Onderzoek Rapport. Hogeschool Rotterdam

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Onderzoek Rapport. Hogeschool Rotterdam 10-4-2015"

Transcriptie

1 2015 Onderzoek Rapport Hogeschool Rotterdam

2 Community of Practice (CoP) Future Mobility Parkeergarages voor zelfsturende auto s Onderzoek rapport Auteurs: Bons, Arjan Elkoubaï, Nasser Lee, Chu Him Vreugdenhil, Jochem Wolters, Marika Project: Parkeergarages voor zelfsturende auto s Projectperiode: Februari 2015 Juli 2015 Onderwijsinstelling: Hogeschool Rotterdam Opdrachtgever: Community of Practice Future Mobility Hogeschool Rotterdam 1

3 Inhoudsopgave 1: Inleiding Achtergrondinformatie De opdracht Locatie parkeergarage Realisatie parkeergarage Gevolgen voor het straatbeeld Afmetingen Hellingbaan Rijbaan Bufferruimte in en uitrit Wet en Regelgeving parkeergarages Handreiking meten en rekenen luchtkwaliteit Brandveiligheid Randbeveiliging Het gebruik van de zelfsturende auto s Autodelen Aandachtspunten De volgende stap Literatuurlijst Bijlage 1: bepalen soort parkeergarage Bijlage 2: Afmetingen Bijlage 3: Afmetingen Bijlage 4: Afmetingen

4 1: Inleiding In dit hoofdstuk is de kerninformatie voor deze opdracht gegeven. Door het lezen van deze kerninformatie wordt duidelijk door wie en waarom de opdracht wordt uitgevoerd en wat de opdracht inhoudt. 1.1 Achtergrondinformatie Begin 2015 krijgt de Community of Practice (CoP) Future Mobility langzamerhand vorm. In dit expertiseprogramma werkt de Hogeschool Rotterdam samen met het bedrijfsleven en diverse overheden. Studenten van onder andere EAS en IGO doen onderzoeken, onder leiding van de lector en diverse experts. Het eerste concrete onderzoek voor studenten van IGO richt zich op het toekomstige gebruik van parkeervoorzieningen. Stel dat de auto in de toekomst zelf stuurt. Dan word je voor de deur afgezet, en vindt de auto zelf zijn plek. Naar verwachting zal dat zijn in een stalling en niet meer op straat. Wat betekent dit voor de inrichting van de buitenruimte, en voor de stallingen? Dit PI-project daagt de studenten uit om vanuit dit toekomstperspectief terug te kijken naar wat we nu al anders kunnen of moeten doen. 1.2 De opdracht Voor het onderzoek begon is er binnen de Community of Practice (CoP) Future Mobility twee onderzoeksvragen opgesteld: Welke invloed heeft de opkomst van de zelfsturende auto op de parkeervoorzieningen, zowel op straat als in stallingen? Hoe kan een stalling er uitzien als er geen mensen meer hoeven in of uit te stappen? Na enkele weken onderzoek is op basis van deze twee onderzoeksvragen en overleg een hoofdvraag opgesteld: Hoe kunnen de opdrachtnemers, 5 leerlingen van de Hogeschool Rotterdam in samenwerking met studenten van het RDM Autotechniek, binnen 20 weken een adviesrapport opstellen voor een parkeergarage voor zelfsturende auto s waarbij aan de behoefte van de opdrachtgever wordt voldaan maar wel tegen zo laag mogelijke kosten en kapitaalgebruik, daarbij rekening houdend met de vier invalshoeken: Logistiek, economie, bouwkunde en facilitair management. In dit onderzoeksrapport worden de onderzoeksresultaten van de afgelopen 10 weken weergegeven. 3

5 2.0 Locatie parkeergarage Waar kan de parkeergarage gerealiseerd worden? Het concept waarbij werknemers vervoerd worden door niet persoonsgebonden auto s, zal een ruimtelijke vertaling moeten hebben die zich vestigd op een gunstig en centrale locatie. Doordat dit concept een pilot wordt, zal het ingekaderd worden tot het gebied van Den Haag naar. De gebruikers zullen dus in dit gebied wonen en werken. Het belangrijkste voor de ligging van de parkeer garage is: Centraal gelegen, de zelf sturende auto s moeten zowel Den Haag als Rotterdam snel kunnen bereiken. Het is belangrijk dat de garage NIET gemakkelijk voor personen toegankelijk HOEFT te zijn, het zou dus niet slim zijn om een dergelijk garage in het centrum van de stad te plaatsen. De grondprijs is hier niet alleen relatief duur, maar logistiek gezien heeft een ligging in het centrum ook geen meerwaarde. Een auto die van centrum Rotterdam naar centrum Den Haag zou moeten gaan, zou nu dan een drukke centrum eerst moeten passeren voordat deze zich op een hoofdweg kan begeven. Inafbeelding 2.0 zijn de gebieden Rotterdam en Den Haag omcirkeld, ook zijn de gebieden hiertussen omkaderd door een rode rechthoek. Afbeelding 2.0: Regiokaart van Rotterdam en Den Haag, bron: Het is niet slim om een parkeergarage voor zelfsturende auto s in het centrum te plaatsen, echter zou het nog steeds gemakkelijk bereikbaar moeten zijn. De garage zou in de zones moeten liggen die net buiten het centrum zijn, zoals de zones die steeds met een lichtere tint zijn aangeven op de kaart. Een ander belangrijk punt is dat de parkeergarages bereikbaar moeten zijn voor de tegenovergestelde stad, een garage in Den Haag zou dus bereikbaar voor auto s in Rotterdam moeten zijn. Dit betekend simpelweg dat de garages in de buitenzone richting de tegenoverstelde stad moeten richten. 4

6 Afbeelding 2.1: Regiokaart van Den Haag, bron: Voor Den Haag betekent het dat de parkeergarage, zoals in de kaart afbeelding 2.1, dat de parkeer garage in de buurt van Wateringen, Rijswijk, Voorburg, Nootdorp en Haagoord. De parkeergarages zouden dus gemakkelijk toegankelijk moeten zijn voor de zelfsturende auto s. Een concept die toegankelijkheid ook hoog in het vaandel heeft staan, zijn de P+R parkeergelegenheden. Het verschil tussen deze twee concepten is vooral het feit dat P+R wel een persoongebonden concept is, echter passen de locaties hierdoor niet minder bij ons concept. In de regio van Den Haag zijn er 2 grote P+R terreinen: P+R Hoornwijck, een P+R die zeer centraal gelegen is, waarbij toegang tot de snelwegen vrijwel direct is. Een grote pluspunt is dat direct via de A13 naar richting Rotterdam gereden kan worden, tevens is het ook mogelijk om via de A4 Den Haag binnen te komen via de snelweg. P+R station Ypenburg, zoals de P+R Hoornwijck is deze ook erg goed bereikbaar via de snelweg, waarbij er direct toegang is tot Den Haag via de A12. Een minpunt is echter dat er een klein stukje gereden moet worden om op de A13 te komen die richting Rotterdam gaat. Als de parkeergarage voor zelfsturende auto s dus in Den Haag geplaatst moet worden, dan zou het erg gunstig zijn om deze te plaatsen op het kavel waar P+R Hoornwijck staat. 5

7 Afbeelding 2.2: Regiokaart van Den Haag, bron: Voor Rotterdam betekent het dat de garage vlakbij de gebieden Schipluiden, Schiedam, Oude Leende en Rotterdam the Hague Airport moeten zitten. Deze zijn ook omcirkeld in de afbeelding hieronder. Zoals bij regio Den Haag is er ook bij regio Rotterdam gekeken naar de P+R terreinen, hierbij zijn de volgende 2 het meest geschikt: P+R Meijersplein, een terrein die goed bereikbaar is vanaf de snelwegen via de N209 en de N471, waarbij deze P+R direct ligt aan de N471. Via de provenciale wegen kunnen de zelfsturende auto s via de A13 en A20 zowel Den Haag als Rotterdam makkelijk bereiken. P+R Melanchtonweg, dit terrein ligt niet ver van meijersplein vandaag. Echter is het wat moeilijker toegankelijk omdat het wat verder ligt van de provenciale weg (N471). Bij een parkeergarage in Rotterdam zal er dus gekozen worden voor een plaatsing van de garage op het kavel van de P+R Meijersplein. Deze is namelijk toegankelijker dan het stukje grond op de Melanchtonweg. Voor beide steden zijn er dus potentiële en gunstige locaties bepaald, de vraag nu is waar de parkeergarage geplaatst moet worden. Er zijn nu 3 opties die uitgevoerd kunnen worden: De garage komt in regio Den Haag, hierbij is een groot nadeel dat de zelfsturende auto s ver moeten reizen om in Rotterdam te zijn; De garage komt in regio Rotterdam, hierbij is een groot nadeel dat de zelfsturende auto s ver moeten reizen om in Den Haag te zijn; Er komt een garage in zowel Den Haag als Rotterdam, hierdoor zijn beide steden goed toegankelijk en kunnen de auto s efficiënt van garages wisselen wanneer dit nodig is. 2.1 Realisatie parkeergarage Waar kan de parkeergarage gerealiseerd worden? De parkeergarage, of liever de parkeergarages, kunnen het beste in Meijersplein en Hoornwijck gerealiseerd worden. Deze 2 garages zullen dan goed bereikbaar zijn en kunnen efficiënt dienen als opvanggarage voor auto s die in het andere gebied moeten blijven dan waar ze vandaan kwamen. 6

