Centrum voor Ambulante Revalidatie Accent vzw Lagaeplein 12/ Kortrijk-Heule. Jaarverslag 2012

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Centrum voor Ambulante Revalidatie Accent vzw Lagaeplein 12/14 8501 Kortrijk-Heule. Jaarverslag 2012"

Transcriptie

1 Centrum voor Ambulante Revalidatie Accent vzw Lagaeplein 12/ Kortrijk-Heule Jaarverslag 2012

2 INHOUDSTAFEL Inhoudstafel pagina 2 Woord vooraf pagina 3 Een terugblik op 2012 pagina 4 Realisatie en facturatie pagina 5 Accent en het RIZIV pagina 6 Accent en de medewerkers pagina 7 Werking verschillende diensten pagina 8 Dienst peuter- en kleuterwerking pagina 8 Dienst autiwerking pagina 10 Dienst leerstoornissen pagina 11 Dienst ADHD pagina 15 Cijfermateriaal pagina 17 Tevredenheidsonderzoek belangrijkste stakeholders pagina 26 Verplichtingen i.v.m. het kwaliteitshandboek pagina 34 Gevolgde bijscholingen pagina 38 Vooruitzichten 2013 pagina 41 2

3 WOORD VOORAF Welkom in ons jaarverslag Op 1 mei trad de nieuwe conventie in werking. Op dat moment hadden wij echter al veel wijzigingen in onze werking doorgevoerd. Geruime tijd immers waren de grote krijtlijnen van het akkoord gekend en werd er geanticipeerd op wat komen zou. De reconversie naar medische doelgroepen werd een feit en deze opgelegde werkingsmodaliteit heeft onze werking in 2012 volledig beheerst. Een niet gering pluspunt is dat onze ruime kennis en jarenlange ervaring op vlak van leerstoornissen ook erg belangrijk is bij de benadering van onze nieuwe doelgroepen, zijnde ASS, ADHD, mentale handicap en gedragsstoornissen. Natuurlijk volstond deze kennis niet en werd heel sterk ingezet op bijscholing waardoor we menen dat wij klaar zijn om de nieuwe uitdagingen met de nodige kennis van zaken aan te gaan. Hoe wij omgingen met de reconversie, hoe ver we staan in dit proces en nog tal van andere zaken zult u aantreffen in dit jaarverslag. We hopen dan ook dat de lezer via dit jaarverslag meer inzicht kan krijgen in onze werking. Alvast een woord van dank aan onze medewerkers. En de huidige populatie volwaardige therapie aanbieden én daarnaast zich nog voorbereiden op nieuwe doelgroepen was geen sinecure maar wij menen dat wij daar zeker en vast goed in geslaagd zijn. Yvan Winne Directeur 3

4 EEN TERUGBLIK OP 2012 of veel realiseren in weinig tijd. Er zijn weinig jaren waarin zo veel gerealiseerd werd als het voorbije jaar. Therapeutischinhoudelijk gaan we hier niet dieper op in, dit komt immers ruimschoots aan bod in de overzichten van de verschillende units. Daarnaast werd er immers nog op tal van domeinen sterke vooruitgang geboekt: - Er werd een volledig nieuw computernetwerk, een nieuwe server met nieuwe netwerkprinter geïnstalleerd. - Nieuwe software, met name Windows 7 als besturingssysteem en Office 2010 als kantoortoepassing werden geïnstalleerd en als standaard in dienst genomen. - Er bestaat nu mogelijkheid om vanaf waar dan ook in te loggen op onze server wat zeker voor onze therapeuten en dokters heel praktisch is. - Er werd gestart met het invoeren van SharePoint als centraal portaal voor raadplegen en communiceren van gegevens. Dit project verkeert nog in de proefperiode en is nog niet in veralgemeend gebruik. - Nieuwe hardware zorgt ervoor dat tijdens de teamvergaderingen onmiddellijk verslagen kunnen worden getypt en dat video-opnames met geluid optimaal en in hoge definitie kunnen worden getoond. - Een volledig geautomatiseerde garagepoort werd tot grote opluchting van het logistiek personeel in dienst genomen - Zonnepanelen nemen het overgrote deel van ons dak in beslag waardoor we voor een deel zelf onze elektriciteit opwekken. - Een nieuw crea-atelier werd ingericht: de muren werden geschilderd en nieuwe meubels werden aangekocht. - Een flat screen met Dvd-speler werd in de wachtzaal aangebracht. 4

5 REALISATIE 2012 Wanneer een groot deel van de vroeger behandelde kinderen wegvalt, is het niet evident om toch evenveel behandelingen te realiseren als het vorig jaar. Toch zijn wij geslaagd in dit opzet. Dit betekent dat wij op vlak van aanmeldingen van de nieuwe doelgroepen ook voldoende input kregen. Door reeds enkele jaren sterk te investeren in bijscholing op vlak van ASS en ADHD en daar onze ruime ervaring inzake leerstoornissen en mentale handicap aan toe te voegen, bleken wij voldoende gewapend om een voldoende kwaliteitsaanbod te garanderen voor de kinderen die aan onze therapeutische zorgen worden toevertrouwd was één groot vraagteken op vlak van de doelstellingen inzake het aantal te realiseren behandelingen. Wie geconfronteerd wordt met de verplichte vermindering van zijn belangrijkste doelgroep, wordt automatisch geconfronteerd met de vraag of er voldoende aanbod zou zijn inzake de nieuwe doelgroepen. Wij kunnen gerust stellen dat we hier met brio in geslaagd zijn. Wij haalden een realisatie van 99, 24 % terwijl we in feite maar 92 % van onze maximale behandelingscapaciteit moeten halen. Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie jaar- Totaal totaal 92% tot verschil 92% tot verschil maand maand verschil curve 90% 90%curve curve 92% 92%curve jan feb mrt apr mei jun jul aug sep okt nov dec totaal % is 100% is 92% is jaarcapaciteit % 99, Om dit te realisteren werden alle mogelijke middelen onder de vorm van personeelsaanbod geïnvesteerd in de therapie zelf. Daardoor konden wij én voldoende prestaties leveren én voldoende investeren in de nieuwe doelgroepen. Dit brengt echter met zich mee dat er op vandaag veel te weinig personeelsuren in de administratieve cel terecht komen en dat bij deze mensen een overbelasting dreigt. Dit is ongetwijfeld een werkpunt voor de toekomst. 5

6 In grafiekvorm ziet onze jaaromzet er zo uit: Realisatie Realisatie 2011 Realisatie 2012 Curve 90% Curve 92% De conclusie ligt voor de hand: ook de nieuwe doelgroepen konden wij in 2012 overtuigen van onze waarde en werd er dus volop beroep gedaan op onze diensten. 6

7 ACCENT EN HET RIZIV De reconversie is officieel een feit.. Zoals reeds in de inleiding gebracht, ging de nieuwe conventie pas echt van start op 1 mei Dit nieuw akkoord werd intern echter reeds jaren voorbereid en dit was ook een noodzaak. Zich aanpassen aan de nieuwe regelgeving gaat niet in een handomdraai. Opvallend is natuurlijk het verplicht terugdringen van de vroegere groep leerstoornissen, nu genaamd complexe ontwikkelingsstoornissen, naar maximaal 30%, weliswaar gespreid over verschillende jaren. Het is onze bedoeling om deze operatie in veel minder tijd te realiseren dan opgelegd en ons sterk te richten op ASS, ADHD, mentale handicap en gedragsstoornissen. Daarnaast zijn echter nog een aantal maatregelen uitgevaardigd die op vandaag nog niet hun praktische uitwerking kennen maar niettemin op termijn een heel sterke invloed kunnen hebben op de leefbaarheid van een centrum. Om ASS verder te diagnosticeren en te behandelen moet men én over 4 uur kinderpsychiater beschikken (hebben wij met dank aan Dr. Van Lysebeth Sarah-Ann) en moet men jaarlijks een kritische massa bereiken. Dit betekent dat je slechts verder mag werken met deze doelgroep als je jaarlijks 1040 uren therapie (diagnose en behandeling) realiseert. In dit geval moet je dan nog een samenwerkingsakkoord afsluiten met een referentiecentrum voor autisme. Hoe dergelijke samenwerking zal omschreven worden, is op vandaag nog niet gekend. Wie 2080 therapeutische sessies realiseert, mag zich een geautoriseerd centrum inzake diagnostiek en behandeling van ASS noemen. Het spreekt vanzelf dat een absoluut cijfer, want dat is een kritische massa, veel moeilijker te realiseren valt voor een klein centrum als het onze. Wij hopen niettemin om voldoende kwaliteit aan te bieden en de doorverwijzers te overtuigen zodat we op z n minst de 1040 sessies halen. Wie dit niet behaalt of niet beschikt over een kinderpsychiater dient deze doelgroep op korte termijn af te schaffen... Voor de andere doelgroepen die wij behandelen, moet geen kritische massa gerealiseerd worden. 7

8 ACCENT EN DE MEDEWERKERS Op 1 januari mochten wij opnieuw een fulltime psycholoog in ons midden verwelkomen. Tim Verbeke diende niet alleen een ervaren kracht als Joke De Meester te vervangen; daarnaast werd van hem ook verwacht dat hij de therapeutische leiding op zich zou nemen. Gezien de sterke evolutie van onze doelgroepen waren de 19 uur supplement psychotherapie echt geen overbodige luxe. We zijn dankbaar dat we deze opportuniteit gekregen hebben. Daarnaast mochten wij ook het goede nieuws vernemen dat onze kinder- en jeugdpsychiater, Sarah-Ann Van Lysebeth, zwanger was. Tijdens haar afwezigheid werd zij op heel voortreffelijke wijze vervangen door Dr. M. De Groef die op een heel ruime ervaring inzake revalidatie en kinderpsychiatrie kan rekenen en die ons centrum tijdens deze periode dan ook uitstekende diensten heeft bewezen. Voor de rest op vlak van personeelswijzigingen weinig of geen nieuws. Personeelsstabiliteit is bij ons een grote troef. Alleen zwangerschappen en tijdelijk verlof zonder wedde, meestal omwille van opvang eigen kinderen, zorgen soms voor enige veranderingen. 8

9 PEUTER-EN KLEUTERWERKING De zevensprong Werking: Therapiefrequentie blijft op tweemaal per week. Aanvullend is er mogelijkheid tot individuele therapie. Afhankelijk van het gedrag en het algemeen functioneringsniveau van de kinderen en de samenstelling van de groep moeten de klemtonen, de inhoud en aanpak telkens herbekeken worden en verder bijgestuurd worden tijdens het schooljaar. Bijscholing: Om onze kennis verder te verruimen, werden twee studiedagen bij het SIG gevolgd. Beiden MISC: Ontwikkeling stimuleren bij baby s, peuters en kleuters en Kinderen uit Multi probleemgezinnen ondersteunen werden gegeven door Albert Janssens. Deze man - tevens auteur van heel wat boeken - heeft duidelijk gemaakt hoe ouders en hulpverleners via kwaliteitsvolle interactie kinderen optimaal kunnen laten ontwikkelen. De dieperliggende doelen zijn: behoefte ontwikkelen aan nauwkeurig waarnemen (1), aan zoeken naar betekenisverlening en opwinding (2), aan informatie zoeken en exploreren (3), aan ervaren van succes en opdrachten afronden (4) en aan denken en plannen (5). Deze kunnen bereikt worden door kinderen te leren focussen (1), door betekenis te verlenen aan activiteiten (2), door het thema uit te breiden (3) binnen de interactie (4), door ervoor te zorgen dat het kind zich bekwaam voelt en door gedragsregulering via voorbeeld en stimulatie (5). Zodoende zal het kind weten wat er in zijn wereld gebeurt (1), kunnen kiezen (2), begrijpen (3), voelen dat het iets kan (4) en dingen kunnen realiseren (5). Mede door filmfragmenten en talrijke aangehaalde voorbeelden uit zijn eigen ervaringsveld, werden praktisch bruikbare - minder of meer gekende - elementen aangereikt voor de kleutergroep. Bovendien is het aansluitend boek Groeien doe je samen - Hoe stimuleer je de ontwikkeling van je kind? Van A. Janssens en E. van Doorn door de vele tips, oefeningen en voorbeelden een aanrader voor ouders. Ouderwerking: Foto s en een korte video opname van een Sherbornesessie zijn het vertrekpunt. Die worden nader toegelicht en gelinkt met de theoretische doelstellingen. Zo zijn ouders directer betrokken en kunnen ze zich beter inleven in het therapieprogramma. Aansluitend worden dit jaar een aantal tips van de verschillende disciplines gebundeld zodat ouders er ook thuis mee aan de slag kunnen. Aandachtspunten: Soms is het wenselijk om meer zicht te krijgen op het functioneren van het kind in de klassituatie. Om dit te bewerkstelligen kunnen klasobservaties overwogen worden, waarbij ook het uitwisselen van informatie (betreffende de werking, het kind en zijn aanpak) een meerwaarde kan zijn. Testing: Twee nieuwe kleutertesten werden aangekocht. 9

