingsmiddelen voldoet aan de toepassing van de richtlijnen, werd een checklist opgesteld waarbij snel nagegaan

Nadere informatie

Stefan Muijtjens. keukentafel, demo s, studiegroepen & waardenetwerken.

Stefan Muijtjens. keukentafel, demo s, studiegroepen & waardenetwerken. Stefan Muijtjens Ploegloze bodembewerking(ruim 15 jaar ervaring) Bedrijfseconomische begrotingen(rentabiliteit, rendement per ha of per uur, liquiditeit) Stadslandbouw & lage input landbouw Werkvormen:

Nadere informatie

Het bodembeleid in Vlaanderen. Martien Swerts Dienst Land en Bodembescherming Departement Leefmilieu, Natuur en Energie

Het bodembeleid in Vlaanderen. Martien Swerts Dienst Land en Bodembescherming Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Het bodembeleid in Vlaanderen Dienst Land en Bodembescherming Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Milieubeleidsplan 2011-2015 (MINA 4) Kader voor milieubeleid Om de 5 jaar Decretaal bepaald Per milieuthema

Nadere informatie

VIII Buffergrachten T VIII

VIII Buffergrachten T VIII VIII Buffergrachten Buffergrachten Principe Een buffergracht vangt afstromend water en sediment tijdelijk op en voert ze vertraagd af naar een waterloop, (gescheiden) riolering of andere buffervoorziening

Nadere informatie

BODEMBEWERKING BIJ SUIKERBIETEN WELKE KIEZEN?

BODEMBEWERKING BIJ SUIKERBIETEN WELKE KIEZEN? BODEMBEWERKING BIJ SUIKERBIETEN WELKE KIEZEN? Ronald Euben Wat vraagt de biet? 2 Bij de zaai Enkele (kleine) kluiten bovenaan (dichtslaan, erosie) Verkruimelde, aangedrukte laag (contact zaad bodem) Vaste,

Nadere informatie

CASUS: Erosiebestrijding in het deelbekken van de Melsterbeek Dieter Mortelmans, Rolinde Demeyer en Francis Turkelboom.

CASUS: Erosiebestrijding in het deelbekken van de Melsterbeek Dieter Mortelmans, Rolinde Demeyer en Francis Turkelboom. CASUS: Erosiebestrijding in het deelbekken van de Melsterbeek Dieter Mortelmans, Rolinde Demeyer en Francis Turkelboom. INBO.R.2013.10 D/2013/3241/040 Inhoudstafel Lijst van figuren... 5 Lijst van foto

Nadere informatie

Hoofdstuk 21 Ecosysteemdienst regulatie van erosierisico

Hoofdstuk 21 Ecosysteemdienst regulatie van erosierisico INBO.R.2014.2065899 Wetenschappelijke instelling van de Vlaamse overheid Natuurrapport - Toestand en trend van ecosystemen en ecosysteemdiensten in Vlaanderen TECHNISCH RAPPORT Hoofdstuk 21 Ecosysteemdienst

Nadere informatie

Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR. Watering van Sint-Truiden. (enkel het gesproken woord telt)

Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR. Watering van Sint-Truiden. (enkel het gesproken woord telt) Vrijdag 6 mei 2011 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Watering van Sint-Truiden (enkel het gesproken woord telt) Geachte voorzitter van de Watering, Mevrouw

Nadere informatie

PLOEGLOOS MAIS TELEN EROSIE BEPERKENDE TECHNIEKEN

PLOEGLOOS MAIS TELEN EROSIE BEPERKENDE TECHNIEKEN PLOEGLOOS MAIS TELEN EROSIE BEPERKENDE TECHNIEKEN WAAR? Invloed van diverse bodembewerkingssytemen op de fytotechnische omgeving en kostprijs van de teelt van mais (2007-2014) - Bottelare (Proefhoeve Bottelare

