Waarom beleggen? Leereenheid 1 INTRODUCTIE

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Waarom beleggen? Leereenheid 1 INTRODUCTIE"

Transcriptie

1 Leereenheid 1 Waarom beleggen? INTRODUCTIE Na een globaal beeld te hebben gekregen van de betekenis van het begrip beleggen, kunnen we ons de vraag stellen waarom personen en organisaties beleggen. Wat zijn de doelen die zij trachten te bereiken door te beleggen? LEERDOELEN Na grondige bestudering van deze leereenheid weet u onder meer: - dat onderscheid kan worden gemaakt tussen economische en psychologische beleggingsdoelen - welke vergoedingen kunnen worden gegeven voor het beleggen in obligaties en aandelen - welke argumenten er zijn om deze vergoedingen te geven - dat spanning en sensatie een rol kunnen spelen bij beleggen - hoe het rendement van een belegging is te berekenen - dat diversifiëren (spreiden van beleggingen over verschillende objecten) loont, zeker op wereldschaal - dat de marktwaarde van een object kan verschillen van de boekwaarde van dit object - hoe het dividendrendement en het koersrendement zijn te berekenen - dat wordt verwacht dat riskantere beleggingsobjecten hogere rendementen opleveren - wat de betekenis is van begrippen als: rendement, winstwaarschuwingen, diversificatie, marktwaarde, boekwaarde, rente of interest, dividend, koerswinst, dividendrendement, koersrendement, couponrendement, mantel en blad van een obligatie. LEERKERN 1.1 Economische en psychologische beleggingsdoelen Wij onderscheiden economische en psychologische beleggingsdoelen: Een belegger kan streven naar het bereiken van het economische of het psychologische doel of naar een combinatie van deze twee doelen. We beginnen met het economische beleggingsdoel: rendement. Hiermee wordt gedoeld op het behalen van een maximaal netto rendement bij een bepaald risico dan wel een bepaald netto rendement bij een minimaal risico. Aan het einde van de algemene introductie tot de cursus werd melding gemaakt van verschillende vergoedingen voor het ter beschikking stellen van geld door te beleggen in obligaties en/of 1

2 Beleggen, een kwestie van economie en psychologie aandelen: rente of interest, dividend en koerswinst. De hiermee gemoeide bedragen zijn vergoedingen: - voor het feit dat de belegger voorlopig niet over zijn geld kan beschikken voor consumptiedoeleinden, - voor inflatie of geldontwaarding en - voor het feit dat de belegger het risico loopt dat de behaalde resultaten van de organisatie waarin is belegd afwijken van, en met name lager zijn dan de verwachte resultaten. Het eerste argument ligt voor de hand, want personen en organisaties die (tijdelijke) overschotten aan geld beleggen zijn bereid huidige consumptie op te geven in ruil voor grotere consumptiemogelijkheden in de toekomst, stond er te lezen aan het einde van het onderdeel Consumeren of niet? van de algemene introductie tot de cursus. Het consumeren van goederen en diensten is een alom geliefkoosde activiteit, hebben wij daar kunnen lezen. Volgens verscheidene economen is het vergroten van de mogelijkheden om te consumeren zelfs de uiteindelijke drijfveer achter veel van het menselijk handelen. Beleggen is een van de methoden om de consumptiemogelijkheden te vergroten. Bij het tweede argument moeten we bedenken dat inflatie of geldontwaarding de koopkracht van de geldeenheid vermindert. Hierdoor biedt bijvoorbeeld een euro aan het einde van een periode met inflatie geringere consumptiemogelijkheden dan aan het begin van deze periode. Een methode om inflatie te meten is het gebruik maken van een standaard pakket aan consumptiemogelijkheden. Door de prijzen van de diverse goederen en diensten in dit pakket op twee tijdstippen te vergelijken, kan men inzicht krijgen in de verandering van het prijsniveau. Tot deze goederen en diensten kunnen behoren voedingsmiddelen, kleding en schoeisel, huisvesting, vervoer, recreatie en onderwijs. Moet de consument voor hetzelfde pakket op het tweede tijdstip meer betalen dan op het eerste tijdstip dan spreekt men van geldontwaarding of inflatie. Het derde argument dat werd genoemd voor het in rekening brengen van een vergoeding is het risico van afwijkende en dan vooral tegenvallende resultaten zoals lagere winsten dan oorspronkelijk voorzien. Denk hierbij aan de winstwaarschuwingen die ondernemingen afgeven. OPGAVE 1.1 Hoe hebben de aantallen winstwaarschuwingen in Nederland zich de laatste jaren ontwikkeld? Het ervaren van spanning en sensatie is een belangrijk psychologisch doel van beleggen. Dit doel komt onder meer naar voren bij de keuze tussen indexbeleggen en andere vormen van beleggen, welke keuze in leereenheid 3 uitgebreider aan de orde zal komen. Ofschoon empirisch onderzoek uitgevoerd door diverse wetenschappers in binnen- en buitenland heeft uitgewezen dat het bijzonder moeilijk is om door middel van die andere vormen van beleggen stelselmatig een hoger netto rendement bij een bepaald risico te behalen dan het netto 2

3 rendement dat indexbeleggen oplevert, stapt men toch niet massaal over op indexbeleggen. Indexbeleggen wordt namelijk afgeschilderd als saai, betoogt Ter Horst in een interview naar aanleiding van zijn proefschrift Longitudinal Analysis of Mutual Fund Performance (zie de lijst met literatuur aan het einde van deze cursus). Hij stelt: Als iemand de spanning van het beleggen nuttig vindt, dan moet je dat doen. Het is als het casino. Iedereen weet dat alleen het casino daar rijk van wordt en toch gaan mensen er naar toe. Op de vraag of hij zelf aan indexbeleggen doet, antwoordt hij ontkennend: dat vind ik dan toch niet spannend genoeg. Als je in een index gaat beleggen is de spanning er wel af. In zijn boek Behavioral Finance; Motivatiepsychologie van de belegger blijkt Debels dezelfde mening te huldigen als Ter Horst. Hij schrijft over deze kwestie: De job van belegger is eigenlijk vrij gemakkelijk. Je koopt enkele indexfondsen en daarmee is de klus af. Behavioral beleggers nemen uiteraard geen genoegen met deze oplossing. Ze vinden het fijn om aandelen en actieve beleggingsfondsen te kopen en te verkopen (Debels 2006, blz. 169). Door hun vakgebieden te combineren hebben de Amerikaanse onderzoekers Kuhnen (economie) en Knutson (neuropsychologie) weten vast te stellen dat emoties het rationele denkproces bij het nemen van beleggingsbeslissingen danig kunnen verstoren. Hun onderzoeksresultaten hebben de Nederlandse kranten gehaald. In een artikel naar aanleiding van het onderzoek van Kuhnen en Knutson, verschenen in de Volkskrant van 3 februari 2006, staat onder meer het volgende te lezen. Het onderzoek toont aan dat de hersenen van de proefpersonen bij het nemen van irrationele en riskante beleggingsbeslissingen andere stoffen produceren dan bij het nemen van rationele en gecalculeerde beslissingen. De eerstgenoemde beslissingen bleken het genotscentrum van de hersenen te activeren; de plaats die ook wordt gestimuleerd door het genieten van bijvoorbeeld een goed glas wijn. Rationele en gecalculeerde beslissingen prikkelen daarentegen een ander deel van de hersenen. Zie verder 1.2 Rendementsberekeningen Langjarig historisch onderzoek, zoals dat van Ibbotson, laat zien dat riskantere beleggingsobjecten in het algemeen hogere rendementen opleveren. Zo is beleggen in aandelen doorgaans riskanter dan beleggen in obligaties. Immers, de dividendvergoedingen voor het beleggen in aandelen worden niet van tevoren toegezegd, terwijl dit bij de interestvergoedingen voor het beleggen in obligaties wel het geval is. Bovendien blijken aandelenkoersen sterker te schommelen dan obligatiekoersen. Niettemin zijn situaties denkbaar waarin, bijvoorbeeld door tegenvallende resultaten van de organisatie die de obligaties heeft uitgegeven, de interestvergoedingen niet of niet geheel of niet op tijd worden gegeven. Dit is het risico bedoeld in het derde argument. Tevens is gebleken dat het loont om het te beleggen bedrag te spreiden over verschillende beleggingsobjecten. Een voorbeeld: de ervaring heeft geleerd dat een belegging in zowel aandelen als obligaties gunstig kan zijn omdat obligaties (en andere vastrentende waarden) vaak nog goed 3