10 1) De CELF-preschool 2 is een individueel af te nemen test voor het identificeren van taalproblemen bij kinderen van 3 tot en met 6 jaar. De test heeft negen genormeerde subtests en twee vragenlijsten. Volgende subtest zitten hierin vervat: Zinnen begrijpen Woordstructuur Actieve woordenschat Begrippen en aanwijzingen volgen Zinnen herhalen Elementaire concepten Woordcategorieën Zinnen herhalen in context Fonologisch bewustzijn Vragenlijsten betreffende: Ontluikende geletterdheid Pragmatiek 2) UGT-R : Utrechtse getalbegrip toets-revised. Leeftijdsbereik : 4 tot 7jaar 6maanden. Het kleuterteam, Ergotherapeute, Katrien Persyn Logopediste, Marian Vanthuyne Psychomotorisch therapeute, Katrien Vanfleteren Psychologe, Karen Wolfcarius. 10

11 DIENST AUTIWERKING Het aantal kinderen met autisme spectrum stoornis dat onderzocht en behandeld werd bij Accent bleef stijgen in Momenteel vormt de groep met kinderen met deze diagnose dan ook één van de grootste groepen binnen Accent. De diagnostiek en begeleiding bij deze kinderen vormt een grote uitdaging en vergt een verregaande expertise in dit domein. Het ontwikkelen en op peil houden van deze expertise vormt de belangrijkste doelstelling van de werkgroep autisme. Dit gebeurt aan de hand van wekelijkse multidisciplinaire bijeenkomsten. Er werden eveneens verschillende vormingen en bijscholingen gevolgd over bijvoorbeeld, motivatie bij autisme en emotionele problemen bij mensen met autisme. Daarnaast waren we aanwezig op het jaarlijkse congres van autisme centraal. Bijkomend zijn we sinds september actief lid van de intervisiewerkgroep Autisme binnen SIG. Daarnaast zijn we eveneens lid van het provinciaal samenwerkingsverband voor personen met een autismespectrumstoornis: ASSEN van het SEN. Het autisme-landschap is duidelijk in beweging zowel op vlak van diagnostiek als behandeling. We blijven proberen om deze wetenschappelijke evoluties in de literatuur zo nauw mogelijk op te volgen. Eerst en vooral wordt in 2013 de uitgave van de nieuwe DSM5 verwacht, waarin de diagnostische criteria van autisme spectrum stoornis wijzigen. Binnen de werkgroep werden deze veranderingen reeds bestudeerd en werden de implicaties voor onze werking besproken. Daarnaast wijst onderzoek op het stijgende belang van een vroege diagnostiek en behandeling van kinderen met autisme. Ook binnen de werkgroep werd nagegaan in welke mate de diagnostiek en behandeling bij jonge kinderen binnen onze werking geoptimaliseerd kan worden. Specifiek bestuderen we het Early Start Denver Model, een behandelprogramma voor jonge kinderen met autisme. Verschillende publicaties wijzen op de effectiviteit en goede resultaten van dit programma. Er wordt dan ook bekeken hoe dit programma ook in onze werking kan worden geïntegreerd. Uit de bevinding dat een individuele therapiesetting vaak tekort schiet om intensief te werken rond sociaal-communicatieve thema s en moeilijkheden, ontstond het plan om een therapieprogramma te ontwikkelen dat in groep kon worden gegeven. Deze groepstraining werd ontwikkeld in het voorjaar van 2012 en vond een eerste keer met succes plaats in het najaar. In de training kwamen thema s als samen spelen, opkomen voor jezelf, problemen oplossen aan bod, waarbij telkens vertrokken werd vanuit actieve groepsactiviteiten. Het werken in groep biedt de ideale omgeving om de sociale vaardigheden niet alleen te beperken tot de theorie maar ook in het echt te oefenen. In de toekomst willen we deze groepstraining verder uitbouwen en organiseren. 11

12 DIENST LEERSTOORNISSEN Centraal aandachtspunt: Comorbiditeit leerstoornissen/ ASS Het voorbije werkjaar hebben we literatuur bestudeerd om de link te vinden tussen leermoeilijkheden en de nieuwe klinische doelgroepen. In dit kader werd de dienst in het afgelopen jaar versterkt met een psycholoog. Tijdens het bestuderen van deze theorie drong de nood aan het uitwisselen van praktijkervaringen zich op. We vertrokken hierbij vanuit het intra-disciplinaire, maar het was ook verrijkend om dit interdisciplinair te toetsen. Deze praktische uitwerking proberen we concreet te vertalen naar bruikbare tips in de therapie bij deze kinderen, opgesplitst over de verschillende deelgebieden van het functioneren. WERKGROEPEN Dienst logopedie was een werkjaar waarin vele werkgroepleden actief een steentje hebben bijgedragen. Er werden casussen en materiaal voorgesteld en onderzoeksinstrumenten besproken. Dank aan iedereen voor het verruimen van onze kennis. Hoewel er nog wat moet worden gesleuteld aan onze aanpak bij het naar voor brengen van casussen, is dit verrijkend gebleken voor de hele groep. In de toekomst proberen we om het geheel wat strakker te leiden, zodat aandachtspunten beter worden belicht. Christel Van Vreckem bracht een heel duidelijke voorstelling van de Gl&schr test. Haar kennis en ervaring zorgden ervoor dat de leden een doorleefd beeld kregen van de mogelijkheden van de test. Daarnaast bracht Christel, als lector aan de Arteveldehogeschool Gent, regelmatig een update over wat er op theoretisch vlak in het werkveld gaande is. Met deze weetjes blijft de werkgroep geïnformeerd over de laatste ontwikkelingen. Magda Praet stelde haar eigen programma voor om het technisch lezen te stimuleren: ACABO. Het materiaal is zeer uitgebreid en wordt regelmatig online geüpdatet. In de marge werden diverse andere materialen, boeken, congressen en weetjes besproken. Positieve evoluties, maar ook pijnpunten kwamen aan bod. Vermelden we nog dat de publicatie Allemaal op een lijntje ondertussen is uitgekomen, een inventaris van Nederlandstalige spellingstests, waaraan de werkgroep heel wat werk besteedde. Dienst ergotherapie Dit werkjaar hebben we ons gefocust op comorbiditeit bij kinderen met rekenproblemen en rekenstoornissen. We hebben in dat verband in subgroepen gewerkt: comorbiditeit dyscalculie en dyslexie/dysorthografie/dysfasie, ADHD, ASS en DCD. Volgend werkjaar wordt dit afgerond en wordt alles in een tekst gegoten waarbij naast de informatie die we hebben verzameld ook tips i.v.m. specifieke aanpak in therapie en therapeutische consequenties bij kinderen met comorbide stoornissen worden aangereikt. Daarnaast hebben we ook een aantal scripties van nabij opgevolgd (o.a. een scriptie die een test ontwikkelt voor metend rekenen voor het 4de leerjaar). Volgend jaar wordt er een test metend rekenen uitgewerkt voor het 3de en 5de leerjaar. Michèle Note (werkgroeplid) stelde Mindful rekenen voor, een nieuw project binnen het groepje Rekenplezier. Annemie Desoete kan niet meer live aanwezig zijn tijdens de vergaderingen maar ze is wel nog altijd actief op de achtergrond, zodat we op de hoogte blijven van de nieuwste ontwikkelingen op vlak van dyscalculie en rekenen. We houden ook de brochure over rekentests (Allemaal op een rijtje) up to date. (Karin Verraest) 12

13 De infosessie aangaande ICF (N. Brocatus) die voor de leden van de werkgroepen werd aangeboden, is door ons teamlid bijgewoond. Dienst psychomotoriek Het voorbije jaar werkten we verder aan de problematiek van kinderen met DCD. Er werd gekeken op welke vlakken zich de meeste problemen voordoen, zoals bijvoorbeeld evenwicht, kracht, tonus en stabiliteit, coördinatie, oog-handcoördinatie en balvaardigheid, ritmegevoel, enz. We bekeken welke tests of testonderdelen kunnen worden gebruikt om deze zaken na te gaan, welke punten belangrijk zijn om te observeren en tot slot de inhoud van de therapie. In dit kader werden per doelstelling zeer veel oefeningen en oefenmateriaal uitgewisseld, getoond en uitgeprobeerd. Dit ging van circusoefeningen, trampolineoefeningen, het gebruik van de Wiifit tot danslabo. Ook werden een aantal behandelingsconcepten of -strategieën besproken: NTT en COOP. Het feit dat we met 24 personen deelnemen aan deze werkgroep vertraagt de besluitvorming soms enigszins, maar levert veel ingangspoorten en manieren van kijken op. We beschouwen de groepsgrootte dan ook als een rijkdom. STUDIEDAGEN Dienst logopedie In de loop van 2012 werden twee studiedagen van Claudia Blankenstijn gevolgd. In de krokusvakantie had zij het over de overlappingen tussen ASS en semantisch-pragmatische stoornissen, waarbij er gesproken werd over een continuüm. In november werd deze uiteenzetting gevolgd door een uitleg over Narratieve Taal Teken therapie. Bij deze therapie bouwt een kind aan zijn narratieve vaardigheden door middel van tekenen. Na de studiedag werd onmiddellijk in de praktijk aan de slag gegaan met de nieuwe methode. Dit leverde inzichten bij de therapeuten en positieve resultaten bij veel kinderen met diverse problematieken. Dienst psychotherapie: Er werd een studiedag gevolgd rond faalangst gegeven door Ingrid Cooseman en georganiseerd door SIG. STAGIAIRES Dienst logopedie Net als elk jaar worden logopedisten in opleiding door het logopedische team van Accent begeleid. Momenteel wordt er gewerkt met de hogeschoolopleidingen Kahog Gent, de universiteit Gent en de hogeschoolopleiding KHBO Brugge. Er wordt dit jaar enkel gewerkt met derdejaars stagiaires. Niettegenstaande de hoge belasting voor het lopende werk, zijn de contacten met de opleidingen ook nuttig. Er kan immers te allen tijde beroep gedaan worden op de docenten voor opzoekingswerk, informatie over lopende onderzoeken, nieuwe theorieën en dergelijke. Bovendien nodigt het werk met de stagiaires uit tot kritische reflectie over de eigen therapie. Dienst ergotherapie Er werd vasthouden aan de traditie van onze samenwerking met de Hogeschool West- Vlaanderen, opleiding ergotherapie. Er werd niettemin ook samengewerkt met andere hogescholen voor het begeleiden van proefschriften. Het voorbije jaar kozen we ervoor om een 13