Nadere informatie

Administratieve procedures

Administratieve procedures Administratieve procedures Subsidies voor gemeentelijke erosiebestrijdingswerken Wie kan een subsidieaanvraag indienen? In het deel Administratieve bepalingen van de Code van Goede Praktijk Erosiebestrijdingswerken

Nadere informatie

Studievergadering Integraal waterbeleid. Oud-Heverlee, 15 januari 2016 Asse, 19 januari 2016

Studievergadering Integraal waterbeleid. Oud-Heverlee, 15 januari 2016 Asse, 19 januari 2016 Studievergadering Integraal waterbeleid Oud-Heverlee, 15 januari 2016 Asse, 19 januari 2016 1. Beheer van lokale waterlopen 2. Bestrijding van wateroverlast 3. Erosiebestrijding 1. Beheer van lokale waterlopen

Nadere informatie

ODE VAN GOEDE PRAKTIJK VOOR HET OPMAKEN VAN EEN GEMEENTELIJK EROSIEBESTRIJDINGSPLAN AANVULLINGEN DIENST LAND EN BODEMBESCHERMING

ODE VAN GOEDE PRAKTIJK VOOR HET OPMAKEN VAN EEN GEMEENTELIJK EROSIEBESTRIJDINGSPLAN AANVULLINGEN DIENST LAND EN BODEMBESCHERMING C ODE VAN GOEDE PRAKTIJK VOOR HET OPMAKEN VAN EEN GEMEENTELIJK EROSIEBESTRIJDINGSPLAN AANVULLINGEN DIENST LAND EN BODEMBESCHERMING Inhoudsopgave I Concrete invulling van een aantal te inventariseren elementen

Nadere informatie

Beste landbouwers, ambtenaren, bezoekers. Dames en heren,

Beste landbouwers, ambtenaren, bezoekers. Dames en heren, Donderdag 5 december 2013 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Studievoormiddag Bodem: de basis voor een duurzame aarde op Wereldbodemdag (Paleis 11 van Brussels

Nadere informatie

Diagnose van afspoeling en erosie van gewasbeschermingsmiddelen. Veldgids

Diagnose van afspoeling en erosie van gewasbeschermingsmiddelen. Veldgids Diagnose van afspoeling en erosie van gewasbeschermingsmiddelen Veldgids Velddiagnose: Praktisch Door een velddiagnose* zal u begrijpen welke weg het water zal volgen in het veld en in het afstroomgebied

Nadere informatie

Begeleidende nota minimale MTR-advisering

Begeleidende nota minimale MTR-advisering 1. Inleidend kader Begeleidende nota minimale MTR-advisering Met ingang van 1 januari 2015 is een volgende hervorming van het GLB in werking getreden. Deze hervorming bouwt verder op de eerder ingeslagen

Nadere informatie

Kansen voor NKG op zand

Kansen voor NKG op zand Kansen voor NKG op zand Sander Bernaerts DLV plant 14 juni Vessem NKG Niet Kerende Grondbewerking betekent het systematisch vermijden van intensief kerende of mengende grondbewerking en het zoveel mogelijk

Nadere informatie

WERK MAKEN VAN EROSIEBESTRIJDING

WERK MAKEN VAN EROSIEBESTRIJDING WERK MAKEN VAN EROSIEBESTRIJDING Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap Colofon Samenstelling en redactie: Karel Vandaele en Ireen Librecht Advies- en ingenieursbureau Soresma nv Hari Neven, Martien Swerts,

Nadere informatie

Erosiebestrijdingswerken Code van goede praktijk

Erosiebestrijdingswerken Code van goede praktijk Erosiebestrijdingswerken Code van goede praktijk Erosiebestrijdingswerken Code van goede praktijk Gemeentelijke inrichtingswerken in het kader van het Erosiebesluit Uitgave Vlaamse Overheid Departement

