Rieta Hoffman. Het gezicht van een partij voor mensen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Rieta Hoffman. Het gezicht van een partij voor mensen"

Transcriptie

1 Rieta Hoffman Het gezicht van een partij voor mensen In 2007 overleed Rieta Hoffman na een kort ziekbed. In allerlei geledingen heeft zij zich bijna 30 jaar actief bezig gehouden met de PvdA. Zij was de spil van de PvdA Gelderland en heeft zich vooral ingezet voor de onderlinge verhoudingen en het sociale gezicht van de PvdA. Mede dankzij haar is de traditie ontstaan van de nieuwjaarsbijeenkomsten met een stamppottenbuffet. Na haar overlijden heeft het bestuur van het gewest Gelderland van de PvdA de naam van Rieta verbonden aan de nieuwjaarsbijeenkomsten. Om de herinnering aan haar levend te houden, wordt sinds 2008 jaarlijks de Rieta Hoffman lezing uitgesproken.

2 Jean Eigeman Hartelijk welkom allemaal op de PvdA Nieuwjaarsbijeenkomst In het bijzonder de sprekers van vanmiddag. Waar gaat het in het komende jaar om? Het gaat om ideeën, het gaat om de mensen. In het jaar 2014 gaat het om macht en om plaatsen maar ook om de zin en de waarden waar we ons mee bezighouden. Het wordt een dynamisch jaar, we krijgen 2 verkiezingen. In maart de gemeenteraadsverkiezingen en in mei de Europese verkiezingen. Ook voor het gewest wordt het dynamisch. We hebben statenverkiezingen en waterschapsverkiezingen voor te bereiden. Verkiezingen zijn de core business van een politieke partij. Bij verkiezingen gaat om ideeën en om de waarden achter die ideeën. Het gaat om solidariteit en duurzaamheid en daar werk van maken. Het gaat om mensen maar ook over zeggenschap en macht. Voor de Partij van de Arbeid is het is een moeilijke tijd. We regeren en dat is eigenlijk iets dat sommigen in de partij liever niet doen. We zijn liever op straat, actie. Maar onze partij is groot geworden door die twee dingen te combineren, door te zorgen dat wat in de samenleving leeft vertaling krijgt op parlementair niveau. Dat doen we op verschillende niveaus en laten we dat niet vergeten met elkaar. We moeten de mensen niet vergeten. We moeten de solidariteit niet vergeten. We moeten aandacht besteden aan de zorgen die leven onder de mensen: over hun kinderen en de toekomst van hun kinderen, over hulp in moeilijke omstandigheden. Daar moeten we ons mee blijven verbinden. Dat moeten we ook vertalen in beleid, in actie van de staat en actie op de straat. Diederik Samsom werd deze week in de kranten getypeerd als het mannetje dat op de deur klopt. Eigenlijk helemaal niet zo n verkeerd beeld, maar daar moet dan wel iets mee gedaan worden. Ik ga niet te lang stil staan bij het land. We gaan verkiezingen tegemoet voor het lokaal bestuur. Begin maart is de gemeenteraad aan de beurt. Daar heeft de Partij van de Arbeid echt iets te verdedigen en te verdienen: het gaat om kwaliteit, maar ook om macht, om invloed te hebben op wat er in de gemeentes gaat gebeuren. De gemeentes staan voor een ontzettend lastige periode. Vaak staat centraal dat het allemaal minder wordt. Voor gemeentes wordt het moeilijker, lastiger. Er wordt over transitie gesproken, er gaan taken van rijk en provincie naar de gemeentes. Maar gemeentes hebben een belangrijke opgave, ze gaan straks 16 miljard meer uitgeven aan zaken die direct raken aan de mensen. Als we het er over hebben: we gaan meer aan de keukentafel regelen, dan is dat een prachtig beeld, maar daar zit het een heel ingewikkeld systeem van verdelen, van herverdelen van geld, van middelen, van voorzieningen, het overeind houden van voorzieningen, het anders organiseren van voorzieningen achter. De Partij van de Arbeid is een politieke partij en een van de kernfuncties van een politieke partij is ideeën verzamelen, ideeën op een rij zetten, een programma er van maken en in de tijd zetten en daar mensen bij zoeken. Mensen werven, mensen selecteren en daar lijsten van maken. Dat is lastig dat hebben we de afgelopen maanden in verschillende afdelingen, niet alleen in Gelderland maar in heel Nederland kunnen merken. Dat is ook altijd interne strijd, dat gaat niet altijd even makkelijk. We moeten daar echt professioneel werk van blijven maken. Ik vind dat we als partij voortdurend met elkaar daarover in discussie moeten blijven. Ik ben niet het soort politicus en ook niet het type gewestelijke voorzitter dat vindt dat je voortdurend de politici de maat moet nemen over van alles en nog wat. Ik erger me eraan als er zodra er iets van geld verdienen aan te pas komt gelijk geroepen wordt: zakkenvullers. 99,9% van de

3 politici zijn geen zakkenvullers, dat zijn mensen die van s ochtends vroeg tot s avonds laat hun handen uit de mouwen steken en proberen er iets van te maken. Daar gaan wel eens dingen fout, maar ik werp het beeld dat politici zakkenvullers zijn ver van mij en ik doe dat namens al die mensen die zich uit de naad werken. De wethouder van Zutphen, ik kijk hem recht in het gezicht, dat is geen zakkenvuller, die doet werk en die krijgt er voor betaald. De gedeputeerde doet werk en krijgt er voor betaald, dat is geen zakken vullen. Ik vind wel dat je in de gaten moet houden dat het niet overdreven is, maar zoals Nederlandse politici betaald worden en dat geldt in de breedte, kun je niet spreken van zakken vullen. Ook niet bij mensen die - als ze de fout zijn ingegaan - even dekking krijgen. Dat is een lastig punt, want als je een fout maakt moet je gestraft worden. Maar er zijn ook rechtsposities en er zijn rechten voor mensen. Als mensen op politieke fouten worden beoordeeld, dan hebben ze te gaan. Lord Carrington, Engelse minister van buitenlandse zaken, vertrok toen Engeland de Falklandoorlog verloor en hij deed dat terwijl hij degene was die tegen Thatcher gezegd had, dat moeten wij niet doen. Hij nam zijn verantwoordelijkheid en dan hoort daarbij dat je rugdekking krijgt van je partij. Je treedt af omdat je de verantwoordelijkheid neemt voor een fout die je hebt gemaakt maar daar hoort ook een andere kant bij. Ik dacht, ik ga dit toch zeggen vandaag, want ik vind dat we wel eens een keer de indruk wekken dat het anders is en dat moet niet. Dit was een hartenkreet. Kijk, ik ben al jaren een amateur politicus. Dat doe ik met ontzettend veel liefde en plezier en ik verdien mijn geld ergens anders, maar ik vind de term zakkenvullers niet eerlijk tegenover al die mensen die ik allemaal heel erg hard zie werken. Ik wilde dit gewoon een keer gezegd hebben. Jean Eigeman is voorzitter van het gewest Gelderland van de PvdA Muus Groot De Gewestelijk voorzitter kondigde mij aan als fractievoorzitter van de Staten. Ik voel mij op dit moment niet op de eerste plaats van de Staten. Ik voel mij met jullie van de Partij van de Arbeid, van de partij die in den Haag uit alle macht de crisis aan het bestrijden is en die nog een beetje moet leren haar eigen beleid te verdedigen. Wel doen en niet verdedigen is een bange doem optie, dat moeten wij niet doen. Ik ben trots op Dijsselbloem, de Drees van onze tijd, en op Asscher die een sociaal akkoord wist binnen te halen. Vorig jaar, een paar maanden geleden werd mijn zoon weg gereorganiseerd bij zijn krimpende bedrijf, zoals velen in ons land overkomt. En dan weet je gelijk wat Ton Heerts en Asscher hebben bereikt bij de WW. Die lui zijn zo goed - ik heb het nu over Asscher en Dijsselbloem - dat Elseviers weekblad zich afvroeg: Wie is nu eigenlijk de baas in de Partij van de Arbeid? Dat zijn natuurlijk wij, wij de leden, maar achter sterke vaandeldragers laten we daar blij mee zijn. Wij hier op de werkvloer moeten de Haagse inspanningen verbinden met de lokale politiek. In het verkiezingsprogramma van mijn eigen thuishaven Brummen staat: mensen die zorg nodig hebben, krijgen zorg. En dat is ons uitgangspunt. Onze wethouder Wildschut in de Achterhoek schoot de ontslagen medewerkers van Sensire te hulp met gewaardeerd beleid. De verzorgingsmaatschappij bestaat nog en is bij de Partij van de Arbeid in goede handen en als wij eens niet goed opletten is hij in ieder geval in goede handen van onze ombudsteams. De zorg verandert maar onze zorgzaamheid verandert niet. En ja, ik kom nu wat dichter bij de Staten, onze gedeputeerde Josan Meijers maakt werk in de bouw, letterlijk, voor duizenden vakmensen en heel veel jeugdbanen. De jeugdzorg gaan we als provincie warm overdragen aan de gemeente, die

