Data Governance. White paper. R. van Kerpel. Versie : 1.0. Status : Definitief. Datum : Oktober Auteur(s) :

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Data Governance. White paper. R. van Kerpel. Versie : 1.0. Status : Definitief. Datum : Oktober 2013. Auteur(s) :"

Transcriptie

1 Data Governance White paper Versie : 1.0 Status : Definitief Datum : Oktober 2013 Auteur(s) : R. van Kerpel

2 Empowering your business 2

3 INHOUDSOPGAVE 1 DATA IN CIJFERS BELANG VAN DATA STAND VAN ZAKEN DATA GOVERNANCE MASTER DATA MANAGEMENT CONCLUSIE

4 Zonder goede data geen effectieve governance Nut en noodzaak van Data Governance Kwalitatief hoogwaardige data vormen de basis voor effectieve governance. Voor goed bestuur van een bedrijf en het afleggen van verantwoording daarover is het absoluut noodzakelijk om over juiste, volledige en actuele informatie te beschikken. Maar dat is niet het enige belang. Met kwalitatief hoogwaardige informatie zijn organisaties in staat klanten beter te bedienen, meer te verkopen, minder fouten te maken en met meer succes te innoveren. Kortom, hoe beter de informatie, hoe betrouwbaarder het bestuur en hoe beter de prestaties van een bedrijf. 1 Data in cijfers De informatisering van de samenleving heeft de afgelopen twee decennia een enorme vlucht genomen. De hoeveelheid data die onze informatie-intensieve samenleving genereert groeit explosief. In 2011 creëerden mensen 1.8 zetta bytes aan data 1. Alle data door mensen geproduceerd verdubbelt circa iedere twee jaar. In 2020 produceren we naar verwachting 35 zettabytes aan data per jaar. Het fenomeen big-data onderschrijft het belang van data. Uit zowel interne als externe data worden slimme analyses gemaakt voor innovatie en groei van omzet en productiviteit. Het belang en de waarde van data voor de bedrijfsvoering wordt door organisaties dan ook in toenemende mate erkend. The Economist onderzocht in 2011 dat 53% van organisaties die data op de strategische agenda heeft staan, aangaf in 2010 een beter fiscaal jaar te hebben gedraaid dan hun concurrenten 2. Organisaties die hun strategische beslissingen in hoge mate baseren op data (feiten) hebben een 5 tot 6% hogere productiviteit dan organisaties met een vergelijkbaar profiel die dat niet doen. Hierbij is niet alleen de mate waarin data wordt gebruikt van belang, maar ook de kwaliteit van de data zelf. Naast de strategische voordelen, groeit ook de aandacht voor datakwaliteit als middel om de kosten onder controle te houden. Volgens onderzoek door Harvard 3 kost het met foutieve data tien keer zoveel om een activiteit af te ronden dan met correcte data. De consequentie hiervan is enorm: 3% foutieve data binnen een bedrijf betekent een stijging van 30% van de kosten. Op basis van diverse onderzoeken en onze eigen ervaring kunnen we stellen dat in de praktijk de data van organisaties een foutmarge heeft tussen de 10 en 25%. De impact op de operationele kosten spreekt voor zich. Strategische beslissingen gebaseerd op data zorgen voor 5 à 6% hogere productiviteit. 3% foutieve data in een organisatie leidt tot 30% hogere kosten. Data-gedreven marketeers zijn twee keer zo positief over hun resultaten. 1 Bron: Fathom, Artikel Big-data-facts-and-statistics-that-will-shock-you, 8 mei Bron: The Economist, Artikel Big data. Harnessing a game-changing asset, September Bron: Harvard Business Review, Blog Make the Case for Better Quality Data, 24 augustus

5 2 Belang van data Onderzoek bevestigt het strategisch belang van data voor organisaties. Er worden betere strategische keuzes gemaakt en de bedrijfsprestaties nemen toe. Maar hoe en waar in je organisatie kan je die voordelen te gelde maken? Data wordt immers door de hele organisatie heen gebruikt. Voor data geldt dan ook dat de keten zo sterk is als de zwakste schakel. Daarom levert het meer voordelen op om datakwaliteit breder in de organisatie met kleine stapjes te vergroten dan de investering op één plek te concentreren. Onderstaand schema wijst uit dat op veel functies in de organisatie voordelen behaald kunnen worden door beter gebruik van data en het verhogen van data kwaliteit. Het kwantificeren van deze baten vormt de onderbouwing van een eventuele investeringsbeslissing en de leidraad voor het uitvoeren van een verbeterprogramma. Bronnen van baten: 5

6 Directie en bestuur willen hun strategische beslissingen op feiten baseren. De hoeveelheid beschikbare data neemt sterkt toe en daarmee ook de noodzaak om deze te gebruiken. Dat stelt hoge eisen aan de kwaliteit van de data, anders zijn de gevolgen van verkeerde strategische beslissingen desastreus. Bovendien zal constant gemonitord moeten worden hoe de feiten zich ontwikkelen om tijdig te anticiperen op een omgeving die zich steeds sneller ontwikkelt. Operations kampen met te hoge kosten en dat alleen omdat gegevens niet juist zijn. Kleine fouten hebben grote gevolgen want foutieve data gaat de hele organisatie door. Dat zorgt voor dure correcties op verschillende plekken. Correctie aan de bron is vele malen goedkoper. Als vuistregel geldt dat correctie bij invoer gemiddeld één euro kost, maar een uur na invoer kost herstel al tien euro en na enkele maanden meer dan honderd euro. Los van de hoge kosten, zijn klachten en reputatieschade een veel voorkomend bijproduct van foutieve data. Marketing, Sales, R&D en Innovatie willen rechtstreeks toegang tot alle informatie in de organisatie maar ook tot relevante data van buiten de organisatie (cloud, social media). Zij gebruiken data om de benadering van klanten te optimaliseren en producten te ontwikkelen die aansluiten bij de behoeften. Onderzoek onder meer dan 1000 marketeers in Europa 4 wijst op een duidelijke samenhang tussen marketingbeslissingen die gebaseerd zijn op data en het succes van campagnes. Marketeers die aan data-gedreven marketing doen zijn twee keer zo positief over hun succes dan collega s die dat niet (goed) doen. Voor Finance & Risk geldt dat zij steeds geavanceerder business- en risk modellen moeten implementeren en beheersen. Dat stelt steeds hoge eisen aan steeds meer en gedetailleerdere data. Rechtstreeks uit de bron, zodat interpretatie door anderen uitgesloten is. Bovendien hebben zij te maken met externe toezichthouders die steeds hogere eisen stellen aan te publiceren informatie en rapportages. Een hoge datakwaliteit is hiervoor een randvoorwaarde. Bijvoorbeeld, De Nederlandse Bank heeft datakwaliteit zelfs als speerpunt benoemd in haar beleid voor Aanleiding is dat uit onderzoek onder verzekeraars in 2010 (Quinto-V) en bij pensioenfondsen in 2011 (Quinto-P) is gebleken dat een groot aantal berekeningen van pensioenaanspraken niet gestaafd kan worden met brondata. Met de juiste data kan Inkoop op het juiste moment met de juiste middelen aan de vraag voldoen. Door goede en vroegtijdige voorspelling van de vraag realiseert Inkoop een betere prijs. Continue feedback op basis van data geeft Inkoop een actueel en volledig beeld van gebruik en kwaliteit van ingekochte middelen. Uit bovenstaande voorbeelden blijkt het belang van data op alle niveaus en functies in de organisatie, maar ook dat de doelstellingen en het gebruik wezenlijk verschillen. Om deze op één lijn te brengen moet er integraal en actief gestuurd worden op waardecreatie met data: data governance! Maar doen organisaties dat ook? 4 Onderzoek van Teradata, the Marketers Technology Atlas uitgevoerd door Technische Universiteit Munchen, wordt officeel gepubliceerd in juni

