Over het leven van een wereldberoemde schilder

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Over het leven van een wereldberoemde schilder"

Transcriptie

1 Handleiding bij de digitale les van het Frans Hals Museum Over het leven van een wereldberoemde schilder U vindt in deze handleiding: Tips voor het gebruik van de digitale les in de klas Antwoorden van de opdrachten uit de digitale les Achtergrondinformatie over Frans Hals en zijn tijd Dit is de handleiding bij de digitale les van het Frans Hals Museum voor groep 6, 7 en 8. Deze digitale les is klassikaal te behandelen via het smartboard of zelfstandig door leerlingen achter hun computer. Naast deze digitale les is er ook een lesboekje. Deze digitale les en het werkboekje ondersteunen elkaar, maar zijn ook afzonderlijk te gebruiken. Wij raden aan om dit kunstproject te starten met de digitale les om vervolgens de leerlingen zelfstandig met het werkboekje te laten werken. U kunt dit project afsluiten door met uw klas het Frans Hals Museum in Haarlem te bezoeken. De toegang en het speciale programma voor het basisonderwijs zijn gratis. Het programma in het museum geeft leerlingen de gelegenheid om hun kennis te tonen, uit te breiden en daarnaast geeft het ze tips hoe ze op een leuke manier hun familie en vrienden kunnen rondleiden langs de werken van Frans Hals. Zij zijn na het afronden van de digitale les, de museumles en het werken met het boekje Frans Hals expert! In de digitale les komen de kerndoelen basisonderwijs Oriëntatie op jezelf en de wereld en Kunstzinnige oriëntatie aan bod: Kerndoel 51 De leerlingen leren gebruik te maken van eenvoudige historische bronnen en ze leren aanduidingen van tijd en tijdsindeling te hanteren. Kerndoel 53 De leerlingen leren over de belangrijke historische personen en gebeurtenissen uit de Nederlandse geschiedenis en kunnen die voorbeeldmatig verbinden met de wereldgeschiedenis. Kerndoel 55 De leerlingen leren op eigen werk en dat van anderen te reflecteren. Kerndoel 56 De leerlingen verwerven enige kennis over en krijgen waardering voor aspecten van cultureel erfgoed. De hele les duurt ongeveer 50 minuten. In de lesbeschrijving vindt u per onderdeel de geschatte duur. U kunt de les in één keer geven of de oefeningen verdelen over meerdere momenten. Navigatie Rechtsonder in het scherm vindt u de navigatie van de digitale les. Door te klikken op menu komt u terug op het eerste scherm. Door middel van klikken op vorige en kunt u door de digitale les navigeren. menu - vorige -

2 Lesbeschrijving introductie van het onderwerp door leerlingen kennis te laten maken met de beroemde schilder duidelijk maken in welke tijd Frans Hals leefde en hoe zijn leven in grote lijnen verliep van Frans Hals waren Het leven van Frans Hals Door het lezen van de drie stukjes tekst over Frans Hals krijgen de leerlingen kort een overzicht van zijn leven. Op de afbeeldingen zijn elementen uit het leven van Frans Hals afgebeeld. Links in de cirkel staat Frans Hals zelf afgebeeld. Rechtsboven de Sint-Bavokerk op de Grote Markt in Haarlem waar Frans Hals begraven ligt. Onderaan in het midden staat een schilderij van Maarten van Heemskerk uit Hierop is afgebeeld hoe Sint Lucas Maria schildert. Sint Lucas was de beschermheilige van schilders.

3 Het leven van Frans Hals 10 minuten duidelijk maken in welke tijd Frans Hals leefde laten zien wat belangrijke momenten in het leven van Frans Hals waren De leerlingen zien vijf afbeeldingen van gebeurtenissen uit het leven van Frans Hals. Door op een afbeelding te klikken verschijnt een grotere afbeelding met extra informatie. Door de tekst te lezen leren de leerlingen wat ze precies op het schilderij zien. scherm 3-1 scherm 3-2 scherm 3-3 scherm 3-4 scherm 3-5 Als de leerlingen de informatie over de vijf schilderijen hebben gelezen, gaan ze deze in chronologische volgorde zetten. Dit doen ze door de afbeeldingen naar de juiste plek in de lege schilderijtjes onderaan te slepen. Klaar! Als alle vijf de afbeeldingen op hun plek staan, verschijnt de knop klaar. Zodra leerlingen daarop klikken, verschijnt een scherm waarop ze kunnen zien of ze alle afbeeldingen in de juiste volgorde hebben gezet. Mocht dat niet het geval zijn, dan kunnen ze de schilderijen nog verschuiven totdat ze wel allemaal goed staan. De chronologische volgorde van de schilderijen is: 1. Schilderij 2: Frans Hals wordt geboren in 1582 of Schilderij 4: Frans Hals wordt in 1612 lid van de St. Jorisschutterij in Haarlem 3. Schilderij 1: De officieren van een Amsterdamse schutterij vragen in 1633 de Haarlemmer Frans Hals om een groepsportret van hen te maken. 4. Schilderij 5: Meer dan tachtig jaar oud schildert Frans Hals de portretten van de bestuurders (regenten en regentessen) van het Oudemannenhuis in Haarlem. 5. Schilderij 3: Op 1 september 1666 wordt Frans Hals in de Grote of St. Bavokerk op de Grote Markt in Haarlem begraven.

4 Meester van de snelle toets laten zien wat er zo bijzonder is aan de schildertechnieken van Frans Hals leerlingen duidelijk maken hoe andere beroemde schilders naar het werk van Frans Hals keken Door op de startknop te klikken, begint het filmpje over de schilderstijl van Frans Hals. Leerlingen bekijken eerst het filmpje en schrijven daarna in de invulvelden rechts de woorden op die volgens hen bij zijn schilderstijl passen. Woorden die ingevuld kunnen worden zijn: Grof Los Raak Snel Vlot Trefzeker Met korte toetsen Tip: de leerlingen kunnen het filmpje twee keer kijken. De eerste keer om naar het algemene verhaal te kijken en te luisteren, de tweede keer om de woorden die bij de schilderstijl van Frans Hals passen, te ontdekken.

