pggm.nl Mantelzorg en dementie in de beleving van PGGM-leden Enquête Mantelzorg en dementie

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "pggm.nl Mantelzorg en dementie in de beleving van PGGM-leden Enquête Mantelzorg en dementie"

Transcriptie

1 pggm.nl Mantelzorg en dementie in de beleving van PGGM-leden Enquête Mantelzorg en dementie

2 In juni 2013 heeft PGGM haar leden gevraagd naar hun ervaringen met mantelzorg en dementie. Hiervoor hebben PGGM en Alzheimer Nederland in samenwerking met het onderzoeksbureau MWM2 een online enquête ontwikkeld PGGM-leden hebben deze enquête ingevuld. In deze brochure leest u hun antwoorden. Inhoudsopgave Voorwoord Else Bos 3 Samenvatting 4 Wat typeert de mantelzorger? 6 Mantelzorg en werk 7 Mantelzorg en dementie 8 Ervaringen en tips van mantelzorgers 10 Onderzoeksopzet 12 2 PGGM Enquête Mantelzorg en dementie

3 Voorwoord Else Bos Wie in de zorg werkt, neemt vaker dan gemiddeld ook de mantelzorg op zich voor een chronisch ziek, gehandicapt, of hulpbehoevend familielid. Die indruk hadden we vóór we de enquête Mantelzorg en dementie uitvoerden, en dat blijkt te kloppen. Maar liefst 7757 leden vulden de enquête in. De meesten deden dit vanuit hun persoonlijke ervaringen met mantelzorg. Of het thema mantelzorg leeft bij onze leden is daarmee geen vraag meer! Waarom deze enquête over mantelzorg? Wij willen onze leden helpen bij het realiseren van een waardevolle toekomst. Daar hoort ook bij dat zij een goede balans hebben in hun leven. En dat zij mantelzorg een goede plek kunnen geven, eventueel naast een baan in de zorg, zonder overbelast te raken. Belangrijk, ook omdat het aantal mantelzorgers de komende decennia fors toeneemt. Ouderen worden immers steeds ouder en de overheid stimuleert dat we de zorg voor onze naasten meer in eigen hand nemen. De ervaring leert dat mensen die mantelzorg bieden, vaak grote offers brengen en een reëel risico lopen om overbelast te raken. Om deze mensen een steuntje in de rug te geven heeft PGGM met partners al eerder een platform opgezet waar vraag en aanbod van mantelzorg samenkomt: wehelpen.nl. Deze enquête is een logische vervolgstap. Met deze enquête willen we inzicht krijgen in wat er speelt rondom mantelzorg, maar ook een impuls geven aan de bewustwording rondom dementie. Want volgens deskundigen zal het aantal dementiepatiënten de komende dertig jaar verdubbelen. Dat betekent dat iedereen op enig moment in zijn directe omgeving te maken krijgt met dementie: thuis, in de familie, op het werk of in de buurt. En dat er nog meer beroep op mantelzorgers wordt gedaan. Reden voor PGGM om Alzheimer Nederland te helpen om mantelzorgers van mensen met dementie hierop voor te bereiden en te ondersteunen. Via deze ledenenquête krijgen wij een indruk van het aantal mantelzorgers onder onze leden, wie zij verzorgen en hoe intensief deze zorg is. Ook hebben wij gevraagd hoe zij het geven van mantelzorg ervaren, in het bijzonder wanneer zij zorgen voor iemand met dementie. Dit heeft een schat aan waardevolle informatie opgeleverd. Deze leidt tot inzichten en tips die mantelzorgers tot steun kunnen zijn. Voor ons een mooie manier om onze leden te helpen bij het vinden van balans in een waardevolle toekomst! Else Bos, CEO PGGM 3 PGGM Enquête Mantelzorg en dementie

4 Samenvatting In juni 2013 hebben wij onze leden gevraagd naar hun ervaringen met mantelzorg in het algemeen en naar mantelzorg bij dementie in het bijzonder. Hiervoor hebben wij en Alzheimer Nederland in samenwerking met het onderzoeksbureau MWM2 een online enquête ontwikkeld. In deze brochure leest u wat dit onderzoek heeft opgeleverd. Mantelzorgers zorgen langdurig en onbetaald (niet beroepsmatig) voor een chronisch zieke, gehandicapte of hulpbehoevende partner, ouder, kind of ander familielid, vriend of kennis. Deze enquête geeft ons een indruk van het aantal mantelzorgers onder onze leden. Maar ook waar mantelzorgers mee te maken hebben en hoe zij deze rol ervaren. Onze leden hebben bovendien hun ideeën over mantelzorg en tips voor andere mantelzorgers gegeven. Verder hebben wij in deze enquête vragen opgenomen specifiek gericht op mantelzorg bij dementie. Het aantal dementerenden neemt de komende jaren immers fors toe en daarmee ook deze vorm van mantelzorg. We hebben gekeken welke thema s bij deze mantelzorgers vooral leven, en welke hulpbehoeftes en tips zij hebben. In deze samenvatting geven wij de belangrijkste resultaten op hoofdlijnen weer. In de volgende paragrafen vindt u een toelichting per onderdeel van het onderzoek. 6 op de 10 leden is mantelzorger Van de 7757 leden die de enquête hebben ingevuld, is 64% zelf mantelzorger, 36% is dat niet. Dat is ruim 6 op de 10 leden. En van al onze leden die mantelzorger zijn, zorgt 17% voor iemand met dementie. 47% is mantelzorger in andere situaties. De meeste mantelzorgers zorgen voor een familielid, meestal een van de (schoon-) ouders. Accent op emotionele ondersteuning Hoe zwaar is mantelzorg? Als we kijken hoe onze leden hun rol als mantelzorger ervaren, dan geeft ongeveer 20% van de mantelzorgers aan dat ze deze rol (zeer) moeilijk vinden. 20% vindt de mantelzorg moeilijk te plannen, meestal in combinatie met een baan. Duidelijk komt naar voren dat mantelzorgers de mentale belasting hiervan als het moeilijkst ervaren, gevolgd door de combinatie van zorg en werk. Mantelzorg en werk De mantelzorgers die een baan hebben, vinden het plannen van mantelzorg moeilijker dan mantelzorgers zonder baan. Opvallend is dat maar liefst 25% van de mantelzorgers met een baan niet over deze extra taak in de privésfeer vertelt op het werk. En 45% vertelt het niet aan de leidinggevende. Mantelzorg bij dementie Bijna 3 op de 10 mantelzorgers (27%) is mantelzorger voor iemand met dementie. Het gaat hier in vergelijking met andere mantelzorgers vaker om een van de eigen (schoon-) ouders. En de zorg wordt vaker gedeeld met professionele hulp en andere mantelzorgers. De patiënt woont in de meeste gevallen niet meer thuis. De mantelzorg voor mensen met dementie blijkt minder langdurig en minder frequent te zijn dan in andere mantelzorgsituaties. Maar de mantelzorgers ervaren hun taak wel als moeilijker dan andere mantelzorgers. Dat geldt voor de totale ervaring, de planning, de combinatie werk/privé én de mentale belasting. Zo blijkt het lastig om met de ziekte van het dementerende familielid om te gaan, onder andere door het progressieve verloop van de ziekte. Bijkomende complicatie is de vaak moeizame communicatie met andere mantelzorgers van het familielid. Hoewel mantelzorgers veel praktische ondersteuning bieden, geven onze leden aan als mantelzorger vooral emotionele ondersteuning te geven. Op een derde plaats staat huishoudelijke ondersteuning. 4 PGGM Enquête Mantelzorg en dementie

