NR3 SEPTEMBER 2007 De afgelopen vijf jaar zijn tropenjaren geweest p.3. Wij hebben goed zicht op de verschillende belangen p.9

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "NR3 SEPTEMBER 2007 De afgelopen vijf jaar zijn tropenjaren geweest p.3. Wij hebben goed zicht op de verschillende belangen p.9"

Transcriptie

1 InDetail kwartaal uitgave van nationaal restauratiefonds NR3 SEPTEMBER 2007 De afgelopen vijf jaar zijn tropenjaren geweest p.3 Op bezoek bij Stichting Oude Groninger Kerken p.7 Wij hebben goed zicht op de verschillende belangen p.9 Etalage: Varend Monument Lening p.11 Online declareren via Restauratiefonds.nl p.1 Uitgesproken p.2 Investeren in monumenten p.2 Interview: Marlies Kastelein en François Boulangé p.3 Uit Archief p.6 De restauratie voorbij p.7 Interview: Marisa Monsanto en Pieter Baars p.9 Etalage p.11 Nieuws p.12 Online declareren via Restauratiefonds.nl Nationaal Restauratiefonds betaalt namens het rijk subsidies uit aan eigenaren van rijksmonumenten. Zodra de eigenaar een Brim-subsidiebeschikking heeft ontvangen van de RACM (Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschapen en Monumenten) kunnen declaraties via digitaal ingediend worden. Eenvoudig en overzichtelijk De eigenaar ontvangt een brief van het Restauratiefonds met daarin een gebruikersnaam en wachtwoord. Met deze gegevens is er direct toegang tot de persoonlijke account. Dat betekent 24 uur per dag declaraties indienen en inzicht in de subsidierekening. Alle facturen kunnen eenvoudig in het digitale declaratieformulier ingevuld worden waarna ze direct worden uitbetaald. Één keer per jaar krijgt u van het Restauratiefonds het verzoek om de originele facturen op te sturen. Deze facturen worden gecontroleerd en vervolgens naar u teruggestuurd. Na zes jaar voert de RACM de eindcontrole uit en wordt de defi nitieve subsidie vastgesteld. Factuurvereisten Een factuur die u wilt declareren moet aan een aantal voorwaarden voldoen. Één van die voorwaarden is dat er duidelijk staat omschreven welke werkzaamheden er zijn uitgevoerd. Een termijnnota zonder specifi catie is dus niet voldoende. Wij vragen dit omdat we op die manier kunnen zien welke werkzaamheden zijn uitgevoerd die in het Periodiek Instandhoudingsplan (PIP) zijn opgenomen. De overige factuurvereisten kunt u vinden op Wilt u meer weten over het invullen van de (online) declaratie? Neemt u dan contact op met het Restauratiefonds (033) (optie 2). Nationaal Restauratiefonds september 2007, jaargang 18 1

2 UitGesproken pieter siebinga, directeur restauratiefonds Tastbare geschiedenis maakt ons klaar voor de toekomst Als u deze InDetail leest zijn er twee belangrijke momenten voorbij, de vakantieperiode en de Open Monumentendag. De vakantieperiode geeft veel mensen de gelegenheid om, al dan niet in het buitenland, de omgeving te verkennen. Het is fi jn om te zien dat veel mensen dan de tijd nemen om een keer een kerk te bekijken, een kasteel te bezoeken of gewoon te genieten van een mooi dorp of mooie stad. Vaak gaan dan pas de ogen open voor al het moois wat behouden is en het geeft energie om ons in te zetten voor zaken die behouden moeten blijven. De Open Monumenten - dag versterkt dit beeld dan nog een keer en de belangstelling voor monumenten stijgt op dat soort dagen tot ongekende hoogte. Ook dit jaar is de Open Monumentendag weer een groot succes geworden. Ik kan mij voorstellen dat velen het thema van de Open Monumentendag Moderne Monumenten een bijzondere keuze vonden. Op de dag zelf hebben wij echter kunnen ervaren dat deze categorie zeker de moeite waard is en dat dit echte monumenten zijn. Via deze moderne monumenten wordt aandacht gevraagd voor de meer recentere geschiedenis. Dit is belangrijk. Het gevoel bij monumenten ontstaat namelijk pas bij het zien en beleven. Een verhaal achter een monument maakt het vaak bijzonder. Ik mocht dit laatst ervaren tijdens een bezoek aan één van de vele kastelen in Engeland. In iedere ruimte van het kasteel staat iemand (vaak op hoge leeftijd) te vertellen over de geschiedenis die zich hier afgespeeld heeft. Hierdoor gaan de ruimtes leven en het verleden wordt voelbaar. Het belang van monumenten als verbinding naar het verleden wordt hiermee tastbaar. In Nederland zien wij deze ontwikkeling ook steeds meer. In InDetail blijven wij aandacht geven aan organisaties die zich hiermee bezig houden. Een mooi voorbeeld betreft de stichting Oude Groninger kerken. Via hun bezit kunnen wij kennismaken met een belangrijk religieus verleden in het Noorden. Kerken en hiermee hun geschiedenis kunnen hierdoor behouden blijven en dit is van groot belang. Kijken naar het verleden blijft belangrijk, zeker voor wat betreft de monumenten, maar het Restauratiefonds denkt ook mee over de toekomst van de monumentenzorg. Hiertoe hebben wij het rapport Investeren in Monumenten uitgebracht. Met dit rapport maken wij de balans op van de ontwikkelingen tot nu toe en vervolgens geven wij aanbevelingen voor de toekomst. Een rapport mag niet geschreven worden voor de boekenkast. Het is dus van belang dat binnen het monumentenveld de juiste discussie wordt gevoerd, zodat wij als sector weer helemaal klaar zijn voor de toekomst. Investeren in Monumenten aangeboden aan minister Plasterk Ontwikkelingen rondom het monumentenstelstel zijn voor het Restauratie fonds aanleiding om het rapport Investeren in Monumenten uit te brengen. In dit rapport staan concrete aanbevelingen voor een gefun deerde toekomst van de monumenten in Nederland. De voorzitter van het Restauratiefonds, professor mr. Pieter van Vollenhoven heeft deze aanbevelingen met een brief onder de aandacht gebracht van minister Plasterk van OCW en van de Raad voor Cultuur. In de afgelopen jaren is door verschillende kabinetten extra geld beschikbaar gesteld om de restauratieachterstand weg te werken. Mede daardoor veranderd de monumentenzorg van ingrijpende restauraties naar plan matig instandhouden van monumenten. Naast deze verschuiving is er een duidelijke verbreding te zien van objectgerichte, individuele monumentenzorg naar een meer gebiedsgerichte benadering. Ook heeft een verschuiving in bestuurlijke bevoegdheden en verantwoordelijkheden plaatsgevonden. Deze ontwikkelingen zijn voor de minister van OCW aanleiding om een brede discussie over het monumentenstelsel te initiëren. De Raad voor Cultuur heeft eind juni een advies hierover uitgebracht aan minister Plasterk van OCW. Het Restauratiefonds wil met dit rapport een eerste bijdrage leveren aan deze discussie. In het artikel op pagina 9 leest u meer over het rapport Investeren in Monu menten. Wilt u een exemplaar van het rapport ontvangen? Stuur dan een mail naar en vermeld daarin uw naam en adresgegevens. 2

3 de nachtmerrie van françois boulangé en marlies kastelein De afgelopen vijf jaar zijn tropenjaren geweest interview In een statig monumentaal herenhuis in Haarlem Zuid wonen Marlies Kastelein en François Boulangé. François Boulangé? Inderdaad, van Lingo. Hoe het nu met hem gaat? Prima, alleen hebben François en Marlies de afgelopen jaren wel het één en ander met hun woning te stellen gehad. Ze kochten het al in 1991 en zijn tot op heden behoorlijk op de proef gesteld. Tegenslag na tegenslag maakten dit droomhuis bijna tot een nachtmerrie. Het grote herenhuis op de hoek was voor Marlies en François het ideale object: sfeervol, ruim en in een mooie buurt. Voordat zij het huis ontdekten in 1991 was het een dependance voor begeleid wonen van ex-psychiatrische patiënten. Maar het is eigenlijk daarna pas een gekkenhuis geworden, grapt Marlies als ze naar binnengaat voor een rondleiding: er wordt nog steeds geklust en overal staan dozen en spullen. Dat François en Marlies zelf niet echt gek geworden zijn, mag overigens een wonder heten. Onderhoudsvrij Het begint allemaal mooi. Het pand uit 1880 verkeerde in een redelijke staat en we konden ons geluk niet op toen we hoorden dat het ook nog een monument was. Maar daarvan is binnen weinig te zien. De woning is namelijk geheel volgens de normen van de jaren zestig onderhoudsvrij gemaakt: schrootjes, systeemplafonds en tussenmuurtjes vieren hoogtij. Daar kunnen de twee wel doorheen kijken. Hoewel, als ze dat echt gekund zouden hebben, hadden ze wel geweten wat hen te wachten stond. Achter elk plafond en elk muurtje, zelfs achter het behang, zit asbest. Het hele huis is er volledig mee dichtgetimmerd. Marlies: Als we dit moesten laten verwijderen waren we zo n 1,3 miljoen gulden kwijt geweest. Dat hadden we niet. Tot medio 1992 was het nog toegestaan om zelf, onder strenge begeleiding van een specialist, asbest te verwijderen. Het huis wordt gedurende enkele maanden door astronauten in witte pakken zorgvuldig onder handen genomen. Nadien is het een elk jaar een kamer -huis geworden. Bijna alles wat we verdienden werd in de verbouwing gestoken. Oegstgeester pannen Gaandeweg de restauratie komt er veel moois te voorschijn. Het trapgat, dat helemaal dichtgetimmerd was, geeft een prachtige gietijzeren leuning prijs. Vanuit het midden van de centrale entree, wentelt de trap zich omhoog naar een François Boulangé en Marlies Kastelein zijn met hun huis behoorlijk op de proef gesteld Nationaal Restauratiefonds september 2007, jaargang 18 3