4 kieperen we niet over de schutting. En de omgevingsvisie verandert straks de bestemmingsplanologie in een uitnodigingsplanologie. Dat is een uitdrukking van Ingrid Hijman en die weet er alles van. Regels worden doelen en controleren wordt faciliteren in die omgevingsvisie. Twee maanden voor de gemeenteraadsverkiezingen brengen wij samen in alle geledingen de kracht op om ons land uit de crisis te halen. En gelukkig mensen: het tij is aan het keren. Als sneeuwklokjes op het veld van de lente ontluiken de berichten over nieuwe groei, u hebt ze allemaal kunnen waarnemen. Canvassend en dwars tegen de ondergangspeilingen van d Hondt in ontmoet je begrip bij kiezers voor het herstelbeleid dat moet worden gevoerd. Maar ze willen horen dat wij hen niet laten stikken in wijk en werk en dat zullen we ook niet doen. De panelen schuiven, de idealen blijven. Willen wij onszelf blijven, schreef Willem Sandberg, dan moeten we constant veranderen. De toekomst start vandaag. Muus Groot is voorzitter van de Statenfractie PvdA Gelderland

5 Esther Mirjam Sent De bakens verzetten Rieta Hoffman was bijna 30 jaar lang actief in verschillende geledingen van de Partij van de Arbeid. Ze was een PvdA'er die midden tussen de mensen stond. Afkomstig uit het maatschappelijk werk, maakte ze zich al jong hard voor de emancipatie van onder anderen vrouwen, jongeren en gastarbeiders. Ze was inspirerend, coachend, verwarmend en dat alles met een flinke dosis humor. Ik vind het dan ook geweldig dat het gewest Gelderland haar eert met een jaarlijkse lezing die haar naam draagt. En ik ben vereerd dat ik hier dit jaar een bijdrage aan mag leveren. An economist is an expert who will know tomorrow why the things he predicted yesterday didn't happen today. Laurence J. Peter 2014 wordt een belangrijk politiek jaar, met de gemeenteraadsverkiezingen en de Europese verkiezingen in het vooruitzicht. Maar zeker ook met de uitwerking van alle in 2013 gesloten akkoorden. Een pittige klus voor een kabinet dat het moet hebben van de steun van de oppositie en dat niet altijd op de steun van mijn collega-senatoren kan vertrouwen.

6 Uit de recessie? DNB-president Knot stelt dat Nederland uit recessie is en Rutte weet zeker dat 2014 een jaar van economisch herstel zal worden. Het CBS ziet het ook. De economie toont lichtpuntjes. l Het conjunctuurbeeld was eind december beter dan eind november. De economische indicatoren toonden meer verbeteringen dan verslechteringen. Het beeld duidt erop dat de Nederlandse economie zich in de fase van herstel bevindt. Op twee na presteren alle indicatoren nog wel onder hun langjarig gemiddelde, aldus het CBS. De stemming van consumenten verbeterde opnieuw. De indicator die het consumentenvertrouwen aangeeft, steeg van -18 naar -16. Het producentenvertrouwen verbeterde in december een fractie, van -0,4 naar -0,1. Het vertrouwen onder ondernemers en consumenten neemt toe, maar beide stemmingsindicatoren zijn nog negatief. Terwijl het vertrouwen verbetert, duidt de ontwikkeling van de uitvoer van goederen, bedrijfsinvesteringen en consumptie door huishoudens nog op laagconjunctuur. Het volume van de goederenuitvoer was in oktober 0,4 procent kleiner dan een jaar eerder. Huishoudens besteedden 1,1 procent minder. De bedrijfsinvesteringen ten slotte waren 4,6 procent hoger. De industrie produceerde in oktober 2,1 procent meer dan in oktober In de eerste 11 maanden van dit jaar gingen 13 procent meer bedrijven op de fles dan in dezelfde periode van De laagconjunctuur is ook zichtbaar op de arbeidsmarkt. De werkloosheid liep in november terug. Maar met 8,2 procent van de beroepsbevolking blijft deze nog steeds hoog. Het aantal banen daalde in het derde kwartaal verder. Wel kwam er een einde aan een periode van 2 jaar waarin het aantal vacatures afnam. Vergeleken met het tweede kwartaal groeide de Nederlandse economie in het derde kwartaal met 0,2 procent. Ten opzichte van dezelfde periode een jaar eerder was er nog sprake van een krimp met 0.4%.

7 Helaas kunnen we niet opgelucht ademhalen. De crisis is ernstig en in een aantal opzichten symptoom van dieperliggende oorzaken. Economische vanzelfsprekendheden uit het recente verleden zijn plotseling bron van zorg. Groeiende ongelijkheid voedt frustratie van velen tegenover elites van het financiële kapitalisme die zichzelf bedienden in plaats van het gemeenschappelijk belang te dienen. En voor iedereen doemt daarachter de dreiging op van de opwarming van de aarde, die begrensd moet worden om economieën, culturen en gemeenschappen in stand te houden en onze kinderen een goed verzorgde erfenis over te dragen. Veel burgers hebben het gevoel dat ze grip verliezen op de samenleving, de politiek, hun werk en hun leven. Hiervoor heeft Co Verdaas in zijn Rieta Hoffmanlezing aandacht gevraagd. Als we de dagelijkse crisiszorgen even opzij schuiven, dan zien we dat het fundament van onze samenleving fors erodeert. Dat uit zich in drie grote vraagstukken: economische stagnatie, sociale uitsluiting en ecologische roofbouw. Waar staan we nu? De economische, ecologische en sociale vraagstukken vinden een gemeenschappelijke oorzaak in een overwegende fixatie op korte termijn financieel en economisch rendement. In die zin kan worden gesproken van financialisering van de samenleving. De schuldencrisis is deels veroorzaakt door de verleiding in het nu overdadige welvaart te creëren en de kosten op toekomstige generaties af te wentelen. Daarbovenop zijn de kosten van privaat marktfalen afgewenteld op de gemeenschap. Sociaal is ongelijkheid in inkomen toegenomen en de kans op sociale statusverbetering afgenomen bij een torenhoog gegroeide werkloosheid in Europa en een gebrek aan goed werk in een groot deel van de wereld. De ecologische crisis is veroorzaakt door de lang ongeremde exploitatiedrift van het geïndustrialiseerde kapitalisme, nu verder verdiept als gevolg van de (positieve) groei in het zuiden die alles bij elkaar de grenzen te buiten gaat van wat de aardkorst en de dampkring aan kunnen. De drie crises raken de fundamentele waarden die onze keuzes bepalen. Ik onderschrijf dan ook het indringende pleidooi in het WBS rapport Van Waarde om onze samenleving opnieuw te enten op de waarden bestaanszekerheid, goed werk, verheffing en binding. De crisis heeft ons geleerd dat de verheerlijking van het onbegrensde individu heeft geleid tot hebzucht en spilzucht van een kleine minderheid, die vervolgens de kosten daarvan afwentelde op ons allemaal. In die zin kwam de crisis van rechts. Daartegenover schoot links tekort in het bieden van een samenhangend en samenbindend alternatief. Zo n alternatief mag niet blijven steken in verontwaardiging. Als we de crisis willen benutten, dan zijn er nieuwe en inspirerende ideeën nodig, waarmee we mensen ervan overtuigen dat een verandering in mentale instelling onvermijdelijk is en dat het tijd is voor doelgerichte actie. Ondanks alle problemen overheerst bij mij optimisme dat er voldoende menselijke en institutionele capaciteiten aanwezig zijn om er nationaal en internationaal uit te komen. De vraag is vooral hoe dat vermogen aan te wenden voor het gemeenschappelijk belang. We hebben in de Partij van de Arbeid een traditie hoog te houden dat we marges niet voor lief nemen en we consequent ijveren voor veranderingen ten gunste van de samenleving als geheel.

8 Hoe moet het nu verder? The future cannot be predicted, but futures can be invented. Dennis Gabor Van financialisering naar humanisering Van groei als doel naar groei als middel Van korte termijn naar lange termijn Waar de WBS met haar Van Waarde project een koers voor de lange termijn heeft uiteengezet, heb ik met de Commissie Melkert een perspectief geschetst op de middellange termijn. Graag deel ik een aantal onderdelen van ons rapport De bakens verzetten De economie terug naar de mensen Investeren in werk en innovatie met u. De commissie bepleit een fundamentele herziening van de verhouding tussen individu en samenleving en tussen economie en aarde. Een nieuwe balans waarin spelen met financieel kapitaal niet langer allesoverheersend is, maar waarin investeren in sociaal kapitaal en ecologisch beheer als doel voorop staan. Een economie waarin gevarieerde vormen van op winst gerichte marktcreativiteit dienstbaar zijn aan maatschappelijke waarde creatie op langere termijn, zoals individuele ontplooiing en productiviteit, sociale ontwikkeling en het versterken van de veerkracht van de aarde. Wereldwijd en in eigen huis. De commissie is van mening dat politieke beslissingen van alledag zwaarder getoetst dienen te worden aan die waarde creatie op langere termijn. Naarmate we daarin beter slagen, zal dit onze manier van leven en samenleven bijsturen in een richting waarin economische groei en welvaartsontwikkeling in dienst staan van volledige en volwaardige werkgelegenheid, hernieuwde nationale en internationale solidariteit en duurzame ecologische ontwikkeling. Daarmee zetten we

