Ik ben Feije de Zwart en mij is gevraagd om wat te vertellen over schermen en ontvochtiging. Ik ben onderzoeker kasklimaat en energie.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Ik ben Feije de Zwart en mij is gevraagd om wat te vertellen over schermen en ontvochtiging. Ik ben onderzoeker kasklimaat en energie."

Transcriptie

1 Ik ben Feije de Zwart en mij is gevraagd om wat te vertellen over schermen en ontvochtiging. Ik ben onderzoeker kasklimaat en energie. Ik vul dit in door met behulp van simulatiemodellen te berekenen wat er in een kas qua energie gebeurt. Deze modellen check ik regelmatig aan de hand van metingen in de praktijk en metingen aan onderzoekskassen zoals die in Bleiswijk staan. 1

2 Ik werk al bijna 25 jaar in dit vakgebied en ik weet nog goed dat er zo n 15 jaar geleden gesteld werd dat schermen leuk waren, maar niet toepasbaar in de tomatenteelt. Hoe anders kijken we daar vandaag de dag tegenaan. Behalve voor energiebesparing worden schermen nu ook gebruikt om een groeizaam klimaat te creeren. Schermen worden nu dus als onmisbaar gezien. 2

3 Dat wil niet zeggen dat er geen problemen zijn met schermen. Die zijn er genoeg, maar gelukkig zijn daar ook oplossingen voor 3

4 Een paar jaar geleden heb ik meegewerkt in een project naar de verbetering van schermeigenschappen. De conclusie was toen dat het meer effect heeft om meer schermen te installeren dan om de specifieke schermen te verbeteren 4

5 Een uitzondering is natuurlijk als het scherm een dubbelwandig materiaal is. Dan heb je in feite een beter scherm én een extra scherm in één. Dit plaatje is een foto van het scherm dat in een nu lopend onderzoek van TNO als best isolerend materiaal naar voren kwam. 5

6 Dit scherm realiseert een energiebesparing van 5.3 m3/(m2 jr). Ik merk vaak dat dit als een klein getal wordt gezien als je kijkt naar de kwaliteit die je van zo n scherm kan verwacheten. Toch is die 5.3 m3 een groot getal aangezien er slechts 7.9 m3 gas wordt gebruikt voor het verwarmen van de kas in de uren dat zo n scherm gebruikt wordt (een niet-lichtdoorlatend scherm). De grafiek laat zien welk deel van de stook-energie wordt gebruikt voor de verdamping overdag, de verdamping s nachts, het afvoeren van vocht (overdag en snachts), de verwarming overdag en de verwarming s nachts. Het verbeterde scherm doet natuurlijk alleen wat aan die laatste component. Deze grafiek laat ook zien hoeveel het warmteverbruik kan worden teruggebracht door de terugwinning van warmte met een regain-unit (de verlaging van het verbruik van de eerste naar de tweede kolom). 6

7 Je kunt ook energie besparen door meer te schermen overdag. Hier zien we het effect van 500 extra schermuren overdag. Dit geeft 1.1 m3 besparing. Ook dit is niet zo n groot getal. Dit komt omdat de transparante schermen niet zo heel goed isoleren, maar ook omdat die 500 extra uren natuurlijk niet de koudste uren zijn. Op die uren was het scherm immers al dicht. 7

8 Hier is te zien welke instellingen ik heb gebruikt om die 500 extra uren te krijgen. Het groter aantal schermuren leidt tot minder licht in de kas. Bij een schermtransmissie van 80% blijkt dit 43 mol minder te zijn. Uitgaande van 70 tot 80 mol die nodig zijn voor de productie van 1 kg tomaat mag verwacht worden dat deze 500 extra schermuren overdag een halve kg minder tomaten op zal leveren. Er kan dan makkelijk berekend worden dat de extra besparing door meer te schermen meer kost in termen van gederfde product-inkomsten. 8

9 Dit wordt anders als het scherm beter lichtdoorlatend zou zijn. Met een 90% lichtdoorlatendscherm loopt de energiebesparing op naar 1.6 m3/(m2jr) zonder noemenswaardig productieverlies. 9

10 10

11 Goede middag, Ikben Feije de Zwart en mijis gevraagdomeen presentatieteverzorgenover energiezuinige ontvochtiging. Ikhebin de titel... door warmterugwinningeraan toegevoegdomduidelijktemakendat ik het niet zal hebben over het energiezuinig klimaatregelen door hoge luchtvochtigheden teaccepteren. Ik neem namelijk die systemen al als startpunt. Dus, wat kun je nogmeerdoenwanneerje al gebruikmaaktvan gecontroleerde buitenlucht toevoer en wanneer je al geen minimum buis meer gebruikt. Het uitgangspunt is dus een klimaatregeling waar de verwarming alleen aan gaat wanneer het tekoudwordten de luchtinblaasalleenaangaatwanneerhet tevochtigwordt. 11

12 Het wordteen ingewikkeldverhaalen daarombegin iknogeven met op tehalenwaarom verdamping ook alweer energie kost. In de eersteplaatsis datomdatvoor de omzettingvan water van de vloeistoffasenaar de gasfase verdampingswarmte nodig is. Ditnoemenwe latentewarmte. Die warmteis namelijkniet weg en kanvoor 100% worden teruggewonnen als die gasvormige waterdamp weer condenseert. Overdaggebruiktde plant zonlichtvoor de verdamping, maar s nachtshaaltde plant die warmteuitde kaslucht. De bladtemperatuurdaaltdaardoortot onderde kaslucht temperatuuren laatde kasdusafkoelen. Vergelijkditmaar met een natt-shirt datje aantrekt. Het water verdampten je huidkoelt af. Alsde kashelemaaldichtzouzijnen ergeencondensatiezouplaatsvindenwordtde RV heel hoogen zoude verdampingvan de plant vanzelfstoppenen zoudusookdat onttrekken van warmte voor die verdamping stoppen. Dat willen we echter niet en daarom gaan we de vochtige kaslucht vervangen door droge buitenlucht. Met het afvoeren van die vochtige lucht gooien we die latente warmte weg (het condenseertergensin de wolken, buitenonsbereik) en doordatwe warmekaslucht vervangen door koudere buitenlucht raken we ook voelbare warmte kwijt. In de ontvochtiging speeltde condensatietegenhet kasdek ooknogeen rol, maar dat aspect laat ik nu even buiten beschouwing. 12

13 Ikbeperkme namelijktot het verliesvan warmte datoptreedtwanneerwe droge buitenlucht naar binnen halen om de kaslucht te ontvochtigen. Ikkijkdusalleennaar de warmtedie door de ramen verdwijntalshet tevochtigis en niet tewarm. Alsde kastewarm is gaande ramen namelijkopen omwarmteaftevoeren, en daarbijgaatookvochtmee, maar die warmtekomtdanvan de zon. Je bent de kasdanaanhet koelenen, ondankshet feitdaterdanvochtwordtafgevoerd, noemikdatgeenontvochtiging. Tervergelijking; alsje in de winter buitenluchtaanzuigtomde kastedrogennoemje dat ontvochtigen en noem je dat geen koelen, terwijl de kas op die momenten wel gekoeld wordt. In feitekijkikdushoeveelwarmteerde kaswordtuitgeblazendoordaterbijde ontvochtiging met een buitenlucht aanzuigsysteem warme en vochtige kaslucht wordt vervangen door koude en droge buitenlucht. Het staatjelaatziendatditbijeen belichteteeltmeeris danbijeen onbelichteteelten dat ditbijeen drooggeteeldgewasmeeris danbijeen vochtiggeteeldgewas. Allemaallogisch, maar ikhebdezegetallennodigomhet energiebesparingspotentieelvan de energiezuinige ontvochtiging uit te kunnen leggen. Berekeningen laten zien dat door de bank genomen de verhouding tussen de hoeveelheid voelbare en latente warmte die afgevoerd wordt is. 13