4 glazen koepel in het dak op de derde verdieping waardoor het daglicht tot in de hal valt. Op de vloer in die hal liggen nog originele monumentale marmeren platen. In de woonkamer komt er een prachtig plafond met ornamenten tevoorschijn. Onder de kozijnen zitten originele bossing panelen. Zowel plafond, trap als panelen hebben Marlies en François deels zelf gerestaureerd: We hebben best veel zelf gedaan maar sommige dingen, waaronder de meeste monumentale, moet je eenvoudigweg aan de vakmensen overlaten. Onze eerste hoofdaannemer Van der Wal was trouwens fantastisch. Als origineel restaureren niet mogelijk bleek, kwam hij altijd met, zoals hij zei: de oplossing die de architect in 1880 zou hebben gekozen als hij moderne middelen tot zijn beschikking had gehad. François en Marlies krijgen na de tegenslag van het asbest de smaak van het monument langzaam weer te pakken. De hulp van Monumentenzorg is daarbij van onschatbare waarde gebleken. Zij hebben ons geadviseerd over het hout voor de vloeren, de aanschaf van de hardstenen schouwen, de originele deuren waarvan we replica s hebben laten maken, de juiste kleuren voor het schilderwerk en de granito vloeren van de natte ruimten. In 1997, dus zes jaar na de aankoop van het huis, denken Marlies en François er zelfs aan ook het dak aan te pakken. Tot dan toe ligt er bitumen, een soort asfalt plaatjes op, maar in overleg met de aannemer besluiten ze het originele roevendak, met de zeldzame originele Oegstgeester dakpannen terug te laten komen. Het Floraplein is in 1968 monumentaal verklaard mede omdat de huizen Oegstgeester pannen hadden. Maar deze pannen worden al sinds 1914 niet meer gemaakt. Via via kwamen we aan een restpartij, allemaal van één en dezelfde Limburgse boerderij afkomstig. In 2002 zijn ze klaar voor fase twee van de restauratie: het dak. Steekvlam Helaas is hun vertrouwde hoofdaannemer Van der Wal inmiddels uit de aannemerij gestapt. Maar op aanraden van een architect enkele huizen verderop, laten ze het dak doen door een familiebedrijf van dakdekkers, ook bij hen om de hoek. Dat bedrijf had destijds een goede naam. Helaas wisten wij op dat moment nog niet dat junior het had overgenomen en dat hij niet alleen ondeskundig was... Een nachtmerrie begint. Marlies: In de tweede helft van augustus 2002, toen het werk al af had moeten zijn, kwam de dakdekker met het bericht dat de goot integraal moest worden vervangen; alle gootklossen zouden rot zijn. Het zinkwerk was toen al verwijderd. Wij gaven hem daarom opdracht om de goot met spoed te vervangen, uiteraard in overleg met Monumentenzorg. In de tijd dat de goot er af ligt, krijgen Marlies en François een lekkage die doordringt tot de eerste verdieping. De dakdekker was vergeten de boel goed af te dekken... Hij bood duizend maal zijn excuses aan en het zou niet meer voorkomen. Maar later in september kregen we een tweede grote lekkage die doordrong tot op de woonetage, inclusief kortsluiting met enorme steekvlam in onze slaapkamer! Het Detail De Oegstgeester Dakpan In 1852 vestigt de Belg Victor Josson de pannenbakkerij De Nijverheid te Oegstgeest aan de Rijn. Hier worden tot begin 20e eeuw de kenmerkende schubvormige pannen geproduceerd. De pannenbakkerij wordt in 1943 op last van de Duitsers af gebroken. De dakpannen sieren in Nederland nog slechts de daken van een enkele woning. (bron: 4

5 Het bleek dat er geen afvoer in de nieuwe goot zat. Het water kon maar één kant op: het pand in. Op dat moment zijn de schilders ook al bezig en al het water druipt op de nog kale kozijnen. De aannemer laat zich niet zien en de lekkages houden aan. De onbeschermde kozijnen zwellen op en slaan zwart uit. De vlekken in het stucwerk binnen worden steeds groter en ontwikkelen zich tot een agressieve huiszwam. We hebben de dakdekker toen schriftelijk aansprakelijk gesteld. In onze uiterste wanhoop hebben we ons vervolgens gewend tot onze oude aannemer, Van der Wal. Het is dan half oktober. Aangifte Van der Wal gaat nog de volgende dag het dak op. Daar treft hij een ramp aan. Waarschijnlijk is op veel plaatsen al vanaf de zomer het lood en het zink verwijderd zonder dat het opnieuw aangebracht is. Inmiddels is er wel al gefactureerd. Authentieke details, zoals de houten versierselen aan weerszijden van de dakkapellen, de zogenaamde oren, beginnen al te rotten. En wat de goot betreft: Er bleek maar één gootklos te zijn vervangen en het materiaal voor de goot was vermoedelijk niet eens monumentaal verantwoord. Verder bleek de goot direct in het steen te zijn gespijkerd hetgeen een gevaarlijke situatie opleverde. Een door de rechter benoemde deskundige heeft in mei 2004 geoordeeld dat al het werk van de dakdekker opnieuw moet worden gedaan. De dakdekker heeft alle aansprakelijkheid afgewezen maar is in eerste aanleg toch veroordeeld tot het betalen van, slechts, 10% van de schade. Achteraf bleek ook dat de dakdekker ons al vanaf het begin had opgelicht; uit de administratie van de onderaannemers bleek namelijk dat hij veel te veel uren gefactureerd had. Inmiddels is aangifte gedaan. Wordt vervolgd... En nu? Vrienden, familie en aannemers helpen Marlies en François waar ze kunnen. De afgelopen vijf jaar zijn voor ons tropenjaren geweest, veel dingen kunnen fi nancieel niet meer. We leven weer als in onze studententijd. We zijn er nog lang niet maar we komen iedere dag een stukje verder. Ze voegt daar aan toe: En zonder de speciale lening met lage rente van Nationaal Restauratiefonds was ons pand in ieder geval reddeloos verloren geweest. Nu blijft het tenminste behouden. Ook al heeft het wel een enorme opduvel gehad. Dat blijf je zien. Maar alles wat we nu doen, doen we goed. En daarbij, het hoeft ook geen nieuwbouw monument te worden. Zonder de speciale lening van Nationaal Restauratiefonds was ons pand verloren Nationaal Restauratiefonds september 2007, jaargang 18 5

6 UitArchief het schiller theater place royale Herstel van Utrechts eigen Moulin Rouge Het Restauratiefonds is jaarlijks betrokken bij de restauratiefinanciering van ruim 700 monumenten. Stuk voor stuk unieke panden met een eigen historie. Dankzij restauratie blijven zij behouden voor de toekomst. UitArchief vist oude projecten op om te kijken wat er van die toekomstplannen geworden is. Zo gingen we weer eens langs bij Steef en Hannie Schinkel- Keizer. In 2003 ontfermden zij zich over het vervallen Schiller theater in de Minrebroederstraat in hartje Utrecht. Een bijzonder plekje, want niet minder dan Mozart oefende hier als tienjarige, toen hij in het naburige logement Place Royale verbleef. Het was ook ooit de club van Lodewijk Napoleon. En in het huis rechts naast het theater, dat er later mee verbonden was, logeerde en componeerde Brahms en gaf er zelfs concerten in de tuin. In recentere tijden heeft menig cabaretier hier zijn overpeinzingen verwoord. Moulin Rouge Echter, in 2003 waren het nog slechts de ratten die hier over het podium paradeerden en de enige sterren waren te vinden in de ruiten. Maar de traditie wordt nu voortgezet door Steef en Hannie. Muzikanten, dichters en cabaretiers luchten hier weer sinds 2005 hun hart. Muziek en gelach weerklinken opnieuw tussen de oude muren. Zo n vijftig stoeltjes staan netjes in rijen. Een prachtige kroonluchter hangt aan het sierlijke plafond. Daaromheen een verlicht negentiende-eeuws carré van glas in lood. Dit komt oorspronkelijk uit de Moulin Rouge, verzekert Steef. Een pronkstuk dat hij niet zonder reden in Frankrijk kocht. Tijdens de restauratie van de gevel kwamen de letters Moulin Rouge te voorschijn. Hannie heeft daar zo haar eigen hypothese bij: Ik denk dat Lodewijk Napoleon zich zo verveelde toen hij weer in Parijs, was dat hij terugverlangde naar zijn Moulin Rouge in Utrecht, waar hij natuurlijk veel feestjes gaf. Daarom begon hij er in Parijs er ook maar een. Tja, waar vind je elders zoveel molens en bordelen als in Nederland? Of de voorloper van de beroemde Parijse Rode Molen hier ook echt stond, is nog niet gestaafd. Ontdekkingstocht Feit is wel dat het herstel van Utrechts Moulin Rouge het nodige bloed, zweet en tranen heeft gekost. Ik heb inderdaad wel eens gehuild, geeft Steef manmoedig toe. Maar hij en Hannie zijn tevreden met het resultaat. De restauratie en verbouwing duurden iets langer dan een jaar. In 2005 op 27 januari, de geboortedag van Mozart en tevens de dag waarop Steef en Hannie elkaar hebben ontmoet, ging het theater open. Het heet nu Schiller Theater Place Royale. Afgelopen jaar, tijdens het Mozartjaar, vierde het zijn eerste verjaardag. Het pand zelf is overigens al zo n 750 jaar oud. Hannie: Wat we van te voren niet wisten is dat het nog zoveel historische onderdelen herbergt. We kwamen er bijvoorbeeld achter dat het tot de zestiende eeuw een kleiner vrijstaand pand moet zijn geweest. Onder een deel van de vloer, troffen we het straatniveau uit de zestiende eeuw aan met daarin nog de karrensporen in de oude keldergewelven. In de kelder zelf werd onlangs een oude twaalfde eeuwse put ontdekt die tot in de ondergrondse loop van de Oude Rijn reikt. Het pand is nog steeds een ontdekkingstocht. Steef concludeert: We hebben het goed gedaan. Zo n restauratie doet wel wat met je. Toch heeft het ons dichter bij elkaar gebracht. Maar, voegt hij daar aan toe, al zegt Hannie van ja, ik zou er wel eerst een nachtje over willen slapen om het nog eens te doen. 6

