ROEMENIË BULLETIN. Jaargang 8, nr. 5 (47) Oktober 2002

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "ROEMENIË BULLETIN. Jaargang 8, nr. 5 (47) Oktober 2002"

Transcriptie

1 Jaargang 8, nr. 5 (47) Oktober 2002 ROEMENIË BULLETIN Een uitgave van de Stichting Roemenië Comité In dit nummer: Roemenië van dag tot dag Reizen door het Schengengebied Correspondent in Boekarest Van slove naar litere Mededelingen en diversen

2 COLOFON Redactie: Jan Willem Bos en Cornelia Golna Brederode JR Leiderdorp tel.: fax: Druk: Ouwehand bv, Leiderdorp André Kom Groene Zoom TD Strijen tel./fax: Het Roemenië Bulletin is een uitgave van de Stichting Roemenië Comité, Amsterdam Postbus BB Amsterdam Het bestuur van het Roemenië Comité bestaat uit: Coen Stork - voorzitter Radu Manoliu - vice-voorzitter Dorin Perie - penningmeester U kunt zich abonneren op het Roemenië Bulletin door het abonnementsgeld over te maken op giro t.n.v. Roemenië Comité te Amsterdam. Abonnement: particulieren in Nederland en België 25,-; instellingen in Nederland en België en particulieren in andere landen 37,50; donateurs 50,- (meer mag natuurlijk ook). Wij verzoeken u op uw overschrijvingsformulier te vermelden vanaf welk nummer u het Roemenië Bulletin wenst te ontvangen. Proefnummers zijn te bestellen door 5,- over te maken. Oudere jaargangen zijn te koop in overleg met de redactie. Abonnement België: In België kunt u zich abonneren door het abonnementsgeld over te maken op rekening nr t.n.v. Roemenië Bulletin. Contactpersoon in België: Martine Coene: tel./fax: Het Roemenië Bulletin verschijnt zesmaal per jaar. ISSN: Het overnemen van artikelen uit het Roemenië Bulletin is, met bronvermelding, toegestaan. Redactioneel Toen er begin dit jaar na veel pijn en moeite een einde kwam aan de Schengenvisumplicht voor Roemeense burgers, dacht ik nooit meer een woord aan deze vervelende materie te hoeven wijden. Maar de Haagse politiek bracht het onderwerp opnieuw ter sprake. VVD-kopstukken Zalm en Blok poneerden deze maand dat massa s uit Bulgarije en Roemenië voor zó veel overlast zorgen, terwijl uitzetten zoals dat nu gebeurt dweilen met de kraan open is, dat het herinstellen van de visumplicht voor dit soort landen noodzakelijk is. Kortom: een rampsituatie waaraan een einde moet komen - en wel door het herinvoeren van de visumplicht. De redactieleden van het RB, in het dagelijks leven werkzaam als tolk, zullen de laatsten zijn om te ontkennen dat uit beide landen ook politieklanten naar Nederland komen. Maar de proporties zijn bij de VVD ers ver te zoeken. Vanwege zo n 300 uitgezette Roemenen (in heel 2002, inclusief de recente acties in Amsterdam) zou heel Roemenië weer onder de visumplicht moeten. Een merkwaardig voorstel, maar niettemin in alle ernst geformuleerd. Tijdens een radiodebat met Blok wees Jan Willem Bos op de schade die een nieuw visumregime zou toebrengen aan de relaties van Roemenië met de EU en met Nederland in het bijzonder. In dit RB zet hij de argumenten nog eens op een rij. Ook uit officiële cijfers blijkt dat, nu Roemenië op de drempel staat van de NAVO en ondanks allerlei ongerechtigheden hard zijn best doet om nauwer bij de EU te komen, een dergelijke maatregel contraproductief zou kunnen uitpakken ook met betrekking tot de illegale migratie, die nota bene was gedaald nadat de visumplicht werd afgeschaft! Een definitieve oplossing voor dit probleem zou naar mijn idee dan ook niet moeten worden gezocht in goedkope visumerij, maar in een nauwe samenwerking, op basis van wederzijds vertrouwen, tussen de Roemeense autoriteiten en de Nederlandse. Frankrijk, dat momenteel meer dan Nederland te maken heeft met illegale Roemenen, zou daarbij als voorbeeld kunnen dienen. Dat land verklaarde dat herinvoering van de visumplicht geheel niet aan de orde is, maar sloot tegelijk wel een aantal overeenkomsten af over strenge (straf- en reïntegratie-) maatregelen tegen Roemeense burgers die zich daar misdragen. In de praktijk ligt de herinvoering van de visumplicht gelukkig moeilijker dan de heren van de VVD suggereren. Nederland afzonderlijk zou een kortstondige noodmaatregel kunnen nemen, maar het instellen van een nieuwe Schengenvisumplicht kan alleen door deze landen samen. Wat voor zin hadden de verklaringen van Zalm en Co. dan op korte termijn? Ik ben geneigd te geloven dat het vooral ging om ordinair populisme. Dat is iets waar een serieuze partij als de VVD zich voor zou moeten hoeden: ongefundeerde voorstellen kunnen niet alleen Roemenië en diens EU-integratie onterecht schaden, maar ook de eigen partij weleens minder geloofwaardig maken. En dat is iets waar we in zekerheid-behoevend Nederland toch niet op zitten te wachten? André Kom

3 Is alles een kwestie van perceptie? Hangijzers Ik kon mij echter niet bedwingen om met een enigszins ziekelijke nieuwsgierigheid een artikel over de laatste politieke perikelen in Nederland te lezen.* Het ging dus voor de verandering over wat de Roemeense kranten vonden van de heetste hangijzers in de Nederlandse politiek. Ik las het artikel als een docent die enige twijfels heeft over de kennis van de student die een tentamen moet afleggen. In grote lijnen geeft het artikel redelijk de politieke strubbelingen weer die zijn veroorzaakt door de komst van een nieuwe partij op het Nederlandse politieke toneel en die de val van het kabinet tot gevolg hebben gehad. Het feit dat in het artikel de moord op Fortuyn een week na de verkiezingen werd gedateerd, zou eventueel als een slordigheid beschouwd kunnen worden, al miste de Roemeense krantenlezer hierdoor wel het causaliteitsverband tussen de moord en de extra winst die LPF bij de verkiezingen boekte. Ernstiger lijkt mij de suggestie dat een eventuele weigering van Nederland om akkoord te gaan met een uitbreiding van de EU met tien staten tegelijk in 2004 tot inzet van de verkiezingen zou kunnen worden gemaakt. Volgens de bewuste krant zullen de verkiezingen vermoedelijk in december worden gehouden, vóór de Europese top in Kopenhagen, waar volgens de algemene verwachtingen tot de uitbreiding van de EU besloten zal worden. Kritische kanttekeningen Hoewel de VVD de laatste weken enige inspanningen heeft verricht om zich kritisch te tonen tegenover de uitbreiding omdat een aantal landen, zoals Polen, Slowakije en Letland, nog niet aan de eisen zouden voldoen, heb ik en hopelijk sta ik 3 politiek commentaar door Dorin Perie Beroepshalve ben ik in ruime mate aangewezen op de Roemeense pers, die de laatste jaren een redelijk niveau van betrouwbaarheid heeft bereikt, ondanks de nog aanwezige impulsieve trekken die de degelijkheid soms ondermijnen. Hoewel de televisie naar mijn mening de sterkste opiniemaker in het binnenland is gebleven en daarvoor bestaan genoeg aanwijzingen zegt mijn intuïtie me dat de geschreven Roemeense pers een belangrijke bijdrage levert aan de opinievorming over Roemenië in het buitenland. Heel sterke aanwijzingen in die richting heb ik niet, afgezien van mijn kennis over de werkwijze van de zichzelf respecterende buitenlandjournalist, die in zijn opinievorming ook de toonaangevende autochtone bladen meeneemt. Op zich maak ik mij daarover geen zorgen vanwege, nogmaals, de stijgende graad van professionaliteit die de Roemeense pers aan de dag legt. Incertitudini în Þara Lalelelor (Onzekerheden in het Land van de Tulpen) door Mihai Ionescu, in: România liberã, 18 oktober 2002 daarin niet alleen niet het gevoel dat het bij de Nederlandse kamerverkiezingen (die overigens in januari zullen worden gehouden) om de uitbreiding van de EU zal gaan. Vooruitlopend op de val van het kabinet en het uiteenvallen van de LPF is de VVD bezig een deel van het electoraat aan zich te trekken door harde standpunten in te nemen zie ook het pleidooi voor de herinvoering van de visumplicht voor Roemeense en Bulgaarse staatsburgers. Inmiddels heeft het demissionaire kabinet zich ook vóór de uitbreiding uitgesproken, weliswaar met enige kritische kanttekeningen. Al met al is de bezorgdheid die in Boekarest bestaat over de positie van Nederland met betrekking tot de uitbreiding begrijpelijk, want Roemenië koestert nog de vurige hoop in 2007 samen met Bulgarije tot de EU toegelaten te worden. Deze bezorgdheid bleek echter slechts ten dele gegrond. Doordat de accenten in het genoemde artikel enigszins verkeerd werden gelegd, kwam de beschrijving van de politieke toestand in Nederland bij mij herkenbaar over maar toch niet geheel juist. Dit alles heeft niet zo zeer te maken met de onbekwaamheid van de desbetreffende journalist, maar eerder met een bepaalde preoccupatie die bepaalt met welke spreekwoordelijke bril de werkelijkheid wordt gezien en uitgelegd. Roemeense bril Ik moet zeggen dat het zien van de Nederlandse politieke werkelijkheid door een Roemeense bril een leerzame ervaring was. Meestal gaat het in de andere richting, namelijk de beschrijving van de Roemeense werkelijkheid door een buitenlandse bril. Te vaak heb ik daar moeite mee, want het komt herkenbaar over maar is toch niet geheel juist. Hierdoor komt weer het vraagstuk van de perceptie en de beeldvorming aan de orde. Zonder al te veel over deze netelige kwestie uit te weiden, meen