4 Beleggen, een kwestie van economie en psychologie blijken te presteren in periodes waarin het aandelenrendement achterblijft. Het spreiden van het te beleggen bedrag over verschillende beleggingsobjecten, in het financiële vakjargon: diversificatie, kan zeker op wereldschaal leiden tot het verkleinen van het beleggingsrisico. Op diversificatie komen we terug in leereenheid 3. We hebben in de algemene introductie tot de cursus geconstateerd dat, behalve dividend en rente of interest, ook koerswinst een element kan zijn bij het bepalen van de vergoeding voor beleggen. De hoogte van de koerswinst houdt verband met de waarde van beleggingsobjecten als aandelen en obligaties. Een huiseigenaar, een autobezitter en een belegger hebben iets gemeen: zij zijn geïnteresseerd in de waarde van hun bezit 1, vooral in situaties waarin het verkopen hiervan aan de orde is. Want hoe hoger de waarde van het bezit is hoe groter hun consumptiemogelijkheden zijn. Hier komt nog bij dat met name een huiseigenaar en een belegger er tegenop zien om hun bezit te verkopen indien dit in waarde is gedaald en waarop zij dus verlies lijden. Op dit psychologisch verschijnsel, dat bekend staat als verliesaversie, zullen wij in leereenheid 4 terugkomen. De waarde is dan de prijs waartegen het huis, de auto respectievelijk het beleggingsobject aan een ander is te verkopen, in termen gebruikelijk binnen de (bedrijfs)economie: de marktwaarde. Huiseigenaar, autobezitter en belegger zijn gebaat bij een zo hoog mogelijke marktwaarde. We moeten een onderscheid maken tussen de marktwaarde en de waarde volgens de boekhouding: de boekwaarde. De boekwaarde kan worden berekend door de aanschafprijs te verminderen met de afschrijvingen geboekt tot en met het waarderingsmoment, met andere woorden tot en met het tijdstip waarop waardebepaling plaatsvindt. Maar huiseigenaren, autobezitters en beleggers plegen niet af te schrijven. Ten behoeve van de waardebepaling van hun bezit kijken zij eerder naar de prijzen waartegen vergelijkbare huizen te koop staan, naar de autoprijzen in de prijslijsten van de ANWB respectievelijk naar de koersen van beleggingsobjecten als aandelen en obligaties op de beurspagina van de krant. Die beurspagina is van groot belang om het economisch rendement vast te stellen. Dit rendement bestaat, zoals we hebben gezien, uit twee componenten: - rente of interest dan wel dividend - koerswinst De eerste component kan worden vastgesteld aan de hand van de ontvangen interest- en dividendbedragen. Gaat het om een belegging in aandelen, dan kan sprake zijn van een absoluut of van een relatief dividendrendement. Het absolute dividendrendement is het dividendbedrag dat in een bepaalde periode door een aandelenbelegger is ontvangen. Delen wij dit dividendbedrag door de marktwaarde, dus de aandelenkoers aan het begin van de periode dan resulteert het 1 Eenvoudigheidshalve wordt hier afgezien van juridische verschillen tussen de eigenaar, de bezitter en de houder van een object. 4

5 dividendrendement uitgedrukt in een percentage: het relatieve dividendrendement. De tweede component, dat is de koerswinst, laat zich berekenen door de koers van de aandelen aan het begin van de periode te vergelijken met de koers van de aandelen aan het einde van de periode: het verschil tussen deze koersen is de absolute koerswinst of het absolute koersrendement. Wordt dit verschil gedeeld door de aandelenkoers aan het begin van de periode dan resulteert het koersrendement uitgedrukt in een percentage: het relatieve koersrendement. Hierbij zij opgemerkt dat, indien de koers aan het begin van de periode hoger is dan die aan het einde van de periode er sprake is van een negatieve koerswinst: een koersverlies. Dit koersverlies kan groter zijn dan de ontvangen dividendbedragen. Het totale rendement van de belegging is dan negatief. Dit geldt zowel voor het absolute rendement als voor het relatieve rendement. OPGAVE 1.2 Stel dat een vrouwelijke belegger aandelen heeft gekocht voor een bedrag van 1.500, dit is de marktwaarde of koers van de aandelen aan het begin van haar beleggingsperiode. Een jaar later ontvangt de belegger 150 aan dividend waarna zij de aandelen voor verkoopt. Bereken met behulp van deze gegevens het behaalde of gerealiseerde: a. absolute totale rendement b. absolute dividendrendement c. absolute koersrendement d. relatieve totale rendement e. relatieve dividendrendement f. relatieve koersrendement Opgave 1.2 heeft betrekking op een belegging in aandelen. Bij beleggen in obligaties kunnen wij ook een onderscheid maken tussen absolute en relatieve rendementen. De gehanteerde terminologie wijkt echter iets af: in plaats van dividendrendement spreekt men van couponrendement. Dit laat zich als volgt verklaren. In de algemene introductie tot deze cursus hebben wij een obligatie omschreven als een schuldbekentenis. Oorspronkelijk was een obligatie een waardepapier dat bestond uit twee gedeelten: de mantel en het blad. De mantel is de eigenlijke schuldbekentenis waarop onder meer staat hoe groot de betrokken schuld is, na hoeveel tijd deze schuld wordt afgelost en hoeveel interest periodiek wordt betaald. Het blad is een verzameling bonnetjes of coupons. Elke coupon geeft recht op een betaling van het interestbedrag op de (jaarlijkse) interestvervaldatum: het absolute couponrendement. Delen wij het interestbedrag door de marktwaarde van de obligatie of de obligatiekoers aan het begin van de periode dan resulteert het couponrendement uitgedrukt in een percentage van deze koers: het relatieve couponrendement. En zo ontstond het beeld van de kapitalist of welgestelde rentenier die zijn dagen sleet met couponnetjes knippen en huisjes melken, terwijl zijn medemens in het zweet zijns aanschijns een karige boterham verdiende. Naast obligaties en aandelen zijn er talloze andere mogelijkheden om te beleggen. In leereenheid 2 zullen we dieper ingaan op deze beide maar 5