5 De penseelstreek van Frans Hals minuten leerlingen laten zien hoe je naar een schilderij kunt kijken de bijzondere schildertechniek van Frans Hals laten zien meer leren over de tijd waarin Frans Hals leefde Het schilderij dat hier is afgebeeld, is in 1627 geschilderd door Frans Hals. Het heet Feestmaal van officieren van de Cluveniersschutterij. Door op een oogje te klikken komt extra informatie over een bepaald onderwerp tevoorschijn. Hierdoor ontdekken de leerlingen nog meer over het schilderij. Er is extra informatie over het feestmaal (6), de dynamische opstelling van de mannen op het schilderij (5), de glimlach van de mannen (4), de details van het schilderij (3), de drie vaandeldragers (2), de schilderstijl die Frans Hals gebruikte (1) en de hond die linksonder op het schilderij staat (7). 1Meester van het moment Kijk eens goed naar dit schilderij. Ziet het eruit alsof deze mannen al uren stilstaan om te poseren voor de schilder? Helemaal niet. Het lijkt alsof ze daar gezellig bij elkaar zitten te eten en te drinken en dat Frans Hals dit schilderij in één minuut heeft gemaakt. Dat is natuurlijk helemaal niet zo! Zo n groot schilderij kost juist heel veel tijd. Toch heeft Frans Hals het zo gemaakt dat het lijkt alsof dit één moment van het diner is. Dat kun je goed zien aan het glas dat wordt doorgegeven. Dat duurt nooit langer dan een paar seconden. Daarom wordt Hals ook wel de meester van het moment genoemd. 4Meester van de lach Frans Hals was de eerste schilder die mensen echt lachend op een schilderij kon afbeelden. Lachende mensen vinden wij heel normaal. Als wij op de foto gaan, dan lachen we toch altijd? Maar vroeger was dat helemaal niet zo. Portretten van mensen moesten laten zien hoe belangrijk en deftig zij waren. Zij stonden er daarom heel serieus op. Frans Hals bracht daar verandering in. Deze officier van de schutterij in zijn deftige zwarte pak, glimlacht. Zijn lippen staan open en zijn ogen staan ook vrolijk. Later schildert Hals portretten van mensen met een nog veel grotere lach. 2Vaandeldragers De drie vaandeldragers van de schutterij komen hun vaandels (vlaggen) inleveren ter gelegenheid van het afscheid van de officieren. De vaandeldragers waren jonge mannen. Je herkent ze aan de vaandels die zij bij zich hebben, maar ook aan hun kleding. Die was vaak kleuriger en modieuzer dan die van de officieren. Want de officieren waren oudere heren die deftige zwarte kleding droegen. De officieren en vaandeldragers op het schilderij dragen oranje-wit-blauwe sjerpen: de kleuren van de drie vendels (groepen) waarin de schutterij was onderverdeeld. Het zijn ook de kleuren van de vlag van Nederland in die tijd. 5Schuine lijnen De twaalf mannen op dit groepsportret zitten niet netjes op een rijtje, zoals bij een klassenfoto of een foto van een voetbalelftal. Het lijkt of ze kriskras door elkaar staan. Maar als je goed kijkt, zie je toch twee groepjes: eentje links en eentje rechts. De man die in het midden achter de tafel zit, zorgt ervoor dat de twee groepjes toch bij elkaar horen. Want hij zit bij de mannen rechts, maar kijkt naar links. Ook staan de mannen schuin achter elkaar, waardoor de groepen er niet stijf uitzien. Je kan ook zeggen dat Hals de mannen langs twee schuine lijnen heeft geplaatst. Die lijnen lopen van rechtsboven naar linksonder en van rechtsonder naar linksboven. Daardoor ontstaat een heel levendige sfeer. Iedereen kijkt elkaar aan en je hoort ze bijna met elkaar kletsen! Extra: De vendels van de schutterij De schutterij was opgedeeld in drie vendels. Vandaar dat er op dit schilderij ook drie vaandeldragers staan: ieder vendel had zijn eigen vaandeldrager. Aan het hoofd van een vendel stond een kapitein, dan volgen een luitenant, een vaandeldrager en twee sergeanten. De drie kapiteins van de drie vaandels stonden op hun beurt onder de kolonel. Deze stond aan het hoofd van de schutterij, samen met de provoost (de penningmeester). 3Meester van de snelle toets Frans Hals wordt ook wel de meester van de snelle toets genoemd. Een toets is een penseelstreek. Bekijk dit stukje van het schilderij maar eens van heel dichtbij. Dan kun je de afzonderlijke penseelstreken heel goed zien. Het ziet eruit alsof Hals de kraag en sjerp heel snel geschilderd heeft met losse, trefzekere streken. Dat zie je bij dit detail van de kraag (boven) en de knoop in de sjerp (onder). 6Feestmaal De deftige heren op dit schilderij zijn de officieren van de Haarlemse Cluveniersschutterij. Cluvenier komt van het woord clover, dat is een type geweer. Een schutterij was zoiets als het leger en de politie. Als het oorlog was, verdedigde de schutterij de stad. Als het vrede was, zorgden de schutters dat het veilig was op straat, dag en nacht. Alle mannen van 18 jaar en ouder hadden schuttersplicht. Aan het hoofd van de schutterij stonden de officieren. Dat werd je niet zo maar: het was een erebaan, zonder salaris. Alleen de belangrijkste en rijkste mannen, zoals burgemeesters en bierbrouwers, werden hiervoor gevraagd. Op dit schilderij zie je een feestmaal ter ere van het afscheid van de officieren na drie jaar dienst. Dat diner duurde wel drie dagen! Het schilderij hing in het clubhuis van de schutterij. 7 Waarom staat deze hond op het schilderij? Dat weet helaas niemand. Misschien bedoelde Frans Hals er iets mee. Maar wat dat was, is niet bekend. Het is wel de enige hond op de zes schuttersstukken van Hals.

6 ? Raad van wie het schilderij is een schilderij van Frans Hals leren herkennen de bijzondere schildertechniek van Frans Hals ontdekken ontdekken wat het verschil is tussen de schilderstijl van Frans Hals en die van andere schilders uit zijn tijd Op deze pagina staan twee schilderijen afgebeeld. Hiermee kunnen leerlingen testen of ze een schilderij van Frans Hals kunnen herkennen. Ze bekijken beide schilderijen en klikken het schilderij aan dat volgens hen van Frans Hals is. Zowel bij een goed als een fout antwoord verschijnt de verklaring in beeld. Dat heb je goed gezien! Dit schilderij is gemaakt door Frans Hals. Je kunt dat zien aan de losse penseelstreken. Kijk maar eens naar het rood op de wangen van de zittende mevrouw helemaal rechts en vergelijk het met het gezicht van de mevrouw helemaal rechts op het andere schilderij. Frans Hals schilderde heel grof, en zijn collega Johannes Verspronck heel fijn en netjes. Nadat de leerlingen de verklaring voor hun goede of foute antwoord hebben gelezen, kunnen ze op beide schilderijen klikken om meer te weten te komen over de afgebeelde portretten. Jammer! Niet goed Kijk nog eens goed naar het gezicht van de mevrouw helemaal rechts op dit schilderij: zie je hoe fijn en precies dat gezicht is geschilderd? Vergelijk het nu met de zittende mevrouw helemaal rechts op het andere schilderij. Haar wangen zijn veel grover en slordiger geschilderd. Vergelijk ook nog maar eens de kragen op beide schilderijen!

7 Frans Hals, De meester van de lach leren dat Frans Hals de enige in zijn tijd was die heel overtuigend lachende mensen kon schilderen zien wat het verschil is tussen de schilderstijl van Frans Hals en die van andere schilders uit zijn tijd Op deze pagina staan drie schilderijen en een filmpje. De leerlingen bekijken eerst het filmpje door op de startknop te klikken. In het filmpje wordt uitgelegd waarom Frans Hals de enige schilder in zijn tijd was die goed lachende mensen kon schilderen. Als de leerlingen het filmpje gezien hebben, kunnen ze één voor één de schilderijen aanklikken. De tekst die hierna verschijnt, geeft de leerlingen meer informatie over wat er op de schilderijen staat en wie ze gemaakt heeft. Zo ontdekken ze dat twee van de schilderijen geschilderd zijn door Frans Hals en één door Judith Leyster en zien ze de verschillen in het afbeelden van een lach door de twee schilders. Extra: Een vrouwelijke meesterschilder Judith Leyster was een van de weinige vrouwelijke schilders in de tijd van Frans Hals. Ze werd geboren in 1609 in Haarlem. Het was in die tijd helemaal niet zo gewoon dat vrouwen schilder werden. Judith Leyster was bovendien de eerste vrouw in de Noordelijke Nederlanden die lid mocht worden van het Sint Lucasgilde. Dat betekende dat ze een eigen werkplaats mocht openen en leerlingen in dienst mocht nemen.