9 het neoliberale paradigma op zijn kop: werkgelegenheid, solidariteit en duurzaamheid staan voorop en worden dragers van nieuwe en verantwoorde groei. Er zijn ingrijpende aanpassingen nodig in de manier waarop we tot besluiten komen in het publieke en particuliere domein. Veel burgers hebben het gevoel dat ze grip verliezen op de samenleving, de politiek, hun werk en hun leven. Het publieke en het particuliere zijn echter geen gescheiden werelden, maar lopen in elkaar over en houden elkaar in stand. Beide domeinen zullen beter moeten aansluiten bij de fundamentele trend door burgers en bedrijven gedragen initiatieven. Als politieke partij realiseren we ons de waarde daarvan, stimuleren we die ontwikkeling en scheppen we er ruimte voor. We zijn ervan overtuigd dat succesvolle initiatieven van particuliere partijen de betrokkenheid van mensen bij de samenleving als geheel vergroten. Vanuit die betrokkenheid en toegenomen zeggenschap over het eigen leven is het ook vanzelfsprekender om een balans te zoeken tussen economische, ecologische en sociale ontwikkelingen. Om wat in het dagelijks spraakgebruik vaak ten onrechte als hard en zacht tegenover elkaar wordt gesteld als elkaar aanvullend te beschouwen. Om optimisme, motivatie en innovatie als aanjagers van herstel te waarderen; zeggenschap te versterken als gezond tegenwicht tegen dominantie van financiële belangen; en sociale kosten om te zetten in investeringen in productiviteit en participatie. In een notendop: de kwaliteit van leven als doel voorop te zetten en economische groei allereerst te beoordelen als middel tot het realiseren van dat leven. Niet andersom! Hoe moet het nu verder? In the long run, we re all dead. John Maynard Keynes Koersen op vijf bakens van herstel 1. Werk 2. Duurzaamheid 3. Innovatie 4. Transparantie 5. Evenwicht

10 Hoe moet het nu verder? Women are like teabags. We don`t know our true strength until we are in hot water! Eleanor Roosevelt We moeten met volle kracht vooruit zien te komen, koersend op vijf bakens van herstel en investering: werk, duurzaamheid, innovatie, transparantie en evenwicht. Door ons daarop te richten komen we economisch sterker, sociaal rechtvaardiger en ecologisch houdbaarder uit de crisis. De commissie Melkerts adviseert dan ook een urgente aanpak teneinde: * Twee tekorten tegelijk weg te werken: die van de schuldenlast en van de werkloosheid, in samenhang met lange termijn prijsstabiliteit. * Drie innovatie revoluties in te zetten als voorwaarde voor hogere productiviteit en groenere groei: gericht op fundamenteel en toegepast onderzoek, versnelling van investeringen in duurzaamheid, vernieuwing van onze sociale organisatie met een betere combinatie van werk en privé en met volledige en volwaardige deelname aan arbeidsmarkt en samenleving.

11 * Onze mentale instelling meer te richten op gedeelde maatschappelijke verantwoordelijkheid en verantwoordingsplicht en op humanisering als het alternatief van financialisering want het kapitaal zit in de mensen. * Gezamenlijk de blik naar voren en naar buiten te richten, daar waar de kansen liggen: werkzaam, duurzaam, innovatief. Vrouwen zijn net theezakjes. We weten pas hoe sterk we zijn totdat we ons in heet water bevinden, aldus Eleanor Roosevelt. Daarmee is het een gemiste kans dat wij niet optimaal gebruik maken van ons vrouwelijk arbeidspotentieel. En juist in een crisis is er behoefte aan vrouwelijk leiderschap. Als u mij toestaat een VVD dame op dit onderwerp te citeren, dan graag. Ik ben ervan overtuigd dat als Lehman Brothers Lehman Sisters had geheten, we niet een crisis hadden gehad zoals we die nu doormaken, aldus Neelie Kroes. De PvdA weet echter wel beter, het zou Lehman Brothers and Sisters moeten zijn. Laten we dat in de spirit van Rieta Hoffman blijven uitdragen. Graag sluit ik dan ook af met u een gelukkig, gezond en inspirerend verkiezingsjaar toe te wensen. Esther-Mirjam Sent is hoogleraar economie in Nijmegen. Zij is lid van de PvdA-fractie in de Eerste Kamer.

12 Martien Louwers Gisteren was ik op buurtbezoek in Presikhaaf en daar sprak ik meneer en mevrouw Gunal. Op de vraag wat kan er beter in de wijk of in de stad antwoordde meneer Gunal: werk. Hij wil graag aan het werk. Van thuiszitten word je ongelukkig is zijn conclusie. Hij had jarenlang bij de hoogovens gewerkt, later ook bij Akzo en Coberco. Nu is er bijna geen productiewerk meer in de stad. Na enig aandringen werd duidelijk dat meneer Gunal al 10 jaar werkloos is. En hij heeft vaak genoeg bij de gemeente aangeklopt en wil alles wel proberen. Maar hij krijgt als antwoord sorry, er is geen werk. Werk, werk en nog eens werk Over de hele wereld maken mensen zich zorgen over werk, werk en nog eens werk stelt de commissie Melkert in haar rapport de Bakens verzetten, waarin een antwoord wordt gezocht hoe we linksom uit de crisis kunnen komen. Werk, werk en nog eens werk. Dat is de zorg van meneer Gunal, van zijn buurman en van nog 6400 Arnhemmers en Gelderlanders die een bijstandsuitkering ontvangen. Het zal u dan ook niet verbazen dat de PvdA Arnhem de gemeenteraadsverkiezingen in gaat met de slogan Arnhem aan het werk. Er zit een beperking in de vrije markt zegt de commissie Melkert. Dat tonen de hoge werkloosheidscijfers aan. Een bloeiende handel is van levensbelang en zit in de mens ingebakken maar markten behoren in hun functioneren wel dienstbaar te zijn aan maatschappelijke doelstellingen en bij te dragen aan het benaderen van volledige werkgelegenheid. Dat is een mooi streven maar een heel spannende in een economische situatie van prolonged stagnation die in de World Economic Outlook wordt voorspeld voor de Europese Unie. De groei is beperkt en dat blijft ook nog wel even zo. Hoe komt meneer Gunal dan aan een baan? De commissie Melkert benoemt vijf trappen: 1. Door het investeringsklimaat en het ondernemerschap te stimuleren. 2. Door een leven lang leren meer prioriteit te geven. 3. Door een verschuiving van de lasten die drukken op arbeid naar andere bestaande of nieuwe grondslagen voor belastingheffing. 4. Volledige inschakeling moet worden gegarandeerd (opleiding, training, stage, proefplaatsingen, dienstverlening via de private of publieke sector) door middel van individuele servicecontracten mede gefinancierd uit besparingen op uitkeringsgelden. 5. Voor mensen met individuele beperkingen die mee willen draaien in de samenleving zijn compensatie voor het tekort aan verdienvermogen en begeleiding nodig.

13 Ik zit niet in het Europees parlement of in de Tweede Kamer maar in de gemeenteraad van Arnhem. De economische crisis is lokaal of regionaal niet op de lossen. Maar hoe je erop reageert, maakt wel verschil! En dat verschil moet de PvdA maken, overal waar we dat kunnen. De lokale overheid krijgt een steeds grotere verantwoordelijkheid in het aan het werk helpen van mensen. En we willen niet zeggen sorry, er is geen baan. De vijf trappen zijn, tot op zekere hoogte, ook lokaal te vertalen. Ik zie een aantal kansen op lokaal niveau om meer mensen mee te laten doen. Stimuleren van ondernemerschap: voorwaarden scheppen De lokale overheid heeft mogelijkheden om ondernemerschap te stimuleren, bijvoorbeeld door het verstrekken van leningen. Het wordt voor een ondernemer steeds ingewikkelder om een lening te krijgen bij een bank. De gemeente Eindhoven heeft, op initiatief van de lokale PvdA en VVD fracties aldaar, een lokaal investeringsfonds opgezet om ondernemerschap te stimuleren. Steeds meer gezonde bedrijven komen in de financiële problemen omdat zij geen kredieten kunnen krijgen van banken. Ondernemers die een bijdrage leveren in het aan het werk helpen van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt kunnen een aanvraag doen voor een krediet bij het fonds. Daarmee steunt de lokale overheid het behoud en de groei van werkgelegenheid. Via een 'revolving fund' kunnen ondernemers structureel worden ondersteund. In Eindhoven worden kredieten verstrekt in de vorm van leningen aan ondernemers met een gezond toekomstperspectief. Het gaat om bedrijven waarvan een substantieel deel van het personeel bestaat of in de toekomst gaat bestaan uit mensen zonder of met een lage startkwalificatie, mensen met een handicap, ex-psychiatrische patiënten, ex-gedetineerden of langdurige werklozen. Arnhem was nog niet klaar voor een lokaal investeringsfonds vorig jaar. Misschien wordt dat anders na 19 maart. De PvdA in de staten toont in ieder geval lef door maar liefst 250 miljoen euro extra te investeren in de Gelderse economie. Dat gaat nog veel verder dan voorwaarden scheppen. Het is een directe impuls voor een aantal sectoren die het moeilijk hebben. Ook de aandacht voor jeugdwerkloosheid van de Statenfractie laat zien dat voor de PvdA werk prioriteit heeft. Leven lang leren: van baanzekerheid naar werkzekerheid Ook aan de tweede trap, een leven lang leren, kan de lokale overheid een bijdrage leveren. Het is bekend dat in een aantal sectoren de werkgelegenheid af zal nemen en in andere (delen van) sectoren, zoals de zorg en techniek, op de korte en middellange termijn in onze regio zal toenemen. De arbeidsmarkt is niet altijd even goed te voorspellen maar er kan wel rekening worden gehouden met krimp- en groeisectoren. Om in te spelen op kansen die de arbeidsmarkt op termijn biedt, is flexibiliteit nodig. Dit kunnen we realiseren door extra in te zetten op begeleiding van werk naar werk en mensen tijdig bij te scholen. Het gaat in deze tijd vooral om werkzekerheid, niet om baanzekerheid.