8 3.0 Gevolgen voor het straatbeeld Wat zijn de gevolgen voor het straatbeeld bij toepassing van een garage voor zelfsturende auto s? Traditionele garages zijn vaak erg saai qua uiterlijk, deze zijn namelijk puur bedoeld om een auto te parkeren/stallen. Echter zijn er ook uitzonderingen zoals de parkeergarage ontworpen door Zaha Hadid. Afbeelding 3.0: Parking Garage proposal by Zaha Hadid, Miami Van buitenaf is het helemaal niet duidelijk dat de inhoud van het gebouw een parkeergarage is. Echter is dit echt een prachtig beeld dat het straatbeeld upgrade. De parkeergarage voor zelfstuderende auto s zou dus een saai en uitgesproken gebouw kunnen zijn, of juist een iconisch gebouw zijn. Het zou vanzelfsprekend zijn dat het gebouw iconisch moet zijn, doordat het een primeur is dat er een parkeergarage voor zelfsturende auto s gemaakt wordt. Echter moet het esthetische plaatje van het gebouw niet lijden onder de functionaliteit, dit staat namelijk bovenaan op het lijstje van prioriteiten. Een derde optie is het ondergronds realiseren van de parkeergarage, hierdoor heeft het gebouw geen effect op het straatbeeld. Dit zou echter niet bij het concept passen doordat het een iconisch gebouw moet worden voor voorbijgangers. Wat zin de gevolgen voor het straatbeeld bij toepassing van een garage voor zelfsturende auto s? De locatie van deze garages zal langs een provinciale weg en een snelweg liggen, dit betekent dus dat de garage snel opvalt langs deze uitgerekte wegen. Het gebouw zal dus een groot effect hebben op het beeld langs de snelweg. Mede dankzij haar iconische functie moet het gebouw dus een herkenbaar uiterlijk krijgen dat niet storend is voor de weggebruiker op deze wegen. 7

9 4.0 Afmetingen Wat zijn de standaard afmetingen van een auto waarmee de afmetingen van de parkeergarage worden bepaald volgens NEN2443? In NEN2443:2013 staan de afmetingen van een gemiddelde auto, aan de hand van deze afmetingen wordt de parkeergarage gedimensioneerd. De parkeergarage die in dit project wordt ontworpen wordt niet gebruikt door normale auto s. De zelfsturende auto is kleiner dan een normale auto daarom zal de parkeergarage anders gedimensioneerd zijn. Voertuigkenmerk NEN2443 Lengte 4,88 Breedte zonder spiegels 1,83 Hoogte 1,73 Aantal assen 2 Aantal wielen 4 Wielbasis 2,77 Draaicirkel 11,58 Hoe worden de afmetingen van een normale auto omgerekend naar een zelfsturende auto zo dat deze gebruikt kunnen worden voor het dimensioneren van de parkeergarage? De afmetingen van de normale auto zijn gebruikt voor het dimensioneren van de parkeergarage norm. Er zit een verhouding tussen de afmetingen van de auto en de minimale doorrijbreedte, hoogte, draaicirkel, parkeervakken en dergelijke. Aan de hand van deze verhouding worden de afmetingen van de te ontwerpen parkeergarage bepaald. Afbeelding 4.0: parkeervoorzieningen begrippen 8

10 4.1 Hellingbaan Afbeelding 4.1: Hellingbaan Overgangshelling is maximaat de helft van de toegestane helingspercentage. Stallingsgarage 24% Niet openbare garage 20% Openbare garage 14% Openbare garage (d humy-heling) 15% Tabel 4.0: Hellingpercentage per type parkeergarage (NEN2443:2013 hoofdstuk 5.4.2) Afbeelding 4.2: beschadigingspunten 9

11 4.2 Rijbaan De afmeting van een rechte rijbaan is gemeten tussen de redresseerstroken of optakelvrije zone. Deze breedtes zijn ook toepasbaar op een rechte hellingbaan. Type garage Rijbaan Afmeting Openbare garage Rijbaan voor één richtingsverkeer 2,75 meter Rijbaan voor twee 5,5 meter richtingsverkeer Stalling/niet openbare garage Rijbaan voor twee richtingsverkeer 5 meter Afbeelding 4.3: rijbaanbreedte Afbeelding 4.4: Afmetingen 10

12 Gebogen rijbaan Type parkeergarage Tussen twee rijbanen Tussen personen auto en constructie 1 meter 0,5 meter Afbeelding 4.5: Gebogen rijbaan Bochten met een binnenstraat groter dan 10 meter moeten een rijbaan hebben van 4,45 meter bij eenrichtingsverkeer en 3,95 meter bij twee richtingsverkeer. Afbeelding 4.6: 11

13 S-bochten Afbeelding 4.7 Afbeelding

14 Parkeervak Afbeelding 4.9: parkeervakstrook Langsparkeren Afbeelding 4.11: Langsparkeren De afmetingen van de parkeervakken, parkeerwegen en parkeerstroken zijn afhankelijk van het gebruik. Type parkeergarage Afmeting parkeervak Openbaar gebruik Intensief gebruik 2,5 meter breed Niet intensief gebruik 2,4 meter breed Niet openbaar/stallinggarage Intensief gebruik 2,30 meter breed Bijlage 2 t/m 4 overzicht van verschillende afmetingen 13

15 4.3 Bufferruimte in en uitrit Maat gevend is het aantal voertuigen per uur. Bufferruimte inrit Type garage Stallinggarage Niet openbaar Openbaar Bufferruimte uitrit Type garage Stallinggarage Niet openbaar Openbaar Afmeting X X 5 meter Afmeting 5 meter 5 meter 6 meter Afbeelding 4.12: Bufferruimte 14

16 5.0 Wet en Regelgeving parkeergarages Aan het bouwen parkeergarages zijn wetten, eisen en normen verbonden. Er moet voldaan worden aan deze onderdelen om een veilige constructie te krijgen. In dit hoofdstuk worden al deze wetten en eisen, die van toepassing zijn op een parkeergarage, beschreven en toegelicht. Onderwerpen die aan bod komen zijn: Eisen vanuit Bouwbesluit Eisen vanuit NEN normen Constructieve eisen Vanuit het Bouwbesluit zijn eisen gesteld voor onder andere ventilatie en brandveiligheid. Ventilatie is nodig in verband met de ongewenste productie van koolmonoxide (CO), koolwaterstoffen, stikstofoxiden, lood- en zwavelverbindingen, benzeen of warmte, rook en vocht. Een parkeergarage dient altijd minimaal geventileerd te worden, omdat ook stilstaande auto s benzeen emissies veroorzaken. Het systeem moet zo ontworpen zijn, dat er in het geval van brand en rookontwikkeling voldoende ventilatie beschikbaar is om de parkeergarage rookvrij te houden (Henri Bontenbal, 2010). Vanuit het Bouwbesluit wordt gesteld dat de ventilatiecapaciteit bij permanent ventileren minimaal m 3 /s per m 2 (drie liter per seconde per vierkante meter vloeroppervlak) moet bedragen, bepaald volgens NEN 1087: Hiervan mag alleen worden afgeweken als er gebruik wordt gemaakt van een CO/LPG detectiesysteem of bij het gebruik van een in- en uitrijdregeling voor kleinere garages. De norm van CO-concentratie van 120 ppm mag niet worden overschreden. Het aantonen dat op een andere wijze aan de gestelde eisen wordt voldaan (gelijkwaardigheid), kan via een CFD-berekening (Computation Fluid Dynamics). Om de vanuit het bouwbesluit geëiste ventilatiecapaciteit te behalen, kan er gebruik worden gemaakt van natuurlijke of mechanische ventilatie. Natuurlijke ventilatie Bij natuurlijke ventilatie laten de gevels voldoende reine lucht door. Daarbij gelden volgens NEN 2443 de volgende randvoorwaarden: Ten minste twee tegenover elkaar staande wanden moeten buitenwanden zijn en voorzien zijn van niet afsluitbare openingen; De tegenover elkaar staande buitenwanden, waarin niet voor lucht afsluitbare openingen voorkomen, mogen voor ten minste twee zijden van de garage niet meet dan 54 meter van elkaar zijn verwijderd; De laagste vloer van de garage mag ten hoogste 1,30 meter onder het maaiveld zijn gelegen; De binnenwanden mogen voor de ventilatie geen beperking opleveren, te berekenen volgens NEN1087; 15