6 Beleggen, een kwestie van economie en psychologie ook op diverse andere mogelijkheden om te beleggen. Hiertoe behoren ook mogelijkheden waaraan misschien in eerste aanleg niet wordt gedacht zoals kunstvoorwerpen en wijn. En dan zal nog eens duidelijk worden dat de grens tussen beleggen en verzamelen vrij vaag kan zijn, want wanneer wordt een verzamelaar van schilderijen vervaardigd door Nederlandse meesters uit de gouden eeuw tot een belegger in deze schilderijen? 6

7 UITWERKINGEN VAN OPGAVEN OPGAVE 1.1 Vanaf eind 2002 vertoont het aantal winstwaarschuwingen een dalende tendentie. Zie onder meer: OPGAVE 1.2 Geven wij deze situatie weer met behulp van een tijdlijn dan ontstaat het volgende beeld: a. De aandelen hebben (dividend + verkoopopbrengst = ) opgeleverd terwijl zij hebben gekost. Het behaalde (of gerealiseerde) absolute totale rendement bedraagt dus = b. Het absolute dividendrendement bestaat uit het ontvangen dividendbedrag en bedraagt 150. c. Door de marktwaarde of koers van de aandelen op het aankoopmoment te vergelijken met die op het verkoopmoment krijgen we inzicht in het behaalde koersrendement: = 100. d. Als we het absolute totale rendement ( 250) delen door de marktwaarde of koers van de aandelen aan het begin van de beleggingsperiode ( 1.500) dan resulteert het relatieve totale rendement: = = 16,67% e. Het relatieve dividendrendement laat zich berekenen uit: = 10% f. Het relatieve koersrendement bedraagt: = 6,67% Het relatieve dividendrendement (10%) en het relatieve koersrendement (6,67%) zijn beide positief en tellen op tot het relatieve totale rendement (16,67%). 7

ALGEMENE INTRODUCTIE TOT DE CURSUS

ALGEMENE INTRODUCTIE TOT DE CURSUS Algemene introductie tot de cursus ALGEMENE INTRODUCTIE TOT DE CURSUS Kennisname van de theorieën, modellen, inzichten en feiten naar voren gebracht in deze cursus kan de moeite waard zijn voor hen die

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. 2002 slechtste beursjaar na WO II. Grootste koersdaling in een jaar sinds Tweede Wereldoorlog

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. 2002 slechtste beursjaar na WO II. Grootste koersdaling in een jaar sinds Tweede Wereldoorlog Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB03-001 7 januari 2003 9.30 uur 2002 slechtste beursjaar na WO II Voor beleggers in Nederlandse aandelen is 2002 het slechtste beursjaar sinds de Tweede

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Rente op kapitaalmarkt naar laagterecord. Slechtste eerste kwartaal op Damrak voor aandelen

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Rente op kapitaalmarkt naar laagterecord. Slechtste eerste kwartaal op Damrak voor aandelen Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB03-063 2 april 2003 9.30 uur Rente op kapitaalmarkt naar laagterecord In het eerste kwartaal van 2003 is de rente op de kapitaalmarkt gedaald tot het laagste

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Een van de slechtste kwartalen in 50 jaar. Obligaties en vastgoed geven positief rendement

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Een van de slechtste kwartalen in 50 jaar. Obligaties en vastgoed geven positief rendement Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB02-135 2 juli 2002 9.30 uur Aandelen hard onderuit in tweede kwartaal De koersen van Nederlandse aandelen zijn hard onderuit gegaan in het tweede kwartaal

Nadere informatie

Informatiewijzer. Beleggingsdoelstelling & Risicoprofielen. Today s Tomorrow Morgen begint vandaag

Informatiewijzer. Beleggingsdoelstelling & Risicoprofielen. Today s Tomorrow Morgen begint vandaag Informatiewijzer Beleggingsdoelstelling & Risicoprofielen Today s Tomorrow Morgen begint vandaag Beleggen op een manier die bij u past! Aangenomen mag worden dat beleggen een voor u een hoger rendement

Nadere informatie

1. Leg uit dat het sparen door gezinnen een voorbeeld is van ruilen in de tijd. 2. Leg uit waarom investeren door bedrijven als ruilen over de tijd beschouwd kan worden. 3. Wat is intertemporele substitutie?

Nadere informatie

Persbericht. 2001 slechtste beursjaar sinds oliecrisis. Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. 2001 slechtste beursjaar sinds oliecrisis. Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB02-001 3 januari 2002 9.30 uur 2001 slechtste beursjaar sinds oliecrisis Het afgelopen jaar is het op een na slechtste beursjaar geweest in de naoorlogse

Nadere informatie

Welke soorten beleggingen zijn er?

Welke soorten beleggingen zijn er? Welke soorten beleggingen zijn er? Je kunt op verschillende manieren je geld beleggen. Hier lees je welke manieren consumenten het meest gebruiken. Ook vertellen we wat de belangrijkste eigenschappen van

Nadere informatie

Ruilen over de tijd (havo)

Ruilen over de tijd (havo) 1. Leg uit dat het sparen door gezinnen een voorbeeld is van ruilen in de tijd. 2. Leg uit waarom investeren door bedrijven als ruilen over de tijd beschouwd kan worden. 3. Wat is intertemporele substitutie?