5 Conclusies Veel van onze leden hebben te maken met mantelzorg. Daarbij ligt de nadruk volgens hen op emotionele ondersteuning van de hulpbehoevende, naast de praktische ondersteuning. Mantelzorgers blijken vaak te komen uit de familiekring van de hulpbehoevende. Vaak geldt: de eerste in de familie die de mantelzorg op zich neemt, blijft dit ook doen. In veel gevallen is er ook professionele hulp, of hulp van andere mantelzorgers. Toch hebben veel mantelzorgers het gevoel er alleen voor te staan. Van de leden die hebben meegedaan aan de enquête is 88% vrouw. Opmerkelijk is dat dit percentage hoger ligt dan het percentage vrouwen onder onze leden (75%). Ook opvallend vinden wij dat bijna 25% van de mantelzorgers met een baan niet op het werk vertelt over deze extra zorgtaak. 45% vertelt het niet aan de leidinggevende. Verder zien we dat mantelzorgers die iemand met dementie verzorgen, vaak een grotere belasting ervaren dan mantelzorgers in andere situaties. Zij vinden het bovendien erg moeilijk om een goede balans te vinden tussen de mantelzorg en de zorg voor zichzelf. Daardoor hebben zij mogelijk meer behoefte aan ondersteuning, hulp en kennisdeling dan andere mantelzorgers. Deze bevindingen willen wij graag verder onderzoeken. Op het forum op kunnen mantelzorgers tips en ervaringen met elkaar uitwisselen. Ook op de ledenavond mantelzorg op 29 oktober 2013 is gelegenheid daartoe. Op grond hiervan willen wij een overzicht maken van alle bruikbare tips en ideeën die mantelzorgers nu en in de toekomst tot steun kunnen zijn. Deze informatie voor mantelzorgers zal toegankelijk zijn via de Informatiewijzer Mantelzorg (www.pggm.nl/forum/mantelzorg). 5 PGGM Enquête Mantelzorg en dementie

6 Wat typeert de mantelzorger? De meeste mantelzorgers die hebben meegewerkt aan dit onderzoek zijn tussen de 44 en 67 jaar oud. Het merendeel hiervan is vrouw. Zij zijn tussen de 11 en 40 jaar werkzaam (geweest) in zorg en welzijn. Ze hebben daarbij in de meeste gevallen een baan van uur per week. Ongeveer 20% vindt de rol als mantelzorger moeilijk. 66% vindt deze rol niet moeilijk, maar ook niet makkelijk. tweede plaats, gevolgd door huishoudelijke ondersteuning. Het merendeel van de mantelzorgers organiseert de mantelzorg samen met één andere mantelzorger, meestal een familielid. 35% neemt deze mantelzorg alleen op zich. De periode waarin zij mantelzorg bieden, varieert van minder dan 2 jaar tot meer dan 8 jaar (34%). Voor wie zorgt de mantelzorger? Ruim de helft van de mantelzorgers zorgt voor (schoon-) vader of moeder. Op de tweede plaats staat mantelzorg voor een ander familielid. En op de derde plaats mantelzorg voor de eigen partner. 6 op de 10 hulpbehoevenden wonen nog in een eigen (huur)woning. Hoe intensief is de mantelzorg? Ik kijk vooral naar wat ze wél nog kan en waar ze van geniet. Sinds kort fietsen we op een duofiets, dat vindt ze heerlijk Een kwart van de mantelzorgers biedt dagelijks zorg. 21% doet dit of 3 tot 6 keer per week. De meeste mantelzorgers (43%) bieden 1 tot 2 keer per week zorg. Zo n 70% van de hulpbehoevenden, krijgt naast mantelzorg ook hulp van professionals. In veel gevallen (60%) gebeurt dat elke dag. Veel mantelzorgers verwachten dat zij in de toekomst meer tijd aan mantelzorg moeten besteden. De meeste mantelzorgers vinden de mentale belasting van de mantelzorg zwaarder dan de fysieke belasting. Driekwart van hen geeft aan dat het accent in de zorgtaken ligt op emotionele ondersteuning (luisteren, troosten, enz.). Praktische ondersteuning komt op een Welke zorg geeft de mantelzorger? emotionele ondersteuning (luisteren, troosten, enz.) praktische ondersteuning (bijv. zorgen dat het huishouden loopt, iemand vervoeren, enz.) huishoudelijke verzorging (afwassen, koken, opruimen, schoonmaken) anders persoonlijke verzorging (hulp bij wassen, aankleden, toiletgang, enz.) toezicht houden verpleegkundige handelingen 43% 32% 22% 14% 9% 76% 73% 6 PGGM Enquête Mantelzorg en dementie

7 Mantelzorg en werk Wanneer we dieper ingaan op de combinatie van mantelzorg en werk, zien we dat 80% van de leden de mantelzorg combineert met een baan in zorg en welzijn. Het gaat dan meestal om een dienstverband van uur per week. Bijna 4 op de 10 mantelzorgers werkt 25 uur per week of meer. Het merendeel is daarbij werkzaam voor ziekenhuizen, in de ouderenzorg en thuiszorg. Mijn advies: stel je grenzen, neem ook tijd voor jezelf. Deel je onmacht en verdriet en lach om komische situaties Hoe beleven mantelzorgers de combinatie mantelzorg-werk? Ruim een kwart van de mantelzorgers vindt de combinatie van werk en mantelzorg zwaar. Bijna 55 % van hen geeft aan dat het niet moeilijk is, maar ook niet makkelijk. Hoe vaker per week de mantelzorger zorg biedt en hoe meer deze daarnaast werkt, hoe moeilijker het is om te plannen. Wie weet ervan op het werk? Op de vraag Is op het werk bekend dat je mantelzorger bent? antwoordt ruim driekwart van de mantelzorgers dat dit wel het geval is. Bijna een kwart van de leden vertelt het niemand op het werk. En 45% vertelt het niet aan de leidinggevende Hebben mantelzorgers naast hun zorgtaak ook een baan? Ja, 17 t/m 24 uur per week Ja, 25 t/m 32 uur per week Ja, meer dan 32 uur per week Ja, 8 t/m 16 uur per week Ja, minder dan 8 uur per week Nee 3% 13% 18% 19% 21% 25% 7 PGGM Enquête Mantelzorg en dementie

8 Mantelzorg en dementie Ruim een kwart van de mantelzorgers zorgt voor iemand met dementie. Dit is 17% van alle PGGM-leden. Van de andere groep mantelzorgers heeft 7 op de 10 wel enige ervaring met dementie. Van hen verzorgt 35% mensen met dementie op het werk (professioneel) en 43% kent mensen met dementie in de persoonlijke omgeving. Samen bekijken we vaak oude foto s. Hier weet hij veel over te vertellen en zo kom je tot een fijn gesprek Wat typeert de mantelzorger bij dementie? In geval van dementie verlenen onze leden relatief vaak zorg aan een van hun (schoon)ouders (72%). Deze zorg delen zij ook veel vaker met familieleden en professionele zorgverleners dan andere mantelzorgers. Wat ervaren mantelzorgers bij dementie? Naast praktische ondersteuning, noemen mantelzorgers bij dementie ook beduidend vaker emotionele ondersteuning als belangrijkste onderdeel van hun taak. Bovendien ervaren zij vaker een grotere mentale belasting dan andere mantelzorgers (49% versus 36%). Ook toezicht houden is bij deze mantelzorgers een relatief veelgenoemde taak. De zorg duurt korter Deze leden geven aan gemiddeld minder tijd per week aan mantelzorg kwijt te zijn dan andere mantelzorgers. De totale zorgtermijn is ook korter. Uit de onderzoeksresultaten is niet af te leiden hoe dat komt. Een mogelijke verklaring is dat dementiepatiënten vaker worden opgenomen en er meer professionals betrokken zijn bij de hulpverlening. De behoefte aan mantelzorg neemt daardoor af of verdwijnt. Hoeveel mantelzorgers zorgen voor iemand met dementie? Ik verzorg als mantelzorger iemand met dementie 27% Ik verzorg niet als mantelzorger iemand met dementie, maar ik ken mensen in mijn persoonlijke omgeving met dementie ik verzorg mensen met dementie in mijn werk ik heb het zelf 0% 35% 43% 73% 8 PGGM Enquête Mantelzorg en dementie

9 De zorg wordt als moeilijker ervaren Mantelzorgers van mensen met dementie besteden relatief minder tijd aan de zorg, maar zij vinden hun taak wel beduidend moeilijker dan andere mantelzorgers. Zowel de totale ervaring van hun taak als mantelzorger, de planning, de combinatie werk/privé als de mentale belasting. Bovendien verwachten zij, meer nog dan andere mantelzorgers, dat de zorgbehoefte in de toekomst verder zal toenemen. Op de toiletdeur plakte ik een groot bord met W.C. erop. Dit hielp haar enorm... Dementie is een ernstige en grillige ziekte. Dat blijkt ook uit het feit dat de meeste mensen met dementie (op termijn) niet meer thuis wonen. Het is moeilijk om met de ziekte om te gaan en er op te anticiperen. De patiënt houdt de ziekte vaak lang verborgen, totdat het niet langer kan en lukt. Dit alles maakt mantelzorg voor mensen met dementie extra complex. Communicatie met andere verzorgers noemen veel mantelzorgers van dementiepatiënten problematisch. Deze is volgens hen niet aanwezig of verloopt moeizaam. De taakverdeling binnen de familie vinden zij vaak niet eerlijk verdeeld. Veel mantelzorgers geven dan ook aan behoefte te hebben aan ondersteuning, hulp en kennisdeling. Welke zorg biedt de mantelzorger bij dementie? Type verzorging Dementie Overig Persoonlijke verzorging 24% 21% Huishoudelijke verzorging 40% 44% Toezicht houden 21% 12% Emotionele ondersteuning 81% 74% Praktische ondersteuning 72% 74% Verpleegkundige handelingen 6% 10% Anders 35% 30% 9 PGGM Enquête Mantelzorg en dementie

