Een opdrachtgever in actie een kritische beschouwing

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Een opdrachtgever in actie een kritische beschouwing"

Transcriptie

1 Een opdrachtgever in actie een kritische beschouwing Inleiding In het college van B&W van een willekeurige gemeente is besloten om akkoord te gaan met het voorstel van de wethouder voor het bouwen van een nieuwe school. Op basis van de onderbouwing krijgt de wethouder de opdracht van het College om e.e.a. in gang te zetten. Hij voert daartoe overleg met het ambtelijk apparaat om afspraken te maken over de realisatie. In dat stadium krijgt het verloop van het verdere project een eigenaardige wending en gaat de wethouder zelf de rol van opdrachtgever of bouwheer op zich nemen. De belangrijkste reden is waarschijnlijk het feit dat de wethouder geen vertrouwen heeft in het ambtelijk apparaat dat deze het project op tijd en binnen budget kan afronden. Een duidelijk signaal waar blijkbaar niets mee wordt gedaan... Theorie De kritische beschouwing wordt gemaakt met behulp van het borgingsmodel 1 zoals is weergegeven in de figuur hiernaast. Met dit model wordt het ontstaan van een project vanuit hiërarchische organisatie weergegeven hoe een project, als onderdeel van een investeringstraject, feitelijk ontstaat. Doelstellingen doelstellingen Bestuursniveau directie Maar ook wordt weergegeven hoe dit project bepalend niveau van de organisatie verankerd of geborgd is in de organisatie. In business vraag deze context gaat het om de nieuwbouw van case een school binnen een gemeentelijke organisatie. Een korte beschrijving van het model Lijnmanagement opdrachtgever Bijdrage bijdrage aan leverend niveau de doelstellingen waarin drie niveau s onderkend worden: opdracht project primaire het doelstellingen bepalend niveau: interface plan dit is het niveau waarop de doelstellingen van een organisatie worden geformuleerd. Resultaat interne afdeling of resultaat van projectmanager leverend niveau externe leverancier het project Dit kan het bestuur van een organisatie Borgingsmodel Kremer zijn, maar evengoed een business unit of afdeling binnen een organisatie het bijdrage leverend niveau: als de doelstelling is vastgelegd, wordt nagegaan welk organisatieonderdeel een bijdrage kan leveren aan het bereiken van de doelstelling. Vervolgens wordt bepaald welke investering gedaan moet worden om deze bijdrage te kunnen leveren, vastgelegd in een investeringsvoorstel of businesscase. Dit is het niveau waar de rol van opdrachtgever wordt belegd. het resultaat leverend niveau: op basis van de businesscase wordt de opdracht verstrekt tot het leveren van het gewenste 1 zie de kloof: welke kennis heeft een opdrachtgever nodig? - Wortmann en Kremer

2 prestatie of resultaat, nodig om de bijdrage aan het bereiken van de doelstelling te leveren. Dit is het niveau van het project. Het gebruik en de verdere invulling hangt af van een diverse factoren die per geval aanzienlijk kunnen verschillen. Het model is echter breed toepasbaar binnen een bedrijf, business unit, afdeling of gemeentelijke organisatie. Beschouwing Als we kijken naar de nieuwbouw van de school, zijn er een aantal actoren of stakeholders die een belangrijke rol spelen of kunnen gaan spelen: de wethouder: hij of zij is degene die het initiatief heeft genomen en zich sterk maakt voor de nieuwbouw; de gemeentesecretaris of algemeen directeur van het ambtelijk apparaat; de directeur gemeente gebouwen; de directeur van de school; de opdrachtnemer of aannemer; de projectmanager realisatie. Om te kunnen bepalen waar het opdrachtgeverschap (of bouwheer) idealiter komt te liggen, kan gebruik gemaakt worden van het borgingsmodel. Hierbij wordt even voorbij gegaan aan de interne politieke perikelen. Deze kunnen in een later stadium worden meegenomen. De eerste vraag die gesteld kan worden is de nieuwbouw van een school : aan welke doelstelling binnen het college of het ambtelijk apparaat levert de nieuwbouw een bijdrage? Belangrijk is om de reden van deze nieuwbouw te achterhalen. Gaat het om de persoonlijke ambitie van de wethouder? Is het onderdeel van de basisfaciliteiten van een nieuwbouwwijk (uitbreiding capaciteit) of gaat het om de vervanging van een huidig gebouw om redenen van efficiency en kostenbesparing? Stel dat we in deze context uitgaan van de behoefte aan uitbreiding van de capaciteit, met in het achterhoofd de persoonlijke ambitie van de wethouder. Dat betekent dat daarmee het doelstellingen bepalend niveau is gedefinieerd: namelijk een vertegenwoordiger van het College van B&W, in de persoon van de wethouder. Een tweede vraag die gesteld kan worden betreft de onderbouwing op basis waarvan besloten is het traject te starten: wie heeft deze studie (verder te noemen businesscase) opgesteld? En wie zijn er bij betrokken geweest. Het antwoord op deze vraag is in zoverre belangrijk omdat het bij het opstellen van een businesscase niet alleen om het resultaat gaat, maar ook om het proces er naar toe. Het is een eerste stap in het committen van betrokkenen aan de nieuwbouw van de school. In het borgingsmodel wordt de businesscase gepositioneerd als een afspraak tussen de directeur of manager die de rol van opdrachtgever heeft en de vertegenwoordiger van het doelstellingen bepalend niveau: de wethouder. Als de businesscase een initiatief is geweest van de wethouder en vervolgens belegd is bij een externe partij, is dit een gemiste kans. Maar ook het begin van de weg die vervolgens is ingeslagen. Belangrijk uitgangspunt in het borgingsmodel is het eigenaarschap van de businesscase: deze behoort te liggen bij de opdrachtgever. In dit geval ligt het eigenaarschap van de businesscase blijkbaar bij de wethouder.