8 Jij als een echte Frans Hals leerlingen laten ervaren hoe zij eruit zouden hebben gezien in de tijd van Frans Hals Om de leerlingen een idee te geven hoe zij er zelf zouden hebben uitgezien op een schilderij uit de Gouden Eeuw, kunnen ze hier hun foto uploaden. Ze maken hiervoor met een camera of telefoon een digitale foto van zichzelf die ze op de computer opslaan. Door op een van de icoontjes met upload te klikken, kunnen ze een foto van hun gezicht in de schilderijen zetten. Meer weten & aan de slag Op deze pagina vindt u extra informatie over Frans Hals. leerlingen en docenten laten zien waar ze meer informatie kunnen vinden over Frans Hals leerlingen laten zien dat ze hun kennis over Frans Hals kunnen delen met hun familie in het Frans Hals Museum Onder het icoontje Aan de slag met je familie staat informatie voor kinderen die hun ouders, broertjes en zusjes willen laten zien wat ze geleerd hebben over Frans Hals. Ze zijn van harte welkom in het Frans Hals Museum. Als zij hun werkboekje met hun diploma laten zien, krijgen ze een expert pakket cadeau en mag een van de ouders gratis naar binnen. Kinderen zijn trouwens altijd gratis. Onder het icoontje Aan de slag met je klas staat informatie over een museumbezoek aan het Frans Hals Museum in Haarlem met de hele klas. ens dit gratis bezoek krijgt iedere klas een spannend programma aangeboden waarin de kinderen de schilderijen van Frans Hals in het echt gaan bekijken en iedereen tips krijgt hoe hij of zij als een echte museumgids boeiend kan vertellen over de schilderijen van Frans Hals. Via het icoontje Meer informatie over Frans Hals komt u terecht op de website van het Frans Hals Museum. Hier treft u meer informatie aan over het speciale programma voor de hele klas in het museum. Via het blokje Informatie over het museum komt u terecht op de website van het Frans Hals Museum. Onder het icoontje Heeft u vragen als leerkracht? vindt u het adres voor het stellen van uw vragen. Wilt u terug naar het begin van de digitale les, KLIK OP MENU

Lespakket Frans Hals

Lespakket Frans Hals Lespakket Frans Hals Dit lespakket gaat over Frans Hals. Hij was de beroemdste Haarlemse schilder uit de Gouden Eeuw. Het Haarlemse Frans Hals Museum is naar hem vernoemd. Dit lespakket gaat vooral over

Nadere informatie

Lesbrieven voor de basisschool Groep 6 t/m 8. Behorend bij de tentoonstelling. Anton Heyboer DE HAARLEMSE JAREN

Lesbrieven voor de basisschool Groep 6 t/m 8. Behorend bij de tentoonstelling. Anton Heyboer DE HAARLEMSE JAREN Lesbrieven voor de basisschool Groep 6 t/m 8 Behorend bij de tentoonstelling Anton Heyboer DE HAARLEMSE JAREN 23 november 2012-19 mei 2013 Inhoudsopgave 1. Tijdelijke tentoonstelling Anton Heyboer De Haarlemse

Nadere informatie

Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 7-8

Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 7-8 Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 7-8 1 Inhoud Voorbereidende les Afsluitende les Aanvullend materiaal bij deze lessen staat op de website: Introductiefilmpje PowerPoint presentatie Werkbladen 2 Voorbereidende

Nadere informatie

Lesbrief schuttersstukken voor de groepen 3 en 4

Lesbrief schuttersstukken voor de groepen 3 en 4 Lesbrief schuttersstukken voor de groepen 3 en 4 Educatieve dienst Historisch Museum De Bevelanden, Singelstraat 13, 4461 HZ Goes 1 Inhoudsopgave 1. Achtergrondinformatie voor de leerkracht... 3 2. Kerndoelen

Nadere informatie

Onder onze voeten Schoolbezoek Min40Celsius. Lesbrief

Onder onze voeten Schoolbezoek Min40Celsius. Lesbrief Onder onze voeten Schoolbezoek Min40Celsius Lesbrief Lesbrief Onder onze voeten U gaat met uw klas een bezoek brengen aan Min40Celsius, aan de hand van deze lesbrief kunt het bezoek (kort) voorbereiden.

Nadere informatie

Lesbrief schuttersstukken voor de groepen 1 en 2

Lesbrief schuttersstukken voor de groepen 1 en 2 Lesbrief schuttersstukken voor de groepen 1 en 2 Educatieve dienst Historisch Museum De Bevelanden, Singelstraat 13, 4461 HZ Goes 1 Inhoudsopgave 1. Achtergrondinformatie voor de leerkracht... 3 2. Kerndoelen

Nadere informatie

Gebruiksvriendelijkheid: Gebruiksaanwijzing:

Gebruiksvriendelijkheid: Gebruiksaanwijzing: Gebruiksvriendelijkheid: Elon Education is een tool waarmee online woordjes geleerd kunnen worden voor de vreemde talen. Ook is het mogelijk om met Elon Education de tafels te oefenen, werkwoorden enz.

Nadere informatie

Handleiding Echt gebeurd!

Handleiding Echt gebeurd! Handleiding Echt gebeurd! Inhoud 1. Introductie Pag. 1 2. Echt gebeurd! lessen Pag. 1 3. Kerndoelen Pag. 2 4. Excursies, lezingen en workshops Pag. 3 5. De website Pag. 4 7. Pag. 5 1. Introductie Welkom

Nadere informatie

Fossielen uit de Noordzee

Fossielen uit de Noordzee Fossielen uit de Noordzee Lesbrief websessie Een kijkje achter de schermen van museum Naturalis voor groep 5, 6, 7 en 8 Inhoud lesbrief Fossielen uit de Noordzee 1 Introductieles 2 Beschrijving websessie

Nadere informatie

Voorbereidende les bij de rondleiding Ik ruik, ik voel wat jij niet ziet Geschiedenis Werkblad voor leerlingen bij Gouden Eeuw (groep 7 en 8)

Voorbereidende les bij de rondleiding Ik ruik, ik voel wat jij niet ziet Geschiedenis Werkblad voor leerlingen bij Gouden Eeuw (groep 7 en 8) Voorbereidende les bij de rondleiding Ik ruik, ik voel wat jij niet ziet Geschiedenis Werkblad voor leerlingen bij Gouden Eeuw (groep 7 en 8) Werkblad 1 Oorlog en vrede Nederland was in de 17de eeuw vaak

Nadere informatie

Kunst kijken met Google Art Project

Kunst kijken met Google Art Project Kunst kijken met Google Art Project Ontdek beroemde kunstwerken, wereldwonderen en historische momenten. Open het Google Cultural Institute, ga naar: https://www.google.com/culturalinstitute/home?hl=nl.

Nadere informatie

Handleiding bij de digitale les voor de Nederlandse Kinderjury 2012

Handleiding bij de digitale les voor de Nederlandse Kinderjury 2012 Handleiding bij de digitale les voor de Nederlandse Kinderjury 2012 Ieder jaar stemmen duizenden basisschoolleerlingen op hun favoriete boeken van het afgelopen jaar. Om zo veel mogelijk kinderen enthousiast

Nadere informatie

Archeologie op school. Handleiding voor de leerkracht

Archeologie op school. Handleiding voor de leerkracht Archeologie op school Handleiding voor de leerkracht 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Aan de slag: verkorte handleiding 4 3. Verantwoording 5 Archeologie en erfgoededucatie 5 Kerndoelen 5 Didactisch concept

Nadere informatie

Lesbrief Op zolder bij oma Aletta

Lesbrief Op zolder bij oma Aletta Lesbrief Op zolder bij oma Aletta Inhoud: Inleiding Algemene informatie Opbouw van de les Voorbereiding en lestips Op zolder bij oma Aletta Iedereen heeft wel eens gehoord van Aletta Jacobs, maar weinig

Nadere informatie

Leerdoel De leerlingen leren op een actieve wijze waarom de Gouden Eeuw zo belangrijk is geweest voor Nederland.