10 Ervaringen en tips van mantelzorgers De mantelzorgers voor mensen met dementie hebben wij gevraagd hun ervaringen te delen. Zij konden daarbij uit acht thema s één thema kiezen waar zij verder op in wilden gaan. Het meest gekozen thema waar zij ervaringen over wilden delen is Omgaan met de ziekte. Op de tweede plaats staat het thema Samen blijven genieten, gevolgd door Zorg voor jezelf. Dat laatste thema tijd voor jezelf nemen en stoom afblazen vinden zij het moeilijkst te realiseren. Samen blijven genieten Als het gaat om samen genieten, dan bedoelen mantelzorgers vooral: zien dat de dementiepatiënt geniet. Ook denken zij daarbij aan samen activiteiten ondernemen en de aandacht vestigen op wat wél nog kan. Ook het ophalen van herinneringen hoort daarbij. Ongeveer de helft van de mantelzorgers zegt bij deze thema s hulp en ondersteuning te kunnen gebruiken. Omgaan met de ziekte De ervaringen die mantelzorgers benoemen bij het thema Omgaan met de ziekte hebben vooral te maken met de moeite die het kost om de ziekte dementie te accepteren en de voortdurende veranderingen die deze ziekte met zich meebrengt. Het is moeilijk om steeds opnieuw in te schatten welke zorg nodig is. Hulp Mantelzorgers zeggen hierbij zowel mentale als praktische hulp te kunnen gebruiken. Bijvoorbeeld van deskundigen, zoals een huisarts of specialist. Verder vinden zij het prettig als zij bij iemand terecht kunnen met hun vragen. Ik moest accepteren dat mijn moeder niet meer de moeder was die ik had. Dat betekende: afscheid nemen van wie ze was. Hierdoor kan ik de leuke en goede dingen zien die er zijn... Tips Tips die de mantelzorgers zelf hebben voor andere mantelzorgers van dementiepatiënten, richten zich vooral op: zelf hulp zoeken (om de mantelzorg aan te kunnen en vol te houden); informatie verzamelen over de ziekte; je vragen en ervaringen bespreken met mensen die je begrijpen. 10 PGGM Enquête Mantelzorg en dementie

11 Hulp Om samen te kunnen blijven genieten, zijn mantelzorgers vooral op zoek naar inspiratie: wat kun je nog met elkaar doen? Ook zoeken zij praktische oplossingen om samen dingen te kúnnen doen. Verder hebben mantelzorgers behoefte aan meer begrip en een ander denkbeeld van de omgeving als zij op stap gaan met degene die zij verzorgen. Tips Tips die mantelzorgers geven om samen te kunnen blijven genieten hebben vooral te maken met: de aandacht richten op dingen die de dementerende wel nog kan; vragen wat hij/zij leuk vindt, communicatie; zelf ook genieten. Zorg voor jezelf Zorg voor jezelf vinden veel mantelzorgers een moeilijk thema. Zij blijken gemakkelijk aan zichzelf voorbij te gaan. Zij hebben het gevoel verantwoordelijk te zijn voor de zorg van de dementerende en geen keuze daarin te hebben. De balans vinden tussen tijd voor zorg en tijd voor jezelf is vooral mentaal zwaar. Hulp Mantelzorgers zouden graag meer ondersteuning en begrip krijgen van familie en eventuele andere mantelzorgers. Ze willen graag een beroep kunnen doen op een ander, zodat zij even een stap terug kunnen zetten of op vakantie kunnen. En ten slotte zouden zij graag hun ervaringen meer delen met anderen om steun en begrip te vinden. Tips Om beter te zorgen voor jezelf geven de mantelzorgers tips in de sfeer van: doe niet te veel zelf en schakel voldoende hulp in; blijf vragen en communiceren; durf voor jezelf te kiezen. Elke dag nam ik mijn oma met rolstoel mee naar buiten, weer of geen weer PGGM Enquête Mantelzorg en dementie

12 Onderzoeksopzet De online enquête Mantelzorg en dementie is uitgevoerd door onderzoeksbureau MWM2. Aan deze enquête namen 7757 leden deel: 88% vrouwen en 12% mannen. Het hoge percentage vrouwen is mede te verklaren door het grote aantal vrouwelijke leden van PGGM. PGGM heeft deze enquête bij haar leden onder de aandacht gebracht in de e-nieuwsbrief van 4 juni Via een online link kwam men automatisch bij de vragenlijst. De enquête liep tot 18 juni De vragen in de enquete waren onderverdeeld 4 categorieën: 1. Jij en mantelzorg: vragen naar de rol en het profiel van de leden als mantelzorger. 2. Mantelzorg en werk: vragen over de combinatie werk en mantelzorg. 3. Mantelzorg en dementie: vragen over mantelzorg bij dementie. Dit omdat de groep dementiepatiënten de komende dertig jaar zal verdubbelen, waardoor deze vorm van mantelzorg sterk zal toenemen. 4. Delen van ervaringen: open vragen waarbij leden hun ervaringen, vragen en tips konden weergeven over mantelzorg voor mensen met dementie. Meer informatie Voor meer informatie over de opzet van het onderzoek en de resultaten kunt u contact opnemen met Linda Vink-Dalmijer van PGGM. Discussiëren over het onderwerp mantelzorg? Ga naar pggm.nl/leden/forum. Over PGGM Als coöperatieve pensioenuitvoeringsorganisatie verlenen we aan diverse pensioenfondsen, de aangesloten werkgevers en hun werknemers diensten op het gebied van pensioenbeheer, integraal vermogensbeheer en bestuurlijke advisering. Momenteel beheren we ongeveer 140 miljard pensioenvermogen voor 5 pensioenfondsen. Daarnaast ontwikkelen we voor werkgevers en onze meer dan leden uit de sector zorg en welzijn aanvullende diensten op het gebied van pensioen, zorg, wonen en werk. Door deze domeinen aan elkaar te verbinden, helpen wij hen bij het realiseren van een waardevolle toekomst. PGGM Noordweg Noord 150 Postbus 117, 3700 AC Zeist Telefoon (030) september

pggm.nl Mantelzorg en dementie in de beleving van PGGM&CO-leden

pggm.nl Mantelzorg en dementie in de beleving van PGGM&CO-leden pggm.nl Mantelzorg en dementie in de beleving van PGGM&CO-leden Enquête Mantelzorg en dementie 2014 Vooraf In juli 2014 vroegen wij onze leden naar hun ervaringen met mantelzorg in het algemeen, en mantelzorg

Nadere informatie

pggm.nl Persoonlijke Balans in de beleving van PGGM- leden Enquête De Persoonlijke Balans

pggm.nl Persoonlijke Balans in de beleving van PGGM- leden Enquête De Persoonlijke Balans pggm.nl Persoonlijke Balans in de beleving van PGGM- leden Enquête De Persoonlijke Balans In maart 2014 heeft PGGM haar leden gevraagd naar hun persoonlijke balans: wat betekent persoonlijke balans voor

Nadere informatie

Mantelzorg in de beleving van PGGM&CO-leden. Met speciale aandacht voor mantelzorg voor mensen met dementie. pggm.nl/enquete

Mantelzorg in de beleving van PGGM&CO-leden. Met speciale aandacht voor mantelzorg voor mensen met dementie. pggm.nl/enquete Mantelzorg in de beleving van PGGM&CO-leden Met speciale aandacht voor mantelzorg voor mensen met dementie pggm.nl/enquete Voorwoord Bart Blanken 3 Samenvatting, onderzoeksopzet, conclusie 4 Mantelzorg

Nadere informatie

pggm.nl Financiële balans in de beleving van PGGM- leden Enquête De financiële balans

pggm.nl Financiële balans in de beleving van PGGM- leden Enquête De financiële balans pggm.nl Financiële balans in de beleving van PGGM- leden Enquête De financiële balans In september 2013 heeft PGGM haar leden gevraagd naar hun financiële situatie: hoe hebben zij hun geldzaken geregeld?