Nadere informatie

Infomoment niet-kerende bodembewerking & aardappeldrempels

Infomoment niet-kerende bodembewerking & aardappeldrempels Erosie in de akkerbouw: knelpunten en oplossingen Infomoment niet-kerende bodembewerking & aardappeldrempels Maandag 5 september 2016 I 13.30u - 16.30u Lamonstraat I 9690 Kluisbergen Programma 13.30u Verwelkoming

Nadere informatie

Toekomst bemesting aardappelen. Bart Debussche 31/01/2017

Toekomst bemesting aardappelen. Bart Debussche 31/01/2017 Toekomst bemesting aardappelen Bart Debussche 31/01/2017 Overzicht Terugblik Evolutie Toekomst 1. Bemestingsnormen 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012

Nadere informatie

Agrobiodiversiteit in Vlaanderen Hoe ondersteunt, stimuleert en verplicht de overheid hierin?

Agrobiodiversiteit in Vlaanderen Hoe ondersteunt, stimuleert en verplicht de overheid hierin? Agrobiodiversiteit in Vlaanderen Hoe ondersteunt, stimuleert en verplicht de overheid hierin? Abts Mathias Departement Landbouw en Visserij Inhoudstafel * Inleiding: wat is duurzame landbouw? * Verplichtingen

Nadere informatie

Verbeter de bodem Blijf ervan af!

Verbeter de bodem Blijf ervan af! Verbeter de bodem Blijf ervan af! Combinatie rijpaden en gereduceerde grondbewerking Wijnand Sukkel, Wiepie Haagsma Derk van Balen, e.a. Grondbewerking en bodemverdichting Hoofdgrondbewerking o.a. ingezet

Nadere informatie

DEMETERtool in de praktijk. Pilootstudie bij 50 Vlaamse landbouwers

DEMETERtool in de praktijk. Pilootstudie bij 50 Vlaamse landbouwers DEMETERtool in de praktijk Pilootstudie bij 50 Vlaamse landbouwers Slotevenement 7 maart 2016 Landbouwbedrijven 50 bedrijven (10 per provincie) op vrijwillige basis verschillende types landbouwbedrijf

Nadere informatie

GOMEROS: teelt van groenten en maïs op erosiegevoelige percelen

GOMEROS: teelt van groenten en maïs op erosiegevoelige percelen GOMEROS: teelt van groenten en maïs op erosiegevoelige percelen Studiedag Ruraal netwerk Maarkedal 29 juni 2017 Overzicht Proefveldresultaten maïs Niet-kerende bodembewerking en strip-till Vollevelds zaaien

Nadere informatie

1. Perceel met uniforme helling

1. Perceel met uniforme helling Omschrijving van types hellingen in het kader van de toepassing van het keuzepakket bufferstrook op percelen met een hoge of zeer hoge erosiegevoeligheid om te voldoen aan de randvoorwaarden erosie 1.

Nadere informatie

1. Perceel met uniforme helling

1. Perceel met uniforme helling Omschrijving van types hellingen in het kader van de toepassing van het keuzepakket bufferstrook op percelen met een hoge of zeer hoge erosiegevoeligheid om te voldoen aan de randvoorwaarden erosie 1.

Nadere informatie

ideeën voor een krachtdadig lokaal milieu- en natuurbeleid III. THEMA WATER

ideeën voor een krachtdadig lokaal milieu- en natuurbeleid III. THEMA WATER III. THEMA WATER Geen leven zonder water, en dat geldt ook voor uw stad of gemeente. De herwaardering van waterlopen hebben onmiskenbaar een enorm positief effect op de directe leefomgeving. De bewoners

Nadere informatie

Thema 1: organisch. materiaal en biodiversiteit. Jan Valckx Provincie Limburg (B)

Thema 1: organisch. materiaal en biodiversiteit. Jan Valckx Provincie Limburg (B) Thema 1: organisch Union européenne - Europese Unie Fonds Européen de Développement Régional materiaal en biodiversiteit Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling Jan Valckx Provincie Limburg (B) Interreg