14 Alsikhet ontvochtigingsprocesenergiezuinigerwilmakenkanikdusproberenomdie warmtein de kastehouden. Op ditmoment zijnerhiervoor3 systemenmin of meerbeschikbaar. 14

15 Het eerste systeem is het Regain systeem waarbij voelbare warmte kan worden teruggewonnen U ziet hier een aantal praktische uitvoeringsvormen daarvan. Bij zo n regain unit wordt de ingaande koude buitenlucht via een lucht/lucht wisselaar geleid langs de uitstromende warme en vochtige kaslucht. 15

16 16

17 De theoretisch maximale hoeveelheid warmte die daarmee binnen kan worden gehouden is gelijkaanhet voelbarewarmteverlies. De instromendeluchtkanimmersnietwarmer worden dan de uitstromende kaslucht. Je hebt daarvoor echter een heel grote warmtewisselaar nodig, dus praktisch gesproken wordt meestal genoegen genomen met 80% voelbare warmteterugwinning. Dit betekent dat bij een kasluchttemperatuur van bijvoorbeeld 20 oc en een buitenluchttemperatuur van 10 ocde instromendeluchtop 18 ocbinnenkomt. De werkelijkebesparingin de praktijkis nogwat lager dandatpraktischmaximum. In de belichteteeltenkomtdatdoordatlangnietaltijd nuttiggebruikgemaaktkanwordenvan die teruggewonnenwarmte. Belichtingen de WKK (eris hiergerekendmet lux belichtingen een 400 kwewkk) leverenimmerssowisowarmte en alsde ontvochtiging danenergiezuinigerwordtbetekentdatlangnietaltijd datde WKK of de ketelminder gaan draaien. In de onbelichteteeltis de besparingin de praktijklager dande besparingdie de warmteterugwinning oplevert omdat een balansventilatiesysteem meer stroom verbruikt dan een eenvoudig buitenlucht aanzuigsysteem. 17

18 In het Next Generation Systeem vindt de ontvochting van de kas intern plaats. Er wordt tijdens de stookperiode(praktisch) geen buitenlucht aangezogen en dus wordt er geen warmte verloren. Het overtollige vocht condenseert op een koelblok zodat de latente warmte in de kas blijft. In het koelblokwordtde luchtnatuurlijkookafgekoeld, maar ookdezewarmteben je niet kwijt, zoals dat wel gebeurt bij het ontvochtignen met buitenlucht aanzuiging. De voelbareen latentewarmtedie je bijventilerenmet buitenluchtkwijtraaktaande omgevingraakje met Next Generation kwijtaande koelmachine, maar die geeftdie warmtedirect weer afaande warmekantvan de machine. Op het fotootjekun je ziendatwe ditjaarin de Next Generation SemiegeslotenKasde aanzuigopening van de installatie onder het foiliescherm hadden zitten. Een foliescherm zonder perforatie, waardoor de luchtuitwisseling van de kas met buiten minimaal was. 18

19 Dit is een foto van zo n luchtbehandelingskast in één van onderzoekskassen in Bleiswijk 19

20 We konden hiermee afgelopen winter de kas helemaal dicht te houden. 20

21 De theoretischeafnamevan het warmteverliesbijtoepassingvan het Next Generation principe is dus gelijk aan het totale warmteverlies wat met de ontvochtiging gemoeid is. Praktischgesprokenis de hoeveelheidwarmtedie we binnenkunnenhoudenechterwat kleiner omdat de ontvochtigingscapaciteit van dit soort installaties vooral op de koudere momentenen wanneerereen lageluchtvochtigheidwordtnagestreefdsterkterugloopt. In de praktijkis de energiebesparingnogwat lager, en in de belichteteeltenforslager. In de belichteteeltenspelenhiervooralweer de warmte-overschottendoor de lampenen de WKK. In feitekanenergiezuinigeontvochtiging alleenenergiebesparenalsde ketelminder warmtegaatleveren. Op al die dagendatde kasgeheeldoor de WKK wordtverwarmdzal energiezuinige ontvochtiging dus geen enkele besparing opleveren. Ditspeeltookin de onbelichteteelt, maar in veelkleineremate. Alsde warmtepomp bijvoorbeeld0.4 m 3 aardgasequivalentenwarmteper m 2 per week levert, maar de kas slechts0.3 m 3 aardgasequivalentenwarmteper m 2 per week verbruiktdanis de besparing lager dan je in theorie zou verwachten. 21

22 Het derdesysteemis een nieuweontwikkeling. Vorigjaarzijnde eersteexperimentenmet hygroscopischeontvochtingbijlans in Zeeland uitgevoerd. Het warennogeen beetjepioniersmetingen, met allehakenen ogendie daarbijhoren, maar de potentie is aangetoond en de daar gebruikte apparaten en de metingen daaraan maken het mogelijk om goede verwachtingen over de werking in jaarrondbedrijf uit te spreken. Hygroscopischeontvochtiging is bijlans uitgevoerdalseen soortpad&fansysteem, maar met het verschik dat een gewoon pad&fan systeem de lucht koelt en bevochtigd, terwijl een hygroscopisch pad&fan systeem de lucht juist verwarmd en ontvochtigd. De zoutoplossingdie gebruiktis, gewooncacl, neemthet vochtuitde kaslucht op en wordt daarbij steeds wateriger. Die circulerendeoplossingmoetdaaromsteeds wordengeregenereerden daarvooris gebruik gemaakt van een vacuumverdamper. Hierdoorwas het stroomverbruikvoor de regeneratievrijlaag; rondde 10 kwh per m 2 kas per jaar 22

23 Als we de potentie van dit systeem weer in hetzelfde tabelletje zetten is de theoretisch maximale besparing natuurlijk weer gelijk aan het voelbare + latente warmteverlies. Bij het praktischmaximum hebiknietsingevuldomdatwe dateigenlijknognietweten. Het probleem dat bij het Next Generation Systeem optreedt, namelijk dat de capaciteit sterk terugloopt bij een afnemende temperatuur en luchtvochtigheid is bij de hygroscopische zouten aanzienlijk kleiner dan bij de ontvochtiging op een koelblok zodat het praktisch maximum dicht bij het theoretisch maximum zal liggen. De prestatiein de praktijkis ookhierin de belichteteeltenweer een stuklager danhet theoretisch maximum, ook weer vanwege het feit dat er in een belichte teelt veel dagen zijnwaaropin de standaardsituatiede ketelal nietmeergebruiktwordten erdusgeen voordeel te behalen valt met de teruggewonnen warmte. In de onbelichte teelt is de besparingspotentie in de praktijk ook een beetje lager ingeschat dande verwachtingdie je op grondvan de theoriezouverwachtenomdateen kleindeel van de besparing op gas wordt tenietgedaan door het stroomverbruik van de regeneratie. 23

24 Als ik dan de besparingsperspectieven voor de drie verschillende systemen op een rijtje zet zal het niet verbazen dat Next Generation en Hygroscopische ontvochtiging het hoogste potentieelbiedenen danvooralin de onbelichteteelt. Naarmate hogere luchtvochtigheden worden geaccepteerd neemt het potentieel snel af. 24