14 derdejaarstudente te begeleiden binnen het kader van een proefschrift. Het ondersteunen van studenten blijft voor ons een belangrijk kanaal om de wederzijdse uitwisseling van kennis en inzichten te bestendigen. Zo blijven we op de hoogte van wat leeft en evolueert in de opleiding, zowel nationaal als internationaal. Wat wij aan de opleiding kunnen bieden is een kennismaking met het domein wiskundige initiatie, reken- en ontwikkelingsproblemen (fijne motoriek) bij kinderen, maar ook met de specifieke problematieken als dyscalculie, ADHD en ASS. Concreet omvat dit het verkennen van de dienst, de wetenschappelijk onderbouwde methodes die gehanteerd worden en de positie van de ergotherapeut binnen het multidisciplinair team. Daarnaast leren de studenten verantwoordelijkheid opnemen via het uitwerken van specifieke opdrachten. Veranderingen in het wettelijk kader, RIZIV-voorwaarden en dergelijke kunnen van hieruit aan de opleiding doorgegeven worden. Dienst psychotherapie Voor het eerst werd dit jaar de begeleiding opgenomen van een studente toegepaste psychologie van de Hogeschool West-Vlaanderen. De studente kwam in dit geval van de Saxion Hogeschool te Deventer. Ze deed een internationale stage. Daardoor werd het een leerervaring voor beide partijen. PROEFSCHRIFTBEGELEIDING Dienst logopedie Er werd verder gewerkt aan het project rond het opstellen en normeren van De Vlaamse Spellingtest. Dit kwam als antwoord op een dringende vraag binnen het werkveld voor het ontwikkelen van een nieuw Vlaams onderzoeksinstrument voor spelling. Het project wordt gestuurd door Christel Van Vreckem van de Katholieke Hogeschool Gent, in samenwerking met de leden van de werkgroep leesstoornissen van SIG. Het werk verloopt goed, maar neemt, vanzelfsprekend, de nodige tijd in beslag. Ook het volgende werkjaar zal dit verder gezet worden. Dienst ergotherapie Zoals eerder vermeld kozen we bij de start van het academiejaar voor het begeleiden van een derdejaarsstudente. Het thema kinderyoga leek ons in het kader van de peuterwerking een waardevol onderwerp. Jammer genoeg is de studente er niet in geslaagd om tot een eindproduct te komen. In juni werden opnieuw contacten gelegd om tot een pakket voor het werken met maateenheden in de 1e en 2e graad van het lager onderwijs te komen. Het werk zal voornamelijk steunen op de wiskundemethodes Kompas en Rekensprong. TE REALISEREN PROJECTEN Vinden van praktische handvaten voor therapie bij kinderen met leerstoornissen en ASS/ADHD. Tot stand brengen van een schriftelijke neerslag van deze praktische tips en bedenkingen. Doornemen van literatuur over kinderen met leerstoornissen en ASS/ADHD. 14

15 Voor de dienst logopedie, Veronique Gheysen Voor de dienst ergotherapie, Kaat Feryn Voor de dienst psychomotoriek, Katrien Vanfleteren Voor de dienst psychotherapie, Tim Verbeke 15

16 DIENST ADHD Het ADHD team is samengesteld uit: Karen Wolfcarius (psychologe), Inès Vergote (sociaal assistente), Sibylle Verdonckt (ergotherapeute), Sylvia Maes ( logopediste), Karolien Verraes (logopediste). 1) OPSTARTEN OUDERTRAINING Vanaf september 2012 werd van start gegaan met de eerste oudertraining. Daar het opvoeden van een kind met ADHD voor ouders een veeleisende taak is en het spontaan opvoeden vaak niet genoeg blijkt, is het belangrijk om ouders te begeleiden in deze bijzondere opvoedingsaanpak. Die aanpak is beschreven in het pakket Zet mij even op pauze - een coproductie van Sig VZW en Centrum ZitStil VZW -, welke als leidraad doorheen de oudercursus gebruikt wordt. De cursus start met een psycho-educatief luik (sessie 1), maar bestaat in hoofdzaak uit een training van opvoedingsvaardigheden (sessies 2 tot en met 7). De bedoeling is om naast informatieoverdracht door de trainers (theorie) ook ruimte te creëren voor het bespreken van ervaringen en interactie in de groep. Als ervaringsdeskundigen kunnen ouders zelf actief gaan meedenken en elkaar oplossingen aanreiken voor bepaalde opvoedingsvragen. Via huiswerkopdrachten wordt thuis concreet aan de slag gegaan en geoefend. De oudertraining is bedoeld voor ouders van kinderen uit de basisschool. Deze eerste groepstraining werd - zowel door trainers als deelnemers - als positief ervaren. De ouders kwamen steeds enthousiast en stipt naar de verschillende sessies. De interesse was groot en de inbreng eveneens. Er bleek een duidelijke behoefte om eigen ervaringen en zorgen te delen. De ouders ondersteunden elkaar en probeerden samen oplossingen te bedenken voor specifieke problemen. 2) SAMENSTELLEN INFOPAKKET VOOR OUDERS De informatiebundel die vorig jaar werd samengesteld, wordt verder aangevuld en meegegeven met de ouders die dit wensen. 3) LIDMAATSCHAP Zit Stil Het lidmaatschap werd vernieuwd. De tijdschriften werden gelezen en de belangrijkste artikels werden doorgegeven. 4) OPMAKEN BLAD KLASOBSERVATIES Vanuit de procedure om tot een diagnose ADHD te komen is een klasobservatie aangewezen. Dit om informatie te verzamelen in een andere context dan in het revalidatiecentrum. Om niets over het hoofd te zien werd een lijst gemaakt met aandachtspunten. Het voordeel van deze lijst is dat therapeuten die minder vertrouwd zijn met het observeren bij een klasobservatie, toch een leidraad hebben. Van daaruit kan dan een gestructureerd verslag gemaakt worden. 5) ADHD TOOLKIT 16

17 De ADHD toolkit werd aangekocht, maar blijkt nog onvoldoende gekend en gebruikt op de scholen. Dit werkinstrument omvat heel wat handige tips die dan vanuit het revalidatiecentrum kunnen doorgeven worden aan leerkrachten om kinderen met ADHD doelgericht te begeleiden naar meer adequaat gedrag. 6) LIDMAATSCHAP OVERLEGGROEP 3-TRAPSRAKET ADHD Sinds de opstart van de drietrapsraket is ons revalidatiecentrum een vast lid. Dit jaar waren er vier bijeenkomsten waarbij onze directeur actief lid is. 7) OPVOLGEN NIEUWSTE ONTWIKKELINGEN Met het team wordt gestreefd om de laatste nieuwe ontwikkelingen op vlak van ADHD op te volgen. Dit door het doornemen van interessante artikels, sites, boeken en het volgen van studiedagen. De volgende studiedagen werden gevolgd: - Regulatiestoornissen bij door Magda Van Hee - ADHD van A tot Z door Dieter Baeyens - Niet medicamenteuze behandeling van ADHD door Hermien De Backer - Symposium Zit Stil: verschillende sprekers en workshops Volgende aankopen werden gedaan: - Vragenlijst BRIEF: executieve functies - Aankoop boekjes rond psycho-educatie 8) DOELSTELLINGEN 2013: Verder organiseren van oudertraining, afhankelijk van de interesse van de ouders. Nadenken over groepstraining bij kinderen met ADHD. Opvolgen van de recente ontwikkelingen op vlak van executieve functietraining. 17

18 CIJFERMATERIAAL

19 19

20 20

21 21

22 22

23 23

24 24

25 25

26 Deze percentuele verdeling betreft het aantal actieve dossiers Deze percentuele verdeling betreft het aantal actieve dossiers 26

27 TEVREDENHEIDSONDERZOEK STAKEHOLDERS Ouders en scholen zijn heel belangrijke actoren als het gaat om tevredenheidsonderzoek. Het is dan ook de logica zelve dat we dit jaarlijks onderzoeken en dat wij veel belang hechten aan hun reacties. TEVREDENHEIDONDERZOEK SCHOLEN De directies van de scholen kregen volgende vragen te beantwoorden. Op deze vragen kon men antwoorden met volledig akkoord (groen in de tabel), akkoord (geel in de tabel), niet akkoord (rood in de tabel) of ik weet het niet (paars in de tabel). 27

28 TEVREDENHEIDSONDERZOEK OUDERS Ouders zijn dé bron bij uitstek om te weten te komen of men tevreden is over de werking van Accent. Om hun ideeën te kennen, kregen alle ouders een vragenlijst met daarop 21 vragen: daarop kon men antwoorden met volledig akkoord, akkoord,, niet akkoord of ik weet het niet. De vragenlijst zag er als volgt uit: 28

29 29

30 TEVREDENHEIDSONDERZOEK EIGEN MEDEWERKERS Het eigen personeel kreeg een aantal vragenlijsten waarbij telkens kon geantwoord worden met hetzij totaal niet akkoord =1, niet akkoord = 2, akkoord = 3, volledig akkoord = 4. De antwoorden werden verwerkt per dienst (iedere kleurlijn is een andere dienst) en tenslotte werd ook een gemiddelde aangemaakt. Besluit inzake diagnostiek en therapie: goede scores met een gemiddelde van 3.1. Men verklaart zich globaal akkoord. Opmerking: vooral de psychologen zijn sterk vragende partij voor meer uren dokter. Deze vraag wordt voortdurend herhaald bij de diensten van het RIZIV en in de preambule van onze nieuwe conventie staat dit genoteerd als effectief pijnpunt voor onze sector. Op vandaag echter nog geen enkele aanzet tot actie op dit domein. 30

31 Besluit inzake relatie therapeuten en administratief personeel: goede scores met een gemiddelde van 3.2. Men verklaart zich globaal akkoord. Opmerking: sommigen zien kinderen liever meer komen gedurende korte periode. Dit is echter praktisch moeilijk te organiseren omdat we dan dreigen niet meer conform te zijn met de regelgeving inzake maximum duur afwezigheid tijdens de lestijden omwille van revalidatie. Wie twee keer komt, moet immers twee keer verplaatsingstijd in rekening brengen. 31

32 Besluit inzake onze relatie met andere externen en externe diensten: globaal is men het erover eens dat dit vlot verloopt: de globale score is een 3. Psychologen zouden nog wat verder willen gaan inzake uitwisselen informatie met de scholen en/of CLB. Besluit inzake tevredenheid over gebouw en werkingsmiddelen: men is tevreden: de globale score bedraagt

33 Werkdruk 3,3 3,25 3,2 3,15 3,1 3,05 3 2,95 logo ergo kine psy adm TOT 2,9 2, Besluit inzake werkdruk: de meesten vinden dat het meevalt met de werkdruk: de globale score bedraagt 3. Algemene opmerking is echter dat de werkdruk heel erg wisselend is en bij perioden heel hoog kan zijn. Dit heeft vooral te maken met periodes waar heel wat nieuwe onderzoeken gepland staan. Werktevredenheid 4,5 4 3,5 3 2,5 2 1,5 1 logo ergo kine psy adm GEM 0,

34 Besluit inzake werktevredenheid: hier wordt een heel hoge score gehaald met name 3.3. Besluit inzake relatie werknemers en directie: ook hier geen noemenswaardige klachten en wordt een algemene score bereikt van ALGEMEEN BESLUIT INZAKE TEVREDENHEID VAN ONZE BELANGRIJKSTE STAKEHOLDERS: Accent mag zich verheugen in goede scores inzake tevredenheid van ouders, scholen en eigen medewerkers. De eerder kleine en gering in aantal voorkomende meldingen worden evenwel met de nodige aandacht opgevolgd. Belangrijk is ook dat er een aantal zaken gemeld worden waar wij zelf weinig kunnen aan verhelpen: meer uren dokters en meer uren therapie tijdens de lestijden zijn factoren die wij zelf niet in de hand hebben. 34

35 VERPLICHTINGEN I.V.M. HET KWALITEITSHANDBOEK EVALUATIE MISSIE EN VISIE Mooi geschreven missies en visies bij de vleet maar doen we wel wat we beweren te doen? Wij vragen aan onze personeelsleden hun mening ter zake. Evaluatie: Op drie vragen kregen we een negatieve respons van 8.33 %. Na een gespreksronde met het voltallige personeel bleek echter dat men hier vooral wou aanduiden dat bepaalde zaken nog beter kunnen. Wat betreft kinderen uit sociaal zwakke middens zal tijdens de besprekingen in de teamvergaderingen vlugger geanticipeerd worden als ouders speciale begeleiding nodig hebben en zal er bij oudercontacten, bijv. bij uitleg over testresultaten, uitleg over te volgen procedures meer aandacht worden besteed aan het eenvoudiger uitleggen van de feiten. Wij zijn er ons niet altijd van bewust dat wij professioneel bezig zijn en dat het voor ouders soms allemaal moeilijk te begrijpen valt. 35