7 interview op bezoek bij stichting oude groninger kerken De restauratie voorbij Als er een revolving fund beschikbaar komt om kerken te herbestemmen, zou dat de kroon op het Jaar van het Religieus Erfgoed zijn. Directeur van de Stichting Oude Groninger kerken (SOGK), Peter Breukink zit samen met Fred Luyken, accountmanger van Nationaal Restauratiefonds, in de zonovergoten theetuin van de kerk van Pieterburen. De kerk zelf is prachtig gerestaureerd en wordt succesvol geëxploiteerd. Een mooi decor voor een gesprek dat verder gaat dan restauratie. Er is de laatste tijd veel om te doen: kerken die leegstaan, vervallen en worden gesloopt. Het Nederlands onroerend religieus erfgoed lijkt in gevaar te zijn. Juist omdat het zich niet makkelijk laat herbestemmen. Is het niet vanwege de specifi eke architectuur, dan is het wel vanwege het feit dat niet iedere bestemming, zoals harde horeca, als respectvol wordt ervaren. Banken haken vaak af als een kerkbestuur bij hen aanklopt. Want wat is de kerk waard? Het zijn moeilijke objecten. Is de exploitatie wel sluitend te maken? Als de markt het makkelijk had kunnen oppakken, was het al lang gebeurd, weet Fred Luyken van Nationaal Restauratie fonds. Peter Breukink beaamt dat. De kerk hier hebben we gekocht voor 1 euro. Wat denk je dat hij nu na de restauratie waard is? Nog steeds 1 euro. En dat is het verschil met een bedrijfslocatie: een kerk is commercieel niet zo aantrekkelijk. De waarde ervan laat zich niet makkelijk vertalen in valuta. En wie koopt daar iets voor? Daarom is een organisatie als SOGK zo bijzonder. Sinds 1969 koopt en restaureert de stichting, met geld van donateurs en sponsoren, kerken en probeert er vervolgens een passende bestemming aan te geven. De stichting heeft nu 58 kerken in haar bezit. Toekomst Directeur Peter Breukink zit tevens in het landelijk bestuur dat het Jaar van het Religieus Erfgoed 2008 voorbereid. Hij streeft naar meer aandacht voor de toekomst van het religieus erfgoed. Want al is een kerk mooi gerestaureerd, voor de toekomst is meer nodig. In principe vallen kerken nu onder de Brim-regeling en komen ze dus in aanmerking voor directe restauratiesubsidie, dus niet voor een laagrentende lening van het Restauratiefonds. Ondanks dat hebben Fred Luyken en Peter Breukink toch regelmatig contact. Breukink: Wellicht kunnen we als organisaties meer voor elkaar betekenen. Fred Luyken valt hem bij: Je wilt geen bestemming die niet past bij een kerk, maar daarentegen wil je Nationaal Restauratiefonds september 2007, jaargang 18 7

8 de 15e eeuwse kerk is prachtig gerestaureerd en wordt o.a. gebruikt als trouwlocatie het gebouw wel behouden. Daarvoor zijn vaak enkele aanpassingen onvermijdelijk. Want wil je een kerk geschikt maken voor trouwerijen, tentoonstellingen of uitvoeringen dan zullen er bijvoorbeeld voldoende toiletten aangebracht moeten worden. Of een keukentje. Daar is op het moment nog geen fi nanciering voor, terwijl die voorzieningen wel bijdragen tot het behoud van een kerk als kerk. Daar zou dus wat voor geregeld moeten worden. Een nieuw revolving fund bijvoorbeeld. Breukink: Het zou prachtig zijn als het Restauratie fonds het Rijk zou prikkelen om geld vrij te maken voor een dergelijk fonds. En natuurlijk zou het fantastisch zijn wanneer minister Plasterk iets voor de toekomst van het religieus erfgoed zou kunnen betekenen. Hij zou eigenlijk hier eens moeten komen kijken om het zelf te beleven. Wat zijn stichting hier voor elkaar heeft gekregen, laat Breukink dan ook graag zien. De 15e eeuwse kerk is niet alleen prachtig gerestaureerd, maar ook weer in gebruik, onder andere als trouwlocatie. Eromheen ligt een prachtige botanische tuin die tegen vergoeding te bezoeken is. Hier groeien nog planten die je niet meer zo vaak in het wild tegenkomt; orchideeën en allerhande bermvegetatie. Met het theehuis mochten we al kennismaken. Het geheel vormt een schilderachtige oase van rust. Dat ook vandaag een groep cursisten hun schildersezels tussen de grafzerken in het gras rond de kerk opstelt, is dan ook vanzelfsprekend. Sinterklaas De deur van de kerk is open. De banken zijn versierd met linten en bloemen. Binnen staat een mevrouw met een zwabber druk de vloer te dweilen. Ho, ho, zijn jullie schoenen schoon? Directeur of geen directeur, als je hier nu naar binnen wilt, moeten de schoenen uit. Vanmiddag is er een bruiloft en alles moet er spic en span uitzien. Dus met onverschrokken liefde maakt zij haar kerk schoon. Ze heeft hart voor de zaak. Niet zonder rede. Mijn ouders zijn hier ook getrouwd en mijn schoonvader is vanuit hier begraven. Zelf kon ik hier niet trouwen omdat de kerk toen dicht was. Ze vindt het nog steeds jammer. De kerk is inmiddels door de SOGK gekocht en opgeknapt. Daarnaast zijn er de verplichte voorzieningen, zoals voldoende toiletten, met EU-geld aangebracht en is hij weer teruggegeven aan de bevolking. En hij wordt goed gebruikt. We hebben hier nog Sinterklaas gevierd met de kinderen van het dorp. Het café werd toen verbouwd, dus konden we hier heen. De pepernoten vlogen door de kerk. Leunend op haar zwabber moet ze er nog om lachen. Moet ik nog meer zeggen? concludeert Peter Breukink later. Beter kan ik toch niet duidelijk maken hoe belangrijk het is dat de kerken behouden blijven en ook gebruikt kunnen worden? Vrijwilligers, zoals deze mevrouw, zijn daarbij overigens onmisbaar. Over vrijwilligers gesproken: hij wil nog een voorbeeld laten zien waar juist het draagvlak en de inzet van de lokale bevolking de doorslag heeft gegeven. Hij kijkt op zijn horloge en naar de lucht. De weersvoorspellingen van die dag lijken uit te gaan komen. Vanuit het Zuiden glijden donkergrijze wolken Groningen binnen. Het zal nog wel even droog blijven, maar de tijd dringt. Druppels Er gaat niets boven Groningen. Hoewel, het begint eigenlijk pas boven de stad Groningen. Langs prachtige kleine dorpjes en boerderijen op wierden en over kronkelende landweggetjes gaat het naar Vierhuizen. De 13e eeuwse kerk staat helemaal in de steigers. Breukink: Dit was eigenlijk een hopeloos geval. Alleen met voldoende draagvlak onder de bewoners zelf kon het blijven bestaan. Als zij zouden opstaan en zeggen: dit is onze kerk! Maar de vervallen kerk was de schandvlek van het dorp en de bewoners hadden zich er vanaf gekeerd. Het was ook nog eens door de begroeiing aan het oog ontrokken. Totdat een mevrouw een actie begon en daarmee genoeg geld ophaalde, zodat de stichting het kon kopen en tenminste het vervallen dak waterdicht kon laten maken. Maar dat was natuurlijk niet voldoende. We hebben vervolgens alle begroeiing eromheen gekapt, zodat iedereen weer zag hoe erg de kerk er aan toe was. Toen pas begon men zich massaal in te zetten. Men wilde zelfs meedoen met de show, BankGiro Loterij Restauratie. Met succes: de kerk won vorig jaar december de hoofdprijs van 1 miljoen euro. En nu is het hèt troetelkind van het dorp. Soms helpt het als je bij wijze van spreke de shovel ervoor zet en de keuze aan de bewoners laat. Voor herbestemming van de kerk is nog veel meer geld nodig, maar gesloopt zal het in ieder geval niet meer worden. De eerste dikke regendruppels ploffen in het zand en spatten uiteen op het waterdichte dak van de eeuwenoude kerk. 8

9 investeren in monumenten Wij hebben goed zicht op de verschillende belangen ontwikkeling Deze zomer kwam het Nationaal Restauratiefonds met het rapport: Investeren in Monumenten. Een onderzoek naar het monumentenbeleid door de jaren heen, met aanwijzingen voor de toekomst. Interessant. Maar het Restauratiefonds doet toch alleen de financiering? Marisa Monsanto, bestuurslid, en Pieter Baars, hoofd Strategie, leggen graag uit waarom het fonds soms verder gaat dan geldschieten. Deze rol is in de loop der tijd ontstaan. Het Restauratiefonds had trouwens altijd al de traditie om rapporten uit te brengen over de fi nanciële kant van het monumentenbehoud. Midden jaren negentig zijn we ons gaan afvragen wat die investering in monumenten eigenlijk oplevert. Dat verschafte een heel andere kijk op de zaak: namelijk vanuit een economisch perspectief, aldus Pieter Baars. Samen met Marisa Monsanto zit hij in een van de prachtige kamers van huize Hoevelaken, het kantoor van het Restauratiefonds. Een mooie plaats om je te bezinnen op de toekomst van Neerlands erfgoed. En dat doen ze hier dan ook. Zo toonde het Restauratiefonds in 1994 al aan dat elke door de overheid in monumenten geïnvesteerde euro, toen nog gulden, ruimschoots terugverdiend wordt. Bovendien trekken monumenten toeristen, horeca en detailhandel aan. Monumenten als economische factor dus. Een tot dusver onderbelicht gebied. Baars: Ook hebben we samen met de gemeente Arnhem onderzocht of een pand dat als gemeentelijk monument wordt bestempeld in waarde daalt. Een bewoner had namelijk een procedure tegen de gemeente gestart, omdat hij niet wilde dat zijn huis een monument werd. Hij was bang voor waardedaling. Met het rapport Monumenten leveren een positieve bijdrage aan de economie Nationaal Restauratiefonds september 2007, jaargang 18 9