17 5.1 Handreiking meten en rekenen luchtkwaliteit In de handreiking meten en rekenen luchtkwaliteit (ministerie van VROM, Den Haag, juli 2007) staat dat er geen extra toetsing hoeft plaats te vinden indien de parkeergarage is ontworpen conform NEN 2443 "Parkeren en stallen van personenauto's op terreinen en in garages" en indien de maatregelen zijn uitgevoerd die beschreven staan in de algemene maatregelen van bestuur (AmvB s): Besluit inrichtingen voor motorvoertuigen milieubeheer; Besluit horeca-, sport-, en recreatie-inrichtingen milieubeheer; Besluit woon- en verblijfsgebouwen milieubeheer; Besluit opslag- en transportbedrijven milieubeheer. Deze maatregelen luiden: Bij een mechanische ventilatie in een parkeergarage met tenminste 20 parkeerplaatsen, die deel uitmaakt van de inrichting: Zijn de aanzuigopeningen ten behoeve van de ventilatie aangebracht: a. in een verkeersluwe omgeving of, indien dat niet mogelijk is, op tenminste 5 m boven het straatniveau, en b. buiten de beïnvloeding van de uitblaasopeningen"; Wordt de uit de parkeergarage afgezogen lucht verticaal uitgeblazen op ten minste 5 m boven het straatniveau of, indien binnen 25 m van de uitblaasopening een gebouw is gelegen met een hoogste daklijn die meer dan 5 m boven het straatniveau is gelegen, ten minste boven de hoogste daklijn van dat gebouw en bedraagt de snelheid van de uitgeblazen lucht, gemeten bij de rand van de uitblaasopening, ten minste 10 m/s en ten hoogste 15 m/s. 5.3 Brandveiligheid Gebouwen dienen aan een vereist niveau van brandveiligheid te voldoen welke is vastgelegd in de Nederlandse bouwregelgeving. Het Bouwbesluit is onderdeel van deze regelgeving. Het besluit stelt prestatie eisen aan de brandwerendheid met betrekking tot het bezwijken van de hoofddraagconstructie, oftewel onderdelen van de constructie die bij bezwijken aanleiding geven tot instorting. De eisen zijn gebaseerd op een zogeheten standaardbrand: dat is een fictieve, gemodelleerde brand. Het Bouwbesluit stelt daarnaast ook eisen ten aanzien van het voorkomen van brand, de verdere verspreiding en ontwikkeling van brand en rook, het vluchten en het bestrijden van brand. Onderdeel hiervan is de weerstand tegen branddoorslag en brandoverslag (WBDBO). 5.4 Randbeveiliging De aanwezigheid van randbeveiliging voor personen wordt volgens afdeling 2.3 van het Bouwbesluit als volgt omschreven: "Een vloer heeft bij een rand een niet beweegbare afscheiding als die rand meer dan 1 m hoger ligt dan een aansluitende vloer, het aansluitende terrein of het aansluitende water." Dit geldt niet ter plaatse van de aansluiting van de vloer op trappen en hellingbanen. De hoogte van de randbeveiliging moet minimaal 1 meter zijn, gemeten vanaf de bovenzijde van de vloer. 16

18 6.0 Het gebruik van de zelfsturende auto s Zelfsturende auto s zijn een relatief nieuw en wereldwijd fenomeen. Op dit moment is de zelfsturende auto bezig aan een opmars. 6.1 Autodelen Voordat een zelfsturende auto ingezet kan worden moet er een systeem komen dat mensen op elk moment van de dag en voor elk gewenste tijdsduur een zelfsturende auto laat gebruiken. Hieruit is er onderzoek gedaan naar verschillende manieren om dit te kunnen realiseren en wij zijn opgekomen bij het principe Autodelen. Waarschijnlijk de beste definitie van autodelen is een systeem dat mensen in staat stelt om lokaal beschikbare auto s te huren op elk gewenst moment en voor elke tijdsduur. Autodelen verschilt dus van traditionele autoverhuur, waarbij de klant de auto dient op te halen bij het verhuurbedrijf en de auto doorgaans alleen per dag kan huren. Autodelen verschilt ook van leasen, omdat een leaseauto niet wordt gedeeld in het dagelijks gebruik. Tot slot verschilt autodelen van taxidiensten in de zin dat een autodeler de auto zelf bestuurt. (Frenken, 2013) Deze manier kan ook als vervanger gezien worden voor de OV en het brengt veel voordelen met zich mee voor de gebruiker: Het gebruik van zelfsturende auto s is goedkoper dan het bezitten van een eigen auto wanneer deze weinig gebruikt wordt. Het is een aantrekkelijk alternatief voor mensen die geen auto hebben en af een toe tegen dure prijzen een auto huren. Zelfsturende auto s maken efficiënter gebruik van schaarse parkeerruimte. De deuren van een zelfsturende auto hoeven niet open na het parkeren waardoor de parkeervlakken een kleiner oppervlak nodig hebben. Zelfsturende oplaadbare auto s zijn milieuvriendelijker. Het rijden op elektriciteit i.p.v. benzine of diesel zorgt voor minder CO₂ uitstoot. Menselijk fouten speelt geen factor meer wanneer auto s zelf rijden. Hierdoor zullen er in potentie veel minder ongelukken en dus gewonden en doden zijn. Ook neemt de filedruk af. Afbeelding 6.0: Autodelen 17

19 6.2 Aandachtspunten Wat kost opladen? Het opladen van de auto s is niet gratis hiervoor zijn er ook kosten aan verbonden. Voor het voorzien van stroom moet je een laadabonnement afsluiten om van publieke laadpalen gebruik te mogen maken. Zo n laadpas kost je ongeveer 7 euro per maand. Wat de stroom kost die je afneemt, is afhankelijk van het gehanteerde tarief van de laadpaalleverancier en hoeveelheid stroom dat een auto nodig heeft. Fysieke installatiecheck De laadpallen moeten natuurlijk ook geïnstalleerd en geplaatst worden in de garages. Een uitgebreid installatierapport wordt door Cofely opgeleverd. Dit kost je 250,- (ex. btw) Wanneer banden vervangen? Een elektrische auto heeft weinig onderhoud nodig. Ze hebben geen versnellingsbak, er hoeft geen motorolie in, je hoeft geen bougies te wisselen. En aangezien alleen de bewegende delen slijten, zijn dat bij een elektrische auto vooral de banden en de remmen. Dat betekent dat je ook op onderhoudskosten bespaart. De vaste kosten bestaan uit wegenbelasting, verzekering en het lidmaatschap voor de ANWB zijn wederom gunstiger voor de elektrische auto omdat deze wegenbelastingvrij is Ook als de banden nog voldoende profiel hebben kunnen ze wel beschadigd zijn of door veroudering droogtescheurtjes vertonen. Het rubber van de band droogt namelijk uit door zonlicht, blootstelling aan de buitenlucht, Uv-straling en hoge temperaturen. Na zo'n 6 jaar is het dan ook verstandig om de band te vervangen, ook als er nog voldoende profiel op zit. voor de remblokken: tussen en Km (maar om de km nakijken) Om de risico te verlagen maken wij de keuze om de banden om de 4 jaar te vervangen ongeacht ze niet of wel beschadigd zijn. De remblokken worden om de km vervangen. Verantwoordelijkheid Wie is verantwoordelijk als bestuurder en technologie samen de auto besturen? De studie richt zich op de wisselwerking tussen slimme auto s en slimme infrastructuur. Het is ook nog niet duidelijk over wat voor soort zelfsturende auto het gaat: een zelfstandige robotauto, zoals de Google car, of een coöperatieve auto die communiceert met andere auto s en de weg? Bron: ANWB 18

20 7.0 De volgende stap Voor de informatie in dit rapport is er op verschillende vlakken onderzoek naar gedaan op basis van onze opleiding achtergrond. Met deze informatie moeten we ons nu gaan richten op het daadwerkelijk laten zien van resultaten door de juiste beslissingen te maken. Dit rapport helpt ons om verder te werken tot een eindproduct. De volgende stap is het: Ontwerpen van de garage na resultaat ontwerpwedstrijd. Bouwlogistiek organiseren. Inrichting van de garage. Het financiële plaatje Deze punten zullen naar voren komen in het eindrapport, dit onderzoek rapport geeft ons de mogelijkheid om verder te kunnen werken op de punten dat hierboven worden vermeld. 19

21 Literatuurlijst Regiokaarten Den Haag en Rotterdam Foto garage Zaha Hadid Kosten opladen: https://www.anwb.nl/premieberekenen/autoverzekering Regelgeving: 20

22 Bijlage 1: bepalen soort parkeergarage 21

23 Bijlage 2: Afmetingen 22

24 Bijlage 3: Afmetingen 23

25 Bijlage 4: Afmetingen 24

Community of Practice (CoP) Future Mobility

Community of Practice (CoP) Future Mobility Parkeergarages voor zelfsturende auto s Batenburg Mechatronica: Best in Class 1 Parkeergarages voor zelfsturende auto s Onderzoeksrapport Auteurs: Bons, Arjan 0850813 Elkoubaï, Nasser 0864366 Lee, Chu

Nadere informatie

Brandveiligheid van grote natuurlijk geventileerde parkeergarages

Brandveiligheid van grote natuurlijk geventileerde parkeergarages Brandveiligheid van grote natuurlijk geventileerde parkeergarages ir. B. Kersten, LBP Raadgevend ingenieursbureau te Nieuwegein Opgericht in 1970 Momenteel ca. 60 medewerkers 1 Inhoud Wat is een natuurlijk

Nadere informatie

Regionale Commissie Bouwen en Infrastructuur Regio Haaglanden

Regionale Commissie Bouwen en Infrastructuur Regio Haaglanden Regionale Commissie Bouwen en Infrastructuur Regio Haaglanden Brandveiligheid in automatische (ondergrondse) parkeergarages Jan Brekelmans Veiligheidsregio Haaglanden November 2009 Versie 5 november 2009

Nadere informatie

Onderbouw. Brandveiligheidseisen ONDERBOUW. Om voor optoppen in aanmerking te komen moet een woongebouw aan

Onderbouw. Brandveiligheidseisen ONDERBOUW. Om voor optoppen in aanmerking te komen moet een woongebouw aan 3 Onderbouw Om voor optoppen in aanmerking te komen moet een woongebouw aan een aantal voorwaarden voldoen. Het is belangrijk dat het gebouw in goede bouwkundige staat verkeert, gunstig gelegen is en dat

Nadere informatie

VERKEERSONTSLUITING VAN DER HORST VASTGOEDINITIATIEF B. V.

