WAT TELENET EN BELGACOM TOEVALLIG EN GEHEEL PER ONGELUK VERGETEN TE VERTELLEN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "WAT TELENET EN BELGACOM TOEVALLIG EN GEHEEL PER ONGELUK VERGETEN TE VERTELLEN"

Transcriptie

1 WAT TELENET EN BELGACOM TOEVALLIG EN GEHEEL PER ONGELUK VERGETEN TE VERTELLEN In het najaar van 2007 lanceerde aanbieder van digitale tv Telenet een agressieve mediacampagne tegen concurrent Belgacom TV. In een aantal kranten verschenen paginagrote advertenties onder de noemer Wat Belgacom TV CO2-uitstoot ,44 ton toevallig en geheel % abonnementskost 17% per ongeluk vergeet te vertellen. Reden Totale kost 24 miljoen euro voor de campagne was de bewering van Belgacom TV dat ze een goedkoper abonnement aanboden dan Telenet. Maar zowel Belgacom als Telenet verzwijgen dat de energiefactuur van hun klanten na de aansluiting van digitale televisie fiks stijgt. Het elektriciteitsverbruik van de bijkomende toestellen die ze nodig hebben kost tot 20% van de abonnementskost. De oorzaak is het stand-by of sluimerverbruik van die toestellen. Bovendien is dat sluimerverbruik onvermijdbaar in het huidige aanbod. Zowel Belgacom als Telenet dwingt de klanten om de toestellen permanent stand-by te laten staan. Nochtans zijn zuinige alternatieven perfect technisch mogelijk. In dit dossier analyseert Bond Beter Leefmilieu het verbruik van digitale televisie, en vertaalt dit verbruik in de onnodige kosten en milieulast.

2 WAT TELENET EN BELGACOM TOEVALLIG EN GEHEEL PER ONGELUK VERGETEN TE VERTELLEN Stand-by-verbruik digitale televisie zorgt voor enorme energieverspilling Digitale televisie kost een pak meer dan aanbieders Belgacom en Telenet beweren. Bond Beter Leefmilieu stelt vast dat het nutteloos stand-by-verbruik van de verschillende toestellen tot 20% van het abonnementsgeld kan bedragen. De energieverspilling van digitale televisie is bovendien een gesel voor het klimaat. Kijkt binnenkort elk gezin in België digitaal, dan zal enkel daardoor de totale energieproductie van de 60 megaturbines van het windpark op de Thorntonbank voor de Belgische kust verloren gaan. Consument betaalt concurrentieslag tussen aanbieders De zware concurrentieslag tussen de aanbieders van digitale televisie maakt dat die kiezen voor zo goedkoop mogelijke toestellen. Die zijn vaak voorzien van slechte, verspillende technologie. De energie-efficiëntie van de toestellen wordt verwaarloosd. De consument draait op voor de kosten. Bovendien moet wie digitale televisie in huis haalt, daarvoor een hele resem toestellen installeren: splitters, modems, hubs en set top boxen zoals de Digibox of de Digicorder. Gezinnen met digitale televisie zien hun stand-by-verbruik tot 75% stijgen. Dat kan tot 44 euro per jaar oplopen. Bovendien is dat sluimerverbruik onvermijdbaar in het huidige aanbod. Zowel Belgacom als Telenet dwingt de klanten om de toestellen permanent stand-by te laten staan. Nochtans zijn zuinige alternatieven perfect technisch mogelijk. Zuinige toestellen zijn voorhanden, maar niet te krijgen bij Belgacom en Telenet Bond Beter Leefmilieu stelt voor om het aantal toestellen nodig voor digitale toestellen drastisch te verminderen. Het is vandaag al mogelijk televisietoestellen te leveren die voorzien zijn van digitale set top boxen en een harde schijf voor opname. Bovendien moeten de toekomstige toestellen veel minder energie verspillen. BBL stelt dat het stand-by vermogen op 0,5 W moet gelegd worden. Nu verbruikt het hele arsenaal aan toestellen continu tot 30W in stand-by. Zuinige toestellen zijn technologisch perfect haalbaar. In Californië is een wet in voege die aanbieders van soortgelijke toestellen die norm oplegt. Belgacom en Telenet hebben de verantwoordelijkheid om veel energiezuiniger producten op de markt te zetten. De kosten van de hogere elektriciteitconsumptie worden vandaag afgewenteld op de klanten, en de maatschappij. Belgacom en Telenet kunnen hun leveranciers van apparatuur in het lastenboek opleggen dat een maximaal verbruik moet worden gerespecteerd. Stand-by-verbruik digitale televisie 2

3 Samenvatting Het standby-verbruik van een doorsnee configuratie voor digitale televisie van zowel Telenet als Belgacom levert een significante meerkost door het elektriciteitverbruik op o Telenet: 44 euro per jaar, 22% van de abonnementskost o Belgacom: 24 euro per jaar, 12% van de abonnementskost Digitale televisie is in een gemiddeld huishouden de grootste slokop van het sluimerverbruik. Nieuwe klanten zien hun sluimerverbruik tot 75% stijgen. 85% van het jaarlijkse energieverbruik door digitale televisie is verspild stand-byverbruik. De zware concurrentieslag tussen de aanbieders van digitale televisie maakt dat die kiezen voor de goedkoopste technologie. De energie-efficiëntie van de toestellen wordt daarbij verwaarloosd. De consument draait op voor de kosten. Het nutteloze standby-verbruik van digitale televisie kost de Belgische tv-kijker jaarlijks 24 miljoen euro. Het zorgt voor een onnodige CO 2 -uitstoot van ton. Dat betekent dat die CO 2 -uitstoot betaald wordt aan 223 euro per ton, terwijl vandaag op de emissiehandelsmarkt een ton CO 2 tien keer minder kost. Het vermijden van de uitstoot moet een economische prioriteit zijn. Kijkt binnenkort elk Belgisch gezin digitaal, dan bedraagt de verspilling door stand-byverbruik van digitale televisie de volledige elektriciteitsproductie van de 60 turbines van het windpark van C-Power op de Thorntonbank. Het grootste Belgische industriële project van de afgelopen jaren, zal in dat geval dienen om het nutteloze sluimerverbruik van digitale televisie te dekken. Belgacom en Telenet hebben de EU Code of Conduct for Digital TV Services binnen de Europese richtlijn ecodesign niet ondertekend. Die code legt minimale criteria vast op vlak van energieprestaties van de set top boxen. Op dit ogenblik zijn er in de hele Europese Unie 55 miljoen set top boxen in gebruik. Die verspillen samen zo n 9,5 miljoen MWh aan stand-by-verbruik. Dat is het jaarverbruik van 2,6 miljoen gezinnen. Of net iets meer dan het verbruik van alle gezinnen in het Vlaams Gewest. De Europese Commissie verwacht dat het aantal set top boxen zal stijgen naar 170 miljoen. De alternatieven die veel minder verbruiken zijn voorhanden. BBL stelt een stand-by norm van 0,5 W voor, en stelt dat Telenet en Belgacom deze moeten implementeren in hun lastenboek. Stand-by-verbruik digitale televisie 3

