Chronische instabiliteit van de enkel

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Chronische instabiliteit van de enkel"

Transcriptie

1 Chronische instabiliteit van de enkel Een update Dr. Wim Jorissen, 24 maart 2012.

2 Recidiverende enkeldistortio s

3 Recidiverende enkeldistortio s met vaak een gevoel van instabiliteit

4 Recidiverende enkeldistortio s met vaak een gevoel van instabiliteit en de functionele beperkingen die zich naderhand ontwikkelen

5

6 Mechanische versus functionele instabiliteit Mechanische instabiliteit : anatomische factoren veroorzaken een kwetsbaarheid voor instabiliteit en trauma Functionele instabiliteit: recurrente distortio s en vaak een gevoel van instabiliteit Passieve versus functionele instabiliteit = CAI

7 Stabiliteit van de enkel Statische mechanismen Dynamische mechanismen: reflexes of the ankle joint

8 Stabiliteit van de enkel Statische mechanismen Beenderige structuren Ligamenten Gewrichtskapsel Elastische eigenschappen van de spieren Dynamische mechanismen: reflexes of the ankle joint

9 Stabiliteit van de enkel Beenderige elementen zijn het belangrijkst: Anterieure en posterieure margo Mediale en laterale malleolus

10 Stabiliteit van de enkel Risico op CAI neemt toe - bij kleinere sector - bij grotere radius Frigg, A., Frigg, R., Hintermann, B., Barg, A. & Valderrabano, V. The biomechanical influence of tibio-talar containment on stability of the ankle joint, Knee Surg Sports Traumatol Arthrosc, 2007.

11 Stabiliteit van de enkel Ligamentaire structuren Deltoid ligament mediaal opgespannen door eversie Laterale ligamenten Anterieur talofibulair ligament : inversie in plantairflexie *** Calcaneofibulair ligament : vooral inversie, ook inversie in dorsiflexie Posterieur talofibulair ligament : posterieure verplaatsing en rotatie Inferieure tibiofibulaire ligament: houdt de vork tesamen

12 Stabiliteit van de enkel Spieren Peroneus longus en brevis Tibialis posterior

13 Stabiliteit van de enkel Statische mechanismen Dynamische mechanismen: reflexes of the ankle joint Pre-activatie van de spieren Gepre-programmeerde responsen Snelle respons: peroneusspieren : 50 msec Latere respons: dijspieren : 70msec

14

15 Functionele instabiliteit: Anatomische factoren Zwakte van de peronei Propioceptieve deficits = sensorimotorische controle

16 Sensorimotorische controle: Kinesthesie Joint position sense Peroneale reactietijd Reflex: waar initiatie?

17 Proprioceptie Ankle joint complex Kapsel Ligamenten Musculotendineus Huid

18 Proprioceptie Ankle joint complex Kapsel: alleen reactie bij extremen van beweging Ligamenten Musculotendineus Huid

19 Proprioceptie Ankle joint complex Kapsel Ligamenten: experimenteel alleen beeld van CAI als ook afferente info uit spieren wordt geblokkeerd Musculotendineus Huid

20 Proprioceptie Ankle joint complex Kapsel Ligamenten Musculotendineus Huid:???

21 Proprioceptie Ankle joint complex Kapsel Ligamenten Musculotendineus: sensoren Huid

22 Golgi

23 Spier spindle

24 Sensorimotorische controle

25

26

27 ligament respons

28 ligament respons spindle respons ligament

29 α motorneuronen spierbundels spier spindle of hun afferente banen γ neuronen AJ complex

30 Coping Gedrag waarbij men zich min of meer neerlegt bij een handicap zijn strategie en eventueel zijn doelstellingen aanpast om een goed tot excellent resultaat na te streven

31 Coping versus CAI 50 % valabele vergelijking mogelijk onderliggende predisposerende verschillen lessen voor preventie lessen voor revalidatie Adam Rosen, MS, ATC & Cathleen N. Brown, PhD, ATC. Biomechanical analysis of ankle sprain copers.lower extremity review, January 2012.

32 Coping versus CAI Kinematics: verschillen in bewegingspatronen : Copers hervatten patronen die CAI vermijden CAI vertonen patronen die hen at risk houden

33 Coping versus CAI EMG : CAI vertonen hogere Peroneus longus activiteit : strategie van compensatie

34 Coping versus CAI Proprioceptie : active joint position sense CAI vertonen de grootste variabiliteit, dus fouteninterval. Copers verminderen variabiliteit naarmate het letsel ouder wordt Stabielen vertonen de kleinste variabiliteit

35 Coping versus CAI Evenwicht : Copers hebben meer tijd nodig om te stabiliseren -> oscillaties Copers vertonen meer AP oscillaties dan CAI als strategie tegen instabiliteit

36 Coping versus CAI Kracht bij eversie : Copers > CAI Copers = Stabielen Belang van revalidatie!!!

37 Coping versus CAI Laxiteit: CAI vertonen een hogere laxiteit dan copers CAI en copers zijn stijver dan normalen Effect van immobilisatie?

38 Coping versus CAI Perceptie: CAI apprecieren functie van de enkel als lager ook bij testen waar geen objectieve verschillen werden gevonden. Belang van revalidatie!!!

39 Conclusies Preventie van CAI = behandeling van primaire distortio! immobilisatie? belang van kine en fysiotherapie chirurgie?

40 Risk factors Inferior balance 2,4 Insufficient stretching 2,6 Overweight 3,9 Air cell shoes 4,3 Previous history 4,9 Sports Medicine, Arthroscopy, Rehabilitation, Therapy & Technology 2009, 1:14 doi: /

41 Behandeling (EBM) Primaire distortio: Functional support Gips af Manuele therapie Oefeningen (oa. evenwicht, stretching)

42 Diagnose!!! Anatomische documentatie Diff. diagnose

43 Behandeling (EBM) CAI: Externe steun door braces Neuromusculaire re-educatie met aandacht voor evenwicht Chirurgie Lin CW, Hiller CE, de Bie RA. Evidence-based treatment for ankle injuries: a clinical perspective. J Man Manip Ther Mar;18(1):22-8.