4 ik dat de perceptie, wil ze enig hout snijden, toch voeding in de werkelijkheid moet hebben. Dat geldt ook voor de perceptie van de Roemeense politiek, waar PSD nu al bijna twee jaar stevig in het zadel zit zonder enige concurrentie van andere partijen te hoeven vrezen. Wat door de ene commentator als een toonbeeld van stabiliteit kan worden beschouwd, kan door een ander een duidelijk bewijs van heerschappij door één enkele partij genoemd worden. Wat de één een stabiel en efficiënt bestuur lijkt, is voor een ander een gepolitiseerd bestuur dat eerder de volgens de hiërarchische lijnen van de partij functioneert, met als primair oogmerk het partijbelang op korte afstand gevolgd door het eigenbelang van de bestuurder zelf. Symptomatisch voor deze toestand kan ook het feit genoemd worden dat de Roemeense pers weinig andere politieke onderwerpen aansnijdt dan het probleem van de corruptie binnen de gelederen van de regeringspartij. Het financieële reilen en zeilen van Nicolae Vãcãroiu, voorzitter van de Senaat en vice-voorzitter van PSD, wordt al enige tijd met de regelmaat van de klok breed uitgemeten in de pers en de aantijgingen van dubieuze transacties aan zijn adres liegen er niet om. Vooralsnog geniet hij nog de stevige steun van zijn partij, niet het minst omdat de bewijsvoering tegen hem tamelijk suggestief lijkt. Corruptie Dit brengt ons op de problematiek van de Roemeense justitie, die in het recente landenrapport over Roemenië van de Europese Commissie nog als een probleempunt wordt vermeld. Daarin wordt voornamelijk kritiek geuit op het feit dat de procureurgeneraal zich het recht voorbehoudt in bijzondere gevallen beroep aan te tekenen en uiteraard op het onvermogen van Roemenië om vooralsnog de corruptie efficiënt te bestrijden. Enkele maanden geleden werd het zogenaamde Nationaal Anticorruptieparket opgericht, maar dit justitieel orgaan lijkt nog niet goed te functioneren. Het feit dat het hoofd van het Nationale Anticorruptieparket in Timiºoara vanwege een mislukte opsporingactie zijn ontslag indiende, luttele dagen nadat hij in die functie was benoemd, is wellicht niet meer dan een pikant detail. Het draagt echter wel bij aan het algehele gevoel van machteloosheid dat met betrekking tot de corruptie in Roemenië heerst. De rapporteurs van de Europese Commissie melden dat de corruptie zo wijd vertakt is, dat bijna iedere economische transactie ermee gepaard gaat en dat alle openbare instellingen en politieke structuren erdoor worden aangetast. De Roemenië Bulletin, oktober corruptiegevallen waarover de pers bijna dagelijks bericht, hebben vrijwel altijd te maken met misbruik van politieke invloed binnen het bestuurlijke kader. Het lijkt mij derhalve dat de regeringspartij er goed aan zou doen om zowel op centraal als op plaatselijk niveau het bestuur te depolitiseren. Ik ben me ervan bewust dat het volstrekt onmogelijk lijkt, bijna utopisch, aangezien een dergelijke operatie de invloed van PSD zou inperken, maar ik ben ervan overtuigd dat het op langere termijn juist in het voordeel van de partij zal werken. De geloofwaardigheid van het politieke bedrijf zou er immers door versterkt worden. De mogelijkheid tot een grondige herziening van het plaatselijk bestuur doet zich binnenkort voor wanneer Roemenië over zal gaan van de huidige districtenstelsel naar een regiostelsel. Omdat er aanzienlijk minder regio s zullen zijn dan het huidige aantal districten, zal naar verwachting een deel van de politieke vertegenwoordiging. en daarmee een deel van de politieke druk op het bestuur, verdwijnen. Voor een efficiënte bestrijding van de corruptie is een gezonde afstand tussen politiek en bestuur onontbeerlijk. En wat zou PSD te vrezen hebben zolang zij weinig concurrentie te duchten heeft? Of toch? Dalende populariteit Enkele dagen geleden liet Cozmin Guºã, algemeen secretaris van PSD, zich uit over de mogelijkheid van vervroegde verkiezingen. Deze tactische zet geeft aan dat er binnen de partijgelederen toch enige zorg leeft over de daling van de populariteit. Door de verkiezingen te vervroegen, hoopt PSD het niet zo ver te laten komen dat zij door andere partijen wordt voorbijgestreefd. Als Roemenië tijdens de NAVO-bijeenkomst van november aanstaande in Praag opgenomen zal worden in dit bondgenootschap, zal dat door PSD gebruikt worden in de verkiezingsstrijd als een verdienste van haar beleid. Wat dat betreft ligt de keuze voor 2003, als mogelijk verkiezingsjaar, voor de hand. En als wij ons nog iets verder begeven op het terrein van de speculatie, zouden we kunnen zeggen dat PSD, na nog vier jaar van regeren, ook de verdienste voor de toetreding van Roemenië tot de EU op haar conto zou kunnen schrijven, want dat dient volgens de planning in 2007 te gebeuren. Dit laatste durf ik echter niet meer dan als wishful thinking te bestempelen, want naar mijn idee zijn er steeds meer redenen om ervan uit te gaan dat 2007 geen realistisch toetredingsjaar is. Dit zal, vrees ik, nog lange tijd het voornaamste onderwerp van mijn commentaar vormen.

5 De zorgen van PSD over haar tanende populariteit worden ook uit een andere hoek gerechtvaardigd, hoewel niemand binnen deze partij dat openlijk zou toegeven. Uit een recente door het Centrum voor Stedelijke en Regionale Sociologie gehouden opiniepeiling blijkt dat als er nu verkiezingen gehouden zouden worden, PSD 46% van de stemmen zou krijgen, gevolgd door PRM (16%), PNL (14%), PD (10%), UDMR (7%), PNCÞD (3%), PUR (3%) en de rest (1%). Wat de politieke persoonlijkheden betreft, geniet Adrian Nãstase (PSD) bij 46% van de ondervraagden veel tot zeer veel vertrouwen. Ion Iliescu staat met 42% op gelijke hoogte als Theodor Stolojan (PNL), gevolgd door Traian Bãsescu (PD) met 40%. Corneliu Vadim Tudor (PRM) komt niet verder dan 18%. Een alliantie tussen PNL en PD die Stolojan als presidentskandidaat zou benoemen, zou de stem van 35% van de ondervraagden krijgen. Het stemmenpercentage dat nu naar de oppositiepartijen PNL en PD zou gaan, is wellicht niet spectaculair hoog en heeft zich ook niet veel gewijzigd in de afgelopen maanden, maar een bondgenootschap tussen PNL en PD lijkt nu tot de reële mogelijkheden te behoren. Eén ding is duidelijk. Van versplintering begint zo langzamerhand geen sprake meer te zijn. Integendeel, het lijkt er steeds meer op dat er een duidelijke en sterke tegenpool van de regeringspartij tot stand komt, wat op zich binnen het Roemeense politieke klimaat als een duidelijke stap vooruit beschouwd kan worden. Vooralsnog rust de volledige politieke verantwoordelijkheid voor de toestand in Roemenië echter bij PSD, zowel voor de verbeteringen die in de afgelopen twee jaar hebben plaatsgevonden (zie hierover ook de toestand van de Roemeense economie), maar ook voor de ernstige tekortkomingen, die ons met lede ogen doen kijken naar andere ex-communistische landen. Die worden straks lid van de EU terwijl wij ons nog altijd moeten inspannen om het zoveelste kritische rapport van de Europese Commissie te analyseren. Cristian Neagoe solotentoonstelling Van 11 oktober t/m 2 november 2002 SBK Kunstuitleen Westerpark, Amsterdam De eerste jaren van zijn verblijf in Nederland woonde de in Roemenië geboren Cristian Neagoe (1956, Boekarest) in asielzoekerscentra. Deze ervaringen hebben een krachtig stempel op zijn werk gedrukt. Hij komt nu weer regelmatig in Roemenië, waar hij workshops geeft aan de Academie in Boekarest. Door het leven in twee werelden van extremen heeft hij het gevoel dat hij constant in een trein reist, de Balkan Express, waar een serie kunstwerken met dezelfde naam uit is ontstaan. In een andere serie werken, de Doorgang, verwerkt hij een ander aspect van dit leven in de Oost- en de West- Europese wereld. Roemenië heeft voor hem enerzijds te maken met een archaïsche wereld, waar geleefd wordt met oude mythen en verhalen, en anderzijds ervaart hij een brutale wereld, waarin alle sporen van traditie zijn uitgewist en waar de grond is bedekt met een laag asfalt. In Nederland fascineert hem de bonte mengelmoes van mensen en de openheid van de samenleving. Hij heeft er zijn tweede huis gevonden. De SBK Kunstuitleen Westerpark vindt u aan de Van Limburg Stirumstraat 15, 1051 AZ Amsterdam. Geopend: donderdag t/m zaterdag,13.00 tot uur. Voor meer informatie over deze tentoonstelling kunt u contact opnemen met Kunstuitleen Westerpark. Tel: / Fax: Zie ook 5