36 Wat betreft interactief samenwerken met de ouders zal er ook tijdens de besprekingen in de teamvergaderingen vlugger nagedacht worden of we in een bepaald stadium ouders niet moeten betrekken in het therapeutisch gebeuren. Op vlak van wetenschappelijk onderbouwd werken zal nog meer nadruk gelegd worden op doorgeven van informatie aan elkaar van gevolgde studiedagen. EVALUATIE KWALITEITSPLANNING Volledige aanpassing kwaliteitshandboek naar aanleiding van nieuwe conventie: gerealiseerd met als gevolg een goed rapport van de inspectiediensten VAPH. - Volledige evaluatie van het kwaliteitshandboek door een gemandateerde van de raad van bestuur: gerealiseerd in het licht van de inspectie. - Reorganisatie werkvloer op basis van extra 19 uur psycholoog en fulltime therapeutisch coördinator: gerealiseerd en geslaagd met als resultaat goede cijfers inzake realisatie. - Verdere uitwerking afdelingen ADHD en ASS: gerealiseerd met als resultaat goede evaluatiecijfers personeel in onderdeel diagnostiek en therapie. - Implementatie nieuw softwareprogramma CARAF: niet geslaagd omwille van het uitblijven van de nieuwe software. Door de wijziging van externe firma die deze software ontwikkelt werd de naam gewijzigd in CARemanager. - Infrastructuuraanpassingen in functie van de nieuwe doelgroepen: geslaagd. KWALITEITSPLANNING Implementatie Sharepoint als intranettoepassing binnen onze werking. - Implementatie CARemanager, nieuw softwarepakket in plaats van Amfora dat 19 jaar werd gebruikt. - Evaluatie en bijsturing van het KHB dat volledig werd herschreven in 2012 op basis van inspectie door inspectiediensten VAPH. 36

37 LIDMAATSCHAPPEN EN NETWERKING VSOG.: is de pluralistische werkgeverskoepel die zich richt tot alle initiatiefnemers in de preventieve, curatieve somatische en geestelijke gezondheidszorg in het Vlaamse Gewest en het Brussels Hoofdstedelijke Gewest. Federatie van Centra voor Ambulante Revalidatie: is een federale organisatie die zich richt tot de Centra voor Ambulante Revalidatie (CAR) in België. S.I.G.: Er is een werking voor professionele hulpverleners waarop wij vooral beroep doen voor het volgen van bijscholingen die typisch zijn voor onze sector. Drietrapsraket: initiatief in Zuid West-Vlaanderen over alles wat verband houdt met ADHD. Overleg Kortrijkse revalidatiecentra: 3 centra die samenkomen wanneer men dit nodig acht. Discussieforum: forum van vertegenwoordigers werkgeversorganisaties en Federatie. Overleg revalidatiecentra CLB regio Kortrijk: komen samen wanneer de omstandigheden dit vereisen. V.V.L.: Vlaamse Vereniging voor Logopedie. Logopedisten aangesloten ten individuelen titel. Zit Stil: Vlaamse vereniging voor ouders van kinderen met aandachtstoornissen, impulsief en over beweeglijk gedrag. Autisme Centraal: staat in voor vorming, informatieverspreiding over autisme en ondersteuning van autismevriendelijke projecten. Samenwerkingsverband ASSen van SEN: SEN is een steunpunt dat professionelen wil ondersteunen bij uitwisseling en bundling. OVERZICHT VOORSTELLEN IDEEËNBUS Er werden tijdens 2012 geen voorstellen door ouders of andere bezoekers geponeerd in de ideeënbus. BEOORDELING DOOR DE DIRECTIE In 2012 werd heel wat tijd en energie gestopt in ons kwaliteitshandboek. Dit werk resulteerde in een positief verslag van de inspectiediensten VAPH. Het blijft een jammer feit dat directie en kwaliteitscoördinator in Accent één en dezelfde persoon zijn. Door een manifest tekort aan personeel kan dit echter niet anders. 37

38 SAMENVATTING AUDIT 2012 Tijdens de audit werden één nieuwe kleine afwijking geformuleerd: de bepalingen in de recente omzendbrief over het Grensoverschrijdend Gedrag over het meldpunt zijn niet geactualiseerd in deze procedure van het kwaliteitshandboek. Aan de voorziening wordt opgedragen hieraan de nodige corrigerende maatregelen te verbinden. Globale beoordeling Beschrijving Het volledig digitale kwaliteitshandboek is volledig herwerkt. Het bevat veel linken. Het is een vlot leesbaar en handig instrument dat elkeen toelaat om zijn informatiebehoefte in te vullen. Implementatie/ Aantoonbaarheid De documenten ter staving van de implementatie van de dienstverlening kunnen snel voorgelegd worden. Ze worden zorgvuldig ingevuld en dienen ook als bewijsmateriaal voor het RIZIV. Samenhang kwaliteitssysteem Het kwaliteitssysteem bewijst al gedurende bijna een decade dienst. Het is samenhangend, duidelijk en in proportie met de schaalgrootte van de dienst. Betrokkenheid personeel en directie Het personeel is erg vertrouwd met het systeem. Het is een volkomen geïntegreerd deel van de dagdagelijkse werking geworden. Andere De voortschrijdende evolutie op digitaal vlak (ontwikkeling SharePoint) is een positieve stap om de efficiëntie en effectiviteit te bevorderen. Bijvoorbeeld veilige toegang tot dossiers door dokters. Sterk is ook het hanteren van meetbare en onderbouwde indicatoren voor de zelfevaluatie. 38

39 GEVOLGDE BIJSCHOLINGEN Aanwezigheden bijscholingen intern en extern Eerste kolom = titel, tweede kolom = verstrekker van de bijscholing en derde kolom persoon die dit gevolgd heeft. Zoals iedereen kunt u vaststellen dat er in 2012 op vlak van bijscholingen opnieuw heel wat inspanningen werden geleverd. ADHD en DSMV Accent Clarysse Nel Belonen en straffen bij ASS Accent Clarysse Nel Narratieve taaltherapie Accent Clarysse Nel Nieuwste ontwikkelingen in onderzoek ASS Accent Clarysse Nel Regularisatiestoornissen Accent Clarysse Nel ADHD en DSMV Accent Feryn Kaat Belonen en straffen bij ASS Accent Feryn Kaat Narratieve taaltherapie Accent Feryn Kaat Nieuwste ontwikkelingen in onderzoek ASS Accent Feryn Kaat Regularisatiestoornissen Accent Feryn Kaat ADHD en DSMV Accent Gheysen Véronique Belonen en straffen bij ASS Accent Gheysen Véronique Nieuwste ontwikkelingen in onderzoek ASS Accent Gheysen Véronique Regularisatiestoornissen Accent Gheysen Véronique Epilepsie SIG Gheysen Véronique Kinderen met een semantisch-pragmatische stoornis versus kinderen met SIG Gheysen Véronique ASS Semantisch-pragmatische stoornissen SIG Gheysen Véronique Belonen en straffen bij ASS Accent Persyn Katrien MISC: ontwikkeling stimuleren bij baby's, peuters en kleuters SIG Persyn Katrien ADHD en DSMV Accent Pollentier Rita Narratieve taaltherapie Accent Pollentier Rita Nieuwste ontwikkelingen in onderzoek ASS Accent Pollentier Rita Regularisatiestoornissen Accent Pollentier Rita Motivatie en beloningen bij ASS Autisme centraal Pollentier Rita ADHD en DSMV Accent Vandekerkhkove Maria Belonen en straffen bij ASS Accent Vandekerkhkove Maria Narratieve taaltherapie Accent Vandekerkhkove Maria Nieuwste ontwikkelingen in onderzoek ASS Accent Vandekerkhkove Maria Regularisatiestoornissen Accent Vandekerkhkove Maria ADHD en DSMV Accent Vanfleteren Katrien Belonen en straffen bij ASS Accent Vanfleteren Katrien Narratieve taaltherapie Accent Vanfleteren Katrien Nieuwste ontwikkelingen in onderzoek ASS Accent Vanfleteren Katrien Regularisatiestoornissen Accent Vanfleteren Katrien Relaxatie voor kinderen met ontwikkelingsproblemen SIG Vanfleteren Katrien ADHD en DSMV Accent Vanthuyne Marian Belonen en straffen bij ASS Accent Vanthuyne Marian Narratieve taaltherapie Accent Vanthuyne Marian Nieuwste ontwikkelingen in onderzoek ASS Accent Vanthuyne Marian Regularisatiestoornissen Accent Vanthuyne Marian CELF-Preschool-2 SIG Vanthuyne Marian 39

40 Kinderen uit Multi probleemgezinnen SIG Vanthuyne Marian MISC: ontwikkeling stimuleren bij baby's, peuters en kleuters SIG Vanthuyne Marian ADHD en DSMV Accent Verbauwhede Arabelle Belonen en straffen bij ASS Accent Verbauwhede Arabelle Narratieve taaltherapie Accent Verbauwhede Arabelle Nieuwste ontwikkelingen in onderzoek ASS Accent Verbauwhede Arabelle Regularisatiestoornissen Accent Verbauwhede Arabelle ADHD en DSMV Accent Verbeke Tim Belonen en straffen bij ASS Accent Verbeke Tim Narratieve taaltherapie Accent Verbeke Tim Regularisatiestoornissen Accent Verbeke Tim Faalangst SIG Verbeke Tim Faalangst? Coachen naar zelfvertrouwen en zelfcontrole! SIG Verbeke Tim Naar een gedeelde zorg voor kinderen met specifieke noden. SIG Verbeke Tim Symposium Samen Sterk SIG Verbeke Tim ADHD en DSMV Accent Verdonckt Sibylle Belonen en straffen bij ASS Accent Verdonckt Sibylle Narratieve taaltherapie Accent Verdonckt Sibylle Nieuwste ontwikkelingen in onderzoek ASS Accent Verdonckt Sibylle Symposium ADHD Hogeschool Lessius Verdonckt Sibylle Regularisatiestoornissen SIG Verdonckt Sibylle Regularisatiestoornissen bij baby's, peuters en kleuters SIG Verdonckt Sibylle ADHD en DSMV Accent Vergote Inès Belonen en straffen bij ASS Accent Vergote Inès Narratieve taaltherapie Accent Vergote Inès Nieuwste ontwikkelingen in onderzoek ASS Accent Vergote Inès Regularisatiestoornissen Accent Vergote Inès Symposium ADHD Hogeschool Lessius Vergote Inès ADHD stand van zaken Zit Stil Vergote Inès Symposium ADHD Zit Stil Vergote Inès ADHD - Z Zorgzaam omgaan Vergote Inès ADHD en DSMV Accent Verraes Karolien Belonen en straffen bij ASS Accent Verraes Karolien Narratieve taaltherapie Accent Verraes Karolien Nieuwste ontwikkelingen in onderzoek ASS Accent Verraes Karolien Regularisatiestoornissen Accent Verraes Karolien Energiezuinige investeringen: iets voor u? Agentschap Winne Yvan ondernemen Windows 8 allerlei Winne Yvan Timemanagement Centrum voor Winne Yvan Afstandsonderwijs Omgaan met veranderingsprocessen divers Winne Yvan SharePoint als innovatief raamwerk divers Winne Yvan Wat werkt in de begeleiding? dr; Luc Isebaert Winne Yvan Eok Eok Winne Yvan E-ok update Eok Winne Yvan Design for everyone Hiepsho Winne Yvan SharePoint in praktijk HOWEST Winne Yvan Cloudcomputing IT-Care Winne Yvan Presentatietechnieken KULAK Winne Yvan De Ipad op de werkvloer Lab9 Winne Yvan Microsoft Cloud Tour met Office 365 Microsoft Winne Yvan Prodia Scholengemeenschap Winne Yvan Heule-Kuurne Initiatie in het nieuwe amforaprogramma SIG Winne Yvan Naar een gedeelde zorg voor kinderen met specifieke noden. SIG Winne Yvan 40