Sprains en Fracturen van de Enkel. Debbie Van Renterghem 19-01-2013

Sprains en Fracturen van de Enkel. Debbie Van Renterghem 19-01-2013 Sprains en Fracturen van de Enkel Debbie Van Renterghem 19-01-2013 Anatomie Complex gewricht : congruentie tibia fibula talus Mediaal en lateraal ligamentair complex Dynamische vs statische stabiliteit

Nadere informatie

Schouderinstabiliteit

Schouderinstabiliteit Schouderinstabiliteit Dr. Hans Van der Bracht www.orthopedie-web.be Opbouw Anatomie Classificaties Anamnese / KO / beeldvorming Behandeling Anterieure Schouderluxatie Posterieure schouderinstabiliteit

Nadere informatie

Posterolaterale hoek letsels

Posterolaterale hoek letsels Posterolaterale hoek letsels Dr. Peter Van Eygen 04-11-2014 CAMPUS HENRI SERRUYS Inleiding Vaak niet herkend J. Hughston: You may not have seen posterolateral corner injuries, I can assure you that they

Nadere informatie

Enkeltrauma. Onderzoek en behandeling na een inversietrauma. (door de enkel zwikken)

Enkeltrauma. Onderzoek en behandeling na een inversietrauma. (door de enkel zwikken) Enkeltrauma Onderzoek en behandeling na een inversietrauma. (door de enkel zwikken) Groningen Sport Revalidatie (sport) fysiotherapie praktijk locatie Alfa - Kardingerweg 48 9735 AH Groningen locatie Hanze

Nadere informatie

Objectiveren van functionele eigenschappen van knie-orthesen

Objectiveren van functionele eigenschappen van knie-orthesen Objectiveren van functionele eigenschappen van knie-orthesen Dr.ir. A. de Lange Fontys Paramedische Hogeschool Opleiding Podotherapie Eindhoven Inhoud 1. Conclusies 2. Functie van knie-orthesen 3. Belastingen

Nadere informatie

Doelgericht trainen van functionele stabiliteit

Doelgericht trainen van functionele stabiliteit Doelgericht trainen van functionele stabiliteit Een overzicht van de neurologische regelmechanismen Martin Moons Sportfysiotherapeut Samenvatting van de ochtendlezing en de workshops tijdens het MFT congres

Nadere informatie

10 december 2013 Pro Patria, Zoetermeer

10 december 2013 Pro Patria, Zoetermeer Sport Medisch Netwerk Zoetermeer 10 december 2013 Pro Patria, Zoetermeer Wie zijn wij? Pascal Matla Sportfysiotherapeut Corpus Activum Robert van Oosterom Sportarts MCH Haaglanden Carola Dijkers Sportarts

Nadere informatie

Acute Knie en Enkel in de huisartsenprak3jk. Huisartsendag LangeLand ziekenhuis 19 april 2011

Acute Knie en Enkel in de huisartsenprak3jk. Huisartsendag LangeLand ziekenhuis 19 april 2011 Acute Knie en Enkel in de huisartsenprak3jk Huisartsendag LangeLand ziekenhuis 19 april 2011 De acute knie Knie: anatomie Knie: anamnese Tijds3p en aard trauma (mate inwerkend geweld, rota3e vs hyperextensie

Nadere informatie

Achterste Kruisband Revalidatie Protocol (conservatief) FASE 1 (0-6 weken na het letsel)

Achterste Kruisband Revalidatie Protocol (conservatief) FASE 1 (0-6 weken na het letsel) Achterste Kruisband Revalidatie Protocol (conservatief) RPA Janssen, orthopedisch chirurg-traumatoloog (www.rpajanssen.nl) FAM Brooymans, PT, MSc, fysio-manueeltherapeut Inleiding Geïsoleerde achterste

Nadere informatie

Aanpak van acute knieletsels in de eerste lijn. Dr. Bex Steven Huisarts/sportarts KSTVV Lotto-Belisol

Aanpak van acute knieletsels in de eerste lijn. Dr. Bex Steven Huisarts/sportarts KSTVV Lotto-Belisol Aanpak van acute knieletsels in de eerste lijn Dr. Bex Steven Huisarts/sportarts KSTVV Lotto-Belisol Anatomie Anatomie Anatomie Anatomie Algemeen Goede anamnese! ontstaansmechanisme van het letsel begrijpen

Nadere informatie

Luxaties van schouder elleboog en vingers. Compagnonscursus 2012

Luxaties van schouder elleboog en vingers. Compagnonscursus 2012 Luxaties van schouder elleboog en vingers Compagnonscursus 2012 De schouder - Epidemiologie Meest gedisloceerde gewricht: NL 2000/jaar op SEH 45% van alle luxaties betreffen schouder 44% in de leeftijdsgroep

Nadere informatie

Onstabiel gevoel Last bij stappen

Onstabiel gevoel Last bij stappen Naam: Datum: Leeftijd: 37 jaar Geslacht: M/V Beroep: bediende Adres: Telefoonnummer: / Hobby: joggen, zwemmen (totaal: 3u/week) Hoofdprobleem: Onstabiel gevoel en last ter hoogte van de rechter enkel Lichaamsdiagram

Nadere informatie

Behandelingsstrategieen bij enkeldistorsies en EBP.

Behandelingsstrategieen bij enkeldistorsies en EBP. Lokk Enkel Behandelingsstrategieen bij enkeldistorsies en EBP. Peter Pollet Oktober 2010 1 Inleiding Evidence Based werken vraagt het individueel aanpakken van de patient,de expertise of vakdeskundigheid

Nadere informatie

Hypermobiliteitssyndroom. Lentesymposium, 24 maart 2012 Dr. Katrien Van Rie Fysische geneeskunde & revalidatie

Hypermobiliteitssyndroom. Lentesymposium, 24 maart 2012 Dr. Katrien Van Rie Fysische geneeskunde & revalidatie Hypermobiliteitssyndroom Lentesymposium, 24 maart 2012 Dr. Katrien Van Rie Fysische geneeskunde & revalidatie Veralgemeende pijnklachten? Recidiverende gewrichtsblokkages? Recidiverende gewrichts(sub)luxaties?