Nadere informatie

18% 16% 14% 12% 10% 8% 6% 4% 2% 0% jaar jaar jaar 65+ Man Vrouw Ja Nee. Deventer gemiddelde

18% 16% 14% 12% 10% 8% 6% 4% 2% 0% jaar jaar jaar 65+ Man Vrouw Ja Nee. Deventer gemiddelde Bewonersonderzoek Deventer 2009: onderdeel mantelzorg Met de invoering van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) in 2007 zijn gemeenten verantwoordelijk voor de ondersteuning van mantelzorgers. Mantelzorgers

Nadere informatie

pggm.nl Een Waardevolle Toekomst volgens de PGGM-leden Enquête Waardevolle Toekomst

pggm.nl Een Waardevolle Toekomst volgens de PGGM-leden Enquête Waardevolle Toekomst pggm.nl Een Waardevolle Toekomst volgens de PGGM-leden Enquête Waardevolle Toekomst In 2010 hebben wij onze leden gevraagd naar hun ideeën over de Waardevolle Toekomst. Dit heeft ons veel belangrijke informatie

Nadere informatie

Huishoudelijke hulp in de beleving van PGGM&CO-leden

Huishoudelijke hulp in de beleving van PGGM&CO-leden Huishoudelijke hulp in de beleving van PGGM&CO-leden Inleiding In april 2016 vroegen we leden van PGGM&CO naar hun ervaringen met huishoudelijke hulp. En hoe zij de toekomst van de huishoudelijke hulp

Nadere informatie

Mantelzorg. langdurige zorg voor uw naaste

Mantelzorg. langdurige zorg voor uw naaste langdurige zorg voor uw naaste 1 ers leveren een belangrijke bijdrage aan de zorg. En hun rol wordt steeds belangrijker; ook bij Valkenhof. Maar wat is mantelzorg precies en hoe geven we hier invulling

Nadere informatie

28 november Onderzoek: Mantelzorgen

28 november Onderzoek: Mantelzorgen 28 november 2014 Onderzoek: Mantelzorgen 1 Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit 40.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek. De uitslag

Nadere informatie

Een compliment; wie wil dat nou niet?

Een compliment; wie wil dat nou niet? Een compliment; wie wil dat nou niet? Mensen die werkzaam zijn in de sector zorg en welzijn werken hard, hebben hart voor de zorg en doen enorm belangrijk werk. Maar krijgen ze daarvoor ook genoeg waardering?

Nadere informatie

AxionContinu heeft ten aanzien van het mantelzorgbeleid de volgende uitgangspunten geformuleerd:

AxionContinu heeft ten aanzien van het mantelzorgbeleid de volgende uitgangspunten geformuleerd: Mantelzorgbeleid 1. Wat is mantelzorg Mantelzorg is een overkoepelend begrip voor veel vormen van meer dan gebruikelijke zorg, die partners, ouders, kinderen, familieleden, vrienden en buren elkaar verlenen.

Nadere informatie

29 november 2014. Onderzoek: Veranderingen in de zorg en mantelzorg

29 november 2014. Onderzoek: Veranderingen in de zorg en mantelzorg 29 november 2014 Onderzoek: Veranderingen in de zorg en mantelzorg Veranderingen in de zorg en mantelzorg 29 november 2014 Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit 40.000

Nadere informatie

Enquête mantelzorg in de gemeente Haren

Enquête mantelzorg in de gemeente Haren Enquête mantelzorg in de gemeente Haren Inleiding Inwoners van Haren met fysieke of psychosociale beperkingen hebben vaak ondersteuning nodig om nog zo veel mogelijk volwaardig deel uit te kunnen maken

Nadere informatie

Alvast bedankt voor het invullen!

Alvast bedankt voor het invullen! Deze vragenlijst gaat over jongeren die steun of hulp geven aan een familielid. Wij zijn erg benieuwd hoeveel jongeren er binnen onze school steun of hulp geven en hoe zij dit ervaren. De vragenlijst is

Nadere informatie

De mantelzorg DER LIEFDE

De mantelzorg DER LIEFDE De mantelzorg DER LIEFDE Ongeveer 3,5 miljoen Nederlanders zorgen onbetaald en langdurig voor een chronisch zieke, gehandicapte of hulpbehoevende partner of familielid. Ook op de HAN zijn veel medewerkers

Nadere informatie

Groene Kruis Mantelzorgondersteuning

Groene Kruis Mantelzorgondersteuning Groene Kruis Mantelzorgondersteuning mantelzorgondersteuning midden-limburg Mantelzorgondersteuning Zorgt u langdurig, intensief en onbetaald voor uw hulpbehoevende, chronisch zieke of gehandicapte partner,

Nadere informatie

Groene Kruis Mantelzorgondersteuning

Groene Kruis Mantelzorgondersteuning Groene Kruis Mantelzorgondersteuning mantelzorgondersteuning midden-limburg Mantelzorgondersteuning Zorgt u langdurig, intensief en onbetaald voor uw hulpbehoevende, chronisch zieke of gehandicapte partner,

Nadere informatie

Emotionele steun cruciaal voor mantelzorger

Emotionele steun cruciaal voor mantelzorger Onderzoeksresultaten Samen zorgen, september 2016 Emotionele steun cruciaal voor mantelzorger Een luisterend oor en iemand die oog heeft voor hoe het met jou gaat; dat is van groot belang voor de mantelzorger.

Nadere informatie

Mantelzorgers. Mantelzorgen?... Nee hoor, gewoon Liefde!

Mantelzorgers. Mantelzorgen?... Nee hoor, gewoon Liefde! Mantelzorgers Als de alledaagse dingen niet meer vanzelfsprekend zijn, als de regie voeren over je leven een klus blijkt te zijn geworden en het misschien ook lastig is om jezelf te verzorgen, dan is het

Nadere informatie

Onderzoek naar wensen en behoeften op het gebied van dagbesteding van (kwetsbare) ouderen en hun mantelzorgers in het Schilderskwartier in Woerden

Onderzoek naar wensen en behoeften op het gebied van dagbesteding van (kwetsbare) ouderen en hun mantelzorgers in het Schilderskwartier in Woerden Onderzoek naar wensen en behoeften op het gebied van dagbesteding van (kwetsbare) ouderen en hun mantelzorgers in het Schilderskwartier in Woerden Voor wie is dit onderzoek? 1) Zelfstandig wonende ouderen

Nadere informatie

Inhoudsopgave Inleiding Leeswijzer 1. Wet maatschappelijke ondersteuning 2. Het gesprek voorbereiden 3. Tot slot

Inhoudsopgave Inleiding Leeswijzer 1. Wet maatschappelijke ondersteuning 2. Het gesprek voorbereiden 3. Tot slot Inhoudsopgave Inleiding... 4 Leeswijzer... 5 1. Wet maatschappelijke ondersteuning... 6 De gemeente... 6 Het Wmoloket... 6 Het gesprek... 7 2. Het gesprek voorbereiden... 8 Woonsituatie... 9 Huishouden...