Nadere informatie

Kenmerken financiële instrumenten en risico s

Kenmerken financiële instrumenten en risico s Kenmerken financiële instrumenten en risico s Inleiding Aan alle vormen van beleggen zijn risico s verbonden. De risico s zijn afhankelijk van de belegging. Een belegging kan in meer of mindere mate speculatief

Nadere informatie

Wat u moet weten over beleggen

Wat u moet weten over beleggen Rabo BedrijvenPensioen Wat u moet weten over beleggen Beleggen voor het Rabo BedrijvenPensioen Uw werkgever betaalt pensioenpremies voor het Rabo BedrijvenPensioen. In deze brochure leest u hoe we deze

Nadere informatie

1. Wat is uw voornaamste beleggingsdoel? Punten

1. Wat is uw voornaamste beleggingsdoel? Punten NnL Wat is uw beleggersprofiel? Wat voor belegger bent u? Accepteert u risico's? Of speelt u liever op zeker? Door de onderstaande vragen te beantwoorden, brengt u uw risicoprofiel en uw beleggingshorizon

Nadere informatie

Een gezonde beleggingsportefeuille voor Later

Een gezonde beleggingsportefeuille voor Later Een gezonde beleggingsportefeuille voor Later Richard Feenstra Senior Sales Manager Fidelity Worldwide Investment Op weg naar financiële zekerheid voor Later? 1. Waarom beleggen? 2. Hoe beleggen? 3. Wat

Nadere informatie

Hoofdstuk 22. De kosten van duurzame productiemiddelen. Wat zijn afschrijvingen? Waardevermindering van je bezit!

Hoofdstuk 22. De kosten van duurzame productiemiddelen. Wat zijn afschrijvingen? Waardevermindering van je bezit! www.jooplengkeek.nl De kosten van duurzame productiemiddelen Hoofdstuk 22 Wat zijn afschrijvingen? Waardevermindering van je bezit! Duurzame bezittingen gaan we afschrijven in meerdere jaren. (niet in

Nadere informatie

T T A M. Vandaag lijken aandelen volgens TreeTop Asset Management absoluut en relatief goedkoop.

T T A M. Vandaag lijken aandelen volgens TreeTop Asset Management absoluut en relatief goedkoop. T T A M Een vermogen 249 keer verhogen sinds 1900 Ondanks twee wereldconflicten en de grote crisis van de jaren dertig, verhoogde de reële waarde (na inflatie) van een globale aandelenportefeuille 249

Nadere informatie

Gestructureerde ProductenWijzer

Gestructureerde ProductenWijzer Gestructureerde ProductenWijzer Producten met gehele of gedeeltelijke hoofdsombescherming U bent mogelijk geïnteresseerd in beleggen in gestructureerde producten. Maar wat zijn gestructureerde producten?

Nadere informatie

Vermogen: geld Kapitaal (aandelen, obligaties, leningen (lange termijn))

Vermogen: geld Kapitaal (aandelen, obligaties, leningen (lange termijn)) www.jooplengkeek.nl Vermogensmarkt De markt: vraag en aanbod Vermogen: geld Kapitaal (aandelen, obligaties, leningen (lange termijn)) Vermogen is een ruimer begrip dan geld. Een banksaldo is ook vermogen.

Nadere informatie

Uitkomen voor de beste resultaten. DB Star Performer

Uitkomen voor de beste resultaten. DB Star Performer Uitkomen voor de beste resultaten DB Star Performer Gestimuleerd rendement Voordelen Hoe het werkt Simulatie aan de hand van historische gegevens geeft consistente resultaten op lange termijn Voordelen

Nadere informatie

Vraag Antwoord Scores

Vraag Antwoord Scores Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 1 Op de gegevens voor de top 10% van 1999

Nadere informatie

De financiële situatie van Pensioenfonds UWV vanaf 31 augustus 2014

De financiële situatie van Pensioenfonds UWV vanaf 31 augustus 2014 De financiële situatie van Pensioenfonds UWV vanaf 31 ustus 2014 Op 31 ustus 2014 liep het kortetermijnherstelplan van Pensioenfonds UWV af. Tegen de verwachting in heeft het pensioenfonds de pensioenen

Nadere informatie

Hoofdstuk 12. Vreemd vermogen op lange termijn. Een lening (schuld) met een looptijd van langer dan een jaar. We bespreken 3 verschillende leningen:

Hoofdstuk 12. Vreemd vermogen op lange termijn. Een lening (schuld) met een looptijd van langer dan een jaar. We bespreken 3 verschillende leningen: www.jooplengkeek.nl Vreemd vermogen op lange termijn Een lening (schuld) met een looptijd van langer dan een jaar. We bespreken 3 verschillende leningen: 1. Onderhandse lening. 2. Obligatie lening. 3.

Nadere informatie

Het eigen vermogen is permanent dat wil zeggen voor onbepaalde tijd (blijvend)aanwezig in de onderneming.

Het eigen vermogen is permanent dat wil zeggen voor onbepaalde tijd (blijvend)aanwezig in de onderneming. www.jooplengkeek.nl Eigen vermogen bij een bv en een nv Het eigen vermogen is permanent dat wil zeggen voor onbepaalde tijd (blijvend)aanwezig in de onderneming. Het bestaat uit aandelenkapitaal en opgebouwde

Nadere informatie

Waarin beleggen? Leereenheid 2 INTRODUCTIE

Waarin beleggen? Leereenheid 2 INTRODUCTIE Leereenheid 2 Waarin beleggen? INTRODUCTIE Nu we weten welke beleggingsdoelen kunnen worden onderscheiden, zullen wij een beeld trachten te krijgen van de beleggingsobjecten die beschikbaar zijn om deze

Nadere informatie

Een stevig fundament voor de weloverwogen belegger met scherp inzicht

Een stevig fundament voor de weloverwogen belegger met scherp inzicht Een stevig fundament voor de weloverwogen belegger met scherp inzicht HET FUNDAMENT VOOR BELEGGERS VERSTEVIGEN MET KENNIS EN INZICHT Inhoud 3 4 6 8 10 incomeiq: slimmer nadenken over uw inkomensbehoeften

Nadere informatie

Compex wiskunde A1-2 vwo 2004-I

Compex wiskunde A1-2 vwo 2004-I KoersSprint In deze opgave gebruiken we enkele Excelbestanden. Het kan zijn dat de uitkomsten van de berekeningen in de bestanden iets verschillen van de exacte waarden door afrondingen. Verder kunnen

Nadere informatie

Beleggingrisico s. Rendement en risico

Beleggingrisico s. Rendement en risico Beleggingsrisico s Beleggingrisico s Onderstaand tref je de omschrijving aan van de belangrijkste beleggingsrisico s die samenhangen met jouw keuze voor een portefeuilleprofiel. Je neemt een belangrijke

Nadere informatie

Rentenieren op het dividend Geld en Kapitaalmarkt

Rentenieren op het dividend Geld en Kapitaalmarkt Rentenieren op het dividend Geld en Kapitaalmarkt 2010-2011 Erik Corluy en Yannick Stoffelen 2FiVe INHOUDSOPGAVE Inleiding... 3 Algemeen... 3 Bedrijven die dividenden uitkeren... 4 Enkele voorbeelden/onze

Nadere informatie

Beleggen in 2013. Maar hoe moet de gemiddelde belegger daar nou mee omgaan?