25 Het gaat bij deze drie system om uitbreidingen ten opzichte een standaard butenlucht aanzuigsysteem. In het bovenstaandestaatjewordteen indicatiegegevenvan de investeringsruimte die door de besparingen op gas, minus de extra kosten voor elektra wordt gecreeerd. Het betreft een idicatief tabelletje, uitgaande van de genoemde gas- en stroomprijs, 7 jaar terugverdientijd en los van kapitaal- en onderhoudskosten. De benodigde installaties zullen dus voor een fors lager bedrag geplaatst moeten kunnen worden. U zult begrijpen dat die 20 euro investeringsruimte voor een hygroscopisch ontvochtigingssysteem voor de onbelichte teelt als meest interessante case wordt gezien. Het betrefthierietsnieuwswat we in de loop van ditjaarsamenmet Lans verderzullen uitzoeken en aan de tand zullen voelen, zowel qua werking al qua financien 25

26 Dan rest mij nu nog u te danken voor uw belangstelling en wil ik nog even de aandacht vestigen op de verschillende financiers die het grootste deel van mijn werk mogelijk maken. 26

Goede middag, Met dezepresentatiewilikprobereneen getalsmatiginzichttegevenin verdampingen ontvochtiging en het energieverbruik dat daarmee gemoeid

Goede middag, Met dezepresentatiewilikprobereneen getalsmatiginzichttegevenin verdampingen ontvochtiging en het energieverbruik dat daarmee gemoeid Goede middag, Met dezepresentatiewilikprobereneen getalsmatiginzichttegevenin verdampingen ontvochtiging en het energieverbruik dat daarmee gemoeid is. 1 Alswe kijkennaar de totaleenergiebalansvan een

Nadere informatie

Systemen voor buitenluchttoevoer

Systemen voor buitenluchttoevoer Systemen voor buitenluchttoevoer Voor elk gewas en elke kas een oplossing Peter van Weel Wat willen we bereiken? 20-50% energiebesparing op warmte door het meer isoleren met schermdoeken Geen vochtafvoer

Nadere informatie

Nog niet zo lang geleden waren groentetuinders veel ervan overtuigd dat een groentekas met enkel glas moest zijn gemaakt.

Nog niet zo lang geleden waren groentetuinders veel ervan overtuigd dat een groentekas met enkel glas moest zijn gemaakt. Goede middag, Als onderzoeker Kasklimaat en energie bij Wageningen UR Glastuinbouw ben ik betrokken bij kasproeven die op kleine schaal in Bleiswijk worden uitgevoerd, maar ook bij de monitoring van energie-innovaties

Nadere informatie

Op 7 november 2013 werd de afsluitende bijeenkomst van het onderzoek en monitoring op het Innovatie Centrum Kas Als Energiebron in Bleiswijk

Op 7 november 2013 werd de afsluitende bijeenkomst van het onderzoek en monitoring op het Innovatie Centrum Kas Als Energiebron in Bleiswijk Op 7 november 2013 werd de afsluitende bijeenkomst van het onderzoek en monitoring op het Innovatie Centrum Kas Als Energiebron in Bleiswijk gehouden. Er waren zo n 40 belangstellenden, min of meer evenredig

Nadere informatie

Het Nieuwe Telen Ines 25-10-2012

Het Nieuwe Telen Ines 25-10-2012 Het Nieuwe Telen Ines 25-10-2012 Vereijken Kwekerijen BV 27 ha. cocktail tomaten waarvan cccc 27 ha. Tasty Tom 50 % groeilicht directie Gerard, Eric en Hans Vereijken Het Nieuwe Telen Algemeen Uitgangspunten

Nadere informatie

Addicool. Leo Suiker directeur

Addicool. Leo Suiker directeur Addicool. Leo Suiker directeur Voorwoord. Addicool heeft zich door haar jarenlange ervaring en expertise ontwikkeld tot marktleider op het gebied van custom made luchtbehandelings kasten. En omdat we veel

Nadere informatie

GEBOUWEN SCHOLEN BEURSHALLEN HORECA ZWEMBADEN BEDRIJFSHALLEN KANTOREN WINKELS. HR-WTW Hoog Rendement Warmteterugwinning

GEBOUWEN SCHOLEN BEURSHALLEN HORECA ZWEMBADEN BEDRIJFSHALLEN KANTOREN WINKELS. HR-WTW Hoog Rendement Warmteterugwinning GEBOWEN SCHOLEN BERSHALLEN HORECA ZWEMBADEN BEDRIJFSHALLEN KANTOREN WINKELS HRWTW Hoog Rendement Warmteterugwinning Ventileren Doordat gebouwen steeds beter geïsoleerd worden en daardoor hermetisch zijn

Nadere informatie

AT4-CAPRI klimaatbeheersing voor zwembaden

AT4-CAPRI klimaatbeheersing voor zwembaden AT4-CAPRI klimaatbeheersing voor zwembaden Geavanceerde technologie op het gebied van klimaatbeheersing in zwembaden 3-trapswarmteterugwinning binnen- en buitenzijde in kunststof poedercoating uitgevoerd

Nadere informatie

Energiezuinig telen 10/3/2008. Verloop commodity gasprijs afgelopen 6 jaar. Wat komt er aan de orde? Aanleiding. Energie is heel duur geworden!

Energiezuinig telen 10/3/2008. Verloop commodity gasprijs afgelopen 6 jaar. Wat komt er aan de orde? Aanleiding. Energie is heel duur geworden! Aanleiding Energiezuinig telen Leo Marcelis & Ep Heuvelink Wageningen UR: WUR Glastuinbouw Leerstoelgroep Tuinbouwketens Met medewerking van: M. Bakker, S. Bakker, F. Buwalda, J. Campen, A. Dieleman, T.

Nadere informatie

Ecoverter. hoog-voelbaar inverter splitairco

Ecoverter. hoog-voelbaar inverter splitairco Ecoverter hoog-voelbaar inverter splitairco 1 Ecoverter Onklopbaar zuinige koeling voor technische ruimtes Computerruimtes of serverrooms moeten constant gekoeld worden om de bedrijfskritische apparatuur

Nadere informatie

GREENPORTKAS IN VOGELVLUCHT

GREENPORTKAS IN VOGELVLUCHT 12 GREENPORTKAS IN VOGELVLUCHT Duurzaamheid en maatschappelijk verantwoord ondernemen staan bij Greenportkas ondernemer Joep Raemakers hoog aangeschreven. De ondernemer wil tomaten telen, de uitputting

Nadere informatie

1 Warmteleer. 3 Om m kg water T 0 C op te warmen heb je m T 4180 J nodig. 4180 4 Het symbool staat voor verandering.

1 Warmteleer. 3 Om m kg water T 0 C op te warmen heb je m T 4180 J nodig. 4180 4 Het symbool staat voor verandering. 1 Warmteleer. 1 De soortelijke warmte is de warmte die je moet toevoeren om 1 kg van een stof 1 0 C op te warmen. Deze warmte moet je ook weer afvoeren om 1 kg van die stof 1 0 C af te koelen. 2 Om 2 kg

Nadere informatie

Schone handen, schone fabrieken, maar dan geldbesparend.

