Werkprogramma gereed. Havengezicht. Actieplan moet concurrentiepositie. C.J Hendriks heeft oog voor AMSTERDAM. Amsterdam IJmuiden.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Werkprogramma gereed. Havengezicht. Actieplan moet concurrentiepositie. C.J Hendriks heeft oog voor AMSTERDAM. Amsterdam IJmuiden."

Transcriptie

1 Werkprogramma gereed Havengezicht Actieplan moet concurrentiepositie C.J Hendriks heeft oog voor zeehavens versterken 11 de menselijke maat 32 AMSTERDAM Amsterdam IJmuiden Beverwijk Zaanstad Logistiek Samen slim werken MAGAZINE AUGUSTUS 2014 nr 4

2 inhoud augustus 2014 Themanummer Logistiek 12 Logistiek is het (slim en efficiënt) organiseren, plannen, besturen en uitvoeren van de goederenstroom. Daarmee is het de kurk waarop de havenregio drijft. In dit nummer gaan we met een ruim 15 pagina s tellend dossier uitgebreid in op de betekenis van logistiek: welke processen spelen zich af en hoe raken deze aan de transportactiviteiten die in en buiten de havenregio plaatsvinden? Maar ook: welke eisen stelt logistiek aan zowel de modaliteiten als aan de partijen voor wie deze wetenschap dagelijkse praktijk is? Plus een kennismaking met vijf logistieke experts. Zij gaan het doen 36 Mogen wij aan u voorstellen: de vijf nieuwe havenwethouders. Wie zijn Kajsa Ollongren (Amsterdam, D66), Dennis Straat (Zaanstad, VVD), Leny Vissers-Koopman (Zaanstad, ZOG), Tim De Rudder (Beverwijk, D66) en Arjen Verkaik (Velsen, VVD)? Plus in vogelvlucht langs de relevante beleidspunten in de coalitieakkoorden. Zeevaartkeuring 45 CareworX is in de regio geen onbekende naam. Nieuw is wel dat dit in Velsen gevestigde bewegingscentrum sinds kort zeevaartkeuringen uitvoert. Directeur Gerfred Greveling en bedrijfsarts Theo Wijker geven een toelichting. Nu bieden we de keuringen weer dichtbij aan. 2 Zeehavens Amsterdam augustus 2014

3 COLOFON Werkprogramma gereed Actieplan moet concurrentiepositie C.J Hendriks heeft oog voor zeehavens versterken 11 de menselijke maat 32 AMSTERDAM Havengezicht AmsterdAm IJmuIden BeverWIJk ZAAnstAd LogiSTiEk Samen slim werken magazine AuGustus 2014 nr 4 Groot ontmoet sterk. De Aeolus - Van Oords nieuwe transport- en installatieschip bedoeld voor de aanleg van windparken op zee meldt zich bij Breman Offshore om een 450-tons monopile gripper in ontvangst te nemen. Toch zijn het mensenhanden die in dit spectaculaire krachtenveld aan de touwtjes trekken. Scan de QR-code om de complete reportage van fotograaf Reinder Weidijk te bekijken. ZEEHAVENS AMSTERDAM is een promotiemagazine over het Noordzeekanaalgebied, met de havens en het havenbedrijfsleven van Amsterdam, Beverwijk, IJmuiden en Zaanstad. Verschijnt zes keer per jaar. Zeehavens Amsterdam is een uitgave van Amports De Ruijterkade AA Amsterdam Tel: Redactie: Laura Keegstra (directeur) Cees Visser (eindredacteur) Chris van der Deijl (projectmanager) Advertenties: Chris van der Deijl En verder: 07 Korte berichten 11 Werkprogramma Zeehavens klaar voor gebruik 12 Logistieke stippen aan de horizon 15 Trends in logistiek: vijf bedrijfsprofielen 20 IT moderniseert havenregio 22 Binnenvaart timmert aan de weg 24 IJmuidense draaischijf voor vis begint te draaien 26 Spoorvervoer op juiste spoor 28 In beeld: En dat is duizend! 31 Circulaire economie verklaard 32 Havengezicht: C.J. Hendriks 35 Krachtmeting bij Breman Offshore 36 Wij zijn de nieuwe havenwethouders! 38 The Blue Deal: verduurzamen en besparen 40 Oprichting waterdenktank MUST 41 OHBU + HOV IJmond = OV IJmond 43 Stootkussens van IRM Offshore & Marine Engineers 45 Naar CareworX voor zeevaartkeuring 47 Groene verf voor binnenvaart 49 Juridische havenzaken 51 Havenberoep: proces controller Vopak 53 Amports 54 Twitter 55 Havenhistorie: Logica van logistiek Ontwerp en opmaak: FIZZ Marketing & Communicatie, Meppel Druk: Ten Brink, Meppel Adverteerdersindex: 50 ABN AMRO 48 BAM Industrie Service 34 BCH - THI 8 Bek & Verburg 10 Blom 25 Breman Offshore 56 Buko / Boon Transport 10 CVV IJmuiden 42 De Koperen Ploeg 46 Felison Terminal Ijmuiden 21 Forkliftcenter 8 KVSA Logistics 42 Libelle Service 39 Machinefabriek Saedt 34 Mammoet Nederland B.V. 8 Maritieme Academie Holland 34 Marpol 52 MEO 18 Havendebat Amsterdam 30 Portbase 4 Rabobank 4 Reym 44 SGS Group Netherlands 4 STC Amsterdam 10 Ter Haak Logistics 6 VCK Logistics 42 Waterland Terminal 41 WinSys Zeehavens Amsterdam augustus

4 Thuis in Nederland Thuis in de wereld 11 International Desks in Europa. Internationaal Zakendoen? De Rabobank is met 11 International Desks thuis in de belangrijkste Europese landen. We kennen er de markt, de wet- en de regelgeving en we hebben het netwerk waar u als ondernemer écht wat aan hebt. Kijk op rabobank.nl/internationaal Samen sterker OPLEIDING, TRAINING, SIMULATIE EN ADVIES ± Industrial Services our concern schrijf nu in! Cursussen Havens en Logistiek - Scheepvaart, Vervoer en Expeditie - ORAM geaccrediteerd 21 dagdelen startdata 18/09/2014 en 08/01/2015 Reym B.V. has grown into a nationally operating service provider in the area of industrial cleaning, transport and waste management. Reym has more than 550 employees who put all their knowledge and experience to work serving you using the best and most efficient services and technologies. Reym s policy is focused on continuity and service provision, whereby safety, the environment and quality are absolute conditions. Reym Amsterdam Postbus HC Amsterdam Dukdalfweg BC Amsterdam Tel: +31 (0) Reym Beverwijk Postbus AG Beverwijk Nijverheidsweg PV Beverwijk Tel: +31 (0) Expediteur - FENEX en FIATA geaccrediteerd 34 dagdelen startdatum 09/09/ Douanedeclarant 2 jaar startdatum 11/09/ Operator Tanker Agency 15 dagdelen start datum 17/09/2014 Kijk voor het complete aanbod op onze website WWWW.AMSTERDAM.STC-BV.NL 4 Zeehavens Amsterdam augustus 2014

5 van de voorzitter Zonder logistiek staat alles stil! Frans Baud voorzitter Amports Zelfs als je al jaren in de haven werkt denk je er niet altijd meer bij na als je achteloos een poloshirtje uit de kast trekt of een kop koffie drinkt. Een simpel kledingstuk of koffieboon heeft een hele route afgelegd van fabrikant naar eindgebruiker. Vrachtwagens, containers, schepen, vliegtuigen, havens, op- en overslag. Allemaal onmisbare schakels in de keten die logistiek heet. Hier in de Amsterdamse havenregio komt het allemaal samen. We zijn een logistiek knooppunt van formaat als het om energie gaat. Dat is ook het geval voor voedingsmiddelen en cacao. Zaanstad met z n cacao verwerkende industrie, Amsterdam met z n op- en overslag. Nog steeds een sterke combinatie. IJmuiden profileert zich steeds meer als een logistiek knooppunt voor vis en offshore activiteiten. In dit nummer kijken we naar ontwikkelingen in de logistiek in onze havenregio. Het is een opdracht aan ons allen om competitief te blijven en te kunnen concurreren op Europees niveau. Uiteraard komen diverse ondernemers uit de regio aan het woord die uit de eerste hand vertellen hoe zij dit doen onder de huidige marktomstandigheden. C.J. Hendriks is daar een mooi voorbeeld van. Een bedrijf dat als logistieke specialist al bijna 175 jaar verbonden is aan Amsterdam en de regio. Blijven innoveren, slim automatiseren en goed luisteren naar je klanten zit daar in de genen. Bereikbaarheid is essentieel voor ieder logistiek knooppunt. Hoe krijg je de spullen naar binnen en hoe krijg je ze weer weg. Achterlandverbindingen via weg, spoor en binnenvaart, daar hebben we het dan over. En het opheffen van knelpunten in die verbindingen. De afgelopen jaren is daarin veel verbeterd, denk aan de Westrandweg. De aanleg van het derde spoor in Duitsland en het verbeteren van de infrastructuur voor vrachtverkeer via Amsterdam CS zijn echter nog punten van zorg. Het Werkprogramma Zeehavens, dat op het Havengildediner door de minister werd aangekondigd en deze zomer werd gepresenteerd, heeft bereikbaarheid en achterlandverbindingen als prioriteit benoemd. Nederland moet haar positie als logistieke wereldspeler en haar positie als Gateway to Europe kunnen behouden en verbeteren. Volgend nummer De haven werkt! We zeggen het vaak in Zeehavens Amsterdam. De Amsterdamse havenregio biedt werk aan zo n mensen. En zoals u in dit nummer kunt lezen, gaat het binnen het grotere cluster Logistiek & Handel om zo n arbeidsplaatsen. In het volgende nummer duiken we in de arbeidsmarkt die havenregio heet. Hoe is het om in de haven te werken? Over welk type banen hebben we het precies? Hoe zit het met opleidingen? Kortom, een mooi nummer over onze collega s van nu en de toekomst. Heeft u ideeën en tips voor dit nummer? Neem dan contact op met de redactie op We zijn een logistiek knooppunt van formaat In dit nummer maakt u ook kennis met de nieuwe wethouders van de gemeenten aan het Noordzeekanaal. Als voorzitter van Amports wil ik de wethouders met haven en economie in hun portefeuille, graag overtuigen van de belang van de havenregio als logistiek knooppunt en economische motor. Een toegevoegde waarde van 6 miljard en 55 duizend banen zijn getallen waar je niet gemakkelijk omheen kunt. Frans Baud, Voorzitter Amports De haven werkt! OKTOBER 2014 nr 5 Zeehavens Amsterdam juni

6 Port of Amsterdam Port of Rotterdam Amsterdam Airport Schiphol Zeehavens Amsterdam augustus 2014

7 KORTE BERICHTEN Symposium De zee, onze toekomst De ondertekening van de samenwerking FOTO: Catamaran ICT Samen sterk Onder de naam Catamaran ICT bundelen Koninklijke Dirkzwager en KVSA hun krachten op het gebied van ICT-ontwikkeling. Niet alleen treden de bedrijven onder één noemer naar buiten, ook gaan ze hun vakkennis en capaciteit delen. Het eerste gezamenlijke project, Ship2Report 2.0, is in volle gang en is al deels uitgerold. Ship2Report, waarin ook het Antwerpse Port+ participeert, is een innovatief informatieplatform dat verschillende databronnen aan elkaar koppelt om zo bedrijven in de maritiem/logistieke dienstverlening te voorzien van actuele scheepvaartgegevens. Het platform biedt ook de mogelijkheid om dienstverleners in contact te brengen met andere partijen en overheden om zo de informatie te stroomlijnen, waarmee zij dagelijks te maken hebben. Bek & Verburg komt 25 september met een lovenswaardig initiatief: een symposium over de vervuiling van de zeeën en oceanen. De afvalspecialist doet dat in samenwerking met KIMO International, de vereniging van kustgemeenten die strijdt tegen de vervuiling van de Noordzee, Ierse Zee, Noordoostelijke Atlantische Oceaan en de Baltische Zee. KIMO (Kommunenes Internasjonale Miljorganisasjon) telt 160 gemeenten in zestien landen. Het symposium, getiteld De zee, onze toekomst, neemt het grootste deel van de dag in beslag en biedt sprekers en bezoekers ruimte om te discussiëren over afval en afvalrecycling. Een bijzonder onderdeel is het project Fishing for Litter, waarbij big bags aan vissers zijn verstrekt waarin zij het afval kunnen deponeren dat in hun netten terechtkomt. Tijdens het symposium worden de zakken opengesneden om te laten zien welk afval op de bodem van de Noordzee zwerft. Aanmelden kan via nl/symposium2014. FOTO: BEK & VERBURG Nieuw leven voor ACT-terrein Het domein van Amsterdam Container Terminals (ACT) aan de Amerikahaven heeft een nieuwe bestemming gekregen. Op de plaats waar vijf rode kranen de horizon sieren, komt een multipurpose facility. Onlangs (22 juli jl) tekende de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied de milieuvergunning voor ACT. Daarmee zijn de contouren ontstaan om weer bedrijvigheid naar de containerterminal te brengen. Havenbedrijf Amsterdam meldt in een persbericht tevreden te zijn dat de vergunning is verleend en ziet de ontwikkelingen positief tegemoet. Het betreft een bijzondere vergunning omdat de mogelijkheid blijft bestaan om de terminal geheel voor de overslag van containers te gebruiken, maar ook voor onder meer de overslag van afval in containers en projectlading. Aanvullingen & verbeteringen In het vorige nummer van Zeehavens Amsterdam met als thema Cruise werd op pagina 12 het verwachtte aantal aanlopen van zeecruises in 2014 voor Amsterdam en IJmuiden genoemd. Dit jaar verwacht de Passenger Terminal Amsterdam 136 aanlopen. De Felison Cruise Terminal verwacht er 54, een significante stijging ten opzichte van 2013 (39). De genoemde 21 betreft het aantal aanlopen tot medio Zeehavens Amsterdam augustus