Beleggen in 2013. Maar hoe moet de gemiddelde belegger daar nou mee omgaan? Beleggen in 2013 1. Op 18 december publiceerden wij een gedachtewisseling over beleggen in 2013. Op basis hiervan hebben wij in ons team onze visie op beleggen voor het nieuwe jaar opgesteld. De Andreas

Nadere informatie

Portefeuilleprofielen

Portefeuilleprofielen Portefeuilleprofielen Rood BANDBREEDTE van de portefeuille Laatste update: 1 oktober 2015 ROOD Minimum Maximum Tactisch Aandelen 80,00% 100,00% 95,00% Obligaties 0,00% 15,00% 0,00% Onroerend Goed 0,00%

Nadere informatie

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen 1. De kwartaalcijfers van de pensioenfondsen zijn negatief. Hoe komt dat? Het algemene beeld is dat het derde kwartaal, en dan in het bijzonder de maand

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Kleine en middelgrote fondsen meest gestegen op Damrak. Kleine en middelgrote fondsen in trek

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Kleine en middelgrote fondsen meest gestegen op Damrak. Kleine en middelgrote fondsen in trek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB03-179 2 oktober 2003 9.30 uur Kleine en middelgrote fondsen meest gestegen op Damrak De koersen van de kleine en middelgrote fondsen op de Amsterdamse

Nadere informatie

Strategy Background Papers

Strategy Background Papers november 2013 Beleggen in vastgoed Huurder of eigenaar, iedereen krijgt in het dagelijkse leven te maken met vastgoed. De meeste eigenaars van een huis zien hun woning meer als een vorm van comfort dan

Nadere informatie

AFM Consumentenmonitor najaar 2012 Beleggers

AFM Consumentenmonitor najaar 2012 Beleggers AFM Consumentenmonitor najaar 2012 Beleggers December 2012 GfK 2012 AFM Consumentenmonitor December 2012 1 Inhoudsopgave 1. Management Summary 2. Onderzoeksresultaten in detail Beleggingsfondsen en kosten

Nadere informatie

OVERZICHT VAN DE BELANGRIJKSTE KENMERKEN EN RISICO S VAN FINANCIËLE INSTRUMENTEN

OVERZICHT VAN DE BELANGRIJKSTE KENMERKEN EN RISICO S VAN FINANCIËLE INSTRUMENTEN OVERZICHT VAN DE BELANGRIJKSTE KENMERKEN EN RISICO S VAN FINANCIËLE INSTRUMENTEN Dit document maakt er geen aanspraak op alle risico's te beschrijven inherent aan beleggingen in financiële instrumenten.

Nadere informatie

a Wie lenen er allemaal voor de aanschaf van een duurzaam consumptiegoed? b Wie lenen er allemaal wegens een onverwachte tegenslag?

a Wie lenen er allemaal voor de aanschaf van een duurzaam consumptiegoed? b Wie lenen er allemaal wegens een onverwachte tegenslag? Eindtoets hoofdstuk 1 Kopen doe je zo (CONSUMEREN) 1.3 Ik spaar, leen en beleg mijn geld 1 REDENEN OM TE SPAREN Hier staan zes mensen die sparen: Linda zet geld opzij voor haar vakantie Roy belegt in aandelen

Nadere informatie

Nederland had en heeft nog steeds het beste pensioensysteem ter wereld

Nederland had en heeft nog steeds het beste pensioensysteem ter wereld Het verdwenen pensioengeld De uitzending van Zembla van 5 februari 2011 heeft veel stof doen opwaaien in de pensioensector. Ortec Finance is in bezit van het achterliggende rapport dat is opgesteld door

Nadere informatie

Eigen vermogen Geplaats aandelenkapitaal Agioreserve Herwaarderingsreserve Wettelijke en statutaire reserves Ingehouden winst uit de voorgaande jaren

Eigen vermogen Geplaats aandelenkapitaal Agioreserve Herwaarderingsreserve Wettelijke en statutaire reserves Ingehouden winst uit de voorgaande jaren www.jooplengkeek.nl Regels voor Passiva Eigen vermogen Geplaats aandelenkapitaal Agioreserve Herwaarderingsreserve Wettelijke en statutaire reserves Ingehouden winst uit de voorgaande jaren www.jooplengkeek.nl

Nadere informatie

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)!

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Vragen aangeduid met een * toetsen in het bijzonder het inzicht en toepassingsvermogen. Deze vragenreeksen zijn vrij beschikbaar.

Nadere informatie

1 november 2011 Examenhal (18:30 21:30)

1 november 2011 Examenhal (18:30 21:30) Faculteit Ruimtelijke Wetenschappen Naam: Studentnummer: Tentamen Financiering voor Vastgoedkunde Antwoordsuggesties 1 november 2011 Examenhal (18:30 21:30) Omcirkel het meest juiste antwoord bij de Multiple

Nadere informatie

Oerend hard. 16 juni 2015

Oerend hard. 16 juni 2015 16 juni 2015 Oerend hard De laatste weken is de obligatierente in Europa en de VS hard op weg naar normaal. De lage rentegevoeligheid van de portefeuilles heeft de verliezen van obligaties beperkt gehouden

Nadere informatie

In deze nieuwsbrief willen wij u graag informeren over onze visie op obligaties en dan in het bijzonder op bedrijfsobligaties.

In deze nieuwsbrief willen wij u graag informeren over onze visie op obligaties en dan in het bijzonder op bedrijfsobligaties. Nieuwsbrief Vooruitzichten obligaties In deze nieuwsbrief willen wij u graag informeren over onze visie op obligaties en dan in het bijzonder op bedrijfsobligaties. Sinds begin dit jaar zijn obligaties

Nadere informatie

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015 KWARTAALVERSLAG DERDE KWARTAAL 2015 1. In het kort De beleidsdekkingsgraad per 30 september 2015 bedroeg 112,6% Het rendement van 1 juli tot en met 30 september 2015 bedroeg -1,6% Het pensioenvermogen

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Voorwoord 3 DEEL 1. Hoofdstuk 1 Vermogensvorming 17. Hoofdstuk 2 De beurs 45

Inhoudsopgave. Voorwoord 3 DEEL 1. Hoofdstuk 1 Vermogensvorming 17. Hoofdstuk 2 De beurs 45 Inhoudsopgave Voorwoord 3 DEEL 1 Beleggen 15 Hoofdstuk 1 Vermogensvorming 17 1.1 Sparen en beleggen 17 1.2 Beoordelingscriteria van beleggingsvormen 18 1.2.1 Veiligheid 18 1.2.1.1 Soorten risico s 19 1.2.1.2

Nadere informatie

Update april 2015 Beleggen

Update april 2015 Beleggen Update april 2015 Beleggen Laag, lager, laagst In mijn vorige column schreef ik over de actie van de ECB, die 22 januari jongstleden werd aangekondigd, om maandelijks 60 miljard Euro aan obligaties op

Nadere informatie

Oefenopgaven Hoofdstuk 5

Oefenopgaven Hoofdstuk 5 Oefenopgaven Hoofdstuk 5 Opgave 1 Leg uit waarom een bank in de regel bereid is een lening die gedekt is door een zekerheid, tegen een lagere rente te verstrekken dan een gelijkwaardige lening zonder zekerheid.