3 Interessant in deze context is ook de rol van de gemeentesecretaris of algemeen directeur. In deze beschouwing ga ik er van uit dat de portefeuille bouw niet bij de algemeen directeur ligt, maar bij de directeur gemeentelijke bouw of gemeentewerken. In grotere gemeenten is dat vaak het geval. In feite is de rol van de algemeen directeur de liaison tussen het College van B&W, waar over het algemeen de doelstellingen worden gedefinieerd, en het ambtelijk apparaat waar de bijdrage aan het halen van de doelstellingen wordt geleverd. Hij of zij kan worden gezien als degene die het College van B&W vertegenwoordigt naar het ambtelijk apparaat. En omgekeerd. In het borgingsmodel wordt de algemeen directeur dan ook gezien als degene die de eigenaar wordt van de doelstellingen zoals deze zijn gedefinieerd door het College. Als zodanig zit hij of zij eveneens op het doelstellingen bepalend niveau in het model. De algemeen directeur is, in deze context, vooral degene die binnen zijn ambtelijk apparaat nagaat wie van het management de juiste bijdrage kan leveren om één of meerdere van de doelstellingen te bereiken. Vanuit deze positie is hij of zij degene die dan ook verantwoordelijk is voor bij zijn eigen management. In de context van de nieuwbouw van een school zal dat de directeur gemeente gebouwen worden. Afhankelijk van de grootte van de gemeente en het bijbehorend apparaat, kan worden overwogen om het opdrachtgeverschap nog een echelon lager te leggen. Namelijk bij een manager binnen de afdeling gemeente gebouwen. In het borgingsmodel wordt er vanuit gegaan dat het opdrachtgeverschap in principe zo laag mogelijk in de organisatie belegd dient te worden. Maar wel op een dusdanig niveau dat de betreffende manager, in de rol van opdrachtgever, over voldoende mandaat beschikt om deze rol goed te kunnen vervullen. De businesscase, als afspraak tussen de manager in de rol van opdrachtgever en zijn of haar leidinggevende, vormt hiervoor de basis. In deze context houden we het erop dat de directeur gemeente gebouwen de eigenaar van de businesscase en dus de opdrachtgever voor het te realiseren schoolgebouw wordt. Dit mede vanwege het voldoen aan de ambities van de wethouder. Overigens dient opgemerkt te worden dat er, naast de nieuwbouw van de school, sprake kan zijn van meerdere projecten. Weliswaar niet van de omvang van de nieuwbouw, maar wel projecten die de bouw van de school of het gebruik ervan kunnen beïnvloeden. Dat is bijvoorbeeld het geval als er een school wordt gebouwd die qua inrichting is afgestemd op een nieuwe manier van onderwijs geven. In dat geval zal het eigen schoolteam voorbereid moeten worden op hun veranderende manier van lesgeven, passend bij het nieuwe gebouw. Helaas zijn er recente voorbeelden waarin het op dit punt is misgegaan. Het onderkennen van deze aandachtsgebieden ligt op het niveau van de businesscase. Van hieruit zullen dergelijke projecten eveneens gestart moeten worden door de opdrachtgever. Dat is niet de verantwoordelijkheid van de aannemer. Indien op deze manier wordt benaderd, kan worden voorkomen dat er sprake is van duaal opdrachtgeverschap: namelijk een bestuurlijk opdrachtgever én een ambtelijk opdrachtgever. In onze visie (Wortmann en Kremer, 2010) is het duaal opdrachtgeverschap een zeer ongewenste situatie. Als projectmanager zou je dit ook niet moeten willen. Want met wie maak je in dat geval de afspraken en aan wie leg je verantwoording af. Echter, als projectmanager zit je vaak niet in de positie om dit te veranderen. Het is de algemeen directeur die er op moet toezien dat duaal opdrachtgeverschap wordt voorkomen.

4 Er van uitgaande dat je taken kan delegeren maar verantwoordelijkheden niet, hanteren wij in onze visie evenmin het begrip gedelegeerd opdrachtgever. De opdrachtgever blijft, in deze context, de directeur gemeente gebouwen. Een reden om taken te delegeren is bijvoorbeeld het opstellen van een ontwerp en een bijbehorend bestek op basis van het Programma van Eisen. Of, als het bestek er ligt, de fase van aanbesteden. In geen van deze gevallen kan er sprake zijn van een gedelegeerd opdrachtgever. Verstandiger is het om een interne projectmanager te benoemen, verantwoordelijk voor één of meerdere van deze taken. Nogmaals de businesscase, als basis voor het leveren van de bijdrage, is een afspraak tussen de opdrachtgever en zijn leidinggevende. Als blijkt dat er tijdens de ontwerpfase sprake is van gewenste of noodzakelijke wijzigingen in de businesscase, is dit een verantwoordelijkheid van de opdrachtgever om hierover tot overeenstemming te komen. Met de algemeen directeur c.q. wethouder. Primair de verantwoordelijkheid van de opdrachtgever en zeker niet van de projectmanager of aannemer. Als laatste gaat het om het aanbesteden van het nieuwbouw project op basis van het ontwerp en het bestek. Als opdrachtgever wil je maximale zekerheid over de haalbaarheid van het nieuwe schoolgebouw wat betreft budget, kwaliteit en tijd. Een gedegen projectplan vormt hiervoor de basis. Met een dergelijk plan is de opdrachtgever in staat om de algemeen directeur en wethouder gerust te stellen wat betreft een tijdige en goede oplevering van de school. Uiteraard valt er nog veel meer te zeggen over het op de juiste manier beleggen van de rol van opdrachtgever. Ik realiseer mij dat het afhangt van vele factoren. Factoren die in dit toneelstuk niet bekend zijn of onvoldoende bekend. Het zou te ver voeren om al deze variabelen te benoemen en daarvoor mogelijke scenario s te bedenken. Dat is niet de opzet van deze kritische beschouwing. Het gaat om het inzicht hoe een dergelijk assignment process verloopt en wat de overwegingen hierbij kunnen zijn. Ideale situatie De ideale situatie is dat de algemeen directeur in staat is geweest het opdrachtgeverschap op de juiste manier te beleggen bij de directeur gemeente gebouwen, Op een manier waarin de belangrijkste actoren zich kunnen vinden en vertrouwen hebben in de goede afloop van het gehele investeringstraject waar het nieuwbouwproject een onderdeel van is. Om deze tijdelijke structuur inzichtelijk te maken en de centrale rol van opdrachtgever als regisseur te benadrukken, maak ik gebruik van het i-governance model 2. De linker- en rechterkolom vertegenwoordigen de staande organisatie van respectievelijk de gemeentelijke organisatie en die van de aannemer. De middelste kolom is het tijdelijke investerings- Doelstellingen bepalend niveau Bijdrage leverend niveau Resultaat leverend niveau gemeente domein Algemeen directeur Business Management Business deskundigen Wortmann en Kremer het i-governance model duaal management investerings domein Stuurgroep Bouwheer Project Manager Realisatie regievoering bouw domein Directeur Bedrijfsleider Bouw specialisten 2 het i-governance model van Wortmann en Kremer is een besturingsmodel voor investeringstrajecten en primair bedoeld voor opdrachtgevers. Voor meer achtergrond informatie zie opdrachtgever.eestum.eu

5 traject met daarin de opdrachtgever centraal. Van hieruit voert hij of zij de regie over de verschillende (primaire) actoren zoals deze in het model zijn aangegeven. Even in het kort: zowel de directeur gemeente gebouwen als de schooldirecteur zijn in dit model geplaatst in het gemeentedomein onder business management. Ervan uitgaande dat de directeur van de school niet is ondergebracht onder een apart bestuur. De deskundigen zoals opzichters, financiële experts, onderwijzers, etc worden gezien als de business deskundigen. Zij worden gedurende de uitvoering van het project hierbij betrokken. Benodigde kennis en capaciteit voor het project wordt van hieruit geleverd. Het business management kan hierop invloed uitoefenen. Hetzelfde geldt voor de bouwspecialisten: constructeurs, uitvoerders, onderaannemers, etc worden genoemd als bouw deskundigen. Met dit model wordt de centrale regierol van de opdrachtgever of bouwheer duidelijk. Op deze manier zijn de belangrijkste actoren in kaart gebracht en kan hij invloed uitoefenen op deze actoren met als doel een soepel verloop van het project. De rol van regisseren ligt primair bij de opdrachtgever en niet bij de projectmanager. Deze laatste zal zich primair richten op het neerzetten van het resultaat op een zo efficiënt mogelijke manier. In dit model is bijvoorbeeld duidelijk gemaakt dat het voor de projectmanager moeilijk is rechtstreeks invloed uit te oefenen op de wethouder of algemeen directeur. Beide laatsten maken deel uit van de stuurgroep die als ondersteuning dient voor de opdrachtgever. Ook hier geldt dat over de invulling en toepasbaarheid van het model veel te zeggen valt. Weer afhankelijk van meerdere factoren die nu niet of nauwelijks bekend zijn. Aanbevelingen Zoals al in de inleiding gesteld is het zeer aannemelijk dat er sprake is van een gebrek aan vertrouwen in het succesvol afronden van een nieuwbouwproject door de ambtelijke organisatie. De verantwoordelijke personen hadden het nooit zo ver mogen laten komen dat de wethouder voor een eigen oplossing heeft gekozen. De oplossing die vervolgens door de wethouder is gekozen, namelijk zelf de kar te trekken samen met een projectmanager, is een bij voorbaat mislukte route. Betrokkenen hadden dit moeten zien of gaven er de voorkeur aan hun hoofd in het zand te steken. Op basis van bovenstaande kunnen een aantal aanbevelingen worden gegeven: meest belangrijke is het vertrouwen terug te winnen: niet met behulp van methoden 3 maar door elkaar het vertrouwen te gunnen. Belangrijke rol voor gemeentesecretaris of algemeen directeur om dit te bereiken. Niet alleen voor dit project, maar ook voor toekomstige projecten; een ervaren (externe) projectmanager had het risico van het verkeerd beleggen van het opdrachtgeverschap ook moeten herkennen en daar vervolgens naar handelen: in feite zou hij of zij, vanuit de eigen professionaliteit, de opdracht moeten weigeren. Het dilemma is echter dat bij een weigering de wethouder niet de fout bij zichzelf zal zoeken, maar vindt dat de projectmanager niet professioneel is. Voor hem tien anderen. Deze houding bracht ons tot de stelling het 3 Veel organisaties zijn methodemoe - Cannegieter en Zandhuis - Informatie, september 2010