Nadere informatie

Schouder instabiliteit

Schouder instabiliteit Schouder instabiliteit 16 maart 2011 SchouderWerkgroep Groene Hart Ron Onstenk Shoulder stabilizers 1. Statisch 2. Dynamisch Shoulder stabilizers 1. Statisch: - ossaal - capsulair --Labrum --GH ligamenten

Nadere informatie

Achterste Kruisband Reconstructie Revalidatie Protocol. FASE 1 (0-6 weken na het letsel)

Achterste Kruisband Reconstructie Revalidatie Protocol. FASE 1 (0-6 weken na het letsel) Achterste Kruisband Reconstructie Revalidatie Protocol RPA Janssen, orthopedisch chirurg-traumatoloog (www.rpajanssen.nl) FAM Brooymans, PT, MSc, fysio-manueeltherapeut Inleiding Geïsoleerde achterste

Nadere informatie

Beroepsopdracht. Vragenlijst Enkelletsel. Arie Kostelijk Thomas van der Starre Sander Morsch. April Juni In opdracht van:

Beroepsopdracht. Vragenlijst Enkelletsel. Arie Kostelijk Thomas van der Starre Sander Morsch. April Juni In opdracht van: Beroepsopdracht April Juni 2007 In opdracht van: Vragenlijst Enkelletsel Arie Kostelijk Thomas van der Starre Sander Morsch Inleiding Jaarlijks lopen in Nederland ongeveer 600.000 mensen een traumatisch

Nadere informatie

Graad 1 verzwikking: Lichte overrekking en geringe beschadiging van de vezels (fibrillen) van het ligament.

Graad 1 verzwikking: Lichte overrekking en geringe beschadiging van de vezels (fibrillen) van het ligament. Verstuikte enkel Een verstuikte enkel is een veel voorkomende aandoening. Ongeveer 25.000 mensen per dag maken dat mee. Enkel verstuikingen komen voor bij atleten en bij niet atleten, bij kinderen en volwassenen.

Nadere informatie

DEEL II: HET ONDERSTE LIDMAAT (vervolg)

DEEL II: HET ONDERSTE LIDMAAT (vervolg) Inleiding tot het orthopedisch onderzoek 1 DEEL II: HET ONDERSTE LIDMAAT (vervolg) 3. ENKEL EN VOET 3.1. Inspectie in staande houding m. gastrocnemius Calcaneum Valgushoek achillespees met hiel Malleolus

Nadere informatie

Addendum: het inversievarustrauma

Addendum: het inversievarustrauma j10a Addendum: het inversievarustrauma Dos Winkel en Koos van Nugteren Het inversie-varustrauma is het meest voorkomende trauma van de enkel en voet. Vaak wordt het kortweg inversietrauma of ook wel supinatietrauma

Nadere informatie

Management of chronic lateral ankle instability : alternatives for diagnosis and treatment de Vries, J.S.

Management of chronic lateral ankle instability : alternatives for diagnosis and treatment de Vries, J.S. UvA-DARE (Digital Academic Repository) Management of chronic lateral ankle instability : alternatives for diagnosis and treatment de Vries, J.S. Link to publication Citation for published version (APA):

Nadere informatie

Peesletsels in de dagelijkse praktijk

Peesletsels in de dagelijkse praktijk Peesletsels in de dagelijkse praktijk Symposium Orthopedie 10 december 2016 Sam Hendrix Fysische Geneeskunde & Revalidatie STZH Indeling 1. Achillespeesklachten 2. Pijn onder de voet 3. Chronische enkelklachten

Nadere informatie

Welkom bij het Schaatstrainerscongres 2015. Robbert van Amstel. 2015 Fysio Physics Opleidingen BV

Welkom bij het Schaatstrainerscongres 2015. Robbert van Amstel. 2015 Fysio Physics Opleidingen BV Welkom bij het Schaatstrainerscongres 2015 Robbert van Amstel Sportmedisch Expertise & Revalidatie Centrum CORE, Orthopedische Revalidatie & Expertise FP Health centra FP Fysiotherapie vestigingen (39

Nadere informatie

4.6 Enkelletsel. Specifiek lichamelijk onderzoek. Specifieke anamnese. C.N. van Dijk

4.6 Enkelletsel. Specifiek lichamelijk onderzoek. Specifieke anamnese. C.N. van Dijk 11-Chirurgie 4.6 01-06-2005 09:43 Pagina 75 75 4.6 Enkelletsel C.N. van Dijk U bent huisarts. Op uw spreekuur verschijnt de heer De Boer, 34 jaar, die een dag tevoren tijdens een voetbalwedstrijd een trap

Nadere informatie

TEKENEN OORZAAK. Weinig soepele dijspieren die de knie ondersteunen. Valgus van de knieen (X-benen) of abnormale heuprotatie

TEKENEN OORZAAK. Weinig soepele dijspieren die de knie ondersteunen. Valgus van de knieen (X-benen) of abnormale heuprotatie Chronische pijn vooraan en in het centrum van de knie komt veel voor bij aktieve, gezonde jonge sporters en vooral dan bij meisjes. Met behandeling verbetert dit meestal voldoende, zodat chirurgie niet

Nadere informatie

01/11/2015. Shear test (antero-posterieure translatie) Scapula tractie (joint play) Clavicula translatie (ventro-dorsaal)

01/11/2015. Shear test (antero-posterieure translatie) Scapula tractie (joint play) Clavicula translatie (ventro-dorsaal) AC en SC artrose: hoe revalideer je deze kleine gewrichtjes 40 60 jaar Bovenhandse activiteiten (sport) (direct) Trauma Geassocieerde schoudergordelpathologie Vereecken Styn Lic. Kinesitherapie UZ-KUL

Nadere informatie

Sport Medisch Netwerk Zoetermeer Informatie bijeenkomst. Voorste kruisband ruptuur

Sport Medisch Netwerk Zoetermeer Informatie bijeenkomst. Voorste kruisband ruptuur Sport Medisch Netwerk Zoetermeer Informatie bijeenkomst 9 december 2015 Voorste kruisband ruptuur Belle van Meer AIOS Sportgeneeskunde Sportarts = specialist Per 1 januari 2016 wordt sportgeneeskundige

Nadere informatie

MOVING WITH SPONDYLARTHROPATHY. Dr C. Hindryckx. Fysische Geneeskunde en Revalidatie

MOVING WITH SPONDYLARTHROPATHY. Dr C. Hindryckx. Fysische Geneeskunde en Revalidatie MOVING WITH SPONDYLARTHROPATHY Dr C. Hindryckx Fysische Geneeskunde en Revalidatie Kan fysiotherapie het ziektebeeld positief beïnvloeden? Relatief aandeel in behandeling? Welke signs & symptoms beïnvloedbaar?

Nadere informatie

* short head: eind van coracoid van scapula * long head: supraglenoid deel scapula. * Ulna. * halverwege voorkant humerus.