6 Roemenië van dag tot dag Kroniek van de belangrijkste gebeurtenissen AUGUSTUS-OKTOBER 2002 door André Kom en Jan Willem Bos Algemeen Premier Adrian Nãstase is de leider van een regering die uitsluitend bestaat uit leden van PSD (Sociaal-Democratische Partij; voorzitter Adrian Nãstase), zoals PDSR sinds de fusie met PSDR van 16 juni 2001 heet. Deze regering wordt gesteund door UDMR (Democratische Unie van de Hongaren in Roemenië; voorzitter Márko Béla). De oppositie bestaat uit PNL (Nationale Liberale Partij; voorzitter Valeriu Stoica), PD (Democratische Partij; voorzitter Traian Bãsescu) en PRM (de extreem-rechtse Partij van Groot-Roemenië; voorzitter Corneliu Vadim Tudor). Augustus 16 Hulp van Den Haag Minister van Buitenlandse Zaken Mircea Geoanã spreekt de mogelijkheid uit dat het Internationaal Gerechtshof in Den Haag zal beslissen over de grenslijn tussen Roemenië en Oekraïne. Tussen beide landen bestaat een geschil met betrekking tot een stuk zeearm van 60 km en een vijftal eilandjes in de monding van de Donau. De grenslijn werd in 1948 eenzijdig door Moskou bepaald en na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie is het zelfstandige Oekraïne brutaalweg met (kennelijk) vruchtbare olieboringen begonnen bij een van de betwiste eilandjes, het zogenaamde Slangeneiland. President Iliescu zal overigens in september een bezoek aan Oekraïne brengen. Politiek steekspel Dan Voiculescu, leider van de kleine, met PSD geallieerde partij PUR (Roemeense Humanitaire Partij), beschuldigt een aantal voormannen van de liberale PNL ervan in het verleden te hebben geprofiteerd van financiële schandalen en meer oog gehad te hebben voor hun persoonlijke interesses dan voor het algemeen belang. In de ogen van Voiculescu zouden zij zich nu beter kunnen terugtrekken. De beschuldigingen komen op het moment dat de machtsstrijd binnen PNL zijn climax nadert. Theodor Stolojan wordt gezien als toekomstig partijleider, maar moet eerst zijn tegenkandidaat Ludovic Orban nog verslaan. Ondertussen uit oud-premier Victor Ciorbea (PNÞCD) ongezouten kritiek op de partij van etnische Hongaren UDMR. Ciorbea noemt zich een voorstander van partijen die zijn gebaseerd op politieke doctrines, niet op nationaliteit. Ook oud-minister en PNL-partijleider Valeriu Stoica bekritiseert het multidoctrinaire systeem van UDMR. De rechten van de minderheden moeten worden verdedigd door minderhedenorganisaties en niet door politieke partijen, aldus Stoica. UDMR-voorman Márko Béla reageert verbolgen en vraagt zich hardop af waarom PNL (en PNÞCD) dan tussen een bondgenootschap aanging(en) met UDMR. Noodhulp Het kabinet besluit om 95 miljard lei uit te trekken voor 6 noodhulp aan de door storm- en waterschade getroffen gebieden in het land. Een groot deel van het geld gaat naar het plaatsje Fãcãieni (district Ialomiþa), waar enkele honderden huishoudens in één klap hun onderkomen verloren. In totaal heeft de overlast in Roemenië tot nu toe voor ongeveer 2000 miljard lei schade aangericht. De volgende dag kondigt NAVO-secretaris-generaal Robertson aan dat de getroffen landen, inclusief Roemenië, kunnen rekenen op hulp van het militaire verbond. President Ion Iliescu bekritiseert enkele dagen later de wijze waarop de regering de weerproblemen is tegemoet getreden. Begin september schat premier Adrian Nãstase de schade zelfs op 100 miljoen (3300 miljard lei). Meer bijstand Er wordt bekend dat het gegarandeerde minimuminkomen (een vorm van bijstand) per 1 januari 2003 zal stijgen met 17% tot lei voor een alleenstaande, lei voor een huishouden dat bestaat uit twee personen en lei voor een gezin van drie personen. Van deze maatregel, die op 19 september wordt bekrachtigd, kunnen zo n mensen profiteren, mits zij een aantal dagen in de maand vrijwilligerswerk doen, iets waaraan het nogal eens wil schorten. Premier Nãstase maant artsen daarom twee weken later om hiervoor niet meer zo snel vrijstelling te verlenen. Ten behoeve van de minder-koopkrachtigen zal er overigens ook geld worden vrijgemaakt voor een tegemoetkoming in de stookkosten tijdens de komende winter. Deze hulp zal, afhankelijk van het inkomen van de betreffende families, tussen de en lei per maand bedragen. Enkele dagen later besluit het kabinet ook tot verhoging van de pensioenen en uitkeringen voor 5,9 miljoen mensen. Schoolmelk Het kabinet besluit dat alle leerlingen in het pre-universitaire onderwijs vanaf 16 september, als het nieuwe schooljaar begint, dagelijks een voedingssupplement zullen krijgen dat bestaat uit een broodje en een beker melk. De kosten van het project worden gedragen door de staat. Die trekt er $75 miljoen voor uit. De daadwerkelijke uitvoering van het programma levert echter nogal wat contractuele en logistieke problemen op.

