Beschrijving pilot Medium Voorziening TOS Berséba en Kentalis

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Beschrijving pilot Medium Voorziening TOS Berséba en Kentalis"

Transcriptie

1 Beschrijving pilot Medium Voorziening TOS Berséba en Kentalis Datum: Oktober 2014 Projectleider: Ria Niessen

2 2

3 Inhoud Inhoud... 3 Uit de praktijk van de medium voorziening op de Rehobothschool in Geldermalsen... 6 Uit de praktijk van SBO Ds. Detmarschool te Ede... 8 Wat zijn cluster 2 activiteiten in de medium onderwijssetting TOS?... 9 Wat is een medium onderwijssetting TOS? Werken vanuit de Velden van Sardes Wat wilden Kentalis en Berséba bereiken met de pilot? Nawoord Bijlage 1 Kentalis medium onderwijssettingen Bijlage 2 Tijdlijn voorbereiding medium voorziening TOS Bijlage 3 Afkortingen en verklaringen

4 4

5 Past het? Beschrijving pilot Medium Onderwijssetting Kentalis Berséba Veel scholen en samenwerkingsverbanden in Nederland hebben zich voorbereid op de stelselwijziging Passend Onderwijs, die op 1 augustus 2014 is ingegaan. Kentalis, voorziening voor cluster 2 zorg, onderwijs en diagnostiek, en Berséba, samenwerkingsverband voor reformatorisch basis-, speciaal en voortgezet onderwijs regio Ede doen dit met pilots. Om vanuit de praktijk te kunnen ervaren, te leren en te delen, zijn er in nauwe samenwerking pilots georganiseerd op twee verschillende scholen. Binnen deze twee pilots wordt vormgegeven aan een Medium Onderwijssetting taalontwikkelingsstoornis (TOS) cluster 2, voor het regulier en het speciaal basisonderwijs. De uitvoering van de pilots liep van september 2013 tot augustus In bijlage 1, de pilots op een rij, leest u meer over de medium onderwijssettingen die vanuit Kentalis zijn opgezet. Oriënteert u zich op mogelijkheden om op uw eigen school een Medium Onderwijssetting cluster 2 te organiseren? Met de pilotbeschrijving die hier voor u ligt, nemen wij u mee in de praktijk van alledag en ontstaat er een beeld van hoe een medium onderwijssetting eruit zou kunnen zien. Zowel Kentalis als de Samenwerkingsverbanden oriënteren zich op mogelijkheden om in de komende schooljaren medium onderwijsvoorzieningen tecreëren. Ik hoop dat dit verslag u enthousiast maakt om het gesprek aan te gaan: hoe kunnen we met elkaar Passend Onderwijs voor cluster 2 leerlingen in een medium onderwijssetting vormgeven op uw school? Ria Niessen Projectleider Kentalis Passend Onderwijs Oktober

6 Uit de praktijk van de medium voorziening op de Rehobothschool in Geldermalsen Sinds mijn kind meedoet met de medium voorziening zit hij veel lekkerder in zijn vel zegt de moeder van Martijn, 6 jaar. Martijn is leerling van de Rehobothschool in Geldermalsen en doet mee met de pilot Medium voorziening taalontwikkelingsstoornissen (TOS) in de onderbouw. Hierbij krijgt Martijn een programma aangeboden dat goed aansluit bij zijn onderwijsbehoefte. Hoe wordt een medium voorziening georganiseerd op de basisschool? De ambulante begeleider van Kentalis cluster 2 werkt twee dagdelen op basisschool de Rehoboth in Geldermalsen. Op de dagen dat de cluster 2 medewerker (ambulant begeleider) aanwezig is, meestal dinsdag en vrijdag, start zij om half 10 na de godsdienstles met het onderwijs aan de kinderen die deelnemen aan de medium onderwijssetting. Dit doet de cluster 2 medewerker niet alleen, dit doet zij samen in de klas met de leerkracht en vanuit gezamenlijke voorbereiding met de leerkrachten van de basisschool. In Geldermalsen zijn vier cluster 2 leerlingen van de pilot medium onderwijssetting op school. Vijftien leerlingen met een dergelijke vraagstelling profiteren van het onderwijsprogramma gericht op cluster 2 in de medium voorziening. Ook zij zitten verspreid over de onderbouw van basisschool de Rehoboth. Alle cluster 2 leerlingen wonen in Geldermalsen of in de aangrenzende plaatsen. Een van de leerlingen woont verder weg en komt speciaal voor de medium onderwijssetting naar de Rehoboth toe. Het vervoer is voor deze leerling via de gemeentelijke voorziening geregeld. De Rehobothschool in Geldermalsen sluit met dit onderwijsaanbod medium voorziening cluster 2 goed aan bij de onderwijsbehoefte van deze leerling en de ondersteuningsbehoefte van de leerkracht. Logopedie voor leerlingen met TOS TOS leerlingen in het regulier onderwijs van de Rehoboth in Geldermalsen krijgen logopedie van logopedisten uit de omgeving. Deze logopedisten werken op een vaste dag in de week op de schoollo- 6

7 catie. Zo kunnen zij leerlingen van cluster 2 en anderen leerlingen die logopedische ondersteuning nodig hebben begeleiden. Ook de logopediste wordt betrokken bij het handelingsgericht werken en de opgestelde doelen verwoord in het OPP van de cluster 2 leerling. Hoe wordt de cluster 2 leerling ondersteund? De Kentalis cluster 2 medewerker en de leerkracht van de Rehoboth werken samen aan een taalprogramma gericht op woordenschat onderwijs, denk stimulerende gespreksmethodieken en communicatieve vaardigheden. Dit zijn belangrijke ondersteunende elementen in het onderwijs voor cluster 2 leerlingen. De klas is in twee groepen verdeeld, de les is gezamenlijk voorbereid en er wordt om de beurt door de één les gegeven waarbij de ander de mogelijkheid heeft om te observeren. Na de les wordt er door de leerkracht en de cluster 2 medewerker tijd en ruimte gereserveerd voor de transfer (overdracht) van kennis en opgedane ervaringen. Zo kunnen vervolghandelingen en interventies voor de leerling worden besproken. Het doel is om de leerling zoveel mogelijk het reguliere curriculum te laten volgen. Transfer vindt ook plaats tijdens co-teaching activiteiten (good practice), via mailuitwisseling, via logboeken of contactschriften. Ook zien we het voorbeeld van de georganiseerde lesbox die klaarstaat in de speciale kast voor de leerlingen en direct ingezet kan worden door allen die met het kind werken: dezelfde materialen en dezelfde doelstelling. De transfer wordt gezien als wederzijdse kennisoverdracht en is een manier van samenwerken tussen de Kentalis medewerker en de reguliere leerkrachten. Hiermee wordt ook de kennis geëxpliciteerd en geborgd. De cluster 2 medewerker is frequent aanwezigheid op de reguliere school. Hij/zij fungeert als vraagbaak voor het schoolteam op het gebied van cluster 2 expertise en kan desgewenst scholingsvragen organiseren of beantwoorden. 7

8 Uit de praktijk van SBO Ds. Detmarschool te Ede Mam, ik ga mijn hoofd leegmaken Een verrassende uitspraak, zoiets heb ik haar nog niet eerder horen zeggen Dit vertelt de moeder van een leerling met een taalontwikkelingsstoornis naar aanleiding van de woorden van haar kind na een schooldag op de Ds. Detmarschool in Ede. De ouders geven aan dat zij merken dat er veel aandacht wordt besteed aan de taal- en de sociaal-emotionele ontwikkeling van hun kind op school en zij vinden dat heel belangrijk. Op de onderbouw van de SBO Ds. Detmarschool krijgen de kinderen die problemen hebben met spraak en taal met hun leerkracht twee dagdelen per week extra ondersteuning. Een ambulante begeleider van Kentalis Het Rotsoord is dan aanwezig. Hoe ziet het onderwijsprogramma eruit? Samen met de leerkracht en in aansluiting op wat er in de klas aangeboden wordt, worden er nieuwe woorden aangeboden (woordenschatonderwijs) en taal- en denkspelletjes gedaan. Ook het zelf leren vertellen en verwoorden staat centraal. Dit is een aspect dat veel accent krijgt in de woordenschatverwerving van leerlingen met TOS. Veel herhaling van nieuwe woorden en begrippen en deze leren toepassen in nieuwe situaties. Dat is waar de ambulante begeleider en de leerkracht zich voor inspannen. TOS leerlingen in het SBO onderwijs worden begeleid door een vast team van logopedisten die deel uitmaken van het schoolteam van de SBO Ds. Detmarschool. De leerkracht SBO en de cluster 2 medewerker Kentalis hebben als doel om structureel af te stemmen over het plan van aanpak van de leerling. Dit alles is terug te lezen in het handelingsplan gericht op het ontwikkelingsperspectief. 8