7 3 Stand van zaken Data governance is kortgezegd het besturen, managen en beheren van data van de organisatie met als doel waardecreatie. Het omvat de mensen, processen en informatietechnologie die nodig zijn om consequent de waarde van gegevens, de kwaliteit en integriteit te waarborgen en verbeteren. In de meeste organisaties is op bestuurlijk niveau data kwaliteit niet aan de orde. Er zijn geen strategische doelstellingen, geen prestatie indicatoren en geen budgetten voor het management. In deze organisaties wordt niet integraal gestuurd op datakwaliteit. Het gevolg is dat er hoogstens aan symptoombestrijding wordt gedaan op die plekken in de organisatie waar de ellende het hevigst wordt gevoeld, of bijvoorbeeld als éénmalige actie omdat een computersysteem vervangen wordt. In die gevallen wordt het meest noodzakelijke gedaan. Omdat datakwaliteit in het bedrijf niet leeft, is er geen draagvlak en budget voor een grondige aanpak. De meest fundamentele aspecten van het beheer van de gegevens van de organisatie, zoals schonen, valideren of combineren staan op een laag pitje. Daardoor is het voor medewerkers steeds een gevecht om tijdig over juiste data te kunnen beschikken, of de benodigde informatie te kunnen leveren. Natuurlijk zijn er ook goede uitzonderingen. Dat zijn de organisaties die strategische data governance toepassen en hun bedrijfsprestaties daardoor op een hoger niveau hebben gebracht. Onderzoek van The Economist 5 wijst uit dat deze organisaties een aantal kenmerken gemeen hebben: Visie en strategie zijn in hoge mate gebaseerd op kennis van feiten van de omgeving en de eigen organisatie; Strategische doelstellingen die nauw samenhangen met data kwaliteit zijn geïdentificeerd; Aan deze doelstellingen zijn specifieke prestatie-indicatoren toegekend en maatregelen gekoppeld om deze prestaties mogelijk te maken; Er wordt zwaar geïnvesteerd in alle aspecten van datamanagement, met name in het borgen van accurate, complete en geïntegreerde data; Er wordt streng geselecteerd op de meest geschikte data voor het maken van beslissingen; Een hoog percentage van de data die wordt verzameld wordt ook gebruikt; De dataprocessen worden gestuurd door een verantwoordelijke op directieniveau. Organisaties die het belang van data voor de organisatie vertaald hebben naar goede datagovernance hebben reeds een strategisch voordeel. Voor de anderen is het de uitdaging dit gat te dichten en de hoogste tijd om data governance en datamanagement op de agenda te zetten en tot het inrichten daarvan over te gaan. 5 Bron: The Economist, Artikel Big data. Harnessing a game-changing asset, September

8 4 Data Governance Met de implementatie van data governance erkennen organisaties dat het vergaren, onderhouden en benutten van data waarde creërende activiteiten zijn met een strategisch belang. Met die erkenning is er vanaf dat moment dus alle reden om rondom data een robuuste structuur in te richten voor het besturen en managen ervan. De manier waarop data governance in organisaties wordt geïmplementeerd, verschilt van organisatie tot organisatie. Dat hangt af van veel factoren, zoals de omvang van het bedrijf, de reeds aanwezige governance structuur, de beschikbare middelen, de bedrijfscultuur et cetera. Wat voor de governance structuur van de gehele organisatie geldt, geldt ook voor data governance: er is niet één ideaal model. Je zult steeds naar de situatie van de organisatie moeten kijken om te bepalen welk model op dat moment de meeste voordelen biedt gegeven de strategie en doelstellingen. De mate waarin de organisatie al in staat is haar data te managen speelt daarbij ook een rol (zie Datamanagement ). Ondanks de noodzakelijke verschillen in de inrichting van data governance, zijn er -gelukkig- ook overeenkomsten. Want, ongeacht de wijze van implementatie moeten in ieder geval alle componenten van het data governance model in hun onderlinge samenhang aanwezig zijn en bestuurd worden. Het Data Governance Institute 6 heeft tien universele componenten onderkend en ondergebracht in het Data Governance Framework, dat als leidraad kan dienen voor analyse van de stand van zaken en de ontwikkeling van een verbeterprogramma (Ist Soll gap analyse 7 ). Deze tien universele componenten kunnen worden geordend in drie lagen van governance:

9 A. Strategisch 1. Strategische doelstellingen Alle activiteiten staan in het teken van de missie van de organisatie; dat geldt ook voor data governance. Gegevens die organisaties verzamelen en bijhouden moeten reflecteren wat belangrijk voor ze is. Strategische doelstellingen zijn het vertrekpunt. Daarna wordt vastgesteld welke informatie nodig is om die uit te voeren en kunnen de doelstellingen voor Data governance specifiek worden gemaakt als onderdeel van het strategisch plan. 2. Doelstellingen, succesfactoren, prestatie indicatoren en budgettering Doelstellingen voor data governance worden dus afgeleid van de strategische doelstellingen van de organisatie. Ze dragen bij aan het creëren van waarde voor de organisatie en haar omgeving. Bijvoorbeeld door het vergroten van de klanttevredenheid, de bijdrage aan de maatschappelijke doelstellingen, de tevredenheid van de medewerkers, de omzet, het verlagen van de kosten et cetera. Daarnaast zijn er doelstellingen die betrekking hebben op data zelf, zoals het vergaren ervan, de verbeteren van de mogelijkheden om deze op te slaan, te analyseren en er waarde aan te onttrekken. Als de doelstellingen zijn bepaald, kan vervolgens worden vastgesteld wat absoluut nodig is om ze te bereiken (kritische succes factoren), wat de daaraan gerelateerde prestatie indicatoren zijn en wat het kost (budget) om ze te realiseren. B. Tactisch 3. Data stakeholders In organisaties zijn rondom data vaak (onverwacht veel) gebruikers en dus belanghebbenden. Een data-stakeholder is een ieder (persoon, functie, afdeling) die effect kan hebben op de data of op wie de data effect kan hebben; zowel direct als indirect. Voor het inrichten van data governance en datamanagement dienen alle stakeholders in kaart te worden gebracht zodat ze betrokken kunnen worden in het vaststellen van het stelsel van regels, controles, bevoegdheden en verantwoordelijkheden rondom deze betreffende data. Omdat de organisatie continu verandert, moet deze analyse regelmatig worden herhaald. 4. Datamanagement afdeling Met het oog op het toenemend belang van data en de hoeveelheid werk die data governance en management met zich meebrengt is het aan te bevelen om daarvoor een specialistische en toegewijde afdeling in de organisatie in te richten. Deze afdeling bestaat in ieder geval uit een Master Data Manager en naar gelang de behoefte een x aantal Data Stewards. Deze afdeling wordt verantwoordelijk voor de kwaliteit van data binnen de organisatie. Zij bewaken deze kwaliteit met behulp van de doelstellingen en meetinstrumenten en waar nodig kunnen zij maatregelen doorvoeren om de kwaliteit te verbeteren. Deze afdeling wordt niet de eigenaar van de data in de organisatie. Zij faciliteert, controleert en rapporteert met kennis en hulpmiddelen. 5. Data stewards Met de inrichting van Data Governance in de organisatie ontstaan nieuwe rollen die uitdrukking geven aan de positie en verantwoordelijkheid ten aanzien van data, zoals bijvoorbeeld Data Owner of Data Manager. Een speciale rol is echter weggelegd voor de Data Stewards. Zij leggen de verbinding tussen het operationele niveau waarin data wordt vergaard, beheerd en bewerkt en het tactische niveau, waar het Datamanagement is belegd. De rol van Data Steward wordt omvangrijker en belangrijker naarmate aan deze meer bevoegdheden worden toegekend en varieert van ambassadeur en vraagbaak tot beslissingsbevoegde met betrekking tot de data controls. 6. Verantwoordelijkheden 9