7 17 Lof van VS Twee Amerikaanse senatoren, op bezoek in Roemenië, prijzen het besluit van de Roemeense regering tot het sluiten van het gewraakte verdrag inzake de niet-uitlevering van Amerikaanse militairen aan het Internationale Strafhof (en niet het Gerechtshof, zoals abusievelijk stond vermeld in deze rubriek van het vorige nummer) als een daad van durf die zeer goed ontvangen is in de VS. Een van de senatoren, John McCain, verklaart verder dat het vrijwel zeker is dat Roemenië zal worden toegelaten tot de NAVO tijdens de komende top in Praag. Twee dagen later komt er ook nog eens een bedanktelefoontje van Condoleezza Rice, adviseur van president Bush voor nationale veiligheid. Straatleven aangepakt De media berichten over een regeringsplan voor maatregelen om zwervers, prostituees en andere vormen van manifestaties die het klimaat van burgerveiligheid in de stad aantasten voortvarend te gaan bestrijden. Voor genoemde vergrijpen worden sancties opgelegd in de vorm van taakstraffen, variërend van 50 tot 300 uur. Raketten De pers en de milieubeweging spreken hun ernstige bezorgdheid uit over plannen van Bulgarije om de brandstof van oude Russische SS-23-raketten te laten vernietigen in de Roemeense chemische fabriek Nitramonia-Fãgãraºi. Het noodlijdende bedrijf zelf zegt blij te zijn met de order. 19 PSD bang voor CDR In zijn hoedanigheid van vice-voorzitter van PSD reageert minister van Transport Miron Mitrea vrij fel op het in de afgelopen dagen geventileerde vooruitzicht van een verkiezingsalliantie tussen de oppositiepartijen PD, PNL en eventueel PNÞCD (waardoor de oude CDR weer in zicht komt). Roemenië heeft geen behoefte aan zoiets! aldus Mitrea. Lokale PSD-kopstukken weg Corneliu Rusu Banu, prefect van het district Iaºi, biedt zijn ontslag aan. De prefect was in opspraak geraakt nadat hij zich had laten ontvallen dat de telefoons van bepaalde journalisten worden afgeluisterd en dat zigeuners, als zij met vijf of meer zijn, geweerd zouden moeten worden uit ziekenhuizen, universiteiten en middelbare scholen. Als reden voor zijn ontslag noemt Rusu Banu onder andere het beschermen van het imago van de regering en van zijn partij PSD. Ook de vice-prefect treedt af, maar beiden krijgen snel andere functies: De vice-prefect wordt benoemd tot expert en Rusu Banu wordt... vice-prefect! Twee dagen later, op 21augustus, treedt ook Marian Opriºan, PSD-chef in het district Vrancea voor zes maanden terug om een onderzoek Roemenië Bulletin, oktober 2002 Roemenië van dag tot dag 7 naar zijn handel en wandel mogelijk te maken. Opriºan wordt al langere tijd van machtsmisbruik en chantage beschuldigd. Ook het ontslag van Opriºan blijkt een farce, omdat de regionale PSD-afdeling Opriºan gewoon aanhoudt als voorzitter van de districtsraad (consiliul judeþean) van Vrancea. Wetten ter bescherming van het kind Curierul Naþional weet te melden dat het kabinet de komende week door middel van een spoedprocedure een viertal wetten met betrekking tot de bescherming van het kind zal voorleggen aan het parlement. De wetten moeten onder meer de problemen met adopties de wereld uit helpen. Naar verwachting kunnen de stilgelegde internationale adopties vanaf oktober weer worden uitgevoerd. Barones Nicholson, rapporteur voor Roemenië van het Europese Parlement, spreekt zich halverwege september echter uit tegen internationale adopties ook na 1 oktober. 20 Drugsvangst Bij Arad worden een 36-jarige Nederlander en een 32- jarige Roemeen gearresteerd. De Nederlander had 3000 XTC-pillen Roemenië binnengesmokkeld. Net als Nederland begint ook Roemenië een steeds belangrijker rol te spelen in de internationale drugshandel (zie elders in dit nummer). Vrijstelling o.g.b. Het kabinet geeft zijn fiat aan de regels voor toepassing van Verordening 19/1994 voor vrijstelling gedurende tien jaar van onroerendgoedbelasting. Met name jonge getrouwde stellen, invaliden, nabestaanden van Revolutie-slachtoffers en mensen die verhuizen van stad naar dorp of van het ene dorp naar het andere, zullen hiervan kunnen profiteren. 21 Tãnase en Nãstase Procureur-generaal Joiþa Tãnase verklaart dat de controle van het vermogen van premier Adrian Nãstase pas zal worden afgerond op het moment dat het hele dossier Armageddon-II wordt afgesloten. Tãnase kon daarvoor echter nog geen datum noemen. Eerder zei hij al niet bevoegd te zijn om het vermogen van de premier te controleren. Het anonieme rapport Armageddon-II beschuldigde de eerste minister ervan dat hij op oneerlijke wijze een grote rijkdom had opgebouwd. Nãstase heeft vervolgens de procureur gevraagd om zijn vermogen eens onder de loep te nemen. In verband met het rapport heeft de politie destijds Mugur Ciuveicã, kabinetschef van oud-president Emil Constantinescu, gearresteerd, maar deze heeft altijd ontkend de auteur van het rapport te zijn. Tãnase komt overigens enkele dagen later nogmaals op controversiële wijze in het nieuws, als hij ervan beschuldigd wordt een dossier over verduistering

8 Roemenië van dag tot dag van PHARE-gelden van het Bureau van Fraudebestrijding van de Europese Commissie te hebben zoekgemaakt. Afluisteren telefoons Ioan Stan, voorzitter van de parlementaire commissie voor controle op de geheime dienst SRI, verklaart dat de commissie werkt aan een wetsvoorstel dat het afluisteren van telefoons beter moet reglementeren. De afgelopen tijd doken er hardnekkige geruchten op over afluisterpraktijken, onder andere met betrekking tot oud-president Constantinescu. Zaak-Panait geseponeerd Het Parket bij het Hoger Gerechtshof maakt bekend het proces rondom de dood van officier van justitie Cristian Panait te zullen seponeren. Panait had in maart huiszoeking gelast bij de officier van justitie Alexandru Lele in een corruptiezaak. Kort daarop overleed hij. De dood van Panait was lange tijd zeer controversieel, maar het Parket houdt het op zelfmoord. Roemenië vecht aan Amerikaanse zijde De Roemeense autoriteiten verklaren bij monde van staatssecretaris van Defensie, George Cristian Maior, dat het land als lid van de antiterroristische coalitie zal meevechten aan Amerikaanse zijde, inclusief bij een oorlog tegen Irak. 22 Emigreren niet de oplossing Een studie, gepubliceerd in Curentul, toont aan dat studenten emigratie niet langer zien als algemene noodzaak. Volgens de enquête van de Universiteit van Boekarest is ongeveer 60% van de studenten redelijk tevreden met het dagelijkse bestaan. Hoewel bijna 90% van de studenten denkt moeite te zullen hebben bij het vinden van een baan, ziet slechts 20% emigratie als de enige uitweg. Het merendeel van de studenten (bijna 70%) zou wel graag voor kortere of langere tijd in het buitenland verblijven. wordt dat zijn verzekeringspoot (Nationale) Nederlanden vorig jaar een omzet boekte van 867 miljard lei en een netto winst van bijna 60 miljard. In de afgelopen jaren werden nog verliezen geboekt van 71 respectievelijk 82 miljard lei. Voetbalhuis In bijzijn van de FIFA-kopstukken Joseph Blatter en Joao Havelange en UEFA-voorzitter Lennart Johansson wordt in Boekarest het volgens dagblad Adevãrul 1,6 miljard lei kostende Casa Fotbalului Românesc (Huis van het Roemeense Voetbal) geopend, het nieuwe kantoor van de Roemeense Voetbalfederatie. De drie buitenlandse voetbal-bobo s worden vervolgens door president Iliescu geridderd voor hun verdiensten. (Zie ook elders in dit nummer.) 23 Iliescu forever? Premier Nãstase zegt in een interview dat hij niet afwijzend staat tegenover een nieuwe ambtstermijn van president Ion Iliescu. Iliescu die inmiddels aan zijn derde termijn bezig is hoewel de grondwet er slechts twee toestaat staat nog steeds bovenaan in de populariteitspolls, terwijl Nãstase (die veel directer de uitvoerende macht vertegenwoordigt en dat wellicht liever ook na 2004 blijft doen) langzaam aan populariteit moet inboeten. Om de herverkiezing mogelijk te maken, zou de constitutie op dit punt gewijzigd moeten worden. Momenteel wordt druk gedebatteerd over aanpassingen van de grondwet. Ook de bevolking kan haar mening kenbaar maken, door middel van gratis postkaarten. Iliescu maakt echter op 26 augustus een einde aan de speculaties en verklaart: Het spijt me voor Adrian Nãstase, maar ik stel me niet meer kandidaat. Nãstase geeft zich echter niet gewonnen en stelt op 26 september dat de stem van het volk doorslaggevend zal zijn... Mulder terug Ziarul Financiar meldt dat Henk Mulder terugkeert als directeur van de Roemeense afdeling van ABN AMRO, na het op handen zijnde vertrek van Robert Rekkers, die overstapt naar Banca Transilvania. Mulder, die de eerste directeur van ABN AMRO-Roemenië was en in 1998 werd bekroond als bankier van het jaar, krijgt de volgende dagen direct veel publiciteit als hij openlijk (en tot ergernis van minister van Financiën Mihai Tãnãsescu) zijn twijfel uitspreekt over het voornemen van de regering om de grootste bank van het land, BCR (Roemeense Handelsbank), daadwerkelijk te privatiseren. De andere Nederlandse financiële dienstverlener op de Roemeense markt, ING, die verbaal in de race is om BCR te kopen, mengt zich niet in de polemiek, maar doet op een andere wijze van zich spreken, als bekend 8 Iliescu en Nãstase

Wie bestuurt de Europese Unie?

Wie bestuurt de Europese Unie? Wie bestuurt de Europese Unie? De Europese Unie (EU) is een organisatie waarin 28 landen in Europa samenwerken. Eén ervan is Nederland. Een aantal landen werkt al meer dan vijftig jaar samen. Andere landen

Nadere informatie

BIJLAGE. bij het. Voorstel voor een besluit van de Raad

BIJLAGE. bij het. Voorstel voor een besluit van de Raad EUROPESE COMMISSIE Brussel, 5.3.2015 COM(2015) 103 final ANNEX 1 BIJLAGE bij het Voorstel voor een besluit van de Raad betreffende de sluiting van de overeenkomst tussen de Europese Unie en de Verenigde

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.rijksoverheid.nl Uw Referentie 2015Z08639 Datum 27 mei 2015

Nadere informatie

Wie beslist wat? Duur: 30 45 minuten. Wat doet u?

Wie beslist wat? Duur: 30 45 minuten. Wat doet u? Wie beslist wat? Korte omschrijving werkvorm: De werkvorm Wie-Beslist-Wat is een variant op het spel Ren je rot. De leerlingen worden ingedeeld in teams. Elk team strijdt om de meeste punten. Er zijn kennisvragen

Nadere informatie

Instructie: Wat weet je van de landen van de EU?