8 Binnenvaart Havenlogistiek Maritieme Techniek Ocean Technology Scheeps- jachtbouw Zeevaart beroepsopleidingen vmbo-mbo-hbo cursussen training op maat consultancy onderzoek Maritieme Academie Holland Maak je carrière in de havenlogistiek HAVENLOGISTIEK BIEDT GROEI! Wil jij alles weten over goederenen personenvervoer van en naar de havens, en alles wat ermee te maken heeft? Dan kan je op vmbo- of mboniveau al kiezen voor een praktijkgerichte beroepsopleiding waarin allerlei facetten uit de dagelijkse praktijk aan de orde komen. Leren en werken kan dus reserveer tijdig je opleidingsplek via: maritiemeacademieholland.nl/ aanmelden MEER WETEN OVER OPEN DAGEN EN ANDERE MARITIEME OPLEIDINGEN? maritiemeacademieholland.nl water vergroot je wereld IJmuiden Amsterdam Harlingen Terschelling Sneek Leeuwarden Delfzijl maritiemeacademieholland.nl Specialist in: garbage-transport, removal of all types cargo residues, damaged cargo solutions, Cleaning/sweeping/barges ROTTERDAM - AMSTERDAM - DEN HELDER - IJMUIDEN DORDRECHT - SCHEVENINGEN - MOERDIJK Contact: (24/7) Internet advertentie_februari_1.indd :06:19 8 Zeehavens Amsterdam augustus 2014

9 Meer over Amsterdam Ports Association en zijn ruim 250 leden: amports.nl KORTE BERICHTEN Uitbreiding Koperen Ploeg De KP 18 is de jongste aanwinst van de Koperen Ploeg. Gebouwd bij Merweland Jachtbouw in Rotterdam, is deze vastmaakvlet een welkome aanvulling voor de zestien vaartuigen tellende vloot. Ingegeven door ervaringen en goede prestaties met de eerder door dezelfde werf overgedragen KP 17, plaatste De Koperen Ploeg vorig jaar de order voor de bouw van de KP 18 en KP 19. Met de oplevering van de KP 18 is het nu wachten op nummer 19 die medio april 2015 de wateren van Amsterdam zal sieren. Naast het meren en ontmeren van zeeschepen de hoofdtaak - worden deze specialistische vaartuigen ook ingezet voor het vervoer van pakketten, bemanning- en personeelsvervoer, trekken van olieschermen en bij andere calamiteiten. De KP 18 FOTO: DE KOPEREN PLOEG Nieuwe jassen voor jack-ups De Seajacks Leviathan en Seajacks Kraken zijn weer in topconditie. De twee zelfheffende werkplatforms (jack-ups) ondergingen een serie reparatie- en vervangingswerkzaamheden door Shipdock Amsterdam in samenwerking met Niron Staal - die beide deel uitmaken van Damen Shiprepair & Conversion. Opdrachtgever was eigenaar Seajacks UK Ltd. De Seajacks Leviathan en Op de Leviathan werden de blade Seajacks Kraken FOTO: DAMEN SHIPYARDS racks verwijderd van de vorige installatie-opdracht in een windfarm. In zulke racks worden rotorbladen vervoerd. Vervolgens installeerde Shipdock een helidek inclusief al het bijbehorende pijpenwerk voor de waterafvoer en het blussysteem. Ook kreeg deze jack-up nieuwe onderdekse stalen fundaties voor de toekomstige plaatsing van zwaardere davits voor de reddingsboten. Het belangrijkste werk op de Kraken betrof de vervanging van de complete davits-systemen voor de twee reddingsboten. Ook hier werden eerst zwaardere fundaties geplaatst. Daarna werden de vier nieuwe davits geplaatst inclusief de montage en aansluiting van alle bijbehorende hydrauliek, elektra en winches. Verder werden de vier lange poten van de Kraken eerst gezamenlijk door Seajacks en Shipdock geïnspecteerd en vervolgens waar nodig gerepareerd. Hiervoor werd S690-kwaliteitstaal gebruikt. Ten slotte werden van beide jack-ups de hijskranen en -blokken getest voor het verlengen van de veiligheidscertificaten en kregen ze elk vier nieuwe platforms voor hun satelliet-domes. Werk in uitvoering De Velsertunnel gaat vanwege een ingrijpende renovatie negen maanden op slot. Tussen het voor- en najaar van 2016 zal de zestig jaar oude tunnel in beide richtingen afgesloten zijn. Om de overlast te beperken stort Rijkswaterstaat zich 24/7 op de klus. Onder de renovatie valt het vervangen van technische installaties en het repareren van schade toegebracht door te hoge vrachtwagens. Uitgangspunt is dat de tunnel straks weer minimaal dertig jaar mee kan zonder groot onderhoud. Zonder maatregelen zou er elke dag een file van minimaal vijftien kilometer (extra) voor de Wijkertunnel ontstaan. Rijkswaterstaat heeft bovendien besloten tot de aanleg van calamiteitenbogen en nieuwe verbindingswegen naar en van de Wijkertunnel voor het geval de Velsertunnel is gestremd. De calamiteitenbogen komen in de binnenbochten van de knooppunten. Hierdoor kan verkeer uit Beverwijk bij een stremming van de Velsertunnel via de A22 in noordelijke richting rijden en dan via de nieuwe verbindingsboog bij knooppunt Beverwijk in zuidelijke richting de Wijkertunnel in. Op knooppunt Velsen komt er vervolgens een extra boog waardoor verkeer uit de Wijkertunnel weer terug naar IJmuiden kan rijden. Daarnaast hoopt Rijkswaterstaat via andere maatregelen de IJmond zo goed mogelijk bereikbaar te houden. Doel is het reguliere verkeer zo vroeg mogelijk te verspreiden over alternatieve routes. Lange afstandsverkeer dat nu door de Wijkertunnel gaat, gaat straks door de Coentunnel. En lokaal en regionaal verkeer dat nu de Velsertunnel gebruikt, neemt straks de Wijkertunnel. In deze tunnel komt in beide richtingen een voorkeursstrook voor vrachtverkeer. Op de knooppunten Velsen en Beverwijk worden extra verbindingswegen en keerlussen gemaakt. Verder worden kruispunten in het lokale wegennet geoptimaliseerd en de toestroom van verkeer naar de snelwegen gelijkmatiger gedoseerd. Met de maatregelen levert de omrit de bestuurder tien minuten vertraging op. Nieuw tenderhuis voor Loodswezen De ventilatietorens van de Velsertunnel FOTO: Mercedes Bouter Het tenderhuis van het Loodswezen regio Amsterdam-IJmond op het Zuidersluiseiland is afgeschreven. Vandaar dat op de locatie een nieuw onderkomen wordt gebouwd. Het bestaande pand is van hout en dateert uit de jaren tachtig. Het nieuwe gebouw, dat in oktober gereed moet zijn, krijgt ongeveer dezelfde afmetingen als de huidige (20x10 meter) en dient als thuisbasis van de bemanningsleden van de drie tenders (loodsboten) waar de regio Het nieuwe tenderhuis voor Loodswezen Amsterdam-IJmond over beschikt. Ook zijn er rustruimtes voor FOTO: REINDER WEIDIJK medewerkers van buiten de regio. In 2000 speelde het Loodswezen ook al met de gedachte voor nieuwbouw op het Zuidersluiseiland. Uiteindelijk is dit niet doorgegaan. Het hoofdkantoor van het Loodswezen blijft gevestigd aan de verderop gelegen Kanaaldijk. Zeehavens Amsterdam augustus

10 Adv. 14 1/2 pag. THL:Opmaak :38 Pagina 1 TER HAAK LOGISTICS: Value-added Logistics LOGISTICS STORAGE WAREHOUSING DISTRIBUTION A fully equipped forwarding and shipping company. Providing worldwide transport by sea, road and air, complying with specific customer needs in the best way. We offer a wide range of value added services like warehousing activities, stock control and pick & pack operations. Fully licensed for all custom formalities. ISPS - AEO & FENEX certified TER HAAK LOGISTICS Ter Haak Logistics is, together with 4 other port related companies, part of The Ter Haak Group. Ruijgoordweg 80 - Westpoort HM Amsterdam The Netherlands - Branche office in Almere - Phone Blom bv C.V.V. Coöperatieve Vereniging van Vletterlieden w.a. SLEEPDIENST EN DEKSCHUITENVERHUURDERIJ Sleepboten (Koppel)dekschuiten met spudpalen Pontons / Beunbakken Watertransporten Op- en overslagmogelijkheden Duurzaam vervoeren * SHIP MOORING / UNMOORING TENDERSERVICE AT ANCHORAGE SHIP COMMUNICATIONS / LAUNCH SERVICE SUPPLEMENTERY CREWSUPPLY ENVIRONMENTAL SERVICES * Duurzaam aan- en afvoeren van bouwstoffen en materialen Blom bv S LEEPDIENST Pier Afrika 10, 1013 BK Amsterdam Tel: Fax: EN DEKSCHUITENVERHUURDERIJ VCA CERTIFIED AND NEN-EN-ISO 9001:2008 Zuidersluisweg 1975 AK IJmuiden T.+31(0) F.+31(0) Zeehavens Amsterdam augustus 2014

11 politiek Werkprogramma Zeehavens gereed En nu aan de slag! Tijdens het Amports Havengildediner eind 2013 pleitte minister Schultz van Haegen voor een nauwere samenwerking tussen de Nederlandse zeehavens. Hiermee gaf ze het startschot voor de opstelling van een gemeenschappelijk werkprogramma getiteld Alle hens aan dek. De ministeries van Infrastructuur & Milieu en Economische Zaken hebben hier de afgelopen maanden aan gewerkt in samenwerking met de Brancheorganisatie Zeehavens (Rotterdam, Amsterdam, Zeeland, Groningen en Moerdijk) en met het bedrijfsleven in deze havens, waaronder ORAM. TEKST: Eveline Papa De titel Alle hens aan dek is niet voor niets gekozen. Alle belanghebbenden voelen die sense of urgency om goed te kunnen anticiperen op de voortdurende onzekerheid over de internationale economische ontwikkelingen. Zeker, de uitgangspositie van de Nederlandse zeehavens is aantoonbaar goed, maar er liggen voldoende uitdagingen om de positie van Nederland als logistieke wereldspeler en Gateway to Europe te behouden én te verbeteren. Het programma moet er voor zorgen dat de Nederlandse haveninfrastructuur de beste van de wereld blijft, het marktaandeel van de Nederlandse havens in de Hamburg-Le Havre Range groeit en de toegevoegde waarde van de Nederlandse zeehavens toeneemt. Concrete acties Het werkprogramma Zeehavens bestaat uit zes thema s met concrete afspraken en acties voor alle deelnemende partijen. Voor de komende twee jaar zijn dit de prioriteiten: 1. Nederlandse zeehavens en Europa Bereiken van eerlijke grensoverschrijdende concurrentie tussen zeehavens. Onder andere door acties om de bereikbaarheid en achterlandverbindingen met behulp van Europese cofinanciering en samenwerking verder te versterken; 2. Bereikbaarheid en logistiek - Behouden van optimale bereikbaarheid van zeehavens door logistieke maatregelen, Het programma moet er voor zorgen dat de haveninfrastructuur de beste van de wereld blijft zowel nationaal als via de Europese corridors. Met speciale aandacht voor goederenvervoer per spoor; 3. Ondernemerschap en arbeidsmarkt - Versterken van havenindustrie, toezichtlasten terugdringen en verbeteren van de aansluiting op de opleidings- en arbeidsmarkt; 4. Duurzaamheid en innovatie - Uitvoeren van afspraken in Energieakkoord en bio-based economy, versterken van het innovatievermogen van zeehavens door samenwerking met topsectoren en ondersteunen van initiatieven om bedrijfsleven in zeehavens duurzamer te maken; 5. Zeehavens en hun omgeving - Afspraken over omgang met de natuur en effectief gebruik van de milieu- en fysieke ruimte; 6. Havensamenwerking en borging nationale publieke belangen - Intensivering van onderlinge samenwerking van de zeehavens om ambities waar te maken. Het werkprogramma is aanvullend op de lopende investeringen. Eind 2016 stellen de partijen een nieuw programma op voor de volgende periode van twee jaar. Het complete programma is in te zien via of direct te downloaden via de QR-code. Zeehavens Amsterdam augustus