4 Methodologie en aannames Er werden metingen uitgevoerd bij klanten van Telenet en Belgacom, als marktleiders van de digitale televisie in Vlaanderen. Van iedere leverancier is bij vijf klanten het elektriciteitsverbruik gemeten, van alle toestellen (splitters, modems, set top boxen ) afzonderlijk, in gebruik en in standby. De resultaten waren onderling zeer gelijklopend, al konden de configuraties en de geplaatste toestellen licht verschillen van meting tot meting. We hebben het gemiddelde berekend van de gemeten waarden, om tot globale conclusies te kunnen komen. We gaan er van uit dat de Belgische gezinnen gemiddeld zo n 2,5 uur per dag televisie kijken [1]. Dat betekent dat de toestellen 21,5 uur in stand-by staan. Klanten werden onder andere gezocht via onder energiemeesters van Klimaatwijken De gemeten Belgacom configuraties hadden allemaal een set top box met harde schijf, en ook uit de website van Belgacom blijkt dat enkel die nog te verkrijgen zijn. Bij Telenet hebben we metingen gedaan bij set top boxen mét en zonder harde schijf (de Digicorder en de Digibox). De gemeten set top boxen van Belgacom schakelen na 2 uur in lager stand-verbruik. Bij Telenet werd dit niet vastgesteld. Op basis van een eigen steekproef gaan we ervan uit dat van elke 4 Telenetaansluitingen er 3 met Digibox en 1 met Digicorder zijn. De gemeten configuraties maakten deel uit van een pakket digitale televisie en internet. High definition toestellen zijn niet opgenomen in de metingen, omdat hun aandeel op dit ogenblik nog verwaarloosbaar is en het gros van het verbruik voor rekening is van de traditionele set top boxen. Verdere details in de tabel in bijlage. Stand-by-verbruik digitale televisie 4

5 Resultaten metingen De ondersteunende toestellen voor digitale televisie hebben samen bij beide leveranciers een gelijkaardig vermogen in werking, namelijk ongeveer 30 Watt. Opvallend is dat bij Telenet het vermogen in stand-by het vermogen ongeveer even hoog is als in werking. Bij de Digibox lag het gemiddeld vermogen in stand-by (10,6W) zelfs hoger dan het vermogen in werking (10,3W)! In de door ons gemeten configuraties heeft een Telenetklant 4 toestellen nodig die permanent moeten aanstaan, terwijl bij Belgacom 2 toestellen nodig zijn. Dat levert per jaar een stand-by verbruik op van 230 kwh bij Telenet, en 114 kwh bij Belgacom TV. Reden voor dat verschil is onder meer dat de door ons gemeten Telenet-klanten meer toestellen nodig hadden dan Belgacom-klanten. Bovendien schakelden de door ons gemeten Belgacomtoestellen in stand-by na een tweetal uur naar een lager verbruik. Gezien de snelle evolutie van de markt kan het zijn dat andere configuraties een ander verbruik zullen hebben. Ter vergelijking: het stand-by-verbruik van een gemiddeld gezin bedraagt ongeveer 300 kwh. Heel veel elektronische apparatuur blijft immers elektriciteit verbruiken, zelfs al denk je dat je ze uitschakelt. En er zijn heel wat toestellen die voorzien zijn van allerlei lampjes (denk maar aan de televisie en de stereo) of klokjes (zoals de microgolfoven). Allemaal samen verbruiken die tot 10% van het gemiddeld jaarverbruik aan elektriciteit in huis [2]. De introductie van digitale televisie in een gemiddeld huishouden leidt in het geval van Telenet tot een stijging van 75% van het sluimerverbruik. In het geval van Belgacom is dat een stijging van 38%. Het stand-by-verbruik kost de klant van digitale televisie gemiddeld 33 euro per jaar. Dat komt overeen met een extra kost bovenop de abonnementskost van 17%. Het stand-by verbruik maakt maar liefst 85% van het jaarlijkse elektriciteitverbruik door digitale televisie. In Vlaanderen zijn momenteel klanten geabonneerd op digitale televisie via Telenet of Belgacom. Alles samen verbruiken die 142 miljoen kwh per jaar, wat een jaarlijkse kost van 24 miljoen euro aan de huidige elektriciteitprijs oplevert. Al die elektriciteit moet natuurlijk worden geproduceerd in elektriciteitcentrales, die een uitstoot van CO 2 veroorzaken. De totale uitstoot van CO 2 als gevolg van de introductie van digitale televisie bedraagt momenteel ton per jaar. Ondertussen is digitale televisie in België aan een spectaculaire opmars bezig. Voortgestuwd door de prijzenslag tussen de grootste concurrenten, schakelen meer en meer mensen over. Als we vooruit kijken, en berekenen wat de gevolgen zouden zijn als alle gezinnen digitaal zouden kijken, onder de huidige voorwaarden, laat dit weinig aan de verbeelding over. Het totale stand-by verbruik zou dan 813 miljoen kwh bedragen, wat overeenkomt met de volledige productie van het uit 60 windturbines bestaande windpark dat C-Power momenteel voor de Belgische kust aan het bouwen is. De verspilling door de stand-by van digitale televisie is economisch onverdedigbaar. De totale kost aan weggesmeten elektriciteit bedraagt in het maximale scenario 138 miljoen euro -- de totale CO 2 -uitstoot per jaar ton. Ter vergelijking, dat levert een kost aan CO 2 op van 224 euro/ton, terwijl vandaag op de Europese emissiehandelsmarkt tussen bedrijven ongeveer 25 euro per ton CO 2 wordt geboden. We betalen dus 10 keer meer om de CO 2 uit te stoten, dan bedrijven betalen om diezelfde CO 2 te besparen. Deze verspilling stoppen, zou dus een onmiddellijke economische prioriteit moeten zijn. Stand-by-verbruik digitale televisie 5

6 Initiatieven om verbruik aan te pakken In de Lente van het Leefmilieu kwamen de deelnemers aan de werkgroep over het lange termijn klimaatbeleid tot de conclusie dat de introductie van digitale televisie een voorbeeld is van hoe bepaalde technologische keuzes ons vast kunnen zetten in een fundamenteel milieuonvriendelijke toekomst. Het rapport van de stakeholders concludeert: Er zou een actie moeten worden gestart om de marktspelers naar veel beter presterende toestellen te oriënteren. [3] Een aanbeveling die vervolgens niet is weerhouden door de, toenmalige, federale regering. Het is technologisch perfect haalbaar om energie-efficiënte toestellen op de markt te brengen. In de Amerikaanse staat Californië bleef de overheid niet bij de pakken zitten. Daar geldt voor vergelijkbare toestellen een standaard van 1 Watt in stand-by en 8 Watt bij gebruik [4]. De bedoeling is om in de loop van de tijd bij nieuwe toestellen het stand-by vermogen te verlagen naar 0,5 W. Op Europees niveau werkt de Europese Commissie ondertussen aan richtlijnen voor het maximaal verbruik van allerlei elektronische toestellen. Dat is het gevolg van de Ecodesign richtlijn uit 2005 [5], die onlangs nog door het Ecodesign Regulerend comité is bekrachtigd. [6] In dit kader werkt de Europese Unie ook aan ecodesign richtlijnen voor zogenaamde set top boxen, de decoders en aanverwante toestellen voor digitale televisie. Op Europees niveau loopt momenteel een voorbereidend onderzoek [7] om richtlijnen voor complexe set top boxes uit te werken. Bond Beter Leefmilieu vreest echter dat de maatregelen te laat zullen komen. De omschakeling is momenteel al in volle gang. Uit dat onderzoek blijkt dat er momenteel al minstens 55 miljoen set top boxen voor digitale televisie in gebruik zijn. Als de we de Vlaamse gegevens extrapoleren, betekent dat het sluimerverbruik voor digitale televisie in de Europese Unie niet minder dan 9,35 miljoen MWh bedraagt. Dat is het jaarverbruik van 2,6 miljoen gezinnen. Of net iets meer dan het verbruik van alle gezinnen in het Vlaams Gewest. Als onderdeel van de werkzaamheden in het kader van de Ecodesign richtlijn, is overigens een EU Code of Conduct for Digital TV Services gelanceerd. Die vrijwillige code legt minimale criteria vast op vlak van energieprestaties van de set top boxen. Belgacom en Telenet hebben de Code niet ondertekend. Conclusies en aanbevelingen De toestellen om digitale TV veel minder te laten verbruiken zijn vandaag op de markt. Deze hebben een veel lager verbruik in de gebruiksfase en schakelen automatisch naar een veel lager stand-by verbruik als ze niet worden gebruikt. Ook op het aantal toestellen moet worden bespaard. Zo is het mogelijk televisietoestellen te leveren die al voorzien zijn van digitale decoders en een harde schijf voor opname. Belgacom en Telenet hebben de verantwoordelijkheid om veel energiezuiniger producten op de markt te zetten. De kosten van de hogere elektriciteitconsumptie worden vandaag afgewenteld op de klanten, en de maatschappij. In tijden van stijgende levensduurte is dit geen te verantwoorden praktijk. Daarom kunnen Belgacom en Telenet hun leveranciers van apparatuur in het lastenboek opleggen dat een maximaal verbruik moet worden gerespecteerd. BBL stelt dat het stand-by vermogen op 0,5 W moet gelegd worden. Stand-by-verbruik digitale televisie 6