Instructie: Wat weet je van de landen van de EU? Instructie: Wat weet je van de landen van de EU? Korte omschrijving werkvorm De leerlingen gaan in tweetallen aan de slag en krijgen een werkblad. Welk land hoort bij de omschrijving? Elke lidstaat van

Nadere informatie

Instructie: Landenspel light

Instructie: Landenspel light Instructie: Landenspel light Korte omschrijving werkvorm In dit onderdeel vormen groepjes leerlingen de regeringen van verschillende landen. Ieder groepje moet uiteindelijk twee werkbladen (dus twee landen)

Nadere informatie

Stemmen Europese verkiezingen 2014

Stemmen Europese verkiezingen 2014 Stemmen Europese verkiezingen 2014 2 Voorwoord Dit boek gaat over de verkiezingen voor het Europees Parlement van 22 mei 2014. Het boek is gemaakt door de medewerkers van het Educatief Centrum voor Cliënten,

Nadere informatie

Moeilijke besluiten voor de Europese Raad

Moeilijke besluiten voor de Europese Raad Moeilijke besluiten voor de Europese Raad Korte omschrijving: Leerlingen gaan aan de slag met actuele Europese dilemma s. Er zijn vijf dilemma s. U kunt zelf kiezen welke dilemma s u aan de orde stelt.

Nadere informatie

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren,

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren, Toespraak van de minister-president, mr. dr. Jan Peter Balkenende, bijeenkomst ter ere van de 50 ste verjaardag van de Verdragen van Rome, Ridderzaal, Den Haag, 22 maart 2007 Majesteit, Koninklijke Hoogheid,

Nadere informatie

Raad van de Europese Unie Brussel, 8 juli 2014 (OR. en)

Raad van de Europese Unie Brussel, 8 juli 2014 (OR. en) Raad van de Europese Unie Brussel, 8 juli 2014 (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2014/0186 (E) 11290/14 WETGEVINGSBESLUITEN EN ANDERE INSTRUMENTEN Betreft: ACP 109 COAFR 184 PESC 677 RELEX 538 BESLUIT

Nadere informatie

Eureka Europa! Een didactisch pakket voor leerlingen van het 5de en 6de leerjaar basisonderwijs

Eureka Europa! Een didactisch pakket voor leerlingen van het 5de en 6de leerjaar basisonderwijs Eureka Europa! Een didactisch pakket voor leerlingen van het 5de en 6de leerjaar basisonderwijs 1.1 Een blik op een eeuw Europa Deel 1: Een beetje geschiedenis Dankzij onze vrienden, Marie en Alexander,

Nadere informatie

Europees Arrestatiebevel

Europees Arrestatiebevel Europees Arrestatiebevel Managementgegevens over de periode: Het jaar 009 Inhoudsopgave Gevraagde wettelijke gegevens op basis van artikel 70 van de Overleveringswet pagina. Het aantal ontvangen EAB's

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.rijksoverheid.nl Uw Referentie 2016Z00246 Datum 13 januari

Nadere informatie

Polen. Staten en kiesstelsels

Polen. Staten en kiesstelsels Staten en kiesstelsels Polen Sinds de val van het communisme in 1989 heeft Polen in staatkundig opzicht grootschalige hervormingen doorgevoerd. Ook het kiesstelsel heeft verschillende wijzigingen ondergaan.

Nadere informatie

*** ONTWERPAANBEVELING

*** ONTWERPAANBEVELING EUROPEES PARLEMENT 2009-2014 Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken 23.5.2013 2012/0271(E) *** ONTWERPAANBEVELING over het ontwerp van besluit van de Raad betreffende de sluiting

Nadere informatie

Naslagwerk Economie van Duitsland. Hoofdstuk 8: Financiële stelsel. 8.1 Overzicht

Naslagwerk Economie van Duitsland. Hoofdstuk 8: Financiële stelsel. 8.1 Overzicht Naslagwerk Economie van Duitsland 8.1 Overzicht Het Duitse bankenstelsel is anders georganiseerd dan in de meeste andere landen. Naast een centrale bank, de Bundesbank, de reguliere zaken en retailbanken

Nadere informatie

Eureka Europa! Een didactisch pakket voor leerlingen van het 5de en 6de leerjaar basisonderwijs

Eureka Europa! Een didactisch pakket voor leerlingen van het 5de en 6de leerjaar basisonderwijs Eureka Europa! Een didactisch pakket voor leerlingen van het 5de en 6de leerjaar basisonderwijs 1.1 Een blik op een eeuw Europa Deel 1: Een beetje geschiedenis Dankzij onze vrienden, Marie en Alexander,

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2000 2001 27 400 Nota over de toestand van s Rijks Financiën Nr. 42 BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Nadere informatie

WETGEVINGSBESLUITEN EN ANDERE INSTRUMENTEN Betreft: Besluit van de Raad tot toekenning van aanvullende macro-financiële bijstand aan Moldavië

WETGEVINGSBESLUITEN EN ANDERE INSTRUMENTEN Betreft: Besluit van de Raad tot toekenning van aanvullende macro-financiële bijstand aan Moldavië RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 13 juni 2000 (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 99/0213 (CNS) 9028/00 LIMITE ECOFIN 137 NIS 66 WETGEVINGSBESLUITEN EN ANDERE INSTRUMENTEN Betreft: Besluit van de Raad

Nadere informatie

In Nederland veroordeeld, in eigen land de straf of maatregel ondergaan Informatie voor buitenlandse gedetineerden in Nederland over de mogelijkheid

In Nederland veroordeeld, in eigen land de straf of maatregel ondergaan Informatie voor buitenlandse gedetineerden in Nederland over de mogelijkheid In Nederland veroordeeld, in eigen land de straf of maatregel ondergaan Informatie voor buitenlandse gedetineerden in Nederland over de mogelijkheid om de in Nederland opgelegde sanctie (verder) in eigen

Nadere informatie

MODULE III BESLISSINGEN NEMEN IN EUROPA? BEST LASTIG!!!

MODULE III BESLISSINGEN NEMEN IN EUROPA? BEST LASTIG!!! MODULE III BESLISSINGEN NEMEN IN EUROPA? BEST LASTIG!!! De Europese Unie bestaat uit 27 lidstaten. Deze lidstaten hebben allemaal op dezelfde gebieden een aantal taken en macht overgedragen aan de Europese

Nadere informatie

Speech ter gelegenheid van de ontvangst van Nederlandse ambassadeurs door de Staten-Generaal, d.d. donderdag 29 januari 2015 Anouchka van Miltenburg, Voorzitter Tweede Kamer Het gesproken woord geldt Geachte

Nadere informatie

V Vergadering van de Eerste Kamer op dinsdag 5 maart 2013. Toespraak van de Voorzitter van de Eerste Kamer, Mr. G.J. de Graaf

V Vergadering van de Eerste Kamer op dinsdag 5 maart 2013. Toespraak van de Voorzitter van de Eerste Kamer, Mr. G.J. de Graaf V Vergadering van de Eerste Kamer op dinsdag 5 maart 2013 Toespraak van de Voorzitter van de Eerste Kamer, Mr. G.J. de Graaf Herdenking Dr. P.H. (Pieter) Kooijmans (1933-2013) Op 13 februari jongstleden

Nadere informatie

14956/15 ADD 1 mou/gra/mt 1 DG D 2A

14956/15 ADD 1 mou/gra/mt 1 DG D 2A Raad van de Europese Unie Brussel, 26 februari 2016 (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2013/0119 (COD) 14956/15 ADD 1 JUSTCIV 286 FREMP 291 CODEC 1654 ONTWERP-MOTIVERING VAN DE RAAD Betreft: Standpunt

Nadere informatie

Europese octrooiaanvragen

Europese octrooiaanvragen Vereenigde Octrooibureaux N.V. Johan de Wittlaan 7 2517 JR Postbus 87930 2508 DH Den Haag Telefoon 070 416 67 11 Telefax 070 416 67 99 patent@vereenigde.com trademark@vereenigde.com legal@vereenigde.com

Nadere informatie

Oostenrijk. Staten en kiesstelsels

Oostenrijk. Staten en kiesstelsels Staten en kiesstelsels Oostenrijk Oostenrijk is een van de vele landen in Europa waar verkiezingen plaatsvinden volgens het systeem van evenredige vertegenwoordiging. Toch heeft Oostenrijk weer bepaalde

Nadere informatie

Kans op Amerikaanse dubbele dip is klein

Kans op Amerikaanse dubbele dip is klein Kans op Amerikaanse dubbele dip is klein De Verenigde Staten gaan meestal voorop bij het herstel van de wereldeconomie. Maar terwijl een gerenommeerd onderzoeksburo recent verklaarde dat de Amerikaanse

Nadere informatie

Belangen: argumenten van voor- en tegenstanders

Belangen: argumenten van voor- en tegenstanders Belangen: argumenten van voor- en tegenstanders Korte omschrijving werkvorm Welke argumenten dragen voor- en tegenstanders van het associatieverdrag met Oekraïne aan? Leerlingen concentreren zich in kleine

Nadere informatie

Concurrentiekracht van de Nederlandse ondernemer

Concurrentiekracht van de Nederlandse ondernemer samenvatting onderzoek Concurrentiekracht van de Nederlandse ondernemer Kwalitatief internationaal onderzoek onder ondernemers in buurlanden over zakendoen met Nederlandse bedrijven Hoe is het gesteld

Nadere informatie

Turken in Kreuzberg. Bram Vrielink en Jens Barendsen (2de)