10 De overheid zou meer kunnen doen om herbestemming aantrekkelijker te maken Monument en Rendement konden we aantonen dat een pand dat gemeentelijk monument wordt niet daalt in waarde en een rijksmonument na verloop van tijd zelfs in waarde stijgt. Uitgenodigd Conclusie: Monumenten leveren weldegelijk een positieve bijdrage aan de economie en dat is een andere, gezonde manier om tegen behoud van monumenten aan te kijken. Dus niet omdat er toevallig een vakidioot een leuk oud pandje wil behouden. Marisa Monsanto valt hem bij: Restaureren is geen doel op zich. Nederland hoeft geen openluchtmuseum te worden. Uiteindelijk moet een monument ook een nieuw leven krijgen. En met rendabele revitalisering en herbestemming zorg je voor structureel behoud. Ze vervolgt: En dat vergt weer creativiteit. We zitten er zelfs aan te denken om een soort voorbeeldbank aan te leggen met inspirerende, geslaagde herbestemmingen. Of met goede ideeën. En die zijn hard nodig, weet Baars: De restauratieachterstand is nu bijna weggewerkt en wat overblijft zijn de monumenten die lastig zijn her te bestemmen, zoals kerken of industriële gebouwen. De overheid zou meer kunnen doen om de herbestemming van dergelijke gebouwen aantrekkelijker te maken. Met het besef dat monumenten bijdragen aan de kwaliteit en de vitaliteit van een heel gebied wordt de rol van het Restauratiefonds breder. Monsanto: Eind jaren negentig kwam de overheid al met de Nota Belvedere, waarin ook de monumenten in een ruimtelijke context worden gezet. En in de 22 jaar dat het Restauratiefonds nu bestaat, hebben wij inmiddels veel ervaring en kennis opgedaan. Ook met betrekking tot de monumenten en hun ruimtelijke context. Momenteel neemt de aandacht voor die ruimte lijke kwaliteit gelukkig alleen maar toe. Daarnaast heeft OCW ons uit genodigd mee te denken over het vormgeven van een nieuw monumentenbestel. In dit denken zal ongetwijfeld een nauwe relatie met de ruimtelijke context besloten liggen. Zo n uitnodiging van OCW geeft wel aan hoezeer de adviserende rol van het fonds wordt gewaardeerd. Bijlmer Maar ook ongevraagd wil het Restauratiefonds zijn zegje doen. Monsanto: De overheid heeft haar doelstelling met betrekking tot monumenten. Onze rapporten hebben ook tot doel om de overheid daarmee te confronteren. Om te zien of we nog op het goede spoor zitten en of het slimmer kan. Ik denk dat juist wij daar goed in zijn. Wij opereren op de grens van overheid en bedrijfsleven, tussen publiek en privaat. We zijn gewend om bedrijfsmatig te denken, maar vanuit de maatschappelijke opdracht om te zorgen voor een toekomst voor het cultureel erfgoed. Een unieke combinatie zoals Monsanto illustreert: We hebben goed zicht op de verschillende belangen; wij kunnen zien welke gevolgen bepaalde regelingen voor de monumentenpraktijk hebben. Een beetje zoals met een bril waarmee je dichtbij en veraf kunt zien. Soms lopen we wel op de muziek vooruit, maar het behoud van cultureel erfgoed is ook vooruitkijken, weet Baars. De Rijksdienst voor Archeologie, Cultuurlandschap en Monumenten (RACM) en woningcorporaties informeren nu al bij ons naar een fi nancieel instrumentarium voor behoud van de panden uit de wederopbouwperiode. Dat is weer een nieuwe discussie: wat behoud je daarvan en wat niet. Is de Bijlmer straks ook aan de beurt? We willen heus niet op de stoel van de RACM of Raad voor Cultuur gaan zitten. Financieren is en blijft onze hoofdtaak. Maar wij hebben gewoon kennis in huis. Monsanto: En we voelen ons uitgenodigd die te delen en mee te denken over een gezonde toekomst voor ons verleden. U vindt het rapport Investeren in Monumenten op 10

11 Etalage Varend Monument-Lening Naast gebouwde monumenten heeft ook mobiel erfgoed onze aandacht. In 2005 is hiervoor de Varend Monument- Lening ontwikkeld. De eigenaar van een historisch schip dat in het Nationaal Register Varende Monumenten ge registreerd staat kan een laagrentende lening aanvragen. Met deze lening kan het varend cultureel ergoed in Nederland behouden blijven. Wat zijn de kenmerken van de lening? Een lage rente die 4,5 procent onder de marktrente ligt (met een minimum van 1,5 procent) Een leningsbedrag van minimaal en maximaal euro De rente en aflossing vloeien terug in een fonds waardoor andere scheepseigenaren in de toekomst ook een aanvraag kunnen doen. De Varend Monument-Lening is een initiatief van het Restauratiefonds en het VSBfonds. De aanvraag kan in gediend worden bij het VSBfonds door middel van een volledig ingevuld aanvraagformulier. Vervolgens zorgt het Restauratiefonds voor de financiele toetsing en afhandeling. Voor de voorwaarden en meer informatie kunt u kijken op: na vijf jaar nog steeds een groot succes Duizendste RestauratieWijzer-cliënt! Wat in 2002 startte als een geheel nieuwe manier om rijksmonumenteigenaren te ondersteunen, is na vijf jaar uitgegroeid tot een blijvend succesvol product. Met trots melden we dat de duizendste RestauratieWijzer-cliënt zich heeft ingeschreven. Het Restauratiefonds is vijf jaar ge leden begonnen met het aanbieden van de RestauratieWijzer aan rijksmonumenteigenaren. De Map (Monumenten Aanpak Planner), regelmatig telefonisch contact en het vroegtijdig, samen met de eigenaar, bekijken van de fi nanciële kant van de restauratie zijn de belangrijkste onderdelen van deze dienstverlening. De duizendste cliënt is een heugelijk feit waar we in het volgende nummer van InDetail wat langer bij stil zullen staan. Maar de ontwikkelingen gaan door. Inmiddels is de vijfde versie van De Map beschikbaar waarin de ervaringen van het Restauratiefonds, andere monumentenorganisaties en eigenaren zijn verwerkt. Naast het actualiseren van de informatie staan we niet stil. We zijn hard bezig om de mogelijkheden van het digitaliseren van de dienstverlening te onderzoeken en uit te testen. Als start kunnen RestauratieWijzer-cliënten nu via Monumenten.nl een lijst met namen van architecten en aannemers in hun regio opvragen. Daarnaast kan de cliënt aangeven dat er behoefte is aan een fi nanciële berekening. Onze volgende stap is een marktonderzoek waarin gepeild wordt of de eigenaar de voorkeur geeft aan digitale informatie i.p.v. een papieren versie van De Map. Doordat we blijven innoveren kunnen we in de toekomst doorgaan met het up-to-date ondersteunen van restaurerende eigenaren. Wilt u meer weten over de Restauratie- Wijzer? Kijk op voor een dossier over de Restauratie- Wijzer of belt u met (033) Nationaal Restauratiefonds september 2007, jaargang 18 11

12 Nieuws Wegwerken restauratieachterstand Overijssel De Provinciale Staten van Overijssel hebben besloten om subsidie te verstrek ken voor de kosten van het wegwerken van de restauratieachterstand van rijksmonumenten. Het gaat om een subsidie van 15 procent van de subsidiabele restauratiekosten. Deze subsidie is bedoeld als aanvulling op de rijkssub sidies (de regeling Rijkssubsidiëring restauratieachterstand Monumenten). Het doel van de subsidie is om rijks monumenten in een dusdanige onderhoudstoestand te brengen, zodat ze in kunnen stromen in de reguliere instandhoudings regeling van het Brim. Voor de subsidie regeling zijn de volgende criteria opgesteld: 85 procent van de kosten van de restauratie is reeds op een andere wijze gefinancierd; De restauratie is nog niet begonnen; Het restauratieplan is uitvoeringsgereed; Binnen een jaar na subsidieverlening moet gestart worden met de restauratie; Het monument heeft een restauratieachterstand en komt dus niet in aanmerking voor reguliere subsidie uit het Brim; Na restauratie moet het monument in dusdanige staat zijn dat het kan instromen in de reguliere instandhoudingsregeling van het Brim. Wilt u meer informatie over dit onderwerp? Kijk op Bestuurswisseling Restauratiefonds Bestuurswisseling Restauratiefonds Albertine van Vliet opvolger Hans de Boer Albertine van Vliet-Kuiper is benoemd tot bestuurslid van Stichting Nationaal Restauratiefonds. Hiermee volgt zij Hans de Boer op die zich 22 jaar als bestuurslid ingezet heeft voor het Restauratiefonds. Van Vliet is sinds 2000 burgemeester van Amersfoort. Daarvoor werkte zij tien jaar in de waterschapswereld waarvan de de laatste jaren als dijkgraaf van het waterschap Veluwe. Naast de nevenfuncties die uit haar burgemeesterschap voortvloeien, zet Albertine van Vliet zich ook in voor adviesorganen van de regering en voor maatschappelijke organi saties. Zo is zij voorzitter van de Stichting Landschapsmanifest en lid van de Raad van Toezicht van het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid. Het bestuur van Nationaal Restauratiefonds staat onder voorzitterschap van professor mr. Pieter van Vollenhoven. Het bestuur geeft strategische richting aan het fonds en draagt de eindverantwoordelijkheid voor het gevoerde beleid. Colofon Nationaal Restauratiefonds Westerdorpsstraat AZ Hoevelaken Postbus DA Hoevelaken T (033) F (033) Redactie Boudewijn Drechsler, Amersfoort Tjitske Plakké, Nationaal Restauratiefonds Fotografie Vincent van den Hoven, Voorschoten Ontwerp Frissewind visuele_communicatie, Amsterdam InDetail is een periodieke uitgave van Nationaal Restauratiefonds. Het bulletin wordt kosteloos verspreid en verschijnt ca. vier keer per jaar. Wilt u regelmatig op de hoogte blijven van de activiteiten van Nationaal Restauratiefonds, bel of mail dan voor een (gratis) abonnement. issn

Leeuwarder Restauratiefonds

Leeuwarder Restauratiefonds Financiële regeling voor eigenaren van gemeentelijke monumenten en beeldbepalende panden in Leeuwarden Leeuwarder Restauratiefonds Leeuwarden heeft een van de mooiste historische binnensteden van Noord-Nederland.