* short head: eind van coracoid van scapula * long head: supraglenoid deel scapula. * Ulna. * halverwege voorkant humerus. BOVENSTE EXTREMITEITEN Spiergroep Spiernaam Aanhechtingsplaats proximaal Aanhechtingsplaats distaal Innervatie Functie Extensoren bovenarm * m. biceps brachii * short head: eind van coracoid van scapula

Nadere informatie

Ligamentaire laesie enkelgewricht

Ligamentaire laesie enkelgewricht Sport-Fysiotherapie R. de Vries en Medische Trainings Therapie Kerkweg 45a 4102 KR Zijderveld Telefoon 0345-642618 Fax 0345-641004 E-mail vriesfysio@planet.nl Internet www.fysiodevries.nl Ligamentaire

Nadere informatie

Symposium Orthopedie 2016 voet en enkel

Symposium Orthopedie 2016 voet en enkel Symposium Orthopedie 2016 voet en enkel Sint-Truiden 10 december 2016 Dr. Wim De Weerdt Orthopedie en Traumatologie STZH Sint-Truiden Behandeling van voet- en enkeltrauma Sint-Truiden 10 december 2016

Nadere informatie

Functie herstel door Mulligan technieken met niet-elastische tape

Functie herstel door Mulligan technieken met niet-elastische tape Functie herstel door Mulligan technieken met niet-elastische tape René Claassen 1 e Nationaal Congres Elastisch Tapen René Claassen fysiotherapeut, manueel therapeut Eigenaar praktijk in Vught docent Mulligan

Nadere informatie

Controverses rond knie-pathologiën. Pascal Wernaers Orthopedie rztienen

Controverses rond knie-pathologiën. Pascal Wernaers Orthopedie rztienen Controverses rond knie-pathologiën Pascal Wernaers Orthopedie rztienen Controverses rond knie-pathologiën Misleidende beeldvorming Kraakbeenletsels Meniscus: Overdiagnose en Overbehandeling Evidence based

Nadere informatie

Victor Niemeijer Sportarts SMA Elkerliek

Victor Niemeijer Sportarts SMA Elkerliek Victor Niemeijer Sportarts SMA Elkerliek Onderzoek lage rug en heup core stability The Fifa 11 + Epidemiologie - 60-90% van alle mensen maakt een keer een episode van aspecifieke lage rugpijn door - Incidentie

Nadere informatie

Screening rapport. Sportspecifieke screening naar musculoskeletale risicofactoren

Screening rapport. Sportspecifieke screening naar musculoskeletale risicofactoren Kinécentrum Ispra Knowledge to move... Screening rapport Sportspecifieke screening naar musculoskeletale risicofactoren Subject: Screeners: Leen DOE Kevin KUPPENS Tim VOLLON Datum: 13 Apr 2009 Specifieke

Nadere informatie

Heup- en kniepathologie: 1ste lijnsaanpak. Dr Mike Tengrootenhuysen

Heup- en kniepathologie: 1ste lijnsaanpak. Dr Mike Tengrootenhuysen Heup- en kniepathologie: 1ste lijnsaanpak Dr Mike Tengrootenhuysen Inleiding Heup Knie FAI Coxartrose Meniscusscheur Voorste kruisband Bursitis ruptuur Patellofemorale klachten Gonartose trochanterica

Nadere informatie

Balanstraining: de invloed van voetoriëntatie en type ondergrond op spieractivering rond het enkelgewricht

Balanstraining: de invloed van voetoriëntatie en type ondergrond op spieractivering rond het enkelgewricht Arenberggebouw Arenbergstraat 5 1000 Brussel Tel: 02 209 47 21 Fax: 02 209 47 15 Balanstraining: de invloed van voetoriëntatie en type ondergrond op spieractivering rond het enkelgewricht AUTEURS DE RIDDER

Nadere informatie

Inspectie, anatomische structuren en palpatie liggend

Inspectie, anatomische structuren en palpatie liggend Inleiding tot het orthopedisch onderzoek 1 2.3. ENKEL EN VOET 2.3.1. Inspectie in staande houding m. gastrocnemius Calcaneum Valgushoek achillespees met hiel Malleolus medialis en lateralis Lengtegewelf

Nadere informatie

Sport Specifieke Blessure Begeleiding

Sport Specifieke Blessure Begeleiding Sport Specifieke Blessure Begeleiding Week 8. Knierevalidatie Acute knie 300.000 knie letsels per jaar Aandoeningen contusie / distorsie hydrops heamartros meniscus kruisbanden / collaterale banden Acute

Nadere informatie

Lieven De Wilde, MD, PhD Alexander Van Tongel, MD Department of Orthopedic Surgery Gent University Hospital

Lieven De Wilde, MD, PhD Alexander Van Tongel, MD Department of Orthopedic Surgery Gent University Hospital Klinisch onderzoek van de schouder Lieven De Wilde, MD, PhD Alexander Van Tongel, MD Department of Orthopedic Surgery Gent University Hospital Klinisch onderzoek van de schouder 12 stappen Stap 1: Anamnese

Nadere informatie

Arthroscopische Stabilisatie (Bankart herstel)

Arthroscopische Stabilisatie (Bankart herstel) Labrum scheuren Het schoudergewricht wordt gezien als een kop en kom gericht. De kom (cavitas glenoidalis) hiervan is zeer oppervlakkig en smal en bedekt slechts een derde van de kop (humeruskop). De kom

Nadere informatie

Revalidatie schema na microfracturing van de laterale of mediale femurcondyl

Revalidatie schema na microfracturing van de laterale of mediale femurcondyl Revalidatie schema na microfracturing van de laterale of mediale femurcondyl Locatie: Grootte: Belaste hoek*: *het traject waarin het geopereerde gebied belast wordt. Let op: dit schema is een richtlijn

Nadere informatie

Post-Op braces S t a b i l i s e r e n e n i m m o b i l i s e r e n p r o d u c t i n f o r m a t i e

Post-Op braces S t a b i l i s e r e n e n i m m o b i l i s e r e n p r o d u c t i n f o r m a t i e Post-Op braces t a b i l i s e r e n e n i m m o b i l i s e r e n p r o d u c t i n f o r m a t i e OT TO BOCK POT- OP BRCE --------------------------- eer en meer worden bij postoperatieve of posttraumatische