6 opportunisme van een opdrachtnemer wordt in de hand gewerkt door een opdrachtgever (Wortmann en Kremer, 2010); in eerste instantie is het belangrijk uit te gaan van de ideale situatie als het gaat om het beleggen van het opdrachtgeverschap. Wie is de meest geschikte bestuurder of manager om de bijdrage aan de doelstelling van de organisatie te leveren en hiervoor verantwoordelijk te worden in de rol van eigenaar van de businesscase en opdrachtgever van het project. In deze discussie kunnen bovengenoemde modellen worden gebruikt ter ondersteuning. In tweede instantie kan de politiek hierin worden meegenomen en kan nagegaan worden in hoeverre de ideale situatie haalbaar is; de wethouder voelt bij het nieuwbouw project als geen ander het ownership en vindt het moeilijk om dit uit handen te geven. Het is dan ook belangrijk dat de te benoemen opdrachtgever dit ownership deelt met de wethouder. Niet alleen in woord, maar ook in daad. Dit laatste is vaak het lastigste en is een kwestie van tijd om dit te kunnen aantonen. En dus van vertrouwen; laat helderheid bestaan over de stappen die genomen moeten worden in hetinvesteringstraject en de rol die de verschillende actoren daarin spelen: maar vooral ook de invloed en controle die door de wethouder kan worden uitgeoefend door zitting te nemen in de stuurgroep. Geef hem daarnaast een duidelijke rol in de communicatie naar de buitenwereld toe als er belangrijke mijlpalen zijn behaald. Bespreek dit vooraf. Voor hem alle credits is het credo; als de wethouder dan toch een eigen projectmanager benoemt, geef deze dan de rol van procesbegeleider en duvelstoejager om er op toe te zien dat het gehele investeringstraject succesvol wordt doorlopen met duidelijk afgebakende mijlpalen. In dit traject kan de projectmanager de belangen behartigen van de wethouder. Maar tijd en aandacht voor de eerste aanbeveling verdient sterk de voorkeur. Auteur: Ir. Derk K. Kremer goed opdrachtgeverschap onderzoeker publicist spreker klankbord

Het stuurmodel voor een opdrachtgever

Het stuurmodel voor een opdrachtgever Het stuurmodel voor een opdrachtgever Ir. Derk K. Kremer 1. Inleiding In één van mijn eerdere artikelen heb ik al aangegeven dat de rol van opdrachtgever op zich geen moeilijke rol is. Voor een ervaren

Nadere informatie

Waterschapshuis: opdrachtgever of opdrachtnemer?

Waterschapshuis: opdrachtgever of opdrachtnemer? Waterschapshuis: opdrachtgever of opdrachtnemer? Ir. Derk K. Kremer Het TAX-i project van de waterschappen staat momenteel negatief in het nieuws: te laat, te duur en nog steeds niet klaar. Het lijkt er

Nadere informatie

Taakvolwassenheid Model Opdrachtgever

Taakvolwassenheid Model Opdrachtgever Taakvolwassenheid Model Opdrachtgever een objectieve beoordeling van de vakbekwaamheid van een opdrachtgever Derk K. Kremer Menige organisatie die de vakbekwaamheid van hun management in de rol van opdrachtgever

Nadere informatie

IT Governance en de rol van opdrachtgever deel 1

IT Governance en de rol van opdrachtgever deel 1 IT Governance en de rol van opdrachtgever deel 1 Hans Wortmann en Derk Kremer Veel tijd en aandacht gaat naar het verbeteren van de ICT aansluiting bij de organisatie. Diverse IT Governance modellen en

Nadere informatie

Stappenplan nieuwe Dorpsschool

Stappenplan nieuwe Dorpsschool Stappenplan nieuwe Dorpsschool 10 juni 2014 1 Inleiding Het college van burgemeester en wethouders heeft op 10 juni 2014 dit stappenplan vastgesteld waarin op hoofdlijnen is weergegeven op welke wijze

Nadere informatie

Het belang van goed opdrachtgeverschap

Het belang van goed opdrachtgeverschap Het belang van goed opdrachtgeverschap Hans Wortmann en Derk Kremer Budgetoverschrijdingen van projecten is nog steeds aan de orde van de dag. Een overschrijding met een factor twee is eerder regel dan

Nadere informatie

VISIE OP DE ORGANISATIE

VISIE OP DE ORGANISATIE VISIE OP DE ORGANISATIE WE ZIJN ER ALS ORGANISATIE VOOR PUBLIEK, ONDERNEMERS, BESTUUR EN COLLEGA S 00 INHOUDSOPGAVE 0. Inhoudsopgave 2 1. Missie visie kernwaarden 3 2. Toelichting 4 3. De kernwaarden 5

Nadere informatie

De kloof: welke kennis heeft een opdrachtgever nodig?

De kloof: welke kennis heeft een opdrachtgever nodig? De kloof: welke kennis heeft een opdrachtgever nodig? Hans Wortmann en Derk Kremer Het hebben van ICT kennis is geen voorwaarde om de rol van opdrachtgever goed te kunnen vervullen. En kan dus ook geen

Nadere informatie

Projectmanagement De rol van een stuurgroep

Projectmanagement De rol van een stuurgroep Projectmanagement De rol van een stuurgroep Inleiding Projecten worden veelal gekenmerkt door een relatief standaard projectstructuur van een stuurgroep, projectgroep en enkele werkgroepen. De stuurgroep

Nadere informatie

De opdrachtgever en zijn gedrag

De opdrachtgever en zijn gedrag De opdrachtgever en zijn gedrag Op welke punten kan een bestuurder zijn manager, in de rol van opdrachtgever, ondersteunen? Derk Kremer In dit artikel wordt ingegaan op de mogelijkheden om het gedrag van

Nadere informatie

Evaluatie P&C Cyclus Projectdefinitie

Evaluatie P&C Cyclus Projectdefinitie Evaluatie P&C Cyclus 2014 Projectdefinitie februari 2015 INLEIDING Als onderdeel van het implementatietraject CGM is in 2013 in de 3 afzonderlijke raden van Cuijk, Grave en Mill en st Hubert besloten tot

Nadere informatie

Kennis van de Overheid. Samenwerken met omgevingsdiensten? Richting goed opdrachtgeverschap. Training

Kennis van de Overheid. Samenwerken met omgevingsdiensten? Richting goed opdrachtgeverschap. Training Kennis van de Overheid Samenwerken met omgevingsdiensten? Training Inleiding Herkent u zich in de worsteling met uw rol als opdrachtgever van de omgevingsdienst? Gemeenten en provincies zijn immers zowel

Nadere informatie

Welke kennis is nodig bij projectmatig werken?

