Prof. dr. Steven Weyers Namens de werkgroep BVO naar baarmoederhalskanker ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie Bestuurslid VVOG

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Prof. dr. Steven Weyers Namens de werkgroep BVO naar baarmoederhalskanker ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie Bestuurslid VVOG"

Transcriptie

1 Prof. dr. Steven Weyers Namens de werkgroep BVO naar baarmoederhalskanker ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie Bestuurslid VVOG Diensthoofd Vrouwenkliniek UZ Gent

2 Baarmoederhalskanker als ziekte HPV als etiologisch agens >70% bevolking ooit infectie Meeste klaren binnen 24 maanden Persisterende infectie met één van de hr types > hooggradige afwijkingen HPV 16 en 18 samen verantwoordelijk voor 70% Ca Voorstadia/vroeg invasief ca > geen symptomen Primaire preventie Vaccinatie Veilig vrijen Secundaire preventie

3 HPV gerelateerde letsels van de baarmoederhals in Europa jl > 30,000 Invasieve cervixcarcinomen HPV 16/18 gerelateerd jl >500,000 gevallen van CIN1 ~1,500 per dag jl >150,000 Precancereuze cervicale letsels (CIN2/3) 2 ~450 per dag Clifford et al, Vaccine 2006 jl miljoenen afwijkende uitstrijkjes

4 Risicofactoren Exogene factoren Hormonale contraceptiva Roken Pariteit Co infectie met andere SOA (CT, HSV) Virale factoren Infectie met meer oncogene HPV types (vb HPV 16 én 53) Virale lading Virale integratie Respons van de gastvrouw Hormonale factoren Genetische factoren Immuunrespons

5 Baarmoederhalskanker in België ± 600 gevallen van cervixca in 2010 (8/ ; 2% alle kankers) ± gevallen van borstca ~7.000 conisaties/lusexcisies ~ vrouwen met cervixdysplasie > afwijkende uitstrijkjes (herhalingsuitstrijkjes, colposcopiën, )

6 Baarmoederhalskanker in België Incidentie en sterftecijfers voor invasieve baarmoederhalskanker in Europa (2008; 8/ persoonsjaren) Arbyn et al, Ann Oncol Bron IARC

7 Voortraject Vlaamse werkgroep bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker: gestart op 24 augustus 2012 Uitvoering van het bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker inhoudelijk en organisatorisch op te volgen en te adviseren ( organiseren) Subwerkgroep ter voorbereiding van de GC Nog geen gezondheidsdoelstelling: Moet worden vastgelegd tijdens Gezondheidsconferentie Moet meetbare en haalbare targets hebben binnen een vooraf afgesproken tijdsinterval

8 Vlaams bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker Sinds juni 2013 in voege Vrouwen van 25 tot en met 64 jaar Uitnodigingsbrief 3 jaarlijks uitstrijkje Sensibilisering & informatieverspreiding Selectie & uitnodiging Stappen in bevolkingsonderzoek naar kanker Screeningstest/ onderzoek Analyse/ beoordeling Resultaatsmededeling (+/ ) Voor elk van de stappen knelpunten geïdentificeerd + Doorverwijzing naar vervolgonderzoek Uitnodiging voor vervolgronde (Na)Zorg

9 Rationale van 3 jaarlijks screeningsinterval Screeningsinterval (t i ) Relatieve cumulatieve incidentie ( Reductie cumulatieve incidentie RR i /t i ) 1- ( RR i )/t i ) N papa 1 jaar 0,07 0, jaar 0,07 0,93 3 jaar 0,09 0, jaar 0,12 0,88 5 jaar 0,16 0, jaar 0,18 0,82 10 jaar 0,36 0,64 Europese aanbevelingen: Start tussen 20 en 30j, stoppen tussen 60 en 65j (afh. van de middelen van EU lidstaat) Vlaamse situatie 2012: Officiële start 25j, stop op 64j, 3 jaarlijks 60% gescreend (WIV IMA ; inkomen en opleiding gerelateerd) Hoge graad van overscreening (velen jaarlijks)

10 Organisatie (1) Selectie en uitnodiging Exclusielijst via Stichting Kankerregister (bv. hysterectomie, ooit behandeld voor baarmoederhalskanker, uitstrijkje minder dan 3 j geleden, ) Uitnodiging: 1) Uitnodigingsbrief om driejaarlijks uitstrijkje te laten nemen indien geen deelname in de laatste 3 jaar (via CvKO) 2) Echter: ook rechtstreeks via arts (indien 2 volledige kalenderjaren tussen) ( gebaseerd op formele uitnodiging) Indien vrouwen niet wensen deel te nemen > reden opgeven via antwoordformulier/website

11 Onderzoek Organisatie (2) Uitstrijkje (Pap smear, > liquid based) bij huisarts of gynaecoloog Labo en afname in principe volledig terugbetaald (onder voorwaarden, cave HPV test) Consultatie volgens klassieke terugbetalingsvoorwaarden (4/1 remgeld bij HA/GMD, 2,77 remgeld bij geconventioneerde gynaecoloog) Analyse Laboratorium waarmee huisarts/gynaecoloog samenwerkt

12 Organisatie (3) Resultaatsmededeling Uitslag via afnemer van het uitstrijkje; > geen nieuws = goed nieuws Kwaliteitsbewaking, opvolging na afwijkende screening en evaluatie

13 Preventiestrategieën 1. Realiseren van adequate doelgroepselectie en een performant uitnodigingssysteem 2. Optimaliseren van kwaliteit van het screeningsinstrument en het gebruik ervan 3. Optimaliseren van kwaliteit van de analyse en beoordeling van het screeningsinstrument 4. Realiseren van accurate en tijdige resultaatsmededeling aan deelnemer en artsen 5. Toeleiden van deelnemers met een afwijkend screeningsresultaat tot passende behandeling 6. Toeleiden van subgroepen met verhoogd risico, waarvoor het bevolkingsonderzoek niet optimaal is, naar passende zorg

14 1. Realiseren van adequate doelgroepselectie en een performant uitnodigingssysteem Up to date houden van doelgroepbestanden en exclusielijsten (kankerregister, cytohisto pathologieregister, ziekenfondsgegevens, ) Toetsing via het websiteforum, 5 stellingen bevolkingsonderzoek is vrije keuze, als ik me niet laat screenen is dit mijn eigen verantwoordelijkheid 4 jaar na mijn behandeling voor borstkanker ontvang ik nog steeds om de 2 jaar een uitnodiging voor het BVO, dergelijke brief doet me alles weer opnieuw beleven; schrap me alsjeblieft uit de lijsten! Centrale CHP register is nog in opbouw en hangt af van een goede en volledige registratie vanuit de labo s Belangrijke tijdsspanne tussen afname staal en opstellen uitsluitingslijsten > ingekort door frequentie aanleveren data vanuit de laboratoria op te trekken van 2 naar 4 maal/j Lijst met nomenclatuurnummers die exclusie impliceert werd geüpdatet (hysterectomie, cervixamputatie, ) Alternatieve uitnodigingssystemen onderzoeken en eventueel implementeren Toetsingsmoment Antwerpen nood aan meer dan enkel uitnodigingsbrief, ondersteuning vanuit lokale gemeenschap, andere methoden zoals e mail of SMS Echter: e mailadressen en GSM nummers veranderen vaak, quid privacy?