10 De verantwoordelijkheden voor datamanagement, meta-datamanagement en de informatievoorziening dienen op een logische, duidelijke en eenduidige wijze in de organisatie te worden belegd. De verantwoordelijkheid voor verschillende aspecten rondom datamanagement worden op verschillende plaatsen belegd, bijvoorbeeld de beveiliging van data wordt op een andere plaats belegd dan het vergaren ervan. De verantwoordelijkheden in de organisatie komen samen op één plaats in de bestuurlijke laag van de organisatie (governance), bijvoorbeeld bij een Chief Information Officer. 7. Bevoegdheden Data kent vaak vele gebruikers. Het is dan ook vaak niet duidelijk hoe de bevoegdheden ten aanzien van bepaalde data liggen. Voor een goede Data Governance is het van belang om vast te stellen wie wat met welke data mag op welk moment en hoe dat wordt gecontroleerd. Voor het vaststellen van deze bevoegdheden is het noodzakelijk om het eigenaarschap van (bepaalde type van) data in de organisatie te beleggen. Bijvoorbeeld: de afdeling Finance & Control is eigenaar van financiële data en kan dus de bevoegdheden rondom financiële data delegeren aan andere gebruikers. 8. Data definities en regels In de kern van datamanagement worden de regels die de organisatie zichzelf stelt voor het vergaren, vastleggen, beheren, prioriteren, monitoren en gebruiken van data vastgelegd. Er zijn verschillende type van regels, zoals regels voor eigenaarschap, standaardisatie, technische eisen, beveiliging et cetera. 9. Data controles Alle data brengen risico met zich mee. Risico s van verkeerd gebruik, uitlekken, onjuistheid en onvolledigheid, gedateerdheid et cetera. Deze risico s worden in kaart gebracht en voorzien van passende maatregelen: Risk Control Management. Verschillende risico s vragen om verschillende maatregelen. Beveiliging vraagt om procedures, maar ook de inzet van techniek (firewalls). Om de juistheid en volledigheid van data te monitoren en corrigeren bieden geautomatiseerde tools oplossing 8. C. Operationeel 10. Business en IT Processen In de operationele laag vindt de uitvoering plaats van de processen voor het vergaren, beheren, analyseren en gebruiken van data. Deze processen staan soms op zichzelf maar maken vaak ook onderdeel uit van andere operationele processen, zoals bijvoorbeeld klantadministratie, contractadministratie of voorraadbeheer en dienen daarom in samenhang met elkaar ontworpen en geïmplementeerd te zijn. Voor ieder proces geldt dat wordt vastgesteld welke data met welk doel wordt gebruikt en hoe deze processen effect hebben op data. Er kan onderscheid worden gemaakt tussen de processen die in beheer zijn bij de business en die in beheer zijn bij IT

11 In het data governance framework is schematisch weergegeven hoe deze tien componenten in hun onderlinge samenhang functioneren: Het data governance framework toont de directe relatie tussen het besturen : strategische doelstellingen, het managen : KPI s en budget en het uitvoeren : (Business & IT processen. Data governance is alleen zinvol als het managen van data in de organisatie op hetzelfde hogeniveau wordt gebracht. Zonder goede datamanagement komt er van het realiseren van de doelstellingen in de praktijk niets terecht. Andersom heeft het ook niet veel zin om datamanagement in te voeren zonder integraal bestuur en management. Data governance en datamanagement gaan dus hand in hand. Bij het inrichten van datamanagement is het van belang de juiste keuzes te maken. Welke data is van belang voor de organisatie? In beginsel wordt daarbij onderscheid gemaakt tussen zogenoemde vluchtige data en master data. Vluchtige data wordt bijvoorbeeld éénmalig of slechts op één plek gebruikt of is data die van weinig betekenis is voor de organisatie. Daartegenover staat data die éénmalig wordt aangemaakt maar veelvuldig gebruikt, die gecreëerd is op één plaats maar gebruikt op meerdere plaatsen, gebruikt wordt binnen verschillende processen en doorgaans complexe of gevoelige informatie bevat. Die laatste categorie data wordt master data genoemd en daarop concentreert zich datamanagement: Master Data Management! 11

12 5 Master Data Management Met Master Data Management (MDM) wordt in de organisatie handen en voeten gegeven aan data governance. Het omvat de mensen, processen en informatie-technologie die nodig zijn om consequent de waarde van gegevens, de kwaliteit en integriteit te waarborgen en verbeteren. Doordat master data op veel verschillende plekken in de organisatie gebruikt wordt is de integriteit van deze data cruciaal; master data heeft een direct effect op: Operationele effectiviteit. Als master data ontbreekt, niet accuraat of fout is kan dit directe gevolgen hebben op de planning, rework, alsmede de financiën. Beslissingsvorming. Omdat rapportages vaak belangrijke managementbeslissingen ondersteunen is het cruciaal dat deze gebouwd zijn op volledige en accurate data, gezien de directe invloed op de kwaliteit en uitkomst van de besluiten. Functionele standaardisatie (compliance). Incomplete of foutieve master data kan ervoor zorgen dat een organisatie het risico loopt om niet meer te voldoen aan standaardisatie-eisen, zowel van buiten als binnen de organisatie. Master data is dus een essentiële bron van informatie, en de juiste toepassing van Master Datamanagement een voorwaarde voor betere strategische keuzes en een beter bedrijfsresultaat. Om vast te kunnen stellen waar een organisatie staat als het gaat om master datamanagement heeft Finavista het Master Data Management Maturity Model ontwikkeld. Als onderdeel van het verbeter programma dient dit model als leidraad voor analyse van de stand van zaken met betrekking tot master datamanagement. In onderstaande figuur zijn de vijf levels van MDM ten opzichte van elkaar weergegeven: 12