VERKEERSONTSLUITING VAN DER HORST VASTGOEDINITIATIEF B. V. VERKEERSONTSLUITING PLAN HART VAN GRAVE VAN DER HORST VASTGOEDINITIATIEF B. V. Adviesbureau Omega Groevenbeeklaan 6 3881 LP Putten The Netherlands t. +31 (0)341 27 97 74 (office) m. +31 (0)6 145 169 96

Nadere informatie

VENTILATIE-ENERGIE IN PARKEERGARAGES

VENTILATIE-ENERGIE IN PARKEERGARAGES ECN-C--05-035 VENTILATIE-ENERGIE IN PARKEERGARAGES R. Schuitema MAART 2005 Verantwoording Dit rapport is verschenen in opdracht van de Dienst Milieu en Bouwtoezicht (DMB) van de Gemeente Amsterdam. De

Nadere informatie

BRANDVEILIGHEID EN VLUCHTWEGEN

BRANDVEILIGHEID EN VLUCHTWEGEN BRANDVEILIGHEID EN VLUCHTWEGEN VOORWOORD Dit document is opgesteld als klein onderzoek ten behoeve van een technische verdieping voor het eigen ontwerp. Mijn ontwerp bestaat uit een hoogbouw toren voor

Nadere informatie

Branden in parkeergarages Problematiek

Branden in parkeergarages Problematiek 18 oktober 2008 Preventiemaatregelen in ondergrondse parkeergarages Nu en in de toekomst Branden in parkeergarages Problematiek Brandende auto produceert veel warmte en rook - Stijgend gebruik van kunststoffen

Nadere informatie

Rookbeheersing. Rookbeheersingsystemen regelgeving en randvoorwaarden. Ronald Driessens. rookbeheersingsdeskundige

Rookbeheersing. Rookbeheersingsystemen regelgeving en randvoorwaarden. Ronald Driessens. rookbeheersingsdeskundige Rookbeheersing Rookbeheersingsystemen regelgeving en randvoorwaarden Ronald Driessens rookbeheersingsdeskundige Inhoud presentatie Rookbeheersing: Wat is rookbeheersing? Wanneer wordt het toegepast? Waaruit

Nadere informatie

Brandveiligheidsadvies Gelijkwaardigheid

Brandveiligheidsadvies Gelijkwaardigheid Gelijkwaardigheid Parkeerkelder Engelenhof Putstraat te Sittard Opdrachtgever: Maasbilt bv Europalaan 26 6199AB Maastricht-Airport Betreft: Projectnummer: Object: Gelijkwaardige brandveiligheid 15 243

Nadere informatie

ADVIES. Pagina 1 van 6. Adviescommissie praktijktoepassing brandveiligheidsvoorschriften. Secretariaat info@adviescommissiebrandveiligheid.

ADVIES. Pagina 1 van 6. Adviescommissie praktijktoepassing brandveiligheidsvoorschriften. Secretariaat info@adviescommissiebrandveiligheid. ADVIES Registratienummer: Betreft: Adviesaanvraag upgrade tweede vluchtmogelijkheid of enkele vluchtroute op galerij Trefwoorden: Verbouw, handhaving, zorgplicht, vluchtroute, beschermde route, enkele

Nadere informatie

WAND, BINNEN, NIET DRAGENDE, MONTAGEWAND, GIPSPLATEN (attest, productcertificaat)

WAND, BINNEN, NIET DRAGENDE, MONTAGEWAND, GIPSPLATEN (attest, productcertificaat) WAND, BINNEN, NIET DRAGENDE, MONTAGEWAND, GIPSPLATEN (attest, productcertificaat) BRL 1003 "Niet dragende -binnenwanden" (2003-12) BRL 2212 "Montage van systeemwanden en/of systeemplafonds" (2000-01) Beschouwde

Nadere informatie

ATRIA EN HET BOUWBESLUIT

ATRIA EN HET BOUWBESLUIT ATRIA EN HET BOUWBESLUIT Veiligheidsregio Haaglanden 11-09-2006 Inleiding Onder een atrium wordt verstaan een wel of niet besloten ruimte welke zich over een aantal verdiepingen uitstrekt. Deze vorm van

Nadere informatie

Even voorstellen. Marcel Veenboer

Even voorstellen. Marcel Veenboer Even voorstellen Marcel Veenboer Even voorstellen Werkterrein planontwikkeling bij bouw en verbouw gelijkwaardigheidsvraagstukken brandoverslag ondersteuning bij brandveilig gebruik De werking van gelijkwaardigheid

Nadere informatie

ADVIES. Beschrijving. Pagina 1 van 5. Adviescommissie Praktijktoepassing brandveiligheidsvoorschriften. Postbus 1819 3000 BV Rotterdam

ADVIES. Beschrijving. Pagina 1 van 5. Adviescommissie Praktijktoepassing brandveiligheidsvoorschriften. Postbus 1819 3000 BV Rotterdam ADVIES Registratienummer: 1302-1 Betreft: Parkeren onder galerij woongebouw Trefwoorden: Parkeren onder galerij, rookvrije vluchtroute, niet-besloten ruimte : Status: Definitief Beschrijving Het project

Nadere informatie

Johanna Westerdijkplein, Den Haag

Johanna Westerdijkplein, Den Haag 115 Johanna Westerdijkplein, Den Haag AANGENAAM WERKEN Op een van de mooist herontwikkelde locaties in Den Haag staat het moderne kantoorgebouw Poseidon, een naam die de aanwezigheid van water verraadt.

Nadere informatie

Atria en brandveiligheid

Atria en brandveiligheid AKOESTIEK EN BOUWFYSICA LAWAAIBEHEERSING MILIEUTECHNOLOGIE BRANDVEILIGHEID Atria en brandveiligheid ir J.J. Mertens Zoetermeer Mook Düsseldorf Parijs Londen www.peutz.nl Aan de orde komen wat zijn kenmerken

Nadere informatie

Onderwerpen. Parkeerventilatie. Overdrukventilatie. Certificering. Regelgeving Stuwkrachtventilatie CFD berekeningen. Regelgeving Overdruksystemen

Onderwerpen. Parkeerventilatie. Overdrukventilatie. Certificering. Regelgeving Stuwkrachtventilatie CFD berekeningen. Regelgeving Overdruksystemen Onderwerpen Parkeerventilatie Regelgeving Stuwkrachtventilatie CFD berekeningen Overdrukventilatie Regelgeving Overdruksystemen Certificering Regelgeving Bouwbesluit NEN 2443:2000 Brandveiligheideisen

Nadere informatie

Brandveiligheid Beperking van het uitbreidingsgebied van brand en rook

Brandveiligheid Beperking van het uitbreidingsgebied van brand en rook Brandveiligheid Beperking van het uitbreidingsgebied van brand en rook Ruud van Herpen 15 9 2014 1 Wie ben ik Ruud van Herpen MSc. FIFireE : Technisch directeur, Nieman Raadgevende Ingenieurs Fellow Fire

Nadere informatie

Kavelpaspoort kavel 4 Afmeting 100 meter bij 63,75 meter Oppervlak 6375 m2

Kavelpaspoort kavel 4 Afmeting 100 meter bij 63,75 meter Oppervlak 6375 m2 paspoort kavel 4 Afmeting 100 meter bij 63,75 meter Oppervlak 6375 m2 4 5 Bebouwing Maximaal totaal bruto vloeroppervlak 4.000 m2 volgens NEN 2580. Ondergrondse ruimten worden niet meegerekend bij de bepaling

Nadere informatie

Veiligheidsventilatiesystemen (rookbeheersing)

Veiligheidsventilatiesystemen (rookbeheersing) Veiligheidsventilatiesystemen (rookbeheersing) door Daniek de Jager EVEN VOORSTELLEN Daniek de Jager Exiss BV Senior Consultant Integrale veiligheid Rookbeheersingsdeskundige CFD onderzoek Opname en inspectie