14 Er wordt nog te weinig samengewerkt in de regio tussen bedrijven onderling, constateren een aantal Arnhemse werkgevers. Een goed voorbeeld van een sector die regionaal gaat samenwerken is zorg en welzijn. Ze gaan hun best doen om mensen van werk naar werk te begeleiden in de sector zodat mensen hun baan niet verliezen. Wanneer daarbij extra opleiding nodig is kan de gemeente een bijdrage leveren door opleidingsfaciliteiten te stimuleren. We willen mensen goed voorbereid aan een nieuwe baan te laten beginnen. Verschuiving van de lasten De commissie Melkert pleit voor een daling van lasten die drukken op arbeid. Daar heeft de gemeente geen invloed op. Gemeenten kennen vooralsnog een beperkt eigen belastinggebied. De gemeente draagt wel bij aan de lastendruk voor ondernemers via onder andere de OZB, de rioolheffing of de toeristenbelasting. In Gelderland is een kleine zelfstandig of kleine winkel het duurste uit in Nijmegen met gemiddelde lasten van euro per jaar en het goedkoopst in Rozendaal met 730 euro per jaar. Een klein kantoor is in Arnhem jaarlijks euro aan lokale lasten kwijt en in de gemeente Overbetuwe euro. Het MKB is de grootste banenmotor in de provincie Gelderland. De PvdA Arnhem heeft het idee opgevat om goed gedrag te belonen en overweegt daarvoor een tax freeze in te stellen. Een bedrijf met maximaal 10 personen in dienst dat minimaal 2 extra arbeidsplaatsen creëert hoeft in dat jaar geen OZB te betalen aan de gemeente. Het verlaagt niet direct de lasten die drukken op arbeid maar wel de lasten die drukken op een onderneming. Bloeiende buurteconomie: nieuwe werkgelegenheid in een stagnerende economie Er doet zich een kans voor op lokaal niveau op het gebied van de diensteneconomie. Bewoners komen zelf met creatieve ideeën zoals Thuis afgehaald, een initiatief waarbij maaltijden worden gedeeld met buurtbewoners, tegen betaling. Naast maaltijden is er ook vraag naar andere diensten waarvoor niet altijd een aanbod is in de wijk zoals schoonmaak, klussen in en om het huis en oppasservices. Dit biedt kansen voor (nieuwe) werkgelegenheid en een bloeiende buurteconomie. In België is men bekend met de dienstencheque. De dienstencheque is een door de overheid gesubsidieerd systeem. Het verschaft de particuliere gebruiker een betaalmiddel waarmee hij een werknemer van een erkende onderneming kan betalen voor huishoudelijk werk dat zowel bij hem thuis als buiten zijn woning verricht wordt. In Nederland kunnen er op korte termijn tienduizenden banen bij komen als er een systeem van dienstencheques wordt ingevoerd zoals België dat kent. In België werkt het systeem landelijk maar, vooruitlopend daarop, kan een gemeente een eigen systeem opzetten om de buurteconomie te stimuleren. Een lokaal vouchersysteem waarmee diensten kunnen worden ingekocht zoals schoonmaak, strijken of boodschappen

15 doen. Met een dienstenvoucher kan tegen een gereduceerd tarief een dienst afgenomen worden van een erkend bedrijf dat deze mensen in loondienst heeft. De gemeente subsidieert dat deel van de cheque dat boven de marktprijs ligt, vergelijkbaar met de Belgische dienstencheque. In een stagnerende economie kan dit banen opleveren! En waarom wachten op de landelijke overheid als je lokaal al kunt beginnen? Mensen met individuele beperkingen mee laten doen Sociale ondernemingen kunnen een belangrijke bijdrage leveren aan het doel van volledige werkgelegenheid. Een Social Enterprise heeft primair een maatschappelijk doel, realiseert dat doel als private onderneming die een dienst of product levert, is financieel zelfvoorzienend en is sociaal in de wijze waarop de onderneming wordt opgezet. Een Social Enterprise onderscheidt zich van een traditioneel commercieel bedrijf omdat zij haar maatschappelijke missie boven financiële doelstellingen stelt. Een heel mooi voorbeeld van een social enterprise vind ik Mode met een Missie. Een onderneming bij mij in de straat. Ik woon in Klarendal, in het bruisende modekwartier in Arnhem. De jurk die ik aanheb, heb ik gekocht bij Mode met een Missie. De jurk is ontworpen door een jonge Arnhemse ontwerper en gemaakt door vrouwen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt. Er werken kwetsbare vrouwen met psychische problemen of vrouwen die te maken hebben gehad met huiselijk geweld. Mode met een Missie heeft als gedachte dat met iets moois bezig zijn helend werkt. De vrouwen leren vaardigheden in een veilige omgeving. Ik vind het een fantastisch initiatief. De overheid stimuleert en zit niet in de weg met regeltjes. De vrouwen kunnen, als het nodig is, werken met behoud van uitkering. Een aantal vrouwen is zo getalenteerd dat ze inmiddels een eigen onderneming zijn gestart. We kunnen lokaal sociaal ondernemen stimuleren door te investeren in de ontwikkeling van plannen en business cases, door coaching en advisering voor (startende) sociale ondernemers en door (micro) kredieten te verstrekken. Ik weet dat de PvdA Doetinchem veel kansen ziet in sociaal ondernemen. Ook gebruiken een aantal gemeenten waaronder Apeldoorn de Prestatieladder Socialer Ondernemen (PSO). Dat is een meetinstrument dat meet hoeveel een bedrijf bijdraagt aan werkgelegenheid voor mensen met een kwetsbare arbeidsmarktpositie ( socialer ondernemen ). De Prestatieladder Socialer Ondernemen maakt sociaal ondernemen meetbaar en zichtbaar. Deze erkenning toont aan dat een onderneming meer dan gemiddeld bijdraagt aan werk voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt én dat zij zorgt voor passend werk, integratie binnen de organisatie en begeleiding. De gemeente Eindhoven en Apeldoorn werken met vouchers van 1000 euro waarmee ondernemingen worden gestimuleerd om mee te doen met PSO. Als lokale en provinciale overheid kunnen we de crisis niet oplossen maar we kunnen er wel een bijdrage aan leveren om de economie terug te brengen naar de mensen. Door

16 ondernemerschap te stimuleren, door de buurteconomie te versterken, door goed gedrag te belonen met lastenverlaging en door een bijdrage te leveren aan een leven lang leren. Met een lokale overheid die optreedt moet het mogelijk zijn dat ik over een tijdje tegen meneer Gunal en nog veel meer Arnhemmers kan zeggen: gefeliciteerd met je nieuwe baan. Martien Louwers is fractievoorzitter van de PvdA in de gemeente Arnhem

gemeente Eindhoven Initiatiefvoorstel Lokaal Investeringsfonds behoud en bevorderen werkgelegenheid Inleiding

gemeente Eindhoven Initiatiefvoorstel Lokaal Investeringsfonds behoud en bevorderen werkgelegenheid Inleiding gemeente Eindhoven Raadsnummer 12R5074 Inboeknummer Dossiernummer Initiatiefvoorstel Lokaal Investeringsfonds behoud en bevorderen werkgelegenheid Inleiding Het tafelzilver is op, de tijd dat we ruim in

Nadere informatie

Bijlage VMBO-GL en TL

Bijlage VMBO-GL en TL Bijlage VMBO-GL en TL 2011 tijdvak 2 maatschappijleer 2 CSE GL en TL Tekstboekje GT-0323-a-11-2-b Analyse maatschappelijk vraagstuk: jeugdwerkloosheid tekst 1 FNV vreest enorme stijging werkloosheid jongeren

Nadere informatie

PvdA WERKplan. Voor meer werkgelegenheid in Arnhem

PvdA WERKplan. Voor meer werkgelegenheid in Arnhem PvdA WERKplan Voor meer werkgelegenheid in Arnhem 1. Inleiding Uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) blijkt dat Arnhem van alle grote steden in Nederland het slechtst presteert in