9 Wat zijn cluster 2 activiteiten in de medium onderwijssetting TOS? Deze activiteiten passen in het onderwijsprogramma. Het programma sluit aan bij de ondersteuningsbehoefte van de leerling. Dit wordt gezamenlijk voorbereid door de cluster 2 medewerker met de collega s van de school bijvoorbeeld de intern begeleider of de leerkracht. De leerkracht kijkt naar het deel van de klas en de cluster 2 medewerker kijkt hoe specifieke cluster 2 activiteiten daarbij aansluiten. Enkele voorbeelden Woordenschatonderwijs Hierin leren de leerlingen nieuwe woorden, het maken van goede zinnen en basisregels voor de communicatie zoals groeten, bedanken, vragen en iets terugzeggen. Voorlezen en ook interactief voorlezen, samen een boek bespreken en een tekst uitwerken. We gebruiken hierbij prentenboeken om het plezier in lezen en het leren van nieuwe woorden of verhalen te stimuleren. DGM Denk stimulerende gespreksmethodieken is bedoeld om taal te leren gebruiken in situaties die uitstijgen boven het hier en nu. In Nederland wordt de methodiek veel gebruikt door logopedisten en leerkrachten. Principes DGM zijn: - gerichte vraagstelling door de volwassene - gedifferentieerde analyse van de antwoorden van het kind. Co-teaching De leerkracht en ambulante begeleider staan hierbij samen voor de klas. De taalactiviteiten worden samen voorbereid en onderwezen. Zo wordt er direct van elkaar geleerd en worden de leerlingen tegelijkertijd goed gevolgd. Taalgroepjes Onder leiding van de leerkracht, cluster 2 medewerker en/of onderwijsassistent of logopediste worden leerlingen in kleine groepjes begeleid rondom het centraal staande thema in de klas met taal. Dit gebeurt aan de hand van praatplaten, prentenboeken of bijpassend concreet materiaal. Op verschillende manieren wordt inhoud gegeven aan taal: spreken, luisteren, verhalen, gedichten, expressie, woordenschatverwerving. Aanpassingen en materialen op het vergroten van luistervaardigheden Bij leerlingen met TOS wordt ook veel aandacht besteed aan luistervaardigheden en begripsvorming. Uit onderzoek blijkt dat leerlingen met TOS vaker moeite hebben met auditieve verwerking. Aangezien het onderwijsaanbod, de instructie, meestal talig wordt aangeboden is het van belang om te weten of de verbale informatie de kinderen ook bereikt. Een ondersteunend middel wordt in de pilotscholen ingezet: de Dynamic Soundfield. Dit is een microfoon met geluidsbox. De belangrijkste winst is hierbij dat de verstaanbaarheid van de leerkracht voor de leerlingen optimaal is. Als de leerkracht bijvoorbeeld een instructie geeft, helpt dit de kinderen bij het beter en geconcentreerder luisteren. 9

10 Wat is een medium onderwijssetting? Met de wet Passend Onderwijs die in augustus 2014 is ingegaan, wordt beoogd dat kinderen zo dicht mogelijk bij huis, op een passende school, onderwijs kunnen volgen en daarbij ondersteuning krijgen die aansluit op hun onderwijsbehoefte. Vele scholen en samenwerkingsverbanden treffen nu maatregelen en regelingen om de uitvoering op de wet Passend Onderwijs toe te kunnen passen. Het speciale aanbod is gericht op leerlingen met een cluster 2 arrangement, in het oude stelsel zijn dit Rugzakleerlingen. Met Passend Onderwijs spreken we over onderwijsarrangementen cluster 2; licht, medium of intensief voor cluster 2 leerlingen. Kentalis, voorziening voor cluster 2 zorg en onderwijs en Berséba, samenwerkingsverband (SWV) voor reformatorisch basis-, speciaal basis - en voortgezet onderwijs, werken al twee jaar samen binnen twee pilots op twee verschillende scholen; de Ds. Detmarschool in Ede voor speciaal basisonderwijs (SBO) en de Rehobothschool in Geldermalsen voor regulier basisonderwijs. Door de pilots leerden we hoe er vormgegeven kan worden aan een medium onderwijssetting voor leerlingen met een taalontwikkelingsstoornis. Doel van de pilot Bij de start van de voorbereiding van de pilot in januari 2013 is daarbij het volgende doel geformuleerd: Leerlingen met TOS, van reformatorische signatuur, bereiken met ondersteuning en de expertise vanuit cluster 2, maximale opbrengsten in een thuisnabij, passend, uitdagend onderwijsaanbod met respect voor de identiteit van de leerling. Ook leerlingen met slechthorendheid, auditieve verwerkingsproblemen of problemen met communicatieve redzaamheid sluiten hierbij aan. De genoemde scholen zijn samen met Kentalis de samenwerking aangegaan om te werken aan een onderwijsaanbod Medium Voorziening, anticiperend op de wet voor Passend Onderwijs maar vooral om leerlingen kansrijk onderwijs te bieden: 10

11 Werken vanuit de Velden van Sardes Met het inrichten van de medium voorziening, ook wel medium onderwijssetting genoemd, zijn de velden van Sardes gehanteerd. De Velden van Sardes is bedoeld als instrument waarmee de onderwijsbehoefte van een individuele leerling kan worden vastgesteld en worden gekoppeld aan een adequaat onderwijsaanbod. We gebruikten dit instrument bij de organisatie en het inhoud geven van een medium onderwijssetting en de screening van de leerlingen die in aanmerking komen voor een medium onderwijssetting. Hieronder leest u de uitwerking hiervan: 1. Onderwijsmaterialen/curriculum. Aangepaste onderdelen op de leerlijn of curriculum voor de cluster 2 leerling. Wekelijkse instructie voor de cluster 2 leerling. Speciale lessen gegeven in kleine groepjes. Gebruik van ondersteunende materialen. De leerling ontvangt regelmatig ondersteuning van een cluster 2 leerkracht/ambulant begeleider bij alle didactische vakken. De leerling ontvangt regelmatig ondersteuning bij sociaal en emotionele ontwikkeling en het leren. 2. Expertise/kennis/vaardigheden De ambulante begeleider beschikt over cluster 2 specifieke kennis volgens het competentieprofiel van de leerkracht cluster 2. Voor een enkele leerling is een specifieke ondersteuning Nederlands met Gebaren (NMG) of Nederlandse Gebaren taal (NGT) aanwezig. 3. Benodigde expertise in functies Een ambulante begeleider of cluster 2 leerkracht werkt als co-teacher en coach (mogelijk aanvulling met vakleerkracht NGT/NMG en een logopedist met specifieke kennis cluster 2). Een pedagoog/psycholoog met specifieke kennis cluster 2 kan worden ingezet om specifieke vragen te bespreken. 4. Fysieke omgeving De leerling heeft incidenteel een rustige werkplek nodig om opdrachten uit te kunnen voeren (beschikbaar lokaal). De leerling heeft groepsgenoten nodig die accepteren dat er in bepaalde situaties soms anders gereageerd wordt. De leerling heeft regelmatig aangepaste communicatiemiddelen nodig. 5. Tijd en aandacht De leerling heeft wekelijks behoefte aan ondersteuning door een medewerker cluster 2. De leerling heeft mogelijk behoefte aan individuele logopedische ondersteuning (regulier of vanuit cluster 2). Talig onderwijs wordt door een logopedist ondersteund. Samenwerking met anderen Soms heeft een leerling andere specifieke ondersteuning nodig naast het reguliere aanbod en de cluster 2 onderwijsvormen. Voorbeelden hiervan zijn o.a. speltherapie, motorische therapie. Dit staat tevens beschreven in het OPP van de leerling. 11

12 In de overleggen met ouders en school en andere betrokkenen wordt hier aandacht aan besteed. Met elkaar wordt besproken welk deel ondersteund kan worden op het behalen van de onderwijsdoelen van de leerling. Gezamenlijke ambitie. De vorm van samenwerken in een medium onderwijssetting is nieuwe manier. We hebben ervaren dat een gezamenlijke drive en bereidheid tot samenwerken bepalend is voor het welslagen van de medium onderwijssetting cluster 2. Het delen en uitwisselen van visie en inzicht ten behoeve van de cluster 2 leerlingen is nodig om vorm en inhoud te kunnen geven aan het onderwijsaanbod. In de medium onderwijssetting gaan we uit van een reguliere begeleiding voor de cluster 2 leerling en alleen een speciale aanpak als het niet anders kan. Omdat de cluster 2 medewerker twee dagdelen werkzaam is in de medium setting kan hij/zij vragen direct beantwoorden of inbrengen op het expertisecentrum van Kentalis. De cluster 2 medewerker heeft als het ware een spilfunctie in de medium onderwijssetting met betrekking tot cluster 2 expertise. Door de frequente aanwezigheid en zichtbaarheid van de cluster 2 medewerker in de reguliere school kan er snel geanticipeerd worden op de vraag over een leerling. Logopedie Alle pilotleerlingen in de medium onderwijssetting krijgen logopedische ondersteuning. Op de reguliere basisschool in Geldermalsen zijn dit logopedisten vanuit de periferie die op een vast moment op school werken. Onder schooltijd worden leerlingen logopedisch begeleid. De cluster 2 medewerker in de medium setting heeft ook nauw samengewerkt met de logopedisten van de cluster 2 leerling. In het SBO onderwijs is een deskundig team van logopedisten aanwezig. De samenwerking tussen de logopedisten, cluster 2 medewerkers en de leerkrachten is in het pilotjaar geïntensiveerd en de gezamenlijke aanpak vond steeds meer plaats in de klas. 12

13 Wat wilden Kentalis en Berséba bereiken met de pilot? Cluster2 TOS leerlingen participeren en integreren goed op de school in de thuisnabije omgeving van de leerling. Er wordt onderwijs geboden afgestemd op de onderwijsbehoefte van de leerling uit cluster 2. Het welbevinden van de cluster 2 leerlingen in de Medium voorziening is goed. Met andere woorden: De pilot cluster 2 leerlingen voelen zich begrepen en veilig in de reguliere schoolomgeving. De cluster 2 leerlingen behalen de doelen beschreven in het ontwikkelingsperspectief (OPP). De medewerkers van Kentalis bieden vanuit specifieke kennis van cluster 2 onderwijs ondersteuning aan de leerkrachten binnen het reguliere onderwijs. Doordat reguliere leerkrachten meer kennis vergaren met betrekking tot taalontwikkelingsstoornissen, zijn zij in staat om onderwijs te bieden dat aansluit op de behoefte van de cluster 2 leerling. Onderwijs bieden dat gericht is op de zelfstandigheid van de cluster 2 leerling. De ouders hebben een betrokken rol in het proces en daardoor een positieve meerwaarde in het onderwijsproces van hun kind. 13