Nadere informatie

STAPPENPLAN BEOORDELING BRANDVEILIGHEID volgens Bouwbesluit 2012 UTILITEITSGEBOUWEN. Kenmerk: 2013-R-V1.2

STAPPENPLAN BEOORDELING BRANDVEILIGHEID volgens Bouwbesluit 2012 UTILITEITSGEBOUWEN. Kenmerk: 2013-R-V1.2 STAPPENPLAN BEOORDELING BRANDVEILIGHEID volgens Bouwbesluit 2012 UTILITEITSGEBOUWEN Kenmerk: 2013-R-V1.2 Datum rapport : Opdrachtgever : Project nummer : Behandeld door : Opmerking : STAPPENPLAN BEOORDELING

Nadere informatie

Rook- en Warmte Afvoer installaties

Rook- en Warmte Afvoer installaties Rook- en Warmte Afvoer installaties VBE Themabijeenkomst 2 juni 2010 Introductie P.T.J.M. (Peter) Janssen RSE Senior projectleider brandbeveiliging R2B Inspecties B.V. Docent Avans+ en Haagse Hogeschool

Nadere informatie

parkeren in en op gebouwen

parkeren in en op gebouwen Jasper Felsch 9238575 Pieter Omlo 9620935 parkeren in en op gebouwen Inhoud parkeergarages afmetingen constructie toegankelijkheid veiligheid automatisch parkeren Parkeergarage/Parkeerdak Door het toenemende

Nadere informatie

- Bouwregelgeving en werkelijke brandveiligheid - VEILIG VLUCHTEN BIJ BRAND

- Bouwregelgeving en werkelijke brandveiligheid - VEILIG VLUCHTEN BIJ BRAND - Bouwregelgeving en werkelijke brandveiligheid - VEILIG VLUCHTEN BIJ BRAND Ir. A.J. (Abeltje) Tromp abeltje.tromp@efectis.com www.efectis.nl 1 VEILIG VLUCHTEN BIJ BRAND Doel presentatie: o Verdieping

Nadere informatie

ANWB M&S/Klantkennis/Onderzoek contactpersoon Sylvia van Ewijk telefoon 088 269 87 46 mobiel 06 128 20 153

ANWB M&S/Klantkennis/Onderzoek contactpersoon Sylvia van Ewijk telefoon 088 269 87 46 mobiel 06 128 20 153 n ANWB BV, Den Haag. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enigerlei wijze,

Nadere informatie

Nieuwbouw Parkeergarage Amphia Ziekenhuis Breda Gebruiksventilatie

Nieuwbouw Parkeergarage Amphia Ziekenhuis Breda Gebruiksventilatie 1.1.1.1 3 Nieuwbouw Parkeergarage Amphia Ziekenhuis Breda Gebruiksventilatie Deerns Nederland BV Rijswijk, 31-01-2014 HOMEPAGE www.deerns.nl PROJECTNUMMER 160.00812.00.0001 STATUS DOCUMENTCODE DEFINITIEF

Nadere informatie

Welkom bij: Brandveilig bouwen en verbouwen

Welkom bij: Brandveilig bouwen en verbouwen Welkom bij: Brandveilig bouwen en verbouwen Niels van de Pol of Wim Verburg, SBR Initiatief van: Mogelijk gemaakt door: Initiatief van: BouwLokalen Regionale kennisoverdracht op tien locaties Actuele onderwerpen

Nadere informatie

WAND, BINNEN, DRAGEND, CELLENBETON, BLOKKEN BLOKELEMENTEN of PANELEN (attest, productcertificaat)

WAND, BINNEN, DRAGEND, CELLENBETON, BLOKKEN BLOKELEMENTEN of PANELEN (attest, productcertificaat) WAND, BINNEN, DRAGEND, CELLENBETON, BLOKKEN BLOKELEMENTEN of PANELEN (attest, productcertificaat) BRL 1008 "Dragende binnen- en buitenwanden" (2003-12) Beschouwde afdelingen van het Bouwbesluit afdeling

Nadere informatie

Prisma bedrijvenpark. Bedrijvenschap Hoefweg BEDRIJVENSCHAP HOEFWEG

Prisma bedrijvenpark. Bedrijvenschap Hoefweg BEDRIJVENSCHAP HOEFWEG S&Z Office Services t.a.v. de heer J. Sörensen Loire 6 2911 HD Nieuwerker aan den IJssel Afdeling BEDRIJVENSCHAP HOEFWEG Postbus 45 2665 ZG Bleiswijk Nadere informatie Belinda Rozendaal Telefoon (079)

Nadere informatie

Basisprincipe inzake regelgeving brandveiligheid gevelconstructies.

Basisprincipe inzake regelgeving brandveiligheid gevelconstructies. Basisprincipe inzake regelgeving brandveiligheid gevelconstructies. Voor gevels en wanden van kantoorgebouwen kunnen brandwerendheidseisen gelden om branddoorslag en/of brandoverslag te voorkomen. De weerstand

Nadere informatie

STAPPENPLAN BEOORDELING BRANDVEILIGHEID (voor nieuwbouw utiliteitsgebouwen, op hoofdlijnen, volgens bouwbesluit 2012 versie 1.0)

STAPPENPLAN BEOORDELING BRANDVEILIGHEID (voor nieuwbouw utiliteitsgebouwen, op hoofdlijnen, volgens bouwbesluit 2012 versie 1.0) STAPPENPLAN BEOORDELING BRANDVEILIGHEID (voor nieuwbouw utiliteitsgebouwen, op hoofdlijnen, volgens bouwbesluit 2012 versie 1.0) Dit stappenplan biedt ontwerpers een richtlijn om te komen tot een brandveilig

Nadere informatie

Gelderland-Zuid Nijnnegen. reg.nr.: BM/JJ^} procesverantw.:^^ 2 2 AUG 2013. clnr.;'>.iii'.: afycuaan: Onderwerp Bestemmingspian Stadsbrug -1 -

Gelderland-Zuid Nijnnegen. reg.nr.: BM/JJ^} procesverantw.:^^ 2 2 AUG 2013. clnr.;'>.iii'.: afycuaan: Onderwerp Bestemmingspian Stadsbrug -1 - Nijnnegen reg.nr.: BM/JJ^} procesverantw.:^^ Gemeente Afdeling Stadsontwikkeling T.a.v. dhr. MuntjeweriT PB9105 6500 HG NIJMEGEN clnr.;'>.iii'.: afycuaan: )MEN 2 2 AUG 2013 NIJME:GEN Prof. Bellefroidstraat

Nadere informatie

Beschouwde afdelingen van het Bouwbesluit afdeling artikel; leden

Beschouwde afdelingen van het Bouwbesluit afdeling artikel; leden DAKISOLATIE, THERMISCHE (attest, productcertificaat) BRL 1309 "Thermische isolatie voor platte of hellende daken op een onderconstructie in combinatie met een gesloten dakbedekkingssysteem" (2004-01) BRL

Nadere informatie

Gelijkwaardige maatregel

Gelijkwaardige maatregel Besluit van Gedeputeerde Staten van Limburg Gelijkwaardige maatregel Activiteitenbesluit uitblaasopening parkeergarage Center Court Site Chemelot, deelinrichting Chemelot Research & Business Campus te

Nadere informatie

fundamentele verbetering voor grondgebonden woningbouw

fundamentele verbetering voor grondgebonden woningbouw fundamentele verbetering voor grondgebonden woningbouw KanaalBreedPlaat gecertificeerd KOMO HET BESTE VAN TWEE WERELDEN De KanaalBreedPlaat combineert het beste van de kanaalplaatvloer en de breedplaatvloer.

Nadere informatie

Joost van Dijk HCPS bv. Namens VEBON afdeling rookbeheersing. praktijkdag parkeergarages' 12 juni 2013 STELLING

Joost van Dijk HCPS bv. Namens VEBON afdeling rookbeheersing. praktijkdag parkeergarages' 12 juni 2013 STELLING Joost van Dijk HCPS bv Namens VEBON afdeling rookbeheersing STELLING Is een parkeergarage ontworpen volgens de eisen genoemd in het bouwbesluit 2012 brandveiliger dan een parkeergarage ontworpen volgens

Nadere informatie

WAND, BUITEN, DRAGEND, CELLENBETON, BLOKKEN BLOKELEMENTEN of PANELEN (attest, productcertificaat)

WAND, BUITEN, DRAGEND, CELLENBETON, BLOKKEN BLOKELEMENTEN of PANELEN (attest, productcertificaat) WAND, BUITEN, DRAGEND, CELLENBETON, BLOKKEN BLOKELEMENTEN of PANELEN (attest, productcertificaat) BRL 1008 "Dragende binnen- en buitenwanden" (2003-12) Beschouwde afdelingen van het Bouwbesluit afdeling

Nadere informatie

Met een bereikbare stad Bereik je meer

Met een bereikbare stad Bereik je meer Met een bereikbare stad Bereik je meer Een plan om bezoekers op een aantrekkelijke manier naar de Zwolse binnenstad te trekken; met initiatieven op het gebied van parkeren. Voorwoord Een bereikbare stad

Nadere informatie

Groeien door samenwerken

Groeien door samenwerken Samenwijs en verder Hoe kan het onderwijs een bijdrage leveren aan de duurzame maatschappelijke innovatie vanuit het concept Samenwijs? Roeland Hogt (Automotive, RDM CoE, Kenniscentrum RDM, ACE) Ism Ans

Nadere informatie

Uitwerking van oplossingen m.b.t. herinrichting

Uitwerking van oplossingen m.b.t. herinrichting Bijlage 2 straten Uitwerking van oplossingen m.b.t. herinrichting In deze bijlage zijn principe-oplossingen uitgewerkt, waarin door herinrichting van straten ruimte wordt gecreëerd voor extra parkeerplaatsen.