Turken in Kreuzberg. Bram Vrielink en Jens Barendsen (2de) Turken in Kreuzberg Bram Vrielink en Jens Barendsen (2de) 1 OPDRACHT 1 Waarom werd de Berlijnse muur opgericht? Na de 2 e Wereldoorlog werd Duitsland in 2 gedeeltes opgesplitst, te weten West-Duitsland

Nadere informatie

Kijktip: Nieuwsuur in de Klas

Kijktip: Nieuwsuur in de Klas Kijktip: Nieuwsuur in de Klas Korte omschrijving werkvorm De leerlingen beantwoorden vragen over de Europese politiek aan de hand van korte clips van Nieuwsuur in de Klas. Leerdoel De leerlingen leren

Nadere informatie

Werkloosheid in de Europese Unie

Werkloosheid in de Europese Unie in de Europese Unie Diana Janjetovic en Bart Nauta De werkloosheid in de Europese Unie vertoont sinds 2 als gevolg van de conjunctuur een wisselend verloop. Door de economische malaise in de jaren 21 23

Nadere informatie

Standaard Eurobarometer 84. Die publieke opinie in de Europese Unie

Standaard Eurobarometer 84. Die publieke opinie in de Europese Unie Die publieke opinie in de Europese Unie Opiniepeiling besteld en gecoördineerd door de Europese Commissie, Directoraat-generaal Communicatie. Dit werd opgesteld voor de Vertegenwoordiging van de Europese

Nadere informatie

Verdieping: Kan een land failliet gaan?

Verdieping: Kan een land failliet gaan? Verdieping: Kan een land failliet gaan? Korte omschrijving werkvorm De leerlingen lezen fragmenten uit artikelen over wat het betekent als Griekenland failliet gaat en maken daar verwerkingsvragen over.

Nadere informatie

Instructie: Quiz EU - Test je kennis!

Instructie: Quiz EU - Test je kennis! Instructie: Quiz EU - Test je kennis! Korte omschrijving werkvorm De leerlingen worden ingedeeld in teams. Elk team strijdt om de meeste punten. Er zijn kennisvragen en blufvragen. Bij kennisvragen kiest

Nadere informatie

maatschappijwetenschappen pilot vwo 2015-I

maatschappijwetenschappen pilot vwo 2015-I Opgave 1 Kroatië toegetreden tot de EU Bij deze opgave horen de teksten 1 tot en met 3 en figuur 1. Inleiding Kroatië is een van de staten in de Balkan die voorheen tot Joegoslavië behoorden. In 1991 verklaarde

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Zittingsdocument 28.5.2008 B6-0290/2008 ONTWERPRESOLUTIE. naar aanleiding van de verklaringen van de Raad en de Commissie

EUROPEES PARLEMENT. Zittingsdocument 28.5.2008 B6-0290/2008 ONTWERPRESOLUTIE. naar aanleiding van de verklaringen van de Raad en de Commissie EUROPEES PARLEMENT 2004 Zittingsdocument 2009 28.5.2008 B6-0290/2008 ONTWERPRESOLUTIE naar aanleiding van de verklaringen van de Raad en de Commissie ingediend overeenkomstig artikel 103, lid 2, van het

Nadere informatie

Europa in de Tweede Kamer

Europa in de Tweede Kamer Europa in de Tweede Kamer Europa krijgt steeds meer invloed op het dagelijks leven van haar burgers, ook in Nederland. Daardoor lijkt het soms alsof de nationale parlementen buiten spel staan. Dat is niet

Nadere informatie

Standaard Eurobarometer 80. DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2013 NATIONAAL RAPPORT BELGIË

Standaard Eurobarometer 80. DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2013 NATIONAAL RAPPORT BELGIË Standaard Eurobarometer 80 DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2013 NATIONAAL RAPPORT BELGIË Opiniepeiling besteld en gecoördineerd door de Europese Commissie, Directoraat-generaal Communicatie.

Nadere informatie

Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van een Douanier.

Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van een Douanier. Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van een Douanier. Hé. Hallo! Wat ontzettend leuk dat je naar mij kijkt. Ja, je ziet het goed. Ik ben een pet. Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van

Nadere informatie

Een onderzoek naar het uitbetalen van een schadevergoeding door het Openbaar Ministerie te Den Haag.

Een onderzoek naar het uitbetalen van een schadevergoeding door het Openbaar Ministerie te Den Haag. Rapport Een onderzoek naar het uitbetalen van een schadevergoeding door het Openbaar Ministerie te Den Haag. Oordeel Op basis van het onderzoek vindt de klacht over het Arrondissementsparket Den Haag,

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Binnenhof 4 Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Binnenhof 4 Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten Generaal Binnenhof 4 Den Haag Directie Noord Afrika en Midden-Oosten Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE . > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat

Nadere informatie

Tweede Kamerverkiezingen. groep 7 en 8

Tweede Kamerverkiezingen. groep 7 en 8 Tweede Kamerverkiezingen groep 7 en 8 inhoud blz. 1. Inleiding 3 2. Democratie 4 3. Politieke partijen 5 4. De Tweede Kamer 6 5. Kiezen 7 6. De uitslag 8 7. De meerderheid 9 8. Het kabinet 10 9. De oppositie

Nadere informatie

GEMEENSCHAPPELIJKE VERKLARINGEN VAN DE HUIDIGE OVEREENKOMSTSLUITENDE PARTIJEN EN DE NIEUWE OVEREENKOMSTSLUITENDE PARTIJEN BIJ DE OVEREENKOMST

GEMEENSCHAPPELIJKE VERKLARINGEN VAN DE HUIDIGE OVEREENKOMSTSLUITENDE PARTIJEN EN DE NIEUWE OVEREENKOMSTSLUITENDE PARTIJEN BIJ DE OVEREENKOMST EN VAN DE HUIDIGE OVEREENKOMSTSLUITENDE PARTIJEN EN DE NIEUWE OVEREENKOMSTSLUITENDE PARTIJEN BIJ DE OVEREENKOMST AF/EEE/BG/RO/DC/nl 1 BETREFFENDE DE TIJDIGE BEKRACHTIGING VAN DE OVEREENKOMST BETREFFENDE

Nadere informatie

2. In het arrest van 20 september 2001 heeft het Hof uitspraak gedaan over twee prejudiciële vragen die respectievelijk betrekking hadden op:

2. In het arrest van 20 september 2001 heeft het Hof uitspraak gedaan over twee prejudiciële vragen die respectievelijk betrekking hadden op: Conseil UE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 11 juni 2002 (26.06) (OR. fr) PUBLIC 9893/02 Interinstitutioneel dossier: 2001/0111 (COD) LIMITE 211 MI 108 JAI 133 SOC 309 CODEC 752 BIJDRAGE VAN DE IDISCHE

Nadere informatie

16 juli 2015. Onderzoek: Akkoord Griekenland

16 juli 2015. Onderzoek: Akkoord Griekenland 16 juli 2015 Onderzoek: Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 45.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek. De uitslag van de peilingen

Nadere informatie

40 jaar Vlaams parlement

40 jaar Vlaams parlement Hugo Vanderstraeten 40 kaarsjes eenheidsstaat of een unitaire staat: één land met één parlement en één regering. De wetten van dat parlement golden voor alle Belgen. In de loop van de 20ste eeuw hadden

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 30 november 2010 (01.12) (OR. en) 17223/10 ASIM 120 NOTA

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 30 november 2010 (01.12) (OR. en) 17223/10 ASIM 120 NOTA RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 30 november 2010 (01.12) (OR. en) 17223/10 ASIM 120 NOTA van: aan: Betreft: het voorzitterschap het Comité van permanente vertegenwoordigers/de Raad Gezamenlijke verklaring

Nadere informatie

Plein 1813 nr. 4- 's-geavewhage. Onderwerp: Weekoverzicht.