14 Wat hebben we geleerd? Conclusies, opbrengsten en ervaringen: Nu de pilotfase met een medium onderwijssetting voor leerlingen met een taalontwikkelingsstoornis afgerond per juli 2014 kunnen we de conclusies en aanbevelingen met u delen. Door de regelmatige evaluaties gedurende het pilotjaar met alle betrokken van de beide scholen en Kentalis kunt u hieronder lezen wat de bevindingen zijn. Aantal leerlingen en tijd Om een medium voorziening in te richten en te organiseren is het nodig om 6 leerlingen met een medium onderwijsarrangement cluster 2 te herbergen in de school. Met dit urenaantal gekoppeld aan het toegekende arrangementen van de leerlingen is het mogelijk om de tijd voor een cluster 2 medewerker te clusteren. Zo wordt het mogelijk dat een cluster 2 leerkracht een hele dag of 2 dagdelen werkzaam kan zijn op de reguliere school o.a. ten behoeve van de cluster 2 leerlingen op deze school. Organisatie De organisatievorm van de medium onderwijssetting in de pilotscholen is uitgegaan van inclusief onderwijs. Dat wil zeggen dat de cluster 2 leerlingen verspreid kunnen zitten over de school en de medium onderwijsvoorziening zich aansluit op de onderwijsbehoefte in de klas of daarbuiten. Regulier waar het kan, speciaal waar het moet. Het uitgangspunt in een medium voorziening TOS is om aan te sluiten op de methodes, materialen en het programma van de reguliere school. Er wordt hierbij gekeken naar de individuele onderwijsbehoefte van de leerlingen in de medium onderwijsvoorziening. De cluster 2 medewerker in samenwerking met de school hanteren jaarlijks een flexibele organisatievorm om de leerlingen te ondersteunen. Consultatie en advies De Kentalis medewerker is wekelijks, verspreid over twee dagdelen, op school aanwezig. Daardoor kunnen de leerkrachten hem/haar consulteren op gerichte onderwijsvragen voor cluster 2 leerlingen. Alle cluster 2 gerelateerde vragen op didactisch, communicatief, sociaal De Kentalis medewerker is zichtbaar in de reguliere school en kan daardoor snel inspelen, adviseren en meedenken over gerelateerde cluster 2 vragen; Zichtbare en regelmatige aanwezigheid van cluster 2 medewerkers vergroot de mogelijkheid tot het aanvragen van consultatie en advies waardoor snellere interventie mogelijk is. Vooral bij jonge kinderen, voor wie de taalontwikkeling in de taalgevoelige leeftijdsfase veel aandacht behoeft, is dit van groot belang. Veiligheid en welbevinden van de leerlingen Om het gevoel van veiligheid en welbevinden van de leerlingen t.o.v. de medeleerlingen van de school in kaart te brengen zijn er enkele meetmomenten geweest gedurende het pilotjaar. Er is gebruik gemaakt van de veiligheidsthermometer, CITO Zien en sociometrie. De veiligheidsthermometer is een instrument dat dat deel uitmaakt van een grootschaliger onderzoek waarin het welbevinden en de sociale positie van leerlingen van Kentalis in het regulier onderwijs in lichte en medium arrangementen onderzocht wordt. Dit instrument geeft zicht op gevoelens van (on)veiligheid van de leerlingen. Hoe voelen leerlingen zich op verschillende plekken in en om school. 14

15 Er zijn 2 metingen verricht in het pilotjaar in november 2013 en juni 2014 en er is een analyse gemaakt van de gegevens. Uit de 0-meting blijkt dat het goed gesteld is met het gevoel van veiligheid van de leerlingen cluster 2 op beide pilotscholen. De gang, het schoolplein, de muziekles en de gymles zijn plaatsen en situaties waarin cluster 2 kinderen zich veilig voelen net als de medeleerlingen in vergelijking met andere kinderen uit het onderzoek. Uit de 1-meting is gebleken dat het gevoel van veiligheid op de SBO school een aandachtspunt is en op de PO school is het gevoel van veiligheid goed. Met de methode Zien als LVS wordt over het algemeen betrokkenheid en welbevinden gescoord. Op beide pilotscholen is de uitkomst van Zien dicht bij het landelijk gemiddelde blijkt uit de score. CocreatieTussen de leerkrachten van de Mediumvoorziening en de Kentalis medewerkers is een intensieve samenwerking ontstaan die over het algemeen als positief en vruchtbaar wordt beschouwd; het samenwerken en het begeleiden, in aansluiting op de onderwijsbehoefte van het cluster 2 kind en de ondersteuningsbehoefte van de leerkracht, wordt als een verrijking gezien. De medium voorziening zorgt ervoor dat TOS leerlingen het reguliere onderwijs kunnen volgen met ondersteuning van Kentalis. De ondersteuning sluit aan bij de onderwijsbehoefte van deze leerling en de ondersteuningsbehoefte van de leerkracht uit de reguliere school. Door de samenwerking van de school en Kentalis kan er ingespeeld worden op de actuele scholingsbehoefte op cluster 2 gebied van de reguliere school. In het pilotjaar betekende dit dat Kentalis medewerkers in samenwerking met de logopedisten op beide locaties, communicatiecursussen hebben opgezet voor leerlingen van de bovenbouw. Het aanbod van het lesprogramma is hiermee uitgebreid met DGM en communicatiegroepjes. Er is uitgegaan van zoveel mogelijk begeleiding in de klas door de cluster 2 medewerker en de leerkracht. Co-teaching Co-teaching en directe begeleiding zijn ondersteuningsvormen die in beide scholen meer body hebben gekregen en gemeengoed zijn geworden in de pilots medium voorziening. Vanuit de evaluaties blijkt dat dit een effectieve vorm van samenwerken is waarin de leerkracht zich gesteund weet en inzichten kan delen met de cluster 2 medewerker en vice versa over de opgedane ervaringen. Door de regelmatige samenwerking rondom de leerlingen met een medium ondersteuningsarrangement is evalueren en bijstellen van handelingen sneller gerealiseerd indien dit nodig blijkt. Scholing Alle betrokken leerkrachten van beide scholen volgden de cursusavond voor de start van de pilots Herken ESM (ESM wordt nu TOS genoemd); Een inventarisatie van onderdelen waar leerkrachten en anderen meer kennis over wilden krijgen heeft plaatsgevonden. De cluster 2 medewerker krijgt kennis overgedragen uit het reguliere veld. Het uitgangspunt is: Leren van elkaar. Zo is een de gezamenlijke gerichtheid ontstaan op TOS en cluster 2 specifieke ondersteuning. Dit komt de leerling ten goede Leerlingen met TOS worden in een medium voorziening eerder en sneller gesignaleerd door de bereikbaarheid van de cluster 2 medewerker die wekelijks op de locatie werkzaam is. Het effect hiervan is dat er sneller en vaak op jongere leeftijd ondersteuning geboden kan worden. Essentieel voor leerlingen in de vroege taalontwikkelingsfase. Extra handen in de klas 15

16 Doordat er gezamenlijk les wordt gegeven door de cluster2 medewerker en de leerkracht zijn er meer helpende handen om de leerlingen te begeleiden. De zichtbaarheid van cluster 2 We zien dit terug in een zogenaamde woordmuur in de klassen, visualiseren van het gesproken woord d.m.v. ondersteunende gebaren; het gebruik van de Dynamic Soundfield, picto-gebruik, zichtbare plaatjes van gebaren, Co-teaching en coaching zijn gestart en wordt toegepast en blijkt een goed werkende manier te zijn om expertise te delen en uit te wisselen. Koppelen van visualiseren aan leesmethode (klanken en letters en plaatjes) Didactische ontwikkeling beschreven vanuit het OPP De doelstellingen beschreven in het OPP van de leerling zijn geëvalueerd in de meeste gevallen behaald. Ouders Ouders zijn allemaal tevreden of zeer tevreden over hoe de begeleiding is verlopen in de school en met samenwerking van Kentalis. Ook ouders van leerlingen die hebben meegelift op het programma dat in de pilotfase werd geboden waren blij waren met de begeleiding en zagen vooruitgang bij hun kind. In het SWV zal gekeken worden hoe deze leerlingen gevolgd en begeleid kunnen worden indien deze leerlingen niet gearrangeerd worden voor cluster 2. Ouders van pilotleerlingen zijn tevreden tot zeer tevreden over de samenwerking. Samenwerking in de klas De logopedisten van de SBO komen regelmatig in de klas voor observatie. Dit heeft als doel om de ontwikkeling en communicatie van de TOS leerlingen in de groepssituatie te volgen. In overleg met de leerkracht en de Kentalis ambulant begeleider wordt de communicatie zowel vanuit logopedische perspectief als vanuit didactisch handelingsgericht perspectief gevolgd en besproken richting plan van aanpak. Deze begeleiding vanuit multidisciplinaire visie wordt als meerwaarde ervaren. Het komt de begeleiding van de TOS leerlingen ten goede. Materialen en fysieke omgeving In beide pilotscholen wordt gewerkt met de Dynamic Soundfield. De Dynamic Soundfield geeft meerwaarde bij de ondersteuning van de verbale instructie en bij het vergroten van de auditieve vaardigheden; Luisteren is de belangrijkste voorwaarde voor leren. Met ondersteuning van de Dynamic Soundfield worden positieve effecten bereikt: De leerlingen zijn aandachtiger en leren zo sneller; De Soundfield biedt ondersteuning bij aandachts-en leerproblemen en bij taalachterstand; 16