Nadere informatie

Brandveiligheid in parkeergarages

Brandveiligheid in parkeergarages Inhoud Reglementering Normen Technische invulling Ontwerpmethodiek Voorbeeldproject - Ontwerp Inhoud Reglementering Normen Technische invulling Ontwerpmethodiek Voorbeeldproject - Ontwerp Voorbeelden van

Nadere informatie

Verslag 2 e informatieavond

Verslag 2 e informatieavond Verslag 2 e informatieavond Projectnaam RP1217 Herinrichting Lekkerbeetjenlaan Opdrachtgever gemeente Vught Projectnummer T1133HA1 Contactpersoon de heer G. Franssen Documentnummer T1133HA1_140403 BV04

Nadere informatie

Een parkeergarage realiseren is steeds vaker een onderdeel van integraal verkeersbeleid.

Een parkeergarage realiseren is steeds vaker een onderdeel van integraal verkeersbeleid. Parkeergarages Een parkeergarage realiseren is steeds vaker een onderdeel van integraal verkeersbeleid. specten als locatie, capaciteit, tariefstelling en gemiddelde parkeertijd hangen immers sterk met

Nadere informatie

ROCKWOOL BRANDOVERSLAG REKENTOOL

ROCKWOOL BRANDOVERSLAG REKENTOOL ROCKWOOL BRANDOVERSLAG REKENTOOL Om snel een inschatting te maken van het risico op brandoverslag bij industriële hallen kunt u de ROCKWOOL brandoverslag Rekentool gebruiken. Hiermee kan de benodigde brandwerendheid

Nadere informatie

Bouwbesluit Toetsing BB 2012

Bouwbesluit Toetsing BB 2012 Projectnummer : Datum : Tekening: Versie : Opdrachtgever : Nijverheidsweg te Heemstede BG PR6304 2 juni 205 v.0 AG architecten bv d.d. 26 mei 205 gemaakt door: RDG Bouwbesluit Toetsing BB 202 ijverheidsweg

Nadere informatie

DAKBEDEKKING, BAANVORMIG (attest, productcertificaat, procescertificaat)

DAKBEDEKKING, BAANVORMIG (attest, productcertificaat, procescertificaat) DAKBEDEKKING, BAANVORMIG (attest, productcertificaat, procescertificaat) BRL 1511 "Baanvormige dakbedekkingssystemen." "Deel 1: Algemene bepalingen" (2004-09) "Deel 2: Specifieke bepalingen voor dakbedekkingssysteme

Nadere informatie

Colt Ventilatie en Rookbeheersing in parkeergarages. Brandveiligheid

Colt Ventilatie en Rookbeheersing in parkeergarages. Brandveiligheid Colt Ventilatie en Rookbeheersing in parkeergarages Brandveiligheid Ventilatie en Rookbeheersing in parkeergarages COLT EN ROOKBEHEERSING Het grootste gevaar bij brand is de rook en hitte die vrijkomen.

Nadere informatie

TE KOOP. Patrijsplantsoen 3 2496 MC te 'S-GRAVENHAGE. Vraagprijs 250.000,- k.k. Van Oosterom en Verhagen

TE KOOP. Patrijsplantsoen 3 2496 MC te 'S-GRAVENHAGE. Vraagprijs 250.000,- k.k. Van Oosterom en Verhagen TE KOOP Patrijsplantsoen 3 2496 MC te 'S-GRAVENHAGE Vraagprijs 250.000,- k.k. Van Oosterom en Verhagen Vestiging Rijswijk Willemstraat 27 2282 CB Rijswijk t (070) 399 51 41 e info@ovmak.nl Den Haag Ypenburg

Nadere informatie

BusVision. Is Nederland klaar voor elektrisch busvervoer? Nico van Egmond 15 april 2014

BusVision. Is Nederland klaar voor elektrisch busvervoer? Nico van Egmond 15 april 2014 BusVision Is Nederland klaar voor elektrisch busvervoer? Nico van Egmond 15 april 2014 Wie is Alliander, Liandon, Alliander Mobility Services De rol van Alliander Opportunity Laden Laadmethoden Opportunity

Nadere informatie

Tekst: Cees van de Sande

Tekst: Cees van de Sande Het lijkt zo vanzelfsprekend als we zeggen dat klaslokalen zijn gemaakt om optimaal te kunnen leren. Helaas is dat niet altijd het geval. Het klimaat in klaslokalen kan zelfs een negatief effect op de

Nadere informatie

Datum: maandag 06 juli 2015. Kenmerk: Epemawei, Ysbrechtum

Datum: maandag 06 juli 2015. Kenmerk: Epemawei, Ysbrechtum Meldpunt Veilig Verkeer Analyse en zienswijze Meldpunt Veilig Verkeer http://www.meldpuntveiligverkeer.nl Kenmerk: Epemawei, Ysbrechtum Datum: maandag 06 juli 2015 Rol Veilig Verkeer Nederland Veilig Verkeer

Nadere informatie

evenementenlocatie Ossenmarkt

evenementenlocatie Ossenmarkt evenementenlocatie Ossenmarkt Evenementen in de stad Groningen Groningen is een bruisende en leefbare stad met een ruim en gevarieerd aanbod aan evenementen. Dit aanbod is zowel binnen, in de vele theaters,

Nadere informatie

Dakkapellen Door H. Koelemij (TNO Bouw)

Dakkapellen Door H. Koelemij (TNO Bouw) Dakkapellen Door H. Koelemij (TNO Bouw) Algemeen Belangrijkste functie van een dakkapel is het creëren van extra leefruimte in een woning. De dakkapel wordt geplaatst op een hellend dak. wat is het verschil?

Nadere informatie

1/29/2016 Future Mobility. Essay. Roald Brink Lectoraal Vraagstuk B. Egeter / A. Westerduin IGOLIT01C

1/29/2016 Future Mobility. Essay. Roald Brink Lectoraal Vraagstuk B. Egeter / A. Westerduin IGOLIT01C 1/29/2016 Future Mobility Essay Roald Brink Lectoraal Vraagstuk B. Egeter / A. Westerduin IGOLIT01C Een autonoom verkeerssysteem is geen nabije toekomst Dagelijks maken miljoenen reizigers gebruik van

Nadere informatie

aardgas tank ik bij DATS 24 www.dats24.be CNG aardgas voor voertuigen De slimme ecomobiele toekomst is vandaag Transitiebrandstof

aardgas tank ik bij DATS 24 www.dats24.be CNG aardgas voor voertuigen De slimme ecomobiele toekomst is vandaag Transitiebrandstof CNG aardgas voor voertuigen CNG betekent letterlijk samengeperst natuurlijk gas en is eenvoudigweg de samengeperste variant van het aardgas dat we kennen voor huishoudelijk gebruik. CNG is al een tijdje

Nadere informatie

planconcept ideeënprijsvraag Zo Wil Ik Wonen

planconcept ideeënprijsvraag Zo Wil Ik Wonen planconcept ideeënprijsvraag Zo Wil Ik Wonen 1. Strategisch kader Hoe wordt een betaalbare, duurzame woning ontwikkelt met een maximale betrokkenheid van de koper. Gemeenten willen onderscheidende projecten,

Nadere informatie

Parkeerplan Gent 2020. 30-09-2013 Themacommissie Parkeren

Parkeerplan Gent 2020. 30-09-2013 Themacommissie Parkeren Parkeerplan Gent 2020 30-09-2013 Themacommissie Parkeren Deel 2: onderzoeksfase vergelijkend onderzoek 2 Deel 2: onderzoeksfase vergelijkend onderzoek Werkwijze - Stap 1 desk research - Stap 2 van longlist

Nadere informatie

Minder emissies, betere bereikbaarheid. Afscheid Frans v.d. Steen, 26 juni 2014 Huib van Essen, manager Verkeer, CE Delft

Minder emissies, betere bereikbaarheid. Afscheid Frans v.d. Steen, 26 juni 2014 Huib van Essen, manager Verkeer, CE Delft Minder emissies, betere bereikbaarheid Afscheid Frans v.d. Steen, 26 juni 2014 Huib van Essen, manager Verkeer, CE Delft CE Delft Onafhankelijk, not-for-profit consultancy, opgericht in 1978 Ca. 40 medewerkers