Leerdoel De leerlingen leren op een actieve wijze waarom de Gouden Eeuw zo belangrijk is geweest voor Nederland. Voorbereidende les bij de interactieve rondleiding Dagelijks leven in de Gouden Eeuw (groep 4-8) Geschiedenis Waarom is de Gouden Eeuw goud? Deze voorbereidende les hoort bij de interactieve rondleiding

Nadere informatie

VOORBEREIDENDE LES DOCENTENHANDLEIDING INFORMATIE

VOORBEREIDENDE LES DOCENTENHANDLEIDING INFORMATIE VOORBEREIDENDE LES DOCENTENHANDLEIDING INFORMATIE 1 Utrecht, 2015 Beste docent, Wij hopen u en uw groep binnenkort te mogen verwelkomen in het Centraal Museum, waar u met de groep deelneemt aan het programma

Nadere informatie

HIERIN VINDT U DE OPBOUW VAN HET PROGRAMMA EN DE GANG VAN ZAKEN IN DE PRAKTIJK

HIERIN VINDT U DE OPBOUW VAN HET PROGRAMMA EN DE GANG VAN ZAKEN IN DE PRAKTIJK COMPLETE DOCENTENINFORMATIE: HIERIN VINDT U DE OPBOUW VAN HET PROGRAMMA EN DE GANG VAN ZAKEN IN DE PRAKTIJK DE TIJDSWINKEL VOOR GROEP 3-4 HET LEVEN VAN MENSEN IN VERSCHILLENDE TIJDSPERIODEN AAN DE HAND

Nadere informatie

Lesbrief Door het stof kruipen Op onderzoek naar je eigen school

Lesbrief Door het stof kruipen Op onderzoek naar je eigen school Lesbrief Door het stof kruipen Op onderzoek naar je eigen school Inhoud: 1. Inleiding 2. Algemene informatie 3. Opbouw van de les 4. Voorbereiding en lestips 1 Door het stof kruipen De gemeente Hoogezand-Sappemeer

Nadere informatie

Docentenhandleiding. Museumles groep 5&6 Het grootste schilderij van Nederland! Panorama Mesdag. Detail Panorama Mesdag Dorp Scheveningen

Docentenhandleiding. Museumles groep 5&6 Het grootste schilderij van Nederland! Panorama Mesdag. Detail Panorama Mesdag Dorp Scheveningen Docentenhandleiding Museumles groep 5&6 Het grootste schilderij van Nederland! Panorama Mesdag Detail Panorama Mesdag Dorp Scheveningen Pagina 1. Inleiding 3 2. Beschrijving museumles 4 3. Aansluiting

Nadere informatie

IK ZIE, IK ZIE... BENNER

IK ZIE, IK ZIE... BENNER IK ZIE, IK ZIE... BENNER onderwijsprogramma primair onderwijs groep 5 t/m 8 INLEIDING Gerrit Benner vond de gewone wereld lang niet altijd even leuk, dus die schilderde hij ook niet. Maar achter die gewone

Nadere informatie

Thema: de K van. Moeilijkheid : *** Samenleving Tijdsduur : ***

Thema: de K van. Moeilijkheid : *** Samenleving Tijdsduur : *** Thema: de K van. Moeilijkheid : *** Samenleving Tijdsduur : *** Nederland juf Yvonne Het land Doel: Na deze opdracht weet je heel wat over bekende en beroemde kunstschilders van vroeger en nu. Uitleg opdracht:

Nadere informatie

Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 6

Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 6 Docentenhandleiding Rijksmuseum Groep 6 1 Inhoud Voorbereidende les Afsluitende les Aanvullend materiaal bij deze lessen staat op de website: Introductiefilmpje PowerPoint presentatie 2 Voorbereidende

Nadere informatie

Fossielen uit de Noordzee.

Fossielen uit de Noordzee. Lesbrief websessie Fossielen uit de Noordzee. Een kijkje achter de schermen van museum Naturalis voor groep 5, 6, 7 en 8 Inhoud lesbrief 1. Introductieles 2. Beschrijving websessie 3. Afsluiting Tijdbesteding

Nadere informatie

Computervaardigheden training. Hoofdstuk 4 e-learning. CH4-v1.0. daar gaan we werk van maken! 2007 ITpreneurs Nederland BV. All Rights Reserved

Computervaardigheden training. Hoofdstuk 4 e-learning. CH4-v1.0. daar gaan we werk van maken! 2007 ITpreneurs Nederland BV. All Rights Reserved Computervaardigheden training Hoofdstuk 4 e-learning CH4-v1.0 INBURGEREN daar gaan we werk van maken! 2007 ITpreneurs Nederland BV. All Rights Reserved Hoofdstuk 4 E-learning Inhoudsopgave Nederlands aan

Nadere informatie

Informatiepakket Frans Hals 2014

Informatiepakket Frans Hals 2014 Informatiepakket Frans Hals 2014 1 2 Inleiding Waar gaat dit pakket over? Dit informatiepakket gaat over Frans Hals. Hij was de beroemdste Haarlemse schilder uit de Gouden Eeuw. Het Haarlemse Frans Hals

Nadere informatie

FILM VAN DE GESCHIEDENIS.

FILM VAN DE GESCHIEDENIS. UITLEG BIJ DIGITALE LES LERARENHANDLEIDING GROEP 7 & 8 DE GESCHIEDENIS VAN FILM Film bestaat in 2016 alweer 120 jaar! Om dit jubileum te vieren, is er lesmateriaal gemaakt voor groep 7 en 8 van het basisonderwijs.

Nadere informatie

INHOUD DE TIJDSWINKEL. groep 3-4 HOE MENSEN IN VERSCHILLENDE TIJDEN LEVEN

INHOUD DE TIJDSWINKEL. groep 3-4 HOE MENSEN IN VERSCHILLENDE TIJDEN LEVEN ERFGOEDEDUCATIE Het zinvol beleven van het erfgoed is een centraal begrip in de didactiek voor erfgoededucatie. Het werken met het erfgoed wordt gestuurd door het stellen van betekenisvolle vragen. De

Nadere informatie

Frans Hals Experts WELKOM! Nieuw! Kennis op school & quiz in het museum

Frans Hals Experts WELKOM! Nieuw! Kennis op school & quiz in het museum 2014/2015 WELKOM! Voor u ligt de folder met het educatieprogramma van het Frans Hals Museum voor het schooljaar 2014/2015. Er is een gevarieerd aanbod voor alle groepen: van museumwandelingen, kijk & doetochten

Nadere informatie

Opname hulp. Stap voor stap uitleg over het opnemen van een Babbel - voor kinderen. Videoverhalen over kinderboeken, voor en door kinderen, 8+

Opname hulp. Stap voor stap uitleg over het opnemen van een Babbel - voor kinderen. Videoverhalen over kinderboeken, voor en door kinderen, 8+ Opname hulp Stap voor stap uitleg over het opnemen van een Babbel - voor kinderen B B Videoverhalen over kinderboeken, voor en door kinderen, 8+ BoekenBabbels DOEL Door het opnemen en plaatsen van korte

Nadere informatie

Rijk Romeins Leven. Museum Park Matilo Cultuurlijn Tijd Groep 5. Handleiding voorbereidende les