15

16 2. Optimaliseren van de kwaliteit van het screeningsinstrument en het gebruik ervan Kwaliteitsindicatoren gebruiken om profielen op te stellen over afnemers van uitstrijkjes Bepaalde artsen nemen te weinig uitstrijkjes > impact op kwaliteit staalafname én op verloop van het onderzoek (compliance patiënt) > aan SKR feedback vragen > terugkoppelen naar afnemers Onlinebevraging (op 24 november: 247 respondenten, waarvan 33 professionelen) artsen die weinig uitstrijkjes nemen moeten uit het bevolkingsonderzoek worden geweerd 2,8 op 5 bij professionelen Alternatieve screeningsmethoden (self testen, HPV testen) onderzoeken en eventueel implementeren HPV test superieur tov klassiek uitstrijkje (KCE: rol van HPV testen in screening ) Zelf testen volop in ontwikkeling, = sensitiever dan cytologie van klassieke papa (afkappunt ASCUS+) > pilootproject in ontwikkeling

17 3. Optimaliseren van de kwaliteit van de analyse en beoordeling van het screeningsinstrument Ontwikkelen van richtlijnen voor kwaliteitscontrole van staalanalyse Nationale richtlijnen omtrent kwaliteitscontrole van de analyses ontbreken Reproduceerbaarheid van resultaat van uitstrijkjes is middelmatig tot laag Misschien argumenten om aantal labo s die deelnemen aan BVO te beperken? Grondige analyse van interval en andere kankers met oog op kwaliteitsverbetering Intervalkanker: kanker die optreedt binnen interval van 3 jaar

18 4. Realiseren van accurate en tijdige resultaatsmededeling aan deelnemer en artsen Uniforme manier van resultaatsmededeling (via labo s?) Toetsing via het websiteforum, 5 stellingen Stelling: Ik vind het belangrijk om steeds een resultaat meegedeld te krijgen na deelname aan BVO, wat het resultaat ook is Reacties bevestigen het belang van resultaatsmededeling en het feit dat dit binnen een vooraf afgesproken periode gebeurt (angstgevoelens) Ik vind borstkankerscreening een prima initiatief, wel moet dringend één zin in de oproepingsbrief/folder worden aangepast: U en uw arts ontvangen na 3 weken het resultaat. Ik kreeg het resultaat pas na ruim 4 weken Op die manier voorkom je dat de patiënt een week of langer elke ochtend met de daver op het lijf naar de brievenbus loopt. Toetsingsmoment Gent In geval van afwijkend resultaat dit dubbel versturen, ie staalafnemer en huisarts of staalafnemer en deelnemer. Quid extra kosten Labo moet huisarts kennen Cave resultaten rechtstreeks naar patiënten versturen Toetsingsmoment Antwerpen: Belangrijk dat huisarts of gynaecoloog actief het resultaat meedeelt Quid extra tijd/kosten

19 5. Toeleiden van deelnemers met een afwijkend screeningsresultaat tot passende behandeling en nazorg Adequaat faalveiligheidssysteem opzetten, monitoren en evalueren > zoveel mogelijk deelnemers met afwijkend resultaat nazorg garanderen Geen uniforme richtlijnen voor opvolging van de afwijkende resultaten (Domus Medica, VVOG, KCE) Onduidelijkheid over wie de verantwoordelijkheid neemt voor de faalveiligheid en dus medico legaal verantwoordelijk is Onlinebevraging Openbaar oplijsten van kwalitatief goede centra voor behandeling en follow up van baarmoederhalskanker 4.29 op 5 bij professionelen Vervolgonderzoeken en behandeling best in erkende oncologiecentra 4.03 op 5 bij professionelen Voorstel: monitorgroep op te richten die de resultaten (zowel van pathologen als staalnemers) in het kader van faalveiligheid kan beoordelen en bijsturen waar nodig.

20 6. Toeleiden van subgroepen met verhoogd risico, waarvoor het bevolkingsonderzoek niet optimaal is, naar passende zorg Risicostratificatiesysteem voor zorgverstrekkers (bv. op basis van anamnese) Echter: risicopatiënt baarmoederhalskanker moeilijk identificeerbaar (uitz. Immunosuppressie) Toetsingsmoment workshop Dag van de Huisarts Duidelijke richtlijnen omtrent hoog risicopatiënten

21 Conclusies Vlaams bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker gestart sinds juni 2013 Uitnodigingsbrief aan alle vrouwen 25 64j die geen uitstrijkje hebben laten afnemen gedurende voorbije 3 jaar en niet zijn uitgesloten om andere reden Belangrijkste streefdoelen komende jaren: Uitnodigingssysteem optimaliseren (methodiek, exclusielijsten) Kwaliteitscontrole afnemers en labo s Alternatieve screeningsmethodes (>HPV testen) Uniforme en sluitende resultaatsmededeling Opvolging van interval en andere kankers Adequaat faalveiligheidssysteem.

22 Prof. dr. Steven Weyers Namens de werkgroep BVO naar baarmoederhalskanker ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie Bestuurslid VVOG Diensthoofd Vrouwenkliniek UZ Gent

Oncologie Kempen 2013 5 oktober 2013 Cultureel Centrum t Schaliken- Herentals Guido Van Hal Centrum voor Kankeropsporing vzw Afdeling Antwerpen

Oncologie Kempen 2013 5 oktober 2013 Cultureel Centrum t Schaliken- Herentals Guido Van Hal Centrum voor Kankeropsporing vzw Afdeling Antwerpen Oncologie Kempen 2013 5 oktober 2013 Cultureel Centrum t Schaliken- Herentals Guido Van Hal Centrum voor Kankeropsporing vzw Afdeling Antwerpen Centrum voor Kankeropsporing Voorheen: hetconsortium van

Nadere informatie

OVERZICHT 2/07/2013 HET VLAAMS BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER. Dr. Stefan Teughels KANKERSCREENING IN VLAANDEREN EPIDEMIOLOGIE BMHKS

OVERZICHT 2/07/2013 HET VLAAMS BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER. Dr. Stefan Teughels KANKERSCREENING IN VLAANDEREN EPIDEMIOLOGIE BMHKS HET VLAAMS BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER Dr. Stefan Teughels OVERZICHT KANKERSCREENING IN VLAANDEREN EPIDEMIOLOGIE BMHKS HET VLAAMS BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR BMHK OVERZICHT KANKERSCREENING IN

Nadere informatie

Dr. Bart Garmyn Voorzitter van de werkgroep BVO naar borstkanker ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie Domus Medica

Dr. Bart Garmyn Voorzitter van de werkgroep BVO naar borstkanker ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie Domus Medica Dr. Bart Garmyn Voorzitter van de werkgroep BVO naar borstkanker ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie Domus Medica Epidemiologie Bron: Stichting Kankerregister, http://www.kankerregister.org/.