17 Nawoord Stel u kiest voor een medium voorziening op uw school, wat betekent dit dan voor uw school? Het betekent onder andere een intensievere samenwerking tussen uw school en medewerkers van Kentalis. De cluster 2 medewerker maakt meer deel uitmaakt van uw team. De kennis van cluster 2 wordt gedeeld in de school d.m.v. collegiale consultatie of samenwerken in de klas. Hierdoor wordt ook de expertise van uw schoolteam ook vergroot. De school heeft de zorgplicht voor de cluster 2 leerling. Kentalis sluit zo direct mogelijk aan met de ondersteuningsplicht t.a.v. cluster 2 leerlingen. Dit heeft effect op de onderlinge zorgstructuur, het inzage krijgen in het LVS van desbetreffende leerlingen; Door de kennis, ervaring en expertise met elkaar te delen en daardoor te vergroten kan uw school straks leerlingen met TOS en andere gerelateerde cluster 2 vraagstellingen, onderwijs bieden dat goed aansluit bij de onderwijsbehoefte van die leerlingen. Indien uw school vanuit het bijbehorende samenwerkingsverband als een school met een medium onderwijssetting wordt aangemerkt, kunnen leerlingen uit de nabije omgeving met een toegekend cluster 2 begeleidingsarrangement uw school met een medium onderwijssetting cluster 2 bezoeken. Met Passend Onderwijs blijven ook de speciale scholen voor cluster 2 leerlingen bestaan, want sommige kinderen leren het beste op een speciale school. Leerlingen met een door de nieuwe Commissie van Onderzoek toegekend intensief arrangement, komen in aanmerking voor een Kentalisschool waar een intensief arrangement geboden wordt voor leerlingen die deze ondersteuning nodig hebben. De te ontwikkelen medium voorzieningen voor cluster 2 leerlingen, bieden een mogelijkheid voor een tussenvorm van een intensief en een licht arrangement. Er is wekelijkse ondersteuning vanuit Kentalis in samenwerking met de leerkrachten van uw school voor een kleine groep cluster 2 leerlingen van minimaal 6 leerlingen met een toegekend arrangement. Wij hopen dat u geïnteresseerd bent in het model medium voorziening voor cluster 2 leerlingen en gaan graag daarover het gesprek met u aan. 17

18 Bijlage 1 Kentalis medium onderwijssettingen Alle voorzieningen, intensief medium en licht ondersteuning voor cluster 2 leerlingen zijn door middel van pilots uitgewerkt, verspreid door heel Nederland. Nieuwe vormen die vanuit Kentalis op deze manier zijn uitgezet met als doel beter aan te sluiten op het aanbod in het reguliere onderwijs. Kentalis werkt intensief samen met samenwerkingsverbanden en reguliere scholen om passend onderwijs voor cluster 2 leerlingen te organiseren en te borgen. U leest hier meer over in toegevoegde bijlage. Kentalis medium onderwijssettingen op een rij: Zwolle: medium en intensief arrangement Samenwerking met de vmbo-afdeling van Thorbecke Scholengemeenschap. Hier is een zogenaamde school-in-school constructie opgezet: vijftien leerlingen van Kentalis de Enkschool en Kentalis ambulante dienstverlening volgen hier een medium of intensief arrangement (voorziening) binnen de reguliere school. Tien leerlingen volgen een intensief arrangement; ze zitten in een aparte klas maar doen veel samen met leeftijdsgenoten uit andere klassen. Ze volgen bijvoorbeeld het introductieprogramma en doen mee met culturele en sportieve activiteiten. Vijf leerlingen zitten in het medium arrangement: zij zitten in de klas met reguliere leerlingen en krijgen intensieve begeleiding van een medewerker van Kentalis. Urk: medium onderwijssetting In Urk werken we samen met reguliere basisschool de Harmpje Visserschool. Vijf kleuters met een taalontwikkelingsstoornis doen mee aan de pilot en zitten in een medium arrangement. De leerkrachten van deze school krijgen ondersteuning van een logopediste, een leerkracht en een onderwijsassistente van Kentalis. Geldermalsen en Ede: medium onderwijssetting Vanuit het reformatorisch samenwerkingsverband Berséba werkt Kentalis nauw samen met de Rehobothschool Geldermalsen en SBO Ds. Detmar in Ede. Regio Zuid: medium arrangement Kentalis Talent in Sint-Michielsgestel werkt samen met Openbare Basisschool de Bolster. Samen hebben zij een medium arrangement vormgegeven voor dove -en slechthorende leerlingen. Negen leerlingen van Kentalis krijgen met co-teaching, les op de Bolster. Co-teaching betekent dat een reguliere leerkracht en een Kentalis leerkracht samen het onderwijs verzorgen. De negen leerlingen zijn verspreid over drie groepen en krijgen extra begeleiding van een leerkracht van Kentalis Talent. 18

19 Bijlage 2 Tijdlijn voorbereiding medium voorziening TOS December juli 2013 Opstart pilotteam en aanstelling projectleider Kentalis en projectleider SWV. Start met een vanuit Kentalis geformeerd pilotteam in samenwerking met de coördinator van SWV Berséba. Intentieverklaring opgesteld op bestuursniveau over de toepassing van samenwerking tussen beide partners Kentalis/ Berséba, en de daaruit vloeiende financiële afspraken. De coördinator SWV Berséba met de projectleider Kentalis bezoeken de kandidaat scholen. Hierbij is de motivatie om passend onderwijs concreet te maken binnen de school een uitgesproken wens. De samenwerkingsverklaring wordt door beide betrokken partijen op bestuursniveau ondertekend. Aansluiting pilotteam directie en een logopediste van de Ds. Detmar en Rehoboth school. Zij participeren in de te starten pilot TOS Medium Voorziening. Voorbereiding op inhoud van de onderwijssetting in de pilots volgens de doelgerichte activiteiten planning (DAP strategie) Screening en toeleiding tot arrangeren van de leerlingen die meedoen aan de Medium Voorziening. Samenstellen van groepen, keuzes maken voor inclusief onderwijs. De TOS leerlingen zullen verspreid in de onderbouw in de reguliere groepen participeren. Cluster 2 specifieke handelingen gericht op onderwijs en TOS worden geformuleerd. Voorbereiding scholing activiteiten van reguliere leerkrachten die werken met TOS en van de cluster 2 medewerker Afsluiting voorbereidende fase met een scholingsaanbod voor de leerkrachten van de SBO Detmar en de Rehobothschool. Herken ESM met als doel meer en specifiekere signalen van ESM, nu te noemen TOS, te herkennen. Juli 2013 Informatie voor ouders van de geselecteerde cluster 2 leerlingen op de beide kandidaat scholen. Informatie betreft de te starten pilot, doelen van de pilot richting Passend Onderwijs en educatief partnerschap. September augustus 2014 Pilot medium onderwijssetting TOS werk in uitvoering. September - oktober 2014 Uitwerken van de blauwdruk en resultaten, voorbereiden presentaties en implementatie, inventarisatie nieuwe initiatieven. 19

20 Bijlage 3 Afkortingen en verklaringen ESM: TOS: SH: SBO: BAO: AD: LGF: SWV: POO: DGM: TBT: ernstige taal en spraak moeilijkheden taalontwikkelingsstoornis, deze term wordt nu officieel gehanteerd i.p.v. ESM slechthorendheid speciaal basisonderwijs regulier basisonderwijs ambulante dienst leerlinggebonden financiering samenwerkingsverband pakket onderwijs Ondersteuning denk stimulerende gespreksmethodieken bedoeld om taal te leren gebruiken in situaties die uitstijgen boven het hier en nu. In Nederland wordt de methodiek veel gebruikt door logopedisten en leerkrachten. Principes DGM zijn: - gerichte vraagstelling door de volwassene. - gedifferentieerde analyse van de antwoorden van het kind. trajectbegeleidersteam Auditieve verwerking: goed horende leerlingen met problemen bij het verwerken van geluidsprikkels en/of gesproken taal 20

Handreiking Toeleiding naar onderwijsarrangementen 27-5-2013

Handreiking Toeleiding naar onderwijsarrangementen 27-5-2013 Handreiking Toeleiding naar onderwijsarrangementen 27-5-2013 Uitgangspunten: De toewijzing van het arrangement gebeurt op basis van de onderwijsbehoefte van de leerling. De onderwijsbehoefte van een cluster

Nadere informatie

Onderwijsondersteuning, zorg- en cursusaanbod van Auris bij communicatieve problemen

Onderwijsondersteuning, zorg- en cursusaanbod van Auris bij communicatieve problemen IB netwerkbijeenkomst SWV Aan den IJssel, De Tuyter, Krimpen aan de IJssel 8 maart 2016 Onderwijsondersteuning, zorg- en cursusaanbod van Auris bij communicatieve problemen Louise Biesmeijer & Margriet

Nadere informatie

Arrangementen. November 2011 kenmerk: 13311

Arrangementen. November 2011 kenmerk: 13311 Licht arrangement Uitgangspunt van een licht arrangement is dat de leerling deelneemt aan het reguliere onderwijsprogramma. De ontwikkeling en herstel van communicatieve functies staat centraal in de ondersteuning

Nadere informatie

Passende Ondersteuning

Passende Ondersteuning Passende Ondersteuning Voor auditief en communicatief beperkte leerlingen in het MBO Platform Gehandicapten MBO Robert Bekman en Gerda Egtberts, 9 april 2015 Onderwerpen Wet- en regelgeving Instellingen

Nadere informatie

PASSEND ONDERWIJS EN CLUSTER 2 MARIANNE VAN DUIVENVOORDE NAJAAR 2014

PASSEND ONDERWIJS EN CLUSTER 2 MARIANNE VAN DUIVENVOORDE NAJAAR 2014 PASSEND ONDERWIJS EN CLUSTER 2 MARIANNE VAN DUIVENVOORDE NAJAAR 2014 Passend onderwijs 01-08-2014: Samenwerkingsverbanden: Zorgplicht voor alle leerlingen Indiceren op extra ondersteuning Toelaatbaarheidsverklaring

Nadere informatie

Passend Onderwijs, Wat past? Stoornis vs Onderwijsbehoefte

Passend Onderwijs, Wat past? Stoornis vs Onderwijsbehoefte Passend Onderwijs, Wat past? Stoornis vs Onderwijsbehoefte De koppeling tussen onderzoek, behandeling, onderwijsbehoefte en arrangement. Marianne van Duivenvoorde en Maartje Stephan Samenwerkingsverbanden

Nadere informatie

Instellingen voor auditief en communicatief beperkte leerlingen. Van Vraag naar Ondersteuning. Landelijk kader inrichting passend onderwijs

Instellingen voor auditief en communicatief beperkte leerlingen. Van Vraag naar Ondersteuning. Landelijk kader inrichting passend onderwijs Instellingen voor auditief en communicatief beperkte leerlingen Van Vraag naar Ondersteuning Landelijk kader inrichting passend onderwijs november 2014 De stichting Siméa behartigt de belangen van de instellingen

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel. SO Het Mozaïek. onderbouw

Schoolondersteuningsprofiel. SO Het Mozaïek. onderbouw Schoolondersteuningsprofiel SO Het Mozaïek onderbouw 1. Inleiding Alle scholen baseren hun onderwijs op de zeven kernwaarden zoals die door het Landelijk Expertise Centrum Speciaal Onderwijs zijn ontwikkeld:

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel

Schoolondersteuningsprofiel Schoolondersteuningsprofiel samenwerkingsverband primair onderwijs Inhoudsopgave Inleiding 3 1. 4 2. Missie en Visie 4 3. ondersteuning 5 4. Wat kan de 6 4.1 Regionale afspraken minimaal te bieden ondersteuning

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel. De Zevensprong

Schoolondersteuningsprofiel. De Zevensprong Schoolondersteuningsprofiel De Zevensprong 1. Inleiding Alle scholen baseren hun onderwijs op de zeven kernwaarden zoals die door het Landelijk Expertise Centrum Speciaal Onderwijs zijn ontwikkeld: 1.