Schone handen, schone fabrieken, maar dan geldbesparend. Schone handen, schone fabrieken, maar dan geldbesparend. Warmteterugwinning GRATIS ENERGIE, WIE WIL DAT NU NIET Waar koude wordt gemaakt ontstaat warmte. Met name shockvriezers leveren veel warmte op van

Nadere informatie

Het Nieuwe Telen. Het Nieuwe Telen. Wat kan ik er NU mee? Ing René Beerkens

Het Nieuwe Telen. Het Nieuwe Telen. Wat kan ik er NU mee? Ing René Beerkens Het Nieuwe Telen Het Nieuwe Telen Wat kan ik er NU mee? Ing René Beerkens Programma 19:00 Inventarisatie vragen en teeltsoorten Presentatie / discussie Vochtregeling Nieuwe technische toepassingen Adiabatische

Nadere informatie

ZWEMBAD LUCHTONTVOCHTIGERS CDP GAMMA VOOR COMFORT EN WELZIJN

ZWEMBAD LUCHTONTVOCHTIGERS CDP GAMMA VOOR COMFORT EN WELZIJN ZWEMBAD LUCHTONTVOCHTIGERS CDP GAMMA VOOR COMFORT EN WELZIJN ZWEMBAD ONTVOCHTIGERS VAN HOGE QUALITEIT VOOR MONTAGE IN DE ZWEMBADRUIMTE OF IN DE TECHNISCHE RUIMTE EFFICIËNT ONTVOCHTIGING VAN AGRESSIEVE

Nadere informatie

Bewonersinformatie Rosmalen. Aandachtspunten voor uw vernieuwde woning

Bewonersinformatie Rosmalen. Aandachtspunten voor uw vernieuwde woning Bewonersinformatie Rosmalen Aandachtspunten voor uw vernieuwde woning 2 Voorwoord Afgelopen periode heeft BAM Woningbouw in opdracht van de eigenaar van uw woning, a.s.r., uw woning verbeterd. Bij de woningverbetering

Nadere informatie

Omdat techniek een ander klimaat nodig heeft dan de mens. EC Tower - effectieve klimaatregeling voor de technische ruimte met een hoge warmtelast

Omdat techniek een ander klimaat nodig heeft dan de mens. EC Tower - effectieve klimaatregeling voor de technische ruimte met een hoge warmtelast Omdat techniek een ander klimaat nodig heeft dan de mens EC Tower - effectieve klimaatregeling voor de technische ruimte met een hoge warmtelast Het juiste koelsysteem voor uw technische ruimte In technische

Nadere informatie

WarmteTerugWinning voor optimale diergezondheid en een beter bedrijfsresultaat. Ir. Maurice Ortmans

WarmteTerugWinning voor optimale diergezondheid en een beter bedrijfsresultaat. Ir. Maurice Ortmans WarmteTerugWinning voor optimale diergezondheid en een beter bedrijfsresultaat Ir. Maurice Ortmans Waarom WarmteTerugWinning? 1. WarmteTerugWinning verhoogt het rendement van de intensieve veehouderij:

Nadere informatie

100% frisse lucht wordt van buiten door een hoogwaardige luchtfi lter zonder pollen gefi lterd en gekoeld of verwarmd de ruimten binnengebracht.

100% frisse lucht wordt van buiten door een hoogwaardige luchtfi lter zonder pollen gefi lterd en gekoeld of verwarmd de ruimten binnengebracht. VOORDELEN FRISSE LUCHT 100% frisse lucht wordt van buiten door een hoogwaardige luchtfi lter zonder pollen gefi lterd en gekoeld of verwarmd de ruimten binnengebracht. KLIMANAUTEN koelen de lucht door

Nadere informatie

Energiebesparing in de broei van lelies

Energiebesparing in de broei van lelies Energiebesparing in de broei van lelies Hans Kok, Casper Slootweg en Jeroen Wildschut Door de hoge energiekosten zijn de kosten voor het broeien van lelies enorm gestegen. Bij een gelijkblijvende en soms

Nadere informatie

Luchtbevochtiging in de zomerperiode: Wat wil de plant?

Luchtbevochtiging in de zomerperiode: Wat wil de plant? Luchtbevochtiging in de zomerperiode: Wat wil de plant? Leo Marcelis & Ep Heuvelink Wageningen UR: WUR Glastuinbouw Leerstoel Tuinbouwproductieketens Met medewerking van: Peter van Weel, Hendrik Jan van

Nadere informatie

NieuweTelenTulp. Energiezuinige teeltconcepten voor de broei van tulpen

NieuweTelenTulp. Energiezuinige teeltconcepten voor de broei van tulpen NieuweTelenTulp Energiezuinige teeltconcepten voor de broei van tulpen Inleiding Circa 650 bedrijven broeien jaarlijks meer dan twee miljard tulpen. Het gasverbruik hierbij is circa dertig miljoen m 3.

Nadere informatie

Energiek: bespaar een piek

Energiek: bespaar een piek Energiek: bespaar een piek Belichting strategieën in de sierteelt Edwin van der Knaap 26 maart 2015 Inhoud Probeemveld Het nieuwe belichten, mythe of realiteit? Stellingen Casus Proef Perfecte Roos Discussie

Nadere informatie

Oplossingenboek Energie besparen in de praktijk van het MKB metaal

Oplossingenboek Energie besparen in de praktijk van het MKB metaal Oplossingenboek Energie besparen in de praktijk van het MKB metaal De oplossingen Electromotoren Hergebruik van restwarmte Verwarming Verlichting Perslucht Toepassing PV Warmtepomp WKK installatie Isolatie

Nadere informatie

Installatie overzicht bij EPC-concepten

Installatie overzicht bij EPC-concepten Installatie overzicht bij EPC-concepten Dit boekje geeft een overzicht van de belangrijkste installaties zoals die nu op de markt aanwezig zijn. PelserHartman probeert u een zo volledig mogelijk overzicht

Nadere informatie

DLV Aktua Chrysant. Aanvulling op discussie over beter Coolen

DLV Aktua Chrysant. Aanvulling op discussie over beter Coolen DLV Aktua Chrysant mei 2013 Aanvulling op discussie over beter Coolen De afgelopen week zijn er door Floraholland i.s.m. LTO groeiservice en DLV Plant BV twee bijeenkomsten georganiseerd over het onderwerp

Nadere informatie

Pool & Spa. De Hydro-Pro warmtepompen

Pool & Spa. De Hydro-Pro warmtepompen Pool & Spa Hydro-Pro_warmtepompen_Mertens.indd 1 De Hydro-Pro warmtepompen 3/2/2012 2:49:46 PM Hydro-Pro_warmtepompen_Mertens.indd 2 3/2/2012 2:49:50 PM Efficiënt en economisch De warmte van de buitenlucht

Nadere informatie

Traditioneel parket op vloerkoeling.

Traditioneel parket op vloerkoeling. Traditioneel parket op vloerkoeling. Traditioneel parket op vloerkoeling. De consument wordt steeds meer op zijn wenken bediend als het gaat om meer comfort in en rondom het huis. Veel nieuwbouw wordt

Nadere informatie

Evaluatie, Leerpunten en Plannen Perfecte Roos Energiezuinig geteeld. 31-10-2014, Arie de Gelder

Evaluatie, Leerpunten en Plannen Perfecte Roos Energiezuinig geteeld. 31-10-2014, Arie de Gelder Evaluatie, Leerpunten en Plannen Perfecte Roos Energiezuinig geteeld 31-10-2014, Arie de Gelder Opmerkingen vooraf De genoemde punten staan open voor discussie Er is geen prioriteit in de volgorde Als

Nadere informatie

ERVARINGEN MET HET NIEUWE TELEN

ERVARINGEN MET HET NIEUWE TELEN ERVARINGEN MET HET NIEUWE TELEN Lezing door Barend Löbker VORTUS bv Programma: Klimaat Praktijkervaringen nieuwe telen Vragen/discussie Introductie Vortus BV: 2007 25 jaar geleden door Simon Voogt opgericht

Nadere informatie

p V T Een ruimte van 24 ºC heeft een dauwpuntstemperatuur van 19 ºC. Bereken de absolute vochtigheid.

p V T Een ruimte van 24 ºC heeft een dauwpuntstemperatuur van 19 ºC. Bereken de absolute vochtigheid. 8. Luchtvochtigheid relatieve vochtigheid p e 100 % p absolute vochtigheid = dichtheid van waterdamp dauwpuntstemperatuur T d = de temperatuur waarbij de heersende waterdampdruk de maximale dampdruk is.