Nadere informatie

Discussienota mogelijkheden opladen elektrische auto s

Discussienota mogelijkheden opladen elektrische auto s Discussienota mogelijkheden opladen elektrische auto s Inleiding Aanleiding Er komen wekelijks vragen over het opladen van elektrische auto s binnen. Dit zijn grotendeels verzoeken om nog meer oplaadpalen

Nadere informatie

ONDERZOEK VOOR BOUWTECHNIEK

ONDERZOEK VOOR BOUWTECHNIEK ONDERZOEK VOOR BOUWTECHNIEK Onderzoek naar de combinatie tussen geluidswerende maatregelen en ventilatie- en brandeisen voor woningbouw op geluidsbelaste locaties Dit onderzoek is bedoeld om een probleem

Nadere informatie

Memo. M. van Kordelaar. M. Corsel

Memo. M. van Kordelaar. M. Corsel Memo Aan: M. van Kordelaar CC: Van: M. Corsel Datum: 22 september 2015 Pagina: 1 van 4 Betreft: Prins Hendriklaan 28-30 Inleiding Op de Prins Hendriklaan 28-30 vindt een ontwikkeling plaats. In de bestaande

Nadere informatie

Ketenanalyse: Parkeren met of zonder parkeerdetectie- en verwijssysteem

Ketenanalyse: Parkeren met of zonder parkeerdetectie- en verwijssysteem Ketenanalyse: Parkeren met of zonder parkeerdetectie- en CO2 Prestatieladder Ketenanalyse parkeerdetectie- en Datum: 10-01-2015 Versie:5 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 1. Inleiding... 3 1.1 Vaststellen

Nadere informatie

Brandveilig ontwerp en uitvoering van industriële gebouwen

Brandveilig ontwerp en uitvoering van industriële gebouwen Source: SRI Charleroi S. Eeckhout, Senior Hoofdadviseur Departement Technisch Advies en Consultancy 1 Inhoud Wetgeving Toepassingsdomein Klassering (A/B/C) Compartimentsgrootte Structurele elementen Type

Nadere informatie

Integrale brandveiligheid toegelicht. Louis Cleef ROCKWOOL B.V.

Integrale brandveiligheid toegelicht. Louis Cleef ROCKWOOL B.V. Integrale brandveiligheid toegelicht Louis Cleef ROCKWOOL B.V. 1 Inhoud presentatie ROCKWOOL Group Trends Visie op de bouwregelgeving Kwaliteit in de gebouwde omgeving De ROCKWOOL Group De ROCKWOOL Group

Nadere informatie

Brandpreventie. Werk nr. 2010-057 Datum: 15-09-2014 HOOFDGEBOUW (2014)

Brandpreventie. Werk nr. 2010-057 Datum: 15-09-2014 HOOFDGEBOUW (2014) Brandpreventie Project: Werk nr. 2010-057 Datum: 15-09-2014 Camping Oranjezon HOOFDGEBOUW (2014) Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Algemeen Hoofdstuk 2 Indeling brandcompartimenten Hoofdstuk 3 Indeling beschermde

Nadere informatie

groot brandcompartiment, handhaving, spiegelsymmetrie, WBDBO

groot brandcompartiment, handhaving, spiegelsymmetrie, WBDBO ADVIES Registratienummer: 1103 Betreft: Trefwoorden: WBDBO bedrijfspand Vastgesteld d.d.: 31 januari 2011 Status: groot brandcompartiment, handhaving, spiegelsymmetrie, WBDBO Definitief Postbus 30941 2500

Nadere informatie

ONDERZOEK LUCHTKWALITEIT

ONDERZOEK LUCHTKWALITEIT ONDERZOEK LUCHTKWALITEIT Centrumplan Vlijmen Gemeente Heusden Opdrachtgever: Contactpersoon: Gemeente Heusden Mevrouw W. Broeders Documentnummer: 20121253, D01 Datum: mei 2013 Auteur: Projectleider: De

Nadere informatie

Notitie. : Stichting Ouderenhuisvesting Rotterdam : P.R. Beaujean Datum : 12 oktober 2007 : M. Zieltjens Onze referentie : 9S6248.01/N0003/902610/Nijm

Notitie. : Stichting Ouderenhuisvesting Rotterdam : P.R. Beaujean Datum : 12 oktober 2007 : M. Zieltjens Onze referentie : 9S6248.01/N0003/902610/Nijm Notitie Aan : Stichting Ouderenhuisvesting Rotterdam Van : P.R. Beaujean Datum : 12 oktober 2007 Kopie : M. Zieltjens Onze referentie : 9S6248.01/N0003/902610/Nijm Betreft : Luchtkwaliteitsonderzoek Tiendhove

Nadere informatie

Duurzame dienstmobiliteit. Geert Biesemans directeur voertuigencentrum

Duurzame dienstmobiliteit. Geert Biesemans directeur voertuigencentrum Duurzame dienstmobiliteit Geert Biesemans directeur voertuigencentrum Nood aan verduurzaming externe factoren opwarming van de aarde stijgende prijs en eindigheid brandstoffen binnen koolstofeconomie fiscaliteit

Nadere informatie

Reconnecting Rotterdam Port Samenvatting

Reconnecting Rotterdam Port Samenvatting Reconnecting Rotterdam Port Samenvatting Aart de Koning, april 2010 De aanleiding: de concurrentiepositie van de haven van Rotterdam staat onder druk De haven van Rotterdam is altijd sterk verankerd geweest

Nadere informatie

Druk is de stuwende kracht per oppervlakte eenheid die de lucht nodig heeft om te circuleren. Er zijn 3 soorten druk

Druk is de stuwende kracht per oppervlakte eenheid die de lucht nodig heeft om te circuleren. Er zijn 3 soorten druk Wat is lucht? Lucht is een gas wat hier op aarde essentieel is voor alle leven. Het is een mix van verschillende gassen, meestal in dezelfde samenstelling en verhouding, en waarin N stikstof en O2 zuurstof

Nadere informatie

beleid remtestinrichtingen

beleid remtestinrichtingen beleid remtestinrichtingen In dit document wordt een toelichting gegeven omtrent de toepassing en plaatsing van remtestinrichtingen. Dit document is informatief van aard en wordt gezien als een groeidocument.

Nadere informatie

deskundig adviseur Zoek een De NOVB stuurde de redactie van PARKEER24 een Position

deskundig adviseur Zoek een De NOVB stuurde de redactie van PARKEER24 een Position brandveiligheid en parkeergarages: verschillende opties mogelijk, 1 ding is zeker: Zoek een deskundig adviseur De NOVB stuurde de redactie van PARKEER24 een Position Paper over Brandveiligheid van Parkeergarages.

Nadere informatie

Overzicht wijzigingen handboek PKVW Nieuwbouw (NB) 2011 01 juni 2011

Overzicht wijzigingen handboek PKVW Nieuwbouw (NB) 2011 01 juni 2011 Eis Versie 2008 Versie 2011 Argumentatie S4 Wijkontsluiting Is een eis Is een aanbeveling. In de praktijk bleken er teveel voorbeelden te zijn van anders ontworpen wijken en wijkontsluitingen. Omdat de

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag > Retouradres Postbus 30941 2500 GX Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Rijnstraat 8 Postbus 30941 2500 GX Den Haag www.vrom.nl Betreft Beantwoording

Nadere informatie

fundamentele verbetering voor woningbouw

fundamentele verbetering voor woningbouw fundamentele verbetering voor woningbouw KanaalBreedPlaat gecertificeerd KOMO Het beste van twee werelden De KanaalBreedPlaat combineert het beste van de kanaalplaatvloer en de breedplaatvloer. De KanaalBreedPlaat

Nadere informatie

Artikel 2:5. Burgemeester en wethouders van Gouda. Gelet op de Algemene Plaatselijke Verordening Gouda 2009, verder te noemen APV 2009; besluiten:

Artikel 2:5. Burgemeester en wethouders van Gouda. Gelet op de Algemene Plaatselijke Verordening Gouda 2009, verder te noemen APV 2009; besluiten: Artikel 2:5 1. Burgemeester en wethouders van Gouda Gelet op de Algemene Plaatselijke Verordening Gouda 2009, verder te noemen APV 2009; besluiten: Gelet op het bepaalde in artikel 2:5 APV Gouda 2009 ten

Nadere informatie

VEILIG OP WEG met uw caravan, bagagewagen of trailer

VEILIG OP WEG met uw caravan, bagagewagen of trailer VEILIG OP WEG met uw caravan, bagagewagen of trailer BANDEN VOOR RECREATIEVOERTUIGEN VOLOP S In het voorjaar en de zomer halen veel Nederlanders hun caravan, bagagewagen, paardentrailer of boottrailer

Nadere informatie

Brand in een garage. www.belfor.com www.belfor.nl www.belfor-technology.nl. Mijn naam is Leo Mulder. COO van BELFOR en BELFOR Technology Nederland