Nadere informatie

-Door het karakter van het voetbalspel is er een relatief grote kans om geblesseerd te raken in vergijking met met andere takken van sport. -Het blessurerisico in wedstrijden ligt beduidend hoger dan bij

Nadere informatie

Revalidatie Schouder na een labrum reconstructie. www.groningensportrevalidatie.nl

Revalidatie Schouder na een labrum reconstructie. www.groningensportrevalidatie.nl Revalidatie Schouder na een labrum reconstructie Groningen Sport Revalidatie (sport) fysiotherapie praktijk locatie Alfa - Kardingerweg 48 9735 AH Groningen locatie Hanze - Eyssoniusplein 18 9714 CE Groningen

Nadere informatie

LANDELIJKE NGS KENNISDAG 2015 VOETBALMASSEURS

LANDELIJKE NGS KENNISDAG 2015 VOETBALMASSEURS Kim Blewanus Sportfysiotherapeut MSF Manueeltherapeut MMT LANDELIJKE NGS KENNISDAG 2015 VOETBALMASSEURS INHOUD De voetbalmasseur - Meest voorkomende blessures bij voetbal - Hamstringblessure - Enkelblessure

Nadere informatie

Artrose bij hond en kat Wat is artrose en hoe ontstaat het?

Artrose bij hond en kat Wat is artrose en hoe ontstaat het? Artrose bij hond en kat Wat is artrose en hoe ontstaat het? Een gewricht bestaat uit 2 botten die bedekt zijn met kraakbeen. Het gewricht wordt bij mekaar gehouden door een gewrichtskapsel en gewrichtsbanden.

Nadere informatie

De Schouder. Schouderartroscopie en de rotator-cuff. Artrose en breuken. Eenmalige of recidiverende luxatie. Schouder artroscopie.

De Schouder. Schouderartroscopie en de rotator-cuff. Artrose en breuken. Eenmalige of recidiverende luxatie. Schouder artroscopie. De Schouder Schouderartroscopie en de rotator-cuff. Artrose en breuken. Eenmalige of recidiverende luxatie. Schouder artroscopie. Behandeling van de schouder. Pagina 1 van 8 Schouderartroscopie en de rotator-cuff

Nadere informatie

FUNCTIONELE INVALIDITEIT ONDERSTE EXTREMITEIT AMA-GUIDES ZESDE EDITIE NOV-richtlijnen

FUNCTIONELE INVALIDITEIT ONDERSTE EXTREMITEIT AMA-GUIDES ZESDE EDITIE NOV-richtlijnen FUNCTIONELE INVALIDITEIT ONDERSTE EXTREMITEIT AMA-GUIDES ZESDE EDITIE NOV-richtlijnen Jan D. Visser 1 REGIO S ONDERSTE EXTREMITEIT Heup: vanaf het kraakbeen van het acetabulum tot halverwege het bovenbeen.

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Verstuikte enkel (enkeldistorsie)

PATIËNTEN INFORMATIE. Verstuikte enkel (enkeldistorsie) PATIËNTEN INFORMATIE Verstuikte enkel (enkeldistorsie) Mevrouw, Mijnheer De arts heeft met jou besproken dat de klachten verband houden met een verstuikte enkel. Het gebeurt vaak in een onbewaakt moment,

Nadere informatie

de externe enkelband

de externe enkelband de externe ENKELBAND MEDISCHE ACHTERGROND INTRODUCTIE inversietrauma Elk jaar lijden miljoenen mensen aan de De EXO-L Enkelband (Fig. 1) ondersteunt de Het verzwikken van de enkel, met name het Het inversietrauma

Nadere informatie

PRESENTATIE OVERZICHT. Vicair Zitten algemeen Zitten in een rolstoel Vicair technologie Vicair producten.

PRESENTATIE OVERZICHT. Vicair Zitten algemeen Zitten in een rolstoel Vicair technologie Vicair producten. www.vicair.com PRESENTATIE OVERZICHT Vicair Zitten algemeen Zitten in een rolstoel Vicair technologie Vicair producten. GESCHIEDENIS VICAIR Opgericht in 1993 door Dr. M. Rogmans Uitgevonden en ontwikkeld

Nadere informatie

UNIVERSITAIR MEDISCH CENTRUM GRONINGEN

UNIVERSITAIR MEDISCH CENTRUM GRONINGEN Handtherapeutische behandelrichtlijn extensorpeesletsel zone 3-4 UNIVERSITAIR MEDISCH CENTRUM GRONINGEN Verwijzers: Conservatief: bij gesloten midslipletsel statische nabehandeling voor 5 weken in volledige

Nadere informatie

Evidence based practice: Acute enkeldistorsie en Chronische enkelinstabiliteit. Roel De Ridder Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie

Evidence based practice: Acute enkeldistorsie en Chronische enkelinstabiliteit. Roel De Ridder Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Evidence based practice: Acute enkeldistorsie en Chronische enkelinstabiliteit Roel De Ridder Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie Hoe ziet een enkeldistorsie er uit? Acute enkeldistorsie in cijfers

Nadere informatie

Samenvatting. Samenvatting

Samenvatting. Samenvatting Samenvatting De chirurgische reconstructie van een gescheurde voorste kruisband resulteert in een aanzienlijk betere klinische uitkomst dan de conservatieve behandeling van patiënten. Er blijft echter

Nadere informatie

TNO Runalyser; real time monitoring van looptechniek. John Willems

TNO Runalyser; real time monitoring van looptechniek. John Willems TNO Runalyser; real time monitoring van looptechniek John Willems Inhoud Korte intro TNO Wat is runalyser? Waarom runalyser? Voorbeeld data runalyser Onderzoek naar running economy Toekomst 2 TNO personal

Nadere informatie

Allerdaagse voet- en enkel pathologie: diagnose en behandeling

Allerdaagse voet- en enkel pathologie: diagnose en behandeling Allerdaagse vet- en enkel pathlgie: diagnse en behandeling G. A. Matricali, MD, PhD Ft & Ankle Surgery Diabetic Ft Clinic UZ Leuven KU Leuven Pathlgie Anatmie! btten / gewrichten bt, kraakbeen, kapsel

Nadere informatie

Update schouderpathologie 2013

Update schouderpathologie 2013 Update schouderpathologie 2013 Symposium orthopedie Sint-Truiden 30 november 2013 Vanessa Vleugels Kinesitherapeut- revalidatie Pathologie RC RC is kwetsbaar voor peesletsels: a) overbelasting of overuse