12 De bulk carrier CPO ASIA in de Noordersluis, geassisteerd door sleepdienst Svitzer FOTO: Henk Honig lo gistiek Lo gi st i ek e st i p p en aa n de h ori zon K ete nre gie, c l u s ter vo r m in g, in ter na t i o na l e h ub s, h e t m a k e n v an k euze s, s a m enwer k en en d a t vo o r a l a l le m a a l h e e l s l i m doe n: dat is l o gis t iek. H et ra a k t a ll e t r a n s p o r t a c t i v i te i te n i n have ns e n daar b u iten. Een l o gis ti e k e k a m p i o e n a ls N e d e r l a nd (t we ede ple k o p d e werel d w ijde Lo gi s t i c Pe r fo r m a n c e I nd e x ) en specifie k d e M et ro p o o l regio A m s te rd a m ( MRA) h e e f t e e n posit ie te ve rd edig en - én te w in n e n. T ekst: R o b S choe m aker D e Amsterdamse haven is in een aantal sectoren (onder meer olieproducten, kolen, cacao) een onverbiddelijke internationale logistieke hub. Dat betekent dat in die sectoren in de haven een kritische massa aanwezig is die zorgt voor een goede startpositie om in te kunnen spelen op eventuele transities binnen die sectoren. Zo zijn de zeven Amsterdamse olieproductenterminals zichzelf intern aan het vernieuwen op het gebied van biofuels. President-directeur Havenbedrijf Amsterdam Dertje Meijer: Als je naar de toe- Noordzee komst kijkt en dat hebben wij met heel veel partijen samen gedaan in de Visie 2030 is het zaak groeisectoren te herkennen en te onderkennen of die een rol in de Amsterdamse haven kunnen spelen. Om kansrijke sectoren te binden, wil het havenbedrijf niet alleen een effectieve huisbaas voor het havenbedrijfsleven zijn, maar ook een matchmaker waarbij wij innovaties, mensen, stromen en activiteiten aan elkaar knopen. In een rol als co-creator gaan we nog verder bij het verwezenlijken van innovaties en nieuwe niches door niet al- A7 Beverwijk Purmerend A9 Velsen IJmuiden No or dz ee ka Zaandstad na al Noord aal A10 thav aven Dataport zeekan Wes ikah Amer en Afrikahav Seaport A8 en Westpoort Logistiek knooppunt ti He J Haarlem Amsterdam Het IJ A10 DE METROPOOLREGIO AMSTERDAM: A9 IJmuiden - Lelystad Nieuwe Diep Purmerend - Haarlemmermeer Bevolking Logistieke sector Arbeidsplaatsen Toegevoegde waarde : 2,5 miljoen : bedrijven : : 16 miljard euro Airport Luchthaven Schiphol 1 2 Zeehavens A msterda m augustus 2014 Greenport

13 leen als katalysator te werken, maar ook actief deel te nemen in samenwerkingsverbanden, partnerships. Dat de nadruk op samenwerken ligt, blijkt uit de instelling van gremia als het Amsterdam Economic Board en het Amsterdams Logistics Board waarbij kennisinstellingen, bedrijfsleven en overheden (de zogenaamde triple helix) in de MRA elkaar ontmoeten om samen een sterke regio te creëren. Hoe sterk is de regio al (zie ook kader Onderzoek)? Meijer: De MRA beschikt over een ijzersterke logistieke propositie met een airport, seaport, greenport en dataport. En daarmee is veel geld en werkgelegenheid gemoeid. Maar wij zijn ons ervan bewust dat niet de sterkste overleeft, maar degene die zich het best weet aan te passen, zoals Darwin ooit constateerde. Daarom moeten we inspelen op de wensen en behoeften in de markt, goed luisteren naar onze ondernemers en onze omgeving en innoveren. Logistieke activiteiten gaan namelijk gepaard met veel geld en werkgelegenheid. Logistiek & Handel is met een toegevoegde waarde van ruim 16 miljard euro in de MRA de belangrijkste sector voor de regionale economie, naast financieel-zakelijke dienstverlening. Het cluster telt bijna arbeidsplaatsen. Maar om die positie te behouden en uit te breiden, is flexibiliteit nodig en het vermogen soepel in te spelen op veranderingen. Dat vraagt om een organisatie die kennis wil delen en uitwisselen zodat de kansen die zich voor doen ook gepakt worden. In het verlengde van de traditionele distributierol liggen die kansen er ook. De complexiteit en dynamiek in supply chains neemt toe. Dit zorgt voor een groeiende behoefte aan nieuwe innovatieve ketenregieconcepten. We beschikken over de kerncompetenties die hiervoor nodig zijn. We hebben een sterke positie in de fysieke logistiek, een goede vertegenwoordiging van logistieke supportdiensten én een internationaal hoog gewaardeerde kennispositie. Nú is de tijd om daar gebruik van te maken en onze rol als regieland te claimen. Concrete lobby Een wenkend perspectief is één, echter de dagen van de logistieke ondernemers worden gevuld met concrete en actuele problemen. De havenbranchevereniging ORAM houdt zich onder meer bezig met generieke thema s en lobby s om bijvoorbeeld de cruciale achterlandverbindingen nog beter te maken. Dat kan heel concreet zijn, zoals de succesvolle lobby om de 24-uurs openstelling van de Oranjesluizen te handhaven, maar ook beleidsmatig en grensoverschrijdend. Paul Wevers, voorzitter van de ORAM: Er zijn nu al knelpunten in het logistieke systeem en deze intensiveren als de verdubbeling van de Europese goederenstromen tot 2040, waar de IMF en de Wereldbank mee rekent, inderdaad werkelijkheid wordt. Neem alleen de nieuwe zeesluis: deze is nog steeds een handtekening verwijderd van aanleg. Verder ontstaan er door de aanleg van het derde spoor in Duitsland de komende jaren capaciteitsproblemen bij de grensovergang. Er zijn veel inspanningen nodig om dat te verzachten. Dichter bij huis is er continue discussie om voldoende aandacht te krijgen voor het goederenvervoer door het Centraal Station. Voorkomen moet worden dat goederenvervoer achtergesteld wordt op passagiersvervoer. Nog dichter bij huis zijn er o zo belangrijke haarvatspooraansluitingen naar bedrijfsterreinen waar NS spooraansluitingen van het beheer af wil. Wevers: We zullen ook veel gebruik moeten maken van het Europese TEN-T-financieringsmodel om ons te handhaven in de Europese top. En wat de toekomst betreft: de zo gewenste modal shift van 65% weg en 35% spoor en binnenvaart komt Onderzoek De vakgroep Logistiek van de Hogeschool van Amsterdam doet een langlopend benchmarkonderzoek onder zeventien Airport/Seaportregio s waarbij naar tien factoren is gekeken zoals overslagvolume, achterlandverbindingen, belastingklimaat, human capital, duurzaamheid en woonkwaliteit. Singapore komt op de eerste plaats, Amsterdam/Rotterdam samen op twee, Frankfurt drie, Amsterdam alleen op vier en Hongkong op vijf. Amsterdam scoort het best op de factoren wisselwerking tussen air- en seaport en belastingklimaat. Zeehavens Amsterdam augustus

14 logistiek De Westrandweg te Amsterdam FOTO: Max Dijksterhuis niet van de grond. Op dat vlak gebeurt weinig tot niets. Voor de verbinding tussen airport en seaport is de openstelling van de Westrandweg en de tweede Coentunnel natuurlijk een goede stap. En zeker moet benadrukt worden wat Amsterdam op het gebied van dataverbindingen te bieden heeft. In mijn opinie, stelt Wevers, is logistiek geen apart cluster maar een kennisgebied dat dwars door alle overige clusters heenloopt, net als ICT. En logistiek gaat nu niet alleen meer om overslag maar ook om het bewerken van die goederen waarbij data en dataoverdracht net zo belangrijk zijn als het fysieke transport. Neem bijvoorbeeld de cacao waarbij vanuit Nederland de mondiale ketenregie wordt gevoerd van een boer in Ghana en Ivoorkust tot inzameling, vervoer, opslag en verwerking. De trend die Wevers voorziet, is dat bedrijven veel scherper op hun data zullen moeten sturen. Bewust zijn van de eigen schaalgrootte en bewuster specialiseren en diversifiëren. Allerlei onderzoeken geven echter ook aan dat Amsterdam het landelijk gezien bovengemiddeld doet op logistiek gebied. Dat heeft direct te maken met het kennisniveau dat hier voorhanden is. Dat kennisniveau en de nabijheid van de stad maakt Amsterdam ook tot een aantrekkelijke vestigingsplaats voor kenniswerkers, aldus Wevers. Kennisinstellingen Een al stevige en zich snel ontwikkelende relatie, noemt lector Logistiek Dick van Damme van de Hogeschool van Amsterdam de samenwerking tussen de Hogeschool en Havenbedrijf Amsterdam. Dertje Meijer zit in onze Raad van Advies en wij hebben veelvuldig contact met werknemers op de afdeling Strategie als Eduard de Visser en Titus Tielens. Zij hebben een innovatieagenda en wij een onderzoekagenda en die schuiven we in elkaar. Dat kan langlopende of omvangrijke onderzoeken betreffen zoals een benchmarkonderzoek naar Airport/Seaport-regio s of naar Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen in de haven, maar ook plotseling optredende problemen die vragen om een oplossing. Zo trad er enige tijd terug opeens een daling op in de overslag van tweedehands auto s, een stroom die weglekte naar Antwerpen. Dan gaan wij uitzoeken hoe dat komt en doen aanbevelingen. Onze samenwerking geeft aan dat het havenbedrijf die rol van matchmaker in het samenbrengen van bedrijven en kennisinstellingen al op zich heeft genomen, maar het kan nog wat strakker. De logistieke sector De Metropoolregio Amsterdam (MRA) strekt zich ruwweg uit van IJmuiden tot Lelystad en van Purmerend tot Haarlemmermeer. Dit gebied telt bijna 2,5 miljoen inwoners. De logistieke sector in de MRA telt ongeveer bedrijven met zo n arbeidsplaatsen. Voornamelijk in de Amsterdamse havenregio, op Schiphol en bij Greenport (bloemen en planten). Jaarlijks heeft de sector behoefte aan zo n vijfhonderd à zeshonderd nieuwe medewerkers. De logistieke sector levert de MRA een toegevoegde waarde op van circa zestien miljard euro. Van Damme voorziet spannende tijden voor logistieke knooppunten. Sectoren als de biobased en nieuwe energie, de circulaire economie en 3D-printing ontwikkelen zich snel. Van Damme: Met name die 3D-printing zal de luchthavens eerder treffen omdat dat het transport van spare parts kan vervangen. Aan de andere kant vergt 3D-printing kennis en kunde waarbij nu al blijkt dat die niet overal ter wereld beschikbaar is maar juist wel in de knooppunten nabij kenniscentra. En dat gaat gepaard met goederenstromen. Local for local is daarnaast een trend waarvan de implicaties nog onduidelijk zijn. Als bijvoorbeeld China zich meer op zijn interne markt richt, zal in Europa meer zelf gemaakt worden. Dat heeft natuurlijk ook gevolgen voor goederenstromen. Van Damme daarover: Maar lopen die wel via de Noordzeehavens? En waar zitten de nieuwe productieplaatsen? Ik had ook graag gezien dat er in de Visie 2030 ook ruimte zou zijn ingeruimd voor een minder optimistische visie op groei, zelfs van een krimpscenario. Hoe ga je daar dan mee om? Dat innovaties ook de traditionele sectoren en stromen beïnvloeden, is goed denkbaar. De toenemende houdbaarheid van versproducten in het geconditioneerd vervoer kan de verhouding tussen lucht- en zeevracht doen kantelen. Luchtvracht staat vanwege de kosten en het milieu toch al onder druk en zal zich steeds meer als nichevervoer presenteren met specifieke services. Betrouwbaarheid is en blijft heel belangrijk. Maar ook de zeevracht zal zijn dienstverlening op klant en product moeten toespitsen. Van Damme gelooft daarbij in een clusterbenadering: De overslag moet top zijn, snel, betrouwbaar en er moeten keuzes zijn in modaliteiten. Flexibiliteit, responsiviteit en veerkracht vormen de grote uitdaging. Voor een nichehaven als Amsterdam liggen er zeker kansen. Dat stelt ook eisen aan de logistieke werkers. Logistiek wordt meer en meer de kunst van het slim organiseren, en de ketenregie in handen krijgen. Dat betekent dat de eisen aan de studenten die van roc s, hogescholen en universiteiten komen steeds hoger worden. Van Damme: Het maakt die banen ook steeds uitdagender. Er zou beter gecommuniceerd moeten worden hoe leuk het werk in de haven is. Er zou ook beter voor het voetlicht moeten worden gebracht hoe uitzonderlijk het is dat maar liefst de helft van de goederen die de Amsterdamse haven binnenkomt in de regio blijft Zeehavens Amsterdam augustus 2014