Welke kennis is nodig bij projectmatig werken? Verdieping: Kluwermanagement.nl NOVEMBER/December 2011 De kloof tussen opdrachtgever en opdrachtnemer Welke kennis is nodig bij projectmatig werken? Hans Wortmann en Derk Kremer Projectmatig werken wordt

Nadere informatie

Alleen ter besluitvorming door het College Actief informeren van de Raad. Collegevoorstel Openbaar

Alleen ter besluitvorming door het College Actief informeren van de Raad. Collegevoorstel Openbaar Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Evaluatie inkoop/aanbesteding parkeerautomaten Programma / Programmanummer Bestuur & Middelen / 1042 BW-nummer Portefeuillehouder H. Beerten Samenvatting Per 1 januari

Nadere informatie

Rendabel ontwikkelen door opdrachtgeversrol anders in te vullen

Rendabel ontwikkelen door opdrachtgeversrol anders in te vullen Rendabel ontwikkelen door opdrachtgeversrol anders in te vullen Nieuwe invulling opdrachtgeversrol reduceert stichtingskosten en lifecycle costs en leidt tot het verdwijnen van de onrendabele top 1 Traditionele

Nadere informatie

Beknopt plan van aanpak project centrale huisvesting

Beknopt plan van aanpak project centrale huisvesting BIJLAGE 2 Beknopt plan van aanpak project centrale huisvesting Het vervolgtraject na het raadsbesluit van 1 juli 2010 april 2010 2010011330 Project 3252 - Voorbereidingsfase centrale huisvesting gemeente

Nadere informatie

Intentieverklaring. De ondergetekenden: 1. Gemeente Dordrecht en. 2. Schoolbestuur A en. 3. Schoolbestuur B en. 4. et cetera

Intentieverklaring. De ondergetekenden: 1. Gemeente Dordrecht en. 2. Schoolbestuur A en. 3. Schoolbestuur B en. 4. et cetera Intentieverklaring Ten behoeve van het project om te komen tot de oprichting van een rechtspersoon Huisvesting PO/SO Dordrecht in het kader van de doordecentralisatie van de uitvoering van de zorgplicht

Nadere informatie

Inhuur in de Kempen. Eersel, Oirschot en Reusel-De Mierden. Onderzoeksaanpak

Inhuur in de Kempen. Eersel, Oirschot en Reusel-De Mierden. Onderzoeksaanpak Inhuur in de Kempen Eersel, Oirschot en Reusel-De Mierden Onderzoeksaanpak Rekenkamercommissie Kempengemeenten 21 april 2014 1. Achtergrond en aanleiding In gemeentelijke organisaties met een omvang als

Nadere informatie

IT Governance en de rol van opdrachtgever

IT Governance en de rol van opdrachtgever IT Governance en de rol van opdrachtgever deel 2 Hans Wortmann en Derk Kremer Veel tijd en aandacht gaat naar het verbeteren van de ICT aansluiting bij de organisatie. Diverse IT Governance modellen en

Nadere informatie

Whitepaper. Outsourcing. Uitbesteden ICT: Wat, waarom, aan wie en hoe? 1/6. www.nobeloutsourcing.nl

Whitepaper. Outsourcing. Uitbesteden ICT: Wat, waarom, aan wie en hoe? 1/6. www.nobeloutsourcing.nl Uitbesteden ICT: Wat, waarom, aan wie en hoe? 1/6 Inhoud Uitbesteden ICT: Wat, waarom, aan wie en hoe? 3 Relatie tussen ICT en 3 Outsourcen ICT: Wat? 3 Cloud Services 3 Service Level Agreement 3 Software

Nadere informatie

contractmanagement PIANOo Congres 2011 Ir. Ing Harry Verkooijen Hoofd SBO-ICM Harry.verkooijen@minbzk.nl

contractmanagement PIANOo Congres 2011 Ir. Ing Harry Verkooijen Hoofd SBO-ICM Harry.verkooijen@minbzk.nl Van contractbeheer naar contractmanagement PIANOo Congres 2011 Ir. Ing Harry Verkooijen Hoofd SBO-ICM Harry.verkooijen@minbzk.nl Doel van de presentatie (1) Waarom verdient contractmanagement een speciale

Nadere informatie

Functieprofiel: Projectleider Functiecode: 0302

Functieprofiel: Projectleider Functiecode: 0302 Functieprofiel: Projectleider Functiecode: 0302 Doel Voorbereiden en opzetten van en bijbehorende projectorganisatie, alsmede leiding geven aan de uitvoering hiervan, binnen randvoorwaarden van kosten,

Nadere informatie

De waterschappen als publieke opdrachtgever

De waterschappen als publieke opdrachtgever De waterschappen als publieke opdrachtgever (periode 2014-2016) Voor iedereen die met de waterschappen te maken krijgt als opdrachtgever voor de realisatie van, of het beheer en onderhoud aan, (waterschaps)werken,

Nadere informatie

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE VRAGEN Ex. artikel 43 Reglement van orde van de raad 2011

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE VRAGEN Ex. artikel 43 Reglement van orde van de raad 2011 Gemeente Amersfoort BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE VRAGEN Ex. artikel 43 Reglement van orde van de raad 2011 DOCS.nr. 4331986 Nummer 2013-22 Vragen van de VVD-fractie inzake investering 3.095.000, in huisvestingsplan

Nadere informatie

Rapport. Rapport over een klacht over het college van burgemeester en wethouders van Emmen. Datum: 12 december 2011. Rapportnummer: 2011/358

Rapport. Rapport over een klacht over het college van burgemeester en wethouders van Emmen. Datum: 12 december 2011. Rapportnummer: 2011/358 Rapport Rapport over een klacht over het college van burgemeester en wethouders van Emmen. Datum: 12 december 2011 Rapportnummer: 2011/358 2 Klacht Verzoekster klaagt erover, dat de gemeentesecretaris

Nadere informatie

Onderwijshuisvestingsbeleid gemeente Utrecht. Onderzoeksplan

Onderwijshuisvestingsbeleid gemeente Utrecht. Onderzoeksplan Onderwijshuisvestingsbeleid gemeente Utrecht Onderzoeksplan Rekenkamer Utrecht 16 februari 2009 1 Inleiding Vanuit de raadsfracties van het CDA en de VVD kwam in 2008 de suggestie aan de Rekenkamer om

Nadere informatie

REGELING AMBTELIJKE ORGANISATIE GEMEENTE HILLEGOM. Vastgesteld in vergadering van het college van de gemeente Hillegom op 5 oktober 2004, B&W nummer..