7 Verder zou het voor klanten mogelijk moeten zijn om te kiezen met welke toestellen ze de digitale televisie de huiskamer inbrengen. Zo kan de klant zelf kiezen voor de meest energiezuinige optie. Het is aan de Belgische regeringen om te zorgen dat de Europese normen voor ecodesign van deze toestellen worden geïmplementeerd voor alle toestellen die digitale televisie ondersteunen. En dat deze normen op het best haalbare niveau gelegd worden. Het stand-by vermogen moet dan ook op 0,5 W liggen. Implementatie van deze norm, zou het verbruik bij volledige overschakeling maar liefst 50 maal lager brengen, dan waar we onder ongewijzigde omstandigheden uit zouden komen! Uiteindelijk is dit dossier een typisch voorbeeld van hoe ondoordachte technologische ontwikkelingen ons heel veel geld kunnen kosten, en onverantwoorde milieuschade kunnen opleveren. Een tiende van ons elektriciteitverbruik gaat vandaag al op aan sluimerverbruik. Door voortdurend meer elektronische apparatuur te kopen en te installeren zal dit aandeel alleen maar toenemen, als we niet snel ingrijpen. Het is dan ook aan de overheid om de technologische ontwikkeling te sturen, en aan de industrie om bij de ontwikkeling van nieuwe producten het energiegebruik en de milieuimpact ten gronde mee te nemen in de overwegingen. Stand-by-verbruik digitale televisie 7

8 Contact bij Bond Beter Leefmilieu: Bram Claeys, adviseur energie en klimaat, Joris Gansemans, pers en communicatie, Eindnoten: [1] Glorieux, I. & J. Minnen (2008) Website 'Belgisch tijdsbudgetonderzoek' (www.time-use.be), Onderzoeksgroep TOR Vrije Universiteit Brussel & Algemene Directie Statistiek en Economische Informatie, Brussel. [2] Sluimerverbruik op site Milieuadvieswinkel: [3] Verslag van de werkgroep Klimaat en energie, Maatregelengroep 6, visie post 2012, [4] California Energy Commission: [5] Informatie over ecodesign richtlijn: [6] Member States endorse Commission proposal to reduce standby electricity consumption, 8 juli 2008, [7] -- The official site for the preparatory study on Complex Set-top Boxes, i.e. Lot 18. The study is being carried out for The European Commission (DG TREN) in the context of the Framework Directive on ecodesign of Energy using Products (EuP). Dossier Bond Beter Leefmilieu, 15/7/08 Stand-by-verbruik digitale televisie 8

9 Bijlage 1: tabel met data Telenet Belgacom Vermogen (W) Splitter 5,80 nvt Modem 8,00 2,80 Hub 3,40 set top box 12,40 11,71 gemeten bij 5 klanten van elk, telkens in gebruik en standby Totaal standby 29,60 14,51 Totaal in werking 29,55 26,90 Totaal vermogen 29,59 15,80 Totaal standby per jaar (kwh) 232,29 113,88 Totaal verbruik per jaar (kwh) 259,25 138,43 Kost per jaar standby-verbruik (euro) 39,49 19,36 Kost totaal verbruik (euro) 44,07 23,53 Kost verbruik ten opzichte van abonnement per jaar 22% 12% Percentage verbruik standby 89,60 82,27 Basiskost abonnement (euro) 200,76 191,40 Aantal abonnees , ,00 Totaal standby verbruik vandaag (kwh) ,00 Totale kost standby (euro) ,56 Totale CO2-uitstoot (ton) ,44 Effect volledige overschakeling BAU Totaal standby verbruik (kwh) ,53 Vergelijking met C-Power offshore windpark (60 turbines) 116% Totale kost standby (euro) ,24 Totale CO2 uitstoot (ton) ,66 Kost per ton CO2 (euro/ton) 223,68 Effect introductie 0,5 W norm Totaal standby verbruik (kwh) ,00 2% Totale kost standby (euro) ,00 Totale CO2-uitstoot (ton) ,20 Data Elektriciteitsprijs (c/kwh) 0,17 Gemiddeld uur standby (u) 21,50 CO2-uitstoot (ton/kwh) 0,00076 Aantal Belgische gezinnen in ,00 Productie per jaar C-Power (kwh) ,00 Standby vermogen Digibox (W) 10,60 Standby vermogen Digicorder (W) 17,80 Verhouding Digibox/Digicorder 4 op 1 Standby vermogen Belgacom set top box (W) 16,70 Vermogen Belgacom set top box na 2u (W) 11,20 Vermogen in werking Digibox 10,30 Vermogen in werking Digicorder 18,50 Vermogen in werking Belgacom set top box 17,30 Vermogen in werking Belgacom modem 9,60 Stand-by-verbruik digitale televisie 9

10 Bijlage 2: originele advertentie Telenet Stand-by-verbruik digitale televisie 10

Impact maatschappelijke rol van Eandis op nettarieven

Impact maatschappelijke rol van Eandis op nettarieven 31 maart 2011 Impact maatschappelijke rol van Eandis op nettarieven 1. Inleiding: samenstelling energiefactuur In de verbruiksfactuur van de energieleverancier zijn de kosten van verschillende marktspelers

Nadere informatie

Thema Energiegebruik Onderwerp Leeftijd Duurzame Ontwikkeling Energiebesparing Hernieuwbare energie Verkeer en vervoer

Thema Energiegebruik Onderwerp Leeftijd Duurzame Ontwikkeling Energiebesparing Hernieuwbare energie Verkeer en vervoer ELEKTRICITEIT TELT! Thema Energiegebruik Onderwerp Leeftijd Duurzame Ontwikkeling Energiebesparing Hernieuwbare energie Verkeer en vervoer Verwarming/Koeling Warm water CO2-zuinig vervoer Verlichting Elektrische

Nadere informatie

van 28 februari 2006

van 28 februari 2006 Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt North Plaza B Koning Albert II-laan 7 B-1210 Brussel Tel. +32 2 553 13 79 Fax +32 2 553 13 50 Email: info@vreg.be Web: www.vreg.be Persmededeling

Nadere informatie

Digitale televisie: druk op PAUSE

Digitale televisie: druk op PAUSE Wie de bereikresultaten van digitale televisie wil begrijpen moet de personen begrijpen die achter de cijfers zitten, en vooral hoe ze leven en media consumeren. De nieuwste gegevens betreffende de digitale

Nadere informatie

Energieprijzen in vergelijk

Energieprijzen in vergelijk CE CE Oplossingen voor Oplossingen milieu, economie voor milieu, en technologie economie en technologie Oude Delft 180 Oude Delft 180 611 HH Delft 611 HH Delft tel: tel: 015 015 150 150 150 150 fax: fax:

Nadere informatie

Een eerlijke energiefactuur

Een eerlijke energiefactuur Een eerlijke energiefactuur Samenvatting: De energiefactuur van de Vlamingen is een tweede belastingbrief geworden. De Vlaamse regering kiest er onder het mom van besparingen steeds vaker voor beleidsmaatregelen

Nadere informatie

Energie weetjes. Stand-by functie is sluipverbruiker:

Energie weetjes. Stand-by functie is sluipverbruiker: Energie weetjes Het stroomverbruik is tussen 1950 en 2004 vervijfvoudigd. Dit komt vooral door een toename van het aantal wasdrogers, magnetrons, vaatwassers en computers in huis. In de Nederlandse huishoudens

Nadere informatie

ZUINIGE ENERGIE EN KPN

ZUINIGE ENERGIE EN KPN ZUINIGE ENERGIE EN KPN KPN start op 30 oktober 2012 met nieuwe corporate campagne Het netwerk dat geeft om Nederland. Hierbij worden relevante maatschappelijke thema s belicht. In de eerste uiting, We

Nadere informatie

Pompen worden in tal van toepassingen ingezet

Pompen worden in tal van toepassingen ingezet 1 2 Pompen worden in tal van toepassingen ingezet Pompen circuleren water om ons warm te houden Pompen in airconditioning systemen zorgen voor een aangename omgeving in gebouwen en kantoren Verpompen van

Nadere informatie

Een beginnershandleiding voor energiezuinige verlichting

Een beginnershandleiding voor energiezuinige verlichting Een beginnershandleiding voor energiezuinige verlichting Waarom leren over energiezuinige verlichting in je huis? Het is uitgewezen dat we ongeveer 90% van ons leven binnenshuis doorbrengen. Een goed verlichte

Nadere informatie

van 31 augustus 2006

van 31 augustus 2006 Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt North Plaza B Koning Albert II-laan 7 B-1210 Brussel Tel. +32 2 553 13 79 Fax +32 2 553 13 50 Email: info@vreg.be Web: www.vreg.be Persmededeling

Nadere informatie

SLUIPVERBRUIK IN HUIS

SLUIPVERBRUIK IN HUIS SLUIPVERBRUIK IN HUIS Thema Energiegebruik Onderwerp Leeftijd Duurzame Ontwikkeling Energiebesparing Hernieuwbare energie Verkeer en vervoer Verwarming/Koeling Warm water CO2-zuinig vervoer Verlichting

Nadere informatie

CO2-monitor 2013 s-hertogenbosch

CO2-monitor 2013 s-hertogenbosch CO2-monitor 2013 s-hertogenbosch Afdeling Onderzoek & Statistiek Maart 2013 2 Samenvatting In deze monitor staat de CO2-uitstoot beschreven in de gemeente s-hertogenbosch. Een gebruikelijke manier om de

Nadere informatie

Beschouwingen over de invoering van smart metering in Brussel

Beschouwingen over de invoering van smart metering in Brussel Compteurs évolués Beschouwingen over de invoering van smart metering in Brussel Michel Quicheron Seminarie BRUGEL 1 april 2009 01/04/2009 1 Samenvatting 1. De slimme meter (smart meter): definitie, wettelijke

Nadere informatie

ENERGIELABELS ONDER DE LOEP

ENERGIELABELS ONDER DE LOEP ENERGIELABELS ONDER DE LOEP Thema Energiegebruik Onderwerp Leeftijd Duurzame Ontwikkeling Energiebesparing Hernieuwbare energie Verkeer en vervoer Verwarming/Koeling Warm water CO2-zuinig vervoer Verlichting

Nadere informatie

Hoge energieprijzen. Mazout blijft een voordelige brandstof.

Hoge energieprijzen. Mazout blijft een voordelige brandstof. Hoge energieprijzen. Mazout blijft een voordelige brandstof. Dit document zal u helpen een beter inzicht te krijgen in de verbruikskosten, in een huishoudelijke omgeving, voor de verschillende energiebronnen.

Nadere informatie

DE RENDABILITEIT VAN HERNIEUWBARE ENERGIE (HE 03)

DE RENDABILITEIT VAN HERNIEUWBARE ENERGIE (HE 03) DE RENDABILITEIT VAN HERNIEUWBARE ENERGIE (HE 03) 1 HOE BEOORDEEL JE DE RENDABILIEIT VAN EEN INVESTERING? Is het rendabel om in uw woning te investeren in een systeem dat werkt op hernieuwbare energie?

Nadere informatie

Openbare verlichting in Avelgem

Openbare verlichting in Avelgem Openbare verlichting in Avelgem Lut Deseyn Schepen van Milieu Lut.deseyn@avelgem.be 1. Inleiding 2. Duiding 2. Het project 3. Kosten en Besparing 5. Opvolging en evaluatie 6. Conclusie 7. Vragen Agenda

Nadere informatie

Emissie-inventaris broeikasgassen 2012 stadsontwikkeling EMA

Emissie-inventaris broeikasgassen 2012 stadsontwikkeling EMA Emissie-inventaris broeikasgassen 2012 EMA Principes Antwerpen ondertekende het Europese Burgemeestersconvenant. Meer dan 5.000 lokale en regionale overheden hebben ondertekend en engageren zich om op

Nadere informatie

Hernieuwbaar energie-aandeel in Vlaamse nieuwbouwprojecten Ontdek de zonnestroomoplossingen van SMA

Hernieuwbaar energie-aandeel in Vlaamse nieuwbouwprojecten Ontdek de zonnestroomoplossingen van SMA Hernieuwbaar energie-aandeel in Vlaamse nieuwbouwprojecten Ontdek de zonnestroomoplossingen van SMA Verplicht aandeel hernieuwbare energie in nieuwbouw Vanaf 1 januari 2014 moet elke nieuwe woning, kantoor

Nadere informatie

Is uw verbruik normaal?

Is uw verbruik normaal? Is uw verbruik normaal? Maar dit mag ons niet doen vergeten wat zijn kostprijs en effecten op het milieu zijn. Ook al hebben we geen vat op de prijzen, ons verbruik kunnen we wel zelf beïnvloeden. Deze

Nadere informatie

Lerend Netwerk Energie Efficiëntie (STEEEP) Uw energiefactuur ontleed

Lerend Netwerk Energie Efficiëntie (STEEEP) Uw energiefactuur ontleed Lerend Netwerk Energie Efficiëntie (STEEEP) Uw energiefactuur ontleed Wie is Electrabel? Electrabel is een dochteronderneming van GDF SUEZ ENERGY INTERNATIONAL ENERGY EUROPE GLOBAL GAS & LNG INFRA- STRUCTURES

Nadere informatie

Werkblad huismodule. Quintel Intelligence. Antwoordblad

Werkblad huismodule. Quintel Intelligence. Antwoordblad Antwoordblad Opdracht 1 Noteer de startwaarden en scores Kijk bij het dashboard. Noteer de startwaarden en scores die je hier ziet staan in de tabel hieronder. Dashboard onderdelen CO₂ uitstoot (ton per

Nadere informatie

Hierbij gaat voor de delegaties Commissiedocument SEC(2008) 2863

Hierbij gaat voor de delegaties Commissiedocument SEC(2008) 2863 RAAD VA DE EUROPESE U IE Brussel, 19 november 2008 (20.11) (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2008/0222 (COD) 15906/08 ADD 2 E ER 390 E V 847 CO SOM 188 CODEC 1585 I GEKOME DOCUME T van: de heer Jordi

Nadere informatie

De mechanische ventilatie type C is in te delen in twee stromingen die nog in de huidige huizen aanwezig zijn:

De mechanische ventilatie type C is in te delen in twee stromingen die nog in de huidige huizen aanwezig zijn: 1 Introductie In een huishouden is ventilatie nodig om ervoor te zorgen dat het huis van schone en gezonde lucht is voorzien. Hierin wordt onderscheid gemaakt tussen natuurlijke ventilatie (type A), en

Nadere informatie

Je Telenet-installatie voorbereiden

Je Telenet-installatie voorbereiden Je Telenet-installatie voorbereiden Belangrijke aanwijzingen voor een vlotte installatie Bedankt voor je vertrouwen in Telenet Binnenkort kun je genieten van je nieuwe Telenet-diensten. Maar eerst nog

Nadere informatie

Toelichting energie- en klimaatactieplan Ranst

Toelichting energie- en klimaatactieplan Ranst Toelichting energie- en klimaatactieplan Ranst Infomoment Ranst 23 september 2015 20u 1 Ranst timing 1. Voorstelling project aan schepencollege + goedkeuring: 12/2 2. werkgroep energie & klimaat: 19/3

Nadere informatie

PERSBERICHT CIM 22/04/2015

PERSBERICHT CIM 22/04/2015 PERSBERICHT CIM 22/04/2015 Nieuwe CIM studie over kijkgedrag op nieuwe schermen Belgen keken nooit eerder zoveel naar TV-content Het CIM, verantwoordelijk voor kijkcijferstudies in België, volgt sinds

Nadere informatie

Vraagstelling: wanneer en hoe

Vraagstelling: wanneer en hoe Vraagstelling: wanneer en hoe In opdracht van AgentschapNL heeft TNO het volgende onderzocht: 1. Wanneer is een cloud oplossing groen?! Wat is een groene cloud?! Welke factoren zijn hierbij van belang?

Nadere informatie

Actief bezig met de I-CE!

Actief bezig met de I-CE! Actief bezig met de I-CE! Speciaal voor dorpshuizen heeft inrg een aantal leuke tips en weetjes over energiebesparing verzameld! In deze mail geeft inrg een aantal tips en weetjes over de I-CE die onlangs

Nadere informatie

1 BELANG VAN DE INDICATOR EN ELEMENTEN VOOR INTERPRETATIE

1 BELANG VAN DE INDICATOR EN ELEMENTEN VOOR INTERPRETATIE Methodologische fiche INDICATOR: GLOBALE ENERGIE-INTENSITEIT VAN HET BRUSSELS GEWEST THEMA: ENERGIE EN KLIMAATVERANDERINGEN 1 BELANG VAN DE INDICATOR EN ELEMENTEN VOOR INTERPRETATIE Vraag achter de indicator:

Nadere informatie

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 3 de kwartaal 2012 Inleiding Hoewel de CREG (de federale regulator) bevoegd is voor de tarieven, publiceert Brugel elk

Nadere informatie

Persconferentie «Ecobouw stimuleren» 8 februari 2007 Toespraak van Evelyne Huytebroeck

Persconferentie «Ecobouw stimuleren» 8 februari 2007 Toespraak van Evelyne Huytebroeck Persconferentie «Ecobouw stimuleren» 8 februari 2007 Toespraak van Evelyne Huytebroeck De potentiële verbetering van de energie- en milieuprestaties van gebouwen in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is

Nadere informatie

ASPIRAVI. Windpark Assenede

ASPIRAVI. Windpark Assenede ASPIRAVI Windpark Assenede SAMEN GEDREVEN DOOR DE WIND WINDPARK ASSENEDE Windpark Assenede: Projectlocatie Projectkenmerken Timing / planning van de werken Investeer mee via Aspiravi Samen cvba Aankoop

Nadere informatie

ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT

ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT - - - overzicht jongste 6 maanden met vergelijking tov duurste/goedkoopste product op de Belgische

Nadere informatie

Energiemanagement Actieplan 2015 CO 2 -Prestatieladder

Energiemanagement Actieplan 2015 CO 2 -Prestatieladder Bijlage E Energiemanagement Actieplan CO2- Prestatieladder Energiemanagement Actieplan 2015 CO 2 -Prestatieladder Sarens Nederland Pagina 28 van 40 E.1 Inleiding Uit CO2 uitstoot berekeningen over 2013

Nadere informatie

Artikel Chemie Magazine VNCI BASF reductie lachgas emissies Cursief rode tekst maakt geen deel uit van het artikel Max 1200 woorden

Artikel Chemie Magazine VNCI BASF reductie lachgas emissies Cursief rode tekst maakt geen deel uit van het artikel Max 1200 woorden Artikel Chemie Magazine VNCI BASF reductie lachgas emissies Cursief rode tekst maakt geen deel uit van het artikel Max 1200 woorden Titel: Subtitel: Een win-win situatie Vlaamse Kyoto-doelstelling komt

Nadere informatie

ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT

ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT - - - overzicht jongste 6 maanden met vergelijking tov duurste/goedkoopste product op de Belgische

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 Een derde van de uitgaven gaat naar de woning De gemiddelde uitgaven van Belgische gezinnen in 2014 In 2014 gaf een doorsnee gezin in België bijna 36.000 euro uit;

Nadere informatie

Zuinig licht, heldere keuze

Zuinig licht, heldere keuze Zuinig licht, heldere keuze Het Wereld Natuur Fonds ondersteunt energiezuinige verlichting omdat dit bijdraagt aan een beter klimaat. Geef de aarde door. [Deze slogan kan alleen gedurende de campagneperiode

Nadere informatie

Even voorstellen. Philip Blaauw. INNAX GEBOUW & OMGEVING Directie 0885533000 pblaauw@innax.com

Even voorstellen. Philip Blaauw. INNAX GEBOUW & OMGEVING Directie 0885533000 pblaauw@innax.com Even voorstellen Philip Blaauw INNAX GEBOUW & OMGEVING Directie 0885533000 pblaauw@innax.com INNAX GROUP is een onafhankelijk Energie Diensten Bedrijf = ESCO voor het verduurzamen van gebouwen INNAX GROUP

Nadere informatie

De nieuwe energie-efficiëntierichtlijn - Uitdagingen & oplossingen -

De nieuwe energie-efficiëntierichtlijn - Uitdagingen & oplossingen - De nieuwe energie-efficiëntierichtlijn l - Uitdagingen & oplossingen - DG Energie 22 juni 2011 ENERGIEVOORZIENING NOG AFHANKELIJKER VAN IMPORT Te verwachten scenario gebaseerd op cijfers in 2009 in % OLIE

Nadere informatie

Het Energieatol Energieopslag in de Noordzee

Het Energieatol Energieopslag in de Noordzee Het Energieatol Energieopslag in de Noordzee Dr. Walter Mondt, ECOREM 26 november 2013 1 Inhoud Voorstelling Ecorem NV Context van de studie Werkingsprincipe van het energieatol Opbouw van het energieatol

Nadere informatie

Innoveren met financiering van zonnepanelen

Innoveren met financiering van zonnepanelen Innoveren met financiering van zonnepanelen Dexia Corporate Jean-Michel Baetslé, Gedelegeerd Bestuurder Inhoud Inleiding Fotovoltaïsche zonne-energie Voor- en nadelen van een fotovoltaïsch systeem Steun

Nadere informatie

ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT

ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT - - - overzicht jongste 6 maanden met vergelijking tov duurste/goedkoopste product op de Belgische

Nadere informatie

VOORSTEL VAN RESOLUTIE. van de heren Eloi Glorieux, Koen Helsen, Robert Voorhamme en Jos Bex

VOORSTEL VAN RESOLUTIE. van de heren Eloi Glorieux, Koen Helsen, Robert Voorhamme en Jos Bex Stuk 1753 (2002-2003) Nr. 1 VLAAMS PARLEMENT Zitting 2002-2003 13 juni 2003 VOORSTEL VAN RESOLUTIE van de heren Eloi Glorieux, Koen Helsen, Robert Voorhamme en Jos Bex betreffende energiebesparende maatregelen