41 Symposium Samen Sterk SIG Winne Yvan Belonen en straffen bij ASS Accent Wolfcarius Karen Narratieve taaltherapie Accent Wolfcarius Karen Nieuwste ontwikkelingen in onderzoek ASS Accent Wolfcarius Karen Regularisatiestoornissen Accent Wolfcarius Karen Niet-medicamenteuze behandeling van ADHD SIG Wolfcarius Karen Sterkte-zwakte analyse in de diagnostiek van ADHD SIG Wolfcarius Karen ADHD stand van zaken Zit Stil Wolfcarius Karen Symposium ADHD Zit Stil Wolfcarius Karen ADHD - Z Zorgzaam omgaan Wolfcarius Karen Aanwezigheden langdurige opleiding of speciale werkgroepen Intervisiewerkgroep leerstoornissen (Veronique Gheysen/ voorzitter) Intervisiewerkgroep rekenstoornissen (Kaat Feryn) Intervisiewerkgroep psychomotoriek (Katrien Vanfleteren) Intervisiewerkgroep autismespectrumstoornissen (Verbeke Tim) 41

42 VOORUITZICHTEN 2013 In 2013 timmeren we verder aan de weg van de reconversie van onze doelgroepen. Verder afbouw van de leerstoornissen (of complexe ontwikkelingsstoornissen) blijft aan de orde. Verder dienen we onze therapeutische activiteiten in te stellen op deze nieuwe pathologieën. Dit lijkt eenvoudiger dan het is. Jarenlange gewoontes dienen doorbroken, nieuwe strategieën dienen ontwikkeld te worden. Wie kijkt naar de gevolgde bijscholingen in 2012 ziet dat dit ook daadwerkelijk gebeurt. Een niet geringe opdracht wordt tevens de implementatie van het volledig nieuwe amforaprogramma (CARemanager): dit is de software waarop het volledige centrum draait. Daarnaast willen we via SharePoint een nieuwe standaard inzake informatieraadpleging en informatieverschaffing voor iedereen toegankelijk maken zal (eens te meer) een jaar worden waar we ons niet kunnen veroorloven om stil te staan of gewoon verder te doen op automatische piloot. Ten slotte, maar daar kunnen wij alleen observeren, zullen wij de ontwikkelingen inzake de staatshervorming opvolgen. Het is de bedoeling dat de centra vanaf 2015 onder Vlaamse voogdij komen. Wat dit met zich zal meebrengen, is op vandaag nog totaal ongekend. Na jaren onzekerheid over onze toekomst omwille van de reconversie zorgt de nakende overheveling van de CAR-bevoegdheden naar Vlaanderen er op zijn beurt voor dat we zo goed als onmogelijk kunnen plannen op lange termijn. De geschiedenis herhaalt zich, zij het dan omwille van andere redenen Gemoedsrust is ons blijkbaar niet echt gegund. Yvan Winne directeur 42

Centrum voor Ambulante Revalidatie Accent vzw Lagaeplein 12/14 8501 Kortrijk-Heule Jaarverslag 2014

Centrum voor Ambulante Revalidatie Accent vzw Lagaeplein 12/14 8501 Kortrijk-Heule Jaarverslag 2014 Centrum voor Ambulante Revalidatie Accent vzw Lagaeplein 12/14 8501 Kortrijk-Heule Jaarverslag 2014 INHOUDSTAFEL Inhoudstafel pagina 2 Woord vooraf pagina 3 Accent en de medewerkers pagina 4 Interne organisatie

Nadere informatie

Als er eentje anders is

Als er eentje anders is Lenteforum Als er eentje anders is Stimuleren van de ontwikkeling van jonge kinderen met een autismespectrumstoornis Woensdag 14 mei 2014 Forum staat voor marktplaats. Op deze forumdag willen we plaats

Nadere informatie

MDT - HET VEER - CAR HOE KAN ONS MDT U HELPEN? In deze brochure leest u hoe multidisciplinair team Het Veer

MDT - HET VEER - CAR HOE KAN ONS MDT U HELPEN? In deze brochure leest u hoe multidisciplinair team Het Veer MDT - HET VEER - CAR Revalidatiecentrum, v.z.w. Kazernestraat 35 A 9100 Sint-Niklaas Tel. 03/776.63.19 - Fax : 03/760.48.71 E-mail : revalidatiecentrum@hetveer.be Riziv : 9.53.406.07 HOE KAN ONS MDT U

Nadere informatie

MDT - HET VEER - CAR HOE KAN ONS MDT U HELPEN?

MDT - HET VEER - CAR HOE KAN ONS MDT U HELPEN? MDT - HET VEER - CAR Revalidatiecentrum, v.z.w. Kazernestraat 35 A 9100 Sint-Niklaas Tel. 03/776.63.19 - Fax : 03/760.48.71 E-mail : revalidatiecentrum@hetveer.be Riziv : 9.53.406.07 HOE KAN ONS MDT U

Nadere informatie

Vroegbegeleiding. Vroegbegeleiding. Onthaalbrochure

Vroegbegeleiding. Vroegbegeleiding. Onthaalbrochure 9 o Vroegbegeleiding Vroegbegeleiding Onthaalbrochure 2 Wat is vroegbegeleiding? Het vroegbegeleidingsprogramma is een ambulant, multidisciplinair begeleidingsprogramma dat zich richt naar personen met

Nadere informatie

ADHD-werking binnen C.A.R. Accent

ADHD-werking binnen C.A.R. Accent ADHD-werking binnen C.A.R. Accent ADHD is een ontwikkelingsstoornis waarbij de verwerking van informatie in de hersenen verstoord verloopt. Als gevolg hiervan vertonen kinderen met deze stoornis vooral

Nadere informatie

Aanmeldingsformulier

Aanmeldingsformulier Aanmeldingsformulier Geachte ouder(s) of voogd, Wij danken u voor het vertrouwen dat u in ons centrum stelt. Voor een vlot verloop, sturen wij u hierbij twee documenten. Gelieve het eerste document volledig

Nadere informatie

. In een notendop. . Over de auteur (s)

. In een notendop. . Over de auteur (s) Boek : Zorgzame klas Psycho-educatie voor de basisschool Auteur : Peter 2010, Acco ISBN: 9789033482021 Bespreker : Peter Bauwens, vrijwillige medewerker vzw Die- s-lekti-kus Datum : oktober 2011. In een

Nadere informatie

Samenvatting. Interactie Informatiewaarde Werkrelevantie Totale waardering 8,6 8,7 8,7 8,6

Samenvatting. Interactie Informatiewaarde Werkrelevantie Totale waardering 8,6 8,7 8,7 8,6 Samenvatting Scores Interactie Informatiewaarde Werkrelevantie Totale waardering 8,6 8,7 8,7 8,6 Uit de opmerkingen van de deelnemers blijkt dat zij de training als leerzaam, interactief en praktijkgericht

Nadere informatie

MDT TER KOUTER- CAR HOE KAN ONS MDT U HELPEN? In deze brochure leest u hoe multidisciplinair team Ter Kouter

MDT TER KOUTER- CAR HOE KAN ONS MDT U HELPEN? In deze brochure leest u hoe multidisciplinair team Ter Kouter MDT TER KOUTER- CAR Revalidatiecentrum, v.z.w. Aaltersesteenweg 2 9800 Deinze Tel. 09/386.38.90 - Fax : 09/386.82.72 E-mail : info@terkouter.be HOE KAN ONS MDT U HELPEN? In deze brochure leest u hoe multidisciplinair

Nadere informatie

Hulp bij ADHD. Scholingsaanbod

Hulp bij ADHD. Scholingsaanbod Hulp bij ADHD Dit heeft mijn beeld van ADHD enorm verrijkt. Ik zie nu veel mogelijkheden om kinderen met ADHD goede begeleiding te bieden deelnemer workshop bij Fontys Hogescholen Copyright 2010 Hulp bij

Nadere informatie

De doelstellingen van directie en personeel worden expliciet omschreven in een beleidsplan en worden jaarlijks beoordeeld door de directie.

De doelstellingen van directie en personeel worden expliciet omschreven in een beleidsplan en worden jaarlijks beoordeeld door de directie. FUNCTIE: Directeur POC AFKORTING: DIR AFDELING: Management 1. DOELSTELLINGEN INSTELLING De doelstellingen staan omschreven in het beleidsplan POC. Vermits de directie de eindverantwoordelijkheid heeft

Nadere informatie

1 Doe jij ook mee?! Team in beweging - Nu beslissen Steunpunt Diversiteit & Leren

1 Doe jij ook mee?! Team in beweging - Nu beslissen Steunpunt Diversiteit & Leren Nu beslissen De motieven om te starten met leerlingenparticipatie kunnen zeer uiteenlopend zijn, alsook de wijze waarop je dit in de klas of de school invoert. Ondanks de bereidheid, de openheid en de

Nadere informatie

Doordat bewegen en uitvoeren van activiteiten moeilijker gaat, voelt een kind met DCD zich soms onzeker. Ook kan het activiteiten spannend vinden.

Doordat bewegen en uitvoeren van activiteiten moeilijker gaat, voelt een kind met DCD zich soms onzeker. Ook kan het activiteiten spannend vinden. Onlangs is uw kind gezien in het observatieteam en is de diagnose DCD gesteld. In deze folder leest u wat DCD is, wat de behandeling bij Libra Revalidatie & Audiologie locatie Blixembosch inhoudt en hoe

Nadere informatie

EXECUTIEVE FUNCTIES. Congres DONDERDAG 5 JUNI 2014 JAARBEURS UTRECHT

EXECUTIEVE FUNCTIES. Congres DONDERDAG 5 JUNI 2014 JAARBEURS UTRECHT EXECUTIEVE FUNCTIES Kinderen en adolescenten met problemen met inhibitie, cognitieve controle, emotieregulatie, werkgeheugen, motivatie en zelfregulatie thuis en op school Congres DONDERDAG 5 JUNI 2014

Nadere informatie

Jaarverslag EXPOO 2014

Jaarverslag EXPOO 2014 Jaarverslag EXPOO 2014 EXPOO, het Expertisecentrum Opvoedingsondersteuning van de Vlaamse overheid, bouwt mee aan een positieve leefomgeving waar het voor kinderen en jongeren goed is om op te groeien.