Nadere informatie

Research NL. Economic outlook 3e kwartaal 2010 Nederland

Research NL. Economic outlook 3e kwartaal 2010 Nederland Research NL Economic outlook 3e kwartaal 2010 Nederland Herstel economie zet aarzelend door Economische situatie Huishoudens zijn nog steeds terughoudend met hun consumptie en bedrijven zijn terughoudend

Nadere informatie

Discussienota Naar een socialere bijstand GroenLinks Den Haag November 2015

Discussienota Naar een socialere bijstand GroenLinks Den Haag November 2015 Discussienota Naar een socialere bijstand GroenLinks Den Haag November 2015 Inleiding Er is veel in beweging rond de bijstand. Sommige gemeenten experimenteren met een andere uitvoeringspraktijk, met minder

Nadere informatie

Een uitdagende arbeidsmarkt. Erik Oosterveld 24 juni 2014

Een uitdagende arbeidsmarkt. Erik Oosterveld 24 juni 2014 Een uitdagende arbeidsmarkt Erik Oosterveld 24 juni 2014 Wat waren de gevolgen van de recessie? Hoeveel banen zijn er verloren gegaan? In welke sectoren heeft de recessie het hardst toegeslagen? Werkgelegenheid

Nadere informatie

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I

ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I ECONOMISCHE MONITOR EDE 2015 I In deze economische monitor vindt u cijfers over de werkgelegenheid en de arbeidsmarkt van de gemeente Ede. Van de arbeidsmarkt zijn gegevens opgenomen van de tweede helft

Nadere informatie

Algemene Beschouwingen 2015

Algemene Beschouwingen 2015 Algemene Beschouwingen 2015 -CDA Statenfractie Groningen- 24 juni 2015, alleen uitgesproken tekst is geldig Voorzitter, Vandaag spreken wij over de voorjaarsnota. Traditioneel een moment waarbij we spreken

Nadere informatie

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker Samen Sterker Werk > flexibelere arbeidsmarkt > verminderen bureaucratie > betere kansen voor startende (jonge) ondernemers Werk Algemeen Op dit moment hebben mensen die langs de kant staan te weinig kans

Nadere informatie

voor werkgelegenheid voor maatschappelijk rendement voor iedereen

voor werkgelegenheid voor maatschappelijk rendement voor iedereen voor werkgelegenheid voor maatschappelijk rendement voor iedereen 1 MVO, Social Return, SROI en social enterprise Iedereen winst Hoe kunnen we nu en in de toekomst uw inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt

Nadere informatie

Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU?

Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU? Factsheet 1 WAAROM EEN INVESTERINGSPLAN VOOR DE EU? Als gevolg van de wereldwijde economische en financiële crisis heeft de EU met een laag investeringsniveau te kampen. Alleen met gezamenlijke gecoördineerde

Nadere informatie

DE PARTICIPATIEWET VOOR U ALS WERKGEVER

DE PARTICIPATIEWET VOOR U ALS WERKGEVER UTRECHT MIDDEN DE PARTICIPATIEWET VOOR U ALS WERKGEVER Doel van de Participatiewet De Participatiewet vervangt de bijstandswet, de Wet sociale werkvoorziening en een deel van de Wajong. Het doel van de

Nadere informatie

Van baan naar eigen baas

Van baan naar eigen baas M200912 Van baan naar eigen baas drs. A. Bruins Zoetermeer, juli 2009 Van baan naar eigen baas Ruim driekwart van de ondernemers die in de eerste helft van 2008 een bedrijf zijn gestart, werkte voordat

Nadere informatie

Welke maatschappelijke problemen bestrijdt de Buzinezzclub? Hoe pakt de Buzinezzclub dit aan?

Welke maatschappelijke problemen bestrijdt de Buzinezzclub? Hoe pakt de Buzinezzclub dit aan? Contactgegevens Naam organisatie/initiatief: Stichting Stimulering Jong Ondernemerschap Naam primair contactpersoon: Leo van Loon Post adres: Maashaven Zuid Zijde 2, 3081 AE Rotterdam Telefoonnummer: +31

Nadere informatie

Gangmakers voor Bussum!

Gangmakers voor Bussum! Met de fusie tussen Bussum, Naarden en Muiden in het vizier en de op handen zijnde Raadsverkiezingen in maart 2014 geeft de Bussumse Ondernemers Vereniging (BOV) met dit pamflet haar visie op de economische

Nadere informatie

1.1 Bevolkingsontwikkeling 9. 1.2 Bevolkingsopbouw 10. 1.2.1 Vergrijzing 11. 1.3 Migratie 11. 1.4 Samenvatting 12

1.1 Bevolkingsontwikkeling 9. 1.2 Bevolkingsopbouw 10. 1.2.1 Vergrijzing 11. 1.3 Migratie 11. 1.4 Samenvatting 12 inhoudsopgave Samenvatting 3 1. Bevolking 9 1.1 Bevolkingsontwikkeling 9 1.2 Bevolkingsopbouw 10 1.2.1 Vergrijzing 11 1.3 Migratie 11 1.4 Samenvatting 12 2. Ontwikkelingen van de werkloosheid 13 2.1 Ontwikkeling

Nadere informatie

Goede tijden, slechte tijden. Soms zit het mee, soms zit het tegen

Goede tijden, slechte tijden. Soms zit het mee, soms zit het tegen Slides en video s op www.jooplengkeek.nl Goede tijden, slechte tijden Soms zit het mee, soms zit het tegen 1 De toegevoegde waarde De toegevoegde waarde is de verkoopprijs van een product min de ingekochte

Nadere informatie

Gelderland- een voorbeeld voor innovatief en duurzaam arbeidsmarktbeleid

Gelderland- een voorbeeld voor innovatief en duurzaam arbeidsmarktbeleid Gelderland- een voorbeeld voor innovatief en duurzaam arbeidsmarktbeleid WHITEPAPER De centrale rol van de Gelderse regionale Platforms Onderwijs-Arbeidsmarkt (POA s) Maart 2015 Namens de gezamenlijke

Nadere informatie

KWARTAALMONITOR OKTOBER 2014. Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland

KWARTAALMONITOR OKTOBER 2014. Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland KWARTAALMONITOR OKTOBER 2014 Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland Inhoud 4 WERKGEVERS KIEZEN STEEDS VAKER VOOR FLEXWERKERS 5 FLEXWERKERS ZIJN IN ALLE REGIO S IN TREK 6 OMZET FREELANCERS

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer vwo 2003-II

Eindexamen maatschappijleer vwo 2003-II Opgave 1 Armoede en werk 1 Het proefschrift bespreekt de effecten van het door twee achtereenvolgende kabinetten-kok gevoerde werkgelegenheidsbeleid. / De titel van het proefschrift heeft betrekking op

Nadere informatie

Langzaam maar zeker zijn ook de gevolgen van de economische krimp voor de arbeidsmarkt zichtbaar

Langzaam maar zeker zijn ook de gevolgen van de economische krimp voor de arbeidsmarkt zichtbaar In de vorige nieuwsbrief in september is geprobeerd een antwoord te geven op de vraag: wat is de invloed van de economische situatie op de arbeidsmarkt? Het antwoord op deze vraag was niet geheel eenduidig.

Nadere informatie

Topsectoren. Hoe & Waarom

Topsectoren. Hoe & Waarom Topsectoren Hoe & Waarom 1 Index Waarom de topsectorenaanpak? 3 Wat is het internationale belang? 4 Hoe werken de topsectoren samen? 5 Wat is de rol voor het MKB in de topsectoren? 6 Wat is de rol van

Nadere informatie

PvdA Rotterdam: werk maken van Rotterdam!

PvdA Rotterdam: werk maken van Rotterdam! PvdA Rotterdam: werk maken van Rotterdam! Werk voor iedereen. Met dat streven is de Partij van de Arbeid groot geworden. Omdat werk een bron van inkomen is en zelfstandigheid verschaft. Maar ook omdat

Nadere informatie

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker Samen Sterker Samenleven > niet gelijk, maar gelijkwaardig > aantrekkelijke, ecologische woonstad > iedereen een eerlijke kans op de arbeidsmarkt Samenleven Mensen zijn niet allemaal gelijk, maar wel gelijkwaardig.

Nadere informatie

We zijn op ontdekkingsreis, in een gebied waar de huidige systemen leidend zijn maar onvoldoende werken. Bij een ontdekkingsreis hoort ruimte.

We zijn op ontdekkingsreis, in een gebied waar de huidige systemen leidend zijn maar onvoldoende werken. Bij een ontdekkingsreis hoort ruimte. Het speelveld De wereld om ons heen verandert razend snel. De richting is duidelijk, de sociale zekerheid wordt geprivatiseerd. Samen bouwen we aan een vernieuwende structuur om de arbeidsmarkt essentieel

Nadere informatie

EBU College Snapshots van de economie in regio Utrecht. Monique Roso, 12 maart 2014!