Nadere informatie

Rijksmonumentale kerken en het Restauratiefonds

Rijksmonumentale kerken en het Restauratiefonds Rijksmonumentale kerken en het Restauratiefonds 1. Onderzoeksopzet Datum: 23 november 2009 Opdrachtgever: Nationaal Restauratiefonds Doelgroep: Eigenaren van rijksmonumentale kerkgebouwen (3.880 panden)

Nadere informatie

Rotterdams Restauratiefonds 2006

Rotterdams Restauratiefonds 2006 Rotterdams Restauratiefonds 2006 2 Een stad vol bijzondere monumenten Rotterdam is rijk aan bouwwerken uit diverse periodes. Moderne architectuur en monumenten gaan daarbij hand in hand. Neem het rijksmonument

Nadere informatie

Onderzoek naar de restauratiebehoefte bij eigenaren van gemeentelijke monumenten

Onderzoek naar de restauratiebehoefte bij eigenaren van gemeentelijke monumenten Samenvatting Onderzoek naar de restauratiebehoefte bij eigenaren van gemeentelijke monumenten Juli / augustus 2011 2 Onderzoeksopzet Datum: 30 september 2011 Opdrachtgever: Nationaal Restauratiefonds Uitgevoerd

Nadere informatie

Monumenten verdienen maatwerk. Met de Monumentenverzekering van Centraal Beheer Achmea

Monumenten verdienen maatwerk. Met de Monumentenverzekering van Centraal Beheer Achmea Monumenten verdienen maatwerk. Met de Monumentenverzekering van Centraal Beheer Achmea Inhoud Verzeker uw monumenten goed. 3 Even uw voordelen op een rij! 4 Zo werkt het. 5 Goed om even te weten. 7 2 Verzeker

Nadere informatie

Klanttevredenheidsonderzoek Nationaal Restauratiefonds eerste halfjaar 2013

Klanttevredenheidsonderzoek Nationaal Restauratiefonds eerste halfjaar 2013 2013 Klanttevredenheidsonderzoek Nationaal Restauratiefonds eerste halfjaar 2013 1 Klanttevredenheidsonderzoek Nationaal Restauratiefonds 2013 1 Inleiding Voor u ligt het rapport met de uitkomsten van

Nadere informatie

MONUMENTAAL ONDERHOUD

MONUMENTAAL ONDERHOUD MONUMENTAAL ONDERHOUD Monumenten: zorg er goed voor Monumenten hebben vaak in meerdere opzichten een belangrijke betekenis. Als specialist in monumentaal onderhoud helpt Burgers van der Wal deze waarde

Nadere informatie

Ik zocht een oude woning en die heb ik gevonden

Ik zocht een oude woning en die heb ik gevonden 1 kopen bestaande bouw villa nooitgedacht Een rijksmonument via Marktplaats Ik zocht een oude woning en die heb ik gevonden Het huis van Marian Sluimers stond al vijf jaar leeg toen zij het in 2009 kocht

Nadere informatie

Als u werkzaamheden aan uw rijksmonumentenpand gaat verrichten

Als u werkzaamheden aan uw rijksmonumentenpand gaat verrichten 12345 9 Als u werkzaamheden aan uw gaat verrichten Bent u eigenaar van een en bent u van plan werkzaamheden aan uw pand te verrichten? Dan kunt u een deel van de kosten misschien aftrekken. In deze folder

Nadere informatie

De Varend Monument- Lening. Een laagrentende lening voor de restauratie van varend erfgoed

De Varend Monument- Lening. Een laagrentende lening voor de restauratie van varend erfgoed De Varend Monument- Lening Een laagrentende lening voor de restauratie van varend erfgoed Nationaal Register Varende Monumenten Een deel van de monumentale schepen in Nederland staat geregistreerd in het

Nadere informatie

P r o v i n c i e F l e v o l a n d

P r o v i n c i e F l e v o l a n d Aan: Provinciale Staten Onderwerp: Provinciaal restauratie-uitvoeringsprogramma 2003-2008. Statenvergadering: 2 oktober 2003 Agendapunt: 10 1. Wij stellen u voor: Het Provinciaal restauratie-uitvoeringsprogramma

Nadere informatie

B.. Budget restauratie rijksmonumenten provincie Groningen 2013-2016

B.. Budget restauratie rijksmonumenten provincie Groningen 2013-2016 B.. Budget restauratie rijksmonumenten provincie Groningen 2013-2016 2016 Artikel 1 Algemeen De provincie Groningen heeft een budget beschikbaar voor restauratie en herbestemming van rijksmonumenten in

Nadere informatie

Notitie Stand van zaken Brabantse monumenten

Notitie Stand van zaken Brabantse monumenten Notitie Stand van zaken Brabantse monumenten Aan PS De resultaten van de tot dusver uitgevoerde provinciale impulsen voor restauratie van monumenten zijn goed, de waardering in het veld is groot. De achterstand

Nadere informatie

Inkomstenbelasting. Aftrek van uitgaven voor

Inkomstenbelasting. Aftrek van uitgaven voor Inkomstenbelasting. Aftrek van uitgaven voor monumentenpanden 1 Inkomstenbelasting. Aftrek van uitgaven voor monumentenpanden Belastingdienst/Centrum voor proces- en productontwikkeling, Sector brieven

Nadere informatie

H Historische gebouwen zijn tastbare bewijzen van een rijk en. Financieel wegwijs in de monumentenwereld. Fiscale voordelen, subsidies en leningen

H Historische gebouwen zijn tastbare bewijzen van een rijk en. Financieel wegwijs in de monumentenwereld. Fiscale voordelen, subsidies en leningen Fiscale voordelen, subsidies en leningen Financieel wegwijs in de monumentenwereld Wonen in een historisch pand is een droom van velen. Niet alleen vanwege de tastbare sporen van het verleden, maar ook

Nadere informatie

Monumenten en beschermde gezichten Vergunningvrije werkzaamheden. Informatieblad

Monumenten en beschermde gezichten Vergunningvrije werkzaamheden. Informatieblad Informatieblad Monumenten en beschermde gezichten Vergunningvrije werkzaamheden Bent u eigenaar van een rijksmonument of van een pand in een beschermd stads- of dorpsgezicht? Wilt u het pand opknappen,

Nadere informatie

HER-BE-STEM-MEN. Vertrouwen in elke stap. Fotoverslag bijeenkomst 16 oktober 2014

HER-BE-STEM-MEN. Vertrouwen in elke stap. Fotoverslag bijeenkomst 16 oktober 2014 HER-BE-STEM-MEN Vertrouwen in elke stap Fotoverslag bijeenkomst 16 oktober 2014 Denken in kansen Ik nader met mijn auto de spoorwegovergang en de slagboom zakt net voor mijn neus naar beneden. Wat een

Nadere informatie

co z Bouwhistorisch onderzoek

co z Bouwhistorisch onderzoek co z Bouwhistorisch onderzoek Boerderij aan de Graafdijk oost 24b te Molenaarsgraaf nummer: 2507 datum : 26-05 -2015 opdrachtgever Fam. K. de Jong IJsselstein 26-05- 2015 Wout van Vliet Bouwkundige Prins

Nadere informatie

Monumenten verdienen maatwerk. Ook op het gebied van verzekeringen.

Monumenten verdienen maatwerk. Ook op het gebied van verzekeringen. Monumenten verdienen maatwerk. Ook op het gebied van verzekeringen. Monumentenverzekering Monumenten verdienen maatwerk Ook op het gebied van verzekeringen Rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten en

Nadere informatie

Onderzoek Gemeenteambtenaren 2013

Onderzoek Gemeenteambtenaren 2013 Onderzoek Gemeenteambtenaren Uitkomsten onderzoeken Gemeenteambtenaren Inleiding Voor u ligt het rapport met de uitkomsten van het onderzoek onder gemeenteambtenaren. In dit rapport wordt het resultaat

Nadere informatie

30 800 VIII Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2007

30 800 VIII Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2007 vra2007ocw-23 30 800 VIII Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2007 LIJST VAN VRAGEN EN ANTWOORDEN Vastgesteld (wordt door griffie

Nadere informatie

Investeren in monumentaal vastgoed. 14 mei 2014

Investeren in monumentaal vastgoed. 14 mei 2014 Investeren in monumentaal vastgoed 14 mei 2014 Monument: lust of last? Lust! Ondernemen in een monument begint bij het Restauratiefonds Instandhouding Nederlandse monumenten; Voor monumenteigenaren; Revolving

Nadere informatie

Gemeente Moerdijk. Monumentenwijzer. Informatie over gemeentelijke monumenten

Gemeente Moerdijk. Monumentenwijzer. Informatie over gemeentelijke monumenten Gemeente Moerdijk Monumentenwijzer Informatie over gemeentelijke monumenten Inhoudsopgave Woord van de Wethouder... 3 Hoe wordt een object een gemeentelijk monument?... 5 Moet ik een vergunning aanvragen?...

Nadere informatie

Monumenten in de gemeente Katwijk

Monumenten in de gemeente Katwijk Monumenten in de gemeente Katwijk Met het oog op de toekomst van ons verleden Als u bouwplannen heeft is het belangrijk om te weten of uw pand een beschermd monument is. Informeer tijdig voordat u gaat

Nadere informatie

Jaarverslag 2015 Stichting Het Witte Kasteel & Stichting Exploitatie Het Witte Kasteel

Jaarverslag 2015 Stichting Het Witte Kasteel & Stichting Exploitatie Het Witte Kasteel Jaarverslag 2015 Stichting Het Witte Kasteel & Stichting Exploitatie Het Witte Kasteel Het Witte Kasteel is een Rijksmonument met een landgoedstatus en is onderdeel van een Historische Buitenplaats, in

Nadere informatie

INFORMATIEBROCHURE. Regelingen voor eigenaren van gemeentelijke monumenten

INFORMATIEBROCHURE. Regelingen voor eigenaren van gemeentelijke monumenten INFORMATIEBROCHURE Regelingen voor eigenaren van gemeentelijke monumenten regelingen voor eigenaren van gemeentelijke monumenten Inleiding De gemeente Doesburg is bijzonder rijk aan erfgoed. De binnenstad

Nadere informatie

Onderzoek draagvlak voor monumenten Nationaal Restauratiefonds 4 september 2014

Onderzoek draagvlak voor monumenten Nationaal Restauratiefonds 4 september 2014 Nationaal Restauratiefonds 4 september 2014 Nationaal Restauratiefonds Inleiding In augustus 2014 is in opdracht van het Nationaal Restauratiefonds een onderzoek uitgevoerd onder Nederlanders over hun

Nadere informatie

Onderwerp: Vaststelling van de "Subsidieverordening gemeentelijke monumenten en beeldbepalende en karakteristieke panden Stede Broec 2009".