Brand in een garage. www.belfor.com www.belfor.nl www.belfor-technology.nl. Mijn naam is Leo Mulder. COO van BELFOR en BELFOR Technology Nederland Brand in een garage. En dan? Mijn naam is Leo Mulder COO van BELFOR en BELFOR Technology Nederland Even voorstellen 1 De BELFOR Groep is dé specialist op het gebied van sanering na calamiteiten BELFOR

Nadere informatie

# 02. alles over parkeren

# 02. alles over parkeren PARKEER24 MAGAZINE WEBSITE DOSSIERS NIEUWSBRIEF BIJEENKOMST alles over parkeren jaargang 8 # 02 april 2013 Dossier Ziekenhuis & Parkeren: ontwerp ziekenhuisgarage meer dan een technische opgave Dossier

Nadere informatie

Rondje 400, rondje 384,18 of rondje 365,34

Rondje 400, rondje 384,18 of rondje 365,34 Rondje 400, rondje 384,18 of rondje 365,34 Door: Leon Schrage Datum: 16 januari 2006 Bron: KNSB Ik heb mijzelf menig maal afgevraagd hoe het nu zat met de snelheden die ik op de baan heb bereikt en dus

Nadere informatie

HVAC-Infobrief Toepassing van brandroosters in Nederland

HVAC-Infobrief Toepassing van brandroosters in Nederland HVAC-Infobrief: Toepassing van brandroosters in Nederland Het gebruik van brandroosters is in Nederland volledig ingeburgerd. Toch bestaan er heel wat misverstanden over de juiste toepassingen en mogelijkheden.

Nadere informatie

1.4 Veiligheidseisen bij brand. 1.4.1 Bouwbesluit. CORRECTIES v2 (2 februari 2015) bij: A.F. Hamerlinck, Brand, Zoetermeer 2010 (1e druk)

1.4 Veiligheidseisen bij brand. 1.4.1 Bouwbesluit. CORRECTIES v2 (2 februari 2015) bij: A.F. Hamerlinck, Brand, Zoetermeer 2010 (1e druk) CORRECTIES v2 (2 februari 2015) bij: A.F. Hamerlinck, Brand, Zoetermeer 2010 (1e druk) Brand 1 (Brandveiligheid) Door de vervanging van Bouwbesluit 2003 door Bouwbesluit 2012 zijn de veiligheidseisen bij

Nadere informatie

Beschouwde afdelingen van het Bouwbesluit afdeling artikel; leden

Beschouwde afdelingen van het Bouwbesluit afdeling artikel; leden VENTILATIEVOORZIENINGEN (procescertificaat) BRL 6000 Ontwerpen, installeren en beheren van installaties Deel 00 Algemeen deel (2005-11) Deel 10 Ontwerpen en installeren van ventilatievoorzieningen van

Nadere informatie

Theorie naar Praktijk

Theorie naar Praktijk Dia 1 Theorie naar Praktijk Lesmodule Mobiliteit en Locatie Deze lesmodule is op gebouwd uit verschillende Transumo projecten. Meer informatie over de projecten kunt u lezen op www.transumo.nl en transumofootprint.nl

Nadere informatie

VLOER, BEGANE GROND, COMBINATIEVLOER, BETONBALKEN en EPS- VULELEMENTEN (attest, productcertificaat)

VLOER, BEGANE GROND, COMBINATIEVLOER, BETONBALKEN en EPS- VULELEMENTEN (attest, productcertificaat) VLOER, BEGANE GROND, COMBINATIEVLOER, BETONBALKEN en EPS- VULELEMENTEN (attest, productcertificaat) BRL 0203 "Vrijdragende systeemvloeren van vooraf vervaardigd constructief beton" (2003-12) + wijzigingsblad

Nadere informatie

Beleidsnotitie. Huisvesting (buitenlandse) seizoenswerknemers

Beleidsnotitie. Huisvesting (buitenlandse) seizoenswerknemers Beleidsnotitie Huisvesting (buitenlandse) seizoenswerknemers Gemeente Houten vastgesteld door het College van burgemeester en wethouders, 24-8-2010 1 Beleidsnotitie huisvesting (buitenlandse) seizoenswerknemers

Nadere informatie

VMRG Regiobijeenkomst April 2008. Convenant Hoogbouw. Ir. Harm A.J. van Dartel

VMRG Regiobijeenkomst April 2008. Convenant Hoogbouw. Ir. Harm A.J. van Dartel VMRG Regiobijeenkomst April 2008 Convenant Hoogbouw Ir. Harm A.J. van Dartel Burj Dubai nu echt de hoogste De Burj Dubai heeft een hoogte van 629 meter bereikt. Daarmee is het momenteel de hoogste constructie

Nadere informatie

10. 11. 12. 13. 14. 15. 18.

10. 11. 12. 13. 14. 15. 18. 1. Op de fietspad en fietsstrook mogen alleen fietsers en snorfietsers rijden. 2. Alarmnummer is 112. 3. Rijbewijs is 10 jaar geldig. 4. Alle betrokkenen bij een aanrijding moeten blijven wachten. (Plaats

Nadere informatie

Resultaten onderzoek Verduurzaming Wagenpark gemeente

Resultaten onderzoek Verduurzaming Wagenpark gemeente Resultaten onderzoek Verduurzaming Wagenpark gemeente 1. Achtergrond Uit de klimaatvoetafdruk zoals dat voor het jaar 2013 is opgesteld, bleek dat de klimaatvoetafdruk van de gemeente Utrechtse Heuvelrug

Nadere informatie

Onderzoek luchtkwaliteit aanpassingen kruisingen Laan van Malkenschoten

Onderzoek luchtkwaliteit aanpassingen kruisingen Laan van Malkenschoten Onderzoek luchtkwaliteit aanpassingen kruisingen Laan van Malkenschoten Gemeente Apeldoorn Postbus 9033 7300 ES Apeldoorn Contactpersoon: De heer J. Vermeij Apeldoorn, 18 april 2011 Uitvoerder: H. IJssel

Nadere informatie

firesafety Testimonial Parts Express - Vianen

firesafety Testimonial Parts Express - Vianen firesafety Testimonial Parts Express - Vianen De uitdaging: 20.000 m 2 ongecompartimenteerd qua vuurlast gelijkwaardig aan 1000 m 2 Parts Express flexibel en toekomstbestendig met Rockwool isolatie Begin

Nadere informatie

Parkeergarage De Appelaar, iets geleerd?

Parkeergarage De Appelaar, iets geleerd? Parkeergarage De Appelaar, iets geleerd? VEBON 2011 Alle rechten voorbehouden. Alle auteursrechten en databankrechten ten aanzien van deze uitgave worden uitdrukkelijk voorbehouden. Deze rechten berusten

Nadere informatie

Infobrief Landelijke regels voor Brandveiligheid toegelicht :

Infobrief Landelijke regels voor Brandveiligheid toegelicht : Infobrief 4: Normen over brandwerend doorvoeren van ventilatiekanalen In infobrief 3 werd een start gemaakt met het behandelen van de normen op het gebied van het brand- cq. rookwerend doorvoeren van leidingen,

Nadere informatie

Sweepmaster 900 / 980 R Voor comfortabel en stofvrij vegen, binnen en buiten

Sweepmaster 900 / 980 R Voor comfortabel en stofvrij vegen, binnen en buiten Reinigingstechniek Bedrijfsreiniging Sweepmaster 900 / 980 R Voor comfortabel en stofvrij vegen, binnen en buiten Zit-veegzuigmachines met een oppervlakterendement tot m 2 /h Perfect vegen snel en schoon

Nadere informatie

Elektrisch rijden is de toekomst

Elektrisch rijden is de toekomst Elektrisch rijden is de toekomst Duurzaam onderweg in Rotterdam www.rotterdam.nl/elektrischrijden Elektrisch rijden neemt een vlucht. Er rijden steeds meer elektrische voertuigen rond. Een positieve ontwikkeling

Nadere informatie

Binnenopstelling 2061 - Amsterdam. Ingang parkeersysteem P310 - Den Bosch. G63 Outdoor - Leiden. Autolift - Amsterdam

Binnenopstelling 2061 - Amsterdam. Ingang parkeersysteem P310 - Den Bosch. G63 Outdoor - Leiden. Autolift - Amsterdam Binnenopstelling 2061 - Ingang parkeersysteem P310 - Den Bosch G63 Outdoor - Leiden Autolift - B e d r i j fs b r o c h u r e º Decennia lang topkwaliteit Al veertig jaar is Aarding Parking Systems aanbieder

Nadere informatie

FireMax ZR UPDATE. Brandwerende ventilatie HOME OF OXYGEN. Tweezijdig brandwerend

FireMax ZR UPDATE. Brandwerende ventilatie HOME OF OXYGEN. Tweezijdig brandwerend UPDATE FireMax ZR Brandwerende ventilatie Tweezijdig brandwerend Beschikbaar in compacte kalfplaatsing [E(W)90] of glasplaatsing [E(W)30] Vernieuwd & esthetisch design Geschikt voor hoogbouw (tot 40 meter)

Nadere informatie