Nadere informatie

SBO 3 BOOR ZORGPLAN 2013-2014

SBO 3 BOOR ZORGPLAN 2013-2014 SBO 3 BOOR ZORGPLAN 2013-2014 1 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Inleiding... 3 Visie op zorg... 4 Opbrengstgericht werken en passend onderwijs... 5 De structuur van de zorg... 9 Ontwikkelingsperspectief...

Nadere informatie

Herinrichting onderwijs en begeleiding cluster 2

Herinrichting onderwijs en begeleiding cluster 2 De Stichting Siméa behartigt de belangen van instellingen die onderwijs en diensten verlenen aan leerlingen die doof of slechthorend zijn en/of ernstige spraaktaalmoeilijkheden hebben. Voor meer informatie:

Nadere informatie

Passend onderwijs Wat is passend onderwijs? Waarom wordt passend onderwijs ingevoerd?

Passend onderwijs Wat is passend onderwijs? Waarom wordt passend onderwijs ingevoerd? Passend onderwijs Wat is passend onderwijs? Elk kind heeft recht op goed onderwijs. Ook kinderen die extra ondersteuning nodig hebben. Het kabinet wil dat zoveel mogelijk kinderen naar een gewone school

Nadere informatie

Inhoud. 1. Inleiding. School-ondersteuningsprofiel IKC Tijstroom april 2014 2

Inhoud. 1. Inleiding. School-ondersteuningsprofiel IKC Tijstroom april 2014 2 Inhoud 1. Inleiding 2. Schoolgegevens 3. Ambitie 4. Leerlingpopulatie 5. Onderwijsconcept 6. Basisondersteuning 7. Onderwijsarrangementen 8. Onderwijs- en Vormingsrendement 9. Passend onderwijs 10. Conclusies

Nadere informatie

Opbrengsten en adviezen pilot loket passend onderwijs: Toewijzen Vanuit Onderwijs- en Ondersteuningsbehoeften

Opbrengsten en adviezen pilot loket passend onderwijs: Toewijzen Vanuit Onderwijs- en Ondersteuningsbehoeften Opbrengsten en adviezen pilot loket passend onderwijs: Toewijzen Vanuit Onderwijs- en Ondersteuningsbehoeften Samenwerkingsverband voortgezet (speciaal) onderwijs Noord-Kennemerland juni 2014 1 Inleiding

Nadere informatie

Proces Overstappen Passend Onderwijs Almere

Proces Overstappen Passend Onderwijs Almere Proces Overstappen Passend Onderwijs Almere Inleiding Het samenwerkingsverband Passend Onderwijs Almere heeft een duidelijke visie op overstappen, vastgelegd in deze procesbeschrijving. Centraal staan

Nadere informatie

Vragen gesteld op de ouderavond op 11 februari 2014 gehouden in De Boemerang te Naaldwijk

Vragen gesteld op de ouderavond op 11 februari 2014 gehouden in De Boemerang te Naaldwijk Vragen gesteld op de ouderavond op 11 februari 2014 gehouden in De Boemerang te Naaldwijk 1: En wat kunnen jullie betekenen voor hoogbegaafde kinderen. Het is aan de school om aanbod te hebben voor hoogbegaafde

Nadere informatie

Passend Onderwijs. voor leerlingen met een taalontwikkelingsstoornis of een gehoorbeperking. Voor ouders en leerkrachten

Passend Onderwijs. voor leerlingen met een taalontwikkelingsstoornis of een gehoorbeperking. Voor ouders en leerkrachten Passend Onderwijs voor leerlingen met een taalontwikkelingsstoornis of een gehoorbeperking Voor ouders en leerkrachten U wilt voor uw kind de beste en meest passende school. Voor kinderen met een taalontwikkelingsstoornis

Nadere informatie

Van speciaal naar regulier onderwijs: een hele overstap! Het Congres 29 november 2013

Van speciaal naar regulier onderwijs: een hele overstap! Het Congres 29 november 2013 Van speciaal naar regulier onderwijs: een hele overstap! Het Congres 29 november 2013 #speciaalgewoon Wie bent u? Wie zijn wij? Aleid Schipper Maartje Reitsma Jos Vinders en Kees Verweij Van terugplaatsen

Nadere informatie

Figuur 1: Leerlingen in basisonderwijs (2010-2011)

Figuur 1: Leerlingen in basisonderwijs (2010-2011) Passend onderwijs U heeft er vast al wel over gehoord: passend onderwijs. Maar wat is het nu precies en wat betekent dat voor onze school? Waarom gingen op 6 maart 2012 50.000 mensen uit het onderwijs

Nadere informatie

Cor Emousschool. School Ondersteunings Profiel (SOP) SO Cor Emousschool Twickelstraat 5 2531 PW Den Haag tel. 070-394 89 94

Cor Emousschool. School Ondersteunings Profiel (SOP) SO Cor Emousschool Twickelstraat 5 2531 PW Den Haag tel. 070-394 89 94 VSO SO School Ondersteunings Profiel (SOP) Cor Emousschool SO VSO SO Cor Emousschool Twickelstraat 5 2531 PW Den Haag tel. 070-394 89 94 info@cor-emous.net www.cor-emous.nl Schoolondersteuningsprofiel

Nadere informatie

School Ondersteuningsprofiel De Startbaan - 2 oktober 2014

School Ondersteuningsprofiel De Startbaan - 2 oktober 2014 De Startbaan - 2 oktober 214 1B. Onderwijskundig concept van de school Onderwijskundig concept van de school Onze school zet de laatste jaren in op kwaliteitsgericht coachen. Daarbij gaan we uit van de

Nadere informatie

Basisschool De Poolster straalt, vanuit deze gedachte werkt het team samen met de kinderen en ouders aan kwalitatief goed onderwijs op onze school.

Basisschool De Poolster straalt, vanuit deze gedachte werkt het team samen met de kinderen en ouders aan kwalitatief goed onderwijs op onze school. Voorwoord Basisschool De Poolster straalt, vanuit deze gedachte werkt het team samen met de kinderen en ouders aan kwalitatief goed onderwijs op onze school. Onze visie op eigentijds, boeiend onderwijs

Nadere informatie

Handelingsgericht arrangeren (HGA)

Handelingsgericht arrangeren (HGA) Handelingsgericht arrangeren (HGA) Toewijzing van onderwijs en jeugdhulparrangementen, op basis van de behoeften van kind en opvoeders. Dit voorbeeld van een scenario voor ondersteuningstoewijzing is ontleend

Nadere informatie

Gecomprimeerd schoolondersteuningsprofiel

Gecomprimeerd schoolondersteuningsprofiel pagina 1 van 8 Gecomprimeerd schoolondersteuningsprofiel Algemene gegevens School BRIN Pantarijn (18UM00) Pantarijn 18UM00 Directeur Bert - Hoogwerf Adres Dubbelstraat 6 3073 LG ROTTERDAM Telefoon 0104851184

Nadere informatie

Zoveel mogelijk kinderen samen naar school

Zoveel mogelijk kinderen samen naar school Zoveel mogelijk kinderen samen naar school 2 inleiding De wet is gewijzigd en dat brengt vernieuwingen met zich mee op de basisschool. Met de invoering van de wet Passend Onderwijs per 1 augustus 2014

Nadere informatie

Passend Onderwijs cluster 2 onderwijs in 2014. Invoering 1 augustus 2014

Passend Onderwijs cluster 2 onderwijs in 2014. Invoering 1 augustus 2014 Passend Onderwijs cluster 2 onderwijs in 2014 Invoering 1 augustus 2014 Bijeenkomst ouders 1. Opening 2. Doel:» ouders meenemen in de ontwikkelingen naar Passend Onderwijs.» Gelegenheid om vragen te stellen

Nadere informatie

Voorlichting Passend Onderwijs juni 2013

Voorlichting Passend Onderwijs juni 2013 Voorlichting Passend Onderwijs juni 2013 Uw kind, is ons doel. Wat we ook doen, op welke laag van de organisatie dan ook. Het blijft gaan over uw kind! Doel van de bijeenkomst: Ik wil u uitleg geven over

Nadere informatie

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016. OBS De Kameleon

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016. OBS De Kameleon SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016 OBS De Kameleon 1 Voorwoord Voor u ligt het Schoolondersteuningsprofiel (SOP) van basisschool de Kameleon. Iedere school stelt een SOP op, dit is een wettelijke

Nadere informatie

SCHOOL ONDERSTEUNINGS PROFIEL

SCHOOL ONDERSTEUNINGS PROFIEL VRAGENLIJST (DEEL 2) UITERSTE INLEVERDATUM 21-3-2014 Met het Schoolondersteuningsprofiel worden de volgende onderdelen in beeld gebracht (zie kader): Specifieke kennis en kunde Aantoonbare specifieke deskundigheid

Nadere informatie

Ondersteuningstoewijzing gaat over de wijze waarop leerlingen die extra ondersteuning behoeven die ondersteuning kunnen ontvangen.