Nadere informatie

Samenwerking Land & Water

Samenwerking Land & Water Anders omgaan met land en water Werkbezoek van Mevr. Joke Schauvliege Vlaams minister van Leefmilieu, Natuur en Cultuur aan de Watering van Sint-Truiden 6 mei 2011 Karel Vandaele, Jo Lammens en Peter Priemen

Nadere informatie

Groenbemesters 2015-2016. Een vruchtbare investering

Groenbemesters 2015-2016. Een vruchtbare investering Groenbemesters 2015-2016 Een vruchtbare investering Beste akkerbouwer, Gezondheid, structuur en een goed bodemleven van de bodem verbeteren de opbrengst van teeltgewassen en hiermee ook uw bedrijfsresultaat.

Nadere informatie

BEHEEROVEREENKOMSTEN. Sebastiaan Hanoulle Bedrijfsplanner Heuvelland-Poperinge-Vleteren

BEHEEROVEREENKOMSTEN. Sebastiaan Hanoulle Bedrijfsplanner Heuvelland-Poperinge-Vleteren BEHEEROVEREENKOMSTEN Sebastiaan Hanoulle Bedrijfsplanner Heuvelland-Poperinge-Vleteren LANDBOUW + NATUUR i.p.v. landbouw vs. natuur 13/03/2017 2 Beheerovereenkomsten Wat? Vrijwillig Overeenkomst VLM -

Nadere informatie

Financiële en praktische ondersteuning bij de aanleg en het onderhoud van kleine landschapselementen door particulieren en/of landbouwers

Financiële en praktische ondersteuning bij de aanleg en het onderhoud van kleine landschapselementen door particulieren en/of landbouwers Financiële en praktische ondersteuning bij de aanleg en het onderhoud van kleine landschapselementen door particulieren en/of landbouwers Meer info of vragen: contacteer sarah.geers@bosplus.be of bel 09/264.90.54

Nadere informatie

Bereken voor uw akker- en groentepercelen eenvoudig zelf: de organische koolstofevolutie de stikstof- en fosforbalans

Bereken voor uw akker- en groentepercelen eenvoudig zelf: de organische koolstofevolutie de stikstof- en fosforbalans Demetertool Vlaanderen is open ruimte Bereken voor uw akker- en groentepercelen eenvoudig zelf: de organische koolstofevolutie de stikstof- en fosforbalans LNE Groenbedekker Gele mosterd De online Demetertool

Nadere informatie

EVALUATIE EROSIEKNELPUNTEN

EVALUATIE EROSIEKNELPUNTEN EVALUATIE EROSIEKNELPUNTEN IN DE GEMEENTE BRAKEL De gegevens in dit document worden enkel meegedeeld ter informatie. De Vlaamse overheid en de auteurs kunnen niet aansprakelijk gesteld worden voor de schade

Nadere informatie

Bodemkundige Dienst van België

Bodemkundige Dienst van België onafhankelijke v.z.w. spin-off KULeuven(1945) ± 100 medewerkers www.bdb.be Certalent Advies BDB-West (Roeselare) Hoofdzetel (Heverlee) land- en tuinbouw milieuhygiëne bodemhygiëne Analyse SPB Environnement

Nadere informatie

BODEMBREED INTERREG Alternatieven voor Niet Kerende Grondbewerking

BODEMBREED INTERREG Alternatieven voor Niet Kerende Grondbewerking BODEMBREED INTERREG Alternatieven voor Niet Kerende Grondbewerking Literatuurstudie erosiebestrijding in combinatie met ploegen op lössgronden Onderdeel: Werkgroep 3 Document: Literatuurstudie Tijdstip:

Nadere informatie

ir. L. Delanote, ir. A. Beeckman PCBT vzw Kruishoutem, 16 maart 2011

ir. L. Delanote, ir. A. Beeckman PCBT vzw Kruishoutem, 16 maart 2011 ir. L. Delanote, ir. A. Beeckman PCBT vzw Kruishoutem, 16 maart 2011 De vruchtbaarheid en de biologische activiteit van de bodem worden behouden en verbeterd - Door de teelt van vlinderbloemigen, groenbemesters

Nadere informatie

Groenbemesters 2015-2016. Een vruchtbare investering

Groenbemesters 2015-2016. Een vruchtbare investering Groenbemesters 2015-2016 Een vruchtbare investering Beste akkerbouwer, Gezondheid, structuur en een goed bodemleven van de bodem verbeteren de opbrengst van teeltgewassen en hiermee ook uw bedrijfsresultaat.

Nadere informatie

Rijpaden, een systeem voor duurzaam bodembeheer

Rijpaden, een systeem voor duurzaam bodembeheer Inhoud Rijpaden, een systeem voor duurzaam bodembeheer Bert Vermeulen Ervaringen met rijpadenteelt op kleigrond Bodemvriendelijk oogsten in rijpadenteelt Actueel: minder grondbewerken in rijpadenteelt

Nadere informatie

Wintergranen voor waterberging

Wintergranen voor waterberging Wintergranen voor waterberging DLV Plant Postbus 6207 5960 AE Horst Expeditiestraat 16 a In opdracht van Productschap Akkerbouw Postbus 908 2700 AX Zoetermeer Gefinancierd door Productschap Akkerbouw Postbus

Nadere informatie

SPNA SPNA. Laboratorium. Directzaai. Directzaai 12-1-2011. Minimale grondbewerking in het Oldambt Ervaringen SPNA 2003 2010

SPNA SPNA. Laboratorium. Directzaai. Directzaai 12-1-2011. Minimale grondbewerking in het Oldambt Ervaringen SPNA 2003 2010 12-1-211 SPNA Stichting Proefboerderijen Noordelijke Akkerbouw: 12-1-211 Minimale grondbewerking in het Oldambt Ervaringen SPNA 23 21 Masterclass Niet-Kerende Grondbewerking Jaap van t Westeinde www.spna.nl

Nadere informatie

Vanggewas na mais ook goed voor de boer

Vanggewas na mais ook goed voor de boer Vanggewas na mais ook goed voor de boer Gaat u meer aandacht aan uw groenbemester besteden? Janjo de Haan 12 februari 2015 Verschil tussen vanggewas en groenbemester (Stikstof)vanggewas Onbemest 1e doel

Nadere informatie

Bekkenvoortgangsrapport 2011 Bovenscheldebekken Bijlage 3

Bekkenvoortgangsrapport 2011 Bovenscheldebekken Bijlage 3 Bekkenvoortgangsrapport 2011 Bovenscheldebekken Bijlage 3 Jaarlijkse opvolging van de aanbevelingen m.b.t. erosie en sedimenttransport geformuleerd op de Erosiedag Bovenschelde- en Denderbekken (13 november

Nadere informatie

Beperken van water- en modderoverlast door aanleg kleine dammen in landbouwgebied

Beperken van water- en modderoverlast door aanleg kleine dammen in landbouwgebied K. Vandaele, P. Priemen, J. Lammens, F. Creemers Watering van Sint-Truiden / Interbestuurlijke Samenwerking Land & Water B. van Wesemael Université Catholique de Louvain, Geography Department M. Swerts

Nadere informatie

1. De Vlaamse Toezichtcommissie voor het elektronische bestuurlijke gegevensverkeer (hierna: "VTC");

1. De Vlaamse Toezichtcommissie voor het elektronische bestuurlijke gegevensverkeer (hierna: VTC); Vlaamse Toezichtcommissie voor het elektronische bestuurlijke gegevensverkeer Beraadslaging VTC nr. 17/2014 van 9 juli 2014, zoals gewijzigd bij beraadslaging VTC nr. 32/2016 van 14 september 2016 Betreft:

Nadere informatie

Erosie. Erosie? We laten hier de winderosie buiten beschouwing, omdat deze vorm van erosie slechts zelden voorkomt in Wallonië.