Nadere informatie

Jaarrapport bevolkingsonderzoeken2015. Dr. Patrick Martens Directeur CvKO vzw

Jaarrapport bevolkingsonderzoeken2015. Dr. Patrick Martens Directeur CvKO vzw Jaarrapport bevolkingsonderzoeken2015 Dr. Patrick Martens Directeur CvKO vzw Bevolkingsonderzoeken In Vlaanderen 3BVO naar kanker Borstkanker Baarmoederhalskanker Dikkedarmkanker 2668000 Vlamingen Goede

Nadere informatie

Actieplan bij de gezondheidsdoelstelling 2015-2020 voor bevolkingsonderzoek naar kanker van de baarmoederhals, borst en dikke darm

Actieplan bij de gezondheidsdoelstelling 2015-2020 voor bevolkingsonderzoek naar kanker van de baarmoederhals, borst en dikke darm Actieplan bij de gezondheidsdoelstelling 2015-2020 voor bevolkingsonderzoek naar kanker van de baarmoederhals, borst en dikke darm Referentie Actie Sleutelactoren Indicatoren Subdoelstelling 1: GOED BESTUUR

Nadere informatie

BEREIKEN VAN NIET-DEELNEMERS IN HET BVO BAARMOEDERHALSKANKER AAN DE HAND V/E HERINNERINGSBRIEF VAN DE GMD-HOUDEND HUISARTS. Dr.

BEREIKEN VAN NIET-DEELNEMERS IN HET BVO BAARMOEDERHALSKANKER AAN DE HAND V/E HERINNERINGSBRIEF VAN DE GMD-HOUDEND HUISARTS. Dr. BEREIKEN VAN NIET-DEELNEMERS IN HET BVO BAARMOEDERHALSKANKER AAN DE HAND V/E HERINNERINGSBRIEF VAN DE GMD-HOUDEND HUISARTS Dr. Eliane Kellen EPIDEMIOLOGIE BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER OPZET

Nadere informatie

De kosteneffectiviteit van de bevolkingsonderzoeken in Vlaanderen. Baarmoederhalskanker, Borstkanker en Dikkedarmkanker

De kosteneffectiviteit van de bevolkingsonderzoeken in Vlaanderen. Baarmoederhalskanker, Borstkanker en Dikkedarmkanker De kosteneffectiviteit van de bevolkingsonderzoeken in Vlaanderen. Baarmoederhalskanker, Borstkanker en Dikkedarmkanker Maaike Fobelets Lore Pil Koen Putman Lieven Annemans 5 oktober 2015 1 Algemene principes

Nadere informatie

Gezondheidsdoelstelling 'Bevolkingsonderzoeken naar kanker van de baarmoederhals, borst en dikke darm'

Gezondheidsdoelstelling 'Bevolkingsonderzoeken naar kanker van de baarmoederhals, borst en dikke darm' Gezondheidsdoelstelling 'Bevolkingsonderzoeken naar kanker van de baarmoederhals, borst en dikke darm' In het voortraject naar de Gezondheidsconferentie op 14 december 2013 werd de huidige situatie met

Nadere informatie

Nieuwe bevolkings onderzoek baarmoederhalskanker

Nieuwe bevolkings onderzoek baarmoederhalskanker Nieuwe bevolkings onderzoek baarmoederhalskanker 13-april-2016 Dorry Boll, gynaecoloog Lizette Nollen, patholoog Rob Beumer, huisarts In samenwerking met: Els Bovy, Bevolkingsonderzoek Zuid Programma Baarmoederhalskanker

Nadere informatie

Programma. Inleiding Aanpak in de huisartspraktijk. Algemene conclusies Evaluatie

Programma. Inleiding Aanpak in de huisartspraktijk. Algemene conclusies Evaluatie Programma Inleiding Aanpak in de huisartspraktijk Oplossen casuïstiek in kleine groepen Bespreken casuïstiek in plenum en toetsing aan de richtlijn Algemene conclusies Evaluatie Inleiding Jaarlijks sterfte

Nadere informatie

Evoluties in de primaire en secundaire preventie van baarmoederhalskanker. Koen Traen

Evoluties in de primaire en secundaire preventie van baarmoederhalskanker. Koen Traen Evoluties in de primaire en secundaire preventie van baarmoederhalskanker Koen Traen Baarmoederhalskanker Baarmoederhalskanker Baarmoederhalskanker Life-time risico in België 1 2% 600 nieuwe gevallen/jaar

Nadere informatie

Chapter 9. Nederlandse Samenvatting

Chapter 9. Nederlandse Samenvatting Chapter 9 Nederlandse Samenvatting Summary and Nederlandse samenvatting SAMENVATTING Baarmoederhalskanker is de vierde meest voorkomende kanker bij vrouwen wereldwijd. Deze ziekte wordt gedurende een periode

Nadere informatie

info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje

info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje Wat is een afwijkend uitstrijkje? Een baarmoederhalsuitstrijkje (ook PAP-test genoemd) heeft tot doel om veranderingen

Nadere informatie

Baarmoederhalskanker screening

Baarmoederhalskanker screening Baarmoederhalskanker screening Wat gaat er veranderen? Lex Makkus, Patholoog PAL Geschiedenis BVO-BMHK Huidige BVO - hrhpv Triage Sterfte cervix carcinoom absolute aantallen/cohort 45 40 35 30 25 20 15

Nadere informatie

man, vrouw en kind info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje

man, vrouw en kind info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje man, vrouw en kind info voor patiënten Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje Afwijkend baarmoederhalsuitstrijkje Mijn baarmoederhalsuitstrijkje vertoont afwijkingen. Antwoorden op veelgestelde vragen. Wat

Nadere informatie

HPV test volgens landelijke richtlijn. Heleen Doornewaard, Patholoog Gelre ziekenhuizen, 11 maart 2009

HPV test volgens landelijke richtlijn. Heleen Doornewaard, Patholoog Gelre ziekenhuizen, 11 maart 2009 HPV test volgens landelijke richtlijn Heleen Doornewaard, Patholoog Gelre ziekenhuizen, 11 maart 2009 HPV-vaccinatie Het kan je leven redden, maar ook voor niks zijn NRCnext, dd 03-03-09 1.Wat heeft baarmoederhalskanker

Nadere informatie

Draaiboek bevolkingsonderzoeken naar kanker 1. Inhoud

Draaiboek bevolkingsonderzoeken naar kanker 1. Inhoud Draaiboek bevolkingsonderzoeken naar kanker 1. Inhoud 1. Gezondheidsdoelstelling... 7 2. Incidentie, prevalentie en sterfte in Vlaanderen... 7 1. Baarmoederhalskanker... 7 a. Incidentie baarmoederhalskanker

Nadere informatie

8 e Symposium Stichting Baarmoederhalskanker. preventie Oost

8 e Symposium Stichting Baarmoederhalskanker. preventie Oost 8 e Symposium Stichting Baarmoederhalskanker preventie Oost Diagnostiek en etiologie van endocervicale afwijkingen Donderdag 9 november 2006 Nationaal Sportcentrum Papendal, Arnhem Mede onder auspiciën

Nadere informatie

Draaiboek bevolkingsonderzoeken naar kanker 1. Inhoud

Draaiboek bevolkingsonderzoeken naar kanker 1. Inhoud Draaiboek bevolkingsonderzoeken naar kanker 1. Inhoud 1. Gezondheidsdoelstelling... 7 2. Incidentie, prevalentie en sterfte in Vlaanderen... 7 1. Baarmoederhalskanker... 7 a. Incidentie baarmoederhalskanker

Nadere informatie

BIJLAGE H: BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR KANKER: MIDDELENBEREKENING

BIJLAGE H: BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR KANKER: MIDDELENBEREKENING BIJLAGE H: BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR KANKER: MIDDELENBEREKENING Rapportering ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie; wordt verder ontwikkeld tijdens het natraject December 2013 Inhoud Inhoud...