Nadere informatie

Welkom bij het online seminar. Zorgen voor iemand met dementie én voor uzelf. Om 19:00 begint het online seminar automatisch

Welkom bij het online seminar. Zorgen voor iemand met dementie én voor uzelf. Om 19:00 begint het online seminar automatisch Welkom bij het online seminar Zorgen voor iemand met dementie én voor uzelf Om 19:00 begint het online seminar automatisch De deskundigen van vanavond zijn Annemarie Schouten Trainer Martha Flora Hippocampus

Nadere informatie

Hoofdstuk 14. Mantelzorg

Hoofdstuk 14. Mantelzorg Hoofdstuk 14. Mantelzorg Samenvatting Mantelzorg is zorg aan een bekende uit de eigen omgeving, die voor langere tijd ziek, hulpbehoevend of gehandicapt is en kan bestaan uit het huishouden doen, wassen

Nadere informatie

Mantelzorg en werk steeds lastiger te combineren. Het gevolg: meer verzuim

Mantelzorg en werk steeds lastiger te combineren. Het gevolg: meer verzuim Mantelzorg en werk steeds lastiger te combineren Het gevolg: meer verzuim Het aantal mantelzorgers in de Nederlandse samenleving neemt in hoog tempo toe. Niet alleen omdat mensen steeds ouder worden, maar

Nadere informatie

waardering Zwolle Jonge mantelzorgers (jonger dan 18 jaar) zijn in de onderzoeken van de gemeente niet meegenomen,

waardering Zwolle Jonge mantelzorgers (jonger dan 18 jaar) zijn in de onderzoeken van de gemeente niet meegenomen, Zwolle Rapportage Mantelzorg in beeld Resultaten uit onderzoeken onder mantelzorgers 2012 en 2014 De gemeente Zwolle wil de positie van de mantelzorger versterken en hun taak verlichten. Met de komst van

Nadere informatie

Vrijwilligerswerk Vrijwillige hulp

Vrijwilligerswerk Vrijwillige hulp Vrijwilligerswerk Mantelzorg Vrijwillige hulp Burenhulp Maak samen het verschil. Vrijwilligerswerk Vrijwilligers maken het verschil. Hun inzet op het gebied van onder andere cultuur, zorg, sport, natuur

Nadere informatie

Wmo-loket. In gesprek over wat u nodig heeft aan ondersteuning

Wmo-loket. In gesprek over wat u nodig heeft aan ondersteuning Wmo-loket In gesprek over wat u nodig heeft aan ondersteuning sopgave 1. Wet maatschappelijke ondersteuning... 5 De gemeente... 5 Het Wmo loket... 5 Het gesprek... 6 2. Het gesprek voorbereiden... 7 Woonsituatie...

Nadere informatie

Feiten en cijfers mantelzorg

Feiten en cijfers mantelzorg Feiten en cijfers mantelzorg Hieronder leest u de meest belangrijke feiten en cijfers op het gebied van mantelzorg in Nederland uit het SCP-rapport 'Informele hulp: wie doet er wat?' (2015). Aantal mantelzorgers

Nadere informatie

Manifest. van de mantelzorger

Manifest. van de mantelzorger Manifest van de mantelzorger Manifest van de Mantelzorger Mantelzorgers zijn mensen die onbetaald en vanuit een persoonlijke band zorgen voor een hulpbehoevende oudere, chronische zieke of gehandicapte

Nadere informatie

Hoofdstuk 21 Mantelzorg

Hoofdstuk 21 Mantelzorg Hoofdstuk 21 Mantelzorg Samenvatting Mantelzorg is in de Stadsenquête gedefinieerd als zorg aan een bekende uit de eigen omgeving, die voor langere tijd ziek, hulpbehoevend of gehandicapt is en kan bestaan

Nadere informatie

Familie- en vriendenzorg. Informatie voor mantelzorgers. Zorgbalans Omdat goede zorg heel persoonlijk is

Familie- en vriendenzorg. Informatie voor mantelzorgers. Zorgbalans Omdat goede zorg heel persoonlijk is Familie- en vriendenzorg Informatie voor mantelzorgers Zorgbalans Omdat goede zorg heel persoonlijk is Familie- en vriendenzorg Uw partner, familielid, vriend of andere naaste krijgt zorg bij Zorgbalans.

Nadere informatie

Zorg, begeleiding, werk en inkomen. Hulp bij het Huishouden

Zorg, begeleiding, werk en inkomen. Hulp bij het Huishouden Zorg, begeleiding, werk en inkomen Hulp bij het Huishouden Wmo, Hulp bij het Huishouden Toch hulp nodig via de gemeente? Heeft u geprobeerd om zelf hulp te regelen maar lukt het niet om uw probleem zelf

Nadere informatie

Kanteling Wmo Iedereen doet mee

Kanteling Wmo Iedereen doet mee Kanteling Wmo Iedereen doet mee Wmo-loket In gesprek over wat u nodig heeft aan ondersteuning Een brochure voor iedereen die ondersteuning nodig heeft vanuit de Wmo. Vrijwillige ouderenadviseur uit Gelderland

Nadere informatie

Medicijngebruik onder Marokkanen

Medicijngebruik onder Marokkanen P.1 Auteurs Claudia Gomes Ahmed Ait Moha Juli 2007 Projectnummer K0498 onder Marokkanen -Rapport- P.2 Het auteursrecht op dit rapport berust bij Motivaction International B.V. DGV mag deze uitgave alleen

Nadere informatie

De reis van de mantelzorger. Branddoctors 2017 Vertrouwelijk Niets uit dit document mag worden gepubliceerd zonder toestemming vooraf

De reis van de mantelzorger. Branddoctors 2017 Vertrouwelijk Niets uit dit document mag worden gepubliceerd zonder toestemming vooraf De reis van de mantelzorger 09/03/17 1 Natuurlijk zorg ik graag voor jou Leun gerust op mij Al ga ik soms een beetje maar aan mijzelf voorbij Ik weet beter, dan wie dan ook, wat jij precies bedoelt Het

Nadere informatie

Mantelzorg. Figuur 1. Mantelzorg per GGD regio. 2 van 6 Rapport Mantelzorg. Bron: Zorgatlas RIVM

Mantelzorg. Figuur 1. Mantelzorg per GGD regio. 2 van 6 Rapport Mantelzorg. Bron: Zorgatlas RIVM Mantelzorg Op 10 november 2014 is het de Dag van de Mantelzorg. Dit jaar wordt deze dag voor de 16 e maal georganiseerd. De Dag van de Mantelzorg is bedoeld om mantelzorgers in het zonnetje te zetten en

Nadere informatie

Rapportage Enquête Mantelzorgondersteuning 2012

Rapportage Enquête Mantelzorgondersteuning 2012 Rapportage Enquête Mantelzorgondersteuning 2012 November 2012 Inhoudsopgave Samenvatting... 3 Inleiding... 4 Onderzoeksopzet... 4 Doel... 4 Aanpak... 4 Blok I: Algemene gegevens... 5 Figuur 1: Leeftijd...

Nadere informatie

VRAGENLIJST. Mantelzorger

VRAGENLIJST. Mantelzorger VRAGENLIJST pagina 2 Uw ervaringen als mantelzorger zijn waardevol U zorgt voor uw partner, een familielid, een vriend of andere naaste. In deze lijst staan vragen over wat die zorg betekent voor u als

Nadere informatie

HULP BIJ ZORG VOOR EEN ANDER

HULP BIJ ZORG VOOR EEN ANDER Steunpunt Mantelzorg Nieuwegein HULP BIJ ZORG VOOR EEN ANDER Steunpunt Mantelzorg Nieuwegein Zorgen voor een ander, dan doe je gewoon.. Maar soms is een beetje hulp en steun meer dan welkom! In Nieuwegein

Nadere informatie

Presentatie Tranzo Zorgsalon 29 november 2012 Christine Kliphuis

Presentatie Tranzo Zorgsalon 29 november 2012 Christine Kliphuis Presentatie Tranzo Zorgsalon 29 november 2012 Christine Kliphuis Geachte dames en heren, Zelfredzaamheid is een mooi en positief begrip. Immers, elk kind wil dingen zelf leren doen, jezelf kunnen redden

Nadere informatie

Rapportage Onderzoek Mantelzorg

Rapportage Onderzoek Mantelzorg Rapportage Onderzoek Mantelzorg Westelijke Mijnstreek, september 2015 Inhoudsopgave pagina Inleiding - 1-1. Voorbereiding - 2-2. Bevindingen - 3-3. Conclusie & aanbevelingen - 5-4. Dankwoord - 6 - Inleiding

Nadere informatie

Voorbereiden op het keukentafelgesprek?