Erosie. Erosie? We laten hier de winderosie buiten beschouwing, omdat deze vorm van erosie slechts zelden voorkomt in Wallonië. Erosie Fiche 1 Bodems die op stap gaan... Verklaring van het schema fiche De magie van de bodem Grond die aan erosie wordt blootgesteld, wordt door de regen weggespoeld en komt hellingafwaarts terecht.

Nadere informatie

1 Aanduiding van focusgebieden en focusbedrijven

1 Aanduiding van focusgebieden en focusbedrijven MAP V Aanduiding van focusgebieden en focusbedrijven Normen voor stikstofbemesting Normen voor fosforbemesting 1 Aanduiding van focusgebieden en focusbedrijven Gebieden waar de nitraatconcentraties in

Nadere informatie

MiraT2005-09Def 28-11-2005 00:37 Pagina 160

MiraT2005-09Def 28-11-2005 00:37 Pagina 160 MiraT25-9Def 28-11-25 :37 Pagina 16 E n w a t d e n k t E u r o p a o v e r b o d e m? Bodembedreiging kent vele vormen: erosie, afname van het gehalte aan organische stof, lokale en diffuse verontreinigingen,

Nadere informatie

Infosessies nieuw GLB: Vergroening

Infosessies nieuw GLB: Vergroening Infosessies nieuw GLB: Vergroening 9 september 2014 Deze presentaties zijn door het Vlaams Gewest met de meeste zorg en nauwkeurigheid opgesteld op basis van de meest actuele beschikbare informatie. Er

Nadere informatie

Welkom op dit feestelijk moment ter gelegenheid van 10 jaar. beheerovereenkomsten in Oost-Vlaanderen. Vandaag sta ik graag

Welkom op dit feestelijk moment ter gelegenheid van 10 jaar. beheerovereenkomsten in Oost-Vlaanderen. Vandaag sta ik graag Woensdag 29 juni 2011 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR 10 jaar beheerovereenkomsten (in Oost-Vlaanderen) Mijnheer de gedelegeerd bestuurder, Geachte genodigden,

Nadere informatie

OPROEP DEMONSTRATIEPROJECTEN DUURZAME LANDBOUW 2015

OPROEP DEMONSTRATIEPROJECTEN DUURZAME LANDBOUW 2015 PERSMEDEDELING Vrijdag 26 juni 2015 DEPARTEMENT LANDBOUW EN VISSERIJ OPROEP DEMONSTRATIEPROJECTEN DUURZAME LANDBOUW 2015 Het Departement Landbouw en Visserij doet in het kader van het Programmeringsdocument

Nadere informatie

Auteurs: Foto s: werden beschikbaar gesteld door de verschillende TOPPS prowadis partners, USDA, technische experten

Auteurs: Foto s: werden beschikbaar gesteld door de verschillende TOPPS prowadis partners, USDA, technische experten 1 De TOPPS projecten startten in 2005 met een eerste 3-jarig project, het TOPPS-project, om vervuiling van het oppervlaktewater door puntbronnen van gewasbeschermingsmiddelen tegen te gaan. Dit project

Nadere informatie

Agroforestry in Vlaanderen

Agroforestry in Vlaanderen Agroforestry in Vlaanderen Agroforestry in Vlaanderen Voordelen Ervaringen in gematigde streken Agroforestry in Frankrijk: een gevorderde case Potentieel en obstakels voor Vlaanderen Agroforestry: What

Nadere informatie

MINISTERIE VAN DE VLAAMSE GEMEENSCHAP

MINISTERIE VAN DE VLAAMSE GEMEENSCHAP MINISTERIE VAN DE VLAAMSE GEMEENSCHAP 4 JUNI 1999. - Ministerieel besluit betreffende het toepassen van milieuvriendelijke landbouwproductiemethoden ter uitvoering van de Verordening (EEG) nr. 2078/92