Nadere informatie

Prof. dr. Lieven Annemans Gezondheidseconomische aspecten van bevolkingsonderzoek naar kanker UGent & VUB

Prof. dr. Lieven Annemans Gezondheidseconomische aspecten van bevolkingsonderzoek naar kanker UGent & VUB Prof. dr. Lieven Annemans Gezondheidseconomische aspecten van bevolkingsonderzoek naar kanker UGent & VUB Een systematische review van de kosteneffectiviteit van bevolkingsonderzoek naar baarmoederhals,

Nadere informatie

Informatie voor patiënten gynaecologie Afwijkend uitstrijkje

Informatie voor patiënten gynaecologie Afwijkend uitstrijkje Informatie voor patiënten gynaecologie Afwijkend uitstrijkje Nederrij 133 2200 Herentals t 014 24 61 11 f 014 24 61 26 www.azherentals.be Mijn baarmoederhalsuitstrijkje vertoont afwijkingen Antwoorden

Nadere informatie

Geneeskundige Dagen van Antwerpen

Geneeskundige Dagen van Antwerpen Antwerpen, 11 september 2014 Prof. dr. Guido Van Hal, Centrum voor Kankeropsporing, Afdeling Antwerpen Sarah Hoeck, Projectcoördinator bevolkingsonderzoek dikkedarmkanker Geneeskundige Dagen van Antwerpen

Nadere informatie

HPV nu en in de toekomst. Nynke de Boer Magda van Oven Britt van Etten Debruijn Jorien Helder-Woolderink

HPV nu en in de toekomst. Nynke de Boer Magda van Oven Britt van Etten Debruijn Jorien Helder-Woolderink HPV nu en in de toekomst Nynke de Boer Magda van Oven Britt van Etten Debruijn Jorien Helder-Woolderink 15000 HPV HPV2 HPV4 HPV6 HPV11 High risk HPV (hr-hpv) Hr HPV 80 % van alle vrouwen maakt eens

Nadere informatie

Kankerpreventie bij de vrouw

Kankerpreventie bij de vrouw Kankerpreventie bij de vrouw Dirk Devroey 8 november 2006 Kankerpreventie Er worden 1000x minder levens gered met kankerpreventie dan dat er mensen ongerust gemaakt worden Lesdoelstellingen Verschil kennen

Nadere informatie

Bevolkingsonderzoek darmkanker

Bevolkingsonderzoek darmkanker Dokter op Dinsdag Bevolkingsonderzoek darmkanker Dr. Anneke De Schryver, MDL arts 25 maart 2014 Het slijmvlies van de dikke darm Het ontstaan van poliepen Poliepen + Goedaardig + Maar: kunnen kwaadaardig

Nadere informatie

BEVOLKINGSONDERZOEK DIKKEDARMKANKER: BASISTEKST VOOR BEROEPSGROEPEN

BEVOLKINGSONDERZOEK DIKKEDARMKANKER: BASISTEKST VOOR BEROEPSGROEPEN BEVOLKINGSONDERZOEK DIKKEDARMKANKER: BASISTEKST VOOR BEROEPSGROEPEN Inleidend: Elk jaar krijgen ongeveer 5.000 Vlamingen te horen dat ze dikkedarmkanker (DDK) hebben (2010: 5248). Dikkedarmkanker is de

Nadere informatie

Preventie van. Wat u moet weten over. baarmoederhalskanker. Deze brochure bevat informatie over baarmoederhalskanker,

Preventie van. Wat u moet weten over. baarmoederhalskanker. Deze brochure bevat informatie over baarmoederhalskanker, Preventie van baarmoederhalskanker Wat u moet weten over baarmoederhalskanker Deze brochure bevat informatie over baarmoederhalskanker, een ziekte die kan voorkomen worden. Spreek er over met uw arts,

Nadere informatie

patiënteninformatie Dienst Gynaecologie - Verloskunde Baarmoederhalsuitstrijkje GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Dienst Gynaecologie - Verloskunde Baarmoederhalsuitstrijkje GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Dienst Gynaecologie - Verloskunde Baarmoederhalsuitstrijkje GezondheidsZorg met een Ziel Geachte mevrouw Deze brochure geeft u een duidelijk beeld van de verschillende stappen van

Nadere informatie

Chapter 9. Nederlandse samenvatting

Chapter 9. Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting Wetenschappelijk onderzoek heeft uitgewezen dat baarmoederhalskanker wordt veroorzaakt door een infectie met een virus, het zogenaamde hoog-risico humaan papillomavirus (hrhpv).

Nadere informatie

BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR BORSTKANKER 18. Inleiding 20

BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR BORSTKANKER 18. Inleiding 20 JAARRAPPORT 2015 INHOUD JAARRAPPORT 2015 INLEIDING 17 BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR BORSTKANKER 18 Inleiding 20 Start van het bevolkingsonderzoek naar borstkanker 20 Hoe kunnen vrouwen deelnemen? 20 Beschrijving

Nadere informatie

CONFERENTIEBOEK. Rapportering ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie

CONFERENTIEBOEK. Rapportering ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie CONFERENTIEBOEK Rapportering ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie December 2013 Inhoudsopgave Lijst van tabellen... 1 Lijst van figuren... 1 Afkortingen... 2 1. Het Vlaamse preventieve gezondheidsbeleid...

Nadere informatie

BIJLAGE 2:JAARPLAN 2013 MET INBEGRIP VAN DE BEGROTING en goedgekeurd door het agentschap, om gevoegd te worden bij de beheersovereenkomst van datum

BIJLAGE 2:JAARPLAN 2013 MET INBEGRIP VAN DE BEGROTING en goedgekeurd door het agentschap, om gevoegd te worden bij de beheersovereenkomst van datum BIJLAGE 2:JAARPLAN 2013 MET INBEGRIP VAN DE BEGROTING en goedgekeurd door het agentschap, om gevoegd te worden bij de beheersovereenkomst van datum voor de subsidiëring en erkenning van vzw Centrum voor

Nadere informatie

CERVIXCARCINOOM. Nascholingsavond voor assistenten en poh ers DINSDAG 13 NOVEMBER ROTTERDAM

CERVIXCARCINOOM. Nascholingsavond voor assistenten en poh ers DINSDAG 13 NOVEMBER ROTTERDAM CERVIXCARCINOOM Nascholingsavond voor assistenten en poh ers DINSDAG 13 NOVEMBER ROTTERDAM Nascholing Diagnostiek en behandeling van het Cervixcarcinoom Programma 1. Ontvangst en Welkom 2. Cytologische

Nadere informatie

Samenvatting. De ziekte en het bevolkingsonderzoek

Samenvatting. De ziekte en het bevolkingsonderzoek Samenvatting Nederland heeft een goed bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker ( het uitstrijkje ). Er zijn echter kansen om de preventie van baarmoederhalskanker verder te verbeteren. Zo is er een

Nadere informatie

Borstkankerscreening

Borstkankerscreening Borstkankerscreening uit KCE reports vol.11a Voordelen en nadelen van de systematische screening Voordelen De ontwikkeling van borstkankerscreeningsprogramma s steunt op twee argumenten: o de behandeling