REGELING AMBTELIJKE ORGANISATIE GEMEENTE HILLEGOM. Vastgesteld in vergadering van het college van de gemeente Hillegom op 5 oktober 2004, B&W nummer.. REGELING AMBTELIJKE ORGANISATIE GEMEENTE HILLEGOM Vastgesteld in vergadering van het college van de gemeente Hillegom op 5 oktober 2004, B&W nummer.. HOOFDSTUK 1 Artikel 1 De structuur van de ambtelijke

Nadere informatie

Onderwerp: Onderzoek naar de overschrijding van de raming Brandweerkazerne Cothen-Langbroek

Onderwerp: Onderzoek naar de overschrijding van de raming Brandweerkazerne Cothen-Langbroek Raadsvergadering, 22 april 2008 Voorstel aan de Raad Nr: 228 Agendapunt: 6 Datum: 9 april 2008 Onderwerp: Onderzoek naar de overschrijding van de raming Brandweerkazerne Cothen-Langbroek Onderdeel raadsprogramma:

Nadere informatie

Voorstel voor de Raad

Voorstel voor de Raad Voorstel voor de Raad Datum raadsvergadering : 10 mei 2012 Agendapuntnummer : VIII, punt 6 Besluitnummer : 389 Portefeuillehouder : Wethouder Mirjam Pauwels Aan de gemeenteraad Onderwerp: Programma Decentralisaties.

Nadere informatie

Project-, Programma- en AdviesCentrum. Resultaten die eruit springen PPAC

Project-, Programma- en AdviesCentrum. Resultaten die eruit springen PPAC Project-, Programma- en AdviesCentrum Resultaten die eruit springen PPAC Binnen Veiligheid en Justitie groeit het belang van projectmatig en programmatisch werken. Ook neemt de behoefte toe om medewerkers

Nadere informatie

raadgevend ingenieurs

raadgevend ingenieurs BIRDS PUBLICATIE Deelbestekken, nevenbestekken en coördinatie auteur: Ir. S.W. Wierda datum: 4 september 2006 (herzien 26 maart 2009) gepubliceerd: STABU Bulletin oktober 2006 aantal bladen: 8 bestandsnaam:

Nadere informatie

Opdrachtgeverschap & opdrachtnemerschap

Opdrachtgeverschap & opdrachtnemerschap Opdrachtgeverschap & opdrachtnemerschap 1. Inleiding 2. Definities 3. Kwaliteitsaspecten 4. Checklist voor opdrachtgevers 5. Checklist voor opdrachtnemers 1. Inleiding In elk handboek over projectmatig

Nadere informatie

Managers moeten beslissingen nemen over IT, maar hebben weinig kennis. Eli de Vries

Managers moeten beslissingen nemen over IT, maar hebben weinig kennis. Eli de Vries Managers moeten beslissingen nemen over IT, maar hebben weinig kennis Eli de Vries Managers moeten beslissingen nemen over IT, maar hebben weinig kennis Managers moeten beslissingen nemen over IT, maar

Nadere informatie

III I 111 1 li Dili 1 \ till iiiiiiiii HI

III I 111 1 li Dili 1 \ till iiiiiiiii HI Raadhuisplein 1 7811 AP Emmen t. 14 0591 f. 0591 685599 Postbus 30001 7800 RA Emmen e. gemeente@emmen.nl i. www.emmen.nl III I 111 1 li Dili 1 \ till iiiiiiiii HI * 1 3. 5 2 1 7 8 3 *, Aan de raad van

Nadere informatie

Code Goed Bestuur in het Primair Onderwijs (versie 2012)

Code Goed Bestuur in het Primair Onderwijs (versie 2012) Code Goed Bestuur in het Primair Onderwijs (versie 2012) I. Algemene bepalingen Artikel 1 - Begripsbepalingen In deze code wordt verstaan onder: a) Wet: de Wet op het Primair Onderwijs dan wel de Wet op

Nadere informatie

Leergang Regiegemeente worden: effectiever (be)sturen

Leergang Regiegemeente worden: effectiever (be)sturen Leergang Regiegemeente worden: effectiever (be)sturen De gemeentelijke regierol Veel gemeenten ontwikkelen zich vandaag de dag tot regiegemeente. Dat betekent veelal dat ze meer taken uitbesteden, waarbij

Nadere informatie

10 onmisbare vaardigheden voor. de ambtenaar van de toekomst. 10 vaardigheden. Netwerken. Presenteren. Argumenteren 10. Verbinden.

10 onmisbare vaardigheden voor. de ambtenaar van de toekomst. 10 vaardigheden. Netwerken. Presenteren. Argumenteren 10. Verbinden. 10 vaardigheden 3 Netwerken 7 Presenteren 1 Argumenteren 10 Verbinden Beïnvloeden 4 Onderhandelen Onderzoeken Oplossingen zoeken voor partijen wil betrekken bij het dat u over de juiste capaciteiten beschikt

Nadere informatie

Sturing op ICT STRATEGISCHE BESLUITVORMING GOVERNANCE INNOVATIE. 24 sept 2015; Jurgen Bomas

Sturing op ICT STRATEGISCHE BESLUITVORMING GOVERNANCE INNOVATIE. 24 sept 2015; Jurgen Bomas Sturing op ICT STRATEGISCHE BESLUITVORMING GOVERNANCE INNOVATIE Sturen op ICT en samenhang met business Maes als onderzoek model Vanuit onderzoek in bedrijfsleven: IT beslissing Rol Directie Consequentie

Nadere informatie

BEL Combinatie. De eerste geprivatiseerde gemeente van Nederland

BEL Combinatie. De eerste geprivatiseerde gemeente van Nederland BEL Combinatie De eerste geprivatiseerde gemeente van Nederland BEL Combinatie 3 De eerste geprivatiseerde gemeente van Nederland 5 Opgave Kwaliteitsmeting bestuur Gezamenlijk onderzoek naar kwaliteit

Nadere informatie

Sturen of Avonturen. Nieuwegein 30 November 2010

Sturen of Avonturen. Nieuwegein 30 November 2010 Sturen of Avonturen Nieuwegein 30 November 2010 1 Agenda Inleiding Projectbesturing Workshop Sturen of Avonturen BREAK Conclusies Workshop De workshop in de praktijk Afronding BORREL 2 Productvernieuwing

Nadere informatie

H E T I N K O O P P R O C E S B E K E K E N D O O R E E N L E A N B R I L

H E T I N K O O P P R O C E S B E K E K E N D O O R E E N L E A N B R I L H E T I N K O O P P R O C E S B E K E K E N D O O R E E N L E A N B R I L H o e k o m t h e t d a t g r o t e e n c o m p l e x e p r o j e c t e n v a a k u i t l o p e n e n budget t e n o v e r s c

Nadere informatie

Technisch projectmedewerker

Technisch projectmedewerker Technisch projectmedewerker Doel Bijdragen aan de uitvoering van projecten vanuit de eigen discipline, uitgaande van een projectplan en onder verantwoordelijkheid van een Projectmanager/ -leider, zodanig

Nadere informatie

INITIATIEFVOORSTEL Gemeente Velsen

INITIATIEFVOORSTEL Gemeente Velsen INITIATIEFVOORSTEL Gemeente Velsen Raadsvergadering d.d. : 1 december 2011 Raadsbesluitnummer : R11.081 Carrousel d.d. : 17 november 2011 Onderwerp : Eindrapport Rekenkamercommissie kwaliteit Grondbeleid

Nadere informatie

Notitie Programma Digitaal Werken

Notitie Programma Digitaal Werken Notitie Programma Digitaal Werken Onderwerp Programma Digitaal Werken: aanschaf en implementatie Zaaksysteem Suite en Suite voor Vergunningen, Toezicht & Handhaving. Huidige situatie Amstelveen werkt met

Nadere informatie

VOORSTEL AAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN DE GEMEENTE ROERMOND

VOORSTEL AAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN DE GEMEENTE ROERMOND gemeente Roermond VOORSTEL AAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN DE GEMEENTE ROERMOND datum indiening: 2 september 2013 datum/agendapunt B&Wvergadering: 170913/403 afdeling: Sociale Zaken Onderwerp: Aanbesteding