13 De verschillende niveaus laten zich als volgt omschrijven: Maturity Level 1: een organisatie op het laagste level is zich bewust van het feit dat er datavervuiling bestaat, maar heeft geen specifieke beheersmaatregelen ingericht om de kwaliteit van data te waarborgen. Maturity Level 2: als een organisatie level twee zit, dan is deze organisatie in staat om reactief doch incidenteel data issues op te lossen. In de praktijk kan dit bijvoorbeeld een migratieproject zijn met de daarbij behorende dataschoning. Maturity Level 3: als een organisatie zich op dit level bevindt, dan heeft deze organisatie proactieve en gestandaardiseerde maatregelen om de kwaliteit van master data en master data processen te beheersen en een MDM team ter ondersteuning hiervan. Maturity Level 4: als level vier bereikt is, zijn de ontwikkelde beheersmaatregelen geïntegreerd. Daarnaast wordt dan de kwaliteit van de data en de datamanagement processen kwantitatief gecontroleerd middels prestatie indicatoren en bewaakt via een dashboard. Maturity Level 5: organisaties die zich op het hoogste level bevinden, hebben MDM in hun volledige applicatielandschap geïntegreerd. Ze zijn met behulp van onder andere causale analysemethoden continu op zoek naar verbeteringen die bijdragen aan de efficiëntie en effectiviteit van de organisatie. Zij erkennen de toegevoegde waarde van MDM voor de bedrijfsvoering. Uit de praktijkervaring van Finavista, maar ook uit diverse onderzoeken, blijkt dat het merendeel van de organisaties zich op niveau één bevinden als het gaat om het managen van datakwaliteit. De prijs van laag ontwikkelde master datamanagement competentie is hoog. Zo stelt Dunn and Bradstreet dat de kwaliteit van data zonder adequaat onderhoud vermindert met 3 tot 5% per maand. Met foutieve beslissingen, hoge kosten en klachten tot gevolg. Voor organisaties die het belang van data onderkennen en in master datamanagement willen investeren is een MDM level drie een minimaal maar realistisch ambitieniveau. Levels vier en vijf zijn bereikbaar voor organisaties die bet besturen en managen van data op alle niveaus (van strategisch tot operationeel) en organisatie breed hebben geïntegreerd. Niet alleen in de processen, maar vooral ook in de kernwaarden, de cultuur en competenties van de organisatie. 13

14 6 Conclusie Data is van strategisch belang voor organisaties. Onderzoek toont aan dat organisaties betere strategische keuzes maken en de bedrijfsprestaties substantieel verbeteren. Tegelijkertijd wordt verspilling van operationele kosten voorkomen door te borgen dat de datakwaliteit op orde is. Er is een directe samenhang tussen data governance en datamanagement. Het inrichten van het één zonder het ander biedt geen soelaas. De strategische betekenis en de noodzaak om datakwaliteit organisatie breed te managen vereist van organisaties de ambitie en aanpak om data-governance en data mangement naar het hoogste niveau te brengen. Over Finavista Finavista richt zich op in Nederland gevestigde commerciële (inter-)nationale bedrijven met grote en complexe informatieprocessen die vooral actief zijn in financiële sectoren of waar supply chain een cruciale rol vervuld. We bieden oplossingen op het gebied van innovatie, productmanagement, dataconversie en datamanagement voor verzekeraars, pensioenuitvoerders en supply chain organisaties. Voorbeelden zijn het ontwikkelen van nieuwe verzekerings- of pensioenproducten, het converteren van administraties naar andere systemen of het implementeren van processen voor het verbeteren en onderhouden van de gegevenskwaliteit. Voor meer informatie over Finavista kunt u terecht op: Finavista B.V. Burgemeester Stramanweg 102 M 1101 AA Amsterdam Nederland Tel: +31 (0) Fax: +31 (0) finavista.nl Disclaimer Copyright Finavista B.V. - Alle rechten voorbehouden. De informatie in dit document mag uitsluitend door de afnemer zelf worden gebruikt. Niets uit dit document mag worden vermenigvuldigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of welke andere wijze dan ook, zonder de uitdrukkelijke voorafgaande schriftelijke toestemming van Finavista B.V. 14

De essentie van de nieuwe ISO s. Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij

De essentie van de nieuwe ISO s. Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij De essentie van de nieuwe ISO s Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij 1 Waar ik het over ga hebben De uitdaging en de oplossing De HLS voor iedereen De HLS voor wie het wil Waar we staan en wat er

Nadere informatie

Waarde creatie door Contract Management

Waarde creatie door Contract Management Waarde creatie door Contract Management Value Next voor opdrachtgever en opdrachtnemer Herman van den Hoogen M: 06-53.96.36.14 www.hoogen- Procurement.com Nick Piscaer M: 06-37.60.03.12 nick.piscaer@ziggo.nl

Nadere informatie

Balanced Scorecard. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V.

Balanced Scorecard. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Balanced Scorecard Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 9 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER... 3 2 DE

Nadere informatie

Welkom bij de workshop Contractmanagement (CM) Rolf Zwart Kwaliteitszorgmedewerker IFV

Welkom bij de workshop Contractmanagement (CM) Rolf Zwart Kwaliteitszorgmedewerker IFV Welkom bij de workshop Contractmanagement (CM) Rolf Zwart Kwaliteitszorgmedewerker IFV Doel: Zicht op: Begrippen en Definities Hoe in de eigen organisatie CM te bepalen Hoe: Stappenplan CM voor contracten

Nadere informatie

Beoordelingskader Dashboardmodule Claimafhandeling

Beoordelingskader Dashboardmodule Claimafhandeling Beoordelingskader Dashboardmodule Claimafhandeling I. Prestatie-indicatoren Een verzekeraar beschikt over verschillende middelen om de organisatie of bepaalde processen binnen de organisatie aan te sturen.

Nadere informatie

De nieuwe ISO-normen: meer dan KAM-management alleen!

De nieuwe ISO-normen: meer dan KAM-management alleen! De nieuwe ISO-normen: meer dan KAM- alleen! Dick Hortensius Senior consultant Managementsystemen NEN Milieu & Maatschappij dick.hortensius@nen.nl 1 Wat kunt u verwachten? Ontwikkelingen systeemnormen Plug-in

Nadere informatie

De weg naar. Data Governance Maturity

De weg naar. Data Governance Maturity De weg naar Data Governance Maturity Bedrijf : Nováccent ICT Solutions BV Auteur : J. Struik Datum : 14 december 2012 Versie : 2.0 Data Governance Maturity Nováccent ICT Solutions BV 2012 1 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Special: Is data een kritische succesfactor? 3

Inhoudsopgave. Special: Is data een kritische succesfactor? 3 Inhoudsopgave Special: Is data een kritische succesfactor? 3 1. DM Barometer 4 Onderzoeksopzet 4 Special: Is data een kritische succesfactor 4 Respondenten 4 2. Resultaten 6 Klantdata & dialoog 6 Datamanagement

Nadere informatie

Het PMO van PostNL IT

Het PMO van PostNL IT Het PMO van PostNL IT WIN PMO Congres Blik op een kleurrijk PMO Alex Palma, manager IT Projecten 13-03-2014 Wat willen we jullie vertellen? Positionering van projectenorganisatie Waarom een PSO? Implementatiestrategie

Nadere informatie

Missie We zijn een maatschappelijke vastgoedonderneming, die met en voor bewoners samenwerkt aan krachtige wijken met toekomstwaarde.