Nadere informatie

Vaccinatie tegen baarmoederhalskanker, een belangrijke stap voorwaarts en toch veel verzet. Jaarcongres MPA Alumni, 15 april 2011, Den Haag

Vaccinatie tegen baarmoederhalskanker, een belangrijke stap voorwaarts en toch veel verzet. Jaarcongres MPA Alumni, 15 april 2011, Den Haag Vaccinatie tegen baarmoederhalskanker, een belangrijke stap voorwaarts en toch veel verzet Jaarcongres MPA Alumni,, Den Haag Roel A. Coutinho 1 Center for Infectious Disease Control National Institute

Nadere informatie

PREVENTIE BIJ SOCIAAL KWETSBARE GROEPEN INZICHTEN EN STRUIKELBLOKKEN

PREVENTIE BIJ SOCIAAL KWETSBARE GROEPEN INZICHTEN EN STRUIKELBLOKKEN PREVENTIE BIJ SOCIAAL KWETSBARE GROEPEN INZICHTEN EN STRUIKELBLOKKEN Stijn Vandenberghe Huisarts Wetenschappelijk medewerker Universiteit Gent, Vakgroep Huisartsgeneeskunde en Eerstelijnsgezondheidszorg

Nadere informatie

BIJLAGE F: BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR KANKER: TOETSING. Rapportering ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie

BIJLAGE F: BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR KANKER: TOETSING. Rapportering ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie BIJLAGE F: BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR KANKER: TOETSING Rapportering ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie November 2013 Dit document bevat verslagen van de verschillende wijzen van toetsing tijdens

Nadere informatie

Chapter 5. Samenvatting. Fear and Cervical cancer screening

Chapter 5. Samenvatting. Fear and Cervical cancer screening Chapter 5 Samenvatting Fear and Cervical cancer screening 115 Samenvatting Samenvatting Angst en cervixkankerscreening Angst en screening voor baarmoederhalskanker: Een onderzoek naar risicogedrag, angst

Nadere informatie

HPV en Hoofd- en Halstumoren

HPV en Hoofd- en Halstumoren HPV en Hoofd- en Halstumoren Dr. Chr. Vanclooster Diensthoofd NKO Hoofd- en Halschirurgie AZ Sint-Lucas Gent Consulent Hoofd- en Halschirurgie UZ Leuven Incidentie 2500 patiënten per jaar in België (600000/j

Nadere informatie

Uitstrijkjes worden gemaakt om (voorstadia van) baarmoederhalskanker op te sporen.

Uitstrijkjes worden gemaakt om (voorstadia van) baarmoederhalskanker op te sporen. Uitstrijkje Inleiding Uitstrijkjes worden gemaakt om (voorstadia van) baarmoederhalskanker op te sporen. Uitstrijkjes worden gemaakt om de volgende redenen: Bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker

Nadere informatie

OVERGANGSFASE BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER EN INDICATIE INFORMATIE VOOR HUISARTSENPRAKTIJKEN

OVERGANGSFASE BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER EN INDICATIE INFORMATIE VOOR HUISARTSENPRAKTIJKEN OVERGANGSFASE 2016 2017 BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER EN INDICATIE INFORMATIE VOOR HUISARTSENPRAKTIJKEN 2016 SEPTEMBER 2016 De laatste uitnodigingen voor het huidige bevolkings onderzoek zijn

Nadere informatie

Zorgpad Zwangerschapsdiabetes

Zorgpad Zwangerschapsdiabetes Zorgpad Zwangerschapsdiabetes Projectdossier kwaliteitsprijs Rode Kruis 2012 Verloskunde, endocrinologie, diëtiek, pediatrie O.L.Vrouwziekenhuis Aalst-Asse-Ninove natascha.deprez@olvz-aalst.be paul.van.crombrugge@olvz-aalst.be

Nadere informatie

Vernieuwd bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Wat zijn de veranderingen?

Vernieuwd bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Wat zijn de veranderingen? Vernieuwd bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker Wat zijn de veranderingen? Wat zijn de veranderingen? Het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker gaat veranderen. Wat verandert er precies? Testen op

Nadere informatie

Vernieuwing bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker

Vernieuwing bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker Vernieuwing bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker Presentatie voor professionals April 2016 1 Disclaimer Hoewel deze presentatie met de grootst mogelijke zorgvuldigheid is opgesteld en wordt onderhouden,

Nadere informatie

J A A R R A P P O R T 0 1 6

J A A R R A P P O R T 0 1 6 JAARRAPPORT 01 6 INHOUD JAARRAPPORT 2016 INLEIDING 19 BEVOLKINGSONDERZOEK BORSTKANKER 20 Inleiding 22 Historiek van het Bevolkingsonderzoek Borstkanker 22 Beschrijving van de beschikbare databanken 24

Nadere informatie

BIJLAGE A: GOED BESTUUR IN HET KADER VAN BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR KANKER

BIJLAGE A: GOED BESTUUR IN HET KADER VAN BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR KANKER BIJLAGE A: GOED BESTUUR IN HET KADER VAN BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR KANKER Rapportering van de werkgroep ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie December 2013 Vlaams Agentschap Zorg en Gezondheid

Nadere informatie

Impact van het kankerplan op het beleid van de ziekteverzekering. ri de ridder 26.11.2012

Impact van het kankerplan op het beleid van de ziekteverzekering. ri de ridder 26.11.2012 Impact van het kankerplan op het beleid van de ziekteverzekering ri de ridder 26.11.2012 begrotingsconclaaf 29/2/2008 regeerakkoord leterme 19/3/2008 een investering van 380 miljoen euro over periode 2008

Nadere informatie

Fractuur en Osteoporosepolikliniek. Berthina van de Wardt, Verpleegkundige

Fractuur en Osteoporosepolikliniek. Berthina van de Wardt, Verpleegkundige Fractuur en Osteoporosepolikliniek Berthina van de Wardt, Verpleegkundige B.H.E.vandewardt@umcutrecht.nl 14-02-2013 Inhoud Ontstaan F&O polikliniek Bestaansrecht F&O polikliniek Doel van de F&O polikliniek

Nadere informatie

Q1 Wat is uw specialistische registratie?

Q1 Wat is uw specialistische registratie? Q Wat is uw specialistische registratie? Beantwoord: Overgeslagen: 0 Patholoog Gynaecoloog Huisarts Analist Moleculair bioloog Medisch microbioloog Doktersassisten t Verpleegkundige Anders, nl.: 0% 0%

Nadere informatie

Bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Uitnodiging

Bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Uitnodiging Bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker Uitnodiging Waarom dit bevolkingsonderzoek? Elk jaar krijgen ongeveer 700 vrouwen baarmoederhalskanker. Jaarlijks overlijden 200 vrouwen aan deze ziekte. Baarmoeder

Nadere informatie

Uitstrijkje. Inleiding. Wat is een uitstrijkje? Het onderzoek. Onderzoek van de cellen

Uitstrijkje. Inleiding. Wat is een uitstrijkje? Het onderzoek. Onderzoek van de cellen Uitstrijkje H06.018-05 Inleiding In deze folder vindt u informatie over het uitstrijkje. Dit is een eenvoudig onderzoek om veranderingen in de cellen van de baarmoedermond en baarmoederhals op te sporen.