Nadere informatie

Hulp bij ADHD. Scholingsaanbod

Hulp bij ADHD. Scholingsaanbod Hulp bij ADHD Dit heeft mijn beeld van ADHD enorm verrijkt. Ik zie nu veel mogelijkheden om kinderen met ADHD goede begeleiding te bieden deelnemer workshop bij Fontys Hogescholen Copyright 2010 Hulp bij

Nadere informatie

STUDIEDAG IN SAMENSPRAAK PROJECT DIENST ONDERSTEUNINGSPLAN DIENSTEN GEZINSZORG PROVINCIE OOST-VLAANDEREN

STUDIEDAG IN SAMENSPRAAK PROJECT DIENST ONDERSTEUNINGSPLAN DIENSTEN GEZINSZORG PROVINCIE OOST-VLAANDEREN STUDIEDAG IN SAMENSPRAAK PROJECT DIENST ONDERSTEUNINGSPLAN DIENSTEN GEZINSZORG PROVINCIE OOST-VLAANDEREN EVALUATIE - 5 maart 2015 PROJECT DIENSTEN VOOR GEZINSZORG - DIENST ONDERSTEUNINGSPLAN OOST-VLAANDEREN

Nadere informatie

Evaluatierapport in het kader van het kwaliteitsdecreet Evaluatie van de zelfevaluatie Algemeen Ziekenhuis Sint-Dimpna

Evaluatierapport in het kader van het kwaliteitsdecreet Evaluatie van de zelfevaluatie Algemeen Ziekenhuis Sint-Dimpna Agentschap Inspectie Welzijn, Volksgezondheid en Gezin Afdeling Welzijn en Gezondheid Koning Albert II laan 35, bus 31, 1030 BRUSSEL Tel. 02 553 33 79 Fax 02 553 34 35 E-mail: inspectie@wvg.vlaanderen.be

Nadere informatie

Hoofdstuk 2. Project Leerzorg. Achtergrond

Hoofdstuk 2. Project Leerzorg. Achtergrond Hoofdstuk Project Leerzorg Achtergrond 3 . Project Leerzorg - Achtergrond ONTSTAAN Het Project Leerzorg werd ingediend in antwoord op de oproep tot voorstellen voor netoverschrijdende en multidisciplinaire

Nadere informatie

Spanningsvelden bij toegankelijkheid van zorg : We hebben gezocht naar een titel die meteen naar de kern van de zaak gaat en die omvattend is voor de

Spanningsvelden bij toegankelijkheid van zorg : We hebben gezocht naar een titel die meteen naar de kern van de zaak gaat en die omvattend is voor de 1 Inleiding door dr. Walter Krikilion, voorzitter Werkgroep Ethiek in de Kliniek van ICURO - Symposium Spanningsvelden bij toegankelijkheid van zorg 19 oktober 2012 - Hasselt Beste deelnemers, Als Werkgroep

Nadere informatie

Onderwijs & Onderzoek. Annemie Spooren (PXL) Greet De Beuckeleer (Pulderbos)

Onderwijs & Onderzoek. Annemie Spooren (PXL) Greet De Beuckeleer (Pulderbos) Onderwijs & Onderzoek Annemie Spooren (PXL) Greet De Beuckeleer (Pulderbos) Onderwijs & Onderzoek Wat hebben we gedaan? Wat betekent dit voor werkveld? Waar het begon nood aan Kennis en competenties voor

Nadere informatie

elk kind een plaats... 1

elk kind een plaats... 1 Elk kind een plaats in een brede inclusieve school Deelnemen aan het dagelijks maatschappelijk leven Herent, 17 maart 2014 1 Niet voor iedereen vanzelfsprekend 2 Maatschappelijke tendens tot inclusie Inclusie

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Inleiding... 5. Behandeling in de verzekerde zorg...7. (Neuro)psychologisch onderzoek...7. Psychiatrisch consult...7. Coaching...

Inhoudsopgave. Inleiding... 5. Behandeling in de verzekerde zorg...7. (Neuro)psychologisch onderzoek...7. Psychiatrisch consult...7. Coaching... Aanbod ViA 2016 Inhoudsopgave Inleiding... 5 Behandeling in de verzekerde zorg...7 (Neuro)psychologisch onderzoek...7 Psychiatrisch consult...7 Coaching...8 Re-integratie begeleiding...8 Mediation...8

Nadere informatie

Evaluatieverslag mindfulnesstraining

Evaluatieverslag mindfulnesstraining marijke markus spaarnestraat 37 2314 tm leiden Evaluatieverslag mindfulnesstraining 06 29288479 marijke.markus@freeler.nl www.inzichtinzicht.nl kvk 28109401 btw NL 079.44.295.B01 postbank 4898261 14 oktober

Nadere informatie

Het zorgbeleid in het Pierenbos

Het zorgbeleid in het Pierenbos Het zorgbeleid in het Pierenbos Indien je als ouder vragen hebt, stap je in de eerste plaats naar de klasleerkracht. Deze zal overleggen met de ondersteuner en/of zorgcoördinator en bekijken welke trajecten

Nadere informatie

Goedgekeurd: Filip Slosse Paraaf: (B.S. van 4-2-2011) Artikels 5, 8,11,12,13, 15, 16, 17, 20, 21, 22, 29 1/2/3/4, 30,33, 41, 42

Goedgekeurd: Filip Slosse Paraaf: (B.S. van 4-2-2011) Artikels 5, 8,11,12,13, 15, 16, 17, 20, 21, 22, 29 1/2/3/4, 30,33, 41, 42 khb 4.6.02 - versie 1 1/5 Beoordeeld: Jan De Bruyn Paraaf: Goedgekeurd: Filip Slosse Paraaf: Geldig vanaf: 01/01/2014 DOEL (B.S. van 4-2-2011) Artikels 5, 8,11,12,13, 15, 16, 17, 20, 21, 22, 29 1/2/3/4,

Nadere informatie

Welke leerlingen komen in aanmerking voor GON-begeleiding?

Welke leerlingen komen in aanmerking voor GON-begeleiding? Wat is GON-begeleiding? GON: Geïntegreerd Onderwijs. Geïntegreerd onderwijs is een samenwerkingsverband tussen het gewoon- en het buitengewoon onderwijs. De GON-begeleider biedt extra ondersteuning aan

Nadere informatie

Hoofdstuk 1. Hoe vind ik mijn weg in de map 'Leerzorg'? Handleiding

Hoofdstuk 1. Hoe vind ik mijn weg in de map 'Leerzorg'? Handleiding Hoofdstuk Hoe vind ik mijn weg in de map 'Leerzorg'? Handleiding 5 . Hoe vind ik mijn weg in de map Leerzorg - Handleiding HOE BEGIN JE ER AAN? Kennis maken met de map Werk bij voorkeur in een team: leerkrachten,

Nadere informatie

4. JAARPLAN BEGROTING INDICATOREN 2012 Dienst Ambulante Geestelijke Gezondheidszorg JAARPLAN 2012

4. JAARPLAN BEGROTING INDICATOREN 2012 Dienst Ambulante Geestelijke Gezondheidszorg JAARPLAN 2012 4. JAARPLAN BEGROTING INDICATOREN 2012 Dienst Ambulante Geestelijke Gezondheidszorg DAGG vzw, Guffenslaan 22-3500 Hasselt Adelberg 31-3920 LOMMEL Tel. 011 54 72 43 - Fax. 011 54 72 44 e-mail: administratie@dagg-cgg.be

Nadere informatie

VCLB De Wissel Antwerpen Vrij Centrum voor Leerlingenbegeleiding www.vclbdewisselantwerpen.be

VCLB De Wissel Antwerpen Vrij Centrum voor Leerlingenbegeleiding www.vclbdewisselantwerpen.be VCLB De Wissel Antwerpen Vrij Centrum voor Leerlingenbegeleiding www.vclbdewisselantwerpen.be Campus Centrum Hallershofstraat 7 2100 Deurne Tel. (03) 285 34 50 Fax (03) 285 34 51 Campus Noord Markt 3 2180

Nadere informatie

Arbeidsmarktbarometer 2011 Basisonderwijs en Secundair onderwijs

Arbeidsmarktbarometer 2011 Basisonderwijs en Secundair onderwijs Arbeidsmarktbarometer 2011 Basisonderwijs en Secundair onderwijs Vlaams ministerie van Onderwijs & Vorming Agentschap voor Onderwijsdiensten (AgODi) Koning Albert II-laan 15, 1210 Brussel http://www.ond.vlaanderen.be/wegwijs/agodi

Nadere informatie

informatiebrochure dagtherapeutisch behandelprogramma voor Onverklaarde Lichamelijke Klachten

informatiebrochure dagtherapeutisch behandelprogramma voor Onverklaarde Lichamelijke Klachten dagkolk informatiebrochure dagtherapeutisch behandelprogramma voor Onverklaarde Lichamelijke Klachten inhoud Inhoudstafel 02 Wat is de KOLK? 03 Wat is de dagkolk? 03 Voor wie is de dagkolk? 03 Doel en

Nadere informatie

oudertraining contact & communicatie

oudertraining contact & communicatie oudertraining contact & communicatie gebaseerd op de Pivotal Respons Treatment (PRT) methode een aanbod van de Polikliniek in Doorwerth en de Polikliniek in Amsterdam februari 2013 centrum voor autisme

Nadere informatie

Academiejaar 2013/2014. navorming. Mentor Klinisch Onderwijs. Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen

Academiejaar 2013/2014. navorming. Mentor Klinisch Onderwijs. Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen Academiejaar 2013/2014 navorming Mentor Klinisch Onderwijs Artesis Plantijn Hogeschool Antwerpen Navorming Mentor Klinisch Onderwijs Deze opleiding is een samenwerking van het departement Gezondheid en

Nadere informatie

GON- BEGELEIDING Informatiebrochure voor ouders

GON- BEGELEIDING Informatiebrochure voor ouders BSBO Wilgenduin GON- BEGELEIDING Informatiebrochure voor ouders Inhoud p 1 Wie zijn wij? 3 2 Wat betekent GON? 4 3 Wie komt in aanmerking voor GON-begeleiding? 4 4 Aan welke voorwaarden moet je voldoen

Nadere informatie

Vragenlijst SAFE SURGERY voor het uitvoeren van een zelfevaluatie in contractjaar 2013

Vragenlijst SAFE SURGERY voor het uitvoeren van een zelfevaluatie in contractjaar 2013 Vragenlijst SAFE SURGERY voor het uitvoeren van een zelfevaluatie in contractjaar 2013 De vragen zijn opgedeeld in verschillende rubrieken en betreffen het thema safe surgery. Het is de bedoeling dat de

Nadere informatie

Samenwerken over sectoren heen

Samenwerken over sectoren heen Samenwerken over sectoren heen Inhoud In deze workshop wordt de betekenis en de meerwaarde van samenwerken tussen verschillende organisaties uitgewerkt. We schetsen hoe zo n samenwerking kan evolueren,

Nadere informatie

Programma Ouders van Tegendraadse Jeugd Informatie voor verwijzers

Programma Ouders van Tegendraadse Jeugd Informatie voor verwijzers Programma Ouders van Tegendraadse Jeugd Informatie voor verwijzers Ouders en verzorgers spelen vanzelfsprekend een zeer belangrijke rol in de ontwikkeling van het gedrag van hun kind. Uit onderzoek blijkt

Nadere informatie

Verbetertraject Zeggenschap / Kwaliteit van Bestaan sector Lichamelijke Gehandicaptenzorg

Verbetertraject Zeggenschap / Kwaliteit van Bestaan sector Lichamelijke Gehandicaptenzorg Verbetertraject Zeggenschap / Kwaliteit van Bestaan sector Lichamelijke Gehandicaptenzorg Cursus Mondigheid Dit praktijkvoorbeeld uit het verbetertraject Zeggenschap in de LG sector is door InteraktContour

Nadere informatie

Themareeks inzoomen op ziektebeelden

Themareeks inzoomen op ziektebeelden Themareeks inzoomen op ziektebeelden 1. Ergotherapie bij valrisico 2. Ergotherapie bij de ziekte van Parkinson Donderdag 16 oktober 2014 Als ergotherapeuten die met ouderen werken, worden we vaak geconfronteerd

Nadere informatie

INTENTIEVERKLARING PALLIATIEVE ZORG

INTENTIEVERKLARING PALLIATIEVE ZORG INTENTIEVERKLARING PALLIATIEVE ZORG INLEIDING Het MB van 22 november 2001 bepaalt dat RVT s, Gemengde inrichtingen (RVT-ROB) en ROB s die ten minste sinds 1 juli 2001 het forfait C+ factureren middelen

Nadere informatie

Het Brugse Model de flow chart

Het Brugse Model de flow chart Het Brugse Model de flow chart De flowchart is een nuttig instrument dat in de eerste plaats ontwikkeld werd om te gebruiken in een therapeutische situatie. Uiteraard kan je dit ook gebruiken tijdens een

Nadere informatie

Project DeelSEL; Verslaving

Project DeelSEL; Verslaving Project DeelSEL; Verslaving Indienen project Het project is goedgekeurd op de vergadering van de deel-sel van 8 november Het project sluit aan bij opdracht(en) 3 en 6 van de SEL Zorgregio Gent vzw. Opdracht

Nadere informatie

10/05/2012. Project evalueren studenten in het UZA. Hoe is dit gegroeid?? Wat is de achtergrond en het doel van evalueren

10/05/2012. Project evalueren studenten in het UZA. Hoe is dit gegroeid?? Wat is de achtergrond en het doel van evalueren Project evalueren studenten in het UZA Nancy Van Genechten Katrien Van den Sande Yvonne Gilissen Werkgroep mentoren en Hogescholen Hoe is dit gegroeid?? Mentorendag 2010 Hoe verder na vraag Mentoren hadden