Voorbereiden op het keukentafelgesprek? Voorbereiden op het keukentafelgesprek? Deze brochure helpt u daarbij! 2015 een coproductie van: Voor kinderen, partners, verwanten, vrijwilligers die mantelzorgtaken vervullen voor hen die hun dierbaar

Nadere informatie

Resultaten van het onderzoek naar de. kwaliteit van leven. van de partner van een persoon met NAH

Resultaten van het onderzoek naar de. kwaliteit van leven. van de partner van een persoon met NAH Resultaten van het onderzoek naar de kwaliteit van leven van de partner van een persoon met NAH Meer zicht krijgen op de impact van NAH op het leven van de partners van mensen met NAH. Vanuit dit inzicht

Nadere informatie

Maatwerkdeel: Resultaten uit de schriftelijke enquëtë vöör H é gemeente Midden-Delfland

Maatwerkdeel: Resultaten uit de schriftelijke enquëtë vöör H é gemeente Midden-Delfland 2014-01898 (BIJLAGE) Z-2Q14-QQ151 Maatwerkdeel: Resultaten uit de schriftelijke enquëtë vöör H é gemeente Midden-Delfland Achtergrondkenmerken van de cliënten uit Midden-Delfland Aantal aangeschreven cliënten

Nadere informatie

Netwerk Ouderenzorg Regio Noord

Netwerk Ouderenzorg Regio Noord Netwerk Ouderenzorg Regio Noord Vragenlijst Behoefte als kompas, de oudere aan het roer Deze vragenlijst bestaat vragen naar uw algemene situatie, lichamelijke en geestelijke gezondheid, omgang met gezondheid

Nadere informatie

Zorg verlenen en zorg ontvangen 2012

Zorg verlenen en zorg ontvangen 2012 Zorg verlenen en zorg ontvangen 2012 Onderzoek en Statistiek Gemeente Lelystad Telefoon: 0320-278574 E-mail: lelystadspanel@lelystad.nl www.lelystadspanel.nl Colofon Dit is een onderzoeksrapportage gemaakt

Nadere informatie

MANTELZORG VANAF JANUARI 2015 EEN GROTERE ZORG VOOR GEMEENTEN

MANTELZORG VANAF JANUARI 2015 EEN GROTERE ZORG VOOR GEMEENTEN MANTELZORG VANAF JANUARI 2015 EEN GROTERE ZORG VOOR GEMEENTEN Veel jongeren hebben al vroeg de zorg voor een gezinslid. Maar wie zorgt er eigenlijk voor hen? De klassieke verzorgingsstaat verandert in

Nadere informatie

Advies en informatie direct vanaf beginfase belangrijk voor mantelzorgers van mensen met dementie

Advies en informatie direct vanaf beginfase belangrijk voor mantelzorgers van mensen met dementie Deze factsheet maakt onderdeel uit van een reeks van twee factsheets. Factsheet 1 beschrijft de problemen en wensen van mantelzorgers van mensen met dementie. Factsheet 2 beschrijft de motieven en belasting

Nadere informatie

Wegwijzer voor mensen die zorgen voor een familielid, buur, partner of vriend(in) met een ziekte of handicap.

Wegwijzer voor mensen die zorgen voor een familielid, buur, partner of vriend(in) met een ziekte of handicap. Mantelzorgwijzer Arnhem Wegwijzer voor mensen die zorgen voor een familielid, buur, partner of vriend(in) met een ziekte of handicap. Waarom een mantelzorgwijzer? Voor veel mensen is het verzorgen van

Nadere informatie

HOE U DE SAMENWERKING MET THUISZORGMEDEWERKERS VERBETERT

HOE U DE SAMENWERKING MET THUISZORGMEDEWERKERS VERBETERT HOE U DE SAMENWERKING MET THUISZORGMEDEWERKERS VERBETERT Tips voor mantelzorgers die voor thuiswonende ouderen zorgen ZORGNETWERK VAN EEN KWETSBARE OUDERE Team van verpleegkundigen en verzorgenden Partner

Nadere informatie

Onderzoek: Opa, oma en de verkiezingen

Onderzoek: Opa, oma en de verkiezingen Onderzoek: Opa, oma en de verkiezingen Publicatiedatum: 17 februari 2017 Eerst stellen we je een aantal vragen rondom het thema Mantelzorg. De resultaten worden gebruikt voor het tijdschrift HUMAN van

Nadere informatie

zorgen voor elkaar over mantelzorgers met een migranten achtergrond stamm

zorgen voor elkaar over mantelzorgers met een migranten achtergrond stamm zorgen voor elkaar over mantelzorgers met een migranten achtergrond stamm Mantelzorg is... Mooi De hulpvrager is je dankbaar, mantelzorg geeft veel voldoening Divers De taken lopen uiteen: huishoudelijke

Nadere informatie

Wat is er in uw situatie veranderd dat u juist nu naar het loket komt?

Wat is er in uw situatie veranderd dat u juist nu naar het loket komt? 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 9. Startvraag A B C D E F G H Start van het proces: Klant komt in het loket Startvraag Waar kan ik u mee helpen? Antwoord van de klant De klant vertelt zijn verhaal in zijn eigen

Nadere informatie

Feiten en cijfers mantelzorg (en werk) Maak werk van mantelzorg. januari 16

Feiten en cijfers mantelzorg (en werk) Maak werk van mantelzorg. januari 16 Feiten en cijfers mantelzorg (en werk) Maak werk van mantelzorg januari 16 1 Maatschappelijke ontwikkelingen Door de vergrijzing neemt de vraag naar zorg toe. De nieuwe Wet maatschappelijke ondersteuning

Nadere informatie

Mantelzorg, waar ligt de grens?

Mantelzorg, waar ligt de grens? Mantelzorg, waar ligt de grens? CDA Talentacademie 2014-2015 Anita Relou Wat is volgens het christendemocratisch gedachtengoed de grens van mantelzorg. Inleiding 2015. Een jaar met veel veranderingen in

Nadere informatie

Gezinsinterventie Gezinsgesprekken voor gezinnen waarbij de ouder psychische problemen heeft

Gezinsinterventie Gezinsgesprekken voor gezinnen waarbij de ouder psychische problemen heeft Gezinsinterventie Gezinsgesprekken voor gezinnen waarbij de ouder psychische problemen heeft Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Zorgen en vragen 1 Gezinsinterventie 2 Tien praktische

Nadere informatie

Hoofdstuk 19. Vrijwilligerswerk (en mantelzorg)

Hoofdstuk 19. Vrijwilligerswerk (en mantelzorg) Hoofdstuk 19. Vrijwilligerswerk (en mantelzorg) Samenvatting Ruim een kwart van de Leidenaren verricht op dit moment vrijwilligerswerk. Dit is vergelijkbaar met vorig jaar. De meeste vrijwilligers zijn

Nadere informatie

Programma. 1. Presentatie onderzoek: Fadoua Achgaph uur. 2. Presentatie van organisaties uur Pluspunt MEE Activite

Programma. 1. Presentatie onderzoek: Fadoua Achgaph uur. 2. Presentatie van organisaties uur Pluspunt MEE Activite Programma 1. Presentatie onderzoek: Fadoua Achgaph 19.35-19.55 uur 2. Presentatie van organisaties 19.55-20.10 uur Pluspunt MEE Activite 3. Presentatie 20.15-20.20 uur Gemiva Mezzo LVvm 4. Workshops in

Nadere informatie

Mantelzorgbeleid. Mantelzorgbeleid De Gouden Leeuw Groep - mei

Mantelzorgbeleid. Mantelzorgbeleid De Gouden Leeuw Groep - mei Mantelzorgbeleid Mantelzorgbeleid De Gouden Leeuw Groep - mei 2016-1 Inleiding De Gouden Leeuw Groep hecht veel waarde aan een goede relatie tussen de cliënt, de mantelzorger en de medewerker(s) van De

Nadere informatie

FEEDBACK GEVEN IN ZELFSTURENDE TEAMS. Yvette Paludanus

FEEDBACK GEVEN IN ZELFSTURENDE TEAMS. Yvette Paludanus FEEDBACK GEVEN IN ZELFSTURENDE TEAMS Yvette Paludanus 2 Dit boekje is tot stand gekomen dankzij de vragen en verhalen van medewerkers in de zorg. Wil je een exemplaar van dit boekje bestellen? Wil je begeleiding

Nadere informatie

Tevredenheid van familieleden en mantelzorgers met casemanagement bij dementie

Tevredenheid van familieleden en mantelzorgers met casemanagement bij dementie Tevredenheid van familieleden en mantelzorgers met casemanagement bij dementie (in te vullen door mantelzorgers) Codering tevredenheidsonderzoek : _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ Datum verzending : _ _ - _ _ - _

Nadere informatie

U heeft zorg nodig. Hoe regelt u dat?