Nadere informatie

nergiebesparing in de ICT

nergiebesparing in de ICT nergiebesparing in de ICT Een koud kunstje? 10 April Green IT Energy Solutions Niels Sijpheer 3671 Meter (Q=m.g.h) 100 kg massa en 1 kwh arbeid: Hoe hoog kom ik? A Minder dan100 meter B Tussen 100 en 1000

Nadere informatie

ThermoCond 39. LUCHTHOEVEELHEID: 2.600 33.500 m 3 /h. Overige eigenschappen en opties: Eigenschappen: Zwembadklimatisering ThermoCond 39

ThermoCond 39. LUCHTHOEVEELHEID: 2.600 33.500 m 3 /h. Overige eigenschappen en opties: Eigenschappen: Zwembadklimatisering ThermoCond 39 Klimaatunit met asymetrische hoogrendements warmtewisselaar, met geïntegreerde modulerende warmtepomp en efficiente luchtdebietregeling voor middelgrote en grote openbare zwembaden Heeft betrekking op

Nadere informatie

Toch is het niet terecht alleen

Toch is het niet terecht alleen Tekst: ing. Henry Ossevoort Energiebesparing en energie-efficiëntie Energy Efficiency - deze woorden hoor je overal in de gebouwde omgeving. Meestal, ik zeg meestal, wordt dit vertaald naar installaties

Nadere informatie

www.hth-hth.nl Energie kosten besparen met Gesloten Hybride Medium-koeler (GHM)

www.hth-hth.nl Energie kosten besparen met Gesloten Hybride Medium-koeler (GHM) RBO bank 37 62 72 732 BN NL 39 RBO 0376 272 732 K o n t r ak t v o o r wa a r d e n nternet..www.hth-hth.nl Handelsr.K.v.K.04054189 BTW. NL0370 4494 1B01 Ten rlo 6 7921 V Zuidwolde Tel. 0528 371010 Fax

Nadere informatie

Bespaar meer energie. met uw luchtgordijn

Bespaar meer energie. met uw luchtgordijn Bespaar meer energie met uw luchtgordijn Doe nu de entreecheck! Entreecheck Test uw eigen luchtgordijn installatie Vul indien A het best past in uw situatie 10 punten, B: 5 punten en C: 1 punt in de desbetreffende

Nadere informatie

Luchtgordijn voor alle seizoenen Verwarmen en koelen Single - VRF - Inverter

Luchtgordijn voor alle seizoenen Verwarmen en koelen Single - VRF - Inverter NIEUW EC VENTILATOREN 40% ENERGIE BESPARING OP ELEKTRISCHE ENERGIE NU OOK VOOR ALLE MERKEN DX / WARMTE POMPSYSTEMEN > EffectDX Luchtgordijn voor alle seizoenen Verwarmen en koelen Single - VRF - Inverter

Nadere informatie

Miel Karthaus Martijn de Gier

Miel Karthaus Martijn de Gier Miel Karthaus Martijn de Gier Fig 1 1/5 13 3 5 1 17 12 11 18 2 11 31 16 15 12 14 8 7 4 6 22 21 20 19 9 10 e versus WarmBouwen 8 Verhouding tussen warmteweerstand en warmtestroomdichtheid

Nadere informatie

StatiqCooling. Doorbraak in efficiënt koelen

StatiqCooling. Doorbraak in efficiënt koelen StatiqCooling Doorbraak in efficiënt koelen This document is prepared by StatiqCooling BV, Rijssen and is for internal use as a basis for discussion. It may not be circulated, quoted, or reproduced for

Nadere informatie

Warmte in de koudetechniek, een hot item

Warmte in de koudetechniek, een hot item Wijbenga info sheet 5: Warmte in de koudetechniek, een hot item In het ontwerp van een koelinstallatie wordt steeds meer aandacht besteed aan het energieverbruik. Dit kan bereikt worden door een zo hoog

Nadere informatie

ZWEMBADONTVOCHTIGERS. Zwembadontvochtigers Economisch ruimteklimaat in privé wellnessruimten en zwembaden. Kwaliteit met systeem 1-2015

ZWEMBADONTVOCHTIGERS. Zwembadontvochtigers Economisch ruimteklimaat in privé wellnessruimten en zwembaden. Kwaliteit met systeem 1-2015 ZWEMBADONTVOCHTIGERS Zwembadontvochtigers Economisch ruimteklimaat in privé wellnessruimten en zwembaden 1-2015 Kwaliteit met systeem ZWEMBADONTVOCHTIGERS Serie SLE De exclusieve luchtontvochtigers voor

Nadere informatie

Verdeling gemiddeld energieverbruik NL. Auto (benzine)

Verdeling gemiddeld energieverbruik NL. Auto (benzine) Warmtepomp Het gebruik van verwarming en warm water bepalen een zeer groot deel van het energieverbruik van een woning. Het gebruik van een warmtepomp is een (gedeeltelijk of volledig) alternatief voor

Nadere informatie

Profiteert uw zaak reeds van warmteterugwinning?

Profiteert uw zaak reeds van warmteterugwinning? Heat Recovery Pipes 2 Heat Recovery Pipes Profiteert uw zaak reeds van warmteterugwinning? Onze droogtrommels zijn ontworpen met het oog op een maximaal rendement. Algemeen gesproken zijn de droogtrommels

Nadere informatie

D2Recool. Duurzaam klimaatsysteem voor een comfortabel binnenklimaat. Product informatie

D2Recool. Duurzaam klimaatsysteem voor een comfortabel binnenklimaat. Product informatie D2Recool Duurzaam klimaatsysteem voor een comfortabel binnenklimaat Product informatie D2Recool: Duurzame en effectieve klimaatbeheersing De D2Recool productlijn is één van de klimaatsystemen van Dutch

Nadere informatie

Het optimale klimaat voor uw gasten... KOUDETECHNIEK. koudetechniek procestechniek cellenbouw airconditioning service en beheer

Het optimale klimaat voor uw gasten... KOUDETECHNIEK. koudetechniek procestechniek cellenbouw airconditioning service en beheer Het optimale klimaat voor uw gasten... KOUDETECHNIEK koudetechniek procestechniek cellenbouw airconditioning service en beheer Het optimale klimaat voor uw gasten? Onze zorg! Voor de beheersing van het

Nadere informatie

Zonder investeren besparen 10 tips en vragen voor de facilitair manager

Zonder investeren besparen 10 tips en vragen voor de facilitair manager Zonder investeren besparen 10 tips en vragen voor de facilitair manager Als facilitair manager bent u verantwoordelijk voor de huisvesting. Daarmee ook voor het energiegebruik van de huisvesting. In deze

Nadere informatie

DROGEN. Het energiezuinig drogen van hygroscopische thermoplasten; geen gebakken lucht!

DROGEN. Het energiezuinig drogen van hygroscopische thermoplasten; geen gebakken lucht! Lezing op 24 september 2008 tijdens de Kunststoffenbeurs in Veldhoven Het energiezuinig drogen van hygroscopische thermoplasten; geen gebakken lucht! Spreker: Jurgen Koolhaas Waarom kunststoffen drogen?