Rijk Romeins Leven. Museum Park Matilo Cultuurlijn Tijd Groep 5. Handleiding voorbereidende les Les Rijk Romeins Leven Museum Park Matilo Cultuurlijn Tijd Groep 5 Handleiding voorbereidende les Rijk Romeins Leven INHOUD Inleiding Kader Begrippen Leerdoelen Aansluiting kerndoelen De lessen INLEIDING

Nadere informatie

Programma * SPECIAL * * ZOMERSPECIAL * Humor in de kunst. Programma Type Groep pag. Het hondje van Frans Hals Museumtour Verhalend 1 2

Programma * SPECIAL * * ZOMERSPECIAL * Humor in de kunst. Programma Type Groep pag. Het hondje van Frans Hals Museumtour Verhalend 1 2 Programma 2016 2017 Programma Type Groep pag. Het hondje van Frans Hals Museumtour Verhalend 1 2 2 Dieren in het museum Museumtour Actief 3 4 2 Cornelia Vooght stapt Museumtour Theatraal 3 4 5 2 uit haar

Nadere informatie

INRICHTEN VAN DAXIS CLOUD

INRICHTEN VAN DAXIS CLOUD INRICHTEN VAN DAXIS CLOUD Dit is een handleiding over het inrichten van de Daxis Cloud, waarin enkele onderdelen voor het personaliseren worden behandeld. Inhoud 1. Inleiding... 2 2. De metro-omgeving...

Nadere informatie

JONG GELEERD MONDRIAAN EN DE STIJL VOOR KLEUTERS. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 1 2

JONG GELEERD MONDRIAAN EN DE STIJL VOOR KLEUTERS. LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 1 2 JONG GELEERD MONDRIAAN EN DE STIJL VOOR KLEUTERS LEES- EN VERTELTEKST s GROEP 1 2 VOOR DE LEERKRACHT MUSEUMLESBESCHRIJVING Dit is een kennismakingsles voor jonge kinderen die misschien wel voor het eerst

Nadere informatie

Museumles Tureluurtje. Docentenhandleiding

Museumles Tureluurtje. Docentenhandleiding Museumles Tureluurtje Docentenhandleiding September 2014 Inhoud De museumles in het kort... 3 Voorbereiding in de klas... 3 In het museum... 3 Afsluiting in de klas... 3 De museumles uitgewerkt... 4 Introductieles

Nadere informatie

Wie ben jij & wie ben ik?

Wie ben jij & wie ben ik? Docentenhandleiding Wie ben jij & wie ben ik? Groep 6 t/m 8 Beste docent, Wat leuk dat u met uw groep binnenkort naar Museum Catharijneconvent komt om deel te nemen aan het programma Wie ben jij & wie

Nadere informatie

STOOM, MACHINES EN ARBEIDERS

STOOM, MACHINES EN ARBEIDERS ERFGOEDEDUCATIE Het zinvol beleven van het erfgoed is een centraal begrip in de didactiek voor erfgoededucatie. Het werken met het erfgoed wordt gestuurd door het stellen van betekenisvolle vragen. De

Nadere informatie

welkom! Tot ziens in het Frans Hals Museum!

welkom! Tot ziens in het Frans Hals Museum! welkom! Het Frans Hals Museum bestaat in 2013 100 jaar en dat vieren we een heel jaar lang! Daarom staat Frans Hals centraal in het programma voor dit schooljaar. In deze brochure zijn dan ook verschillende

Nadere informatie

Museum De Buitenplaats Kijken is een kunst

Museum De Buitenplaats Kijken is een kunst Museum De Buitenplaats Kijken is een kunst Groep 5 Les 1 Ik en mijn selfie Les 1 Ik en mijn selfie Samenvatting van de les De kinderen kijken naar een selectie portretten waaronder selfies. Ze analyseren

Nadere informatie

Wereldgodsdiensten. Project Levensbeschouwing 2 e klas St. Nicolaaslyceum. Naam:

Wereldgodsdiensten. Project Levensbeschouwing 2 e klas St. Nicolaaslyceum. Naam: Wereldgodsdiensten Project Levensbeschouwing 2 e klas St. Nicolaaslyceum Naam: Inhoudsopgave Inleiding Schema Beoordeling Deel 1 Test jezelf! Deel 2 Kies je onderwerp en aan de slag! Deel 3 Het ervaren

Nadere informatie

Breda, bekijk. Leerkrachten Handleiding. stedelijkmuseumbreda.nl

Breda, bekijk. Leerkrachten Handleiding. stedelijkmuseumbreda.nl Breda, bekijk Leerkrachten Handleiding t stedelijkmuseumbreda.nl Inhoud Breda, bekijk t Leerdoelen Voorbereidende les: Digitale scheurkalender Museumbezoek Verwerkingsopdracht in de klas 3 4 5 7 8 Bijlage

Nadere informatie

Wegwijzer bij de cd-rom

Wegwijzer bij de cd-rom Wegwijzer bij de cd-rom 1 Inloggen De cd-rom houdt bij welke oefeningen je al gemaakt hebt en welke niet. Bij het opstarten vraagt de cd-rom of je een nieuwe gebruiker bent of een bestaande gebruiker.

Nadere informatie

Handleiding Digitale Informatievoorzieningen

Handleiding Digitale Informatievoorzieningen Handleiding Digitale Informatievoorzieningen Door Michiel Krijger Dit document helpt je op weg bij het gebruik van de verschillende informatievoorzieningen op de Haagse Hogeschool. Het begint met de PC

Nadere informatie

MUSEUMLES IN HET VAN ABBEMUSEUM Groep 5 en 6

MUSEUMLES IN HET VAN ABBEMUSEUM Groep 5 en 6 MUSEUMLES IN HET VAN ABBEMUSEUM Groep 5 en 6 Inleiding De museumles is onderdeel van een lessenreeks met receptieve, reflectieve en actieve onderdelen: - 2 voorbereidende lessen op school door eigen leerkracht

Nadere informatie

= verlengstuk van de klas. Museumlessen voor kinderen van de lagere school

= verlengstuk van de klas. Museumlessen voor kinderen van de lagere school = verlengstuk van de klas Museumlessen voor kinderen van de lagere school Waarom kiezen voor SteM? Kunst, Geschiedenis, Archeologie,Wetenschap en Techniek op één museumsite Uitgebreid educatief aanbod

Nadere informatie

DOCENTENHANDLEIDING DOCENTENHANDLEIDING. groep 5/6

DOCENTENHANDLEIDING DOCENTENHANDLEIDING. groep 5/6 BIJ DE DIGITALE LES OVER DE REUZENPANDA Sinds 12 april zijn de twee Chinese reuzenpanda s Xing Ya en Wu Wen in Nederland. Ze moesten een paar weken in quarantaine voordat ze voor het publiek te zien zijn

Nadere informatie

LES: Vier op een rij 2

LES: Vier op een rij 2 LES: Vier op een rij 2 DOEL oefenen van keersommen; inzicht ontwikkelen in welke verschillende keersommen dezelfde uitkomst hebben; het patroon herkennen van keersommen in de tabel. BENODIGDHEDEN Per leerling

Nadere informatie

Slimmer met je geld omgaan. Lesbrief voor groep 8 en de brugklas

Slimmer met je geld omgaan. Lesbrief voor groep 8 en de brugklas Slimmer met je geld omgaan Lesbrief voor groep 8 en de brugklas Inhoudsopgave 1. Historisch Museum Haarlem Inleiding 3 1.1 Leerdoelen 4 2. Lesprogramma Slimmer met je geld omgaan 5 Voorbereiding 5 Museumbezoek

Nadere informatie

Gouden Tijden, Zwarte Bladzijden

Gouden Tijden, Zwarte Bladzijden Gouden Tijden, Zwarte Bladzijden Boekenweek Quiz 16 t/m 24 maart 2013 In het kader van de Boekenweek hebben wij deze quiz voor u samengesteld. Leer meer over de Gouden Eeuw van Alkmaar aan de hand van

Nadere informatie

Rubens, Van Dyck & Jordaens Vlaamse schilders uit de Hermitage. Dit werkboekje is van:

Rubens, Van Dyck & Jordaens Vlaamse schilders uit de Hermitage. Dit werkboekje is van: Rubens, Van Dyck & Jordaens Vlaamse schilders uit de Hermitage Dit werkboekje is van: Hallo! Je gaat binnenkort op bezoek in het museum Hermitage Amsterdam. Het woord Hermitage spreek je uit als hermitaasje.