Nadere informatie

inagro Code van goede praktijk bodembescherming advies organische koolstofgehalte en zuurtegraad ONDERZOEK & ADVIES IN LAND- & TUINBOUW

inagro Code van goede praktijk bodembescherming advies organische koolstofgehalte en zuurtegraad ONDERZOEK & ADVIES IN LAND- & TUINBOUW inagro ONDERZOEK & ADVIES IN LAND- & TUINBOUW Code van goede praktijk bodembescherming advies gehalte en zuurtegraad 2 Toelichting resultaten MTR_versie 2011 ORGANISCHE KOOLSTOF Organische stof en in de

Nadere informatie

GRASBUFFERSTROOK ACTIE IN DE STRIJD TEGEN AFSPOELING EN EROSIE LOCATIE

GRASBUFFERSTROOK ACTIE IN DE STRIJD TEGEN AFSPOELING EN EROSIE LOCATIE GRASBUFFERSTROOK De grasbufferstrook vormt een barrière tegen afstromend water en erosie. Door het afstromende water af te remmen en in de bodem te laten infiltreren kan het meegevoerde sediment in de

Nadere informatie

Minder grondbewerking in de maïsteelt. Technieken & onderzoeksresultaten Joachim Deru

Minder grondbewerking in de maïsteelt. Technieken & onderzoeksresultaten Joachim Deru Minder grondbewerking in de maïsteelt Technieken & onderzoeksresultaten Joachim Deru Inhoud Waarom minder intensieve grondbewerking? Hoe minder intensieve grondbewerking? Onderzoek bodem & mais Proefveldbezoek

Nadere informatie

Resultaten meerjarenproef: bewerking van de ploegzool bij nietkerende grondbewerking (NKG)

Resultaten meerjarenproef: bewerking van de ploegzool bij nietkerende grondbewerking (NKG) PROSENSOLS Resultaten meerjarenproef: bewerking van de ploegzool bij nietkerende grondbewerking (NKG) Doelstellingen De ploegzool is een verdichte laag in de bodem die weinig water doorlaat en moeilijker

Nadere informatie

BODEMVERKENNER DOV. Katrien Oorts, LNE-ALBON

BODEMVERKENNER DOV. Katrien Oorts, LNE-ALBON BODEMVERKENNER DOV Katrien Oorts, LNE-ALBON OVERZICHT Inleiding Functionaliteiten bodemverkenner Overzicht kaartlagen bodem Vooruitblik INLEIDING: DE BODEMVERKENNER Wat? Nieuwe online geografische viewer

Nadere informatie

Landbouwkundig belang van een goede waterhuishouding Everhard van Essen Jan van Berkum

Landbouwkundig belang van een goede waterhuishouding Everhard van Essen Jan van Berkum Landbouwkundig belang van een goede waterhuishouding Everhard van Essen Jan van Berkum Aequator Groen & Ruimte bv Opzet presentatie Wat is het belang van een goede waterhuishouding? Wat is een optimale

Nadere informatie

Verslag INFO-AVOND WATEROVERLAST Charleroyhoeve 14 november 2011

Verslag INFO-AVOND WATEROVERLAST Charleroyhoeve 14 november 2011 Verslag INFO-AVOND WATEROVERLAST Charleroyhoeve 14 november 2011 Zones Potaarde, Sprietmolenstraat, Oude Baan, Hof Ter Weerdestraat, Warandestraat, Beemdenstraat Aanwezig: - Gemeente: Marleen Mertens,

Nadere informatie

CODE VAN GOEDE PRAKTIJK BODEMBESCHERMING

CODE VAN GOEDE PRAKTIJK BODEMBESCHERMING CODE VAN GOEDE PRAKTIJK BODEMBESCHERMING VERSIE januari 2008 INHOUDSTAFEL 1 Inleiding... 2 2 Wettelijk kader... 3 3 Definities en limietwaarden... 4 3.1 Definities... 4 3.2 Limietwaarden organische koolstofgehalte...