Nadere informatie

HET COMMUNICATIEPASPOORT. Leernetwerk Ondersteunde Communicatie

HET COMMUNICATIEPASPOORT. Leernetwerk Ondersteunde Communicatie HET COMMUNICATIEPASPOORT Leernetwerk Ondersteunde Communicatie WAT IS MEDIANDER? Identiteit Mediander is een open, vrijwillig samenwerkingsverband van organisaties actief in de zorg, onderwijs en begeleiding

Nadere informatie

Consultatie Kinder- en Jeugdpsychiatrie

Consultatie Kinder- en Jeugdpsychiatrie hoofd, hals en zenuwstelsel info voor de ouders Consultatie Kinder- en Jeugdpsychiatrie Alles wat u moet weten voor een eerste afspraak Inhoud 01 Voorwoord... 04 02 Hoe werkt de afdeling Kinder- en Jeugdpsychiatrie

Nadere informatie

Communicatie IKZ 2010. Deel III: Cursisten- en personeelsbevragingen. Degelijk onderwijs betekent voor ons: openheid voor dialoog en diversiteit

Communicatie IKZ 2010. Deel III: Cursisten- en personeelsbevragingen. Degelijk onderwijs betekent voor ons: openheid voor dialoog en diversiteit Uit onze missie Degelijk onderwijs betekent voor ons: openheid voor dialoog en diversiteit wederzijds respect en waardering voor ieders persoon en mening zijn waarden die we door onze manier van handelen

Nadere informatie

Samenvatting van het projectverslag. Passend onderwijs voor hoogbegaafde leerlingen met sociaal-emotionele problemen en/of een ontwikkelingsstoornis

Samenvatting van het projectverslag. Passend onderwijs voor hoogbegaafde leerlingen met sociaal-emotionele problemen en/of een ontwikkelingsstoornis Samenvatting van het projectverslag Passend onderwijs voor hoogbegaafde leerlingen met sociaal-emotionele problemen en/of een ontwikkelingsstoornis Op basisschool D n Heiakker in Deurne i.s.m. Triade Ambulante

Nadere informatie

Klinische behandeling

Klinische behandeling Klinische behandeling voor kinderen met ASS informatie voor cliënten, ouders en verwijzers september 2013 centrum voor autisme dr. leo kannerhuis verder met autisme Klinische behandeling voor kinderen

Nadere informatie

TEVREDENHEIDSONDERZOEK

TEVREDENHEIDSONDERZOEK verslag van het TEVREDENHEIDSONDERZOEK afgenomen in NOVEMBER 2014 Inleiding Eén keer in de twee jaar wordt er een tevredenheidsonderzoek gehouden. Ouders, leerlingen van groep 5, 6, 7 en 8 en personeelsleden

Nadere informatie

Behandeling bij psychose

Behandeling bij psychose Behandeling bij psychose Heeft u opmerkingen of suggesties i.v.m. deze brochure? Geef ons gerust een seintje! Dienst kwaliteit E-mail: info@jessazh.be Tel: 011 33 55 11 Jessa Ziekenhuis vzw Maatschappelijke

Nadere informatie

FUNCTIEPROFIEL. Functie: Zorgcoördinator. A. Functiebeschrijving. 1. Doel van de functie

FUNCTIEPROFIEL. Functie: Zorgcoördinator. A. Functiebeschrijving. 1. Doel van de functie FUNCTIEPROFIEL Functie: Zorgcoördinator A. Functiebeschrijving 1. Doel van de functie Hij/zij staat, samen met de leefgroepencoördinator, in voor de aansturing van een woonbuurt bestaande uit een aantal

Nadere informatie

ZNA Universitaire Kinder- en Jeugdpsychiatrie Antwerpen Informatie voor patiënten

ZNA Universitaire Kinder- en Jeugdpsychiatrie Antwerpen Informatie voor patiënten ZNA Universitaire Kinder- en Jeugdpsychiatrie Antwerpen Informatie voor patiënten 2 ZNA Universitaire Kinder- en Jeugdpsychiatrie Antwerpen ZNA Universitaire Kinder- en Jeugdpsychiatrie Antwerpen 3 Gespecialiseerd

Nadere informatie

Dyscalculieprotocol Cluster Jenaplan

Dyscalculieprotocol Cluster Jenaplan Dyscalculieprotocol Cluster Jenaplan Eerste versie 2015-2016 Het volgen van - en begeleiding bij ernstige rekenproblemen en dyscalculie Stappenplan bij (ernstige ) rekenproblemen en dyscalculie De vier

Nadere informatie

Project gratis dyslexiesoftware. Els De Smet coördinator project

Project gratis dyslexiesoftware. Els De Smet coördinator project Project gratis dyslexiesoftware Els De Smet coördinator project Aandacht voor dyslexie in het onderwijsveld Scholen nemen extra maatregelen voor leerlingen met dyslexie Functioneel inzetten van dyslexiesoftware

Nadere informatie

Achtergrond:uitgangspunt 11/20/2012. ENW-project Professionaliseringspakket voor ELO s in het secundair onderwijs

Achtergrond:uitgangspunt 11/20/2012. ENW-project Professionaliseringspakket voor ELO s in het secundair onderwijs 1 ENW-project Professionaliseringspakket voor ELO s in het secundair onderwijs Prof. dr. T. Schellens Leen Casier Veerle Lagaert Prof. dr. B. De Wever Prof. dr. M. Valcke 2 ENW-project Professionaliseringspakket

Nadere informatie

AFDELINGSPROFIEL KJPSY

AFDELINGSPROFIEL KJPSY AFDELINGSPROFIEL KJPSY AFDELINGSPROFIEL: K-DIENST Algemene gegevens Geneeskundig diensthoofd: Hoofdverpleegkundige: Kristof De Clerq Administratief medewerker: Sally Zorg- en clustermanager: Lut van De

Nadere informatie

Oncorevalidatieprogramma

Oncorevalidatieprogramma Oncorevalidatieprogramma Mijn leven terug op het juiste spoor na borstkanker Inleiding Doel van het oncorevalidatieprogramma Kan u zich nog voorstellen dat er iemand rondloopt die nog nooit van kanker

Nadere informatie

Generalistische Basis GGZ berkel-b

Generalistische Basis GGZ berkel-b Generalistische Basis GGZ berkel-b Generalistische Basis GGZ Aansluiting vinden bij leeftijdsgenoten, opletten in de klas, omgaan met emoties en opkomen voor jezelf; zomaar een aantal vaardigheden die

Nadere informatie

Evaluatie Pilot Klasse-ergo basisschool De Bolster Amersfoort Ergotherapie Kinderen Amersfoort

Evaluatie Pilot Klasse-ergo basisschool De Bolster Amersfoort Ergotherapie Kinderen Amersfoort Evaluatie Pilot Klasse-ergo basisschool De Bolster Amersfoort Ergotherapie Kinderen Amersfoort Groep: 2 Leerkracht : Arianne van der Laan IB-er: Ria Ruyne Ergotherapeuten: Eelke van Haeften en Viviane

Nadere informatie

ten we het aantal normaal begaafde leerlingen met een autismespectrumstoornis

ten we het aantal normaal begaafde leerlingen met een autismespectrumstoornis 9 Inleiding Voor alle duidelijkheid. Dat was niet alleen de kernboodschap maar ook de titel van het boek over leerlingen met autisme in het gewoon onderwijs dat in 2002 verscheen. Leerlingen met autisme

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Interactieve werkvormen in de klaspraktijk. Onderzoeksresultaten en tips voor de praktijk

Nieuwsbrief. Interactieve werkvormen in de klaspraktijk. Onderzoeksresultaten en tips voor de praktijk Interactieve werkvormen in de klaspraktijk Onderzoeksresultaten en tips voor de praktijk Lia Blaton, medewerker Onderzoek naar onderwijspraktijk In het kader van de opdracht van het Steunpunt Gelijke Onderwijskansen

Nadere informatie

Verslag over de opvolgingsdoorlichting van De Sportschool te Gentbrugge

Verslag over de opvolgingsdoorlichting van De Sportschool te Gentbrugge Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming Onderwijsinspectie Hendrik Consciencegebouw Koning Albert II-laan 15 1210 BRUSSEL doorlichtingssecretariaat@ond.vlaanderen.be www.onderwijsinspectie.be Verslag

Nadere informatie

Methoden van het Wetenschappelijk Onderzoek: Deel II Vertaling pagina 83 97

Methoden van het Wetenschappelijk Onderzoek: Deel II Vertaling pagina 83 97 Wanneer gebruiken we kwalitatieve interviews? Kwalitatief interview = mogelijke methode om gegevens te verzamelen voor een reeks soorten van kwalitatief onderzoek Kwalitatief interview versus natuurlijk

Nadere informatie

Functiebeschrijving: Directeur audit

Functiebeschrijving: Directeur audit Functiebeschrijving: Directeur audit Functiefamilie Controle en audit functies Voor akkoord Naam leidinggevende Datum + handtekening Naam functiehouder Datum + Handtekening 1. Context van de functie 1.1.

Nadere informatie

IN BEELD 22-01-2013. Datum. Organisatie. Demo Rapportage

IN BEELD 22-01-2013. Datum. Organisatie. Demo Rapportage IN BEELD Datum Organisatie 22-01-2013 Demo Rapportage Inhoud Inhoud 01 Organisatie 1.01 Aantal medewerkers per soort dienstverband 02 1.02 Aantal medewerkers per geslacht 03 1.03 Aantal medewerkers per

Nadere informatie

Voorstelling: Centrum voor Gedragsstoornissen bij AUtisme en Zware Zorgbehoevendheid GAUZZ

Voorstelling: Centrum voor Gedragsstoornissen bij AUtisme en Zware Zorgbehoevendheid GAUZZ Voorstelling: Centrum voor Gedragsstoornissen bij AUtisme en Zware Zorgbehoevendheid GAUZZ Situering Timing Geografisch overzicht Doelgroep Doelstellingen Revalidatieprogramma Duur behandeling Personeelskader

Nadere informatie

Samenvatting. Interactie Informatiewaarde Werkrelevantie Totale waardering 8,5 8,4 8,9 8,6

Samenvatting. Interactie Informatiewaarde Werkrelevantie Totale waardering 8,5 8,4 8,9 8,6 Samenvatting Scores Interactie Informatiewaarde Werkrelevantie Totale waardering 8,5 8,4 8,9 8,6 Zowel uit de beoordelingen in de vorm van een rapportcijfer als de aanvullende opmerkingen, blijkt dat de

Nadere informatie

Zandakkerlaan 17 9070 Heusden Tel.: 09 230 03 48 E-mail: zorgco@sportbasisschool.be. Sticordi-maatregelen

Zandakkerlaan 17 9070 Heusden Tel.: 09 230 03 48 E-mail: zorgco@sportbasisschool.be. Sticordi-maatregelen Zandakkerlaan 17 9070 Heusden Tel.: 09 230 03 48 Email: zorgco@sportbasisschool.be Sticordimaatregelen Doel van de invoering van sticordimaatregelen Het team een leidraad bezorgen met verschillende toepasbare

Nadere informatie

WERKING KIJKWIJZER BELEIDSVOEREND VERMOGEN: TOEGEPAST OP LOOPBAANBEGELEIDING IN DE SCHOLENGEMEENSCHAP

WERKING KIJKWIJZER BELEIDSVOEREND VERMOGEN: TOEGEPAST OP LOOPBAANBEGELEIDING IN DE SCHOLENGEMEENSCHAP WERKING KIJKWIJZER BELEIDSVOEREND VERMOGEN: TOEGEPAST OP LOOPBAANBEGELEIDING IN DE SCHOLENGEMEENSCHAP WAT? Voor u ligt een kijkwijzer om het beleidsvoerend vermogen van uw school in kaart te brengen. De

Nadere informatie

Leerstoornissen in de bovenbouw. Regina Caelilyceum, Dilbeek Katrien Moonen en Ann Deleenheer leerlingenbegeleiding

Leerstoornissen in de bovenbouw. Regina Caelilyceum, Dilbeek Katrien Moonen en Ann Deleenheer leerlingenbegeleiding Leerstoornissen in de bovenbouw Regina Caelilyceum, Dilbeek Katrien Moonen en Ann Deleenheer leerlingenbegeleiding Leerlingenbegeleiding op RC ASO, in de rand 4 pijlers van de leerlingenbegeleiding: 1.