Nadere informatie

Hoog-voelbaar Ecoverter

Hoog-voelbaar Ecoverter Hoog-voelbaar Ecoverter www.fujitsuclimate.nl Ecoverter Koeling technische lokalen Model/klasse/vermogen ASYG7LM ASYG9LM ASYG12LM ASYG14LM 2,kW 2,5kW 3,4kW 4,kW ASYG18LF ASYG24LF ASYG3LF A+ 5,2kW 7,1kW

Nadere informatie

Verwarmen, Koelen, Ventileren

Verwarmen, Koelen, Ventileren Gebruikershandleiding d.d. 1 mei 2015 Verwarmen, Koelen, Ventileren Appartementen dr. Struyckenplein, Rijpstraat en Jan Ligthartstraat Heeft u een storing aan de verwarming, de koeling of de ventilatie?

Nadere informatie

buffer warmte CO 2 Aardgas / hout WK-installatie, gasketel of houtketel brandstof Elektriciteitslevering aan net

buffer warmte CO 2 Aardgas / hout WK-installatie, gasketel of houtketel brandstof Elektriciteitslevering aan net 3 juli 2010, De Ruijter Energy Consult Energie- en CO 2 -emissieprestatie van verschillende energievoorzieningsconcepten voor Biologisch Tuinbouwbedrijf gebroeders Verbeek in Velden Gebroeders Verbeek

Nadere informatie

De mechanische ventilatie type C is in te delen in twee stromingen die nog in de huidige huizen aanwezig zijn:

De mechanische ventilatie type C is in te delen in twee stromingen die nog in de huidige huizen aanwezig zijn: 1 Introductie In een huishouden is ventilatie nodig om ervoor te zorgen dat het huis van schone en gezonde lucht is voorzien. Hierin wordt onderscheid gemaakt tussen natuurlijke ventilatie (type A), en

Nadere informatie

Optimale prijs/ prestatie energieopslagsystemen

Optimale prijs/ prestatie energieopslagsystemen Meer doen met minder Optimale prijs/ prestatie energieopslagsystemen Met steun van de NOVEM is er een onderzoek gedaan ter verbetering van de prijs/prestatie van energieopslagsystemen. De investeringen

Nadere informatie

Workshops LichtEvent 9 december 2015

Workshops LichtEvent 9 december 2015 Workshops LichtEvent 9 december 2015 Door: André Flinterman Optimalisatie huidige belichting Om de lichtoutput van de lampen te verhogen is onderhoud essentieel. Ook om problemen te voorkomen. Waar moet

Nadere informatie

Mogelijke oplossingen voor het energieprobleem

Mogelijke oplossingen voor het energieprobleem http://glasreg.khk.be/ www.kvlt.be Mogelijke oplossingen voor het energieprobleem Studiedag: Toekomst voor de glastuinbouw? 1 december 2006 Herman Marien Energieprobleem: van kennis tot besparing 1. Kennis

Nadere informatie

ALLE MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJTJE VOOR EEN IDEAAL WOON-EN LEEFKLIMAAT WWW.ENERGIESERVICE.NL

ALLE MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJTJE VOOR EEN IDEAAL WOON-EN LEEFKLIMAAT WWW.ENERGIESERVICE.NL ALLE MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJTJE VOOR EEN IDEAAL WOON-EN LEEFKLIMAAT WWW.ENERGIESERVICE.NL Klimaatmakers Veilig en vertrouwd! Warmte en ventilatie zijn essentieel voor een heerlijk klimaat in uw woning.

Nadere informatie

Koelen én ventileren met de FreeCooler

Koelen én ventileren met de FreeCooler Koelen én ventileren met de FreeCooler Milieuvriendelijk comfortabel kostenbesparend Klimaatbeheersing met de FreeCooler De FreeCooler Een nieuw gekoeld ventilatiesysteem dat in veel opzichten een verbetering

Nadere informatie

Verbeteringsopties BiJo

Verbeteringsopties BiJo Verbeteringsopties BiJo Inventarisatie naar verbeteringen van het elektriciteitsverbruik en de warmtebalans bij een gesloten kas Marcel Raaphorst Vertrouwelijk rapport GTB-5021 Referaat Wageningen UR Glastuinbouw

Nadere informatie

De Life Cycle Cost van luchtbehandelingsgroepen

De Life Cycle Cost van luchtbehandelingsgroepen van luchtbehandelingsgroepen WEYNS GUIDO GSM 0475/280.134 GEA Heat Exchangers / GEA Happel Belgium Rekening houden met latere exploitatiekosten (verbruik & onderhoud)! => goedkope luchtgroep => eindklant

Nadere informatie

Check uw koeling en bespaar zo 1.000 per jaar

Check uw koeling en bespaar zo 1.000 per jaar Check uw koeling en bespaar zo 1.000 per jaar Praktische checklist en reminderstickers Besparingstips voor productkoeling Let op ijsaanslag en onderneem actie Besparingtips voor productkoeling Productkoeling

Nadere informatie

Gebruikershandleiding

Gebruikershandleiding Gebruikershandleiding TTR160 Dryfast BV Kreekweg 22 3133AZ Vlaardingen Tel: +31-(0)10-4261410 Fax: +31-(0)104730011 www.dryfast.nl E-mail: info@dryfast.nl Inhoudsopgave Algemene informatie Veiligheid Toepassingen

Nadere informatie

SAMSUNG ERV. Ventilation is our business. Energie - Regeneratie - Ventilatie WTW unit met vochtrecuperatie. Clima Construct

SAMSUNG ERV. Ventilation is our business. Energie - Regeneratie - Ventilatie WTW unit met vochtrecuperatie. Clima Construct luchttechniek groothandel - fabrikant Ventilation is our business SAMSUNG ERV Energie - Regeneratie - Ventilatie WTW unit met vochtrecuperatie Samsung ERV 800 Bij het goed ventileren van een verblijfsruimte

Nadere informatie

Condenserende Ketels. Energiezuinig : niet enkel tegen de sterk gestegen energieprijzen... Laurent Vercruysse Viessmann Belgium

Condenserende Ketels. Energiezuinig : niet enkel tegen de sterk gestegen energieprijzen... Laurent Vercruysse Viessmann Belgium Condenserende Ketels Laurent Vercruysse Viessmann Belgium Vorlage 1 05/2008 Viessmann Werke Energiezuinig : niet enkel tegen de sterk gestegen energieprijzen... Maar ook : Reserve van fossiele brandstoffen

Nadere informatie

Thermo Air is een Nederlands producent van hoogwaardige luchtbehandelingsproducten

Thermo Air is een Nederlands producent van hoogwaardige luchtbehandelingsproducten HR-WTW Hoog Rendement Warmteterugwinning UTILITEIT GEBOUWEN SCHOLEN BEURSHALLEN HORECA ZWEMBADEN BEDRIJFSHALLEN KANTOREN WINKELS Thermo Air is een Nederlands producent van hoogwaardige luchtbehandelingsproducten

Nadere informatie

Ja Nee Nvt Maatregel Foto. Installaties & regelingen. Zijn de binnen- en buitensensoren op een representatieve locatie geïnstalleerd?

Ja Nee Nvt Maatregel Foto. Installaties & regelingen. Zijn de binnen- en buitensensoren op een representatieve locatie geïnstalleerd? Checklist Energiebesparing bedrijven algemeen Met behulp van deze checklist kunt u energiebesparende maatregelen in uw bedrijf inventariseren. Toelichting per maatregel of meer maatregelen kunt u vinden

Nadere informatie

Praktijknetwerk Stal vol Energie 23 maart 2012. Jan Onne Bosman

Praktijknetwerk Stal vol Energie 23 maart 2012. Jan Onne Bosman Praktijknetwerk Stal vol Energie 23 maart 2012 Jan Onne Bosman Programma Warmte uit de composteringsstal Elektriciteit van het dak Composteringsstal en warmte aanbod Temperatuur in composteringsstal 50

Nadere informatie

200% rendement uit 100% energie: De witte motor van uw woonhuis!