Nadere informatie

PLENAIRE SESSIE ZORG EN WELZIJN (MEER GEZONDHEID IN DE ZORG)

PLENAIRE SESSIE ZORG EN WELZIJN (MEER GEZONDHEID IN DE ZORG) PLENAIRE SESSIE ZORG EN WELZIJN (MEER GEZONDHEID IN DE ZORG) VLAAMSE GEZONDHEIDSDOELSTELLINGEN > Decreet van 21/11/2003 betreffende het preventieve gezondheidsbeleid > Gezondheidsconferentie bespreekt

Nadere informatie

BEVOLKINGSONDERZOEK DIKKEDARMKANKER: BASISTEKST VOOR BEROEPSGROEPEN

BEVOLKINGSONDERZOEK DIKKEDARMKANKER: BASISTEKST VOOR BEROEPSGROEPEN BEVOLKINGSONDERZOEK DIKKEDARMKANKER: BASISTEKST VOOR BEROEPSGROEPEN Inleidend: Elk jaar krijgen ongeveer 5.000 Vlamingen te horen dat ze dikkedarmkanker (DDK) hebben. Dikkedarmkanker is de tweede meest

Nadere informatie

Nieuwe methoden om de kans op baarmoederhalskanker te voorspellen

Nieuwe methoden om de kans op baarmoederhalskanker te voorspellen GYNAECOLOGIE Nieuwe methoden om de kans op baarmoederhalskanker te voorspellen Doet u mee aan ons onderzoek? WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK Doet u mee aan ons onderzoek? Hoe eerder baarmoederhalskanker ontdekt

Nadere informatie

Toetsingsmoment in GENT

Toetsingsmoment in GENT Toetsingsmoment in GENT Datum 1 oktober 2013, 19u30-22u00 Plaats Auditorium van het Provinciaal Administratief Centrum Het Zuid, Woodrow Wilsonplein 2, 9000 Gent Aantal aanwezigen 41 (op 50 inschrijvingen)

Nadere informatie

Financiering preventieve gezondheidsbeleid (niet overdraagbare aandoeningen) vanaf 2012: Beleidsonderdeel: Bevolkingsonderzoek.

Financiering preventieve gezondheidsbeleid (niet overdraagbare aandoeningen) vanaf 2012: Beleidsonderdeel: Bevolkingsonderzoek. Financiering preventieve gezondheidsbeleid (niet overdraagbare aandoeningen) vanaf 2012: Beleidsonderdeel: Bevolkingsonderzoek versie 31/03/2017 Beleidsonderdelen waarover dergelijk overzicht beschikbaar

Nadere informatie

Waarom zowel mannen als vrouwen de afkorting HPV zouden moeten kennen

Waarom zowel mannen als vrouwen de afkorting HPV zouden moeten kennen Waarom zowel mannen als vrouwen de afkorting HPV zouden moeten kennen Sofie De Niet Lifestylejournalist, massagetherapeut en oprichtster van naturalhighmag.be 14/08/17 om 15C47 - Bijgewerkt om 17C04 Ongeveer

Nadere informatie

5 JAAR HPV-VACCINATIE IN VLAANDEREN

5 JAAR HPV-VACCINATIE IN VLAANDEREN 5 JAAR HPV-VACCINATIE IN VLAANDEREN Dr. Geert Top Infectieziektebestrijding en vaccinatie 5 JAAR HPV-VACCINATIEPROGRAMMA IN VLAANDEREN Kader en start vaccinatieprogramma Methode Resultaten Discussie Conclusies

Nadere informatie

CHAPTER 9. Samenvatting

CHAPTER 9. Samenvatting CHAPTER 9 Samenvatting Samenvatting SAMENVATTING In dit proefschrift evalueren we de rol van het immuunsysteem in (het ontstaan van) baarmoederhalskanker, oftewel cervixcarcinoom. Ondanks de beschikbaarheid

Nadere informatie

Onderzoek baarmoederhalskanker

Onderzoek baarmoederhalskanker Onderzoek baarmoederhalskanker Bevolkingsonderzoek Waarom is er een bevolkingsonderzoek? Elk jaar krijgen ongeveer 700 vrouwen baarmoederhalskanker. Baarmoederhalskanker komt het meest voor bij vrouwen

Nadere informatie

Vaccinatie baarmoederhalskanker. Gynaecologie

Vaccinatie baarmoederhalskanker. Gynaecologie Vaccinatie baarmoederhalskanker Gynaecologie Inleiding Als u nog nooit van het Humaan Papillomavirus (hierna te noemen: HPV) en baarmoederhalskanker heeft gehoord, dan bent u niet de enige. Ondanks het

Nadere informatie

KCE Stichting KankerRegister

KCE Stichting KankerRegister Federaal Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg Centre fédéral d expertise des soins de santé Belgian Health Care Knowledge Centre KCE Stichting KankerRegister Een efficiënte samenwerking rond kwaliteit

Nadere informatie

Vitale Vaten. Ineke Sterk projectleider Vitale Vaten 4 oktober 2011

Vitale Vaten. Ineke Sterk projectleider Vitale Vaten 4 oktober 2011 Vitale Vaten Ineke Sterk projectleider Vitale Vaten 4 oktober 2011 Dé Gezonde regio: waar? Dé Gezonde regio: wie? Verleiden Opbouw presentatie Inleiding hart- en vaatziekten Project Vitale Vaten Gorinchem

Nadere informatie

Colorectale kanker Eerste resultaten van het bevolkingsonderzoek voor darmkanker in Vlaanderen

Colorectale kanker Eerste resultaten van het bevolkingsonderzoek voor darmkanker in Vlaanderen Colorectale kanker Eerste resultaten van het bevolkingsonderzoek voor darmkanker in Vlaanderen Prof. Dr. Hendrik Reynaert MD, PhD Dienst gastroenterologie-hepatologie UZBrussel Vakgroep basis medische

Nadere informatie

Hoe kan worden gegarandeerd dat mensen met osteoartritis en reumatoïde artritis overal in Europa optimale zorg krijgen: aanbevelingen van EUMUSC.

Hoe kan worden gegarandeerd dat mensen met osteoartritis en reumatoïde artritis overal in Europa optimale zorg krijgen: aanbevelingen van EUMUSC. Hoe kan worden gegarandeerd dat mensen met osteoartritis en reumatoïde artritis overal in Europa optimale zorg krijgen: van EUMUSC.NET In partnerverband met EULAR en 22 centra in Europa - Met steun van

Nadere informatie

OVERGANGSFASE BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER EN INDICATIE INFORMATIE VOOR LABORATORIA

OVERGANGSFASE BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER EN INDICATIE INFORMATIE VOOR LABORATORIA OVERGANGSFASE 2016 2017 BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER EN INDICATIE INFORMATIE VOOR LABORATORIA 2016 HUIDIG BEVOLKINGSONDERZOEK: BELANGRIJKE WIJZIGINGEN 1 SEPTEMBER 2016 De laatste uitnodigingen

Nadere informatie

PRAKTIJKCONSENSUS CERVIXKANKERSCREENING Dr. Ive Talboom Medisch Centrum voor Studenten K.U. Leuven