15 logistiek Trends in logistiek Logistiek is beweging. Dat vraagt van bedrijven die in deze sector werken, om flexibiliteit, om het vermogen tot aanpassen aan de veranderende omstandigheden en het kunnen inspelen op trends. Voor de volgende vijf ondernemingen is dat de dagelijkse praktijk. Tekst: Rob Schoemaker De groei in ladingvolume zit er sinds 2010 weer goed in. Zegt directeur René Finson van de Waterland Terminal tevreden. Niet valt te ontkennen dat we het in 2009 in de nasleep van de kredietcrisis moeilijk hebben gehad. Toen hebben we de bakens verzet, veel aan acquisitie gedaan. De business is anders geworden, vervolgt Finson: Bedienden klanten als productiebedrijven vóór de kredietcrisis vooral het Europese continent met onder meer shortsea, nu zien we ook meer deepsea-lading aangeboden van en naar India en het Verre Oosten. De inkoop is steeds verder van huis en lading komt in toenemende mate gecontaineriseerd ook via Rotterdam en Antwerpen naar ons toe. Inderdaad nog steeds naar ons. Dat wij klanten drie overdekte overslaghallen ter beschikking kunnen stellen, is een enorme pre. Verder is het een kwestie van dienstverlening. De drie all-weatherterminals van multipurpose stuwadoor Waterland Terminal bieden klanten in de ARA-range inder- Waterland Terminal 1 daad unieke overslagfaciliteiten: overdekte overslag van en naar alle combinaties van modaliteiten. Op vierkante meter terrein bevindt zich vierkante meter opslagruimte, een kilometer spoor en 700 meter kade (waarvan 350 meter overdekt), waaraan de afgelopen jaar 649 zeeschepen afmeerden. Finson: Het online uitwisselen van ladinggegevens blijft doorzetten. Ook rond de douane blijft er beweging. Uiteraard zijn wij AEO-gecertificeerd, waarbij al onze processen tegen het licht zijn gehouden: dat moet tot minder controles leiden. Natuurlijk koesteren wij onze goede relatie met de douane, die professioneel werkt en van goede wil is. Een minpuntje is dat door de steeds wisselende douanebeambten er soms onnodig veel moet worden uitgelegd en dat leidt soms tot vertraging. Overigens vindt Finson met de douaneregelgeving niets mis, mits die in alle Europese havens hetzelfde gehandhaafd wordt. Aan dat level playing field mankeert wel het een en ander. Daar hebben we last van. Soms zien we lading weglekken die bij ons om milieu- of douanetechnische redenen nog niet meteen weg kan. Ik merk ook niet echt dat dat beter wordt. Het woord recessie valt niet meer bij ons, vervolgt Finson, maar herstel is er ook niet. We opereren in een andere wereld, in nieuwe verhoudingen. Zakelijker en harder. Vroeger bouwde je krediet op bij een klant tot het contract afliep waarna je gezamenlijk aan continuïteit werkte. Als nu een contract afloopt, wordt er spijkerhard getenderd, en onderhandelen we opeens met heel andere mensen dan met wie we dagelijks te maken hebben. Het kwaliteitsdenken maakt plaats voor rigide inkoop. Daar moet je een weg in vinden en dat gaat ons ook goed af maar het is niet altijd makkelijk. Dat wij klanten drie overdekte overslaghallen ter beschikking kunnen stellen, is een enorme pre Zeehavens Amsterdam augustus

16 logistiek Als full service autoterminal verricht Koopman Car Terminal voor tal van automotive-opdrachtgevers zoals Nissan en LeasePlan diensten op het gebied van opslag, overslag, reparaties en modificaties. Vanuit de congestievrije Amsterdamse haven en via alle modaliteiten verzorgt Koopman onder meer directe dealerdistributie naar de Benelux, Duitsland en Zwitserland. Directeur Alain Bresseleers: De automotive-industrie is sterk in beweging: op consument- én op producentniveau. Zo wordt er tegenwoordig anders tegen autobezit en mobiliteit aangekeken en niemand weet nog waar dit de komende decennia naar toe gaat. Ook bij producenten spelen allerlei trends die invloed hebben op onze bedrijfsvoering: sommige positief, andere negatief. Een belangrijke trend volgens Bresseleers is de snelle afname van het aantal dealerships in het achterland. Dealers en servicepunten worden meer en meer plekken waar auto s door de consument afhalen; werkzaamheden die vroeger bij de dealers werden verricht, vinden nu op onze terminal plaats. Daar hebben we mensen voor nodig om die modificaties uit te voeren. Daarnaast is al jaren de trend dat auto s steeds completer worden geleverd volgens een beperkt aantal pakketten waaruit dealers kunnen kiezen. Een andere trend is dat er piekvorming in de autoverkopen naar het eind van de maand/einde kwartaal optreedt; de druk om te verkopen Koopman Car Terminal 2 OBA 3 Keiharde tendering op alle niveaus wordt omdat er in de automotive maandelijks wordt gerapporteerd en een zeer marktaandeel gedreven industrie is tegen het eind van de maand steeds groter. Dit heeft op onze beurt een onevenwichtigheid in onze werkzaamheden tot gevolg tegen het einde van iedere maand toe. Een trend voor Koopman is verder het optreden van allianties tussen merken zoals tussen Renault en Nissan: multiplatforms. Bresseleers: Dat betekent dat hetzelfde model onder diverse merken kan voorkomen. Dat betekent ook dat fabrieken (zogeheten OEM s oftewel original equipment manufacturers) onderling strijden om wie die modellen mogen maken en dat betekent dat vervoersstromen kunnen gaan verschuiven. Keiharde tendering op alle niveaus is een essentieel onderdeel van het verdienmodel van de merken. Op al deze ontwikkelingen hebben wij als dienstverlener natuurlijk geen invloed. Die verschuiving van productieplek kan ook binnen een merk voorkomen. Zo werd de Nissan Micra vroeger in Engeland gemaakt, later in India en is nu besloten dat de productie naar Frankrijk verplaatst wordt. Dat zijn voor ons ingrijpende aanpassingen. Ook in de automotive zal de komende jaren de rol van internet belangrijker worden, vervolgt Bresseleers. Automerken zullen in toenemende mate in een land of regio een aantal experience centers inrichten waar modellen zijn te bezichtigen en proefritten zijn te maken. Vervolgens bestelt de klant vanachter zijn computer zijn auto met de gewenste specificaties en wordt de auto vanaf fabriek of carterminal op specificatie rijklaar gemaakt en de auto met het spreekwoordelijke bloemetje afgeleverd. Kortom, de omgeving waarbinnen wij opereren is zeer dynamisch te noemen. En dan ga ik nog even voorbij aan de rol die carterminals voor de tweedehandsauto s van leasemaatschappijen en andere fleet owners kunnen spelen op zowel nationaal als crossborder niveau. Met de opkomst van de importkolen - een transitie die al veertig jaar in beslag neemt - is de logistiek wel anders geworden 16 Zeehavens Amsterdam augustus 2014

17 Ter Haak Groep Vanuit de werkkamer van Richard ter Haak is te zien hoe riant alle modaliteiten op zijn terminal hun plek hebben gevonden. Hij maakt zich wel zorgen over het gebrek aan activiteit op zijn zee-kades: Amsterdam loopt als zee-rederijhaven achteruit, althans in de containeroverslag en het stukgoed. Er is wel groei in de binnenvaart en shortsea, maar daar is onze terminal niet echt voor geëquipeerd. Het is knokken om de rederij die we nog hebben, Grimaldi, te behouden. Dat doet Ter Haak door anders te werken, door te diversifiëren. Vroeger laadden en losten wij als terminal containers en bemoeiden we ons niet met het vervolgverhaal naar ons achterland. De trend is nu intermodaal denken en een extra servicepakket aanbieden. Om volume op de terminal te handhaven, leveren we nu tot aan de fabriek of loods. Zo is Ter Haak in heel Europa actief bezig om voor Grimaldi uitgaande lading naar Amsterdam te halen door te gaan kijken waar ontvangers in West-Afrika behoefte aan hebben. En dan kun je vanuit het Europese achterland wellicht stromen ombuigen via Amsterdam want we hebben hier een goed bereikbare, congestievrije haven. Dat kunnen er niet veel zeggen. Qua containers zijn we een satelliethaven van Rotterdam en Antwerpen en een dagelijkse verbinding met die havens is voor ons van wezenlijk belang, vindt Ter Haak. Per binnenvaart en spoor. We hebben nu een wekelijkse containertrein rijden op Berlijn waar we een fabriek van Cargill bevoorraden. Met de retourtrein nemen we lading mee voor afnemers in deze regio naast containers voor Rotterdam of Antwerpen. Daarom starten we ook vanaf 1 september een wekelijkse AMRO-spoorshuttle op Rotterdam. Spoor, want de trein is betrouwbaarder en minder congestiegevoelig dan de binnenvaart. Ook hebben we drie containertreinen rijden van Rotterdam naar Straatsburg, met aansluiting naar Amsterdam. Zo hopen we ook lading die via die lijn voor Antwerpen bestemd is via onze Amsterdamse terminal te laten lopen. Per september beginnen we ook met een wekelijkse binnenvaartdienst op Antwerpen. Helaas zien we dat steeds meer cacao-containers in Antwerpen worden gelost, om vervolgens per binnenvaart naar Amsterdam te worden gebracht. De noodzaak voor rederijen om Amsterdam aan te lopen wordt hiermee ondergraven. Uiteindelijk betekent dit dat de opslag en behandeling van cacao in de Amsterdamse haven achteruit holt. De buffer stock is al grotendeels naar Antwerpen verschoven. Met directe calls van zeeschepen wachten we op de nieuwe perspectieven die de sluis biedt. Wellicht belangrijker is hoe de economie zich ontwikkelt. Acht jaar geleden was er overal congestie en van de overflow profiteerden wij, maar nu is het overcapaciteit troef. Maar toch, de trafiek over onze terminal begint weer langzaam op niveau te komen. 4 We hebben hier een goed bereikbare, congestievrije haven De trend in de kolenoverslag is dat er niet zo gek veel verandert, zegt directeur Hans Fijlstra van OBA. De laatste jaren doen wij telkens wat meer tonnen dan het voorgaande jaar. Tien procent van onze kolen gaat per transportband naar de Hemcentrale. De rest gaat naar de Duitse staalindustrie en energiecentrales, een deel rechtstreeks na voor de sluis gelichterd te zijn, een deel gaat via onze terminal per lichter en spoor. En kolen zullen in ons achterland nog geruime tijd deel uitmaken van de basale energiemix. De afbouw van de Europese mijnbouw en de vervanging door importkolen zet door. Daarnaast zijn er de afgelopen jaren een aantal nieuwe efficiëntere kolengestookte elektriciteitscentrales gebouwd en aangezien die een levensduur van circa veertig jaar hebben, is OBA nog wel even in business. Fijlstra: Voor de toekomst voorzie ik echter geen verdere nieuwbouw totdat het CO2-probleem is opgelost. Met de opkomst van de importkolen - een transitie die al veertig jaar in beslag neemt - is de logistiek wel anders geworden. De Duitse eindverbruikers hebben te maken met langere besteltijden en met wisselende kwaliteiten. Vanwege deze effecten is OBA een belangrijke schakel in de transportketen geworden omdat de opslag van kolen in de havens plaatsvindt. Fijlstra: Wij hebben ons terrein bijna verdubbeld tot zeventig hectare en zijn in staat mede door efficiëntere apparatuur en veldindeling om drie miljoen kolen in wisselende kwaliteiten op voorraad te hebben. Daarnaast is door de opkomst maar ook de wispelturigheid van de winden zonne-energie bij de fossiele-energiecentrales een soort aan-uitsituatie ontstaan. Bij weinig wind en zon neemt de behoefte aan voorraadaanvulling navenant toe. Logistiek lastig om te plannen. Van de crisis hebben wij niet veel last gehad, integendeel, besluit Fijlstra. In 2008 daalden de grondstofprijzen fors en werd opslag voor bepaalde partijen aantrekkelijk om te anticiperen op latere prijsverhogingen. Het fenomeen Contango dat in de oliemarkt speelt, deed toen ook in kolenoverslag zijn intrede. En wat was de plek waar ze die kolen in opslag konden houden? Precies. Zeehavens Amsterdam augustus