Nadere informatie

Bouwstenen voor een nieuw energiebeleid. De uitdagingen in het energiebeleid. CD&V voorzitter Jo Vandeurzen

Bouwstenen voor een nieuw energiebeleid. De uitdagingen in het energiebeleid. CD&V voorzitter Jo Vandeurzen Bouwstenen voor een nieuw energiebeleid De uitdagingen in het energiebeleid CD&V voorzitter Jo Vandeurzen CD&V-studiedag, Vlaams Parlement 29 april 2006 Als ik zeg dat onze moderne westerse samenleving

Nadere informatie

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 4 de kwartaal 2012 + Januari 2013 Inleiding Hoewel de CREG (de federale regulator) bevoegd is voor de tarieven, publiceert

Nadere informatie

Energieverbruik gemeentelijke gebouwen

Energieverbruik gemeentelijke gebouwen MILIEUBAROMETER: INDICATORENFICHE ENERGIE 1/2 Samenwerkingsovereenkomst 2008-2013 Milieubarometer: Energieverbruik gemeentelijke gebouwen Indicatorgegevens Naam Definitie Meeteenheid Energieverbruik gemeentelijke

Nadere informatie

'Een financieel product met een groene saus of een groen product met een financiële saus?'

'Een financieel product met een groene saus of een groen product met een financiële saus?' 'Een financieel product met een groene saus of een groen product met een financiële saus?' https://www.youtube.com/watch?v=ttbsiwy4jow Onze partners EcoNation referenties (1) RETAIL & VOEDING LOKALE BESTUREN

Nadere informatie

Geluid. De norm: 47 db L den

Geluid. De norm: 47 db L den Geluid De norm: 47 db L den Elk windenergieproject moet voldoen aan de wettelijke norm: 47 db L den bij alle geluidsgevoelige objecten in de buurt. Dit is de maximaal toegestane gemiddelde jaarlijkse geluidsdruk

Nadere informatie

NOW! LED NOW! Licht, dat zich vanzelf betaalt. vergoeding

NOW! LED NOW! Licht, dat zich vanzelf betaalt. vergoeding NOW! Licht, dat zich vanzelf betaalt. Conventioneel Winst NOW! vergoeding LED Armaturen kopen hoeft niet meer Met NOW! bieden we u licht aan in de vorm van een service. U krijgt het beste licht voor uw

Nadere informatie

Uw digitale televisie in 1-2-3

Uw digitale televisie in 1-2-3 s Uw digitale televisie in 1-2-3 http://www.televisie-123-gids.be In samenwerking met : Inhoudsopgave Inhoudsopgave...2 Uw digitale televisie in 123...3 STAP 1: Wat u moet weten...4 1. Wat?...4 2. Waarom?...4

Nadere informatie

Discussienota Residentiële Sector. BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030

Discussienota Residentiële Sector. BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030 Discussienota Residentiële Sector BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030 Nele Renders 1 Inhoud Inleiding Aannames Beleidsdoelstellingen

Nadere informatie

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST 1 ste kwartaal 2012 Inleiding Hoewel de CREG (de federale regulator) bevoegd is voor de tarieven, is het Brugel die sinds

Nadere informatie

Zuinig wonen. 10. Doe de VREG-test! Bekijk zeker de website: http://www.vreg.be/nl/doe-de-v-test-voorgezinnen

Zuinig wonen. 10. Doe de VREG-test! Bekijk zeker de website: http://www.vreg.be/nl/doe-de-v-test-voorgezinnen 10. Doe de VREG-test! Bekijk zeker de website: http://www.vreg.be/nl/doe-de-v-test-voorgezinnen Hier vergelijk je de verschillende producten van de verschillende energieleveranciers. Zo kun je zien wat

Nadere informatie

Mevrouw de voorzitter, Geachte leden van het Bureau, Dames en heren,

Mevrouw de voorzitter, Geachte leden van het Bureau, Dames en heren, Vrijdag 10 september 2010 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Comité van de Regio s Resource Efficient Europa Mevrouw de voorzitter, Geachte leden van het Bureau,

Nadere informatie

Position Paper Contact Datum Inleiding Bestaande meerkosten

Position Paper Contact Datum Inleiding Bestaande meerkosten Position Paper: Meerkosten op elektriciteit: toestand 2015 Contact: Emilie Butaye (Federatie van de Glasindustrie) +32 2 542 61 29 emilie.butaye@vgi-fiv.be Datum: 22/09/2015 Inleiding In deze position

Nadere informatie

Enquête essenscia over de elektriciteits- en aardgasprijzen in 2010 Samenvatting van de resultaten

Enquête essenscia over de elektriciteits- en aardgasprijzen in 2010 Samenvatting van de resultaten ct/kwh Enquête essenscia over de elektriciteits- en aardgasprijzen in 2010 Samenvatting van de resultaten In maart 2011 hebben de Belgische federatie van de chemische Industrie en van life sciences (essenscia),

Nadere informatie

Drijfveren en noden van professionele groene stroom consumenten.

Drijfveren en noden van professionele groene stroom consumenten. Drijfveren en noden van professionele groene stroom consumenten. Een visie vanuit de industriële sector Alex Polfliet Zaakvoerder Zero Emission Solutions : facts and figures Gevestigd in Aalst Opgericht

Nadere informatie

Onderzoekscompetentie

Onderzoekscompetentie Onderzoekscompetentie Pool wetenschappen (fysica) Sluimerverbruik op KA De Toverfluit Julien Kestemont & Dalil Chinek Begeleider: Kenny Kerckx Schooljaar 2010-2011 Inleiding: Bij het maken van opdrachten

Nadere informatie

NOTA (Z)140109-CDC-1299

NOTA (Z)140109-CDC-1299 Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel.: 02/289.76.11 Fax: 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS NOTA

Nadere informatie

ErP. De nieuwe Europese Richtlijn. Energielabeling Ecodesign Minimale energieprestaties. www.riello.be

ErP. De nieuwe Europese Richtlijn. Energielabeling Ecodesign Minimale energieprestaties. www.riello.be ErP De nieuwe Europese Richtlijn. Energielabeling Ecodesign Minimale energieprestaties www.riello.be ErP: Energy related Products ErP staat voor Energy related Products en heeft betrekking op de Europese

Nadere informatie

Halfjaarlijks Evaluatierapport 2013

Halfjaarlijks Evaluatierapport 2013 Halfjaarlijks Evaluatierapport 2013 1 1. Calculatie CO2 Emissies eerste semester 2013 1.1. SCOPE 1 EMISSIES OF DIRECTE EMISSIES Scope 1 emissies of directe emissies zijn de emissies door AEG Belgium. Hieronder

Nadere informatie

BELEIDSOPTIES NUL-ENERGIEWONING

BELEIDSOPTIES NUL-ENERGIEWONING 1 BELEIDSOPTIES NUL-ENERGIEWONING IN HET KADER VAN DE BELANGSTINGSAFTREK HEEFT DE FEDERALE REGERING EEN DEFINITIE GEPUBLICEERD OVER DE NULEREGIEWONING Bij nader toezien was dit een foutieve en zeer contraproductieve

Nadere informatie

SMART GRID ALBERT MOLDERINK

SMART GRID ALBERT MOLDERINK SMART GRID ALBERT MOLDERINK WIE BEN IK Albert Molderink (http://www.utwente.nl/ctit/energy/people/molderink_a.php) www.utwente.nl www.ipsumenergy.com Computer Architectures for Embedded Systems Discrete