Missie We zijn een maatschappelijke vastgoedonderneming, die met en voor bewoners samenwerkt aan krachtige wijken met toekomstwaarde. Governance handboek Besturingsmodel Havensteder Inleiding Het besturingsmodel van woningcorporatie Havensteder maakt de verbanden zichtbaar tussen missie, visie en strategie. En de daarvan afgeleide doelstellingen,

Nadere informatie

Kwaliteitsmanagement: de verandering communiceren!

Kwaliteitsmanagement: de verandering communiceren! Kwaliteitsmanagement: de verandering communiceren! (de mens in het proces) Ronald Vendel Business Development manager Ruim 20 jaar ervaring Gestart in 1990 Software specialisme: Procesmanagement (BPM)

Nadere informatie

Nationale Controllersdag 2016 9 juni 2016. Financial Control Framework Van data naar rapportage

Nationale Controllersdag 2016 9 juni 2016. Financial Control Framework Van data naar rapportage Nationale Controllersdag 2016 9 juni 2016 Financial Control Framework Van data naar rapportage Inhoudsopgave Even voorstellen Doel van de workshop Positie van Finance & Control Inrichting van management

Nadere informatie

Digital Independence. Plan Today to be ready for Tomorrow. Grip op uw continuïteit! Information Security and Continuity Services

Digital Independence. Plan Today to be ready for Tomorrow. Grip op uw continuïteit! Information Security and Continuity Services Digital Independence Grip op uw continuïteit! Plan Today to be ready for Tomorrow Information Security and Continuity Services Digital Independence Grip op uw continuïteit! Weet u welke risico s uw bedrijf

Nadere informatie

ISO 9000:2000 en ISO 9001:2000. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V.

ISO 9000:2000 en ISO 9001:2000. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. ISO 9000:2000 en ISO 9001:2000 Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 11 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER...

Nadere informatie

DOORSTAAT UW RISICOMANAGEMENT DE APK?

DOORSTAAT UW RISICOMANAGEMENT DE APK? WHITEPAPER DOORSTAAT UW RISICOMANAGEMENT DE APK? DOOR M. HOOGERWERF, SENIOR BUSINESS CONS ULTANT Risicomanagement is tegenwoordig een belangrijk onderdeel van uw bedrijfsvoering. Dagelijks wordt er aandacht

Nadere informatie

BluefieldFinance Samenvatting Quickscan Administratieve Processen Light Version

BluefieldFinance Samenvatting Quickscan Administratieve Processen Light Version BluefieldFinance Samenvatting Quickscan Administratieve Processen Light Version Introductie Quickscan De financiële organisatie moet, net zo als alle andere ondersteunende diensten, volledig gericht zijn

Nadere informatie

Risicomanagement en NARIS gemeente Amsterdam

Risicomanagement en NARIS gemeente Amsterdam Risicomanagement en NARIS gemeente Amsterdam Robert t Hart / Geert Haisma 26 september 2013 r.hart@risicomanagement.nl / haisma@risicomanagement.nl 1www.risicomanagement.nl Visie risicomanagement Gemeenten

Nadere informatie

Maturity Matrix Duurzame Logistiek voor (potentiële) Lean & Green Awardwinnaars. Beschrijving & case

Maturity Matrix Duurzame Logistiek voor (potentiële) Lean & Green Awardwinnaars. Beschrijving & case Duurzame Logistiek voor (potentiële) Lean & Green Awardwinnaars Beschrijving & case Inhoud Inhoud beschrijving Kern van de tool Aanpak Mensen & middelen Resultaat Case beschrijving / best practice Toepassing

Nadere informatie

WWW.CAGROUP.NL COMPLIANCE RADAR HET MEEST COMPLETE BESTURINGSSYSTEEM VOOR GEMEENTEN.

WWW.CAGROUP.NL COMPLIANCE RADAR HET MEEST COMPLETE BESTURINGSSYSTEEM VOOR GEMEENTEN. WWW.CAGROUP.NL COMPLIANCE RADAR HET MEEST COMPLETE BESTURINGSSYSTEEM VOOR GEMEENTEN. COMPLIANCE RADAR De Compliance Radar helpt gemeenten een brug te slaan tussen beleidsdoelstellingen en uitvoering. Door

Nadere informatie

Wat is Sales Benchmarking?

Wat is Sales Benchmarking? benchmarking Wat is Sales Benchmarking? Sales Benchmarking vergelijkt de belangrijkste Sales prestatie indicatoren van uw organisatie met die van uw directe- en indirecte concurrenten. Benchmarking vindt

Nadere informatie

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Inhoudsopgave - Actieplan GVB Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. n.a.v. BDO-rapportage 13

Nadere informatie

Copyright Stork N.V. 1

Copyright Stork N.V. 1 Management, een praktisch framework Taking up the challenge of optimizing your asset performance Stork Management Solutions Global Expertise Partner Complete, end-to-end solution Dedicated professionals

Nadere informatie

Business Risk Management? Dan eerst data op orde!

Business Risk Management? Dan eerst data op orde! Business risk management? Dan eerst data op orde! Kwaliteit, leveringsbetrouwbaarheid, klantgerichtheid, kostenbewustzijn en imago zijn kernwaarden in de bedrijfsvoering die door nutsbedrijven hartelijk

Nadere informatie

Workshop Lean en de nieuwe ISO normen

Workshop Lean en de nieuwe ISO normen Workshop Lean en de nieuwe ISO normen Ingrid Ort Inhoud Nieuwe normen; HLS Structuur; Stakeholder analyse; Zelf aan de gang. Normontwikkelingstraject Duurzaam vertrouwd 2011 2012 2013 2014 2015 ISO 9001

Nadere informatie

Sourcing. Analyse Sourcing Management

Sourcing. Analyse Sourcing Management Sourcing Analyse Sourcing Management Sourcing Business Driven Sourcing Wij nemen het woord sourcing letterlijk. Welke bronnen zijn nodig om uw organisatie optimaal te laten presteren, nu en in de toekomst?

Nadere informatie

Actualiteitendag Platform Deelnemersraden Risicomanagement

Actualiteitendag Platform Deelnemersraden Risicomanagement Actualiteitendag Platform Deelnemersraden Risicomanagement Benne van Popta (voorzitter Detailhandel) Steffanie Spoorenberg (adviseur Atos Consulting) Agenda 1. Risicomanagement 2. Risicomanagement vanuit

Nadere informatie

Werkwijze Verbetering & Vernieuwing (V&V)

Werkwijze Verbetering & Vernieuwing (V&V) Werkwijze Verbetering & Vernieuwing (V&V) Inhoudsopgave Nut en Noodzaak Eerste resultaten Afgestemde werkwijze Wijze van terugkoppeling aan directie 2 Vernieuwing & Verbetering: noodzaak en onderscheid

Nadere informatie

Afdeling : Planning & Control Organisatie : Thuisvester Functie : Medewerker Planning & Control Datum : augustus 2014