Plein 1813 nr. 4- 's-geavewhage. Onderwerp: Weekoverzicht. REGERINGSCOMMISSARIS IN ALGEMENE DIENST MINISTERIE VANALGEMENE ZAKEN Kenmerk: Nr. 3H7/HP/69. Bijlage(n): één. Onderwerp: Weekoverzicht. 's-gravenhage, 19 juni 1969' Plein 1813 nr. 4 Hiermede heb ik de

Nadere informatie

Prinsjesdag, de Miljoenennota en het koffertje

Prinsjesdag, de Miljoenennota en het koffertje September 2009 Inhoudsopgave 1 Wat gebeurt er op Prinsjesdag? 2 Het koffertje, wat zit er in? 3 Waarom de derde dinsdag van september? Prinsjesdag, de Miljoenennota en het koffertje De Koningin, de gouden

Nadere informatie

Ontstaan van de EU Opdrachtenblad Schooltv-beeldbank

Ontstaan van de EU Opdrachtenblad Schooltv-beeldbank Ontstaan van de EU Opdrachtenblad Schooltv-beeldbank GROEP / KLAS.. Naam: Ga www.schooltv.ntr.nl Zoek op trefwoord: EU Bekijk de clip Het ontstaan van de EU en maak de volgende vragen. Gebruik de pauzeknop

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2014 2015 34 114 Goedkeuring van de op 27 juni 2014 te Brussel tot stand gekomen Associatieovereenkomst tussen de Europese Unie en de Europese Gemeenschap

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2012 2013 22 112 Nieuwe Commissievoorstellen en initiatieven van de lidstaten van de Europese Unie Nr. 1474 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN BUITENLANDSE

Nadere informatie

Eindexamen geschiedenis vwo 2009 - I

Eindexamen geschiedenis vwo 2009 - I Ten oorlog! Europese oorlogen 1789-1919. Oorlog als maatschappelijk fenomeen In de landen die Napoleon veroverde, voerde hij een beleid dat: enerzijds paste binnen het gelijkheidsideaal van de Franse Revolutie

Nadere informatie

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer Der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer Der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag 1 > Retouradres Postbus 20301 2500 EH Den Haag Sector Aan de voorzitter van de Tweede Kamer Der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Turfmarkt 147 2511 DP Den Haag Postbus 20301 2500 EH Den Haag

Nadere informatie

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Jaargang 2000 616 Wet van 13 december 2000 tot herziening van een aantal strafbepalingen betreffende ambtsmisdrijven in het Wetboek van Strafrecht alsmede

Nadere informatie

4e zondag van Pasen - De Goede Herder.

4e zondag van Pasen - De Goede Herder. 4e zondag van Pasen - De Goede Herder. Het is één van de oerbeelden geworden van Jezus in de christelijke geloofstraditie. Elk jaar wordt deze derde zondag na Pasen er naar genoemd: zondag van de Goede

Nadere informatie

16 november 2015. Onderzoek: Veiligheidsgevoel na aanslagen Parijs

16 november 2015. Onderzoek: Veiligheidsgevoel na aanslagen Parijs 16 november 2015 Onderzoek: Veiligheidsgevoel na aanslagen Parijs Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 50.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van

Nadere informatie

Nederland dient financiële steun te geven aan landen van de Europese Unie met een hoge staatsschuld die anders in grote problemen zullen komen.

Nederland dient financiële steun te geven aan landen van de Europese Unie met een hoge staatsschuld die anders in grote problemen zullen komen. Aankondiging Op 12 september dit jaar worden verkiezingen gehouden voor de Tweede Kamer. Politieke partijen hebben hun verkiezingsprogramma voor de komende jaren vastgesteld. De lijsttrekkers van de partijen

Nadere informatie

Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van een Douanier. GROEP 7-8

Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van een Douanier. GROEP 7-8 Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van een Douanier. GROEP 7-8 Hé. Hallo! Wat ontzettend leuk dat je naar mij kijkt. Ja, je ziet het goed. Ik ben een pet. Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet.

Nadere informatie

Veranderingen in de internationale positie van Nederlandse banken

Veranderingen in de internationale positie van Nederlandse banken Veranderingen in de internationale positie van Nederlandse banken De Nederlandse bancaire vorderingen 1 op het buitenland zijn onder invloed van de economische crisis en het uiteenvallen van ABN AMRO tussen

Nadere informatie

Docentenvel opdracht 18 (De grote klimaat- en Europa- quiz)

Docentenvel opdracht 18 (De grote klimaat- en Europa- quiz) Docentenvel opdracht 18 (De grote klimaat- en Europa- quiz) Lees ter voorbereiding de volgende teksten en bekijk de vragen en antwoorden van de quiz. De juiste antwoorden zijn vetgedrukt. Wat wil en doet

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 18.2.2016 COM(2016) 69 final 2016/0041 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD betreffende de sluiting, namens de Europese Unie en haar lidstaten, van het protocol bij de

Nadere informatie

Herdenking Capitulaties Wageningen

Herdenking Capitulaties Wageningen SPEECH SYMPOSIUM 5 MEI 2009 60 jaar NAVO Clemens Cornielje Voorzitter Nationaal Comité Herdenking Capitulaties Wageningen Dames en heren, De détente tussen oost en west was ook in Gelderland voelbaar.

Nadere informatie

BBP Inflatie Lopende rekening Werkloosheid Europa 2,0 0,1 0,8 3,3 2,8 2,1 0,4 0,8 1,0

BBP Inflatie Lopende rekening Werkloosheid Europa 2,0 0,1 0,8 3,3 2,8 2,1 0,4 0,8 1,0 Prognose IMF voor Midden-Europa en de Balkan Jan Limbeek Twee keer per jaar, in april en in september of oktober, publiceert het IMF zijn World Economic Outlook, waarin het zijn economische verwachtingen

Nadere informatie

Vervolg en einde van De Koude Oorlog: 1953-1995 (10.1 & 10.3)

Vervolg en einde van De Koude Oorlog: 1953-1995 (10.1 & 10.3) Vervolg en einde van De Koude Oorlog: 1953-1995 (10.1 & 10.3) Na de dood van Stalin leek de Sovjet greep op het Oost Europa wat losser te worden. Chroesjtsjov maakte Stalins misdaden openbaar (destalinisatie),

Nadere informatie

P5_TA(2002)0269. Toekomstige ontwikkeling van Europol

P5_TA(2002)0269. Toekomstige ontwikkeling van Europol P5_TA(2002)0269 Toekomstige ontwikkeling van Europol Aanbeveling van het Europees Parlement aan de Raad over de toekomstige ontwikkeling van Europol en zijn volledige opneming in het institutioneel bestel

Nadere informatie

KIJK VOOR MEER INFORMATIE EN LESTIPS OP WWW.EUROPAEDUCATIEF.NL HET STARTPUNT VOOR EUROPA IN HET ONDERWIJS. werkvel - 1. Tweede Fase Havo/vwo

KIJK VOOR MEER INFORMATIE EN LESTIPS OP WWW.EUROPAEDUCATIEF.NL HET STARTPUNT VOOR EUROPA IN HET ONDERWIJS. werkvel - 1. Tweede Fase Havo/vwo werkvel - 1 De Europese Unie (EU). Je hebt er dagelijks mee te maken. Al is het alleen al omdat je niet alleen Nederlander bent, maar ook Europeaan. Of dat er bijvoorbeeld euro s in je portemonnee zitten.

Nadere informatie

Nederland. EUROBAROMETER 74 De publieke opinie in de Europese Unie. Najaar 2010. Nationaal Rapport

Nederland. EUROBAROMETER 74 De publieke opinie in de Europese Unie. Najaar 2010. Nationaal Rapport Standard Eurobarometer EUROBAROMETER 74 De publieke opinie in de Europese Unie Najaar 2010 Nationaal Rapport Nederland Representation of the European Commission to Netherlands Inhoud Inleiding Context

Nadere informatie

Gemeente Den Haag. De gemeenteraad. Rm 2015.024 - BSD/2015.25 RIS 280302. 20 januari 2015. onderzoek Airbnb

Gemeente Den Haag. De gemeenteraad. Rm 2015.024 - BSD/2015.25 RIS 280302. 20 januari 2015. onderzoek Airbnb Wethouder Financiën, Verkeer, Vervoer en Milieu Tom de Bruijn Gemeente Den Haag De gemeenteraad Rm 2015.024 - BSD/2015.25 RIS 280302 32383 20 januari 2015 onderzoek Airbnb Naar aanleiding van een toezegging

Nadere informatie

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler?

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Iedereen heeft wel eens van Adolf Hitler gehoord. Hij was de leider van Duitsland. Bij zijn naam denk je meteen aan de Tweede Wereldoorlog. Een verschrikkelijke

Nadere informatie

SESOS Stichting Enquête Statistiek en Onderzoek Suriname

SESOS Stichting Enquête Statistiek en Onderzoek Suriname SESOS opiniepeiling maart 5 SESOS Stichting Enquête Statistiek en Onderzoek Suriname Uitslag opiniepeiling Suriname maart 5 www.sesos.org www.sesos.org info: info@sesos.org Voorwoord: SESOS opiniepeiling

Nadere informatie

Bijlage VMBO-GL en TL

Bijlage VMBO-GL en TL Bijlage VMBO-GL en TL 2011 tijdvak 2 maatschappijleer 2 CSE GL en TL Tekstboekje GT-0323-a-11-2-b Analyse maatschappelijk vraagstuk: jeugdwerkloosheid tekst 1 FNV vreest enorme stijging werkloosheid jongeren

Nadere informatie

Eindexamen vwo maatschappijwetenschappen 2013-I

Eindexamen vwo maatschappijwetenschappen 2013-I Opgave De eurocrisis Bij deze opgave horen de teksten 9 en. Inleiding De situatie rond de gemeenschappelijke munt, de euro, is tien jaar na de introductie verre van stabiel (mei 2012). In tekst 9 beschrijft

Nadere informatie

Herman 1ste president van EU

Herman 1ste president van EU Herman 1ste president van EU Herman for President Een droom van een grijze muis komt uit uit! Heel het land reageerde positief op de aanstelling van Herman Van Rompuy als Europees president. Velen vonden

Nadere informatie

Allochtonen op de arbeidsmarkt 2009-2010

Allochtonen op de arbeidsmarkt 2009-2010 FORUM Maart Monitor Allochtonen op de arbeidsmarkt 9-8e monitor: effecten van de economische crisis In steeg de totale werkloosheid in Nederland met % naar 26 duizend personen. Het werkloosheidspercentage

Nadere informatie

U bent gedagvaard. >voor de politierechtbank >voor de correctionele rechtbank. Wegwijs in justitie. In de hoofdrol bij justitie.