PRAKTIJKCONSENSUS CERVIXKANKERSCREENING Dr. Ive Talboom Medisch Centrum voor Studenten K.U. Leuven PRAKTIJKCONSENSUS CERVIXKANKERSCREENING Dr. Ive Talboom Medisch Centrum voor Studenten K.U. Leuven INLEIDING Ondanks de dalende incidentie (8,9/100.000)* en mortaliteit (3,38/100.000)* van cervixkanker

Nadere informatie

Cervixkankerscreening:

Cervixkankerscreening: MASTERPROEF Academiejaar 2007-2008 Cervixkankerscreening: Implementatie van de Domus Aanbeveling in een groepspraktijk en waarom vrouwen zich niet laten screenen Promoter: Dr. A. De Sutter Sofie Claeys

Nadere informatie

Veel onwetendheid over baarmoederhalskanker op Curaçao zaterdag, 24 mei 2014 00:00

Veel onwetendheid over baarmoederhalskanker op Curaçao zaterdag, 24 mei 2014 00:00 Het grootste onderzoek naar baarmoederhalskanker en HPV-genotype in het Caribisch gebied tot nu toe vindt plaats op Curaçao. Bij 57.000 vrouwen op Curaçao zit een oproep in de bus om een PAP-test te doen.

Nadere informatie

Draaiboek bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker voor zelfuitnodigende huisartsen 2014

Draaiboek bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker voor zelfuitnodigende huisartsen 2014 Draaiboek bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker voor zelfuitnodigende huisartsen 2014 Pagina 2 Algemeen Dit draaiboek biedt huisartsen die zelf vrouwen in de praktijk uitnodigen voor het bevolkingsonderzoek

Nadere informatie

Dienst Gynaecologie. Verloskunde. Waartoe dient een uitstrijkje? Informatie voor de patiënte Afwijkend uitstrijkje

Dienst Gynaecologie. Verloskunde. Waartoe dient een uitstrijkje? Informatie voor de patiënte Afwijkend uitstrijkje Dienst Gynaecologie Informatie voor de patiënte Afwijkend uitstrijkje Verloskunde Waartoe dient een uitstrijkje? Een uitstrijkje wordt ook wel de PAPsmeartest genoemd. Het dient om een voorstadium van

Nadere informatie

Financiering preventieve gezondheidsbeleid (niet overdraagbare aandoeningen) vanaf 2012: Beleidsonderdeel: Bevolkingsonderzoek.

Financiering preventieve gezondheidsbeleid (niet overdraagbare aandoeningen) vanaf 2012: Beleidsonderdeel: Bevolkingsonderzoek. Financiering preventieve gezondheidsbeleid (niet overdraagbare aandoeningen) vanaf 2012: Beleidsonderdeel: Bevolkingsonderzoek versie 16/11/2016 Beleidsonderdelen waarover dergelijk overzicht beschikbaar

Nadere informatie

Het uitstrijkje. Gynaecologie

Het uitstrijkje. Gynaecologie Het uitstrijkje Gynaecologie U bezoekt het spreekuur Gynaecologie voor het maken van een uitstrijkje. Uitstrijkjes worden gemaakt om afwijkingen aan de baarmoederhals op te sporen. Uitstrijkjes dienen

Nadere informatie

Draaiboek bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker voor zelfuitnodigende huisartsen 2015

Draaiboek bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker voor zelfuitnodigende huisartsen 2015 Draaiboek bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker voor zelfuitnodigende huisartsen 2015 Pagina 2 Algemeen Dit draaiboek biedt huisartsen die zelf vrouwen in de praktijk uitnodigen voor het bevolkingsonderzoek

Nadere informatie

Adviesvraag aan de Vlaamse werkgroep Bevolkingsonderzoek over een Vlaams bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker

Adviesvraag aan de Vlaamse werkgroep Bevolkingsonderzoek over een Vlaams bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker Adviesvraag aan de Vlaamse werkgroep Bevolkingsonderzoek over een Vlaams bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker I. Situering In 2003 heeft de Europese Raad alle lidstaten van de EU aanbevolen om

Nadere informatie

Advies Gezondheidsraad

Advies Gezondheidsraad Advies Gezondheidsraad Baarmoederhalskanker geplaatst op dinsdag 24 mei 2011 Advies Gezondheidsraad bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker Het advies van de Gezondheidsraad De Gezondheidsraad heeft op

Nadere informatie

Cervixkankerscreening

Cervixkankerscreening VOOR GOEDE MEDISCHE PRAKTIJKVOERING Gevalideerd door CEBAM in januari 2011 AUTEURS F. Smeets, V. Verhoeven, M. Baay, S. Weyers, C. Colpaert, F. Govaerts Uitgave van Domus Medica vzw bijlage bij Huisarts

Nadere informatie

HALT2Diabetes Preventie van type 2 diabetes in Vlaanderen. Stappenplan voor huisartsen

HALT2Diabetes Preventie van type 2 diabetes in Vlaanderen. Stappenplan voor huisartsen HALT2Diabetes Preventie van type 2 diabetes in Vlaanderen Stappenplan voor huisartsen HALT2Diabetes Hoe deelnemen Projectinformatie Rol van de huisarts 2 HALT2Diabetes Hoe deelnemen STAPPENPLAN 1. Registreer

Nadere informatie

Baarmoederhalskankerscreening bij vrouwen tussen 25 en 45 jaar: Een praktijkverbeterend project

Baarmoederhalskankerscreening bij vrouwen tussen 25 en 45 jaar: Een praktijkverbeterend project Baarmoederhalskankerscreening bij vrouwen tussen 25 en 45 jaar: Een praktijkverbeterend project Ellen De Smedt, Katholieke Universiteit Leuven Promotor: Prof. Dr. Veronique Verhoeven, Universiteit Antwerpen

Nadere informatie

Het afwijkende uitstrijkje. Polikliniek Gynaecologie (TZA)

Het afwijkende uitstrijkje. Polikliniek Gynaecologie (TZA) Het afwijkende uitstrijkje Polikliniek Gynaecologie (TZA) In het kader van het bevolkingsonderzoek of omdat u klachten heeft, is er bij u een uitstrijkje gemaakt. De uitslag van dit uitstrijkje blijkt

Nadere informatie

Informatieavond borstkanker ism Borstkliniek Voorkempen, LOGO Antwerpen-Noord, en de gemeenten Malle en Zoersel

Informatieavond borstkanker ism Borstkliniek Voorkempen, LOGO Antwerpen-Noord, en de gemeenten Malle en Zoersel Borstkliniek Voorkempen Informatieavond borstkanker ism Borstkliniek Voorkempen, LOGO Antwerpen-Noord, en de gemeenten Malle en Zoersel Dr. Didier Verhoeven 9-12-2008 1 Programma Waarom borstklinieken?