18

19 logistiek Michel Derksen van VAT Logistics neemt de laatste jaren een toenemende verharding en verzakelijking waar. De prijsdruk is enorm, het is meer doen voor lagere marges. Het is zaak om volume te handhaven en vooral veel zelf doen. Waar we vroeger nog weleens elementen van de dienstverlening uitbesteedden doen we dat niet meer. VAT Logistics heeft zijn logistieke activiteiten over zeven locaties in Nederland verdeeld met elk hun eigen specialisme. In Amsterdam verzorgt VAT op vierkante meter de opslag en distributie van met name consumentengoederen voor niet Europese MKB-bedrijven, veelal uit de VS. Derksen: Om hun lead times te beperken, willen die toch met voorraad dicht op de Europese markt zitten. We bieden ze ook een fiscaal vertegenwoordigerschap aan, verzorgen hun BTW-aangiften en de mogelijkheid om onder ons BTW-nummer te opereren. De aanvoer naar ons warehouse in Amsterdam geschiedt vooral per barge vanuit Rotterdam en Antwerpen. In dit geval is de barge een prima alternatief voor wegvervoer. Een andere reden om hier te zitten is natuurlijk ook de nabijheid van Schiphol waarmee we via de A5 nu helemaal een prima verbinding hebben. Ook bij VAT is de laatste jaren de IT-trend dominant. Niet alleen ten opzichte van de klanten via bijvoorbeeld tracking & tracing, maar ook ten aanzien van de douaneafhandeling. Derksen: Dat is een snelle ontwikkeling geweest die tot een enorme vereenvoudiging heeft geleid. Vergunningen krijgen is niet simpel, maar als je ze eenmaal hebt, gaat het heel soepel. Ik ben verleden jaar mee geweest op een trip naar India om daar exporteurs te overtuigen om Rotterdam en Amsterdam als hub te gebruiken en daarbij was ook iemand van de douane mee. Ik zag daar de noodzaak eerst niet zo van in, maar juist die douaneman kon de Indiërs ervan overtuigen dat het inderdaad zo soepel in Nederland werkt. Dat douanegoederen en niet douanegoederen naast elkaar in een loods liggen onder verantwoordelijkheid van de dienstverlener kon men zich in India amper voorstellen. VAT Logistiscs steekt veel energie in het optimaliseren van de IT. Binnen Nederland is de IT-afdeling van twee naar twaalf fte s gegaan: met de aandacht richting de douane, naar de klant toe en ook intern. De opdracht is om planning, financiën, verkoop, management en de douaneafdeling in één systeem te integreren. Derksen: Als je dan nog bedenkt dat we behoorlijk gegroeid zijn, mede door overnames, dan wordt de complexiteit duidelijk. Een andere trend is dat VAT steeds meer inzet op intermodaal. VAT vervoert VAT Logistiscs steekt veel energie in het optimaliseren van de IT. nu de grote volumes per trein naar Italië. En waar vroeger op Finland en Noorwegen vooral getruckt werd, gebruikt het bedrijf nu meer en meer short sea. Derksen: Van sustainability had iedereen een tijdje de mond vol alles moest groen maar ik zie het niet zo snel gaan. In tijden van crisis vervaagt dat. Natuurlijk blijven de heel grote verladers zoals Heineken en Henkel voorwaarden stellen aan waarmee gevaren en gereden wordt, maar veel partijen interesseert het niet zoveel als het maar goedkoop is. En er zitten natuurlijk nogal wat gaten in de Europese wetgeving en dan komt het level playing field weer om de hoek kijken. Uiteindelijk bewegen we ons in een competitieve branche en wat wij doen is voor negentig procent dienstverlening, besluit Derksen. De markt bepaalt, niet wij. Maar gelukkig kunnen wij de concurrentie goed aan. De uitdaging voor ons is te zorgen voor tevreden klanten en daardoor goede referenties en om goeie, jonge mensen binnen te halen. VAT Logistics 5 Zeehavens Amsterdam augustus

20 Logistiek De opmars van de ipad had ook niemand verwacht Nieuwe hard- en softwaretechnologieën rukken in hoog tempo op. Ook Havenbedrijf Amsterdam onderzoekt hoe sensortechniek en ICToplossingen de haven verder kunnen moderniseren. tekst: Tobias Pieffers Toen Steve Jobs begin 2010 de ipad introduceerde beseften de Amsterdamse havenbeheerders waarschijnlijk niet dat hier hun nieuwe werkinstrument werd getoond. Inmiddels versturen zij onderhoudsopdrachten via een zelfontwikkelde applicatie naar aannemers, inclusief uitleggende tekst, hi-res foto en gps-positie. Snelle en duidelijke communicatie, dat is wat ICT-toepassingen bieden. HaMIS We zijn bezig met een groot aantal projecten, zegt Pito Dingemanse, die binnen het havenbedrijf verantwoordelijk is voor informatiemanagement en het applicatielandschap. Een belangrijke stap daarbinnen is de invoering van het nieuwe Havenmeester Management Informatiesysteem HaMIS, dat door de havenmeester gebruikt gaat worden voor de administratieve afwikkeling van schepen die onze haven bezoeken. HaMIS vervangt dan het huidige havenmanagementsysteem Pontis. Bijzonder aan HaMIS is het gezamenlijk gebruik met Havenbedrijf Rotterdam en de directe koppeling met Portbase, het systeem dat alle meldingen van aankomende en vertrekkende schepen bundelt. Hamis draagt bij aan de harmonisatie van de havenmeesterprocessen in beide zeehavens, het is een open systeem om informatie te kunnen delen met nautische, logistieke en Trevler rittenregistratiesysteem bestuurlijke partners en draagt bij aan het beheersen van de kosten van scheepvaartmanagementinformatie voor beide havenmeesterorganisaties. De verkeersleiding gaat naar verwachting vanaf 2015 met HaMIS werken, de inspecteurs maken al gebruik van het systeem. Naast interne projecten is het havenbedrijf ook betrokken bij programma s die voor de gehele logistieke dienstverlening in de haven van belang zijn. Een voorbeeld daarvan is Seamless Connections, waarin het havenbedrijf, douane en enkele bedrijven in de haven onderzoeken hoe een papierloze afhandeling van transporten is in te richten. Op Schiphol is daar al veel ervaring mee opgedaan, zegt Dingemanse. Daar wordt gebruikt gemaakt van een pas die goederen digitaal in- en uitklaart. Dat werkt sneller dan handmatige registratie. We zijn nu aan het bekijken hoe dit toepasbaar in de haven is. Ook op gebied van applicaties gebeurt er veel. Naast de eerder genoemde app van Beheer Westpoort voor het onderhoud aan bijvoorbeeld wegen in de haven, heeft het havenbedrijf voor scheepsagenten de applicatie IamPort ontwikkeld. Die stuurt agenten een pushnotificatie wanneer een bepaald schip in de haven aankomt of vertrekt, licht Dingemanse toe. Ook kunnen zij via die app ontheffingen aanvragen. En voor de echte datafanatici is er de app Port Data, die continu de marktaandelen van goederen tussen de havens in de Hamburg-Le Havre Range vergelijkt. De cloud Het Havenbedrijf staat niet alleen in de invoering van nieuwe ICT-oplossingen in de haven. Snelheid is het toverwoord in de Amsterdamse haven, zegt Martin Kooiman van IT-bedrijf Winsys. Snel handelen, snel schakelen, dat maakt de bedrijven krachtig. Kortlijnige en directe communicatie is daarbij belangrijk, en dat is wat de cloud bedrijven kan brengen. De cloud is een gecontroleerde omgeving op internet waar bedrijven software of gegevens beschikbaar kunnen stellen. Voor pompfabrikant Industrial Pump Group Nederland (IPG) in IJmuiden heeft Winsys een systeem geleverd waardoor het bedrijf gemakkelijk met zijn wereldwijde netwerk van resellers kan communiceren. Kooiman: Designers van IPG kunnen middels deze cloud alle pompdata in één keer met het gehele netwerk van verkopers delen. Daarnaast is het te gebruiken 20 Zeehavens Amsterdam augustus 2014

Haven Amsterdam Gateway to Europa

Haven Amsterdam Gateway to Europa IJ (voor 1850) Haven Amsterdam Gateway to Europa Jan Egbertsen 26 september 2011, Amsterdam Haven Amsterdam is een bedrijf van de gemeente Amsterdam Amsterdam Noordzeekanaalgebied (rond 1875) Overzicht

Nadere informatie

Haven Amsterdam NV Toekomst in vogelvlucht

Haven Amsterdam NV Toekomst in vogelvlucht Haven Amsterdam NV Toekomst in vogelvlucht Janine van Oosten, directeur CNB en rijkshavenmeester Februari 2013 Havenclub Amsterdam Haven Amsterdam is een bedrijf van de gemeente Amsterdam De havens van

Nadere informatie

Voorop in de ontwikkeling van multimodale ketenregie

Voorop in de ontwikkeling van multimodale ketenregie Voorop in de ontwikkeling van multimodale ketenregie Overseas Logistics Multimodal Inland Locations Supply Chain Solutions Advanced logistics for a smaller world Als het gaat om het optimaal beheersen

Nadere informatie

Jaarcijfers 2011. Perspresentatie Dertje Meijer - 12 Januari 2012. Haven Amsterdam is een bedrijf van de gemeente Amsterdam

Jaarcijfers 2011. Perspresentatie Dertje Meijer - 12 Januari 2012. Haven Amsterdam is een bedrijf van de gemeente Amsterdam Jaarcijfers 2011 Perspresentatie Dertje Meijer - 12 Januari 2012 Haven Amsterdam is een bedrijf van de gemeente Amsterdam Presentatie 1. Vierde haven van Europa 2. Havenvisie: slimme haven 3. Jaarcijfers

Nadere informatie

Vanuit Nederland de hele wereld over. Continenten verbonden. Personally worldwide.

Vanuit Nederland de hele wereld over. Continenten verbonden. Personally worldwide. Vanuit Nederland de hele wereld over. Continenten verbonden. Personally worldwide. Wij staan voor u klaar. Wereldwijd. Al sinds 1921 vervoeren wij goederen voor onze klanten over de gehele wereld. Van

Nadere informatie

Gemeenteraad Velsen informatiebijeenkomst 20 februari 2014 n derde presentatie

Gemeenteraad Velsen informatiebijeenkomst 20 februari 2014 n derde presentatie Gemeenteraad Velsen informatiebijeenkomst 20 februari 2014 n derde presentatie Dertje Meijer, President-directeur Naam, Afdeling, Dag maand jaar, Plaats Inhoud 1. Introductie Havenbedrijf Amsterdam 2.

Nadere informatie

Watertransport Wegtransport Op- en Overslag VACL

Watertransport Wegtransport Op- en Overslag VACL Full Service Container Logistics Watertransport Wegtransport Op- en Overslag VACL 4-10-2013 Corporate presentatie 2 4-10-2013 Corporate presentatie 3 Watertransport Wegtransport Op- en Overslag VACL MCS.