Nadere informatie

Gedifferentieerde leertrajecten

Gedifferentieerde leertrajecten Studiedag: Het volwassenenonderwijs en levenslang leren: een krachtige synergie VERSLAG WORKSHOP PCA / 4 februari 2015 Gedifferentieerde leertrajecten Dit verslag is een beknopte weergave van de gevoerde

Nadere informatie

Daidalos vzw. Veiligheidsondersteunend beleid

Daidalos vzw. Veiligheidsondersteunend beleid Daidalos vzw Veiligheidsondersteunend beleid Daidalos vzw: Situering Voorziening Bijzondere Jeugdbijstand Mobiele/ semi-ambulante hulpverlening bij Problematische opvoedingssituaties (POS): hoofdzakelijk

Nadere informatie

Evaluatie vormingsprogramma 'Agressie in de Ouderenzorg'

Evaluatie vormingsprogramma 'Agressie in de Ouderenzorg' Evaluatie vormingsprogramma 'Agressie in de Ouderenzorg' Organisatie Preventief Omgaan met Agressie Datum 20/04/2012 Plaats t Roodhof Oostkamp Globaal gemiddelde 4.8 / 5 Aantal deelnemers 21 personen 1.

Nadere informatie

Ik heb vragen rond 'expressieve taalstoornis' of 'taalstoornis' alleen en begon nu wat te twijfelen of dat synoniemen zijn voor dysfasie of niet.

Ik heb vragen rond 'expressieve taalstoornis' of 'taalstoornis' alleen en begon nu wat te twijfelen of dat synoniemen zijn voor dysfasie of niet. Vraag In de aanloop naar volgend schooljaar krijgen we heel wat vragen rond de type 7 taal-spraak groep. Onder andere over welke 'termen' ok of niet ok zijn ifv opmaak gemotiveerd verslag / verslag. Ik

Nadere informatie

3. Bouwsteen 3: Evalueren en bijsturen van de persoonlijke leerkrachtstijl

3. Bouwsteen 3: Evalueren en bijsturen van de persoonlijke leerkrachtstijl 3. Bouwsteen 3: Evalueren en bijsturen van de persoonlijke leerkrachtstijl Jo Voets, orthopedagoog, gedragstherapeut en pedagogisch directeur van het Centrum Bethanië (Genk), is al jarenlang een groot

Nadere informatie

Evaluatie van de PMTO Boosterdag

Evaluatie van de PMTO Boosterdag Evaluatie van de PMTO Boosterdag Door: Gonnie Albrecht Ger Kerkstra Emilie van Leeuwen Ellen Lubberts Marna Ouwehand Ella Tacq Jolle Tjaden Willemijn van Vlerken 16-11-2011 Naam Training: Fout! Verwijzingsbron

Nadere informatie

BUURTINFORMATIENETWERKEN ZELFSTANDIGE ONDERNEMERS

BUURTINFORMATIENETWERKEN ZELFSTANDIGE ONDERNEMERS COD24_BROCH BlauwOK2deV_NL 26-09-2005 14:33 Page 1 BUURTINFORMATIENETWERKEN ZELFSTANDIGE ONDERNEMERS OPSTART - PROCEDURE Preventie ter bevordering van veiligheidsgevoel en sociale betrokkenheid Stap mee

Nadere informatie

PROFESSIONALISERINGSBELEID 2015-2016

PROFESSIONALISERINGSBELEID 2015-2016 PROFESSIONALISERINGSBELEID 2015-2016 HET LEREN VAN DE LERAREN OP ONZE SCHOOL INTERN PROFFESIONALISEREN EXTERN PROFESIONALISEREN HOSPITEREN NIEUWE LKRN IN TEAM VANUIT INDIVIDUELE NODEN DEELGROEPEN MENTOR-COACH

Nadere informatie

1. Onze visie op zorg

1. Onze visie op zorg 1. Onze visie op zorg In onze school is het belangrijk dat elk kind zich goed voelt en graag naar school komt. Dit is het essentiële uitgangspunt van onze schoolorganisatie. Als schoolteam willen we een

Nadere informatie

2. Identificatiegegevens van de patiënt. Handtekening van de patiënt* De patiënt verklaart akkoord te zijn met de organisatie van dit overleg

2. Identificatiegegevens van de patiënt. Handtekening van de patiënt* De patiënt verklaart akkoord te zijn met de organisatie van dit overleg . 1. Identificatie aanvrager Datum aanvraag*:... aanvrager*:... Organisatie/discipline*:... 2. Identificatiegegevens van de patiënt (invullen of het kleefbriefje V.I. aanbrengen) en voornaam*:... *:...

Nadere informatie

Onze school wil een ZORGBREDE school zijn. Dat houdt concreet heel wat in.

Onze school wil een ZORGBREDE school zijn. Dat houdt concreet heel wat in. Zorg op school Onze school wil een ZORGBREDE school zijn. Dat houdt concreet heel wat in. In de eerste plaats wil onze school er voor zorgen dat er op een preventieve manier met zorg wordt omgegaan. Het

Nadere informatie

Wat te doen met zwakke begrijpend lezers?

Wat te doen met zwakke begrijpend lezers? Wat te doen met zwakke begrijpend lezers? Cor Aarnoutse Wat doe je met kinderen die moeite hebben met begrijpend lezen? In dit artikel zullen we antwoord geven op deze vraag. Voor meer informatie verwijzen

Nadere informatie

In artikel 23 van dezelfde wet, worden de onderdelen b), c), d) en f) opgeheven.

In artikel 23 van dezelfde wet, worden de onderdelen b), c), d) en f) opgeheven. HOOFDSTUK 1 Geestelijke gezondheidszorg-beroepen Afdeling 1 Wijziging van de wet van 4 april 2014 tot regeling van de geestelijke gezondheidszorgberoepen en tot wijziging van het koninklijk besluit nr.78

Nadere informatie

Conferentie VVE Arnhem Het Spel en de Knikkers

Conferentie VVE Arnhem Het Spel en de Knikkers Conferentie VVE Arnhem Het Spel en de Knikkers Over opbrengstgericht werken met jonge kinderen Wanneer: Tijdstip: Waar: Voor wie? Woensdag 4 juni 2014 13.30 17.00 uur MFC De Malburcht, Graslaan 97, Arnhem

Nadere informatie

visie, gedrag, overtuigingen, gevoelens, handelen, reflectie

visie, gedrag, overtuigingen, gevoelens, handelen, reflectie Boek : Auteur : Bespreker : Jo Dauwen Datum : juni 2010 Gedragsproblemen in scholen Het denken en handelen van leraren Kees van der Wolf en Tanja van Beukering, Acco ISBN: 9 789033 474989. In een notendop

Nadere informatie

Het Jaarplan 2011-2012 is voor dit jaar geschreven en opgesteld door de clusterdirecteur. Dit i.v.m. wisseling van directie op onze school.

Het Jaarplan 2011-2012 is voor dit jaar geschreven en opgesteld door de clusterdirecteur. Dit i.v.m. wisseling van directie op onze school. SCHOOLJAARVERSLAG 2011-2012 1. Algemene informatie De leerlingen: Op de teldatum, 1 oktober 2011, telde onze school 181 leerlingen, verdeeld over 8 groepen. Uit de prognose blijkt dat het leerlingenaantal

Nadere informatie

Informatie werkplekleren

Informatie werkplekleren Informatie werkplekleren Pabo Venlo 2014-2015 Inhoudsopgave Inleiding Blz. 3 Stagedagen Blz. 4 Stageweken Blz. 4 Jaaroverzicht 2014-2015 Blz. 5 Opleidingsprogramma Blz. 6 Propedeusefase Hoofdfase Afstudeerfase

Nadere informatie

Zorg voor onze kinderen

Zorg voor onze kinderen Zorg voor onze kinderen Versie 5.0 juni 2011 Gelukkig de kinderen, die zonder angst, naar school gaan. Gelukkig de kinderen, die zonder hoge cijfers zich geaccepteerd weten. Gelukkig de kinderen, die ondanks

Nadere informatie

Europese projecten in de praktijk. Maandag 8 december, Provincie West-Vlaanderen

Europese projecten in de praktijk. Maandag 8 december, Provincie West-Vlaanderen Europese projecten in de praktijk Maandag 8 december, Provincie West-Vlaanderen Europese projecten in de praktijk Waarom een Europees project? Hoe begin je aan een Europees project? Hoe stel je de aanvraag

Nadere informatie

Pedagogische kwaliteit in beweging

Pedagogische kwaliteit in beweging Pedagogische kwaliteit in beweging De kinderopvang staat voor grote uitdagingen: kinderen een veilige basis en voldoende uitdaging bieden voor een gezonde ontwikkeling en hen voorbereiden op het basisonderwijs.

Nadere informatie

Dag 1. IAB-opleiding Onafhankelijk bestuurder maart-mei 2015

Dag 1. IAB-opleiding Onafhankelijk bestuurder maart-mei 2015 IAB-opleiding Onafhankelijk bestuurder maart-mei 2015 Dag 1 Brussel 12/3/2015 Gent 19/3/2015 Module 1 - Corporate governance JOZEF LIEVENS 6u30 Deze module behandelt corporate governance in het licht van

Nadere informatie

Workshop: Hoe maak ik mijn project strategischer? Resultaten van 4 werkgroepen (op 6) monitoring 6 november 2014

Workshop: Hoe maak ik mijn project strategischer? Resultaten van 4 werkgroepen (op 6) monitoring 6 november 2014 Workshop: Hoe maak ik mijn project strategischer? Resultaten van 4 werkgroepen (op 6) monitoring 6 november 2014 1. Waarom is dit project nodig? ( ) Groep: Duurzaamheid - Bewustmaking - Vaardigheden -

Nadere informatie

Taal, expressie en communicatie ondersteund met ICT-tools in de lerarenopleiding

Taal, expressie en communicatie ondersteund met ICT-tools in de lerarenopleiding Ronde 1 Geert Kraeye en Barbara Linsen Arteveldehogeschool, Gent Contact: geert.kraeye@arteveldehs.be barbara.linsen@arteveldehs.be Taal, expressie en communicatie ondersteund met ICT-tools in de lerarenopleiding

Nadere informatie

Functiebeschrijving: Communicatieverantwoordelijke

Functiebeschrijving: Communicatieverantwoordelijke Functiebeschrijving: Communicatieverantwoordelijke Functiefamilie organisatie ondersteunende functies Voor akkoord Naam leidinggevende Datum + handtekening Naam functiehouder Datum + Handtekening 1. Context

Nadere informatie

Taken van de zorgcoördinator

Taken van de zorgcoördinator Taken van de zorgcoördinator Gesprekken met kinderen Het gaat hier meestal om kinderen die zich om een of andere reden niet goed in hun vel voelen: scheiding van ouders, niet voldoende assertief zijn,

Nadere informatie

Opleiding Talentbegeleider Thuisstudie Leer alles wat je moet weten om getalenteerde kinderen effectief te begeleiden.

Opleiding Talentbegeleider Thuisstudie Leer alles wat je moet weten om getalenteerde kinderen effectief te begeleiden. Opleiding Talentbegeleider Thuisstudie Leer alles wat je moet weten om getalenteerde kinderen effectief te begeleiden. Je herkent je in de volgende punten: Je wilt meer weten over talent, hoogbegaafdheid

Nadere informatie

Dubbeldamseweg-Zuid 97, 3314 JC Dordrecht, 078-6139776

Dubbeldamseweg-Zuid 97, 3314 JC Dordrecht, 078-6139776 Versie 20 september 2010 Activiteitenprogramma VVE KDV De Huiskamer BV 1 Verdere professionalisering VVE activiteiten Kinderdagverblijf De Huiskamer is een zelfstandig en onafhankelijk kinderdagverblijf

Nadere informatie