Onderwerp: Vaststelling van de Subsidieverordening gemeentelijke monumenten en beeldbepalende en karakteristieke panden Stede Broec 2009. BIJLAGENUMMER 37 Overeenkomstig voorstel besloten in de openbare vergadering van de gemeenteraad, gehouden op 11 juni 2009 AAN DE RAAD Stede Broec, 18 mei 2009 Onderwerp: Vaststelling van de "Subsidieverordening

Nadere informatie

STARTPAKKET RURAAL ERFGOED

STARTPAKKET RURAAL ERFGOED STARTPAKKET RURAAL ERFGOED CHECKLIST Startpakket Ruraal Erfgoed komt tot stand onder auspiciën van Innovatieplatform Duurzame Meierij met een financiële bijdrage van Belvedere, EU (Leader+) en IDM. Projectontwikkeling:

Nadere informatie

WONING BROCHURE. Burg.Flugi van Aspermontlaan 8. Doesburg

WONING BROCHURE. Burg.Flugi van Aspermontlaan 8. Doesburg WONING BROCHURE Burg.Flugi van Aspermontlaan 8 Doesburg Zeer geachte belangstellende Allereerst danken wij u, mede namens de eigenaar van de woning aan de Burg.Flugi van Aspermontlaan 8 te Doesburg, voor

Nadere informatie

Vraagprijs 495.000,-- k.k.

Vraagprijs 495.000,-- k.k. Zijde 38 te BOSKOOP Vraagprijs 495.000,-- k.k. Altijd al royaal willen wonen boven uw eigen praktijk-/kantoorruimte en centraal gelegen in de dorpskern van Boskoop, dan is dit uw kans! Bouwjaar Inhoud

Nadere informatie

Klanttevredenheidsonderzoek Nationaal Restauratiefonds eerste halfjaar 2015

Klanttevredenheidsonderzoek Nationaal Restauratiefonds eerste halfjaar 2015 Klanttevredenheidsonderzoek Nationaal Restauratiefonds 2015 1 Klanttevredenheidsonderzoek Nationaal Restauratiefonds 2015 1 Inleiding Voor u ligt het rapport met de uitkomsten van het doorlopend onderzoek

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Inkomstenbelasting. Aftrek van uitgaven voor monumentenpanden

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Inkomstenbelasting. Aftrek van uitgaven voor monumentenpanden STAATSCOURANT Nr. Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. 13664 15 september 2009 Inkomstenbelasting. Aftrek van uitgaven voor monumentenpanden 7 september 2009 Nr. CPP2009/1290M

Nadere informatie

Subsidieregeling restauratie monumenten

Subsidieregeling restauratie monumenten Subsidieregeling restauratie monumenten (geconsolideerde versie, geldend vanaf 1-1-2002 tot 1-1-2006) Gegevens van de regeling Overheidsorganisatie provincie Drenthe Officiële naam regeling Subsidieregeling

Nadere informatie

RESTAURATIEPLAN REMONSTRANTSE KERK

RESTAURATIEPLAN REMONSTRANTSE KERK RESTAURATIEPLAN VAN HET ORGEL IN DE REMONSTRANTSE KERK IN WADDINXVEEN. Korte beschrijving van het orgel Het karakteristieke orgel in de Remonstrantse kerk aan de Zuidkade in Waddinxveen is een Rijksmonument.

Nadere informatie

Laag Boskoop 50 te BOSKOOP

Laag Boskoop 50 te BOSKOOP Laag Boskoop 50 te BOSKOOP Vraagprijs 420.000,-- k.k. Een statige villa aanpassen naar uw eigen wensen, kom kijken en geniet van de enorme ruimte in om huis! Bouwjaar Inhoud Perceeloppervlakte Aantal kamers

Nadere informatie

Regelingen voor particulieren

Regelingen voor particulieren Kennisdocument Voordelen monumentenpanden U heeft een rijksmonumentenpand of u heeft het voornemen om een rijksmonumentenpand te kopen. Dit betekent dat u aan vele wetten en regels gebonden bent. Waar

Nadere informatie

e jaargetijden 4Herengracht 498. Amsterdam.

e jaargetijden 4Herengracht 498. Amsterdam. e jaargetijden 4Herengracht 498. Amsterdam. 4 es Saisons Herengracht 498. Amsterdam. 4 keer een foto van de ornamenten 4 jaargetijden FOTOGRAFEREN! L es4saisons Herengracht 498. Kantoor met charisma in

Nadere informatie

Algemene informatie Restauratiefinanciering

Algemene informatie Restauratiefinanciering Informatiemap deel B Algemene informatie Restauratiefinanciering In dit deel B van de informatiemap wordt ingegaan op de algemene zaken die betrekking hebben op de financiering van restauratieprojecten

Nadere informatie

Elk seizoen een nieuw interieur

Elk seizoen een nieuw interieur 52 Stijlvol Wonen B i n n e n k i j k e n Elk seizoen een nieuw interieur De kans dat Anke en Geert ooit uitgekeken raken op hun interieur, is wel heel erg klein. De inrichting wordt namelijk regelmatig

Nadere informatie

Beschermd monument of beeldbepalend pand?

Beschermd monument of beeldbepalend pand? 6 e Cultuur n e e t historisch Apeldoorn e m g Beschermd monument of beeldbepalend pand? Van aanwijzing tot restauratie Bent u (toekomstig) bezitter van een monument, beeldbepalend pand of maakt uw pand

Nadere informatie

Bescherming bouwhistorie monumenten 2e groep

Bescherming bouwhistorie monumenten 2e groep Embargo tot 7 juni 2015 Onderwerp Bescherming bouwhistorie monumenten 2e groep Programma Cultuur & Cultuurhistorie & Citymarketing Portefeuillehouder B. van Hees Samenvatting Op 27 januari 2010 heeft de

Nadere informatie

Onderwerp: Herbestemming kerk

Onderwerp: Herbestemming kerk Onderwerp: Herbestemming kerk Herbestemming Kerkgebouwen Instandhoudingsregeling Brim - keuze tussen subsidie of een laagrentende lening * 1x per jaar specifieke indieningsperiode + aanvraag subsidie bij

Nadere informatie

Garagebedrijf Pompen & Verlouw s-hertogenbosch

Garagebedrijf Pompen & Verlouw s-hertogenbosch restauratie rijksmonument Garagebedrijf Pompen & Verlouw s-hertogenbosch Je kunt er als het ware de motorolie nog ruiken, de echo s van de ronkende motoren nog horen en het bordje verboden te roken nog

Nadere informatie

30 800 VIII Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2007

30 800 VIII Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2007 30 800 VIII Vaststelling van de begrotingsstaat van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (VIII) voor het jaar 2007 nr. Lijst van vragen en antwoorden Vastgesteld (wordt door griffie ingevuld

Nadere informatie

Rigoreuze verbouwing. van een voormalig pakhuis. De vorige bewoners waren bonte knaagkevers

Rigoreuze verbouwing. van een voormalig pakhuis. De vorige bewoners waren bonte knaagkevers 66 Herenhuis januari/februari 2011 De vorige bewoners waren bonte knaagkevers Rigoreuze verbouwing van een voormalig pakhuis Investeer in het voortraject, daarmee koop je je eigen gemoedsrust. De verbouwing

Nadere informatie

Nieuwe Kadekwartier Arnhem TE KOOP. Nieuwe Kadekwartier Arnhem

Nieuwe Kadekwartier Arnhem TE KOOP. Nieuwe Kadekwartier Arnhem Nieuwe Kadekwartier Arnhem TE KOOP Nieuwe Kadekwartier Arnhem ALGEMEEN Nieuwe Kadekwartier Een nieuwe woonwijk in wording! Links en rechts van de recent vernieuwde Westervoortsedijk verrijst de komende

Nadere informatie

Portfolio. Architectenmarkt Capelle aan den IJssel

Portfolio. Architectenmarkt Capelle aan den IJssel Portfolio Architectenmarkt Capelle aan den IJssel Kavelwoning.nl de website met moderne zelfbouw woningen voor particulieren Kavelwoning.nl is opgezet door met als doel om het woningaanbod voor particulieren

Nadere informatie

Hij moet avond aan avond bezig zijn geweest

Hij moet avond aan avond bezig zijn geweest Hij moet avond aan avond bezig zijn geweest 76 Herenhuis januari/februari 2013 Getalenteerde kunstenaar beschilderde eigen woning en winkel Decoratieschilderingen van top tot teen Eind 2013 worden twee

Nadere informatie

Te koop. Vrijstaande jaren 30 woning met garage. Hulten Rijksweg 10

Te koop. Vrijstaande jaren 30 woning met garage. Hulten Rijksweg 10 Te koop Vrijstaande jaren 30 woning met garage Hulten Rijksweg 10 Omgeving Hulten is een klein dorp in de gemeente Gilze en Rijen. De gemeente Gilze en Rijen is in Brabant zeer centraal gelegen en omgeven

Nadere informatie

De oude aula op de Essenhof (Tekst: Jeanine Katsman)

De oude aula op de Essenhof (Tekst: Jeanine Katsman) De oude aula op de Essenhof (Tekst: Jeanine Katsman) Tussen juli 2009 en januari 2010 is de oude aula op begraafplaats De Essenhof gerestaureerd. De aula heeft meer dan 20 jaar leeg gestaan, met name omdat

Nadere informatie

Aandachtspunten bij onderzoek naar herbestemming

Aandachtspunten bij onderzoek naar herbestemming Aandachtspunten bij onderzoek naar herbestemming INITIATIEFNEMERS DIE EEN WAARDEVOL OUD GEBOUW EEN NIEUWE FUNCTIE WILLEN GEVEN, LATEN DE MOGELIJKHEDEN DAARTOE VAAK EERST ONDERZOEKEN. DAT STIMULEERT HET

Nadere informatie

PROJECTDOCUMENTATIE DAAF GELUKSCHOOL, HAARLEM

PROJECTDOCUMENTATIE DAAF GELUKSCHOOL, HAARLEM PROJECTDOCUMENTATIE DAAF GELUKSCHOOL, HAARLEM Projectgegevens Naam project: Daaf Gelukschool Locatie: Albert Verweylaan 2, Haarlem Programma: VMBO-school met twee gymzalen Opdrachtgever: Dunamare Onderwijsgroep,