200% rendement uit 100% energie: De witte motor van uw woonhuis! 200% rendement uit 100% energie: De witte motor van uw woonhuis! Oude situatie zonder ECO200 Gas Elektra Wat is ECO200? ECO200 is een nieuw concept van AgriComfort, waarbij het koelen van de melk en het

Nadere informatie

Energiebespaar Tips!

Energiebespaar Tips! Energiebespaar Tips! Hieronder vind u een aantal tips waarmee u op uw energierekening vele euro s kunt besparen. De tips zijn verdeeld in de verschillende onderdelen waaraan u energie verbruikt in uw huis.

Nadere informatie

ASSORTIMENT MOBIELE AIRCO 2012 Voor elke ruimte een geschikte airconditioner

ASSORTIMENT MOBIELE AIRCO 2012 Voor elke ruimte een geschikte airconditioner ASSORTIMENT MOBIELE AIRCO 2012 Voor elke ruimte een geschikte airconditioner LUCHT/LUCHT GEKOELDE AIRCONDITIONER PAC N80.1 De Pinguino PAC N80 heeft een energieklasse A in koeling. UITERST EFFICIENT Nieuw

Nadere informatie

Richard Mollier (1863-1935)

Richard Mollier (1863-1935) Gaswet & Mollier College 2: h-x diagram voor vochtige lucht Richard Mollier (1863-1935) Hoogleraar TU-Dresden Thermodynamica, onderzoek naar eigenschappen van water stoom Diagrammen: H-S diagram Stoomtabellen

Nadere informatie

Bescherm uw installaties en optimaliseer uw productie van duurzame energie. Ontvochtigingssystemen voor biogas Drypack

Bescherm uw installaties en optimaliseer uw productie van duurzame energie. Ontvochtigingssystemen voor biogas Drypack U N I V E R S A L P E R F O R M A N C E Ontvochtigingssystemen voor biogas Drypack Bescherm uw installaties en optimaliseer uw productie van duurzame energie NL 11.51 A Optimaliseer de opwerking van biogas

Nadere informatie

Kennisuitwisseling belichte aardbeienteelt

Kennisuitwisseling belichte aardbeienteelt Kennisuitwisseling belichte aardbeienteelt April 2007 Gefinancieerd door Productschap Tuinbouw Uitgevoerd door: Ing. Bart Vromans Bart.vromans@lucel.nl INHOUDSOPGAVE Samenvatting Inleiding Plan van aanpak

Nadere informatie

De garantie om uw electriciteitsnota te verlagen en CO2 uitstoot te verkleinen PQMS.NL/VO4BIZ

De garantie om uw electriciteitsnota te verlagen en CO2 uitstoot te verkleinen PQMS.NL/VO4BIZ De garantie om uw electriciteitsnota te verlagen en CO2 uitstoot te verkleinen Wat is VO4BIZ? VO4BIZ is een Brits ontwerp, spanningsoptimalisatie systeem dat het inkomende voltage verlaagt en de stroomkwaliteit

Nadere informatie

RENOVATIE KANTOOR NOTITIE ENERGIEBESPARING EN INVESTERINGEN INHOUDSPOGAVE

RENOVATIE KANTOOR NOTITIE ENERGIEBESPARING EN INVESTERINGEN INHOUDSPOGAVE RENOVATIE KANTOOR NOTITIE ENERGIEBESPARING EN INVESTERINGEN INHOUDSPOGAVE SAMENVATTING 0. INLEIDING 1. ISOLATIE 2. INSTALLATIE 3. RAMEN EN KOZIJNEN 4. ZONWERING EN KOELING 5. VERLICHTING DIA duurzame auteur:

Nadere informatie

heel veel gratis zonnewarmte voor keuken, douche en bad Warm tapwater warmtepomp

heel veel gratis zonnewarmte voor keuken, douche en bad Warm tapwater warmtepomp heel veel gratis zonnewarmte voor keuken, douche en bad Warm tapwater warmtepomp wa r mt e pom p Natuurlijk warm water voor een betere levenskwaliteit Zuiniger en milieuvriendelijker kan warm water haast

Nadere informatie

Aandacht voor bouw en techniek

Aandacht voor bouw en techniek Semigesloten kassen Aandacht voor bouw en techniek AVAG-projectgroep om knelpunten van de semigesloten kas op te lossen Wat zijn de knelpunten? Interview met telers met een semigesloten kas Waarom semigesloten

Nadere informatie

BOUWDROGING door BELFOR DRYING SOLUTIONS

BOUWDROGING door BELFOR DRYING SOLUTIONS BOUWDROGING door BELFOR DRYING SOLUTIONS In critical situations you should know exactly where to put your fingers first 00:00:00 00:01:00 00:02:00 00:03:00 00:04:00 Impact Emergency Aid 00:00:00 00:01:00

Nadere informatie

Hoe is het gesteld met de kennis bij het bevoegd gezag over innovatieve ontwikkelingen?

Hoe is het gesteld met de kennis bij het bevoegd gezag over innovatieve ontwikkelingen? P.G.H. Uges 5 november 2015 1 Het Airco-Kenniscentrum.nl is ideëel, werkt samen met ISSO en geeft net als in een encyclopedie, opdrachtgevers, gebruikers architecten en overheden, informatie over ventilatie,

Nadere informatie

Ecoverter. hoog-voelbaar inverter splitairco

Ecoverter. hoog-voelbaar inverter splitairco Ecoverter hoog-voelbaar inverter splitairco Ecoverter Koeling technische lokalen Model/klasse/vermogen Type AS07RIY Type AS09RIY Type AS12RIY Type AS14RIY 2,0kW 2,5kW 3,4kW 4,0kW Type AS18RIY Type AS24RIY

Nadere informatie

Pool & Spa De Hydro-Pro warmtepompen

Pool & Spa De Hydro-Pro warmtepompen Pool & Spa De Hydro-Pro warmtepompen Creating Connections Bosta, uw totaalleverancier in zwembadartikelen Bosta heeft al meer dan 60 jaar ervaring in de handel in leidingsystemen en toebehoren. We zijn

Nadere informatie

Pool & Spa De Hydro PRO warmtepompen

Pool & Spa De Hydro PRO warmtepompen Pool & Spa De Hydro PRO warmtepompen Creating Connections Bosta, uw totaalleverancier in zwembadartikelen Bosta heeft al meer dan 60 jaar ervaring in de handel in leidingsystemen en toebehoren. We zijn

Nadere informatie

Energie actueel Ronald Visser Energiebesparing bij melkveehouders

Energie actueel Ronald Visser Energiebesparing bij melkveehouders Energie actueel Ronald Visser Energiebesparing bij melkveehouders Energie actueel Inhoud presentatie - Achtergrond individuele energiebesparing - Twee keer een top 5 met besparingstips 1. Makkelijk uitvoerbaar,

Nadere informatie

Brochure isolatie. oktober 2014. Oktober 2014 Woonstichting VechtHorst

Brochure isolatie. oktober 2014. Oktober 2014 Woonstichting VechtHorst oktober 2014 Inleiding Misschien staat u er niet bij stil, maar het is heel goed mogelijk om in uw bestaande woning uw muren, dak en vloeren te isoleren. Welk comfort deze isolatie met zich meebrengt vertellen

Nadere informatie

Energiebespaar Tips!