Afdeling : Planning & Control Organisatie : Thuisvester Functie : Medewerker Planning & Control Datum : augustus 2014 FUNCTIEDOCUMENT CONTEXT De afdeling Planning & Control richt zich op de effectieve en efficiënte uitvoering van planning & controlcyclus governance, financiering & treasury en risicomanagement. De medewerker

Nadere informatie

Exact Synergy Enterprise. Krachtiger Financieel Management

Exact Synergy Enterprise. Krachtiger Financieel Management Exact Synergy Enterprise Krachtiger Financieel Management 1 Inleiding Waar gaat het om? Makkelijke vragen zijn vaak het moeilijkst te beantwoorden. Als het hectische tijden zijn, moet u soms veel beslissingen

Nadere informatie

Resultaten Onderzoek September 2014

Resultaten Onderzoek September 2014 Resultaten Onderzoek Initiatiefnemer: Kennispartners: September 2014 Resultaten van onderzoek naar veranderkunde in de logistiek Samenvatting Logistiek.nl heeft samen met BLMC en VAViA onderzoek gedaan

Nadere informatie

E-HRM systemen die strategie met HR processen verbinden WHITE PAPER

E-HRM systemen die strategie met HR processen verbinden WHITE PAPER E-HRM systemen die strategie met HR processen verbinden WHITE PAPER E-HRM systemen die strategie met HR processen verbinden De nieuwe generatie E-HRM systemen onderscheidt zich niet alleen door gebruikersgemak

Nadere informatie

Online reputatie: van onvoorspelbare kracht naar groeifactor

Online reputatie: van onvoorspelbare kracht naar groeifactor Whitepaper Online reputatie: van onvoorspelbare kracht naar groeifactor In vijf stappen naar effectief online reputatiemanagement De online reputatie van merken en organisaties bepaalt in toenemende mate

Nadere informatie

WAARDEN BEWUST ONDERNEMEN

WAARDEN BEWUST ONDERNEMEN WAARDEN BEWUST ONDERNEMEN EEN NIEUW SOORT ONDERNEMERSCHAP RESULTAAT KOERS VISIE PERSOONLIJK LEIDERSCHAP MEERWAARDE & RENDEMENT WAARDEN BEWUST WAARDEN BEWUST ONDERNEMEN ANNO 2013 Waarden Bewust Ondernemen

Nadere informatie

Haal het beste uit uw gegevens met geïntegreerde Business Intelligence

Haal het beste uit uw gegevens met geïntegreerde Business Intelligence Exact Insights powered by QlikView Haal het beste uit uw gegevens met geïntegreerde Business Intelligence Met Exact Insights zet u grote hoeveelheden data moeiteloos om in organisatiebrede KPI s en trends.

Nadere informatie

Global Project Performance

Global Project Performance Return on investment in project management P3M3 DIAGNOSTIEK IMPLEMENTATIE PRINCE2 and The Swirl logo are trade marks of AXELOS Limited. P3M3 -DIAGNOSTIEK (PROJECT PROGRAMMA PORTFOLIO MANAGEMENT MATURITY

Nadere informatie

STUDIEDAG De wereld verandert bent u er klaar voor? Bereid u voor op Continu Verbeteren

STUDIEDAG De wereld verandert bent u er klaar voor? Bereid u voor op Continu Verbeteren STUDIEDAG De wereld verandert bent u er klaar voor? Bereid u voor op Continu Verbeteren Bereid u voor op Continu Verbeteren VERANDERING effect op PROCESSEN Verandering...steeds sneller en dat geldt ook

Nadere informatie

Stop met procesgericht ICT-beheer. Betere resultaten door eigen verantwoordelijkheid

Stop met procesgericht ICT-beheer. Betere resultaten door eigen verantwoordelijkheid Stop met procesgericht ICT-beheer Betere resultaten door eigen verantwoordelijkheid Wie is Leo Ruijs? Leo Ruijs, Service 8-2 - Ontwikkelingen vakgebied 1950-1970 Beheer als specialisatie 1970-1990 ICT

Nadere informatie

Hans de Jonge 29 oktober2009

Hans de Jonge 29 oktober2009 Hans de Jonge 29 oktober2009 Strategische doelen Rendement Risico s Monitoring en verantwoording Risico- en lifecycle management Veroudering & lifecycle Besluitvorming en prioritering Operationele werkzaamheden

Nadere informatie

IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM

IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM De tijd dat MVO was voorbehouden aan idealisten ligt achter ons. Inmiddels wordt erkend dat MVO geen hype is, maar van strategisch belang voor ieder

Nadere informatie

Bekend zijn met de visie en inzet van procesmanagement in de eigen organisatie.

Bekend zijn met de visie en inzet van procesmanagement in de eigen organisatie. en werkwijze BPM awareness Inzicht in de toepassing van BPM op strategisch niveau in het algemeen en binnen de eigen organisatie. Kennismaken met BPM vanuit een strategisch perspectief Nut en toegevoegde

Nadere informatie

NGI Datamanagement. Datamanagement in een procesgerichte organisatie. D. Stam & T. Grievink 26 november 2014

NGI Datamanagement. Datamanagement in een procesgerichte organisatie. D. Stam & T. Grievink 26 november 2014 NGI Datamanagement Datamanagement in een procesgerichte organisatie D. Stam & T. Grievink 26 november 2014 Agenda 1. Inleiding 2. Volwassenheid datamanagement 3. Pauze 4. Data Quality 5. Data Ownership

Nadere informatie

Kortom, van visie naar werkelijkheid!

Kortom, van visie naar werkelijkheid! Wie zijn wij Scopeworks is een internationaal bureau wat zich richt op executive search, interim management en consulting. Ons kantoor is gevestigd in Nederland en vanuit hier worden onze diensten wereldwijd

Nadere informatie

Project Management Office in haar contextuele diversiteit

Project Management Office in haar contextuele diversiteit Project Management Office in een contextuele diversiteit Stelt u zich voor: u bent projectmanager bij organisatie X en tijdens een congres over projectmanagement maakt u kennis met een programmamanager

Nadere informatie

ConQuaestor Summer Game Week

ConQuaestor Summer Game Week ConQuaestor Summer Game Week Glue It: lean management bij productiebedrijven Alles moet snel én alles moet goed. U heeft te maken met (toenemende) eisen en wensen van klanten op het gebied van kwaliteit,

Nadere informatie

Klachten en Meldingen. Managementdashboard

Klachten en Meldingen. Managementdashboard Welkom bij de demonstratie van het Welkom bij de systeem demonstratie van Welkom bij de systeem demonstratie van het Management Klachten en Meldingen System Managementdashboard Systemen van Inception Borgen

Nadere informatie

Hoezo dé nieuwe ISO-normen?