Nadere informatie

Functie Profiel. Manager Operatie

Functie Profiel. Manager Operatie Functie Profiel Manager Operatie Bedrijf De Amsterdamse haven is een van s werelds belangrijkste logistieke knooppunten. Het maakt deel uit van de grootste airport-seaport-city combinatie in Europa. Een

Nadere informatie

Logistieke draaischijf Twente, De regio als concurrerende hotspot

Logistieke draaischijf Twente, De regio als concurrerende hotspot Logistieke draaischijf Twente, De regio als concurrerende hotspot Rikkert de Kort Senior adviseur goederenvervoer 13 juni 2012 Buck Consultants International Postbus 1456 6501 BL Nijmegen Telnr : 024 379

Nadere informatie

Schenker Logistics Nederland Fit for the Future. DB Schenker Logistics Nederland EIC Dag van de Logistiek

Schenker Logistics Nederland Fit for the Future. DB Schenker Logistics Nederland EIC Dag van de Logistiek Schenker Logistics Nederland Fit for the Future DB Schenker Logistics Nederland EIC Dag van de Logistiek Paul Boers 6 november 2011 Introductie Schenker Logistics Nederland Fit for the future De wereld

Nadere informatie

Port of Rotterdam. Ports and Hinterland congres 2012 5-12-2012

Port of Rotterdam. Ports and Hinterland congres 2012 5-12-2012 Port of Ports and Hinterland congres 2012 Emile Hoogsteden Directeur Containers, Breakbulk & Logistics 1 2 1 Port of Agenda Havenvisie 2030 Containeroverslag (t/s en achterlandvolume) Modal split Marktaandeel

Nadere informatie

KRUISBESTUIVINGEN TUSSEN LUCHT EN ZEEHAVEN

KRUISBESTUIVINGEN TUSSEN LUCHT EN ZEEHAVEN KRUISBESTUIVINGEN TUSSEN LUCHT EN ZEEHAVEN Dick van Damme Lector Logistiek Hogeschool van Amsterdam Terneuzen 3 september 2015 AGENDA 1. Ontwikkelingen lucht- en zeehaven 2. Uitdagingen en strategierichtingen

Nadere informatie

Lange termijn strategiën om meer vervoer over water te stimuleren. C.J. De Vries Koninklijke Schuttevaer/Bureau Voorlichting Binnenvaart

Lange termijn strategiën om meer vervoer over water te stimuleren. C.J. De Vries Koninklijke Schuttevaer/Bureau Voorlichting Binnenvaart Lange termijn strategiën om meer vervoer over water te stimuleren C.J. De Vries Koninklijke Schuttevaer/Bureau Voorlichting Binnenvaart Vijf manieren om binnenvaart te bevorderen 1. Het havenalliantiemodel

Nadere informatie

Since 1987 Duurzaam, betaalbaar en op tijd!

Since 1987 Duurzaam, betaalbaar en op tijd! Since 1987 Duurzaam, betaalbaar en op tijd! Who we are? BCTN was the first intermodal barge operator in the Netherlands. With more than 25 years of experience BCTN is the leading intermodal barge operator

Nadere informatie

freight is our trade www.neele.nl Nederlands

freight is our trade www.neele.nl Nederlands freight is our trade www.neele.nl Nederlands Full service logistieke dienstverlening Neele Logistics ontzorgt uw complete logistiek. Of u nu een vervoerder zoekt die goed de weg weet in Europa of een partij

Nadere informatie

Naam HAVEN ROTTERDAM import en export

Naam HAVEN ROTTERDAM import en export Naam HAVEN ROTTERDAM import en export Als er één plek is die duidelijk maakt waarom Nederland in de moderne tijd zo n belangrijk handelsland is, dan is het Rotterdam wel. De haven ligt in de delta van

Nadere informatie

De KMO en zijn import-export WORKSHOP. De KMO en zijn import--export in het Shortseagebied. in het Shortseagebied. (Europa) Maandag 27 oktober 2008

De KMO en zijn import-export WORKSHOP. De KMO en zijn import--export in het Shortseagebied. in het Shortseagebied. (Europa) Maandag 27 oktober 2008 WORKSHOP De KMO en zijn import-export in het Shortseagebied (Europa) Maandag 27 oktober 2008 De rol van de expediteur in de import-export van de KMO Spreker: Dhr. Marc Huybrechts Voorzitter VEA (Vereniging

Nadere informatie

Werken bij Havenbedrijf Amsterdam

Werken bij Havenbedrijf Amsterdam Werken bij Havenbedrijf Amsterdam De Amsterdamse haven Als vierde haven van West-Europa speelt de Amsterdamse haven een belangrijke rol in de regionale en nationale economie. Door de strategische ligging

Nadere informatie

De internationale concurrentiepositie van Nederland als logistiek land

De internationale concurrentiepositie van Nederland als logistiek land De internationale concurrentiepositie van Nederland als logistiek land Algemene Ledenvergadering NDL Amsterdam, 22 april 2016 Drs. René Buck Directeur Buck Consultants International Buck Consultants International

Nadere informatie

De Rotterdamse haven en het achterland. Havenvisie 2030 en achterlandstrategie. Ellen Naaykens

De Rotterdamse haven en het achterland. Havenvisie 2030 en achterlandstrategie. Ellen Naaykens De Rotterdamse haven en het achterland Havenvisie 2030 en achterlandstrategie Ellen Naaykens Havenbedrijf Rotterdam N.V. Movares symposium 29 november 2011 Inhoud Profiel haven Rotterdam Ontwerp Havenvisie

Nadere informatie

Amsterdamse haven en innovatie

Amsterdamse haven en innovatie Amsterdamse haven en innovatie 26 september 2011, Hoge School van Amsterdam Haven Amsterdam is een bedrijf van de gemeente Amsterdam Oostelijke handelskade (huidige situatie) Oostelijke handelskade (oude

Nadere informatie

< Straight into Europe >

< Straight into Europe > < Straight into Europe > Straight into Europe > Betrouwbaar Efficiënt Duurzaam Flexibel Eén ingang voor al uw vervoer tussen de zeehavens en de Europese markt. European Gateway Services (EGS) biedt u een

Nadere informatie

Mainport en blueports: samenwerken aan multimodaal netwerk

Mainport en blueports: samenwerken aan multimodaal netwerk Mainport en blueports: samenwerken aan multimodaal netwerk Jaarcongres Nederlandse Vereniging van Binnenhavens, Venlo, 5 oktober 2012 Hans Smits, CEO Havenbedrijf Rotterdam N.V. 1 Haven Rotterdam in cijfers

Nadere informatie

Benchmark Airport Seaport regio s

Benchmark Airport Seaport regio s Benchmark Airport Seaport regio s Minor Airport Seaport Logistics MANAGEMENT SAMENVATTING Lectoraat Logistiek Opdrachtgevers: Port of Amsterdam, SADC, Schiphol Group Datum: Januari 2014 MANAGEMENT SAMENVATTING

Nadere informatie

Binnenvaart Duurzaam, betaalbaar en op tijd! Philippe Govers COO BCTN Groep

Binnenvaart Duurzaam, betaalbaar en op tijd! Philippe Govers COO BCTN Groep Binnenvaart Duurzaam, betaalbaar en op tijd! Philippe Govers COO BCTN Groep Binnenvaart anno 2014 - Schepen / Varen - Inland terminals - Toegevoegde waarden Toekomstbeeld van transporten - Schaalvergroting

Nadere informatie

Bronnenlijst Monitor Logistiek & Goederenvervoer

Bronnenlijst Monitor Logistiek & Goederenvervoer Bronnenlijst Monitor Logistiek & Goederenvervoer Bron Naam figuur / tabel publicatie Indicator Publicatiejaar (jaar van toegang) Link (indien mogelijk) A.1 CBS Vervoerd gewicht door beroeps- en eigen vervoer

Nadere informatie

De Rotterdamse haven en het achterland. Havenvisie 2030 en achterlandstrategie

De Rotterdamse haven en het achterland. Havenvisie 2030 en achterlandstrategie De Rotterdamse haven en het achterland Havenvisie 2030 en achterlandstrategie Ellen Naaykens Havenbedrijf Rotterdam N.V. ALV ELC, Venlo 30 november 2011 Inhoud Profiel haven Rotterdam Ontwerp Havenvisie

Nadere informatie

Watertruck Het Belang van investeren en samenwerken in het goederenvervoer via het water

Watertruck Het Belang van investeren en samenwerken in het goederenvervoer via het water Watertruck Het Belang van investeren en samenwerken in het goederenvervoer via het water s-hertogenbosch 30 juni 2014 Hoe kan de bereikbaarheid van Zuidoost- Brabant voor het goederen vervoer over water

Nadere informatie

Innoveren maakt het verschil

Innoveren maakt het verschil Innoveren maakt het verschil De logistieke dienstverlener van vandaag bestaat niet meer in 2020! Pascal van Beek Supply chain strategie ontwikkeling & implementatie Business development Customer focussed

Nadere informatie

WELKOM IN ROTTERDAM! Regio West-Brabant en het Havenschap Moerdijk te gast bij Havenbedrijf Rotterdam N.V. Maasvlakte, 11 september 2015

WELKOM IN ROTTERDAM! Regio West-Brabant en het Havenschap Moerdijk te gast bij Havenbedrijf Rotterdam N.V. Maasvlakte, 11 september 2015 WELKOM IN ROTTERDAM! Regio West-Brabant en het Havenschap Moerdijk te gast bij Havenbedrijf Rotterdam N.V. Maasvlakte, 11 september 2015 1 PROVINCIE BRABANT BELANGRIJK VOOR ROTTERDAM! Rotterdam-Noord-Brabant:

Nadere informatie

Groningen Seaports heeft de

Groningen Seaports heeft de > feature Werk maken van windenergie Leven van de wind. Volgens het spreekwoord kan het niet. In Groningen denken ze daar heel anders over. Groningen Seaports ziet voor met name de Eemshaven volop kansen

Nadere informatie

Factsheet Nieuwe grote zeesluis

Factsheet Nieuwe grote zeesluis Factsheet Nieuwe grote zeesluis Tal van Nederlandse en Europese consumenten en bedrijven maken dagelijks gebruik van goederen en grondstoffen die door het Amsterdamse sluizencomplex binnenkomen: energieproducten

Nadere informatie

Ronde tafel Havenvisie 2030

Ronde tafel Havenvisie 2030 Ronde tafel Havenvisie 2030 Strategische connectiviteit: nieuw Aanpak perspectief voor de waardering van de Amsterdamse scenarioworkshop haven Bart Kuipers Rotterdam stad+haven M.m.v. Dr. M. Nijdam, Prof.dr.

Nadere informatie

Short Sea Shipping Arno Swagemakers 11 juni 2009

Short Sea Shipping Arno Swagemakers 11 juni 2009 Short Sea Shipping Arno Swagemakers 11 juni 2009 1 Historie 1966 Oprichting bedrijf 1966 1985 Conventioneel vervoer 1985 1995 Containervervoer (20ft-40ft) 1995 Verhuizing naar Axelse vlakte in Westdorpe

Nadere informatie

Logistieke top-100: bouwsteen in waarde logistieke sector voor Nederland

Logistieke top-100: bouwsteen in waarde logistieke sector voor Nederland Logistieke top-100: bouwsteen in waarde logistieke sector voor Nederland TNO, Kees Verweij, Teamleider Logistiek TLN Top-100 bijeenkomst, 8 april 2010 Logistieke kosten stijgen als % omzet bedrijfsleven

Nadere informatie

UITDAGINGEN BINNENVAART

UITDAGINGEN BINNENVAART UITDAGINGEN BINNENVAART PROMOTIE BINNENVAART VLAANDEREN 2012 09 18 WATERWEGEN West Europa heeft het dichtste waterwegennetwerk van de EU 90 miljoen inwoners EUR 910 miljard BBP 320 miljoen ton via Rijn

Nadere informatie

Palletways Express distributie van palletzendingen

Palletways Express distributie van palletzendingen Palletways Express distributie van palletzendingen Het netwerk van Palletways Europe strekt zich uit over de Benelux, Noord-Frankrijk en West-Duitsland. Londen BELGIË NEDERLAND Hamburg Nijmegen DUITSLAND

Nadere informatie

Het Belang van investeren en samenwerken in het goederenvervoer via het water. 4 september 2014

Het Belang van investeren en samenwerken in het goederenvervoer via het water. 4 september 2014 Het Belang van investeren en samenwerken in het goederenvervoer via het water 4 september 2014 Hoe kan de bereikbaarheid van Zuidoost- Brabant voor het goederen vervoer over water voor langere tijd gewaarborgd

Nadere informatie

Topsector en de Buitenland Promotie Logistiek

Topsector en de Buitenland Promotie Logistiek Topsector en de Buitenland Promotie Logistiek Presentatie ALV NDL 20/11/2014 Agenda 1. Topsector logistiek 2. Organisatie en uitgangspunten 3. Cross-overs 4. Logistiek Koffertje en lonkend perspectief