Nadere informatie

Historische Winkelpuien Leiden. Analyse Breestraat 161 te Leiden. Voorwoord

Historische Winkelpuien Leiden. Analyse Breestraat 161 te Leiden. Voorwoord Voorwoord Analyse Breestraat 161 te Leiden Deze bouwhistorische analyse van de winkelpui Breestraat 161 te Leiden is uitgevoerd in opdracht van de gemeente Leiden, als onderdeel van de realisatie van de

Nadere informatie

Pastoor van Arskerk, Elf13 Eindhoven

Pastoor van Arskerk, Elf13 Eindhoven DIRK ROOSENBURG PUBLIEKSPRIJS 2013 herbestemming Pastoor van Arskerk, Elf13 Eindhoven In november 2012 is de gerestaureerde en herbestemde Pastoor van Arskerk in Eindhoven in gebruik genomen. Om de fraaie

Nadere informatie

Kloksteeg 25B Leiden

Kloksteeg 25B Leiden Kloksteeg 25B Leiden Voor informatie kunt u contact opnemen met : Patrick Bakker 06-53287414 patrick@clingendaelvoorschoten.nl Gilbert Holling 06-44913384 gilbert@clingendaelvoorschoten.nl Victor Petit

Nadere informatie

Denken in Kansen 40+ club s-hertogenbosch 3 februari 2014

Denken in Kansen 40+ club s-hertogenbosch 3 februari 2014 Denken in Kansen 40+ club s-hertogenbosch 3 februari 2014 NV Monumenten Fonds Brabant Introductie NV Monumenten Fonds Brabant - Missie: NV Monumenten Fonds Brabant wil professioneel en risicodragend bijdragen

Nadere informatie

Uw woning van Zayaz en asbest

Uw woning van Zayaz en asbest Uw woning van Zayaz en asbest Uw woning van Zayaz en asbest Algemene informatie over asbest 4 Veelgestelde vragen over asbest 7 Wat doet Zayaz? 9 Waar in uw woning kan asbest voorkomen? 10 Asbest en uw

Nadere informatie

Wanneer is er sprake van verwaarlozing? Platform Monumententoezicht Marc Berends 11 mei 2015

Wanneer is er sprake van verwaarlozing? Platform Monumententoezicht Marc Berends 11 mei 2015 Wanneer is er sprake van verwaarlozing? Platform Monumententoezicht Marc Berends 11 mei 2015 Inhoud Voorstellen Definitie verwaarlozing Voorbeelden verwaarlozing Beleid gemeente Breda Voorbeelden gemeente

Nadere informatie

Archeologie Bouwen en verbouwen. www.sudwestfryslan.nl

Archeologie Bouwen en verbouwen. www.sudwestfryslan.nl Archeologie Bouwen en verbouwen www.sudwestfryslan.nl Archeologie Heeft u bouwplannen of moet u voor andere werkzaamheden graven in de grond? Dan bent u soms verplicht om vooraf archeologisch onderzoek

Nadere informatie

VAN SYNAGOGE VIA PAKHUIS NAAR SJOELBRIELLE Riet de Leeuw van Weenen-van der Hoek

VAN SYNAGOGE VIA PAKHUIS NAAR SJOELBRIELLE Riet de Leeuw van Weenen-van der Hoek VAN SYNAGOGE VIA PAKHUIS NAAR SJOELBRIELLE Riet de Leeuw van Weenen-van der Hoek 15 JAAR STICHTING BEHOUD SYNAGOGE BRIELLE 10 JAAR SJOEL BRIELLE Het jaar 5775/5776 (2015/2016) is een bijzonder jaar. Honderdvierenveertig

Nadere informatie

Notitie Inventarisatie Monumentenzorg Groningen

Notitie Inventarisatie Monumentenzorg Groningen Notitie Inventarisatie Monumentenzorg Groningen 1 Inleiding: In de cultuurnota 2005-2008 "Stroomversnelling" zijn in programma II "Het verhaal van Groningen" twee beleidsregels vastgelegd: presentatie

Nadere informatie

Aanvraagformulier Varend Monument-Lening voor particulier

Aanvraagformulier Varend Monument-Lening voor particulier voor particulier Met dit formulier kunt u als particulier een aanvraag indienen voor een Varend Monument-Lening. Voor rechtspersonen is een afzonderlijk formulier beschikbaar. Het VSBfonds en het Nationaal

Nadere informatie

Jaarverslag 2013. mei stipe fan:

Jaarverslag 2013. mei stipe fan: Jaarverslag 2013 mei stipe fan: opgesteld door de raad van toezicht op 4 juni 2014 1 Inhoud Algemeen 3 Activiteiten 4 Samenwerking 6 MonumentenMonitor Fryslân 7 2 Algemeen Stichting Monumentenwacht Fryslân

Nadere informatie

t Melkhuisje Een nieuw brugwachtershuisje in het centrum van Haarlem

t Melkhuisje Een nieuw brugwachtershuisje in het centrum van Haarlem t Melkhuisje Een nieuw brugwachtershuisje in het centrum van Haarlem De Melkbrug De Melkbrug ligt over het Spaarne, in het historische centrum van Haarlem. De brug verbindt de Korte Veerstraat met de Hoogstraat

Nadere informatie

VERLOST UIT HET DONKER

VERLOST UIT HET DONKER Anders in de rij Veldstraat 59 VERLOST UIT HET DONKER Het huis in de Veldstraat is dit jaar precies 100 jaar oud. In de stadsarchieven staat het ingeschreven als een realisatie van ene A. Vandenberghe.

Nadere informatie

De punt op de i van de restauratie

De punt op de i van de restauratie Gerlof van der Veen De punt op de i van de restauratie Op zoek naar historische eenheid in hedendaagse verscheidenheid Aan de markten in Zutphen vormen de afzonderlijke gevels met elkaar een beschermd

Nadere informatie

Toelichting behorend bij de Concept Subsidieregeling Historisch Stadsbeeld 2015 (toelichting op de artikelen waar nodig) Afkorting: SHS

Toelichting behorend bij de Concept Subsidieregeling Historisch Stadsbeeld 2015 (toelichting op de artikelen waar nodig) Afkorting: SHS Toelichting behorend bij de Concept Subsidieregeling Historisch Stadsbeeld 2015 (toelichting op de artikelen waar nodig) Afkorting: SHS Artikel 1 Begrippen Dit artikel geeft aan op welke projecten, gebieden

Nadere informatie

Brochure. Koopsom 499.000,-- v.o.n. Aanvaarding: in overleg. Achterseweg 4 te Heerde WWW.DEHAAN-MAKELAARS.NL

Brochure. Koopsom 499.000,-- v.o.n. Aanvaarding: in overleg. Achterseweg 4 te Heerde WWW.DEHAAN-MAKELAARS.NL Brochure Achterseweg 4 te Heerde Koopsom 499.000,-- v.o.n. Aanvaarding: in overleg De zon zien opkomen en zien ondergaan, altijd een soort vakantiegevoel., dat gaat u ondervinden wanneer op deze fantastische

Nadere informatie

Dit is een bundeling van de presentaties van Hans Boonstra en André Winder

Dit is een bundeling van de presentaties van Hans Boonstra en André Winder Dit is een bundeling van de presentaties van Hans Boonstra en André Winder 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Telefonisch wordt de vraag gesteld of het vervangen van een bellentableau vergunningsvrij kan. Je realiseert

Nadere informatie

TE KOOP Saksische boerderij t Loeg 4 Anderen Drenthe. Vraagprijs: 925.000,- k.k. www.reliplan.nl

TE KOOP Saksische boerderij t Loeg 4 Anderen Drenthe. Vraagprijs: 925.000,- k.k. www.reliplan.nl TE KOOP Saksische boerderij t Loeg 4 Anderen Drenthe Vraagprijs: 925.000,- k.k. www.reliplan.nl 2 Object Object Dit unieke object betreft een Saksische boerderij uit 1793 Ligging Midden in het idyllische

Nadere informatie

Monumenten. onze zorg. gemeente Oude IJsselstreek 1

Monumenten. onze zorg. gemeente Oude IJsselstreek 1 Monumenten onze zorg gemeente Oude IJsselstreek 1 Inhoudsopgave Voorwoord van John Haverdil 03 Monumentenzorg 04 De waarde van monumenten 06 Gemeentelijke monumentenzorg 07 Hoe wordt een pand een gemeentelijke

Nadere informatie

Gemeentelijke monumenten Bouwen en verbouwen

Gemeentelijke monumenten Bouwen en verbouwen Gemeentelijke monumenten Bouwen en verbouwen www.sudwestfryslan.nl Gemeentelijke monumenten Bent u eigenaar of huurder van een gemeentelijk monument? En wilt u het opknappen, verbouwen, uitbreiden of slopen?

Nadere informatie

c00439 boek Op gevels geschreven shell-journaal van teksten en tekens van het dagelijks leven c00440 map Kastelen Diverse publicaties over kastelen

c00439 boek Op gevels geschreven shell-journaal van teksten en tekens van het dagelijks leven c00440 map Kastelen Diverse publicaties over kastelen c00433 stencil Cultuurhistorische Inventarisatie Noord- Brabant Heesch boerderijen heesch c00434 stencil c00435 boek c00436 boek c00438 boek Waardevolle Monumenten Nistelrode Veldnamen als Historische

Nadere informatie

RAPPORTAGE ONDERZOEK NAAR DE RESTAURATIEACHTERSTAND BIJ RIJKSMONUMENTEN

RAPPORTAGE ONDERZOEK NAAR DE RESTAURATIEACHTERSTAND BIJ RIJKSMONUMENTEN RAPPORTAGE ONDERZOEK NAAR DE RESTAURATIEACHTERSTAND BIJ RIJKSMONUMENTEN COLOFON Opdrachtgever : Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Project : Onderzoek naar de restauratieachterstand bij rijksmonumenten

Nadere informatie

Schouwburg de Kampanje Den Helder

Schouwburg de Kampanje Den Helder Schouwburg de Kampanje Den Helder van Dongen Koschuch Architects and Planners Inzending Arie Keppler Prijs 016 SCHOUWBURG DE KAMPANJE DEN HELDER INTRODUCTIE EEN MARITIEM ENSEMBLE Schouwburg De Kampanje

Nadere informatie

Algemeen Heeft de monumentenstatus alleen betrekking op de buitenkant of ook op de binnenkant?