Nadere informatie

Projectvoorstellen maken

Projectvoorstellen maken Projectvoorstellen maken 1. Kader 1.1. Gebruiksaanwijzing 1.2. Wat zijn de eisen aan een projectvoorstel? 2. Inleiding 2.1 Signalering 2.2 Vooronderzoek 2.3 Probleemsituatie 3. Doelstellingen en randvoorwaarden

Nadere informatie

Communicatieplan Energie- & CO 2

Communicatieplan Energie- & CO 2 Communicatieplan Energie- & CO beleid Versie 9 - Januari 013 Akkoord Directie: Inhoud: 1. Inleiding 1.1 Ambitie 1. Aansluiting op de marktontwikkelingen 1.3 Doelstellingen en voorgenomen acties in 01 1.4

Nadere informatie

9 Stiens, 24 maart 2015

9 Stiens, 24 maart 2015 9 Stiens, 24 maart 2015 Raadsvergadering: 23 april 2015 Voorstelnummer: 2015/ 21 Portefeuillehouder: drs. J.R.A. Boertjens Behandelend ambtenaar: H. Siegersma E-mail: h.siegersma@leeuwarderadeel.nl Telefoonnr.

Nadere informatie

Projectvoorstel voor de ontwikkeling van een leertraject en een werkboek over een samenwerkings- en participatiegerichte projectaanpak.

Projectvoorstel voor de ontwikkeling van een leertraject en een werkboek over een samenwerkings- en participatiegerichte projectaanpak. Projectvoorstel voor de ontwikkeling van een leertraject en een werkboek over een samenwerkings- en participatiegerichte projectaanpak. Van: Aart Karssen (procesmanager N48) en Marianne Keijzer (mediator)

Nadere informatie

Code of Conduct Gateway Review

Code of Conduct Gateway Review Code of Conduct Gateway Review Den Haag, augustus 2011 Bureau Gateway, ministerie van BZK Context Gateway Reviews zijn korte onderzoeken naar grote projecten of programma s. Een bestuurlijk opdrachtgever

Nadere informatie

Voortgangsbericht projectopdrachten en voortgang Strategische Agenda Versterking Veiligheidsregio's

Voortgangsbericht projectopdrachten en voortgang Strategische Agenda Versterking Veiligheidsregio's Aan Veiligheidsberaad Van DB Veiligheidsberaad Datum 17 september Voortgangsbericht projectopdrachten en voortgang Strategische Agenda Versterking Veiligheidsregio's Context en aanleiding Tijdens het Veiligheidsberaad

Nadere informatie

Naar een duurzame school - een stappenplan - Kennis en regie schoolbesturen sleutelfactoren

Naar een duurzame school - een stappenplan - Kennis en regie schoolbesturen sleutelfactoren White Paper Naar een duurzame school - een stappenplan - Kennis en regie schoolbesturen sleutelfactoren Door: Jeroen Nollet Escoplan Barrel Ripper Matrix Onderwijshuisvesting Wim Fieggen Instituut Voor

Nadere informatie

Functieprofiel Directeur AEDES

Functieprofiel Directeur AEDES Functieprofiel Directeur AEDES AEDES Directeur Aedes is de branchevereniging van woningcorporaties in Nederland. De leden van Aedes werken aan duurzaam en betaalbaar wonen in leefbare buurten en woonkernen.

Nadere informatie

Optimaal benutten, ontwikkelen en binden van aanwezig talent

Optimaal benutten, ontwikkelen en binden van aanwezig talent Management Development is een effectieve manier om managementpotentieel optimaal te benutten en te ontwikkelen in een stimulerende en lerende omgeving. De manager van vandaag moet immers adequaat kunnen

Nadere informatie

Oplossingsvrij specificeren

Oplossingsvrij specificeren Oplossingsvrij specificeren ir. J.P. Eelants, projectmanager Infrabouwproces CROW Samenvatting De methodiek van oplossingsvrij specificeren richt zich niet alleen op het formuleren van functionele eisen.

Nadere informatie

besproken en goedgekeurd d.d. voorzitter secretaris

besproken en goedgekeurd d.d. voorzitter secretaris AB-advies schap: AB-vergadering van: 2 juli 2015 behoort bij agendapunt: 5a kenmerk: opsteller: e-mail: besproken en goedgekeurd d.d. voorzitter secretaris Onderwerp Voorstel aanpassing ontmantelingsproces

Nadere informatie

Bij deze bieden wij u de resultaten aan van het onderzoek naar de eerste effecten van de decentralisaties in de gemeente Barneveld.

Bij deze bieden wij u de resultaten aan van het onderzoek naar de eerste effecten van de decentralisaties in de gemeente Barneveld. rriercoj Gemeenteraad Barneveld Postbus 63 3770 AB BARNEVELD Barneveld, 27 augustus 2015 f Ons kenmerk: Ö^OOJcfc Behandelend ambtenaar: I.M.T. Spoor Doorkiesnummer: 0342-495 830 Uw brief van: Bijlage(n):

Nadere informatie

Slim samenwerken in de bouw ABB omarmt Bouw Informatie Modellering (BIM)

Slim samenwerken in de bouw ABB omarmt Bouw Informatie Modellering (BIM) Slim samenwerken in de bouw ABB omarmt Bouw Informatie Modellering (BIM) Tijdens grote bouwprojecten werken installateurs steeds vaker samen met andere partners, zoals architecten, aannemers en constructeurs.

Nadere informatie

Het algemeen bestuur van de gemeenschappelijke regeling Groenalliantie Midden-Holland e.o.;

Het algemeen bestuur van de gemeenschappelijke regeling Groenalliantie Midden-Holland e.o.; GROENALLIANTIE MIDDEN-HOLLAND e.o. Instructie voor de secretaris voor de Groenalliantie Midden-Holland e.o. Het algemeen bestuur van de gemeenschappelijke regeling Groenalliantie Midden-Holland e.o.; in

Nadere informatie

Medewerkerstevredenheidsonderzoek Fictivia 2008.V.

Medewerkerstevredenheidsonderzoek Fictivia 2008.V. Medewerkerstevredenheidsonderzoek Fictivia 2008.V. Opdrachtgever: Uitvoerder: Plaats: Versie: Fictivia B.V. Junior Consult Groningen Fictief 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 Directieoverzicht 4 Leiderschap.7

Nadere informatie

Collegevoorstel MAATSCHAPPELIJKE ONTWIKKELING. Ja, nl. zonder beperkingen Stad van actieve mensen. Afd. Maatschappelijke Ontwikkelingen

Collegevoorstel MAATSCHAPPELIJKE ONTWIKKELING. Ja, nl. zonder beperkingen Stad van actieve mensen. Afd. Maatschappelijke Ontwikkelingen Collegevoorstel MAATSCHAPPELIJKE ONTWIKKELING Reg.nr. B&W d.d. 31-5-2011 Openbaar Programma Ja, nl. zonder beperkingen Stad van actieve mensen DT d.d. OR d.d. B&W d.d. OR d.d. Raad Raadsdocumenten d.d.....