Nadere informatie

Ecodesign ERP. Roadmap 2050

Ecodesign ERP. Roadmap 2050 ERP 1 Roadmap 2050 Carbon free energy supply Heat demand disappearing Savings for customer Road to 2050 all electric Renewable or efficiency or both 2 Roadmap 2050 Energy Efficiency Directive EuP & ERP

Nadere informatie

Lokaal Kyotoprotocol Rapportage verbruiksgegevens. Bernard Govaert

Lokaal Kyotoprotocol Rapportage verbruiksgegevens. Bernard Govaert Lokaal Kyotoprotocol Rapportage verbruiksgegevens Bernard Govaert Om te kunnen weten hoe uw geleverde inspanningen evolueren, is het van belang van dat u uw energieverbruik registreert. Ondertekenaars

Nadere informatie

Cursus Elektriciteit besparen. 1. Inleiding 2. Energiebesparing 3. Quiz 4. Antwoorden

Cursus Elektriciteit besparen. 1. Inleiding 2. Energiebesparing 3. Quiz 4. Antwoorden Cursus Elektriciteit besparen 1. Inleiding 2. Energiebesparing 3. Quiz 4. Antwoorden DUW Parkstad DUW is een initiatief van Stichting EnviAA in samenwerking met: DUW Parkstad Wij geven gratis en onafhankelijk

Nadere informatie

100% groene energie. uit eigen land

100% groene energie. uit eigen land 100% groene energie uit eigen land Sepa green wil Nederland op een verantwoorde en transparante wijze van energie voorzien. Dit doen wij door gebruik te maken van duurzame energieopwekking van Nederlandse

Nadere informatie

ENERGIEPRIJZEN VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS VOOR KMO S EN ZELFSTANDIGEN PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT

ENERGIEPRIJZEN VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS VOOR KMO S EN ZELFSTANDIGEN PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT ENERGIEPRIJZEN VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS VOOR KMO S EN ZELFSTANDIGEN PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT - - - overzicht jongste 6 maanden met vergelijking tov duurste/goedkoopste product op de Belgische

Nadere informatie

Vlaams Energieagentschap. Rapport 2013/2. Deel 2: actualisatie OT/Bf voor projecten met een startdatum voor 1 januari 2014

Vlaams Energieagentschap. Rapport 2013/2. Deel 2: actualisatie OT/Bf voor projecten met een startdatum voor 1 januari 2014 Vlaams Energieagentschap Rapport 2013/2 Deel 2: actualisatie OT/Bf voor projecten met een startdatum voor 1 januari 2014 Inhoud Actualisatie installaties met startdatum vanaf 1/1/2013... 2 1. PV-installaties

Nadere informatie

Het nieuwe Europese klimaatplan voor 2030: behoudt de EU haar voortrekkersrol?

Het nieuwe Europese klimaatplan voor 2030: behoudt de EU haar voortrekkersrol? Het nieuwe Europese klimaatplan voor 2030: behoudt de EU haar voortrekkersrol? Dr. Jos Delbeke, DG Klimaat Actie, Europese Commissie, Universiteit Hasselt, 25/2/2014 Overzicht 1. Klimaat en energie: waar

Nadere informatie

De honden en katten van de Belgen

De honden en katten van de Belgen ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 13 juli 2010 De honden en katten van de Belgen Enkele conclusies Ons land telde in 2008 1.167.000 honden en 1.974.000 katten; In vergelijking

Nadere informatie

Elektrische energie. energie01 (1 min, 47 sec)

Elektrische energie. energie01 (1 min, 47 sec) Elektrische energie In huishoudens is elektrische energie de meest gebruikte vorm van energie. In Nederland zijn bijna alle huizen aangesloten op het netwerk van elektriciteitskabels. Achter elk stopcontact

Nadere informatie

De positie van de Vlaamse kust op de Belgische reismarkt

De positie van de Vlaamse kust op de Belgische reismarkt Kusttoerisme West-Vlaanderen Werkt 3, 28 De positie van de Vlaamse kust op de Belgische reismarkt Foto: Evelien Christiaens Rik De Keyser bestuurder-directeur en hoofd afdeling toerisme, WES Evelien Christiaens

Nadere informatie

LED VERLICHTING & VvE s

LED VERLICHTING & VvE s LED VERLICHTING & VvE s LED s make a difference in the world! Energiezuinig wonen De ontwikkelingen gaan snel anno 2015! Een snel groeiend aantal VvE s ontdekt: 1. De hoge besparingsresultaten. Gebruik

Nadere informatie

Nieuw rapport Europese Commissie: onze pensioenen zijn wél betaalbaar

Nieuw rapport Europese Commissie: onze pensioenen zijn wél betaalbaar Nieuw rapport Europese Commissie: onze pensioenen zijn wél betaalbaar Studiedienst PVDA Kim De Witte 1 Meer actieven in verhouding tot niet-actieven tot 2040... 2 1.1 Demografische versus economische afhankelijkheidsratio...

Nadere informatie

Zonnepanelen op school. Team 1: Meten Onderzoek naar de opbrengst van zonnepanelen. Jullie gaan meten wat zonnepanelen aan energie opbrengen

Zonnepanelen op school. Team 1: Meten Onderzoek naar de opbrengst van zonnepanelen. Jullie gaan meten wat zonnepanelen aan energie opbrengen Zonnepanelen op school Team 1: Meten Onderzoek naar de opbrengst van zonnepanelen Jullie gaan meten wat zonnepanelen aan energie opbrengen 1. SAMENWERKEN IN EEN TEAM Jullie gaan samenwerken in een team.

Nadere informatie

Hoe komt de energieprijs tot stand en welke mogelijkheden zijn er om hierop te besparen? Fanny Schoevaerts

Hoe komt de energieprijs tot stand en welke mogelijkheden zijn er om hierop te besparen? Fanny Schoevaerts Hoe komt de energieprijs tot stand en welke mogelijkheden zijn er om hierop te besparen? Fanny Schoevaerts VREG Doe de V-test en bespaar op uw energiefactuur. VREG Fanny Schoevaerts 8 oktober 2015 Agenda

Nadere informatie

MEI Westerkwartier 4 april 2011

MEI Westerkwartier 4 april 2011 Duurzame Energie veranderingen in de markt van Photo Voltaische systemen (PV) MEI Westerkwartier 4 april 2011 Frans Debets Duurzame energie 4 redenen om het te ontwikkelen 1. Klimaatbeleid, CO2 reductie

Nadere informatie

op de in eerste lezing door de commissie aangenomen artikelen van het ontwerp van decreet houdende diverse bepalingen inzake energie

op de in eerste lezing door de commissie aangenomen artikelen van het ontwerp van decreet houdende diverse bepalingen inzake energie ingediend op 461 (2014-2015) Nr. 5 21 oktober 2015 (2015-2016) Amendementen op de in eerste lezing door de commissie aangenomen artikelen van het ontwerp van decreet houdende diverse bepalingen inzake

Nadere informatie

Gemeenteraadscommissie energie & klimaat. 20 januari 2015 20u Mortsel

Gemeenteraadscommissie energie & klimaat. 20 januari 2015 20u Mortsel Gemeenteraadscommissie energie & klimaat 20 januari 2015 20u Mortsel 1 Meerjarenplanning stadsbestuur Eigen organisatie stadsbestuur Klimaatneutraal tegen 2020 (actie 86) Energieverbruik eigen diensten

Nadere informatie

Groepsaankoop 100 % groene stroom en aardgas 2013

Groepsaankoop 100 % groene stroom en aardgas 2013 Groepsaankoop 100 % groene stroom en aardgas 2013 1 Waarom deelnemen? 1) 100% Groene stroom: afkomstig is uit hernieuwbare energiebronnen -onuitputtelijk -zon, wind, biomassa, biogas, waterkracht, getijdenenergie