Nadere informatie

Marktwaarde per aandeel. Winst per aandeel (WPA)

Marktwaarde per aandeel. Winst per aandeel (WPA) Wat betekent k/boekwaarde (koers/boekwaarde)- of K/B-ratio? Een ratio die de marktwaarde van een aandeel vergelijkt met zijn boekwaarde. De ratio wordt berekend door de actuele slotkoers van het aandeel

Nadere informatie

Nieuwsbrief februari 2016

Nieuwsbrief februari 2016 Nieuwsbrief februari 2016 In deze nieuwsbrief vindt u de volgende onderwerpen: - De beleggingsresultaten over 2015 - Vragen en antwoorden over de beleggingsresultaten en uw pensioenregeling bij Aegon PPI

Nadere informatie

het gemak van het Pension Lifecycle Fund

het gemak van het Pension Lifecycle Fund het gemak van het Pension Lifecycle Fund 1 inhoud Omschrijving Pagina 1. Wat is een lifecycle fonds? 2 2. Hoe werkt het ABN AMRO Pension Lifecycle Fund? 2 3. Hoeveel rendement kunt u behalen? 3 4. Wat

Nadere informatie

Dinsdag 22 september 2015. Beleggen met ETF s Van theorie tot strategie

Dinsdag 22 september 2015. Beleggen met ETF s Van theorie tot strategie Dinsdag 22 september 2015 Beleggen met ETF s Van theorie tot strategie Wie geven deze presentatie? Tycho Schaaf Beleggingsspecialist LYNX Martijn Rozemuller Oprichter en directeur Think ETF s 1 De agenda

Nadere informatie

Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 1 Woensdag 26 mei 13.30 16.30 uur

Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 1 Woensdag 26 mei 13.30 16.30 uur Economische wetenschappen 1 en recht Examen VWO Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 1 Woensdag 26 mei 13.30 16.30 uur 19 99 Dit examen bestaat uit 34 vragen. Voor elk vraagnummer is aangegeven

Nadere informatie

UNIFORM EINDEXAMEN MULO tevens TOELATINGSEXAMEN VWO/HAVO 2010

UNIFORM EINDEXAMEN MULO tevens TOELATINGSEXAMEN VWO/HAVO 2010 MINISTERIE VAN ONDERWIJS EN VOLKSONTWIKKELING EXAMENBUREAU UNIFORM EINDEXAMEN MULO tevens TOELATINGSEXAMEN VWO/HAVO 200 VAK : BEDRIJFSREKENEN DATUM : DINSDAG 06 JULI 200 TIJD : 09.45.25 UUR (MULO-III KANDIDATEN)

Nadere informatie

Regels voor activa ; Waarderingsgrondslagen

Regels voor activa ; Waarderingsgrondslagen www.jooplengkeek.nl Regels voor activa ; Waarderingsgrondslagen De waarderingsgrondslag is de wijze waarop de activa (bezit) wordt gewaardeerd in de administratie (boekhouding, balans). Voor welke prijs?

Nadere informatie

Juli 2014. Structured products. Index Garantie Notes. Index Garantie Notes

Juli 2014. Structured products. Index Garantie Notes. Index Garantie Notes Structured products Juli 2014 1 Bij deze brochure hoort een Inlegvel over uw specifieke Note. Het Inlegvel wordt geacht deel uit te maken van deze brochure en geeft de voorwaarden van een specifieke Note.

Nadere informatie

Verzekeringen. Werkgever en personeel. Het Persoonlijk Pensioen Plan: verstandig beleggen voor een goed pensioen

Verzekeringen. Werkgever en personeel. Het Persoonlijk Pensioen Plan: verstandig beleggen voor een goed pensioen Defensieve Lifecycle Neutrale Lifecycle Offensieve Lifecycle Zelf beleggen Verzekeringen 2008 Werkgever en personeel Het Persoonlijk Pensioen Plan: verstandig beleggen voor een goed pensioen Werkgever

Nadere informatie

Hoe voorkom je een mismatch tussen financieel plan en beleggingsplan?

Hoe voorkom je een mismatch tussen financieel plan en beleggingsplan? Hoe voorkom je een mismatch tussen financieel plan en beleggingsplan? Kapé Breukelaar, financieel planner Onafhankelijke experts in persoonlijke financiën Het weerbericht We krijgen een extreme winter!

Nadere informatie

Robeco Emerging Conservative Equities

Robeco Emerging Conservative Equities INVESTMENT OPPORTUNITY oktober 2013 Voor professionals INTERVIEW MET PORTFOLIO MANAGER PIM VAN VLIET Robeco Emerging Conservative Equities Beleggen in opkomende markten met een lagere kans op grote koersdalingen.

Nadere informatie

UNIFORM HEREXAMEN EIND MULO tevens II E ZITTING STAATSEXAMEN MULO 2007

UNIFORM HEREXAMEN EIND MULO tevens II E ZITTING STAATSEXAMEN MULO 2007 MNSTERE VN ONERWJS EN VOLKSONTWKKELNG EXMENUREU UNFORM HEREXMEN EN MULO tevens E ZTTNG STTSEXMEN MULO 2007 VK : ERJFSREKENEN TUM: WOENSG 08 UGUSTUS 2007 TJ : 07.30-09.30 UUR EZE TK ESTT UT 36 TEMS. ntrest

Nadere informatie

INLEIDING WET OP DE INKOMSTENBELASTING

INLEIDING WET OP DE INKOMSTENBELASTING INLEIDING WET OP DE INKOMSTENBELASTING ECONOMIE VMBO 3 VMBO TL 1 Inhoudsopgave Inleiding Hoofdstuk 1: Box 1 berekenen Hoofdstuk 2: Box 3 berekenen Hoofdstuk 3: Alles bij elkaar Hoofdstuk 4: Handleiding

Nadere informatie

Vaak is de eenvoudigste oplossing ook de beste!

Vaak is de eenvoudigste oplossing ook de beste! Vaak is de eenvoudigste oplossing ook de beste! 12 december 2014 Martijn Rozemuller Thinketfs.nl Wat is indexbeleggen? Indexbeleggen is passief beleggen Ac8ef beleggend fonds Er wordt geprobeerd een hoger

Nadere informatie

SynVest RealEstate Fund N.V.

SynVest RealEstate Fund N.V. Financiële berichten SynVest RealEstate Fund N.V. 1e kwartaalcijfers 2015 SynVest. Ondernemend vermogen. INHOUDSOPGAVE EERSTE KWARTAAL 2015 Pagina 1 Analyse Bedrijfsresultaat 2 2 Intrinsieke waarde 2 3

Nadere informatie

Patriottisch beleggen: investeren in de B.V. Nederland?