Nadere informatie

Verslag van Bevindingen

Verslag van Bevindingen Bedrijfscommissie voor de Overheid voor Lagere Publiekrechtelijke Lichamen Verslag van Bevindingen Rolnummer: LPL 01.065 DE BEDRIJFSCOMMISSIEKAMER VOOR DE OVERHEID VOOR LAGERE PUBLIEKRECHTELIJKE LICHAMEN,

Nadere informatie

IT-governance en de rol van opdrachtgever

IT-governance en de rol van opdrachtgever IT-governance i IT-governance en de rol van opdrachtgever Goed opdrachtgeverschap Veel tijd en aandacht gaat naar het verbeteren van de ICTaansluiting bij de organisatie. Diverse IT-governancemodellen

Nadere informatie

Gemeentesecretaris Gemeente Sliedrecht

Gemeentesecretaris Gemeente Sliedrecht Profielschets Gemeentesecretaris Gemeente Sliedrecht 1 Algemeen Sliedrecht is een dorp met ruim 24.000 inwoners en ligt aan een van de drukst bevaarde rivieren van Nederland, de Beneden Merwede. Aan de

Nadere informatie

TU Delft. TU Delft Delft ZELFVERKLARING. Code Verantwoordelijk Marktgedrag ^ ^ ^ ^ ^ Delft University of Technology. Technische Universiteit Delft

TU Delft. TU Delft Delft ZELFVERKLARING. Code Verantwoordelijk Marktgedrag ^ ^ ^ ^ ^ Delft University of Technology. Technische Universiteit Delft TU Delft Delft University of Technology Technische Universiteit Delft ZELFVERKLARING TU Delft Delft University of Technology ^ ^ ^ ^ ^ Code Verantwoordelijk Marktgedrag Pag./van 1/5 De TU Delft verklaart

Nadere informatie

Architectuur, Organisatie en Business Cases

Architectuur, Organisatie en Business Cases Architectuur, Organisatie en Business Cases Ervaringen uit de praktijk Jan de Baat CMG Trade, Transport & Industry B.V. Inleiding In de Dynamiek track van LAC 2000 is de problematiek omtrent de alignment

Nadere informatie

PROFIEL COLLEGE VAN BESTUUR

PROFIEL COLLEGE VAN BESTUUR Vastgesteld in de bestuursvergadering van 24 mei 2007 PROFIEL COLLEGE VAN BESTUUR Binnen de voor de stichting geldende statuten en reglementen, is het College van Bestuur het bevoegd gezag van de stichting,

Nadere informatie

Oplegvel Collegebesluit

Oplegvel Collegebesluit Onderwerp Incident Management gemeentelijk wegennet Oplegvel Collegebesluit Portefeuille R. van Doorn Auteur Dhr. M. Boterman Telefoon 5113252 E-mail: mboterman@haarlem.nl WZ/BB Reg.nr. 2011/396936 Bijlagen

Nadere informatie

Sourcing. Analyse Sourcing Management

Sourcing. Analyse Sourcing Management Sourcing Analyse Sourcing Management Sourcing Business Driven Sourcing Wij nemen het woord sourcing letterlijk. Welke bronnen zijn nodig om uw organisatie optimaal te laten presteren, nu en in de toekomst?

Nadere informatie

Notitie functioneringsgesprekken

Notitie functioneringsgesprekken Notitie functioneringsgesprekken In de handreiking voor functioneringsgesprekken met burgemeesters, enkele jaren terug opgesteld door het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, wordt

Nadere informatie

Creatieregie. Van buiten naar binnen werken, in plaats van andersom VARIA ORGANISATIEVRAAGSTUK. Fer van den Boomen, Jos van Jaarsveld & Nanja Mol

Creatieregie. Van buiten naar binnen werken, in plaats van andersom VARIA ORGANISATIEVRAAGSTUK. Fer van den Boomen, Jos van Jaarsveld & Nanja Mol ORGANISATIEVRAAGSTUK Fer van den Boomen, Jos van Jaarsveld & Nanja Mol Van buiten naar binnen werken, in plaats van andersom Creatieregie Situatie De directeur van het mt van een zorgverlener benadert

Nadere informatie

Factsheet Training Project Leadership Simulatie (PLS)

Factsheet Training Project Leadership Simulatie (PLS) Factsheet Training Project Leadership Simulatie (PLS) LEARNING BY DOING Kort signalement Road2Results heeft op basis van haar jarenlange ervaring met het managen van business en ICT projecten vanuit diverse

Nadere informatie

Evaluatie Beleidsuitgangspunten. Openbare Verlichting. Gemeente Geertruidenberg

Evaluatie Beleidsuitgangspunten. Openbare Verlichting. Gemeente Geertruidenberg Evaluatie Beleidsuitgangspunten Openbare Verlichting Gemeente Geertruidenberg Opdrachtgever: Gemeente Geertruidenberg Cluster Beheer en ontwikkeling Openbare Ruimte Nobra Technisch Adviesbureau B.V. Bunderstraat

Nadere informatie

White Paper. Basisregistratie Personen (BRP), mogelijkheden

White Paper. Basisregistratie Personen (BRP), mogelijkheden Basisregistratie Personen (BRP), mogelijkheden en kansen door samenwerking van gemeenten Samen voor ons eigen. Inleiding Gemeenten kunnen bijna niet meer zonder elkaar. Bezuinigingen, efficiency en steeds

Nadere informatie

Dr. Projects Management B.V.

Dr. Projects Management B.V. --009 Dr. Projects Management B.V. Printversie van gepresenteerde beelden van de website www.drprojects.nl Dr. Projects Management Dit is de bundeling van de website presentaties per onderdeel. De diensten

Nadere informatie

gemeente Eindhoven Raadsvoorstelinzake controleplan accountant 2013

gemeente Eindhoven Raadsvoorstelinzake controleplan accountant 2013 gemeente Eindhoven Raadsnummer 13R5570 Inboeknummer 13bst01755 Beslisdatum B&W 15 oktober 2013 Dossiernummer 13.42.251 Raadsvoorstelinzake controleplan accountant 2013 Inleiding Vanaf boekjaar 2010 is

Nadere informatie

Coaching voor CvO Overheidsorganisaties

Coaching voor CvO Overheidsorganisaties Coaching voor CvO Overheidsorganisaties Overheidsmanagers, keuzes en dilemma s Management bij de overheid verschilt wezenlijk van leidinggeven in het bedrijfsleven. Het goed kunnen opereren in de complexe

Nadere informatie

Plan van aanpak Rekenkameronderzoek naar (be)sturing van Gemeenschappelijke Regelingen

Plan van aanpak Rekenkameronderzoek naar (be)sturing van Gemeenschappelijke Regelingen Plan van aanpak Rekenkameronderzoek naar (be)sturing van Gemeenschappelijke Regelingen Rekenkamercommissies Edam-Volendam, Landsmeer, Oostzaan, Waterland Inleiding In de maanden mei tot en met oktober

Nadere informatie

Tool VeiligHeidsHuizen. Gemeentelijke regie

Tool VeiligHeidsHuizen. Gemeentelijke regie Tool VeiligHeidsHuizen Gemeentelijke regie Tool gemeentelijke regie 1 : Inleiding Regie is een bijzondere vorm van sturen en is gericht op de afstemming van actoren, hun doelen en handelingen tot een min

Nadere informatie

Profiel. Manager Financiën en Bedrijfsvoering. 16 juni 2016. Opdrachtgever Cosis. Voor meer informatie over de functie 088 8393253

Profiel. Manager Financiën en Bedrijfsvoering. 16 juni 2016. Opdrachtgever Cosis. Voor meer informatie over de functie 088 8393253 Profiel Manager Financiën en Bedrijfsvoering 16 juni 2016 Opdrachtgever Cosis Voor meer informatie over de functie 088 8393253 Voor sollicitatie www.cosis.nu/vacatures rvb@cosis.nu Promens Care en NOVO

Nadere informatie

De waarde van Contractmanagement. Door Rob Soethoudt

De waarde van Contractmanagement. Door Rob Soethoudt De waarde van Contractmanagement Door Rob Soethoudt Over VGZ Wie is VGZ? VGZ is onderdeel van Coöperatie VGZ. Coöperatie VGZ voert de zorgverzekering uit voor verschillende merken, waaronder VGZ. Samen

Nadere informatie

Optimaliseren afsluiten rapportage proces: juist nu!