Nadere informatie

the european customs network

the european customs network the european customs network the european customs network Uw partner in douanezaken Heeft u handel met landen buiten de Europese Unie en dat zijn ook Zwitserland en Noorwegen? Dan weet u hoe belangrijk

Nadere informatie

IenM begroting 2015: inzetten op betere verbindingen in een schonere leefomgeving

IenM begroting 2015: inzetten op betere verbindingen in een schonere leefomgeving IenM begroting 2015: inzetten op betere verbindingen in een schonere leefomgeving 16 september 2014-15:25 Het ministerie van Infrastructuur en Milieu besteedt in 2015 9,2 miljard euro aan een gezond, duurzaam

Nadere informatie

Afval: een serieuze partner in de logistieke keten

Afval: een serieuze partner in de logistieke keten Barge en shortsea congres Transport/logistiek waste-products van weg naar water Tilburg, 4 februari 2016 Rick Martens, manager logistics Afval: een serieuze partner in de logistieke keten 1 Introductie

Nadere informatie

Sanitair afval Olie Huisvuil Chemicaliën AFGIFTE SCHEEPSAFVAL IN. zeehavens Amsterdam. 1 november 2004 start uitvoering Haven Afvalstoffen Plan (HAP)

Sanitair afval Olie Huisvuil Chemicaliën AFGIFTE SCHEEPSAFVAL IN. zeehavens Amsterdam. 1 november 2004 start uitvoering Haven Afvalstoffen Plan (HAP) Sanitair afval Olie Huisvuil Chemicaliën AFGIFTE SCHEEPSAFVAL IN zeehavens Amsterdam 1 november 2004 start uitvoering Haven Afvalstoffen Plan (HAP) Schonere zee, goed geregeld Een schonere zee via een

Nadere informatie

Havenvisie 2030 Werkatelier

Havenvisie 2030 Werkatelier Havenvisie 2030 Werkatelier Dertje Meijer, 20 januari 2014 De wereld is sterk in beweging China is de Verenigde Staten gepasseerd als grootste handelsland Eerste tekenen van herstel van de financiële-

Nadere informatie

Vrijwel allen hier aanwezig hebben daar een bijdrage groot of klein aan geleverd. Daarom aan iedereen: Veel dank!

Vrijwel allen hier aanwezig hebben daar een bijdrage groot of klein aan geleverd. Daarom aan iedereen: Veel dank! - LET OP: ALLEEN HET GESPROKEN WOORD GELDT - Openingswoord Locoburgemeester Gehrels bij de ondertekening verzelfstandiging Haven Amsterdam op donderdag 21 maart 2013 Dames en heren, Excellentie, Het is

Nadere informatie

Workshop Community Service Logistiek

Workshop Community Service Logistiek Workshop Community Service Logistiek vlm Voorjaarscongres Houten, 28 april 2010 Organisatie community Service Logistiek: Maarten Pruijmboom Jürgen Donders Programma Inleiding 13.00 13.10 Trends in service-

Nadere informatie

UW TOEGANG TOT LOGISTIEK EXCELLEREN

UW TOEGANG TOT LOGISTIEK EXCELLEREN UW TOEGANG TOT LOGISTIEK EXCELLEREN HOE KUNNEN WE U AAN EEN VOORSPRONG HELPEN? Bij Gateway begint een gesprek altijd met een vraag. Naar uw uitdagingen, uw doelstellingen, naar de wensen van uw klanten.

Nadere informatie

Voorstelling afdeling Transport &Logistiek POM West-Vlaanderen

Voorstelling afdeling Transport &Logistiek POM West-Vlaanderen Voorstelling afdeling Transport &Logistiek POM West-Vlaanderen Mission statement Transport &Logistiek West-Vlaamse gateways uitbouwen tot efficiënte draaischijven in de logistieke ketens van de verladers;

Nadere informatie

Samenvatting ... 7 Samenvatting

Samenvatting ... 7 Samenvatting Samenvatting... In rapporten en beleidsnotities wordt veelvuldig genoemd dat de aanwezigheid van een grote luchthaven én een grote zeehaven in één land of regio, voor de economie een bijzondere meerwaarde

Nadere informatie

Samenwerking. Innovatie. Groei. Bedrijven, kennisinstellingen en overheden voor een krachtige metropoolregio Amsterdam

Samenwerking. Innovatie. Groei. Bedrijven, kennisinstellingen en overheden voor een krachtige metropoolregio Amsterdam Samenwerking. Innovatie. Groei. Bedrijven, kennisinstellingen en overheden voor een krachtige metropoolregio Amsterdam De metropoolregio Amsterdam heeft alles in huis Een krachtige economische regio. Daarvoor

Nadere informatie

Stakeholders forum Logistiek Platform West-Poort

Stakeholders forum Logistiek Platform West-Poort Stakeholders forum Logistiek Platform West-Poort Verwelkoming Stefaan Matton Algemeen directeur POM West-Vlaanderen 2 Alexander Demon Afdelingshoofd Transport & Logistiek POM West-Vlaanderen 3 Mission

Nadere informatie

Seamless Connections In 2012

Seamless Connections In 2012 Seamless Connections In 2012 Versnellen, verbinden en versterken Mei 2012 12 September 2011 1. Doel Seamless Connections, versnelt, verbindt en versterkt de interne en onderlinge logistiek van de Metropoolregio

Nadere informatie

Congres en Inspiratiesessies vragen om concreet vervolg

Congres en Inspiratiesessies vragen om concreet vervolg Congres en Inspiratiesessies vragen om concreet vervolg Uit het congres en de daaraan voorafgaande inspiratiesessies (najaar 2013) kunnen we af-leiden dat ondernemers in de logistieke sector duidelijke

Nadere informatie

Wet- en regelgeving voor internationaal zakendoen. DESCARTES - klantendag 22 januari 2015 Presentatie: Henk Wolthaus

Wet- en regelgeving voor internationaal zakendoen. DESCARTES - klantendag 22 januari 2015 Presentatie: Henk Wolthaus Wet- en regelgeving voor internationaal zakendoen DESCARTES - klantendag 22 januari 2015 Presentatie: Henk Wolthaus Inhoud presentatie Introductie Managen van fiscale risico s binnen de supply chain Risk

Nadere informatie

Bundeling goederenstromen in de Extended Gateway Antwerpen/Rotterdam met een focus op de binnenvaart

Bundeling goederenstromen in de Extended Gateway Antwerpen/Rotterdam met een focus op de binnenvaart Impactproject Bundeling goederenstromen in de Extended Gateway Antwerpen/Rotterdam met een focus op de binnenvaart Slotbijeenkomst Maastricht 3-12-2014 A. Verhoeven KvK Nederland Projectpartners Impactproject:

Nadere informatie

Pon Power. Klantgericht innoveren met betrekking van Service Design. Platform voor Klantgericht Ondernemen Michael Boon

Pon Power. Klantgericht innoveren met betrekking van Service Design. Platform voor Klantgericht Ondernemen Michael Boon Pon Power Klantgericht innoveren met betrekking van Service Design Platform voor Klantgericht Ondernemen Michael Boon Agenda Pon Pon Power Service Design door Pon Power Pon Wereldwijd Canada United States

Nadere informatie

Globalisatie, met nieuwe opkomende economieën als China, Brazilië en

Globalisatie, met nieuwe opkomende economieën als China, Brazilië en Globalisatie, met nieuwe opkomende economieën als China, Brazilië en India, heeft de wereld in veel opzichten in hoog tempo veranderd. Voor veel bedrijven betekent dit een strategische herbezinning op

Nadere informatie

VAN MOER GROUP ALL TRANSPORT

VAN MOER GROUP ALL TRANSPORT VAN MOER GROUP ALL TRANSPORT Voor de activiteiten in het uitzonderlijk vervoer investeerde de Van Moer Groep in zware Volvo trekkers. 10 SERVICES Jo Van Moer is de stichter van de succesvolle onderneming

Nadere informatie

Agents: klaar voor betere logistieke coördinatie? Prof.dr. Jos van Hillegersberg Transumo projectleider Diploma Universiteit Twente

Agents: klaar voor betere logistieke coördinatie? Prof.dr. Jos van Hillegersberg Transumo projectleider Diploma Universiteit Twente Agents: klaar voor betere logistieke coördinatie? Prof.dr. Jos van Hillegersberg Transumo projectleider Diploma Universiteit Twente Agenda 1. Business en IT Uitdagingen Logistiek 2. Oplossingen? 3. De

Nadere informatie

ROADMAP LOGISTIEK VOOR DE FOODSECTOR VAN DE MRA

ROADMAP LOGISTIEK VOOR DE FOODSECTOR VAN DE MRA ROADMAP LOGISTIEK VOOR DE FOODSECTOR VAN DE MRA Melika Levelt (m.levelt@hva.nl) Kees-Willem Rademakers (k.w.j.f.rademakers@hva.nl) Dick van Damme (d.a.van.damme@hva.nl) Masterclass Kennis DC Logistiek

Nadere informatie

Mainports ongehinderd verbonden

Mainports ongehinderd verbonden Mainports-ongehinderd verbonden Pleidooi voor onderzoek naar ongehinderde goederentransportsystemen Gert Dijkstra - Buisleiding Industrie Gilde (BIG) Johan Visser - International Society for Underground

Nadere informatie

Havenvisie 2030 Drechtsteden 5 april 2011

Havenvisie 2030 Drechtsteden 5 april 2011 Havenvisie 2030 Drechtsteden 5 april 2011 1 Doel Havenvisie 2030 Richting geven aan de verdere ontwikkeling van de Rotterdamse mainport. Zekerheid en perspectief bieden aan klanten, burgers, overheden

Nadere informatie

EXCEP TIONEEL TRANS PORT

EXCEP TIONEEL TRANS PORT GRENS VER LEGGEND Bolk Transport verlegt grenzen. Bijzonder transport, logistiek en distributie. Geen uitdaging is te groot. Op innovatieve en duurzame wijze. Persoonlijk, flexibel en vakkundig. Door goede

Nadere informatie

Kraan- en Straddle carrier simulator trainingen

Kraan- en Straddle carrier simulator trainingen Kraan- en Straddle carrier simulator trainingen WWW.STC-BV.NL STC B.V. is een onderdeel van de STC-Group en voorziet in trainingen en opleidingen voor alle transportmodaliteiten en haven gerelateerde werkgebieden,

Nadere informatie

Uw totaalpakket in logistiek. www.packntrace.nl

Uw totaalpakket in logistiek. www.packntrace.nl Uw totaalpakket in logistiek www.packntrace.nl Uw totaalpakket in logistiek Als dienstverlener op het gebied van pakketlogistiek, biedt packntrace eersteklas diensten die betrekking hebben op alle aspecten

Nadere informatie

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST NOORD-NEDERLAND: PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST PROEFTUIN ENERGIE- TRANSITIE REGIONALE PARTNER IN DE EUROPESE ENERGIE UNIE Noord-Nederland is een grensoverschrijdende proeftuin

Nadere informatie

Convenant Metropoolregio Amsterdam, FNV Finance, kennisinstellingen en cluster Financiële en Zakelijke Dienstverlening

Convenant Metropoolregio Amsterdam, FNV Finance, kennisinstellingen en cluster Financiële en Zakelijke Dienstverlening Convenant Metropoolregio Amsterdam, FNV Finance, kennisinstellingen en cluster Financiële en Zakelijke Dienstverlening Aanleiding Op 10 februari 2014 heeft, onder leiding van burgemeester Van der Laan,

Nadere informatie

PRIMAIRE DISTRIBUTIE Planning en transport van productielocatie naar distributiecentra en tussen distributiecentra.

PRIMAIRE DISTRIBUTIE Planning en transport van productielocatie naar distributiecentra en tussen distributiecentra. POST KOGEKO Uw klanten willen hun bestelling op tijd en in perfecte staat ontvangen. Of het nu gaat om een volle vracht of om een enkele pallet of colli. Post-Kogeko Logistics maakt dat voor u waar. Wij

Nadere informatie

SCHELDE DELTA EXPO. Het contact-platform voor bedrijven en instellingen die belangen hebben in deze regio.