EBU College Snapshots van de economie in regio Utrecht. Monique Roso, 12 maart 2014! EBU College Snapshots van de economie in regio Utrecht Monique Roso, 12 maart 2014! Inhoud presentatie 1. economische trends en ontwikkelingen!! 2. economische monitor provincie Utrecht! - economische

Nadere informatie

Schriftelijke vragen Stijging werkloosheid Den Haag SV 080 RIS 291883. Den Haag, 15 februari 2016. Aan de voorzitter van de gemeenteraad,

Schriftelijke vragen Stijging werkloosheid Den Haag SV 080 RIS 291883. Den Haag, 15 februari 2016. Aan de voorzitter van de gemeenteraad, Schriftelijke vragen Stijging werkloosheid Den Haag SV 080 RIS 291883 Den Haag, 15 februari 2016 Aan de voorzitter van de gemeenteraad, De werkloosheidscijfers van Den Haag stemmen in 2016 nog altijd weinig

Nadere informatie

CBS: Lichte toename werkenden, minder werklozen

CBS: Lichte toename werkenden, minder werklozen CBS: Lichte toename werkenden, minder werklozen Het aantal mensen met werk is in de periode februari-april met gemiddeld 2 duizend per maand toegenomen. Vooral jongeren en 45-plussers gingen aan de slag.

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Eerste Huiskamerbijeenkomst PvdA in Amersfoort KANS OP EERLIJK WERK EN EEN VAK LEREN MET EEN LEERWERKBAAN

Eerste Huiskamerbijeenkomst PvdA in Amersfoort KANS OP EERLIJK WERK EN EEN VAK LEREN MET EEN LEERWERKBAAN Eerste Huiskamerbijeenkomst PvdA in Amersfoort KANS OP EERLIJK WERK EN EEN VAK LEREN MET EEN LEERWERKBAAN Zaterdagmiddag 21 februari vond in De Vereeniging een eerste Huiskamerbijeenkomst plaats. Het was

Nadere informatie

Meer kansen, meer banen. SW-bedrijven als banenmakelaar

Meer kansen, meer banen. SW-bedrijven als banenmakelaar Meer kansen, meer banen Inleiding Mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt hebben terecht de volle aandacht van de politiek. Vrijwel alle verkiezingsprogramma s besteden er aandacht aan. Het gaat

Nadere informatie

VVMA Congres 18 mei 2010

VVMA Congres 18 mei 2010 VVMA Congres 18 mei 2010 Jan Klaver, VNO-NCW Verwachtingen over Nederlandse economie, 2010-2015 1 Lijn van mijn verhaal 1. Impact economische crisis op Nederlandse economie en bedrijfsleven 2. Het herstel

Nadere informatie

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together Gids voor werknemers Rexel, Building the future together Editorial Beste collega s, De wereld om ons heen verandert snel en biedt ons nieuwe uitdagingen en kansen. Aan ons de taak om effectievere oplossingen

Nadere informatie

CBS: Voorzichtig herstel arbeidsmarkt in het tweede kwartaal

CBS: Voorzichtig herstel arbeidsmarkt in het tweede kwartaal Persbericht PB14 56 11 9 214 15.3 uur CBS: Voorzichtig herstel arbeidsmarkt in het tweede kwartaal Meer werklozen aan de slag Geen verdere daling aantal banen, lichte groei aantal vacatures Aantal banen

Nadere informatie

wat zijn je kansen? Jij toch ook!? Ik wil later leuk werk! Wist je dat 55% van de jongeren bij het kiezen

wat zijn je kansen? Jij toch ook!? Ik wil later leuk werk! Wist je dat 55% van de jongeren bij het kiezen wat zijn je kansen? Je hebt vast al nagedacht over wat je na de middelbare school wilt gaan doen! Waarschijnlijk ga je nog een opleiding volgen. Maar kun je daarmee straks een baan vinden? Dat gaan we

Nadere informatie

1. We willen doorgaan met behoud en versterking van de kwaliteiten van de IJsseldelta

1. We willen doorgaan met behoud en versterking van de kwaliteiten van de IJsseldelta Resultaten Advies en Initiatiefraad Nationaal Landschap IJsseldelta 29 november 2013 Nationaal Landschap IJsseldelta is in verandering. Transitie noemen we dat. We bereiden ons voor op een andere manier

Nadere informatie

Medewerkers met schulden

Medewerkers met schulden Medewerkers met schulden oplossen en voorkomen Financieel inzicht met de digitale loonstrook We verkeren wereldwijd in een financiële crisis. Deze economische situatie heeft z n weerslag op ieder persoonlijk.

Nadere informatie

Woonstad Rotterdam Woonstad Rotterdam Onze missie Wonen in een stad waar je trots op kunt zijn. Woonstad Rotterdam heeft de ervaring en het vernuft om dat te realiseren. De mensen van Woonstad Rotterdam

Nadere informatie

Van de macht van management naar de kracht van leiderschap

Van de macht van management naar de kracht van leiderschap Van de macht van management naar de kracht van leiderschap Inez Sales Juni 2011 INHOUDSOPGAVE Leiderschap... 3 1. Leiderschap en management... 4 2. Leiderschapstijl ten behoeve van de klant... 5 3. Leiderschapstijl

Nadere informatie

Macro-economische Ontwikkelingen

Macro-economische Ontwikkelingen Macro-economische Ontwikkelingen e kwartaal 8 Overall conclusie De kredietcrisis zorgt voor een terugval van de economische bedrijvigheid in Nederland die sinds het begin van de jaren tachtig niet is voorgekomen.

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Kwartaalrapportage Arbeidsmarkt Breda 2009

Kwartaalrapportage Arbeidsmarkt Breda 2009 Kwartaalrapportage Arbeidsmarkt Breda 2009 Economische krimp in 2009 Aantal vacatures sterk gedaald Werkloosheid in Breda stijgt me 14% Bredase bijstand daalt minimaal Bijstand onder jongeren sterk gestegen

Nadere informatie

Kans op Amerikaanse dubbele dip is klein

Kans op Amerikaanse dubbele dip is klein Kans op Amerikaanse dubbele dip is klein De Verenigde Staten gaan meestal voorop bij het herstel van de wereldeconomie. Maar terwijl een gerenommeerd onderzoeksburo recent verklaarde dat de Amerikaanse

Nadere informatie

Opgave 1 Jeugdwerkloosheid in Europa

Opgave 1 Jeugdwerkloosheid in Europa Opgave 1 Jeugdwerkloosheid in Europa 1 maximumscore 4 Het verrichten van flexibele arbeid kan een voorbeeld zijn van positieverwerving als de eigen keuze van de jongeren uitgaat naar flexibele arbeid in

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2010 2011 32 729 Evaluatie Wet inkomensvoorziening oudere werklozen Nr. 1 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN SOCIALE ZAKEN EN WERKGELEGENHEID Aan de Voorzitter

Nadere informatie

Sociaal ondernemen: innovatief ondernemen met dubbele winst

Sociaal ondernemen: innovatief ondernemen met dubbele winst Sociaal ondernemen: innovatief ondernemen met dubbele winst Conferentie Samen werken aan lokaal ondernemerschap 19 november 2015 Bert Otten Radar Advies Lianne Harrewijn IMK Sociaal ondernemen is in! sociaal

Nadere informatie

Met gegrauw en gesnauw bereik je niks

Met gegrauw en gesnauw bereik je niks 81 Weike Medendorp, PvdA Met gegrauw en gesnauw bereik je niks Ik denk dat we een aantal resultaten hebben bereikt waar we trots op mogen zijn. Neem bijvoorbeeld het plan van transformatie voor de Enci,

Nadere informatie

De Drievoudige Bottom Line, een noodzakelijke economische innovatie

De Drievoudige Bottom Line, een noodzakelijke economische innovatie De Drievoudige Bottom Line, een noodzakelijke economische innovatie Feike Sijbesma, CEO Royal DSM In de loop der tijd is het effect van bedrijven op de maatschappij enorm veranderd. Vijftig tot honderd

Nadere informatie

Voorzitter, Voorzitter dan de inhoud.

Voorzitter, Voorzitter dan de inhoud. Voorzitter, Ik wil graag beginnen met het bedanken van het college voor het beantwoorden van alle vragen. En wethouder de Wit heeft daarbij een extra compliment verdiend omdat hij op uitstekende wijze

Nadere informatie

Allereerst wil ik de organisatoren van deze dag, de Stichting Lezen en Schrijven

Allereerst wil ik de organisatoren van deze dag, de Stichting Lezen en Schrijven Toespraak staatssecretaris Klijnsma van Sociale Zaken en Werkgelegenheid tijdens het bedrijvencongres Samen scholen, pure winst! op 11 september 2009 in Eindhoven. Dames en heren, Allereerst wil ik de

Nadere informatie

Zakelijke dienstverlening

Zakelijke dienstverlening Zakelijke dienstverlening Trends, Ontwikkelingen, Cijfers & Prognoses Juni 16 Economisch Bureau Nederland Kasper Buiting Senior sector econoom 3376 kasper.buiting@nl.abnamro.com Inhoud Onderwerp Pag Kernpunten

Nadere informatie

Tweede Europese Forum over de cohesie Georganiseerd door de Europese Commissie

Tweede Europese Forum over de cohesie Georganiseerd door de Europese Commissie Mr Roger VAN BOXTEL, Minister of City Management and Integration, Netherlands Tweede Europese Forum over de cohesie Georganiseerd door de Europese Commissie 21-22 mei 2001 Enkel gesproken tekst geldt Tweede