Algemeen Heeft de monumentenstatus alleen betrekking op de buitenkant of ook op de binnenkant? Veelgestelde vragen Uw pand is voorgedragen als gemeentelijk monument. Wat betekent dit voor u? De gemeente Venlo heeft de meest gestelde vragen en antwoorden op een rij gezet. Staat uw vraag er niet bij,

Nadere informatie

Uitkomsten onderzoek Ondernemingsplan Mitros 2014-2017

Uitkomsten onderzoek Ondernemingsplan Mitros 2014-2017 Uitkomsten onderzoek Ondernemingsplan Mitros 2014-2017 Mitros is bezig met het maken van plannen voor de periode 2014-2017. Wat Mitros in die periode gaat doen, wordt aangegeven in een zogenaamd ondernemingsplan.

Nadere informatie

BOUWONDERNEMING. Eindeloze mogelijkheden van bouwen

BOUWONDERNEMING. Eindeloze mogelijkheden van bouwen BOUWONDERNEMING Eindeloze mogelijkheden van bouwen Met ons kunt u iedere uitdaging aan Inleiding 5 Nieuwbouw 6 Verbouw 9 Badkamers 20 Bedrijven 27 Onderhoud 40 Begeleiding, kwaliteit en oog voor detail

Nadere informatie

Toplocatie Tolberg. Ruim 8.550 m² aan mogelijkheden

Toplocatie Tolberg. Ruim 8.550 m² aan mogelijkheden Toplocatie Tolberg Ruim 8.550 m² aan mogelijkheden Algemeen Aan de rand van Roosendaal is in de jaren 70 van de vorige eeuw de wijk Tolberg ontwikkeld. De boerderij en de bijgebouwen met aangrenzende buitenruimten,

Nadere informatie

Uw woning, uw smaak uw wensen! Over zelf aangebrachte voorzieningen

Uw woning, uw smaak uw wensen! Over zelf aangebrachte voorzieningen Uw woning, uw smaak uw wensen! Over zelf aangebrachte voorzieningen Een strakke keuken, mét kookeiland. Eindelijk een dakraam, een houten vloer, beneden én boven U wilt graag een en ander in uw woning

Nadere informatie

TE HUUR. Prinsenstraat 5a Dalfsen. 1.250,- p/m Excl. BTW. Winkelpand in het centrum van Dalfsen. Prinsenstraat 10 7721 AJ Dalfsen 0529-432058

TE HUUR. Prinsenstraat 5a Dalfsen. 1.250,- p/m Excl. BTW. Winkelpand in het centrum van Dalfsen. Prinsenstraat 10 7721 AJ Dalfsen 0529-432058 TE HUUR Winkelpand in het centrum van Dalfsen. t 1.250,- p/m Excl. BTW Prinsenstraat 5a Dalfsen Prinsenstraat 10 7721 AJ Dalfsen 0529-432058 goudzwaard.nl info@goudzwaard.nl Dalfsen Dalfsen ligt in het

Nadere informatie

Algemene Monumenten informatie

Algemene Monumenten informatie Informatiemap deel A Algemene Monumenten informatie In dit deel A van de informatiemap wordt kort ingegaan op de volgende algemene onderwerpen betreffende monumenten en het eilandelijke monumentenbeleid.

Nadere informatie

= een rij struiken of planten die dichtbij elkaar staan. = een hoge lamp die langs de weg staat.

= een rij struiken of planten die dichtbij elkaar staan. = een hoge lamp die langs de weg staat. Woordenschat blok 1 gr4 Les 1 De heg De lantaarn De plant Het tuinhek Het terras De garage Het dorp De stad De zwerver De stoep De woonwijk = een rij struiken of planten die dichtbij elkaar staan. = een

Nadere informatie

Inhoud. 1 Voorwoord 2 De doelstelling 3 Activiteiten 2013 4 Speerpunten / doelen 2014 5 Behaalde resultaten 2006-2012

Inhoud. 1 Voorwoord 2 De doelstelling 3 Activiteiten 2013 4 Speerpunten / doelen 2014 5 Behaalde resultaten 2006-2012 Jaarverslag 2013 Inhoud 1 Voorwoord 2 De doelstelling 3 Activiteiten 2013 4 Speerpunten / doelen 2014 5 Behaalde resultaten 2006-2012 1 Voorwoord Voor u ligt het jaarverslag van Stichting Erfgoed Kaatsheuvel

Nadere informatie

HERBESTEMMINGSINFORMATIE PROFESSIONALS

HERBESTEMMINGSINFORMATIE PROFESSIONALS HERBESTEMMINGSINFORMATIE PROFESSIONALS www.herbestemmingnoord.nl Kenniscentrum Herbestemming Noord Het doel van Kenniscentrum Herbestemming Noord is een duurzame herbestemming tot stand te brengen met

Nadere informatie

VERKOOPBROCHURE. Voormalige Sporthal Ellecom Eikenstraat 5. Vraagprijs: 575.000,-- K.K. REBO Bedrijfsmakelaars B.V. Dr. Klinkertweg 20a 8025 BS ZWOLLE

VERKOOPBROCHURE. Voormalige Sporthal Ellecom Eikenstraat 5. Vraagprijs: 575.000,-- K.K. REBO Bedrijfsmakelaars B.V. Dr. Klinkertweg 20a 8025 BS ZWOLLE VERKOOPBROCHURE Voormalige Sporthal Ellecom Eikenstraat 5 Vraagprijs: 575.000,-- K.K. REBO Bedrijfsmakelaars B.V. Dr. Klinkertweg 20a 8025 BS ZWOLLE Postbus 40056 8004 DB ZWOLLE Tel: 038 455 9 777 bedrijfsmakelaars@rebogroep.nl

Nadere informatie

Uitvoeringsbesluit financiering instandhouding provinciale monumenten in Drenthe

Uitvoeringsbesluit financiering instandhouding provinciale monumenten in Drenthe Uitvoeringsbesluit financiering instandhouding provinciale monumenten in Drenthe (geconsolideerde versie, geldend vanaf 1-1-2013) Gegevens van de regeling Overheidsorganisatie provincie Drenthe Officiële

Nadere informatie

landelijk wonen aan de tillaartst in bergeijk

landelijk wonen aan de tillaartst in bergeijk landelijk wonen landelijk wonen aan de tillaartst in bergeijk raat landelijk bergeijk Bergeijk, het mooiste meisje van de klas Landelijk dorp gehuld in een warme deken van het mooiste groen. Waar Keersop

Nadere informatie

Aan de slag Start werkzaamheden

Aan de slag Start werkzaamheden informatie CAVALJEPLEIN EN JHR VAN CITTERSPLEIN MAART 2015 Aan de slag Start werkzaamheden In januari ontving u van ons een brief dat een ruime meerderheid van de bewoners instemde met de werkzaamheden

Nadere informatie

Dijkgraaflaan 150 - Oudewater

Dijkgraaflaan 150 - Oudewater - Vraagprijs 199.000 Kosten Koper Omschrijving Dijkgraaflaan 150 - Royale woning met aan de voorzijde prachtig vrij uitzicht over de weilanden en de Ruyge Weide. Deze woning heeft 5 slaapkamers, een zonnige

Nadere informatie

InDetail. Waar heb ik nog geld voor nodig als dit eenmaal klaar is? interview. De Gecroonde Spaerpot in Gouda

InDetail. Waar heb ik nog geld voor nodig als dit eenmaal klaar is? interview. De Gecroonde Spaerpot in Gouda InDetail kwartaal uitgave van het Nationaal Restauratiefonds jaargang 17 nr 4-2006 Het wel en www van het Restauratiefonds p.4 Kerk dreigt uit landschap te verdwijnen p.6 Ondertekening Rotterdams Restauratie

Nadere informatie

Een bijdrage-ineens of een meerjarige subsidie voor de instandhouding van uw monument

Een bijdrage-ineens of een meerjarige subsidie voor de instandhouding van uw monument Een bijdrage-ineens of een meerjarige subsidie voor de instandhouding van uw monument op basis van de WeVIM Weerter Verordening Instandhouding Monumenten mei 2008 De regeling in het kort Algemeen Monumenten

Nadere informatie

something new SOMETHING OLD, XXL binnenkijken

something new SOMETHING OLD, XXL binnenkijken 28 binnenkijken 29 XXL binnenkijken 2 SOMETHING OLD, something new HET JARENZEVENTIGHUIS DAT HENRIETTE EN PETER VIJFTIEN JAAR GELEDEN KOCHTEN, MOEST DRINGEND OPGEKNAPT WORDEN. GELUKKIG ZAG PETER DAT ER

Nadere informatie

G R O U N D E D A R C H I T E C T U R E. Studio Rolf.fr i.s.m. Zecc Architecten. Zwarte Parel Rotterdam Zuid

G R O U N D E D A R C H I T E C T U R E. Studio Rolf.fr i.s.m. Zecc Architecten. Zwarte Parel Rotterdam Zuid zwarte parel rotterdam ZUID titel ontwerp voorgevel ontwerp interieur programma periode Zwarte Parel Rotterdam Zuid Studio Rolf.fr i.s.m. Zecc Architecten Studio Rolf.fr woning en atelier 2008-2010 Maatschappelijke

Nadere informatie

landelijk, licht EN eclectisch interieur

landelijk, licht EN eclectisch interieur interieur landelijk, licht EN eclectisch TEKST: ANNEMIE WILLEMSE - FOTOGRAFIE: JAN VERLINDE De bewoners van dit huis woonden eerder al in hetzelfde park. Ze waren het erover eens dat dit het leukste en

Nadere informatie

Samen werken aan restauratiekwaliteit

Samen werken aan restauratiekwaliteit Samen werken aan restauratiekwaliteit In de Stichting Erkende Restauratiekwaliteit Monumentenzorg (ERM) stellen opdrachtgevers, opdrachtnemers en overheden kwaliteitsrichtlijnen op voor het restaureren

Nadere informatie

SAMENVATTING KWALITEITSHANDBOEK WERVEN AAN DE GRACHT

SAMENVATTING KWALITEITSHANDBOEK WERVEN AAN DE GRACHT Kwaliteit van de werven De grachten weerspiegelen de rijke historie van Utrecht en bieden een blik in het ontstaan van de stad. Samen met de Dom bepalen de grachten met de werven het beeld van de stad.

Nadere informatie