Nadere informatie

Hoofdstuk 1 hoofdstuk 2 Hoofdstuk 3

Hoofdstuk 1 hoofdstuk 2 Hoofdstuk 3 Hoofdstuk 1 geeft een algemene inleiding op dit proefschrift. Artrose is een chronische progressieve gewrichtsaandoening. Men schat dat de hoge prevalentie wereldwijd verder zal toenemen vanwege de stijgende

Nadere informatie

Labrumfixatie Anatomie van het schoudergewricht Labrumletsel Bestandsnaam Pagina 2 van 5 Laatste wijziging Versienummer Procesverantwoordelijke

Labrumfixatie Anatomie van het schoudergewricht  Labrumletsel Bestandsnaam Pagina 2 van 5 Laatste wijziging Versienummer Procesverantwoordelijke Labrumfixatie Labrumfixatie Anatomie van het schoudergewricht Het schoudergewricht wordt gevormd door de kop van de bovenarm (humerus) en het schouderblad (scapula), dat onder andere de kom (glenoid) vormt.

Nadere informatie

Revalidatie schema na kraakbeenbehandeling van zowel het femur als het patellofemorale gewricht

Revalidatie schema na kraakbeenbehandeling van zowel het femur als het patellofemorale gewricht Revalidatie schema na kraakbeenbehandeling van zowel het femur als het patellofemorale gewricht Locatie: Grootte: Belaste hoek*: *het traject waarin het geopereerde gebied belast wordt. Let op: dit schema

Nadere informatie

Ligamentair letsel kniegewricht

Ligamentair letsel kniegewricht Sport-Fysiotherapie R. de Vries en Medische Trainings Therapie Kerkweg 45a 4102 KR Zijderveld Telefoon 0345-642618 Fax 0345-641004 E-mail vriesfysio@planet.nl Internet www.fysiodevries.nl Ligamentair letsel

Nadere informatie

Versus Tijdschrift voor Fysiotherapie, 8e jrg 1990, no. 3 (pp )

Versus Tijdschrift voor Fysiotherapie, 8e jrg 1990, no. 3 (pp ) Auteur(s): C. Riezebos, A. Lagerberg, F. Krijgsman, E. Koes Titel: Verzamelde reakties: enkeldistorsie: een rotatietrauma Jaargang: 8 Jaartal: 1990 Nummer: 3 Oorspronkelijke paginanummers: 160-170 Deze

Nadere informatie

Maatschap Orthopedie Zaans Medisch Centrum

Maatschap Orthopedie Zaans Medisch Centrum mini symposium voor verwijzers Maatschap Orthopedie Zaans Medisch Centrum Miguel Sewnath Even voorstellen Miguel Sewnath 5 jaar orthopedisch chirurg Opleiding OLVG/ UMCU Fellowship Trauma Engeland Vlietland

Nadere informatie

Functional Knee Brace PLUSPOINT

Functional Knee Brace PLUSPOINT -Ob1- Functional Knee Brace PLUSPOINT Aangewezen bij : Complete instabiliteit (zowel traumatisch als degeneratief) Instabiliteit van ACL, MCL, LCL en PCL Voor- en nabehandeling van operaties Langdurige

Nadere informatie

Revalidatie schema na microfracturing van het patellofemorale gewricht

Revalidatie schema na microfracturing van het patellofemorale gewricht Revalidatie schema na microfracturing van het patellofemorale gewricht Locatie: Grootte: Belaste hoek*: *het traject waarin het geopereerde gebied belast wordt. Let op: dit schema is een richtlijn die

Nadere informatie

Werking van doorlopende wigzolen bij opspringen en landen

Werking van doorlopende wigzolen bij opspringen en landen Werking van doorlopende wigzolen bij opspringen en landen Uit: Knee Valgus During Drop Jumps in National Collegiate Athletic Association Division I Female Athletes The Effect of a Medial Post Michael Joseph

Nadere informatie

DE EXTERNE ENKELBAND EXO-L

DE EXTERNE ENKELBAND EXO-L Exo Ligament B.V. Molengraaffsingel 12 2629 JD Delft info@exo-l.com exo-l.com +31 (0) 15 744 01 55 DE EXTERNE ENKELBAND EXO-L MEDISCHE ACHTERGROND INFORMATIE Elk jaar krijgen alleen al in Nederland honderdduizenden

Nadere informatie

Instabiliteit van de schouder

Instabiliteit van de schouder Instabiliteit van de schouder Instabiliteit van de schouder De schouder is een zeer beweeglijk gewricht. De kom is klein en vlak en de bol relatief groot, zodat grote bewegingsuitslagen mogelijk worden.

Nadere informatie

Is intra-articulair hyaluronzuur nuttig bij de behandeling van cuffscheuren in de schouder?

Is intra-articulair hyaluronzuur nuttig bij de behandeling van cuffscheuren in de schouder? Is intra-articulair hyaluronzuur nuttig bij de behandeling van cuffscheuren in de schouder? Dr. P. Verspeelt Fysische geneeskunde en Revalidatie 15 november 2014 Wat is hyaluronzuur? 2 suikermolecules

Nadere informatie

Neuralgie n. iliohypogastricus & n. ilioinguinalis

Neuralgie n. iliohypogastricus & n. ilioinguinalis Neurogene liespijn Neuralgie n. iliohypogastricus & n. ilioinguinalis Iliohypogastricus L1(+Th12) Anatomie Ventraal quadratus lumborum, dorsaal nieren Tussen transversus abd. en obliquus int. Penetreert

Nadere informatie

Nascholing Traumachirurgie 2015 Diagnostiek en behandeling van letsels rond de pols en voet. Donderdag 22 januari 2015

Nascholing Traumachirurgie 2015 Diagnostiek en behandeling van letsels rond de pols en voet. Donderdag 22 januari 2015 Nascholing Traumachirurgie 2015 Diagnostiek en behandeling van letsels rond de pols en voet Donderdag 22 januari 2015 Van enkelletsel tot complex voetletsel Introductie Letsels van de enkel en voet komen

Nadere informatie

Spierstelsel onderbeen en voet

Spierstelsel onderbeen en voet Spierstelsel onderbeen en voet Jan van Ede - Semester 2 Cursusjaar 2013 - studentnummer 931951 Spierstelsel onderbeen en voet 1 december 2013 Inhoudsopgave Voorwoord 3 1 Onderbeenmusculatuur (exentrieke