Ondersteuningstoewijzing gaat over de wijze waarop leerlingen die extra ondersteuning behoeven die ondersteuning kunnen ontvangen. 4.3. Ondersteuningstoewijzing: de route Ondersteuningstoewijzing gaat over de wijze waarop leerlingen die extra ondersteuning behoeven die ondersteuning kunnen ontvangen. 4.3.1. Route bij verwijzing, gemeenschappelijk

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel PCB De Fontein Schooljaar 2015-2016

Schoolondersteuningsprofiel PCB De Fontein Schooljaar 2015-2016 Schoolondersteuningsprofiel PCB De Fontein Schooljaar 2015-2016 Naam school: De Fontein Leerlingaantal: 270 Klassendeler: 25 Brinnummer: 24 DX De Fontein is een groeiende, moderne, Christelijke basisschool.

Nadere informatie

Samen maken we het passend!

Samen maken we het passend! Samen maken we het passend! Publieksversie Ondersteuningsplan 20142014 Samenwerkingsverband Primair Onderwijs MiddenHolland Dit is de publieksversie van het Ondersteuningsplan van het Samenwerkingsverband

Nadere informatie

1. Inleiding 2. 2. Algemene gegevens 2 2.1. contactgegevens 2.2 visie 2.3 kengetallen

1. Inleiding 2. 2. Algemene gegevens 2 2.1. contactgegevens 2.2 visie 2.3 kengetallen Inhoud 1. Inleiding 2 2. Algemene gegevens 2 2.1. contactgegevens 2.2 visie 2.3 kengetallen 3. Basisondersteuning 5 Interventies, ondersteuningsstructuur, standaarden, inspectieoordeel 4. Extra ondersteuning

Nadere informatie

Toelichting ontwikkelingsperspectief

Toelichting ontwikkelingsperspectief Toelichting ontwikkelingsperspectief Dit document is bedoeld als achtergrond informatie voor de scholen, maar kan ook (in delen, zo gewenst) gebruikt worden als informatie aan ouders, externe partners

Nadere informatie

Beste ouder(s) en verzorger(s),

Beste ouder(s) en verzorger(s), Beste ouder(s) en verzorger(s), Het schooljaar is alweer een aantal maanden onderweg. Inmiddels heeft u allen een eerste gesprek over uw kind gehad en bent u op de hoogte aan welke doelen er dit jaar met

Nadere informatie

Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel. Mr Van Eijckschool

Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel. Mr Van Eijckschool 1 Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel Mr Van Eijckschool Algemene gegevens School Mr Van Eijck BRIN 17AB00 Directeur Mignon de Veer Adres Ruimersdijk 100 3079 HK Rotterdam Telefoon 010 4833222 E-mail

Nadere informatie

Vroege kenmerken van dyslexie. volgdoelen, bijlage 1, 2 en 3. Auditieve waarneming, bij kleuters, bijlage 4. Bij uitval standaard: Oudste kleuters:

Vroege kenmerken van dyslexie. volgdoelen, bijlage 1, 2 en 3. Auditieve waarneming, bij kleuters, bijlage 4. Bij uitval standaard: Oudste kleuters: 23 Protocol kleuterklas Toetsing Signalering 1 Kleutervolgsysteem 2x per jaar worden de gegevens uit het kleutervolgsysteem geëvalueerd. 2 Groepsplan taal/ fonemisch bewustzijn Tijd Verwijzing Uitvoeren

Nadere informatie

Dr. Ellen Luteijn GZ psycholoog en werkzaam bij Kentalis. NVA Congres 2013

Dr. Ellen Luteijn GZ psycholoog en werkzaam bij Kentalis. NVA Congres 2013 Dr. Ellen Luteijn GZ psycholoog en werkzaam bij Kentalis NVA Congres 2013 Autisme en onderwijs NVA 4 oktober 2013 Ellen Luteijn Inhoud Hoe kan onderwijs passend zijn voor leerlingen met ASS? Passend Onderwijs

Nadere informatie

Klik hier voor de map met bestanden GROEIDOCUMENT AANMELDING LEERLING MULTIDISCIPLINAIR OVERLEG (MDO)

Klik hier voor de map met bestanden GROEIDOCUMENT AANMELDING LEERLING MULTIDISCIPLINAIR OVERLEG (MDO) GROEIDOCUMENT AANMELDING LEERLING MULTIDISCIPLINAIR OVERLEG (MDO) Dossiernummer: {value:dossiernummer:owner} Ontvangen d.d.: {value:gd_ontvangen:owner} Loket d.d.: {value:loket:owner} School en ouders:

Nadere informatie

Onderwijstechnieken.nl. Opbrengstgericht Werken zonder Groepsplan? Dat Kan!

Onderwijstechnieken.nl. Opbrengstgericht Werken zonder Groepsplan? Dat Kan! Opbrengstgericht Werken zonder Groepsplan? Dat Kan! 1 Inhoudsopgave: Voorwoord pagina 3 Inleiding pagina 4 Hoofdstuk 1 Hoe een middel een doel werd pagina 5 Hoofdstuk 2 Waar het eigenlijk om gaat pagina

Nadere informatie

Bijlage 1: voorstel toelaatbaarheidsverklaring

Bijlage 1: voorstel toelaatbaarheidsverklaring Bijlage 1: voorstel toelaatbaarheidsverklaring en toelaatbaarheidscommissie PPO Rotterdam Auteur: N. Teeuwen e.a. 1 Versie Datum 27-5-2014 Overzicht besluitvormingstraject Datum: Datum: 12 juni 2014 Projectbestuur

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel. 09AY00 Rooms Katholieke Basisschool De Brembocht

Schoolondersteuningsprofiel. 09AY00 Rooms Katholieke Basisschool De Brembocht Schoolondersteuningsprofiel 09AY00 Rooms Katholieke Basisschool De Brembocht Inhoudsopgave Toelichting 3 DEEL I INVENTARISATIE 6 1 Typering van de school.7 2 Kwaliteit basisondersteuning 7 3 Basisondersteuning

Nadere informatie

Co-teaching 1 en 1 = 3? Margot Willemsen M.Willemsen@kentalis.nl

Co-teaching 1 en 1 = 3? Margot Willemsen M.Willemsen@kentalis.nl Co-teaching 1 en 1 = 3? Margot Willemsen M.Willemsen@kentalis.nl Co-teaching Definities (Gedurende een langere periode) zijn twee professionals Gezamenlijk verantwoordelijk voor het lesgeven aan alle leerlingen

Nadere informatie

ONDERSTEUNINGSPROFIEL VAN DE MARGRIETSCHOOL

ONDERSTEUNINGSPROFIEL VAN DE MARGRIETSCHOOL ONDERSTEUNINGSPROFIEL VAN DE MARGRIETSCHOOL april 2014 INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding 2. Functie van het schoolondersteuningsprofiel 3. De basisondersteuning op de Margrietschool 4. De extra ondersteuning

Nadere informatie

ontwikkelingsperspectief

ontwikkelingsperspectief ontwikkelingsperspectief Leerlijnen OPP uitstroombestemming Thema nieuwsbrief schooljaar 2013-2014 IvOO - VSO Diplomastroom 15-11-2013 In oktober is er een ouderavond geweest met als onderwerp het (document)

Nadere informatie

Bijlage 2. Basisondersteuning binnen SWV Groningen Ommelanden

Bijlage 2. Basisondersteuning binnen SWV Groningen Ommelanden Bijlage 2. Basisondersteuning binnen SWV Inleiding Het samenwerkingsverband dient te bepalen wat het niveau van de basisondersteuning is. Hiermee wordt bedoeld wat elke school tenminste in huis dient te

Nadere informatie

Geldigheid LGF indicaties cluster 2 bij invoering van passend onderwijs op 1 augustus 2014: Herindicatie en overgangsregeling. Algemene informatie

Geldigheid LGF indicaties cluster 2 bij invoering van passend onderwijs op 1 augustus 2014: Herindicatie en overgangsregeling. Algemene informatie Algemene informatie Er gaat veel veranderen bij de invoering van passend onderwijs. Voor de leerlingen die nu een indicatie van cluster 2 hebben is een overgangsregeling gemaakt. Na de algemene informatie

Nadere informatie

Jenaplan Christelijke Basisschool De Troubadour Elden

Jenaplan Christelijke Basisschool De Troubadour Elden SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016 Jenaplan Christelijke Basisschool De Troubadour Elden 1 Voorwoord Voor u ligt het Schoolondersteuningsprofiel (SOP) van : Jenaplan Christelijke Basisschool

Nadere informatie

2. Waar staat de school voor?

2. Waar staat de school voor? 2. Waar staat de school voor? Missie en Visie Het Rondeel gaat uit van de Wet op het Basisonderwijs. Het onderwijs omvat de kerndoelen en vakgebieden die daarin zijn voorgeschreven. Daarnaast zijn ook

Nadere informatie

SCHOOL ONDERSTEUNINGS PROFIEL

SCHOOL ONDERSTEUNINGS PROFIEL Met het Schoolondersteuningsprofiel worden de volgende onderdelen in beeld gebracht (zie kader): Specifieke kennis en kunde Aantoonbare specifieke deskundigheid Extra ondersteuning ism externe partners

Nadere informatie

Samen leren jezelf te zijn, kansrijk en uniek Wij maken werk van talent!