Patriottisch beleggen: investeren in de B.V. Nederland? Patriottisch beleggen: investeren in de B.V. Nederland? 1. In het politieke debat in Nederland (en overigens ook in andere Europese landen) is beleggen in eigen land een hot topic. Dat is ongetwijfeld

Nadere informatie

Samenvatting. 1. Procedure

Samenvatting. 1. Procedure Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2012-84 d.d. 14 maart 2012 (mr. J. Wortel, voorzitter, de heren R.H.G. Mijné en drs. L.B. Lauwaars RA, leden en mr. D.M.A. Gerdes, secretaris)

Nadere informatie

Financieel Management

Financieel Management Financieel Management Vreemd vermogen Leningen Verplichtingen Overige schulden Passiva = Creditzijde balans Vreemd vermogen = Passiva -/- EV 2 1 Vreemd vermogen Vreemd vermogen lang Na meer dan een jaar

Nadere informatie

Obligaties een financieringsinstrument en een beleggingscategorie

Obligaties een financieringsinstrument en een beleggingscategorie Obligaties een financieringsinstrument en een beleggingscategorie Mr A. van Dijk RBA 1 Inleiding Wat zijn obligaties? Kenmerken Rendement Risico Obligatiesoorten 2 Kenmerken van Obligaties Vordering Vaste

Nadere informatie

Om de bijleenregeling uit te leggen worden de volgende termen gebruikt:

Om de bijleenregeling uit te leggen worden de volgende termen gebruikt: De bijleenregeling: Deze regeling is in werking getreden per 1 januari 2004. Door deze regeling wordt het voor huiseigenaren ongunstig om de overwaarde te gaan gebruiken voor andere zaken dan de financiering

Nadere informatie

Ezcorp Inc. TIP 2: Verenigde Staten. Ticker Symbol. Credit Services

Ezcorp Inc. TIP 2: Verenigde Staten. Ticker Symbol. Credit Services TIP 2: Ezcorp Inc. Beurs Land Ticker Symbol ISIN Code Sector Nasdaq Verenigde Staten EZPW US3023011063 Credit Services Ezcorp (EZPW) is een bedrijf dat leningen verstrekt en daarnaast tweedehands spullen

Nadere informatie

Kenmerken financiële instrumenten en risico s

Kenmerken financiële instrumenten en risico s Kenmerken financiële instrumenten en risico s Aan alle vormen van beleggen zijn risico s verbonden. De risico s zijn afhankelijk van de belegging. Een belegging kan in meer of mindere mate speculatief

Nadere informatie

Oefenopgaven Hoofdstuk 4

Oefenopgaven Hoofdstuk 4 Oefenopgaven Hoofdstuk 4 Opgave 1 De NV Red Mobile verkoopt smartphones in Nederland en heeft de volgende aandeelhouders: KPN NV heeft 35% van de 10 miljoen gewone aandelen, France Telecom 30% van de aandelen

Nadere informatie

AFM Consumentenmonitor najaar 2014 Beleggers

AFM Consumentenmonitor najaar 2014 Beleggers AFM Consumentenmonitor najaar 2014 Beleggers November 2014 GfK 2014 AFM Consumentenmonitor November 2014 1 Beleggingsportefeuille GfK 2014 AFM Consumentenmonitor November 2014 2 Zes op de tien beleggers

Nadere informatie

EMPEN C REDIT L INKED N OTE

EMPEN C REDIT L INKED N OTE EMPEN C REDIT L INKED N OTE per juli 2011 Profiteer van een aantrekkelijke rente met een beperkt risico Profiteer van een aantrekkelijke rente met een beperkt risico De Europese rente staat momenteel op

Nadere informatie

Beleggingsupdate Allianz Pensioen

Beleggingsupdate Allianz Pensioen Allianz Nederland Levensverzekering N.V. Beleggingsupdate Allianz Pensioen 1 maart 2016 Rendementen lifecycles Allianz Pensioen Beleggen In deze Beleggingsupdate vindt u tabellen met het 1-, 3- en 5-jaars

Nadere informatie

Presentatie ALV 2015 IBEV. Volendam, 29 april 2015

Presentatie ALV 2015 IBEV. Volendam, 29 april 2015 Presentatie ALV 2015 IBEV Volendam, 29 april 2015 Wie is Care IS? 2009 2011 2013 2014 2015 Begonnen omdat vermogensbeheer beter kon en moest Geen kick backs, 100% transparant, vermogensbehoud Verhuizing

Nadere informatie

Examen VWO. Economie 1 (nieuwe stijl)

Examen VWO. Economie 1 (nieuwe stijl) Economie 1 (nieuwe stijl) Examen VWO Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 1 Donderdag 17 mei 13.30 16.30 uur 20 01 Voor dit examen zijn maximaal 65 punten te behalen; het examen bestaat uit

Nadere informatie

ALLEEN VOOR BELEGGERS IN NEDERLAND OVER INKOMSTEN GESPROKEN DEEL 1 KENNISMAKING MET INKOMSTENBELEGGEN

ALLEEN VOOR BELEGGERS IN NEDERLAND OVER INKOMSTEN GESPROKEN DEEL 1 KENNISMAKING MET INKOMSTENBELEGGEN ALLEEN VOOR BELEGGERS IN NEDERLAND OVER INKOMSTEN GESPROKEN DEEL 1 KENNISMAKING MET INKOMSTENBELEGGEN Kennismaking met inkomstenbeleggen Een rente die lager is dan de inflatie en beleggingen die minder

Nadere informatie

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2013 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Allianz Nederland Asset Management B.V. Allianz. Beleggersrekening. Beleggen om uw geld te laten groeien.

Allianz Nederland Asset Management B.V. Allianz. Beleggersrekening. Beleggen om uw geld te laten groeien. Allianz Nederland Asset Management B.V. Allianz Beleggersrekening Beleggen om uw geld te laten groeien. Wilt u beleggen om uw geld te laten groeien? Kies dan voor goede prestaties en flexibiliteit met

Nadere informatie

Examen VWO-Compex. wiskunde A1

Examen VWO-Compex. wiskunde A1 wiskunde A1 Examen VWO-Compex Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 1 Dinsdag 1 juni 13.30 16.30 uur 20 04 Voor dit examen zijn maximaal 87 punten te behalen; het examen bestaat uit 24 vragen.