Nadere informatie

Scratch. Gemaakt door: Déjan van Noordt en Leroy van den Driesche Leerlingen HAVO 5 SG Spieringshoek Als onderdeel voor het vak Informatica

Scratch. Gemaakt door: Déjan van Noordt en Leroy van den Driesche Leerlingen HAVO 5 SG Spieringshoek Als onderdeel voor het vak Informatica Scratch sdas Gemaakt door: Déjan van Noordt en Leroy van den Driesche Leerlingen HAVO 5 SG Spieringshoek Als onderdeel voor het vak Informatica Inhoud Wat is scratch?... 2 Deel 1: Account aanmaken... 2

Nadere informatie

Handleiding Digitale Informatievoorzieningen

Handleiding Digitale Informatievoorzieningen Handleiding Digitale Informatievoorzieningen Door Michiel Krijger Dit document helpt je op weg bij het gebruik van de verschillende informatievoorzieningen op de Haagse Hogeschool. Het begint met de PC

Nadere informatie

Bijlage Powerpoint Presentatie Wonen in een schilderij voor de leerkracht

Bijlage Powerpoint Presentatie Wonen in een schilderij voor de leerkracht Bijlage Powerpoint Presentatie Wonen in een schilderij voor de leerkracht Jullie gaan binnenkort naar het Fries Museum voor de tentoonstelling over de kunstenaar Sir Lawrence Alma-Tadema. Ter voorbereiding

Nadere informatie

Docentenhandleiding Educatieprogramma

Docentenhandleiding Educatieprogramma Docentenhandleiding Educatieprogramma Met blingbling het verleden in' horende bij de tentoonstelling Het oudste goud van de wereld. Schatten uit Varna. Primair Onderwijs groep 6 t/m 8 Inhoud Het Dordrechts

Nadere informatie

Nieuw! Digibordpresentatie Leeslink. Inhoud. A Vooraf. Leeslink leren kennen. Dit stappenplan helpt u Leeslink te leren kennen. Pag. A.

Nieuw! Digibordpresentatie Leeslink. Inhoud. A Vooraf. Leeslink leren kennen. Dit stappenplan helpt u Leeslink te leren kennen. Pag. A. Nieuw! Digibordpresentatie Leeslink Leeslink leren kennen Dit stappenplan helpt u Leeslink te leren kennen. Inhoud Pag. A. Vooraf 1 B. Aanmelden 2 C. Demonstratie 3 Bijlage: Navigatieonderdelen 11 A Vooraf

Nadere informatie

Mentor Datum Groep Aantal lln

Mentor Datum Groep Aantal lln Lesvoorbereidingsformulier Fontys Hogeschool Kind en Educatie, Pabo Eindhoven Bron: Didactisch model van Gelder Student(e) Klas Stageschool Plaats Dilia Couwenberg P14EhvADT t Startblok Eindhoven Mentor

Nadere informatie

Drents Archief. Het meisje met de hoepel. Groep 2 Thema-overzicht

Drents Archief. Het meisje met de hoepel. Groep 2 Thema-overzicht Drents Archief Het meisje met de hoepel Groep 2 Thema-overzicht Thema-overzicht Het meisje met de hoepel Groep 2 Drents Archief Kern van het thema Een beeld vertelt een verhaal. Om het verhaal te kunnen

Nadere informatie

Vooraf Voorafgaand hebben de leerlingen van groep 2 de KunstKabinetles 2.8 Zet ze eens anders neer klassikaal gekregen en uitgevoerd.

Vooraf Voorafgaand hebben de leerlingen van groep 2 de KunstKabinetles 2.8 Zet ze eens anders neer klassikaal gekregen en uitgevoerd. De barones Groep 2 Leerkrachtenblad Vooraf Voorafgaand hebben de leerlingen van groep 2 de KunstKabinet 2.8 Zet ze eens anders neer klassikaal gekregen en uitgevoerd. Ze hebben geleerd over de Gouden Eeuw

Nadere informatie

Geschiedenis/erfgoed

Geschiedenis/erfgoed Geschiedenis/erfgoed Kerndoel: Oriëntatie op jezelf en de wereld Tijd Kerndoel 51 De leerlingen leren gebruik te maken van eenvoudige historische bronnen en ze leren aanduidingen van tijd en tijdsindeling

Nadere informatie

Handleiding voor het maken van je eigen webpagina op de schoolsite

Handleiding voor het maken van je eigen webpagina op de schoolsite Waar gaat dit over? Handleiding voor het maken van je eigen webpagina op de schoolsite Hier leer je hoe je een eigen webpagina kunt maken op de site van de school. Op deze webpagina kun je vertellen wie

Nadere informatie

Handleiding Facebook. SIR-55 Handleiding Facebook 1

Handleiding Facebook. SIR-55 Handleiding Facebook 1 Handleiding Facebook Registreren Facebook is een social network waarbij mensen met elkaar in contact komen. Het is gratis en voor iedereen, vanaf 14 jaar en ouder, toegankelijk. In deze handleiding wordt

Nadere informatie

Kopstukken. Vorsten, regenten & burgers. Hollanders in beeld

Kopstukken. Vorsten, regenten & burgers. Hollanders in beeld Kopstukken Vorsten, regenten & burgers Hollanders in beeld VORSTEN, REGENTEN & BURGERS Wie liet er een portret van zich maken? In de Gouden Eeuw ging het goed met Holland. Burgers werden steeds rijker.

Nadere informatie

DOCENTEN HANDLEIDING

DOCENTEN HANDLEIDING BESTEL OOK HET WERKBOEKJE! Ga naar www. oorlogsgeheimendefilm.nl DOCENTEN Een film over vriendschap, vertrouwen & verraad HANDLEIDING Bij de digitale les over de film Oorlogsgeheimen Op 3 juli gaat de

Nadere informatie

primair onderwijs groep 4 en 8 samen Mijn verhaal van Brabant docentenhandleiding

primair onderwijs groep 4 en 8 samen Mijn verhaal van Brabant docentenhandleiding primair onderwijs groep 4 en 8 samen Mijn verhaal van Brabant docentenhandleiding Inhoud Een doorlopende leerlijn erfgoededucatie 3 Leerdoelen 6 Voorbereiding op het museumbezoek 7 De museumles Mijn verhaal

Nadere informatie

HANDLEIDING BLOK 1, WEEK 1, LES 1 GROEP 4

HANDLEIDING BLOK 1, WEEK 1, LES 1 GROEP 4 HANDLEIDING BLOK, WEEK, LES GROEP achtergrondinformatie Leesstrategie Waarom lees ik de tekst? (Leesdoel bepalen) Lesdoelen De kinderen kunnen: vertellen wat een tekst is; opnoemen welke teksten ze voor