Nadere informatie

dankzij bewegen beter participeren

dankzij bewegen beter participeren dankzij bewegen beter participeren Jan Jacobs Herbert Krakauer EMG Congres 2013 Bewegen als middel tot... Kwaliteit van leven Alertheid Therapeutic Motion Simulation KWALITEITSKADER GEHANDICAPTENZORG Uitgangspunten:

Nadere informatie

Ontwikkelingen voorste kruisband chirurgie van dubbel-bundel tot mid-mid

Ontwikkelingen voorste kruisband chirurgie van dubbel-bundel tot mid-mid Ontwikkelingen voorste kruisband chirurgie van dubbel-bundel tot mid-mid Joris Jansen, orthopaedisch chirurg Rijnland Ziekenhuis. Huisartsen & Bedrijfsartsen Symposium Leiderdorp, 26 april 2012. 28-04-12

Nadere informatie

Studie avond Enkel, Mariaheide

Studie avond Enkel, Mariaheide een enkeltje op retour Restklachten 1. Functionele instabiliteit 2. Mediale enkelpijn 3. Anterieur impingement 4. Osteochondraal defect Jansen, NVFS sportfysiotherapeut 1 Onvolledig herstel na een distorsie

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Instabiliteit van de schouder

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Instabiliteit van de schouder Instabiliteit van de schouder INSTABILITEIT VAN DE SCHOUDER Inleiding De schouder is een zeer beweeglijk gewricht. De kom is klein en vlak en de kop relatief groot, zodat grote bewegingsuitslagen mogelijk

Nadere informatie

Regular physical activity is probably the most important thing a person can do to stay healthy ALGEMENE INLEIDING SPORTBLESSURES

Regular physical activity is probably the most important thing a person can do to stay healthy ALGEMENE INLEIDING SPORTBLESSURES De rol van heupspierkracht in relatie tot full-body kinematische parameters in de ontwikkeling van exertionele mediale tibiale pijn: een prospectieve studie. Ruth Verrelst Dept. Revalidatiewetenschappen

Nadere informatie

Kinesitherapie bij personen met de ziekte van Parkinson

Kinesitherapie bij personen met de ziekte van Parkinson Kinekring Land van Aalst Kinesitherapie bij personen met de ziekte van Parkinson Van richtlijnen naar de praktijk Ziekte van Parkinson - ICF bradykinesie akinesie ( freezing ) posturale instabiliteit Niet-motorische

Nadere informatie

Evidence based medicine proof oefentherapie voor lage rugpijn Prof. Dr. Ulrike Van Daele Vakgroep Movant opleiding Revaki

Evidence based medicine proof oefentherapie voor lage rugpijn Prof. Dr. Ulrike Van Daele Vakgroep Movant opleiding Revaki 24 oktober 2015 Evidence based medicine proof oefentherapie voor lage rugpijn Prof. Dr. Ulrike Van Daele Vakgroep Movant opleiding Revaki 2 Lifetime prevalentie LRP: 84% Prevalentie chronische LRP: 23%

Nadere informatie

Tabel van de perifere zenuwen [terminale takken]: bovenste extremiteit

Tabel van de perifere zenuwen [terminale takken]: bovenste extremiteit Tabel van de perifere zenuwen [terminale takken]: bovenste extremiteit n. radialis n. axillaris C5-Th1 C5,C6 ALLE dorsale boven- en onderarmspieren Extensoren van de schouder, elleboog, pols, Abductie,

Nadere informatie

Wat weten we nu eigenlijk van hielklachten zoals fasciosis plantaris en hielspoor? [+ tips en oefeningen]

Wat weten we nu eigenlijk van hielklachten zoals fasciosis plantaris en hielspoor? [+ tips en oefeningen] Door: Marjolein Stegeman Wat weten we nu eigenlijk van hielklachten zoals fasciosis plantaris en hielspoor? [+ tips en oefeningen] Zo n 1 op de 10 Nederlanders heeft wel eens last van zijn hiel, in 80%

Nadere informatie

Gegeneraliseerde Hypermobiliteit (GHM) Een variatie van normale gewrichtsmobiliteit, waarbij de Range of Motion groter is dan gemiddeld (+2SD)

Gegeneraliseerde Hypermobiliteit (GHM) Een variatie van normale gewrichtsmobiliteit, waarbij de Range of Motion groter is dan gemiddeld (+2SD) Gegeneraliseerde Hypermobiliteit (GHM) Kinderfysiotherapie bij het hypermobiliteitssyndroom Een variatie van normale gewrichtsmobiliteit, waarbij de Range of Motion groter is dan gemiddeld (+2SD) Femke

Nadere informatie

Protocol Schouder instabiliteit. Juni 2011

Protocol Schouder instabiliteit. Juni 2011 Protocol Schouder instabiliteit Juni 2011 Inhoudsopgave Etiologie Rode vlaggen Anamnese en onderzoek Protocollen Discussie Etiologie 1. Trauma 2. Geleidelijke stretching van kapsel i.c.m. spierverzwakking

Nadere informatie

HEUP EN LIESKLACHTEN. Sport Medisch Netwerk Zoetermeer. Barry Faas (sport)fysiotherapeut. Aartsen Praktijk voor Fysiotherapie

HEUP EN LIESKLACHTEN. Sport Medisch Netwerk Zoetermeer. Barry Faas (sport)fysiotherapeut. Aartsen Praktijk voor Fysiotherapie HEUP EN LIESKLACHTEN EN HET HERSTEL IN DE PRAKTIJK Sport Medisch Netwerk Zoetermeer Barry Faas (sport)fysiotherapeut Aartsen Praktijk voor Fysiotherapie Inhoud Heup en liesblessures in de sportpraktijk

Nadere informatie

Internationale week van de pijn : Rugpijn : wat werkt er? Oefenen of prikjes? Dr. K. Van Boxem, pijncentrum (SJK) Opereren?