U bent gedagvaard. >voor de politierechtbank >voor de correctionele rechtbank. Wegwijs in justitie. In de hoofdrol bij justitie. Wegwijs in justitie In de hoofdrol bij justitie De instellingen Meer informatie Justitie in de praktijk Federale Overheidsdienst Justitie U bent gedagvaard >voor de politierechtbank >voor de correctionele

Nadere informatie

MODULE I EUROPA: NOOIT MEER OORLOG!

MODULE I EUROPA: NOOIT MEER OORLOG! MODULE I EUROPA: NOOIT MEER OORLOG! I.I De geboorte van de Europese Unie Zoals jullie waarschijnlijk wel weten zijn er de vorige eeuwen veel oorlogen in Europa geweest. Vooral de Eerste en de Tweede Wereldoorlog

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2009 2010 32 415 (R1915) Bepalingen omtrent de verlening van visa voor de toegang tot de landen van het Koninkrijk (Rijksvisumwet) Nr. 2 VOORSTEL VAN RIJKSWET

Nadere informatie

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG. Datum 2 november 2009 Onderwerp Verkeersveiligheid landbouwverkeer

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG. Datum 2 november 2009 Onderwerp Verkeersveiligheid landbouwverkeer a > Retouradres: Postbus 2090, 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 253 AA DEN HAAG Plesmanweg -6 2597 JG Den Haag Postbus 2090 2500 EX Den Haag T 070 35 6

Nadere informatie

Sterkste groei bij werknemers

Sterkste groei bij werknemers In 1994 stagneerde de ontwikkeling van de koopkracht nog. In de daarop volgende jaren nam de koopkracht echter steeds sterker toe: met 1% in 1995 tot 1,5% in 1997. De grootste stijging,,7%, deed zich voor

Nadere informatie

Voetbalfederatie Vlaanderen - Klachten over geweld bij voetbalwedstrijden

Voetbalfederatie Vlaanderen - Klachten over geweld bij voetbalwedstrijden SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 553 van TOM VAN GRIEKEN datum: 21 april 2015 aan PHILIPPE MUYTERS VLAAMS MINISTER VAN WERK, ECONOMIE, INNOVATIE EN SPORT Voetbalfederatie Vlaanderen - Klachten over geweld bij voetbalwedstrijden

Nadere informatie

Uw uitvaartverzekering van ABN AMRO

Uw uitvaartverzekering van ABN AMRO Uw uitvaartverzekering van ABN AMRO Deze uitvaartverzekering is onderdeel van uw ABN AMRO Pakketverzekering. Waarvoor is deze verzekering? Met deze verzekering betalen we een bedrag als degene die verzekerd

Nadere informatie

Eurobarometer Standaard 78. DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2012 NATIONAAL RAPPORT NEDERLAND

Eurobarometer Standaard 78. DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2012 NATIONAAL RAPPORT NEDERLAND Eurobarometer Standaard 78 DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2012 NATIONAAL RAPPORT NEDERLAND Opiniepeiling besteld en gecoördineerd door de Europese Commissie, Directoraat-generaal Communicatie.

Nadere informatie

Europa in een notendop

Europa in een notendop Europa in een notendop Wat is de Europese Unie? Europees Een unie = gelegen in Europa. = verenigt landen en mensen. Laten we eens verder kijken: Wat hebben de Europeanen gemeenschappelijk? Hoe heeft de

Nadere informatie

Faculteit der Rechtsgeleerdheid Amsterdam Center for International Law Postbus 1030 1000 BA Amsterdam

Faculteit der Rechtsgeleerdheid Amsterdam Center for International Law Postbus 1030 1000 BA Amsterdam Faculteit der Rechtsgeleerdheid Amsterdam Center for International Law Postbus 1030 1000 BA Amsterdam T 020 535 2637 Advies Luchtaanvallen IS(IS) Datum 24 september 2014 Opgemaakt door Prof. dr. P.A. Nollkaemper

Nadere informatie

Behoort bij schrijven no. 689.865

Behoort bij schrijven no. 689.865 Behoort bij schrijven no. 689.865 Ex. no.,2-c VERKIEZING TWEEDE KAMER 1963 - PSP Bij de ruim 70,000, door de PSP in maart 1962 gewonnen t.o.v. 1959» voegden zich op 15 mei jl. die van nog bijna 8.000 kiezers.

Nadere informatie

Eindexamen havo maatschappijwetenschappen 2014-I

Eindexamen havo maatschappijwetenschappen 2014-I Opgave 1 Besluitvorming rondom studiefinanciering Bij deze opgave horen de teksten 1 en 2 en figuur 1 uit het bronnenboekje. Inleiding Tijdens de regeringstermijn van kabinet-rutte 1 (oktober 2010 tot

Nadere informatie

Maatschappijleer Parlementaire Democratie 10 VWO 2014-2015

Maatschappijleer Parlementaire Democratie 10 VWO 2014-2015 Maatschappijleer Parlementaire Democratie 10 VWO 2014-2015 Mensbeelden, ideologieën, politieke partijen Politieke partijen Welke politieke partijen zijn er eigenlijk in Nederland en wat willen ze? Om antwoord

Nadere informatie

Nieuwsmonitor 6 in de media

Nieuwsmonitor 6 in de media Nieuwsmonitor 6 in de media Juni 2011 Nieuws - Europa kent geen watchdog ANTWERPEN/BRUSSEL - Het Europese beleidsniveau krijgt in de Vlaamse TV-journaals gemiddeld een half uur aandacht per maand. Dat

Nadere informatie

Zekerheden over een onzeker land

Zekerheden over een onzeker land Zekerheden over een onzeker land Parijs, 27 januari 2012 Paul Schnabel Universiteit Utrecht Demografische feiten 2012-2020 Bevolking 17 miljoen (plus 0,5 miljoen) Jonger dan 20 jaar 3,7 miljoen (min 0,2

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Recht en Criminaliteit in cyberspace

EUROPEES PARLEMENT. Recht en Criminaliteit in cyberspace EUROPEES PARLEMENT TIJDELIJKE COMMISSIE ECHELON-INTERCEPTIESYSTEEM SECRETARIAAT MEDEDELING TEN BEHOEVE VAN DE LEDEN De leden treffen als aanhangsel een document aan met de titel Recht en Criminaliteit

Nadere informatie

GEMEENSCHAPPELIJKE VERKLARINGEN VAN DE HUIDIGE OVEREENKOMSTSLUITENDE PARTIJEN EN DE NIEUWE OVEREENKOMSTSLUITENDE PARTIJEN BIJ DE OVEREENKOMST

GEMEENSCHAPPELIJKE VERKLARINGEN VAN DE HUIDIGE OVEREENKOMSTSLUITENDE PARTIJEN EN DE NIEUWE OVEREENKOMSTSLUITENDE PARTIJEN BIJ DE OVEREENKOMST 443 der Beilagen XXIII. GP - Staatsvertrag - 91 niederländische Erklärungen (Normativer Teil) 1 von 13 EN VAN DE HUIDIGE OVEREENKOMSTSLUITENDE PARTIJEN EN DE NIEUWE OVEREENKOMSTSLUITENDE PARTIJEN BIJ DE

Nadere informatie

Ministerie van Financiën

Ministerie van Financiën Ministerie van Financiën > Retouradres Postbus 20201 2500 EE Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 Korte Voorhout 7 2500 EA s-gravenhage 2511 CW Den Haag Postbus

Nadere informatie

KLOKKENLUIDERSREGELING CIZ

KLOKKENLUIDERSREGELING CIZ KLOKKENLUIDERSREGELING CIZ Regeling inzake het omgaan met een vermoeden van een misstand of onregelmatigheid Klokkenluidersregeling vastgesteld 31 december 2014 1 INHOUDSOPGAVE INLEIDING 3 1. INTERNE MELDING

Nadere informatie

Welke wapens worden voor het eerst gebruikt in de Eerste Wereldoorlog? 1. Geweren en gifgas. 2. Machinegeweren en gifgas. 3. Gifgas en pistolen.

Welke wapens worden voor het eerst gebruikt in de Eerste Wereldoorlog? 1. Geweren en gifgas. 2. Machinegeweren en gifgas. 3. Gifgas en pistolen. Tussen welke twee landen is de Eerste Wereldoorlog begonnen? 1. Engeland en Frankrijk 2. Duitsland en Frankrijk 3. Duitsland en Engeland Nederland blijft neutraal. Wat betekent dat? 1. Nederland kiest

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2001 2002 19 637 Vluchtelingenbeleid Nr. 636 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN JUSTITIE Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag,

Nadere informatie