Nadere informatie

Onderbouwing van de rendementsverwachtingen 2014

Onderbouwing van de rendementsverwachtingen 2014 Onderbouwing van de rendementsverwachtingen 2014 Portfolio Management Ostrica BV Januari 2014 Rendementsverwachtingen Ostrica 2014 In dit document wordt een onderbouwing gegeven van de rendementsverwachtingen

Nadere informatie

Value Investing: Een introductie

Value Investing: Een introductie Value Investing: Een introductie Value Investing is waardevol beleggen. In 1934 verscheen het boek Security Analysis, waarin Benjamin Graham (de leermeester van Warren Buffett, vermogend geworden met beleggen

Nadere informatie

BELEGGINGSPROFIEL. Naam cliënt: Cliëntnummer: Rekening nummer: Datum: Referentie:

BELEGGINGSPROFIEL. Naam cliënt: Cliëntnummer: Rekening nummer: Datum: Referentie: BELEGGINGSPROFIEL Naam cliënt: Cliëntnummer: Rekening nummer: Datum: Referentie: Beleggingsadvies impliceert in de eerste plaats dat wij een voldoende inzicht krijgen in uw risico-profiel, uw kennis en

Nadere informatie

Examen VWO-Compex. wiskunde A1,2

Examen VWO-Compex. wiskunde A1,2 wiskunde A1,2 Examen VWO-Compex Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 1 Dinsdag 1 juni 13.30 16.30 uur 20 04 Voor dit examen zijn maximaal 90 punten te behalen; het examen bestaat uit 22 vragen.

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Kwartaalbericht 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015 Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Dekkingsgraad: 111,5% Beleidsdekkingsgraad: 112,6% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2014: 27,6%

Nadere informatie

Persoonlijk Pensioen Plan

Persoonlijk Pensioen Plan Persoonlijk Pensioen Plan Verstandig beleggen voor een goed pensioen Zorgvuldig uw pensioen opbouwen Natuurlijk denkt u wel eens aan uw financiële situatie na uw pensionering. Misschien wilt u minder werken,

Nadere informatie

de naamloze vennootschap Robeco Direct N.V., gevestigd te Rotterdam, hierna te noemen Aangeslotene.

de naamloze vennootschap Robeco Direct N.V., gevestigd te Rotterdam, hierna te noemen Aangeslotene. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2013-346 d.d. 26 november 2013 (prof.mr. M.L. Hendrikse, voorzitter, en de heren H. Mik RA en G.J.P. Okkema, leden, en mr. D.M.A. Gerdes, secretaris)

Nadere informatie

Beleggingen institutionele beleggers in 2004 met 8,1 procent omhoog

Beleggingen institutionele beleggers in 2004 met 8,1 procent omhoog Publicatiedatum CBS-website Centraal Bureau voor de Statistiek 9 december 25 Beleggingen institutionele beleggers in 24 met 8,1 procent omhoog drs. J.L. Gebraad Centraal Bureau voor de Statistiek, Voorburg/Heerlen,

Nadere informatie

Eindexamen havo economie oud programma 2012 - I

Eindexamen havo economie oud programma 2012 - I Opgave 1 Beleggingen leiden tot inkomensverschillen Aangetrokken door voorspoedige ontwikkelingen op de effectenbeurs, zijn in een land de mensen steeds meer gaan beleggen in aandelen en obligaties. Mede

Nadere informatie

Beleggingsprincipes. Wetenswaardigheden over beleggen, risico en rendementen. De effecten van inflatie en looptijd. Balans tussen risico en rendement

Beleggingsprincipes. Wetenswaardigheden over beleggen, risico en rendementen. De effecten van inflatie en looptijd. Balans tussen risico en rendement Beleggingsprincipes Wetenswaardigheden over beleggen, risico en rendementen De effecten van inflatie en looptijd Balans tussen risico en rendement De kracht van herbeleggen Risico neemt af naarmate de

Nadere informatie

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 6. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 6. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing. Opgave 2 Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 6. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing. VastNed Retail nv is een Nederlands vastgoedbeleggingsfonds dat met gelden

Nadere informatie

Lock fondsen. Voor wie tactisch wil beleggen

Lock fondsen. Voor wie tactisch wil beleggen Lock fondsen Voor wie tactisch wil beleggen Lock fondsen Wilt u graag beleggen in de aandelen- of obligatiemarkten en tegelijk eventuele verliezen trachten te beperken? Belegt u liefst in open fondsen,

Nadere informatie

Vragenlijst. - in te vullen door financieel adviseur -

Vragenlijst. - in te vullen door financieel adviseur - Vragenlijst - in te vullen door financieel adviseur - Vaststelling risicoprofiel Voor de bepaling van het risicoprofiel dient uw cliënt de volgende acht vragen naar waarheid te beantwoorden. 1. Met welke

Nadere informatie

Kenmerken van effecten en daaraan verbonden specifieke risico s

Kenmerken van effecten en daaraan verbonden specifieke risico s Kenmerken van effecten en daaraan verbonden specifieke risico s Hieronder worden de kenmerken van diverse vormen van effecten besproken en de daaraan verbonden specifieke risico s. Bij alle vormen van

Nadere informatie

Eindexamen m&o vwo 2010 - I

Eindexamen m&o vwo 2010 - I Opgave 2 Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 5. In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing. Particuliere beleggers kunnen op verschillende manieren vermogen opbouwen,

Nadere informatie

Herstel van de verzekeringsbranche in 2003

Herstel van de verzekeringsbranche in 2003 Herstel van de verzekeringsbranche in 2003 Uit voorlopige cijfers 1 van de Pensioen- & Verzekeringskamer (PVK) blijkt dat de verzekeringsbranche na een moeizame periode (vanaf 1999) zich enigszins hersteld

Nadere informatie

Reverse Exchangeable Notes. Het basisprospectus (d.d. 13 maart 2013) is goedgekeurd door het Bafin, de Duitse regelgever.

Reverse Exchangeable Notes. Het basisprospectus (d.d. 13 maart 2013) is goedgekeurd door het Bafin, de Duitse regelgever. Reverse Exchangeable Notes Het basisprospectus (d.d. 13 maart 2013) is goedgekeurd door het Bafin, de Duitse regelgever. 02 Reverse Exchangeable Notes Reverse Exchangeable Notes Profiteer van een vaste

Nadere informatie

Beschikbarepremieregeling

Beschikbarepremieregeling Beschikbarepremieregeling Beleggen voor uw pensioen Meer weten? Hoe werkt beleggen? 4 Hoeveel pensioen krijgt u? Beleggingsmogelijkheden 5 Hoeveel beleggingsrisico wilt u lopen? 7 8 Geef uw keuze door

Nadere informatie

Fiscaliteit van beleggingen door een vennootschap. Jobert Van In 05/12/2013

Fiscaliteit van beleggingen door een vennootschap. Jobert Van In 05/12/2013 Fiscaliteit van beleggingen door een vennootschap Jobert Van In 05/12/2013 Fiscaliteit van beleggingen door een vennootschap 5 kernvragen 1. Welke impact heeft de RV? 2. Komt de toepassing van het Verlaagd

Nadere informatie

De Vries Investment Services, Voor objectief en onafhankelijk beleggingsadvies

De Vries Investment Services, Voor objectief en onafhankelijk beleggingsadvies Beste lezer, Voordat ik aan het onderwerp van deze nieuwsbrief begin wens ik alle lezers een gelukkig en gezond 2006. Ook wens ik een ieder een goed financieel 2006. Geregeld worden vragen door lezers

Nadere informatie