Nadere informatie

PUBLIC RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 3 september 2003 (05.09) (OR. en) 12178/03 Interinstitutioneel dossier: 2003/0093 (CNS) LIMITE SAN 173

PUBLIC RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 3 september 2003 (05.09) (OR. en) 12178/03 Interinstitutioneel dossier: 2003/0093 (CNS) LIMITE SAN 173 Conseil UE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 3 september 2003 (05.09) (OR. en) PUBLIC 12178/03 Interinstitutioneel dossier: 2003/0093 (CNS) LIMITE SAN 173 NOTA van: het secretariaat-generaal aan: het

Nadere informatie

Informatiestromen screeningslaboratoria

Informatiestromen screeningslaboratoria Informatiestromen screeningslaboratoria Het RIVM en de FSB hebben de informatiestromen voor het vernieuwde bevolkingsonderzoek binnen de screeningslaboratoria in beeld gebracht. Deze informatiestromen

Nadere informatie

Baarmoederhalskankerscreening 2006-2012

Baarmoederhalskankerscreening 2006-2012 Baarmoederhalskankerscreening 2006-2012 Derde IMA-rapport In samenwerking met de Stichting Kankerregister en het WIV Februari 2015 Agence Intermutualiste (AIM)- Intermutualistisch Agenschap (IMA) Aaron

Nadere informatie

EFFECTEN EN KOSTEN VAN HET VERNIEUWDE BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR BAARMOEDERHALSKANKER IN NEDERLAND NAAR AANLEIDING VAN RECENTE

EFFECTEN EN KOSTEN VAN HET VERNIEUWDE BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR BAARMOEDERHALSKANKER IN NEDERLAND NAAR AANLEIDING VAN RECENTE EFFECTEN EN KOSTEN VAN HET VERNIEUWDE BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR BAARMOEDERHALSKANKER IN NEDERLAND NAAR AANLEIDING VAN RECENTE ONTWIKKELINGEN September 2016, Erasmus MC, Universitair Medisch Centrum, Afdeling

Nadere informatie

Feedback borstkankerscreening. okt

Feedback borstkankerscreening. okt Feedback borstkankerscreening IMA Uitgave 2009 okt. 2009 1 Programma Doelen programma Casus 1 Bespreking feedback Risicobepaling, casus 2 en 3 Kernboodschappen Evaluatie okt. 2009 2 Doelen feedback borstkankerscreening

Nadere informatie

Cervixkankerscreening Aanpak in de huisartsenpraktijk

Cervixkankerscreening Aanpak in de huisartsenpraktijk Karen Smets Cervixkankerscreening Aanpak in de huisartsenpraktijk Handleiding voor de moderator Handleidingen voor Kwaliteitsbevordering, Antwerpen 2014 Domus Medica vzw BELANGRIJK! Het is niet de bedoeling

Nadere informatie

BIJLAGE B: SENSIBILISERING IN HET KADER VAN BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR KANKER

BIJLAGE B: SENSIBILISERING IN HET KADER VAN BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR KANKER BIJLAGE B: SENSIBILISERING IN HET KADER VAN BEVOLKINGSONDERZOEK NAAR KANKER Rapportering van de werkgroep ter voorbereiding van de Gezondheidsconferentie November 2013 Vlaams Agentschap Zorg en Gezondheid

Nadere informatie

In deze speciale uitgave van Screen. het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Highlights:

In deze speciale uitgave van Screen. het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker. Highlights: SPECIAL BMHK Screenmaart 2012 In deze speciale uitgave van Screen staat het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker (BMHK) centraal. Highlights: praktijkondersteuners BMHK stellen zich aan u voor > 2

Nadere informatie

Metabole aandoeningen bij de baby: Alarmsignalen tijdens de perinatale fase. 2. Symptomen en Alarmsignalen

Metabole aandoeningen bij de baby: Alarmsignalen tijdens de perinatale fase. 2. Symptomen en Alarmsignalen Metabole aandoeningen bij de baby: Alarmsignalen tijdens de perinatale fase Dr. Dirk Bernard Laboratorium Inhoud 1. Definities - Metabole ziekte - Neonatale screening 2. Symptomen en Alarmsignalen 3. De

Nadere informatie

IMPROVE. Helpt u mee het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker vrouwvriendelijker te maken?

IMPROVE. Helpt u mee het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker vrouwvriendelijker te maken? Kan de zelfafnameset het uitstrijkje vervangen? IMPROVE Helpt u mee het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker vrouwvriendelijker te maken? Uitnodiging voor deelname aan wetenschappelijk onderzoek. www.hpvzelfafname.nl

Nadere informatie

Uitstrijkjesspreekuur Bernhoven: afwijkend uitstrijkje, colposcopie en lisexcisie

Uitstrijkjesspreekuur Bernhoven: afwijkend uitstrijkje, colposcopie en lisexcisie Uitstrijkjesspreekuur Bernhoven: afwijkend uitstrijkje, colposcopie en lisexcisie U heeft een verwijzing gekregen naar het uitstrijkjespreekuur omdat u een afwijkende uitslag heeft van het uitstrijkje

Nadere informatie

VAN OUD NAAR NIEUW HET VERNIEUWDE BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER WORDT VANAF BEGIN 2017 INGEVOERD JULI 2016

VAN OUD NAAR NIEUW HET VERNIEUWDE BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER WORDT VANAF BEGIN 2017 INGEVOERD JULI 2016 JULI 2016 EEN UITGAVE VOOR KETENPARTNERS EN EXTERNE RELATIES VAN BEVOLKINGSONDERZOEK IN DIT NUMMER: HET VERNIEUWDE BEVOLKINGSONDERZOEK BAARMOEDERHALSKANKER Pagina 4 VAN OUD NAAR NIEUW HET VERNIEUWDE BEVOLKINGSONDERZOEK

Nadere informatie

Leeronderzoek BORSTKANKERSCREENING

Leeronderzoek BORSTKANKERSCREENING Leeronderzoek BORSTKANKERSCREENING De harde cijfers In Vlaanderen krijgen jaarlijks 4000 vrouwen borstkanker! Provincie Antwerpen: 1 op 9 vrouwen krijgt borstkanker voor haar 75ste levensjaar! 1 op 3 vrouwen

Nadere informatie

Gynaecologie. Het uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie

Gynaecologie. Het uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Gynaecologie Het uitstrijkje, colposcopie, lisexcisie en conisatie Algemeen Bij een uitstrijkje neemt de arts met een borstel of spatel cellen van de baarmoedermond af. Aan het uitstrijkje is te zien

Nadere informatie

Feedback borstkankerscreening IMA

Feedback borstkankerscreening IMA Feedback borstkankerscreening IMA Uitgave 2009 okt. 2009 1 Programma Doelen programma Casus 1 Bespreking feedback Risicobepaling, casus 2 en 3 Kernboodschappen Evaluatie okt. 2009 2 Doelen feedback borstkankerscreening

Nadere informatie

Nico Mensing van Charante Lezing 2014. Grenzen aan de Geneeskunde

Nico Mensing van Charante Lezing 2014. Grenzen aan de Geneeskunde Nico Mensing van Charante Lezing 2014 Grenzen aan de Geneeskunde Hermitage Amsterdam, Vrijdag 17 januari 2014 Deel 1: Grenzen aan de diagnostiek prof dr Patrick Bindels, huisarts Deel 2: Grenzen aan de

Nadere informatie

Gehoorscreening via telefoon en internet: ervaringen met de Nationale Hoortest. Cas Smits, Joost Festen VU medisch centrum

Gehoorscreening via telefoon en internet: ervaringen met de Nationale Hoortest. Cas Smits, Joost Festen VU medisch centrum Gehoorscreening via telefoon en internet: ervaringen met de Nationale Hoortest Cas Smits, Joost Festen VU medisch centrum Screening Screening (of bevolkingsonderzoek) is medisch onderzoek bij mensen die

Nadere informatie