Nadere informatie

Gemeentelijk erosiebestrijdingsplan Anzegem. Gemeente Anzegem Intercommunale Leiedal. 05/09631/rd. Juni 2007

Gemeentelijk erosiebestrijdingsplan Anzegem. Gemeente Anzegem Intercommunale Leiedal. 05/09631/rd. Juni 2007 Gemeentelijk erosiebestrijdingsplan Anzegem Gemeente Anzegem Intercommunale Leiedal 05/09631/rd Juni 2007 Gemeente Anzegem Dorpsplein z/n 8570 Anzegem Intercommunale Leiedal President Kennedypark 10 8500

Nadere informatie

CODE VAN GOEDE PRAKTIJK

CODE VAN GOEDE PRAKTIJK CODE VAN GOEDE PRAKTIJK VOOR HET OPMAKEN VAN EEN GEMEENTELIJK EROSIEBESTRIJDINGSPLAN A F D E L I N G L A N D Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap CODE VAN GOEDE PRAKTIJK VOOR HET OPMAKEN VAN EEN GEMEENTELIJK

Nadere informatie

1.1 Akkerranden voor natuurlijke plaagbeheersing (en méér) Workshopspreker: Frans van Alebeek

1.1 Akkerranden voor natuurlijke plaagbeheersing (en méér) Workshopspreker: Frans van Alebeek 1.1 Akkerranden voor natuurlijke plaagbeheersing (en méér) Workshopspreker: Frans van Alebeek Heeft u ervaring met akkerranden? 1 Met intensivering zijn we RANDvoorwaarden uit het oog verloren Bloemen

Nadere informatie

Organische stof: stof tot nadenken

Organische stof: stof tot nadenken Wereld Bodemdag Organische stof: stof tot nadenken Steven Sleutel Universiteit Gent Vakgroep Bodembeheer Bodem organische stof (BOS) O,H C S P N Landbouwgrond organische koolstof (OC) voorraad 0-30cm Bron:

Nadere informatie

Praktijkgids gewasbecherming: katern IPM Openluchtgroenten. Vlaamse overheid Beleidsdomein Landbouw en Visserij

Praktijkgids gewasbecherming: katern IPM Openluchtgroenten. Vlaamse overheid Beleidsdomein Landbouw en Visserij Praktijkgids gewasbecherming: katern IPM Openluchtgroenten Vlaamse overheid Beleidsdomein Landbouw en Visserij PRAKTIJKGIDS GEWASBESCHERMING KATERN IPM OPENLUCHTGROENTEN Entiteit: Departement Landbouw

Nadere informatie

MINISTERIE VAN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

MINISTERIE VAN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST MINISTERIE VAN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 19 NOVEMBER 1998. - Besluit van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering inzake de bescherming van het water tegen de verontreiniging door nitraten uit agrarische

Nadere informatie

Situering van de watertoets in het Decreet Integraal Waterbeleid

Situering van de watertoets in het Decreet Integraal Waterbeleid Situering van de watertoets in het Decreet Integraal Waterbeleid Filip Raymaekers VMM afdeling Operationeel Waterbeheer Voorzitter CIW Werkgroep Watertoets Situering van de watertoets in het Decreet Integraal

Nadere informatie

Aan de slag met. niet-kerende grondbewerking

Aan de slag met. niet-kerende grondbewerking Aan de slag met niet-kerende grondbewerking 2 Niet-kerende grondbewerking Voorwoord Monique Swinnen, gedeputeerde voor land- en tuinbouw Vlaams-Brabant Glooiende hellingen leveren een prachtig landschap

Nadere informatie