Hoezo dé nieuwe ISO-normen? De nieuwe ISO-normen Dick Hortensius Senior consultant Managementsystemen NEN Milieu & Maatschappij dick.hortensius@nen.nl 1 Hoezo dé nieuwe ISO-normen? 2 1 De cijfers voor Nederland (eind 2013) Norm Aantal

Nadere informatie

Finance & Control. Plaats in de organisatie:

Finance & Control. Plaats in de organisatie: Functienaam: Sector: Afdeling: teammanager Financiën Finance & Control Financiën Plaats in de organisatie: De teammanager Financiën verricht zijn werkzaamheden onder de verantwoordelijkheid van de manager

Nadere informatie

doel bereikt zelfsturing inrichten veiligheid fundament Behoeftepiramide van een "Social Business"

doel bereikt zelfsturing inrichten veiligheid fundament Behoeftepiramide van een Social Business Behoeftepiramide van een "" (Naar analogie piramide van Maslow) Maslow rangschikte de volgens hem universele behoeften van de mens in een hiërarchie. Volgens zijn theorie zou de mens pas streven naar bevrediging

Nadere informatie

Managementvoorkeuren

Managementvoorkeuren Toelichting bij de test Business Fit-ality Lange Dreef 11G 4131 NJ Vianen Tel: +31 (0)347 355 718 E-mail: info@businessfitality.nl www.businessfitality.nl Business Fit-ality Met welk type vraagstuk bent

Nadere informatie

André Salomons Smart SharePoint Solutions BV. Cloud security en de rol van de accountant ICT Accountancy praktijkdag

André Salomons Smart SharePoint Solutions BV. Cloud security en de rol van de accountant ICT Accountancy praktijkdag André Salomons Smart SharePoint Solutions BV Cloud security en de rol van de accountant ICT Accountancy praktijkdag Cloud security moet uniformer en transparanter, waarom deze stelling? Links naar de artikelen

Nadere informatie

4.3 Het toepassingsgebied van het kwaliteitsmanagement systeem vaststellen. 4.4 Kwaliteitsmanagementsysteem en de processen ervan.

4.3 Het toepassingsgebied van het kwaliteitsmanagement systeem vaststellen. 4.4 Kwaliteitsmanagementsysteem en de processen ervan. ISO 9001:2015 ISO 9001:2008 Toelichting van de verschillen. 1 Scope 1 Scope 1.1 Algemeen 4 Context van de organisatie 4 Kwaliteitsmanagementsysteem 4.1 Inzicht in de organisatie en haar context. 4 Kwaliteitsmanagementsysteem

Nadere informatie

Utrecht Business School

Utrecht Business School Cursus Inkoopmanagement & Procurement De cursus Inkoopmanagement & Procurement duurt ongeveer 2 maanden en omvat 5 colleges van 3 uur. U volgt de cursus met ongeveer 10-15 studenten op een van onze opleidingslocaties

Nadere informatie

Utrecht Business School

Utrecht Business School Post HBO Financieel Management & Leadership De Post HBO opleiding Financieel Management & Leadership duurt onge veer 5 maanden en omvat 10 colleges van 3 uur. U volgt de opleiding met 10-15 studenten in

Nadere informatie

Regie uit een andere Branche. Hoe om te gaan met de vraag en de levering. Facto Magazine Congres 12 mei 2009. www.quintgroup.com

Regie uit een andere Branche. Hoe om te gaan met de vraag en de levering. Facto Magazine Congres 12 mei 2009. www.quintgroup.com Regie uit een andere Branche Facto Magazine Congres 12 mei 2009 Hoe om te gaan met de vraag en de levering THIS DOCUMENT CONTAINS PROPRIETARY INFORMATION, WHICH IS PROTECTED BY COPYRIGHT. ALL RIGHTS RESERVED.

Nadere informatie

Klant. Pensioen life cycle indicators

Klant. Pensioen life cycle indicators Pensioen life cycle indicators Klant Rapport om een gefundeerde keuze te maken tussen verschillende premiepensioenproducten. Gebaseerd op analyses op het gebied van beleggingsbeleid, duurzaamheid, rendement

Nadere informatie

Contractmanagement en contractbeheer

Contractmanagement en contractbeheer Ir. ing. D. Mostert, DME Advies If you are not in control of your contracts, you are not in control of your business (Gartner) Uitbesteding op diverse gebieden neemt een grote vlucht. Steeds vaker wordt

Nadere informatie

turning data into profit knowhowmarketing

turning data into profit knowhowmarketing turning data into profit knowhowmarketing Kennis over de markt, de klant, de concurrent en de effectiviteit van marketing wordt steeds belangrijker. Succesvolle bedrijven gebruiken deze kennis om snel

Nadere informatie

STERKE VERBETERING VAN DE BESTURING IN DE THUISZORG. De Balanced Scorecard en de MPC-software van Comshare als hulpmiddel

STERKE VERBETERING VAN DE BESTURING IN DE THUISZORG. De Balanced Scorecard en de MPC-software van Comshare als hulpmiddel STERKE VERBETERING VAN DE BESTURING IN DE THUISZORG De Balanced Scorecard en de MPC-software van Comshare als hulpmiddel Auteur: Drs. F.M.B.H. Jansen MAC, Directeur van Bi4Care Management & Advies De Thuiszorg

Nadere informatie

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. BISL Business Information Services Library Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 9 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2

Nadere informatie

Benefits Management. Sturen op realistische organisatievoordelen

Benefits Management. Sturen op realistische organisatievoordelen Benefits Management Sturen op realistische organisatievoordelen Benefits Management Het project is klaar, de finish is gehaald. En nu? Ervaren u en uw belanghebbenden dat de organisatie écht profijt heeft

Nadere informatie

Wees in control over uw digitale landschap

Wees in control over uw digitale landschap Managed Services Managed Services We zorgen ervoor dat uw complete beheerketen soepel functioneert, zodat uw eindgebruikers optimaal worden bediend. Zorgenvrij beheer is cruciaal voor de continuïteit van

Nadere informatie

DE CIO VAN DE TOEKOMST

DE CIO VAN DE TOEKOMST MIC 2015 DE CIO VAN DE TOEKOMST 30 oktober 2015 Mark van der Velden principal adviseur, interim manager EVEN VOORSTELLEN ONDERWERPEN De complexiteit van ICT in de zorg ICT ontwikkeling in drie stappen

Nadere informatie

Functiebeschrijving 01. FUWA5 NORM 2010

Functiebeschrijving 01. FUWA5 NORM 2010 Functienaam Functiecode 00.20 Human Resource Advisor Functiedatum 1 augustus 2011 Organisatie Functiefamilie Afdeling FUNCTIECONTEXT: POSITIE IN DE ORGANISATIE: Rapporteert aan: Geeft leiding aan: Anoniem

Nadere informatie

Business. IT in charge. Met resultaten CIO Survey en 9 CIO s aan het woord. Analytics

Business. IT in charge. Met resultaten CIO Survey en 9 CIO s aan het woord. Analytics Business Analytics IT in charge Met resultaten CIO Survey en 9 CIO s aan het woord Informatie is van en voor mensen CIO speelt belangrijke rol in nieuw spanningsveld Door Guus Pijpers Een van de eerste

Nadere informatie

T-Mobile Netherlands BV

T-Mobile Netherlands BV Juryrapport T-Mobile Netherlands BV Deelname Data Quality Award 2010 Deelnemers Naam: Jos Leber Functie: Sr. Data Manager Inleiding De case van T-Mobile is primair gericht op de kwaliteit van de master

Nadere informatie

ISO9001:2015, in vogelvlucht. Door Tjarko Vrugt

ISO9001:2015, in vogelvlucht. Door Tjarko Vrugt ISO9001:2015, in vogelvlucht Door Tjarko Vrugt 18-11-2015 - Qemc - Tjarko Vrugt Bron: NEN - Delft 2 DE NIEUWE NEN EN ISO 9001 : 2015 Deze presentatie beperkt zich tot de essentie Sktb besteed in 2016