Samen leren jezelf te zijn, kansrijk en uniek Wij maken werk van talent! De missie van onze school: Samen leren jezelf te zijn, kansrijk en uniek Wij maken werk van talent! De visie van onze school: A: Goed onderwijs, opbrengstgericht Door middel van een gevarieerd lesaanbod

Nadere informatie

onderwijs, de ontwikkelingen op een rij

onderwijs, de ontwikkelingen op een rij onderwijs, de ontwikkelingen op een rij Veel scholen zijn begonnen met het werken met groepsplannen. Anderen zijn zich aan het oriënteren hierop. Om groepsplannen goed in te kunnen voeren is het belangrijk

Nadere informatie

Het leerlingaantal op de Montinischool is de afgelopen jaren stabiel gebleken, zo rond de 275 leerlingen. We maken geen gebruik van leerling weging.

Het leerlingaantal op de Montinischool is de afgelopen jaren stabiel gebleken, zo rond de 275 leerlingen. We maken geen gebruik van leerling weging. NOTITIE PASSEND ONDERWIJS MONTINISCHOOL. Passend onderwijs Montinischool 2014-2015 In de afgelopen jaren heeft de Montinischool een brede deskundigheid opgebouwd op het gebied van extra ondersteuning binnen

Nadere informatie

Teksten voor de nieuwe website van REC Zeeland t.a.v. INFORMATIE T.B.V. HET ONDERWIJS/ONDERWIJS(DES)KUNDIGEN.

Teksten voor de nieuwe website van REC Zeeland t.a.v. INFORMATIE T.B.V. HET ONDERWIJS/ONDERWIJS(DES)KUNDIGEN. Teksten voor de nieuwe website van REC Zeeland t.a.v. INFORMATIE T.B.V. HET ONDERWIJS/ONDERWIJS(DES)KUNDIGEN. Informatie m.b.t. indicatiestelling t.b.v. het onderwijs/onderwijs(des)kundigen In alle gevallen

Nadere informatie

Nieuwsbrief Inleiding Voor u ligt de tweede nieuwsbrief van Berséba in schooljaar 2014-2015. Opnieuw is er genoeg informatie om met de scholen te delen. Het jaar 2014 ligt achter ons. Een jaar, waarin

Nadere informatie

Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel. Naam School

Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel. Naam School 1 Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel Naam School Algemene gegevens School Cbs. Het Middelpunt BRIN 09YO Directeur Dhr. J. Oudshoorn Adres Cromme Meth 70, 3191 TG Hoogvliet Telefoon 010-4168762 E-mail

Nadere informatie

Kengetallen Leerlingenaantal (01-10-14) 73 Leerlingengewicht Aantal lln 0,3: 4 Aantal lln 1,2: 0

Kengetallen Leerlingenaantal (01-10-14) 73 Leerlingengewicht Aantal lln 0,3: 4 Aantal lln 1,2: 0 SWV PO 2203 Kengetallen en basisinformatie SOP Bijlage bij het School Ondersteunings Profiel (SOP) Naam school OBS de Slinge Adres en plaats t Slingerland 12 Naam directeur Naam IB-er(s) René nsen Mw G

Nadere informatie

ALGEMENE INFORMATIEBROCHURE

ALGEMENE INFORMATIEBROCHURE ALGEMENE INFORMATIEBROCHURE Educonnect informatiebrochure Pagina 1 Inhoudsopgave algemene informatiebrochure Educonnect Educonnect - pagina 3. De SCSOG Het aanbod van Educonnect De kern van Educonnect

Nadere informatie

ALS ONDERWIJS MIJ NIET PAST MAG IK HET DAN RUILEN?

ALS ONDERWIJS MIJ NIET PAST MAG IK HET DAN RUILEN? ALS ONDERWIJS MIJ NIET PAST MAG IK HET DAN RUILEN? Omslag in denken en handelen: van deficit-denken naar handelen vanuit onderwijsbehoeften In plaats van: Deze leerling heeft ADHD,ODD, ASS, Dyslexie, Dyscalculie,

Nadere informatie

Evaluatie Pilot Klasse-ergo basisschool De Bolster Amersfoort Ergotherapie Kinderen Amersfoort

Evaluatie Pilot Klasse-ergo basisschool De Bolster Amersfoort Ergotherapie Kinderen Amersfoort Evaluatie Pilot Klasse-ergo basisschool De Bolster Amersfoort Ergotherapie Kinderen Amersfoort Groep: 2 Leerkracht : Arianne van der Laan IB-er: Ria Ruyne Ergotherapeuten: Eelke van Haeften en Viviane

Nadere informatie

Zorg voor onze kinderen

Zorg voor onze kinderen Zorg voor onze kinderen Versie 5.0 juni 2011 Gelukkig de kinderen, die zonder angst, naar school gaan. Gelukkig de kinderen, die zonder hoge cijfers zich geaccepteerd weten. Gelukkig de kinderen, die ondanks

Nadere informatie

Plan van aanpak Hoek van Holland/Van Rijckevorsel n.a.v. rapportage inspectie kwaliteit VVE.

Plan van aanpak Hoek van Holland/Van Rijckevorsel n.a.v. rapportage inspectie kwaliteit VVE. De aanpak op schoolniveau: Indicator Doel Actie/middel Tijdpad Wie Resultaat Professionalisering Tussenevaluatie /borging Condities Scholing VVE. Ouders De leerkrachten van de vroegschoolse zijn VVE-geschoold.

Nadere informatie

Definitieve versie februari 2015

Definitieve versie februari 2015 1 Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel PCB Westpunt Algemene gegevens School PCB Westpunt BRIN 10QX02 Directeur Dhr.I.van Wijngaarden Adres Foeliestraat 16 Telefoon 010-4161435 E-mail administratie@pcbwestpunt.nl

Nadere informatie

Definitieve versie 1 mei 2015

Definitieve versie 1 mei 2015 1 Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel CBS Onze Wereld Algemene gegevens School CBS Onze Wereld BRIN 08UY Directeur Mevr. T. Terheijden Adres Cornelis Danckertstraat 34 Telefoon 010-4205293 E-mail

Nadere informatie

Excellente Leerkracht SBO, SO/VSO. Stichting Meerkring LC 11 Onderwijsproces -> Leraren 44343 43334 43 43 Marieke Kalisvaart

Excellente Leerkracht SBO, SO/VSO. Stichting Meerkring LC 11 Onderwijsproces -> Leraren 44343 43334 43 43 Marieke Kalisvaart Functie-informatie Functienaam Organisatie Letterschaal CAO Salarisschaal Werkterrein Kenmerkscores SPO-gecertificeerde Stichting Meerkring LC 11 Onderwijsproces -> Leraren 44343 43334 43 43 Marieke Kalisvaart

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel Attendiz. Het Mozaïek SO Hengelo

Schoolondersteuningsprofiel Attendiz. Het Mozaïek SO Hengelo Schoolondersteuningsprofiel Attendiz Het Mozaïek SO Hengelo Het 1. Inleiding Alle scholen baseren hun onderwijs op de zeven kernwaarden zoals die door het Landelijk Expertise Centrum Speciaal Onderwijs

Nadere informatie

Schooljaar 2014-2015. Schoolondersteuningsprofiel van Anne Frankschool De Basis

Schooljaar 2014-2015. Schoolondersteuningsprofiel van Anne Frankschool De Basis Schooljaar 2014-2015 Schoolondersteuningsprofiel van Anne Frankschool De Basis VRAGENLIJST Met het Schoolondersteuningsprofiel worden de volgende onderdelen in beeld gebracht (zie kader): Specifieke kennis

Nadere informatie

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016. Basisschool De Arnhorst. Velp

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016. Basisschool De Arnhorst. Velp SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016 Basisschool De Arnhorst Velp 1 Voorwoord Voor u ligt het Schoolondersteuningsprofiel (SOP) van basisschool De Arnhorst in Velp. Iedere school stelt een

Nadere informatie

Visie op Passend Onderwijs

Visie op Passend Onderwijs Visie op Passend Onderwijs Onze regio De regio Passend Onderwijs 25-09 PO kenmerkt zich zowel geografisch als bestuurlijk. Ook heeft de regio samen een (bescheiden) bestuurlijke en inhoudelijke geschiedenis

Nadere informatie

Ambulante begeleiding nieuwe stijl Het expertteam!

Ambulante begeleiding nieuwe stijl Het expertteam! Ambulante begeleiding nieuwe stijl Het expertteam! 10 o k t o b e r 2014 Pa s s e n d o n d e r w i j s N a o b e rschap m e e ste rs c h ap M i r j am M o o n s e n R i c h va n d e n B e rg Kennismaking

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel ZML TWOG

Schoolondersteuningsprofiel ZML TWOG Schoolondersteuningsprofiel ZML TWOG 1. Inleiding Alle scholen baseren hun onderwijs op de zeven kernwaarden zoals die door het Landelijk Expertise Centrum Speciaal Onderwijs zijn ontwikkeld: 1. Is ambitieus

Nadere informatie

Niveaus van zorg in 6 stappen

Niveaus van zorg in 6 stappen Niveaus van zorg in 6 stappen Acties op school (inter)actie naar ouders Ondersteuning op school Stap 1 Leerkracht werkt handelingsgericht in de groep Stap 2 Leerkracht overlegt met collega-leerkrachten

Nadere informatie

De Voorde. School Ondersteunings Profiel (SOP) SO De Voorde Hoofdgebouw: Bazuinlaan 4 2287 EE Rijswijk Tel. 070-39 43 042

De Voorde. School Ondersteunings Profiel (SOP) SO De Voorde Hoofdgebouw: Bazuinlaan 4 2287 EE Rijswijk Tel. 070-39 43 042 VSO SO School Ondersteunings Profiel (SOP) De Voorde SO VSO SO De Voorde Hoofdgebouw: Bazuinlaan 4 2287 EE Rijswijk Tel. 070-39 43 042 school@voorde.scoh.nl www.scoh.nl/voorde Schoolondersteuningsprofiel

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel van Dorpsschool Rozendaal Scholengroep Veluwezoom

Schoolondersteuningsprofiel van Dorpsschool Rozendaal Scholengroep Veluwezoom Schoolondersteuningsprofiel van Dorpsschool Rozendaal Scholengroep Veluwezoom Schooljaar 2014-2015 VRAGENLIJST (DEEL 2) UITERSTE INLEVERDATUM 21-3-2014 Met het Schoolondersteuningsprofiel worden de volgende

Nadere informatie

Stevensbeek Beloning- en ontspanningsmomenten binnen het speciaal onderwijs

Stevensbeek Beloning- en ontspanningsmomenten binnen het speciaal onderwijs Stevensbeek Beloning- en ontspanningsmomenten binnen het speciaal onderwijs VSO De Korenaer Stevensbeek Inhoud: pagina nummer 1) Speciaal Onderwijs 3 a) Visie b) Hoe werkt dit in de praktijk? 2) Beloning-

Nadere informatie

Procesbeschrijving en Kwaliteitsindicatoren voor het onderwijs aan leerlingen met een meervoudige beperking.