Nadere informatie

Het huiswerk heeft de volgende functies: - Het kan er toe bijdragen dat kinderen niet achterop raken met het onderwijsprogramma

Het huiswerk heeft de volgende functies: - Het kan er toe bijdragen dat kinderen niet achterop raken met het onderwijsprogramma Huiswerk op De Springplank Informatiebrochure voor ouders / verzorgers Deze brochure is opgezet om u als ouders/verzorgers te informeren over de rol van huiswerk op De Springplank. We hopen dat deze informatie

Nadere informatie

Gauguin, Bonnard, Denis. Dit werkboekje is van:

Gauguin, Bonnard, Denis. Dit werkboekje is van: Gauguin, Bonnard, Denis Dit werkboekje is van: Hallo! Je gaat binnenkort op bezoek in het museum Hermitage Amsterdam. Het woord Hermitage spreek je uit als hermitaasje. Een museum is een gebouw waarin

Nadere informatie

Handleiding Facebook Hulst Online

Handleiding Facebook Hulst Online Handleiding Facebook Hulst Online Door Elodie Kint en Willem Menting 1 Stijl Het doel van de Facebookpagina Hulst Online is om nieuwe bezoekers naar Hulst te trekken. Op de pagina willen we laten zien

Nadere informatie

Lesbrief online gastles. Een bek vol tanden. Een kijkje achter de schermen van museum Naturalis voor groep 5, 6, 7 en 8

Lesbrief online gastles. Een bek vol tanden. Een kijkje achter de schermen van museum Naturalis voor groep 5, 6, 7 en 8 Lesbrief online gastles Een bek vol tanden Een kijkje achter de schermen van museum Naturalis voor groep 5, 6, 7 en 8 Inhoud lesbrief 1. Introductieles 2. Beschrijving uitzending Online gastles 3. Afsluiting

Nadere informatie

Mentor Datum Groep Aantal lln

Mentor Datum Groep Aantal lln Lesvoorbereidingsformulier Fontys Hogeschool Kind en Educatie, Pabo Eindhoven Bron: Didactisch model van Gelder Student(e) Klas Stageschool Plaats Dilia Couwenberg P14EhvADT t Startblok Eindhoven Mentor

Nadere informatie

Tekst lezen en vragen stellen

Tekst lezen en vragen stellen Tekst lezen en vragen stellen 1. Je gaat tijdens het lezen vragen stellen. Lees de uitleg. Een tekst lezen gaat niet vanzelf. Je bent dan druk bezig. Tijdens het lezen komen er vragen in je hoofd op. Sommige

Nadere informatie

Docentenhandleiding Buitenspel

Docentenhandleiding Buitenspel Docentenhandleiding Buitenspel Museumles bij de tentoonstelling De heksen van Bruegel (19 september 2015 t/m 31 januari 2016) Museum Catharijneconvent Utrecht Museum Catharijneconvent, 2015 Inleiding U

Nadere informatie

rijks museum Voorbereidende les bij de rondleiding Proef de Gouden Eeuw Geschiedenis Werkblad voor leerlingen (groep 7 en 8) 1/14

rijks museum Voorbereidende les bij de rondleiding Proef de Gouden Eeuw Geschiedenis Werkblad voor leerlingen (groep 7 en 8) 1/14 1/14 Werkblad 1 Oorlog en vrede Schuttersmaaltijd ter viering van de Vrede van Munster, Bartholomeus van der Helst, 1648 Nederland was in de 17de eeuw vaak in oorlog met verschillende landen. De langste

Nadere informatie

Welkom in de wereld van Leeskilometers! Wat is het en hoe werkt het?

Welkom in de wereld van Leeskilometers! Wat is het en hoe werkt het? Welkom in de wereld van Leeskilometers! Wat is het en hoe werkt het? 1 Leeskilometers is digitaal leesmateriaal waarmee dove en slechthorende leerlingen volledig zelfstandig kunnen werken. Voor iedere

Nadere informatie

Welkom bij de Gastouderacademie! (handleiding voor gastouders)

Welkom bij de Gastouderacademie! (handleiding voor gastouders) Welkom bij de Gastouderacademie! (handleiding voor gastouders) De persoonlijke inloggegevens die u via het gastouderbureau heeft ontvangen geven toegang tot alle leermodules van de Gastouderacademie. Het

Nadere informatie

Eigen routes maken. voor Fiets, Voetganger en Auto

Eigen routes maken. voor Fiets, Voetganger en Auto Eigen routes maken voor Fiets, Voetganger en Auto Een toegevoegde functie (versie 2.3.3) waarmee je Markeer-vlaggetjes kunt zetten op de kaart en naderhand de volgorde kunt veranderen of vlaggen verwijderen.

Nadere informatie

the Reading Network Technische handleiding versie 1.0 november 2016

the Reading Network Technische handleiding  versie 1.0 november 2016 the Reading Network? Technische handleiding www.thereadingnetwork.nl versie 1.0 november 2016 1. Aanmelden & account aanmaken 1.1. Aanmelden Om de website te gebruiken moet je jezelf aanmelden (inloggen)

Nadere informatie

Bloei van de Republiek hv123. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie.

Bloei van de Republiek hv123. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. Auteur VO-content Laatst gewijzigd 15 December 2016 Licentie CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie Webadres http://maken.wikiwijs.nl/61308 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs Maken

Nadere informatie

Hollandse Meesters. Dit werkboekje is van:

Hollandse Meesters. Dit werkboekje is van: Hollandse Meesters Dit werkboekje is van: Hallo! Je gaat binnenkort op bezoek in het museum Hermitage Amsterdam. Het woord Hermitage spreek je uit als hermitaasje. Een museum is een gebouw waarin je allerlei

Nadere informatie

Omgevingsonderwijs in Ermelo

Omgevingsonderwijs in Ermelo Omgevingsonderwijs in Ermelo Docentenhandleiding Vakgroep Geschiedenis Juli 2012 Inleiding Voor u ligt een lessenserie en docentenhandleiding die gaan over omgevingsonderwijs in Ermelo. Deze serie is gemaakt

Nadere informatie

Een doos vol spullen. Colofon. In het kort

Een doos vol spullen. Colofon. In het kort N E L L U P S L O V S O O EEN D Project voor groep 3 en 4 In het kort Er is op school een telefoontje gekomen van Historisch Museum Haarlemmermeer, met de vraag of de leerlingen ergens mee willen helpen.

Nadere informatie

Sprekende Portretten

Sprekende Portretten Docentenhandleiding Sprekende Portretten Sprekende Portretten Jacob Cuyp, Michiel Pompe van Slingelandt, 1649 Primair Onderwijs Groep 4 t/m 8 Inhoud Het Dordrechts Museum...p. 3 Algemene doelstelling programma..

Nadere informatie

Handleiding voor de digitale les Internet in 2025 Kinderen tekenen de toekomst

Handleiding voor de digitale les Internet in 2025 Kinderen tekenen de toekomst Handleiding voor de digitale les Internet in 2025 Kinderen tekenen de toekomst Een digitale les voor groep 6, 7 en 8 van het primair onderwijs waarbij leerlingen nadenken over innovatieve toepassingen

Nadere informatie

* baopass: inlog- en leerlingvolgsysteem van ThiemeMeulenhoff. Alles telt. handleiding. baopass* voor leerkrachten

* baopass: inlog- en leerlingvolgsysteem van ThiemeMeulenhoff. Alles telt. handleiding. baopass* voor leerkrachten Alles telt handleiding * baopass: inlog- en leerlingvolgsysteem van ThiemeMeulenhoff. baopass* voor leerkrachten 1 Alles telt handleiding Inhoud Inleiding 3 Opstarten 3 Groepen 4 Leerling aanpassen 5 Leerling

Nadere informatie

Malmberg Leer Omgeving Snel aan de Slag Leerling

Malmberg Leer Omgeving Snel aan de Slag Leerling Malmberg Leer Omgeving Snel aan de Slag Leerling Vragen? Team Klantondersteuning MBO Om je beter van dienst te kunnen zijn, is speciaal voor MBO een Team KlantOndersteuning samengesteld. Dit team van experts

Nadere informatie

Doel van de les: Aan het eind van de les kunnen de kinderen Wordpress gebruiken om informatie weer te geven.