U heeft zorg nodig. Hoe regelt u dat? U heeft zorg nodig. Hoe regelt u dat? U wilt zorg die betaald wordt uit de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ). U kunt daar altijd een aanvraag voor doen. Het CIZ (Centrum indicatiestelling zorg)

Nadere informatie

Waardering mantelzorg

Waardering mantelzorg Waardering mantelzorg Rapportage peiling oktober 2014 Wendy Werkman (Alzheimer Nederland) Achtergrond en vraagstelling 10 november is de Dag van de Mantelzorg. Deze dag is bedoeld om mantelzorgers in het

Nadere informatie

Arbeid. 1. Vrijwilligerswerk. 2. Huishoudelijk werk. 3. Zorgarbeid

Arbeid. 1. Vrijwilligerswerk. 2. Huishoudelijk werk. 3. Zorgarbeid Arbeid Arbeid kunnen we indelen in twee verschillende soorten: betaalde en onbetaalde arbeid. Betaalde arbeid is werk waarvoor een vergoeding (loon) wordt betaald. Deze betaling ontbreekt bij onbetaalde

Nadere informatie

Mantelzorg. Praktische informatie en tips voor mantelzorgers

Mantelzorg. Praktische informatie en tips voor mantelzorgers Mantelzorg Praktische informatie en tips voor mantelzorgers Inleiding Met de mantelzorger bedoelen we diegene die een belangrijke rol in de zorg voor een naaste vervult. Vaak is dit een ouder, partner

Nadere informatie

UMCG Centrum voor Revalidatie locatie Beatrixoord Pijnrevalidatie voor kinderen en jongeren

UMCG Centrum voor Revalidatie locatie Beatrixoord Pijnrevalidatie voor kinderen en jongeren UMCG Centrum voor Revalidatie locatie Beatrixoord Pijnrevalidatie voor kinderen en jongeren Informatie voor kinderen, jongeren en ouders Wat staat er in deze folder? Inleiding voor ouders 1 Informatie

Nadere informatie

boek mantelzorg In geval van nood Belangrijke informatie voor de vervangende (mantel)zorger

boek mantelzorg In geval van nood Belangrijke informatie voor de vervangende (mantel)zorger mantelzorg boek In geval van nood Belangrijke informatie voor de vervangende (mantel)zorger (020) 333 53 53 info@mantelzorgenmeer.nl www.mantelzorgenmeer.nl Mantelzorgboek Er zijn momenten dat de mantelzorger

Nadere informatie

Mantelzorgbeleid AYA Thuiszorg B.V.

Mantelzorgbeleid AYA Thuiszorg B.V. 1 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 : Visie op werken met mantelzorgers Hoofdstuk 2 : Wat kunnen mantelzorgers doen bij AYA Thuiszorg? Hoofdstuk 3 : Ondersteuning van mantelzorgers Hoofdstuk 4 : Mantelzorg en

Nadere informatie

Feiten en cijfers. Werk en Mantelzorg. mei 17

Feiten en cijfers. Werk en Mantelzorg. mei 17 Feiten en cijfers Werk en Mantelzorg mei 17 1 Maatschappelijke ontwikkelingen Door de vergrijzing neemt de vraag naar zorg toe. Door de toename van de vraag nemen ook de zorgkosten toe. Door de verschuiving

Nadere informatie

U ZORGT VOOR EEN ANDER, EN WIE IS ER VOOR U? STEUNPUNT MANTELZORG DE BILT

U ZORGT VOOR EEN ANDER, EN WIE IS ER VOOR U? STEUNPUNT MANTELZORG DE BILT U ZORGT VOOR EEN ANDER, EN WIE IS ER VOOR U? STEUNPUNT MANTELZORG DE BILT Steunpunt Mantelzorg De Bilt is onderdeel van MENS De Bilt, www.mensdebilt.nl. Maatschappelijke ondersteuning in de zes kernen

Nadere informatie

Enquêtevragen Zorg en Welzijn Dirkshorn e.o. april 2014

Enquêtevragen Zorg en Welzijn Dirkshorn e.o. april 2014 Dit is het begin van de enquête. De eerste 4 vragen gaan over uw persoonlijke kenmerken. Aankruisen wat van toepassing is. 1. Wat is uw gezinssamenstelling? Alleenstaand zonder kind(eren) Samenwonend /

Nadere informatie

U zorgt voor iemand met dementie. Wie zorgt er voor u?

U zorgt voor iemand met dementie. Wie zorgt er voor u? U zorgt voor iemand met dementie. Wie zorgt er voor u? Uw hart luchten Adviezen inwinnen Uw problemen bespreken Mevrouw Meijers weet wat het is om te zorgen voor iemand met dementie: Zowel mijn buurvrouw

Nadere informatie

ORGANISATIESCAN. Mantelzorg en werk

ORGANISATIESCAN. Mantelzorg en werk ORGANISATIESCAN Mantelzorg en werk Dit product werd ontwikkeld door het Kennispunt Mantelzorg van de Hogeschool West-Vlaanderen met steun van het Europees Sociaal Fonds en de Vlaamse Overheid. Naast de

Nadere informatie

Onze cliënten aan het woord

Onze cliënten aan het woord Onze cliënten aan het woord Instrument om ervaringen van cliënten in kaart te brengen Naam cliënt : Naam invuller vragenlijst : Woning cliënt : Datum : 1 Toelichting Inleiding Naam instelling wil graag

Nadere informatie

Werk&Mantelzorg is een initiatief van Mezzo, Landelijke Vereniging voor Mantelzorgers en Vrijwilligerzorg en Qidos

Werk&Mantelzorg is een initiatief van Mezzo, Landelijke Vereniging voor Mantelzorgers en Vrijwilligerzorg en Qidos Werk&Mantelzorg is een initiatief van Mezzo, Landelijke Vereniging voor Mantelzorgers en Vrijwilligerzorg en Qidos Maak Werk van Mantelzorg! Margreet Woessner, projectmanager Werk&Mantelzorg is een initiatief

Nadere informatie

Mantelzorgers aan het werk Workshop mantelzorgers 7 november 2013 Pauline Geldhof

Mantelzorgers aan het werk Workshop mantelzorgers 7 november 2013 Pauline Geldhof Mantelzorgers aan het werk Workshop mantelzorgers 7 november 2013 Pauline Geldhof Werk&Mantelzorg is een initiatief van Mezzo, Landelijke Vereniging voor Mantelzorgers en Vrijwilligerzorg en Qidos Programma

Nadere informatie

Fries burgerpanel Fryslân inzicht

Fries burgerpanel Fryslân inzicht Fries burgerpanel Fryslân inzicht Wij gaan er van uit dat we zo lang mogelijk in onze eigen woonomgeving kunnen blijven. Wij gaan er van uit dat we zo lang mogelijk in onze eigen woonomgeving kunnen blijven.

Nadere informatie

U heeft zorg nodig. Hoe regelt u dat?

U heeft zorg nodig. Hoe regelt u dat? U heeft zorg nodig. Hoe regelt u dat? U wilt zorg die betaald wordt uit de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ). U kunt daar altijd een aanvraag voor doen. Het CIZ (Centrum indicatiestelling zorg)

Nadere informatie

Wmo-klanttevredenheidsonderzoek over 2011

Wmo-klanttevredenheidsonderzoek over 2011 Wmo-klanttevredenheidsonderzoek.nl Wmo-klanttevredenheidsonderzoek over 2011 drs. G. Eijkhout Samenvatting GEMEENTE MOOK EN MIDDELAAR Wmo-klanttevredenheidsonderzoek over 2011 SAMENVATTING Auteur: Drs.

Nadere informatie

Ouders over kindcentra

Ouders over kindcentra Ouders over kindcentra Oberon, september 2015 Wat vinden ouders eigenlijk van kindcentra? Kennen zij de gedachte achter Kindcentra2020? We besloten om het maar eens aan ze te vragen. Onderzoeksbureau Oberon

Nadere informatie

Trends in het gebruik van informele zorg en professionele zorg thuis: gebruik van informele zorg neemt toe

Trends in het gebruik van informele zorg en professionele zorg thuis: gebruik van informele zorg neemt toe Deze factsheet is een uitgave van het NIVEL. De gegevens mogen met bronvermelding (Trends in het gebruik van informele zorg en professionele zorg thuis: gebruik van informele zorg neemt toe, G. Waverijn

Nadere informatie

ZORGEN VOOR MORGEN Over woonkeuzes en zorgen voor elkaar

ZORGEN VOOR MORGEN Over woonkeuzes en zorgen voor elkaar ZORGEN VOOR MORGEN Over woonkeuzes en zorgen voor elkaar Interpolis 7-9-2015 Doel- en probleemstelling 7-9-2015 2 Samenvatting en conclusies (1/6) De overheid is verantwoordelijk voor de zorg voor ouderen,

Nadere informatie

Manifest. voor de intensieve vrijwilligerszorg

Manifest. voor de intensieve vrijwilligerszorg Manifest voor de intensieve vrijwilligerszorg Manifest voor de intensieve vrijwilligerszorg Meer dan 15.000 mensen zijn vrijwilliger bij een Waarom dit manifest? organisatie voor Vrijwillige Thuishulp,

Nadere informatie

Info. Aanraken, knuffelen en meer... Informatie voor cliënten. Expertisecentrum voor epilepsie en slaapgeneeskunde

Info. Aanraken, knuffelen en meer... Informatie voor cliënten. Expertisecentrum voor epilepsie en slaapgeneeskunde Info Aanraken, knuffelen en meer... Informatie voor cliënten Expertisecentrum voor epilepsie en slaapgeneeskunde Inhoud INHOUD 1. Waar gaat het over 3 2. Aanraken 4 3. Hoe noem jij dat? 5 4. Baas over

Nadere informatie

Maak Werk van Mantelzorg!