SCHELDE DELTA EXPO. Het contact-platform voor bedrijven en instellingen die belangen hebben in deze regio. SCHELDE DELTA EXPO + PORTS, TRANSPORT & EQUIPMENT 2013 Twee elkaar versterkende evenementen gelijktijdig op één locatie de Zeelandhallen te Goes. SCHELDE DELTA EXPO. Het contact-platform voor bedrijven

Nadere informatie

Customer Case CED. Feiten in het kort:

Customer Case CED. Feiten in het kort: Feiten in het kort: Bedrijf: European Claim Experts Branche: Verzekeringen Werknemers: 1.150 Activiteiten: Internationale Claims management en Expertise Oplossing: Opbouw Mendix-platform voor het flexibel

Nadere informatie

MAASVLAKTE 2 IN GEBRUIK

MAASVLAKTE 2 IN GEBRUIK MAASVLAKTE 2 IN GEBRUIK LESBRIEF VOORTGEZET ONDERWIJS BOVENBOUW HAVO/VWO OPDRACHTEN DE HAVEN VAN ROTTERDAM Heel veel goederen die we gebruiken komen uit het buitenland. Het grootste deel komt via de haven

Nadere informatie

Customer Case Triferto

Customer Case Triferto Feiten in het kort: Activiteiten: is groothandelaar en producent van meststoffen in West-Europa. In Nederland kent het bedrijf een marktaandeel van 40%. Branche: Logistiek, Groothandel, Producent Oplossing:

Nadere informatie

De specialist in warehousing, fulfilment en distributie voor het MKB 3 PL. Logistics

De specialist in warehousing, fulfilment en distributie voor het MKB 3 PL. Logistics De specialist in warehousing, fulfilment en distributie voor het MKB 3 PL Logistics 3 PL Logistics Warehousing en Opslag Mondial Logistics beschikt over de juiste kennis en ervaring op het gebied van warehousing,

Nadere informatie

JAAR. 75 jaar transport op maat

JAAR. 75 jaar transport op maat 75 JAAR 75 jaar transport op maat Wel de lusten maar niet de lasten! Select2Connect de beste manier van SAMENwerken 24/7 bereikbaar Deskundigheid Afspraak = Afspraak Kwaliteit Flexibiliteit Snelle levering

Nadere informatie

Toekomst voor verzekeraars

Toekomst voor verzekeraars Position paper Toekomst voor verzekeraars Position paper ten behoeve van het rondetafelgesprek op 11 juni 2015 van de vaste commissie voor Financiën van de Tweede Kamer naar aanleiding van het rapport

Nadere informatie

Supply chain Forum Borchwerf

Supply chain Forum Borchwerf Supply chain Forum Borchwerf Haven van Antwerpen: betrouwbare partner in uw supply chain Luc Arnouts, Chief Commercial Officer Gemeentelijk Havenbedrijf Antwerpen Widely connected to the fore and hinterland

Nadere informatie

Een kijkje achter de schermen bij Mercedes-Benz dealer ROGAM Onze mensen maken het verschil

Een kijkje achter de schermen bij Mercedes-Benz dealer ROGAM Onze mensen maken het verschil RIJNMOND REGIONAAL ZAKENMAGAZINE JAARGANG 31 NUMMER 2 MAART/APRIL 2014 Een kijkje achter de schermen bij Mercedes-Benz dealer ROGAM Onze mensen maken het verschil Het is de attitude die beter bij Rotterdamse

Nadere informatie

Binnenvaart, de vlotste verbinding tussen havens en hun hinterland!?

Binnenvaart, de vlotste verbinding tussen havens en hun hinterland!? Binnenvaart, de vlotste verbinding tussen havens en hun hinterland!? Eddy Bruyninckx CEO Gemeentelijk Havenbedrijf 20 jaar Promotie Binnenvaart Vlaanderen 11 oktober 2012 De binnenvaartverbindingen van

Nadere informatie

MV2 en de toekomst van de haven Een alternatieve visie op Rotterdam

MV2 en de toekomst van de haven Een alternatieve visie op Rotterdam MV2 en de toekomst van de haven Een alternatieve visie op Rotterdam Gérard Brockhoff Adstrat Adstrat Consulting, 1 Skyline Rotterdam, Ronald Tilleman Havenvisie 2050 (concurrentiepositie) Waarom is Rotterdamse

Nadere informatie

Sinds jaar en dag wordt (bijna) alles wat we op het eiland kunnen kopen per schip en later met het vliegtuig naar het eiland gebracht.

Sinds jaar en dag wordt (bijna) alles wat we op het eiland kunnen kopen per schip en later met het vliegtuig naar het eiland gebracht. Het is zo vanzelfsprekend dat er etenswaren in de winkelschappen liggen, dat er televisies, kleding en boormachines te koop zijn. Vrijwel ieder product dat we op het eiland kunnen kopen heeft een lang

Nadere informatie

Samenvatting ... 7 Samenvatting

Samenvatting ... 7 Samenvatting Samenvatting... Concurrentie Zeehavens beconcurreren elkaar om lading en omzet. In beginsel is dat vanuit economisch perspectief een gezond uitgangspunt. Concurrentie leidt in goed werkende markten tot

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Melding Schip 2.0

Informatiebijeenkomst Melding Schip 2.0 Informatiebijeenkomst Melding Schip 2.0 Iwan van der Wolf Algemeen Directeur Service Connector Melding Schip 2.0 Programma 19 januari 2016 Amsterdam 15:00-15:10 Welkom Iwan van der Wolf, Algemeen Directeur

Nadere informatie

Bijeenkomst logistiek knooppunt Oss Havenbedrijf Rotterdam 22/07/2010

Bijeenkomst logistiek knooppunt Oss Havenbedrijf Rotterdam 22/07/2010 Bijeenkomst logistiek knooppunt Oss Havenbedrijf Rotterdam 22/07/2010 Samenstelling Aanwezig namens logistieke regio Oss Jan van Erp Logistiek Platform Oss Eric Nooijen - Osse Overslag Centrale Hans Pepers

Nadere informatie

Meer waarde uit tweede deel Supply Chain

Meer waarde uit tweede deel Supply Chain Reportage Voor contract manufacturer Solectron in Rosmalen is logistiek meer dan alleen het in verzenden van in opdracht gemaakte producten. In toenemende mate vragen klanten om ook andere, meer complexe

Nadere informatie

Bijlage persmap 21 maart 2013: Verzelfstandigd Havenbedrijf Amsterdam kan van start

Bijlage persmap 21 maart 2013: Verzelfstandigd Havenbedrijf Amsterdam kan van start Bijlage persmap 21 maart 2013: Verzelfstandigd Havenbedrijf Amsterdam kan van start Directie Havenbedrijf Amsterdam NV Dertje Meijer Dertje Meijer, Chief Executive Officer (CEO) Havenbedrijf Amsterdam

Nadere informatie

Scheepsbouw in de Delta Sterk in Techniek en Logistiek. Sjef van Dooremalen 12 maart 2012

Scheepsbouw in de Delta Sterk in Techniek en Logistiek. Sjef van Dooremalen 12 maart 2012 Scheepsbouw in de Delta Sterk in Techniek en Logistiek Sjef van Dooremalen 12 maart 2012 1 Inhoud 1. Sterk in de Cluster 2. Belangrijk in de Delta 3. Voorop in kennis en innovatie 4. Logistiek en Techniek

Nadere informatie

GATEWAY TO EUROPE. Sophisticated transport network of roads, railways, and canals with seamless access to important markets and production centres.

GATEWAY TO EUROPE. Sophisticated transport network of roads, railways, and canals with seamless access to important markets and production centres. Sophisticated transport network of roads, railways, and canals with seamless access to important markets and production centres. GATEWAY TO EUROPE BRUSSELS 1h PARIS 1h30 LONDON 2h30 AMSTERDAM 3h CARGO

Nadere informatie

Visie op Windenergie en solar Update 2014

Visie op Windenergie en solar Update 2014 Visie op Windenergie en solar Update 2014 De vooruitzichten voor hernieuwbare energie zijn gunstig Succes hangt sterk af van de beschikbaarheid van subsidies Naast kansen in Nederland kan de sector profiteren

Nadere informatie

De kracht van de Delta! Uitdagingen die de toekomst van de Delta gaan vormgeven. Bart Kuipers

De kracht van de Delta! Uitdagingen die de toekomst van de Delta gaan vormgeven. Bart Kuipers De kracht van de Delta! Uitdagingen die de toekomst van de Delta gaan vormgeven Bart Kuipers Hoe kan het dat delta s zoals die van de Rijn en Schelde of de Yangzi delta met Shanghai nu al zeven eeuwen

Nadere informatie

Back-up procedure. Melding Schip Haven van Rotterdam. Bezoek Schip. Contact. Het Port Community System (PCS) is niet beschikbaar

Back-up procedure. Melding Schip Haven van Rotterdam. Bezoek Schip. Contact. Het Port Community System (PCS) is niet beschikbaar 4 Melding Schip Haven van Rotterdam System Interface Web Interface De procedure is generiek. Het Port Community System (PCS) is niet beschikbaar Hoe te handelen tijdens de storing? U dient zelf te controleren

Nadere informatie

AviAtion Logistics 2011-2012

AviAtion Logistics 2011-2012 AviAtion Logistics 2011-2012 T TECHNIEK Aviation Logistics 2011-2012 Aviation Logistics: Slimme organisatie op de grond en in de lucht. De luchtvaart is een dynamische wereld. Het op vluchtschema laten

Nadere informatie

Geachte minister, locoburgemeester, wethouder, geachte gasten,

Geachte minister, locoburgemeester, wethouder, geachte gasten, Toespraak Dertje Meijer, CEO Havenbedrijf Amsterdam NV Ondertekening Havenmeesterconvenant 21 maart 2013 Een waardevolle haven Geachte minister, locoburgemeester, wethouder, geachte gasten, Wat een bijzonder

Nadere informatie

Bio Base Europe Innovation & Training for the bio-based economy

Bio Base Europe Innovation & Training for the bio-based economy Biopark Terneuzen Duurzame havens Bio Base Europe Innovation & Training for the bio-based economy Terneuzen Diepgang 12,50 meter Oppervlakte circa 2100 ha Ports of Vlissingen and Terneuzen Vlissingen Diepgang

Nadere informatie

MAASVLAKTE 2 IN GEBRUIK

MAASVLAKTE 2 IN GEBRUIK MAASVLAKTE 2 IN GEBRUIK LESBRIEF VOORTGEZET ONDERWIJS ONDERBOUW OPDRACHTEN DE ROTTERDAMSE HAVEN GROEIT! Heel veel goederen die we gebruiken komen uit het buitenland. Het grootste deel komt via de haven

Nadere informatie

AVANS HOGESCHOOL. Nies Rijnders Manager of Centre of Expertise for Sustainable Business

AVANS HOGESCHOOL. Nies Rijnders Manager of Centre of Expertise for Sustainable Business Economische opgave Internationalisering - Kennis: wat gebeurt daar? - Verzoek van het bedrijfsleven uit de Osse Haven: logistieke hub - Internationale bedrijven naar Oss - Platform om andere partijen te

Nadere informatie

WELKOM IN DE WERELD VAN DHL

WELKOM IN DE WERELD VAN DHL WELKOM IN DE WERELD VAN DHL DHL in Nederland De ruim 10.000 medewerkers van DHL in Nederland zijn vanuit meer dan 50 vestigingen en met meer dan 4.500 voertuigen alle Nederlanders van dienst, daarbij gebruik

Nadere informatie

zeeland seaports ...en het belang van het spoor Dick Gilhuis Commercieel Directeur 15 februari 2012

zeeland seaports ...en het belang van het spoor Dick Gilhuis Commercieel Directeur 15 februari 2012 zeeland seaports...en het belang van het spoor Dick Gilhuis Commercieel Directeur 15 februari 2012 Inhoud 1. Overslag 2011 zeevaart 2. Modal split 3. Herkomst en bestemming 4. Spoorinfrastructuur 5. Transittijden

Nadere informatie

CONSTANT ONDERHANDEN WERK ZORGT VOOR STABIELE DOORLOOPTIJDEN

CONSTANT ONDERHANDEN WERK ZORGT VOOR STABIELE DOORLOOPTIJDEN CONSTANT ONDERHANDEN WERK ZORGT VOOR STABIELE DOORLOOPTIJDEN Klanten verwachten tegenwoordig een grotere leverbetrouwbaarheid, tegen lagere kosten, met betere kwaliteit en dat allemaal tegelijk. Diegenen

Nadere informatie

Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie

Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie Institute for Aerospace Maintenance Maastricht (IAMM) Kennis als wapen in mondiale concurrentie 11 december 2014 Het project EUregio Life Cycle Costing (EULC2) is mede mogelijk gemaakt door bijdragen van

Nadere informatie

Rabobank Cijfers & Trends

Rabobank Cijfers & Trends Kappers In de kappersbranche kunnen de volgende bedrijfstypen worden onderscheiden: zelfstandigen zonder personeel, zzp ers (ondernemers die minder dan 32 uur per week in het kappersbedrijf werkzaam zijn)

Nadere informatie