Doel van de les: Aan het eind van de les kunnen de kinderen Wordpress gebruiken om informatie weer te geven. Een les Wordpress Studenten: Mentor: Stageschool: Groep: Datum: Doel van de les: Aan het eind van de les kunnen de kinderen Wordpress gebruiken om informatie weer te geven. Beginsituatie: In deze les word

Nadere informatie

Bloggen met blogdirect

Bloggen met blogdirect Bloggen met blogdirect H1 Aanmelden en inloggen H1.1 Aanmelden Ga naar www.blogdirect.nl Klik op registeren. Onderstaand scherm verschijnt: Vul de gegevens in en klik op verzenden. Verzin een gebruikersnaam:

Nadere informatie

Handleiding CrisisConnect app beheersysteem

Handleiding CrisisConnect app beheersysteem Handleiding CrisisConnect app beheersysteem Inhoudsopgave 'Welkom bij de handleiding van de CrisisConnect app' 1. Start 1.1. Vereisten gebruik 1.2. Inloggen 1.3. Wachtwoord wijzigen 2. Vullen 2.1 Dossiers

Nadere informatie

Prins Willem danst. Docentenhandleiding. Welkom bij Paleis Het Loo! Voorbereidende les (45 minuten) DIEREN IN & OM HET PALEIS

Prins Willem danst. Docentenhandleiding. Welkom bij Paleis Het Loo! Voorbereidende les (45 minuten) DIEREN IN & OM HET PALEIS Prins Willem danst Welkom bij Paleis Het Loo! U gaat met uw klas het lesprogramma Dieren in & om het paleis volgen. Hierbij hoort een voorbereidende les op school (45 minuten),een bezoek aan de stallen,

Nadere informatie

ZIEN!-leerlingvragenlijst Instructies voor leerkracht en leerling

ZIEN!-leerlingvragenlijst Instructies voor leerkracht en leerling ZIEN!-leerlingvragenlijst Instructies voor leerkracht en leerling (pag. 15-19 van de handleiding) Expertsysteem ZIEN! voor het primair onderwijs Versie 3.0 - September 2011 ZIEN! is een product van, in

Nadere informatie

AUDIO TOURS WELKOM! IEUW! JANUARI 2016 Kijk voor meer informatie over dit project van ErfgoedEducatie Haarlem op

AUDIO TOURS WELKOM! IEUW! JANUARI 2016 Kijk voor meer informatie over dit project van ErfgoedEducatie Haarlem op WELKOM! In deze pdf treft u behalve bekende programma s, vier nieuwe aan. Dit hele schooljaar staat het poppenhuis in de spotlights! Speciaal voor kinderen is er een museumzaal ingericht met wel 71 poppenhuiskamertjes,

Nadere informatie

Bekijk het introductiefilmpje op de homepagina en lees het onderstaande verhaal hierbij.

Bekijk het introductiefilmpje op de homepagina en lees het onderstaande verhaal hierbij. Docentenhandleiding Vuurvogel Het Balletorkest Beste docent, Wat fijn dat u naar De Vuurvogel van Het Balletorkest komt kijken. In dit document vindt u de handleiding voor alle lessen rondom dit concert.

Nadere informatie

Leydse Weelde. Marie de Brimeu - B

Leydse Weelde. Marie de Brimeu - B Leydse Weelde Marie de Brimeu - B Welkom in Museum Boerhaave. Je gaat de tentoonstelling Leydse Weelde Groene ontdekkingen in de Gouden Eeuw bekijken. Met groene ontdekkingen worden natuurlijk planten

Nadere informatie

Stappenplan Movie Maker

Stappenplan Movie Maker Start Movie Maker op Stappenplan Movie Maker Foto s, filmpjes of muziek importeren Voor je aan de slag kan moet je eerst je filmpje of je foto s importeren naar Movie Maker. Daarvoor klik je op een van

Nadere informatie

Eenzaam. De les. Inhoud. Doel. Materiaal. Belangrijk. les

Eenzaam. De les. Inhoud. Doel. Materiaal. Belangrijk. les 8 Inhoud 1 Eenzaam De Soms ben je alleen en vind je dat fijn. Als alleen zijn niet prettig aanvoelt, als je niet in je eentje wilt zijn, dan voel je je eenzaam. In deze leren de leerlingen het verschil

Nadere informatie

China. Stadsgeluiden in China. 3 lessen rond geluiden in een Chinese stad. Vakgebied: Muziek. Lesduur: 60 minuten per les

China. Stadsgeluiden in China. 3 lessen rond geluiden in een Chinese stad. Vakgebied: Muziek. Lesduur: 60 minuten per les China Stadsgeluiden in China 3 lessen rond geluiden in een Chinese stad Vakgebied: Muziek Lesduur: 60 minuten per les China Pagina 1 - Stadsgeluiden in China - Colofon Stadsgeluiden in China Les voor groep

Nadere informatie

Werken met DISK. Handleiding voor docenten

Werken met DISK. Handleiding voor docenten Werken met DISK Handleiding voor docenten Inhoud 1. DISK opstarten 2. Niveau instellen 3. Thema s arrangeren 4. Toetsen klaarzetten 5. Resultaten bekijken 6. Eigen materiaal toevoegen 7. Leerlingenview

Nadere informatie

Bodyclap. Make the Music with your body

Bodyclap. Make the Music with your body Bodyclap Make the Music with your body 1 Colofon Inhoud en samenstelling Patrick Couwenberg van 4XM www.workshopstartpagina.nl info@workshopstartpagina.nl 2 Bodyclap Inleiding In deze leuke en stoere workshop

Nadere informatie

Gebruikershandleiding voor de persoonlijke verpakking.

Gebruikershandleiding voor de persoonlijke verpakking. Gebruikershandleiding voor de persoonlijke verpakking. In de volgende schermen staan stap voor stap de mogelijkheden uitgelegd van het maken van een persoonlijke verpakking. Uiteraard streven wij erna

Nadere informatie

P O W E R P O I N T - onderdeel van Microsoft Office 2000 pakket (nl) De Windows versies van Powerpoint kunnen onderling afwijken

P O W E R P O I N T - onderdeel van Microsoft Office 2000 pakket (nl) De Windows versies van Powerpoint kunnen onderling afwijken P O W E R P O I N T - onderdeel van Microsoft Office 000 pakket (nl) De Windows versies van Powerpoint kunnen onderling afwijken DEEL I De zes basisstappen Met het programma Powerpoint kun je zelf een

Nadere informatie

DOCENTENHANDLEIDING DOCENTENHANDLEIDING. groep 7/8

DOCENTENHANDLEIDING DOCENTENHANDLEIDING. groep 7/8 BIJ DE DIGITALE LES OVER DE REUZENPANDA Sinds 12 april zijn de twee Chinese reuzenpanda s Xing Ya en Wu Wen in Nederland. Ze moesten een paar weken in quarantaine voordat ze voor het publiek te zien zijn

Nadere informatie