Nadere informatie

Persdossier. Contact: Meest recente update: 18 oktober 2013

Persdossier. Contact: Meest recente update: 18 oktober 2013 Persdossier Meest recente update: 18 oktober 2013 Contact: Katrien Denef of Ellien Stinissen +32 15 40 41 40 pressbelgium@eneco.com katrien.denef@eneco.com ellien.stinissen@eneco.com Inhoud In het kort

Nadere informatie

CO 2 Reductie doelstellingen

CO 2 Reductie doelstellingen CO 2 Reductie doelstellingen Gebr. Griekspoor BV Innovatief Proactief Duurzaam Betrokken Nieuw-Vennep 09 oktober 2014 Dilia van der Want. Afdeling KAM Akkoord directie: Datum: Handtekening: 0.0 Inhoudsopgave

Nadere informatie

De honden en katten van de Belgen

De honden en katten van de Belgen ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 31 juli 2007 De honden en katten van de Belgen Highlights Ons land telde in 2004 1.064.000 honden en 1.954.000 katten; In vergelijking

Nadere informatie

OP DE ONTWERPBESLUITEN VAN HET BIPT, DE CSA, DE MEDIENRAT EN DE VRM MET BETREKKING TOT DE ANALYSE VAN DE MARKT VOOR TELEVISIEOMROEP

OP DE ONTWERPBESLUITEN VAN HET BIPT, DE CSA, DE MEDIENRAT EN DE VRM MET BETREKKING TOT DE ANALYSE VAN DE MARKT VOOR TELEVISIEOMROEP ANTWOORD TEST-AANKOOP OP DE ONTWERPBESLUITEN VAN HET BIPT, DE CSA, DE MEDIENRAT EN DE VRM MET BETREKKING TOT DE ANALYSE VAN DE MARKT VOOR TELEVISIEOMROEP Test-Aankoop is verheugd dat voor de eerste keer

Nadere informatie

ErP richtlijn en energie- etikettering voor de verwarmingsmarkt. Bouwunie, Unie van het KMO- bouwbedrijf

ErP richtlijn en energie- etikettering voor de verwarmingsmarkt. Bouwunie, Unie van het KMO- bouwbedrijf ErP richtlijn en energie- etikettering voor de verwarmingsmarkt Bouwunie, Unie van het KMO- bouwbedrijf 1 ErP richtlijn en energie- etikettering voor de verwarmingsmarkt Bouwunie, Unie van het KMO- bouwbedrijf

Nadere informatie

Thema Energiegebruik Onderwerp Leeftijd Duurzame Ontwikkeling Energiebesparing Hernieuwbare energie Verkeer en vervoer

Thema Energiegebruik Onderwerp Leeftijd Duurzame Ontwikkeling Energiebesparing Hernieuwbare energie Verkeer en vervoer LICHTWACHTERS Thema Energiegebruik Onderwerp Leeftijd Duurzame Ontwikkeling Energiebesparing Hernieuwbare energie Verkeer en vervoer Verwarming/Koeling Warm water CO 2 -zuinig vervoer Verlichting Elektrische

Nadere informatie

Wonen & energie. Beleidsinstrumenten op federaal en gewestelijk niveau. Provinciehuis Vlaams-Brabant Bart Martens 26 juni 2006

Wonen & energie. Beleidsinstrumenten op federaal en gewestelijk niveau. Provinciehuis Vlaams-Brabant Bart Martens 26 juni 2006 Beleidsinstrumenten op federaal en gewestelijk niveau Provinciehuis Vlaams-Brabant Bart Martens 26 juni 2006 ANIMO Winteruniversiteit LEEFMILIEU & ENERGIE 18 februari 2006 Energiezuiniger wonen: heel wat

Nadere informatie

POM GROEPSAANKOOP: GROENE STROOM EN AARDGAS VOOR BEDRIJVEN

POM GROEPSAANKOOP: GROENE STROOM EN AARDGAS VOOR BEDRIJVEN POM GROEPSAANKOOP: GROENE STROOM EN AARDGAS VOOR BEDRIJVEN POM Groepsaankoop Een groepsaankoop voor de aankoop van 100 % groene stroom uit eigen streek en aardgas aan een vaste prijs tot 31/12/2015, gezamenlijk

Nadere informatie

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST

OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST OBSERVATORIUM VAN DE GAS- EN ELEKTRICITEITSPRIJZEN BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST Periode februari - juni 2013 Inleiding Bedoeling is om de overheid informatie te verstrekken over de evolutie van de elektriciteits-

Nadere informatie

1 Toegevoegde waarde in het BAU-scenario 2

1 Toegevoegde waarde in het BAU-scenario 2 ANNEX 4 MACRO-ECONOMISCHE ONDERBOUWING VAN HET BAU-SCENARIO Auteur: J. Duerinck INHOUD 1 Toegevoegde waarde in het BAU-scenario 2 1.1 Analyse trendmatige evoluties toegevoegde waarde 2 1.2 Methode voor

Nadere informatie

14 april 2013 (JF) Energie Management Actieplan 2013 1

14 april 2013 (JF) Energie Management Actieplan 2013 1 Energie Management Actieplan 2013 14 april 2013 (JF) Energie Management Actieplan 2013 1 Inhoudsopgave 6.1 Reductiedoelstellingen 3 6.2 Plan van aanpak 3 6.3 Samenvatting 6 Energie Management Actieplan

Nadere informatie

Mogelijkheden van windenergie op bedrijventerreinen

Mogelijkheden van windenergie op bedrijventerreinen Mogelijkheden van windenergie op bedrijventerreinen 7 juni 2007 inhoud energie waarom windenergie voor- en nadelen van windenergie windaanbod vergunningen en regelgeving aspecten van belang: windplan Vlaanderen

Nadere informatie

Aggiornamento. Bedreigingen en uitdagingen voor de. industrie VWEC. Een perspectief voor Vlaanderen. Een perspectief voor Vlaanderen

Aggiornamento. Bedreigingen en uitdagingen voor de. industrie VWEC. Een perspectief voor Vlaanderen. Een perspectief voor Vlaanderen Een perspectief voor Vlaanderen Bedreigingen en uitdagingen voor de Aggiornamento industrie Een perspectief voor Vlaanderen VWEC auteur functie datum Marc Van den Bosch Sr. Adviseur energie en milieu VOKA

Nadere informatie

Energie beoordelingsverslag 2015 20 januari 2016 (definitief)

Energie beoordelingsverslag 2015 20 januari 2016 (definitief) Energie beoordelingsverslag 2015 20 januari 2016 (definitief) Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Bedrijf 4 2.1 Activiteiten 4 2.2 Bedrijfsonderdelen 4 2.3 Factoren die het energieverbruik beïnvloeden 4 3.

Nadere informatie

Agenda VREG VLAAMSE REGULATOR VAN DE ELEKTRICITEITS- EN GASMARKT P 1

Agenda VREG VLAAMSE REGULATOR VAN DE ELEKTRICITEITS- EN GASMARKT P 1 Agenda Samenstelling energiefactuur Wat zijn distributienettarieven? Tariefbevoegdheid Tariefmethodologie Vergelijking distributienettarieven Redenen evolutie, landschap netbeheer en transmissienettarieven

Nadere informatie

Energie beoordelingsverslag 2015 20 januari 2016 (definitief)

Energie beoordelingsverslag 2015 20 januari 2016 (definitief) Energie beoordelingsverslag 2015 20 januari 2016 (definitief) Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Bedrijf 4 2.1 Activiteiten 4 2.2 Bedrijfsonderdelen 4 2.3 Factoren die het energieverbruik beïnvloeden 4 3.

Nadere informatie