Maak Werk van Mantelzorg! Maak Werk van Mantelzorg! Bron: Stichtng Werk en Mantelzorg Aaldert Mellema Bestuurder Zorg CNV Zorg & Welzijn Mantelzorgquiz Hoe staat het met jullie kennis over de combinatie werk en mantelzorg? Vraag

Nadere informatie

Vrouwen lopen zichzelf vaak voorbij

Vrouwen lopen zichzelf vaak voorbij Vrouwen lopen zichzelf vaak voorbij Vrouwen lopen zichzelf vaak voorbij. Dit kan leiden tot vervelende gezondheidsklachten, waar vaak weinig aandacht aan besteed wordt. Zo blijkt uit een onderzoek van

Nadere informatie

Wensen en problemen van mantelzorgers van mensen met dementie: prioriteiten voor de regio Midden-Brabant

Wensen en problemen van mantelzorgers van mensen met dementie: prioriteiten voor de regio Midden-Brabant Wensen en problemen van mantelzorgers van mensen met dementie: prioriteiten voor de regio Midden-Brabant Rapportage LDP-monitor 07-01-2009 Henk van den Hoven en Marlies Smulders, Alzheimer Nederland, afdeling

Nadere informatie

ZorgRbij. Regel zelf uw professionele zorg via ZorgRbij. www.zorgrbij.nl

ZorgRbij. Regel zelf uw professionele zorg via ZorgRbij. www.zorgrbij.nl ZorgRbij Regel zelf uw professionele zorg via ZorgRbij Regel zelf uw professionele zorg via ZorgRbij Hebt u thuis zorg nodig, bijvoorbeeld bij het aankleden, wassen of eten? Dan kunt u dit zelf regelen

Nadere informatie

Onderzoek cliëntervaringen Wmo, Jeugdwet, sociale wijkteams en basisteams jeugd en gezin

Onderzoek cliëntervaringen Wmo, Jeugdwet, sociale wijkteams en basisteams jeugd en gezin Onderzoek cliëntervaringen Wmo, Jeugdwet, sociale wijkteams en basisteams jeugd en gezin Gemeente s-hertogenbosch Afdeling Onderzoek & Statistiek Augustus 2015 2 Samenvatting De gemeente wil weten hoe

Nadere informatie

Ik heb een vraag over: Voorwoord. Ik voel me thuis niet prettig, kan ik met iemand praten?

Ik heb een vraag over: Voorwoord. Ik voel me thuis niet prettig, kan ik met iemand praten? Ik heb een vraag...... over zorg, huiselijk geweld en kindermishandeling, hulp en ondersteuning, opvoeding en jeugdhulp, ziekenhuisopname, beschermd wonen, schulden, werkloosheid, mijn arbeidsbeperking

Nadere informatie

Zorgbarometer 7: Flexwerkers

Zorgbarometer 7: Flexwerkers Zorgbarometer 7: Flexwerkers Onderzoek naar de positie van flexwerkers in de zorg Uitgevoerd door D. Langeveld, MSc Den Dolder, mei 2012 Pagina 2 Het auteursrecht op dit rapport berust bij ADV Market Research

Nadere informatie

Mantelzorgers in Delft

Mantelzorgers in Delft intensief begrip partner zorgtaken (schoon)ouders overbelasting ondersteuning kind combineren met werk Mei 2016 Advies/O&S langdurig openheid vriend/kennis Mantelzorgers in Delft Intensief en langdurig

Nadere informatie

Pleyade Thuiszorg Verpleging & Verzorging

Pleyade Thuiszorg Verpleging & Verzorging Pleyade Thuiszorg Verpleging & Verzorging www.pleyade.nl Zorg op maat Pleyade biedt professionele zorg aan ouderen in Arnhem, Elst en De Liemers. Wij zijn betrokken, respectvol en hebben oprechte aandacht

Nadere informatie

Klanttevredenheid van mantelzorgers. Ik zie mezelf niet als mantelzorger, zorgen voor je naasten doe je gewoon! Gemeente Langedijk Juli 2013

Klanttevredenheid van mantelzorgers. Ik zie mezelf niet als mantelzorger, zorgen voor je naasten doe je gewoon! Gemeente Langedijk Juli 2013 Klanttevredenheid van mantelzorgers Ik zie mezelf niet als mantelzorger, zorgen voor je naasten doe je gewoon! Gemeente Langedijk Juli 2013 Colofon Uitgave : I&O Research BV Van Dedemstraat 6c 1624 NN

Nadere informatie

Werkbezoek Gemeenteraad Leiderdorp 21 mei 2014

Werkbezoek Gemeenteraad Leiderdorp 21 mei 2014 Werkbezoek Gemeenteraad Leiderdorp 21 mei 2014 Programma Welkom en korte kennismaking Pluspunt aan het werk Ouderen Mantelzorgers Visie Pluspunt op ontwikkelingen in sociaal domein Pluspunt aan het werk

Nadere informatie

Hoe kunt u voor uw bijzondere kleinkind zorgen? Tips voor opa s en oma s. Foto Britt Straatemeier. Deze brochure werd mogelijk gemaakt door:

Hoe kunt u voor uw bijzondere kleinkind zorgen? Tips voor opa s en oma s. Foto Britt Straatemeier. Deze brochure werd mogelijk gemaakt door: Hoe kunt u voor uw bijzondere kleinkind zorgen? Tips voor opa s en oma s Foto Britt Straatemeier Deze brochure werd mogelijk gemaakt door: Tips voor grootouders Foto Susanne Reuling Als in het gezin van

Nadere informatie

Beleid mantelzorg en vrijwilligers Fener Zorg

Beleid mantelzorg en vrijwilligers Fener Zorg P a g i n a 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding 1 2. Begrippen 1-2 3. Verschillen tussen mantelzorg en vrijwilligerswerk 2 4. Mantelzorg in Rotterdam 2-3 5. Visie van Fener Zorg op mantelzorg en vrijwilligers

Nadere informatie

Mantelzorgproject Sint-Annaland, maart 2017

Mantelzorgproject Sint-Annaland, maart 2017 Mantelzorgproject Sint-Annaland, maart 2017 2 Inhoud Voorwoord... 4 Familieparticipatie... 5 Mantelzorg Algemeen... 6 Samen doen spaarpunten... 7 Mantelzorger aan het woord (1):... 10 Mantelzorger aan

Nadere informatie

Mantelzorgbeleid ZAB Nederland

Mantelzorgbeleid ZAB Nederland Mantelzorgbeleid ZAB Nederland 1. Inleiding Mantelzorg is een thema dat momenteel veel aandacht krijgt in onze samenleving. Het gaat om zorg die noodzakelijkerwijs langdurig, onbetaald en vanuit een persoonlijke

Nadere informatie

Nieuws in 2013: Eerste (O)ma-vrijwilligers in. gezet: ervaren vrouwen als maatje voor jonge. moeders met een verstandelijke beperking / 10

Nieuws in 2013: Eerste (O)ma-vrijwilligers in. gezet: ervaren vrouwen als maatje voor jonge. moeders met een verstandelijke beperking / 10 Nieuws in 2013: Eerste (O)ma-vrijwilligers in gezet: ervaren vrouwen als maatje voor jonge moeders met een verstandelijke beperking / 10 vrouwen die deelnamen aan AMWAHT-opleiding krijgen hun certificaat,

Nadere informatie