Procesbeschrijving en Kwaliteitsindicatoren voor het onderwijs aan leerlingen met een meervoudige beperking. Kwaliteitsindicatoren voor het onderwijs aan leerlingen met een meervoudige beperking. In dit document worden het proces beschreven en de kwaliteitsindicatoren benoemd voor het onderwijs aan Hieronder

Nadere informatie

Definitieve versie 1 mei 2015

Definitieve versie 1 mei 2015 1 Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel Het Spectrum Algemene gegevens School Het Spectrum BRIN 27xk Directeur Dhr. J. Ligthart Adres Robert van t Hoffstraat 10, 3059 PN Rotterdam Telefoon 010-2222842

Nadere informatie

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016. Basisschool Pius X

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016. Basisschool Pius X SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016 Basisschool Pius X 1 Voorwoord Voor u ligt het Schoolondersteuningsprofiel (SOP) van basisschool Pius X. Iedere school stelt een SOP op, dit is een wettelijke

Nadere informatie

SCHOOL ONDERSTEUNINGS PROFIEL

SCHOOL ONDERSTEUNINGS PROFIEL VRAGENLIJST (DEEL 2) UITERSTE INLEVERDATUM 21-3-2014 Met het Schoolondersteuningsprofiel worden de volgende onderdelen in beeld gebracht (zie kader): Specifieke kennis en kunde Aantoonbare specifieke deskundigheid

Nadere informatie

Definitieve versie februari 2015

Definitieve versie februari 2015 1 Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel Steven Stemerding Algemene gegevens School Steven Stemerding BRIN 12GJ Directeur Marloes Snel Adres Slingeplein 10 Telefoon 010-4808635 E-mail Bestuur Basisondersteuning

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel van Koningin Julianaschool Trivium

Schoolondersteuningsprofiel van Koningin Julianaschool Trivium Schoolondersteuningsprofiel van Koningin Julianaschool Trivium Schooljaar 2014-2015 Vragenlijst Schoolondersteuningsprofiel 2014 PassendWijs Pagina 1 VRAGENLIJST (DEEL 2) Met het Schoolondersteuningsprofiel

Nadere informatie

Houtskoolschets n.a.v. Studiedag HB d.d. 14-10-2015

Houtskoolschets n.a.v. Studiedag HB d.d. 14-10-2015 Uitwerking 2 Houtskoolschets n.a.v. Studiedag HB d.d. 14-10-2015 Uitgangspunt: Voor de vormgeving van het HB-beleid in de regio Midden blijft het HB-document van Berséba het uitgangspunt. Toelichting:

Nadere informatie

DE DIENSTEN AMBULANTE BEGELEIDING IN DE REGIO ZEELAND BUNDELEN HUN CURSUSAANBOD 2009 2010. de Korre ALLE EXPERTISE BIJEEN, EEN HELE ZORG MINDER!

DE DIENSTEN AMBULANTE BEGELEIDING IN DE REGIO ZEELAND BUNDELEN HUN CURSUSAANBOD 2009 2010. de Korre ALLE EXPERTISE BIJEEN, EEN HELE ZORG MINDER! DE DIENSTEN AMBULANTE BEGELEIDING IN DE REGIO ZEELAND BUNDELEN HUN CURSUSAANBOD 2009 2010 ALLE EXPERTISE BIJEEN, EEN HELE ZORG MINDER! De Berkenschutse Expertisecentrum voor Onderwijs & Epilepsie de Korre

Nadere informatie

Nota: de identiteit van het Kleurenorkest

Nota: de identiteit van het Kleurenorkest Nota: de identiteit van het Kleurenorkest Januari 2015 1 INHOUD De identiteit van het Kleurenorkest... 3 Het Didactische uitgangspunt:... 4 Natuurlijk Leren... 4 De Pedagogische PIJLERS:... 6 NLP: taalkracht...

Nadere informatie

Aannamebeleid passend onderwijs St. Jozefschool Lichtenvoorde

Aannamebeleid passend onderwijs St. Jozefschool Lichtenvoorde Aannamebeleid passend onderwijs St. Jozefschool Lichtenvoorde Algemeen Vanaf 1 augustus 2014 melden ouders hun kind aan bij de school van hun keuze en heeft de school de taak om het kind een passende onderwijsplek

Nadere informatie

Protocol Advies keuze voortgezet onderwijs

Protocol Advies keuze voortgezet onderwijs Protocol Advies keuze voortgezet onderwijs Obs Valkenhorst Bremstraat 14 9404 GD Assen 0592-331393 directie@devalkenhorst.nl www.devallkenhorst.nl Protocol Advies schoolkeuze Voortgezet Onderwijs Aanmelding

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel van t Schaddeveld Dieren & Laag-Soeren

Schoolondersteuningsprofiel van t Schaddeveld Dieren & Laag-Soeren Schoolondersteuningsprofiel van t Schaddeveld Dieren & Laag-Soeren Scholengroep Veluwezoom Schooljaar 2014-2015 Vragenlijst Schoolondersteuningsprofiel 2014 PassendWijs Pagina 1 VRAGENLIJST (DEEL 2) Met

Nadere informatie

De speerpunten van de SPCO-scholen

De speerpunten van de SPCO-scholen Meerjaren Plan 2012-2015 De speerpunten van de SPCO-scholen Inleiding Strategische speerpunten Hart voor kinderen Met veel genoegen presenteren wij de samenvatting van ons strategisch meerjarenplan Hart

Nadere informatie

Richtlijnen Commissie Leerling Ondersteuning (CLO) Samenwerkingsverband De Liemers po

Richtlijnen Commissie Leerling Ondersteuning (CLO) Samenwerkingsverband De Liemers po Richtlijnen Commissie Leerling Ondersteuning (CLO) Samenwerkingsverband De Liemers po Minimaal noodzakelijk bij aanmelding voor alle leerlingen: Ondertekend aanmeldingsformulier Handelingsgericht Zorgformulier

Nadere informatie

Gecomprimeerd schoolondersteuningsprofiel

Gecomprimeerd schoolondersteuningsprofiel pagina 1 van 8 Gecomprimeerd schoolondersteuningsprofiel Algemene gegevens School BRIN School voor Speciaal Basisonderwijs De Kring (20KY00) School voor Speciaal Basisonderwijs De Kring 20KY Directeur

Nadere informatie

Overgangsprotocollen Van groep 1 naar groep 2 en van groep 2 naar groep 3

Overgangsprotocollen Van groep 1 naar groep 2 en van groep 2 naar groep 3 Overgangsprotocollen Van groep 1 naar groep 2 en van groep 2 naar groep 3 Februari 2011 1 Overgangsprotocollen Van groep 1 naar groep 2 en van groep 2 naar groep 3. Hoofdstuk 1 Inleiding p. 3 Hoofdstuk

Nadere informatie

Beleid leerlinggebonden financiering

Beleid leerlinggebonden financiering Beleid leerlinggebonden financiering 1. Schoolvisie De uitgangspunten van onze school staan beschreven in ons Schoolplan en zijn in verkorte vorm opgenomen in onze Schoolgids. De daarin opgenomen punten

Nadere informatie

Gecomprimeerd schoolondersteuningsprofiel

Gecomprimeerd schoolondersteuningsprofiel pagina 1 van 7 Gecomprimeerd schoolondersteuningsprofiel Algemene gegevens School BRIN Charlois (18OR00) Charlois 18OR00 Directeur Lydia van den Hoonaard Adres Clemensstraat 117 3082 CE ROTTERDAM Telefoon

Nadere informatie

Studiedag Inrichting Passend Onderwijs SWV PO 30-10 RKC Waalwijk 3 juni 2014

Studiedag Inrichting Passend Onderwijs SWV PO 30-10 RKC Waalwijk 3 juni 2014 Studiedag Inrichting Passend Onderwijs SWV PO 30-10 RKC Waalwijk 3 juni 2014 1. Opening 2. Startactiviteit: Kennismaking 3. Doelstellingen en opbrengst van de dag 4. Kracht door verbinding Toelichting

Nadere informatie

Ontwikkelingsperspectief in regulier basisonderwijs. Suzanne Beek en Linda Sontag ORD 2013

Ontwikkelingsperspectief in regulier basisonderwijs. Suzanne Beek en Linda Sontag ORD 2013 Ontwikkelingsperspectief in regulier basisonderwijs Suzanne Beek en Linda Sontag ORD 2013 Perspectief op de ontwikkeling van kinderen.. als kijken in een glazen bol? Wat is het ontwikkelingsperspectief?

Nadere informatie

Invulling witte vlekken in het dekkend netwerk van Berseba. Beleidsplan S(B)O-scholen in Randstad/Barendrecht

Invulling witte vlekken in het dekkend netwerk van Berseba. Beleidsplan S(B)O-scholen in Randstad/Barendrecht Invulling witte vlekken in het dekkend netwerk van Berseba. Beleidsplan S(B)O-scholen in Randstad/Barendrecht Kader Berseba heeft een beleidsnotitie opgesteld om te analyseren welke witte vlekken te benoemen

Nadere informatie