Optimaliseren afsluiten rapportage proces: juist nu! 18 Optimaliseren afsluiten rapportage proces: juist nu! Belang van snelle en betrouwbare informatie groter dan ooit Drs. Wim Kouwenhoven en drs. Maarten van Delft Westerhof Drs. W.P. Kouwenhoven is manager

Nadere informatie

Leergang Regiegemeente worden: effectiever (be)sturen

Leergang Regiegemeente worden: effectiever (be)sturen Leergang Regiegemeente worden: effectiever (be)sturen De gemeentelijke regierol Veel gemeenten ontwikkelen zich vandaag de dag tot regiegemeente. Even afgezien van de term, daar valt op af te dingen: het

Nadere informatie

Een project, weet waar je aan begint!

Een project, weet waar je aan begint! Een project, White paper Projectmanagement Auteur: Natascha Leeuwenkuijl Januari 2013 Bedrijfskunde www.avansplus.nl Een project, Je hebt t vast ooit meegemaakt, dat je op een gegeven moment in een project

Nadere informatie

Bijlage bij Blauwdruk voor de organisatie van het materieelbeheer en de materieelbeheerfunctie van de Veiligheidsregio s

Bijlage bij Blauwdruk voor de organisatie van het materieelbeheer en de materieelbeheerfunctie van de Veiligheidsregio s Beslismatrix Veel aandacht gaat uit naar de regionalisering van de brandweer. Tempoverschillen in het doorvoeren van de regionalisering, bepalen het stadium waarin de verschillende regio s zich bevinden.

Nadere informatie

Ik ga het niet doen, en mijn mensen ook niet!

Ik ga het niet doen, en mijn mensen ook niet! Ik ga het niet doen, en mijn mensen ook niet! Wat zijn de belangrijkste eisen en uitdagen van jouw organisatie in de komende 6 maanden? Welke kritische succesfactoren worden er gesteld? Waar liggen de

Nadere informatie

Algemeen Bestuur. Veiligheidsregio Groningen. Agendapunt 6. 3 juli 2015 ONTWIKKELINGEN BON

Algemeen Bestuur. Veiligheidsregio Groningen. Agendapunt 6. 3 juli 2015 ONTWIKKELINGEN BON Agendapunt 6 Algemeen Bestuur Veiligheidsregio Groningen 3 juli 2015 ONTWIKKELINGEN BON Inleiding Zoals bekend is in 2014 een noordelijke Stuurgroep ingesteld met het oog op de huidige en toekomstige organisatie

Nadere informatie

Raadsvergadering. Inleiding In 2012 is door het cluster Facilitaire Zaken onderzoek gedaan naar de huisvestingskosten in Bunnik;

Raadsvergadering. Inleiding In 2012 is door het cluster Facilitaire Zaken onderzoek gedaan naar de huisvestingskosten in Bunnik; RAADSVOORSTEL Raadsvergadering Nummer 17-07-2014 14-068 Onderwerp krediet t.b.v. realisatie bezuinigingen door Het Nieuwe Werken Aan de raad, Onderwerp Krediet voor de realisatie bezuinigingen door Het

Nadere informatie

Uitvraag Cliëntenpanel. Vertrouwen komt te voet en gaat te paard

Uitvraag Cliëntenpanel. Vertrouwen komt te voet en gaat te paard Uitvraag Vertrouwen komt te voet en gaat te paard 2 0 1 5-2 Inhoud Inleiding... 3 Tweede uitvraag 2015... 3 Resultaat... 5 Response... 5 Leeftijdscategorie... 5 Keuze voor zorgboerderij... 5 Kwaliteit...

Nadere informatie

Beslispunten: 1. Het onderdeel 'verkeersveiligheid' (uit het programma veiligheid) onderzoeken op doeltreffendheid.

Beslispunten: 1. Het onderdeel 'verkeersveiligheid' (uit het programma veiligheid) onderzoeken op doeltreffendheid. Onderwerp: Doelmatig- en doeltreffendheidonderzoeken. Beslispunten: 1. Het onderdeel 'verkeersveiligheid' (uit het programma veiligheid) onderzoeken op doeltreffendheid. 2. De doelmatig- en doeltreffendheidonderzoeken

Nadere informatie

Informatie van nu, beschikbaar in de toekomst. Het Rotterdamse E-depot

Informatie van nu, beschikbaar in de toekomst. Het Rotterdamse E-depot Informatie van nu, beschikbaar in de toekomst Het Rotterdamse E-depot Stand van zaken Het Stadsarchief Rotterdam heeft twee opdrachten: Als informatiebeheerder van Rotterdam, klaarstaan voor de digitale

Nadere informatie

Projectmanagement. of toch niet? V&VN Congres 26 mei 2016. Anita Olsthoorn 0612508652

Projectmanagement. of toch niet? V&VN Congres 26 mei 2016. Anita Olsthoorn 0612508652 V&VN Congres 26 mei 2016 Anita Olsthoorn 0612508652 Projectmanagement of toch niet? Inhoud 1. Probleem, opdrachtformulering en Governance 2. Verschil in proces of project 3. Fasen in projectmanagement

Nadere informatie

Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede (eerste fase)

Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede (eerste fase) Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede (eerste fase) 1. Inleiding In het collegeakkoord voor de periode 2014-2018 is als één van de doelstellingen geformuleerd: Het college zet zich in voor een florerende

Nadere informatie

Bedrijfsvoering ondersteunend aan primaire proces: governance in Utrecht

Bedrijfsvoering ondersteunend aan primaire proces: governance in Utrecht Bedrijfsvoering ondersteunend aan primaire proces: governance in Utrecht De Utrechtse achtergrond Fundamentele reorganisatie Via B Problemen in 2010 De nieuwe organisatie Sturing op bedrijfsvoering Dilemma

Nadere informatie

Kortom, van visie naar werkelijkheid!

Kortom, van visie naar werkelijkheid! Wie zijn wij Scopeworks is een internationaal bureau wat zich richt op executive search, interim management en consulting. Ons kantoor is gevestigd in Nederland en vanuit hier worden onze diensten wereldwijd

Nadere informatie

Informatievoorziening

Informatievoorziening zaak_zaaknummer zaak_id Projectopdracht bericht_nummer bericht_id Nieuwe website en beheerorganisatie Advies en Beheer team ABCOM stellers R. Willemsen, M. v.d. Maarel doorkiesnummer +31 77 3596943 e-mail

Nadere informatie

De omgevingsmanager bestaat niet!

De omgevingsmanager bestaat niet! De omgevingsmanager bestaat niet! Mirabel Loos Projectmanager dijkversterking Krimpen HHSK & Marco Maréchal Hoofd communicatie a.i. HHSK LOMD, 25 juni 2013 Even voorstellen.. Programma Hoe goed kent u

Nadere informatie

Key success actors. De rol van middenmanagement bij strategische veranderingen. Onderzoek door Turner en de Rotterdam School of Management

Key success actors. De rol van middenmanagement bij strategische veranderingen. Onderzoek door Turner en de Rotterdam School of Management Key success actors De rol van middenmanagement bij strategische veranderingen Onderzoek door Turner en de Rotterdam School of Management 1 Key success actors De rol van middenmanagement bij strategische

Nadere informatie