Energiebespaar Tips! Energiebespaar Tips! Hieronder vind u een aantal tips waarmee u op uw energierekening vele euro s kunt besparen. De tips zijn verdeeld in de verschillende onderdelen waaraan u energie verbruikt in uw huis.

Nadere informatie

Pool & Spa De Duratech warmtepompen

Pool & Spa De Duratech warmtepompen Pool & Spa De Duratech warmtepompen De ideale oplossing voor de verwarming van uw zwembad en spa. Bosta... a perfect fit! Bosta, uw totaalleverancier in zwembad artikelen Bosta heeft al meer dan 60 jaar

Nadere informatie

Samen besparen we ons rijk. Een unieke kans om energie te besparen, aangeboden door Rentree. thuis in Deventer

Samen besparen we ons rijk. Een unieke kans om energie te besparen, aangeboden door Rentree. thuis in Deventer Samen besparen we ons rijk Een unieke kans om energie te besparen, aangeboden door Rentree. thuis in Deventer Deze Menukaart geeft voorbeelden hoe u als bewoner geld kunt besparen en meer wooncomfort kunt

Nadere informatie

Energie aspecten EPT en SiB

Energie aspecten EPT en SiB 26 Februari 2015 Energie aspecten EPT en SiB Jan Gielen DLV Plant MUSHROOMS j.gielen@dlvplant.nl 1 Energiebesparende opties EPT en SiB EPT www.energiekepaddenstoelentelers.nl Houtkachel Zonnepanelen WKO

Nadere informatie

Voor een florissante installatie

Voor een florissante installatie Tuinbouwtechniek Voor een florissante installatie In de glastuinbouw worden bloemen en groenten gekweekt onder gunstige omstandigheden. Kassen moeten dag en nacht warm worden gehouden, en sommige planten

Nadere informatie

ZWEMBAD LUCHTBEHANDELING DanX

ZWEMBAD LUCHTBEHANDELING DanX ZWEMBAD LUCHTBEHANDELING DanX ZWEMBAD LUCHTBEHANDELING Comfortabel zwemmen in een prettig binnenklimaat Wie houdt er niet van een verfrissende duik? Helaas is de luchtkwaliteit in binnenbaden vaak niet

Nadere informatie

: Nationaal Platform Zwembaden : de heer Niels de Jong Datum verslag : 3 november 2009 Onderwerp : Verslaggeving managersmeeting 29-09-09

: Nationaal Platform Zwembaden : de heer Niels de Jong Datum verslag : 3 november 2009 Onderwerp : Verslaggeving managersmeeting 29-09-09 MEMO T.a.v. : Nationaal Platform Zwembaden Van : de heer Niels de Jong Datum verslag : 3 november 2009 Onderwerp : Verslaggeving managersmeeting 29-09-09 Op 29 augustus 2009 heeft de managersmeeting voor

Nadere informatie

Groep 8 - Les 4 Duurzaamheid

Groep 8 - Les 4 Duurzaamheid Leerkrachtinformatie Groep 8 - Les 4 Duurzaamheid Lesduur: 30 minuten (zelfstandig) DOEL De leerlingen weten wat de gevolgen zijn van energie verbruik. De leerlingen weten wat duurzaamheid is. De leerlingen

Nadere informatie

DE EFFICIËNTE EN MILIEUVRIENDELIJKE OPLOSSING VOOR DE PRODUCTIE VAN SANITAIR WARM WATER

DE EFFICIËNTE EN MILIEUVRIENDELIJKE OPLOSSING VOOR DE PRODUCTIE VAN SANITAIR WARM WATER EOS PLUS HP DE EFFICIËNTE EN MILIEUVRIENDELIJKE OPLOSSING VOOR DE PRODUCTIE VAN SANITAIR WARM WATER Lucht-water warmtepomp voor de productie van Sanitair Warm Water zonder gebruik van gas. Deze pomp, speciaal

Nadere informatie

Goed isoleren is vakwerk. Wat u moet weten over na-isolatie

Goed isoleren is vakwerk. Wat u moet weten over na-isolatie BRANCHEORGANISATIE NA-ISOLATIE Goed isoleren is vakwerk Wat u moet weten over na-isolatie INLEIDING GOED ISOLEREN IS VAKWERK Een goed geïsoleerd huis is prettig om in te wonen. Het is goed voor het wooncomfort,

Nadere informatie

- Business uitvoering

- Business uitvoering - Business uitvoering Sommige airco's zijn verkrijgbaar in een business uitvoering, dit houdt in dat de buitenunit is voorzien van een hoge- en lagedrukbeveiliging. Deze beschermt de compressor bij storingen.

Nadere informatie

Check uw koeling en bespaar zo 1.000 per jaar

Check uw koeling en bespaar zo 1.000 per jaar Check uw koeling en bespaar zo 1.000 per jaar Praktische checklist en reminderstickers Besparingstips voor productkoeling Let op ijsaanslag en onderneem actie Rekenvoordeel supermarkt Een supermarkt van

Nadere informatie

Over de Aqua DX unit. Energiebesparing. Keuze vrijheid. Compact en fluisterstil

Over de Aqua DX unit. Energiebesparing. Keuze vrijheid. Compact en fluisterstil Over de Aqua DX unit De Aqua DX is een watergekoelde condensingunit voorzien van Fuji Electric invertertechniek. De Aqua DX maakt gebruik van water om de warmte te verplaatsen, dit in tegenstelling tot

Nadere informatie

Zuinige ketel? Dat loont! Ontdek de mogelijkheden, voordat uw oude verwarmingsketel stuk gaat.

Zuinige ketel? Dat loont! Ontdek de mogelijkheden, voordat uw oude verwarmingsketel stuk gaat. Zuinige ketel? Dat loont! Ontdek de mogelijkheden, voordat uw oude verwarmingsketel stuk gaat. Een nieuwe, zuinige ketel? Denk er nu al over na! Is uw ketel oud aan het worden? Wacht niet totdat hij stuk

Nadere informatie

Droge lucht toevoeren via slurven onder het gewas bij Gerbera en Matricaria

Droge lucht toevoeren via slurven onder het gewas bij Gerbera en Matricaria Droge lucht toevoeren via slurven onder het gewas bij Gerbera en Matricaria P.A. van Weel M.G.M. Raaphorst Rapport GTB-1173.indd Referaat Voor twee gewassen, Matricaria en Gerbera, is onderzocht hoe buitenlucht

Nadere informatie

Itho Daalderop Centrale ventilatie-unit CVE ECO RFT. energiezuinig. & comfortabel

Itho Daalderop Centrale ventilatie-unit CVE ECO RFT. energiezuinig. & comfortabel Itho Daalderop Centrale ventilatie-unit CVE ECO RFT energiezuinig & comfortabel CVE ECO RFT: - Verbruikt tot 83% minder energie dan ventilatoren met wisselstroommotor - Altijd schone lucht in huis - Lagere

Nadere informatie

Duurzame elektriciteit in het EcoNexis huis

Duurzame elektriciteit in het EcoNexis huis Werkblad 1, mbo Duurzame elektriciteit in het EcoNexis huis Inleiding De wereldbevolking groeit al jaren vrij stevig. En de wereldwijde behoefte aan energie groeit mee: we kúnnen simpelweg niet meer zonder

Nadere informatie

Danfoss radiatorthermostaten

Danfoss radiatorthermostaten Gebruikershandleiding RA2000 RAE en RAE-K RA-X RA 5060 Danfoss radiatorthermostaten Inleiding Met de Danfoss radiatorthermostaten beschikt u over een kwaliteitsregeling voor uw verwarmingsinstallatie.

Nadere informatie