Internationale week van de pijn : Rugpijn : wat werkt er? Oefenen of prikjes? Dr. K. Van Boxem, pijncentrum (SJK) Opereren? Internationale week van de pijn : Rugpijn : wat werkt er? Oefenen of prikjes? Dr. K. Van Boxem, pijncentrum (SJK) Opereren? Dr. R. Rasschaert, neurochirurgie (UZA) of er mee leven? Mevr Batens, pijncentrum

Nadere informatie

Fracturen en luxaties hand

Fracturen en luxaties hand Fracturen en luxaties hand phalanx fracturen hand veel voorkomende fracturen op EHBO indien verkeerde behandeling: aanzienlijk functieverlies kans op arbeidsongeschiktheid goede behandeling: anatomische

Nadere informatie

Afdeling Handchirurgie

Afdeling Handchirurgie Europees erkend Hand Trauma Centrum Medisch Protocol SL ligamentletsel v.1-04/2013 Het scapholunaire ligament (SL) kan geheel of gedeeltelijke scheuren bij een val op de uitgestrekte hand. Het kan een

Nadere informatie

Multidisciplinaire samenwerking in de sportzorgketen regio Twente (acute) enkelverstuiking van alle kanten bekeken

Multidisciplinaire samenwerking in de sportzorgketen regio Twente (acute) enkelverstuiking van alle kanten bekeken Multidisciplinaire samenwerking in de sportzorgketen regio Twente (acute) enkelverstuiking van alle kanten bekeken Jeffrey Jansen NVFS Bas Veger VSG Hoeveel sportblessures zijn er jaarlijks in Nederland?

Nadere informatie

Vergelijkende studie voor behandeling van achillespeestendinose

Vergelijkende studie voor behandeling van achillespeestendinose Vergelijkende studie voor behandeling van achillespeestendinose Studie Universitair Ziekenhuis Antwerpen Dienst Fysische Geneeskunde en Revalidatie Totaal 40 patiënten: 20 met hyaluronacidinfiltraties

Nadere informatie

Anatomy MP joint. Anatomie MP. Rotatie van MP. Anatomy PIP joint

Anatomy MP joint. Anatomie MP. Rotatie van MP. Anatomy PIP joint Anatomy MP joint Anatomie MP Rotatie van MP Door de vorm van het kopje En door de plaats van aanhechting: MP in extensie: ACL strak MP in flexie: PCL strak A < B A B Anatomy PIP joint 1 Testing for instability

Nadere informatie

Opleiding Orthopedische Manuele Therapie. 18 april 2013

Opleiding Orthopedische Manuele Therapie. 18 april 2013 Opleiding Orthopedische Manuele Therapie 18 april 2013 Opleiding Orthopedische Manuele Therapie Is Orthopedische Manuele Therapie nog Orthopedische Manuele Therapie? Zijn de huidige paradigma shifts wenselijk?

Nadere informatie

Optimale loopvaardigheid met een prothese Balanceren tussen capaciteit en belasting. Samenvatting

Optimale loopvaardigheid met een prothese Balanceren tussen capaciteit en belasting. Samenvatting Optimale loopvaardigheid met een prothese Balanceren tussen capaciteit en belasting amenvatting ummary Introductie Het ondergaan van een beenamputatie is een drastische chirurgische ingreep, die grote

Nadere informatie

Revalidatie na totale heupprothese via direct anterieure approach (DAA) Dr. Alexander Mulliez Heupchirurgie

Revalidatie na totale heupprothese via direct anterieure approach (DAA) Dr. Alexander Mulliez Heupchirurgie Revalidatie na totale heupprothese via direct anterieure approach (DAA) Dr. Alexander Mulliez Heupchirurgie Alexander Mulliez Opleiding: UZ Gent Fellowship: Genk, London, München Speciale interesse in

Nadere informatie

KNGF-richtlijn. Chronisch Enkelletsel. Supplement bij het Nederlands Tijdschrift voor Fysiotherapie. jaargang 115 / nummer 1 / 2005

KNGF-richtlijn. Chronisch Enkelletsel. Supplement bij het Nederlands Tijdschrift voor Fysiotherapie. jaargang 115 / nummer 1 / 2005 Supplement bij het Nederlands Tijdschrift voor Fysiotherapie jaargang 115 / nummer 1 / 2005 KNGF-richtlijn Chronisch Enkelletsel Chronisch Enkelletsel Inhoudsopgave Praktijkrichtlijn 3 Inleiding 3 I Diagnostisch

Nadere informatie

Hielpijn en zenuwproblemen in de voet en enkel

Hielpijn en zenuwproblemen in de voet en enkel Hielpijn en zenuwproblemen in de voet en enkel Dr. Jeroen De Wachter Dienst Orthopedie - Traumatologie AZ Turnhout Pentalfa 28 november 2013 Anatomie Anatomie fibreuze aponeurose van tuber calcanei plantair

Nadere informatie

Course of limitations in activities in elderly patients with osteoarthritis of the hip or knee. CARPA onderzoek. Artrose.

Course of limitations in activities in elderly patients with osteoarthritis of the hip or knee. CARPA onderzoek. Artrose. Course of limitations in activities in elderly patients with osteoarthritis of the hip or knee Gabriella M. van Dijk Achtergrond Onderzoeksvragen Literatuuronderzoek Longitudinaal cohort onderzoek Methode

Nadere informatie

Sportletsels bij wielrenners Sportletsels bij wielrenners. Acute letsels >> val of botsing. Hoofdletsel 22 % Knie Arm 50 %

Sportletsels bij wielrenners Sportletsels bij wielrenners. Acute letsels >> val of botsing. Hoofdletsel 22 % Knie Arm 50 % Sportletsels bij wielrenners Sportletsels bij wielrenners Acuut Chronisch Dr.F.Nelde Fysische geneeskunde en Revalidatie Sportgeneeskunde Acute letsels >> val of botsing Hoofdletsel 22 % Knie Arm 50 %

Nadere informatie

Core Stability. Wat & waarom

Core Stability. Wat & waarom Core Stability Wat & waarom Core Stability Wat verstaan we onder The core Wat is het belang van core Stability The Core Uit welke van de volgende spieren bestaat The core : a. rechte,schuine en diepe buikspieren

Nadere informatie

Een fotoatlas van de. anatomie in vivo 2. Onderste extremiteit. Serge Tixa. Bohn Stafleu Van Loghum

Een fotoatlas van de. anatomie in vivo 2. Onderste extremiteit. Serge Tixa. Bohn Stafleu Van Loghum Een fotoatlas van de anatomie in vivo 2 Onderste extremiteit Serge Tixa Bohn Stafleu Van Loghum Een fotoatlas van de anatomie in vivo 2 Onderste extremiteit EEN FOTOATLAS VAN DE ANATOMIE IN VIVO 2 ONDERSTE

Nadere informatie