Nadere informatie

5.1 Wie is er werkloos?

5.1 Wie is er werkloos? 5.1 Wie is er werkloos? Volgens het CBS behoren mensen tot de werkloze beroepsbevolking als ze een leeftijd hebben van 15 tot en met 64 jaar, minder dan 12 uur werken, actief op zoek zijn naar betaald

Nadere informatie

BZW 13 april 2012. Meebewegen in een flexibele arbeidsmarkt Duurzame inzetbaarheid

BZW 13 april 2012. Meebewegen in een flexibele arbeidsmarkt Duurzame inzetbaarheid BZW 13 april 2012 Meebewegen in een flexibele arbeidsmarkt Duurzame inzetbaarheid De arbeidsmarkt VERANDERT in een razend TEMPO Zoek een BALANS tussen werk en PRIVÉ Overtuigingen bij baanzekerheid Werknemer

Nadere informatie

AMSTERDAMMERS AAN HET WERK. Gemeentelijk werk voor tenminste het minimumloon

AMSTERDAMMERS AAN HET WERK. Gemeentelijk werk voor tenminste het minimumloon AMSTERDAMMERS AAN HET WERK Gemeentelijk werk voor tenminste het minimumloon 1 Samenvatting De weg uit armoede is werk. De vraag hoe mensen weer aan het werk geholpen kunnen worden is actueel. De flinke

Nadere informatie

Economische monitor. Voorne PutteN 5 GEMEENTEN. 4 e editie. Opzet en inhoud

Economische monitor. Voorne PutteN 5 GEMEENTEN. 4 e editie. Opzet en inhoud 4 e editie Economische monitor Voorne PutteN Opzet en inhoud In 2010 verscheen de eerste editie van de Economische Monitor Voorne-Putten, een gezamenlijk initiatief van de vijf gemeenten Bernisse, Brielle,

Nadere informatie

CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt

CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt CBS: Meer werkende vrouwen op de arbeidsmarkt Tussen maart en mei is het aantal mensen met een baan met gemiddeld 6 duizend per maand gestegen. De stijging is volledig aan vrouwen toe te schrijven. Het

Nadere informatie

Verkiezingsprogramma PvdA Feijenoord

Verkiezingsprogramma PvdA Feijenoord Verkiezingsprogramma PvdA Feijenoord Vrijheid, democratie, rechtvaardigheid, duurzaamheid en solidariteit. Dat zijn de idealen van de Partij van de Arbeid. Wij staan voor een spreiding van kennis, macht

Nadere informatie

Michiel Verbeek, januari 2013

Michiel Verbeek, januari 2013 Michiel Verbeek, januari 2013 1 2 Eens of oneens? De bankiers zijn schuldig aan de kredietcrisis. De huidige economische crisis is het gevolg van de kredietcrisis van 2008. Als een beurshandelaar voor

Nadere informatie

Goed werkgeverschap loont. Rob Gründemann (kenniscentrum sociale innovatie) Bijeenkomst personeelsgeleding CMR, 9 april 2008

Goed werkgeverschap loont. Rob Gründemann (kenniscentrum sociale innovatie) Bijeenkomst personeelsgeleding CMR, 9 april 2008 Goed werkgeverschap loont Rob Gründemann (kenniscentrum sociale innovatie) Bijeenkomst personeelsgeleding CMR, 9 april 2008 Opzet van de presentatie 1. Leeftijdsopbouw Hoger onderwijs 2. Ontwikkelingen

Nadere informatie

R A P P O R T Nr. 87 --------------------------------

R A P P O R T Nr. 87 -------------------------------- R A P P O R T Nr. 87 -------------------------------- Europese kaderovereenkomst betreffende inclusieve arbeidsmarkten Eindevaluatie van de Belgische sociale partners ------------------------ 15.07.2014

Nadere informatie

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant'

'Maak werk van Vrije tijd in Brabant' 'Maak werk van Vrije tijd in Brabant' OPROEP VANUIT DE VRIJETIJDSSECTOR Opgesteld door: Vrijetijdshuis Brabant, TOP Brabant, Erfgoed Brabant, Leisure Boulevard, NHTV, MKB, BKKC, Stichting Samenwerkende

Nadere informatie

Een eigen bedrijf is leuk!

Een eigen bedrijf is leuk! M200815 Een eigen bedrijf is leuk! Ervaringen van starters uit de jaren 1998-2000 drs. A. Bruins drs. D. Snel Zoetermeer, december 2008 2 Een eigen bedrijf is leuk! Een eigen bedrijf geeft ondernemers

Nadere informatie

Kortetermijnontwikkeling

Kortetermijnontwikkeling Artikel, donderdag 22 september 2011 9:30 Arbeidsmarkt in vogelvlucht Het aantal banen van werknemers en het aantal openstaande vacatures stijgt licht. De loonontwikkeling is gematigd. De stijging van

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 havo 2006-II

Eindexamen economie 1-2 havo 2006-II Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 Voorbeelden van een juist antwoord zijn: kosten van politie-inzet

Nadere informatie

De perspectief nota en de najaarsnota lieten een positief beeld zien.(+137.000).

De perspectief nota en de najaarsnota lieten een positief beeld zien.(+137.000). Begroting 2015-2018 Begroting 2015-2018 11-11-2014 voor ons ligt de begroting 2014 2018. Voor de PvdA zijn de mensen belangrijk. Mensen aan de onderkant van de arbeidsmarkt die nu buiten spel staan, maar

Nadere informatie

WAAR WIJ VOOR STAAN. Socialisten & Democraten in het Europees Parlement. Fractie van de Progressieve Alliantie van

WAAR WIJ VOOR STAAN. Socialisten & Democraten in het Europees Parlement. Fractie van de Progressieve Alliantie van WAAR WIJ VOOR STAAN. Fractie van de Progressieve Alliantie van Socialisten & Democraten in het Europees Parlement Strijden voor sociale rechtvaardigheid, het stimuleren van werkgelegenheid en groei, hervorming

Nadere informatie

STICHTING KINDANTE. Visie Personeel

STICHTING KINDANTE. Visie Personeel STICHTING KINDANTE Visie Personeel Visie Personeel 1 Inleiding De onderwijskundige visie van stichting Kindante vormt de basis voor de wijze waarop de Kindantescholen hun onderwijs vormgeven. Dit vraagt

Nadere informatie

Voor wie verstandig handelt! Daling personeel

Voor wie verstandig handelt! Daling personeel Daling personeel Trendsamenvatting Naam Definitie Scope Invloed Conclusie Bronnen Daling personeel Het aantal medewerkers dat werkzaam is in de sector / branche zal gemiddeld genomen hoger opgeleid zijn,

Nadere informatie

5.2 Wie is er werkloos?

5.2 Wie is er werkloos? 5.2 Wie is er werkloos? Volgens het CBS behoren mensen tot de werkloze beroepsbevolking als ze een leeftijd hebben van 15 tot en met 64 jaar, minder dan 12 uur werken, actief op zoek zijn naar betaald

Nadere informatie

Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014

Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014 Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014 Inleiding Uit onze gemeentelijke armoedemonitor 1 blijkt dat Leeuwarden een stad is met een relatief groot armoedeprobleem. Een probleem dat nog steeds

Nadere informatie

Toespraak staatssecretaris H.A.L. van Hoof bij de opening van de miniconferentie O&O-fondsen op 10 september 14.00u in Den Haag

Toespraak staatssecretaris H.A.L. van Hoof bij de opening van de miniconferentie O&O-fondsen op 10 september 14.00u in Den Haag Toespraak staatssecretaris H.A.L. van Hoof bij de opening van de miniconferentie O&O-fondsen op 10 september 14.00u in Den Haag Welkom, blij dat u er bent. Uit het feit dat u met zovelen bent gekomen maak

Nadere informatie

Factsheet Arbeidsmarkt en sociale uitkeringen

Factsheet Arbeidsmarkt en sociale uitkeringen Factsheet Arbeidsmarkt en sociale uitkeringen Deze factsheet geeft een beeld van de Arnhemse arbeidsmarkt. Daarbij gaat het eerst in op de vraag naar arbeid; Hoe staat het met de werkgelegenheid in (de

Nadere informatie

ECONOMISCHE STIMULANS

ECONOMISCHE STIMULANS DE ZZP ER CENTRAAL Arnhem is een ondernemende stad. Met name het aantal ZZP ers is de afgelopen jaren spectaculair toegenomen. Bij elkaar opgeteld zijn het meer mensen dan het grootste bedrijf in Arnhem

Nadere informatie

Zzp ers in de provincie Utrecht 2013. Onderzoek naar een groeiende beroepsgroep

Zzp ers in de provincie Utrecht 2013. Onderzoek naar een groeiende beroepsgroep Zzp ers in de provincie Utrecht 2013 Onderzoek naar een groeiende beroepsgroep Ester Hilhorst Economic Board Utrecht Februari 2014 Inhoud Samenvatting Samenvatting Crisis kost meer banen in 2013 Banenverlies

Nadere informatie

./. Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het lid Bussemaker (PvdA) over de arbeidsproductiviteit van oudere werknemers.

./. Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het lid Bussemaker (PvdA) over de arbeidsproductiviteit van oudere werknemers. Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1a 2513 AA s-gravenhage Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4 Telefoon

Nadere informatie

Geachte Dames en Heren, geachte Mevrouw van Leeuwen,

Geachte Dames en Heren, geachte Mevrouw van Leeuwen, Geachte Dames en Heren, geachte Mevrouw van Leeuwen, Met grote interesse heb ik uw lezing gevolgd. Ik realiseer mij terdege dat wij vanuit de Koepel van WMO raden u haast een onmogelijk vraag hebben gesteld,

Nadere informatie

Nameting Scan Mijn Bedrijf 2.0 2011-2012

Nameting Scan Mijn Bedrijf 2.0 2011-2012 Sociale innovatie De volgende vragen gaan over sociale innovatie en innovatief ondernemingsbeleid. Sociale Innovatie is een vernieuwing of een verbetering in de arbeidsorganisatie en in de arbeidsrelaties

Nadere informatie

- de politieke ledenraad van mening is dat nieuwe bezuinigingen voor de PvdA onacceptabel zijn.

- de politieke ledenraad van mening is dat nieuwe bezuinigingen voor de PvdA onacceptabel zijn. JS-moties Nieuwe bezuinigingen? Nee bedankt! - in de campagne voor de provinciale statenverkiezingen benadrukt is dat de PvdA, in tegenstelling tot D66 en CDA, geen nieuwe bezuinigingen wil om een herziening

Nadere informatie

Verdieping: Eerste reactie partijen

Verdieping: Eerste reactie partijen Verdieping: Eerste reactie partijen Korte omschrijving werkvorm: Uit de berekeningen van het CPB blijkt dat het begrotingstekort van Nederland in 2013 en 2014 niet onder de door de EU gestelde 3%-norm

Nadere informatie

Voor een Duurzame werkomgeving. MVO4Holland www.mvo4holland.nl

Voor een Duurzame werkomgeving. MVO4Holland www.mvo4holland.nl Voor een Duurzame werkomgeving MVO4Holland www.mvo4holland.nl EEN D U U R Z A M E W E R K O M G E V I N G? Een duurzame werkomgeving? Onze overtuiging: Iedereen heeft recht op een zinvolle werkplek! De

Nadere informatie

Naar gezonde financiële verhoudingen en vertrouwen

Naar gezonde financiële verhoudingen en vertrouwen Naar gezonde financiële verhoudingen en vertrouwen Geen renteniersland maar een vermogende toekomst Arnoud W. A. Boot Universiteit van Amsterdam Utrecht, Grip op je vermogen, 24 april 2015 Zijn economen

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 havo 2000-II

Eindexamen economie 1-2 havo 2000-II Opgave 1 Uit een krant: Uitzendbranche blijft groeien Uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) blijkt dat de uitzendbranche in het eerste kwartaal van 1998 flink is gegroeid. In vergelijking

Nadere informatie

Economische en sociale thermometer Nummer 50, juli 2013

Economische en sociale thermometer Nummer 50, juli 2013 Economische en sociale thermometer Nummer 5, juli 213 Uitgave : Team Kennis en Verkenning Naam : Jaap Barink Telefoonnummer : (57) 693369 Mail : j.barink@deventer.nl 2 INHOUD Highlights uit de economische

Nadere informatie

De arbeidsmarkt in Zuidoost-Brabant. UWV Gerald Ahn 9 september 2014

De arbeidsmarkt in Zuidoost-Brabant. UWV Gerald Ahn 9 september 2014 De arbeidsmarkt in Zuidoost-Brabant UWV Gerald Ahn 9 september 2014 Recente persberichten (CBS) Wisselende berichten over de markt Werkloosheid in juli verder gedaald Stijging WW-uitkeringen Consumptie

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE. Datum Betreft Kabinetsbeleid werkloosheid

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE. Datum Betreft Kabinetsbeleid werkloosheid > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Ons kenmerk L110/08.0029483. Datum uw brief

Ons kenmerk L110/08.0029483. Datum uw brief Ingekomen stuk D3 (PA 17 december 2008) Aan de gemeenteraad van Nijmegen Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen Telefoon (024) 329 90 00 Telefax (024) 329 29 81 E-mail gemeente@nijmegen.nl Postadres Postbus

Nadere informatie

Flexibel werken én een hypotheek

Flexibel werken én een hypotheek Flexibel werken én een hypotheek Een hypotheek met Reacties uit de media op de perspectiefverklaring perspectiefverklaring Columnist Frank Kalshoven, de Volkskrant Alleen hypotheken verstrekken aan mensen

Nadere informatie

Medewerkerbetrokkenheid. 1. Werk aan medewerkertevredenheid. Betrokkenheid uit jezelf. Waarom zou iemand het maximale inzetten voor een werkgever?

Medewerkerbetrokkenheid. 1. Werk aan medewerkertevredenheid. Betrokkenheid uit jezelf. Waarom zou iemand het maximale inzetten voor een werkgever? Dat is de vraag! Natuurlijk is werk nog steeds vanzelfsprekend voor mensen maar het is niet meer zo vanzelfsprekend om voor de duur van het leven die ene baas te kiezen. Mensen maken enorm veel keuzes.

Nadere informatie

CBS: Meer mensen aan het werk, vooral jongeren

CBS: Meer mensen aan het werk, vooral jongeren CBS: Meer mensen aan het werk, vooral jongeren Het aantal mensen met een baan is de afgelopen drie maanden met gemiddeld 6 duizend per maand toegenomen. Vooral jongeren hadden vaker werk. De beroepsbevolking

Nadere informatie

Winstgroei en buffers ondersteunen investerings herstel

Winstgroei en buffers ondersteunen investerings herstel Na de snelle daling van de bedrijfswinsten door de kredietcrisis, is er recentelijk weer sprake van winstherstel. De crisis heeft echter geen gat geslagen in de grote financiële buffers van bedrijven.

Nadere informatie

Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 1 Woensdag 26 mei 13.30 16.30 uur

Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 1 Woensdag 26 mei 13.30 16.30 uur Economische wetenschappen 1 en recht Examen VWO Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 1 Woensdag 26 mei 13.30 16.30 uur 19 99 Dit examen bestaat uit 34 vragen. Voor elk vraagnummer is aangegeven

Nadere informatie

Doel is om voor deelnemers een beeld te schetsen van hoe het pensioen in elkaar steekt en hoe hun eigen pensioen er voorstaat.

Doel is om voor deelnemers een beeld te schetsen van hoe het pensioen in elkaar steekt en hoe hun eigen pensioen er voorstaat. Majesteit, dames en heren. Hartelijk welkom! En, Majesteit, ik weet zeker dat ik hier namens alle aanwezigen spreek als ik zeg dat wij buitengewoon vereerd zijn dat U bij een deel van dit programma aanwezig

Nadere informatie

Iedereen sterk. Zo stimuleer je innovatief gedrag en eigenaarschap van medewerkers

Iedereen sterk. Zo stimuleer je innovatief gedrag en eigenaarschap van medewerkers Iedereen sterk Zo stimuleer je innovatief gedrag en eigenaarschap van medewerkers JANUARI 2016 Veranderen moet veranderen Verandering is in veel gevallen een top-down proces. Bestuur en management signaleren

Nadere informatie

vooruitgang met financieringsinstrumenten vanuit ESI-fondsen Het Europees Sociaal Fonds Financieringsinstrumenten

vooruitgang met financieringsinstrumenten vanuit ESI-fondsen Het Europees Sociaal Fonds Financieringsinstrumenten vooruitgang met financieringsinstrumenten vanuit ESI-fondsen Het Europees Sociaal Fonds medegefinancierd door het Europees Sociaal Fonds zijn een duurzame en efficiënte manier om te investeren in de groei

Nadere informatie

Examen HAVO en VHBO. Economie 1,2 oude en nieuwe stijl

Examen HAVO en VHBO. Economie 1,2 oude en nieuwe stijl Economie 1,2 oude en nieuwe stijl Examen HAVO en VHBO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Vooropleiding Hoger Beroeps Onderwijs HAVO Tijdvak 2 VHBO Tijdvak 3 Woensdag 21 juni 13.30 16.30 uur 20 00 Dit

Nadere informatie

Factsheet. Inleiding. Thema Werkgelegenheid

Factsheet. Inleiding. Thema Werkgelegenheid Factsheet Thema Werkgelegenheid Inleiding Rotterdam wil dromers, denkers en doeners ondersteunen bij het realiseren van ideeën en initiatieven waarmee maatschappelijke vraagstukken in de stad worden aangepakt.

Nadere informatie

Sta zonder twijfels en vragen, vol overtuiging en vreugde, in jouw authentieke kracht! Dit zegt een enthousiast gebruiker van deze planner:

Sta zonder twijfels en vragen, vol overtuiging en vreugde, in jouw authentieke kracht! Dit zegt een enthousiast gebruiker van deze planner: Boetseweg 47 7895 AV Roswinkel telefoon: 0591 785 780 www.jolandalinders.com e-mail: info@jolandalinders.com IBAN: NL32 KNAB 0729 6439 99 BIC: KNABNL2H KvK nummer: 59561742 BTW nummer: NL155366701B02 Alsjeblieft!

Nadere informatie