Nadere informatie

CobiT. Drs. Rob M.J. Christiaanse RA PI themabijeenkomst Utrecht 29 juni 2005 9/2/2005 1

CobiT. Drs. Rob M.J. Christiaanse RA PI themabijeenkomst Utrecht 29 juni 2005 9/2/2005 1 CobiT Drs. Rob M.J. Christiaanse RA PI themabijeenkomst Utrecht 29 juni 2005 9/2/2005 1 Control objectives for information and related Technology Lezenswaardig: 1. CobiT, Opkomst, ondergang en opleving

Nadere informatie

Auteurs: Jan van Bon, Wim Hoving Datum: 9 maart 2009. Cross reference ISM - COBIT

Auteurs: Jan van Bon, Wim Hoving Datum: 9 maart 2009. Cross reference ISM - COBIT Auteurs: Jan van Bon, Wim Hoving Datum: 9 maart 2009 Cross reference ISM - COBIT ME: Monitor & Evaluate Cross reference ISM - COBIT Management summary Organisaties gebruiken doorgaans twee soorten instrumenten

Nadere informatie

Het BiSL-model. Een whitepaper van The Lifecycle Company

Het BiSL-model. Een whitepaper van The Lifecycle Company Het BiSL-model Een whitepaper van The Lifecycle Company Met dit whitepaper bieden we u een overzicht op hooflijnen van het BiSL-model. U vindt een overzicht van de processen en per proces een beknopte

Nadere informatie

Uitvoering van rechtstreeks verzekerde regelingen

Uitvoering van rechtstreeks verzekerde regelingen RAPPORT Prins Willem-Alexanderlaan 651 Postbus 700 7300 HC Apeldoorn Telefoon (055) 579 39 48 www.achmea.nl Uitvoering van rechtstreeks verzekerde regelingen Rapportage Intern toezicht in het kader van

Nadere informatie

Whitepaper. www.facto.nl. De regiepiramide ontsluierd

Whitepaper. www.facto.nl. De regiepiramide ontsluierd De regiepiramide ontsluierd Inleiding Regie is een veelgebruikte term voor een vorm van organiseren in het facilitaire werkveld. Toch is het lang niet altijd duidelijk wat er precies onder moet worden

Nadere informatie

Strategische Issues in Dienstverlening

Strategische Issues in Dienstverlening Strategische Issues in Dienstverlening Strategisch omgaan met maatschappelijke issues Elke organisatie heeft issues. Een definitie van de term issue is: een verschil tussen de verwachting van concrete

Nadere informatie

Rapport over het werkprofiel van Software engineer (sr)

Rapport over het werkprofiel van Software engineer (sr) Rapport over het werkprofiel van Software engineer (sr) Identificatienummer: Publicatiedatum: 19 november 2015 Leeswijzer Dit rapport omschrijft het werkprofiel van 'Software engineer (sr)' zoals die door

Nadere informatie

Stuurt u op wat er echt toe doet?

Stuurt u op wat er echt toe doet? Verbindt in de zorg. Stuurt u op wat er echt toe doet? De Balanced Scorecard+ voor de Gehandicaptenzorg Sturen op prestaties in de gehandicaptenzorg blijkt een grotere uitdaging dan in andere zorgsectoren.

Nadere informatie

MONITORING COMMISSIE CODE BANKEN. Aanbevelingen toekomst Code Banken

MONITORING COMMISSIE CODE BANKEN. Aanbevelingen toekomst Code Banken MONITORING COMMISSIE CODE BANKEN Aanbevelingen toekomst Code Banken 22 maart 2013 Inleiding De Monitoring Commissie Code Banken heeft sinds haar instelling vier rapportages uitgebracht. Zij heeft daarin

Nadere informatie

CRM vanuit organisatorisch perspectief

CRM vanuit organisatorisch perspectief Highlights survey CRM in Nederland 2009/2010 CRM vanuit organisatorisch perspectief MarketCap International BV 13 Januari 2010 AGENDA o over de survey en de populatie o actief met en focus op CRM o hulp

Nadere informatie

Energiemanagement Actieplan

Energiemanagement Actieplan 1 van 8 Energiemanagement Actieplan Datum 18 04 2013 Rapportnr Opgesteld door Gedistribueerd aan A. van de Wetering & H. Buuts 1x Directie 1x KAM Coördinator 1x Handboek CO₂ Prestatieladder 1 2 van 8 INHOUDSOPGAVE

Nadere informatie

Energiemanagement actieplan. Koninklijke Bammens

Energiemanagement actieplan. Koninklijke Bammens Maarssen, 16 februari 2015 Auteur(s): Niels Helmond Geaccordeerd door: Simon Kragtwijk Directievertegenwoordiger Milieu / Manager Productontwikkeling C O L O F O N Het format voor dit document is opgesteld

Nadere informatie

DATA MANAGEMENT Manuel Zafirakis. Actuarial Presales Consultant SunGard. Data Optimisatie.

DATA MANAGEMENT Manuel Zafirakis. Actuarial Presales Consultant SunGard. Data Optimisatie. DATA MANAGEMENT Manuel Zafirakis Actuarial Presales Consultant SunGard Data Optimisatie. Agenda 01 DE SLEUTELBEGRIPPEN VAN DATA MANAGEMENT 02 VERANDERENDE REGELGEVING EN HET EFFECT OP DATA MANAGEMENT 03

Nadere informatie

GRIP OP MEER MET MINDER AMC SEMINAR AMSTERDAM 28 oktober 2010

GRIP OP MEER MET MINDER AMC SEMINAR AMSTERDAM 28 oktober 2010 Inspireren, creëren, organiseren GRIP OP MEER MET MINDER AMC SEMINAR AMSTERDAM 28 oktober 2010 1 Inleiding Enquete, SUTO 2010 De wereld In 2010 Trends, Scenario s en Prognoses Voor komende Jaren. Piet

Nadere informatie

Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model.

Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model. Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model. 1. Wat is het INK-model? Het INK-model is afgeleid van de European Foundation for Quality Management (EFQM). Het EFQM stelt zich ten doel Europese bedrijven

Nadere informatie

Programme Power. De weg van Portfoliomanagement naar Programmaregie

Programme Power. De weg van Portfoliomanagement naar Programmaregie Programme Power De weg van Portfoliomanagement naar Programmaregie Agenda Introductie Stedin Historie van Project- en Portfoliomanagement Van Portfoliomanagement naar Programmaregie Waar staan we nu Oog

Nadere informatie

Procesmanagement Examennummer: 19646 Datum: 19 november 2011 Tijd: 15:00 uur - 16:30 uur

Procesmanagement Examennummer: 19646 Datum: 19 november 2011 Tijd: 15:00 uur - 16:30 uur Procesmanagement Eamennummer: 19646 Datum: 19 november 2011 Tijd: 15:00 uur - 16:30 uur Dit eamen bestaat uit 8 pagina s. De opbouw van het eamen is als volgt: - 40 meerkeuzevragen (maimaal 40 punten)

Nadere informatie

Managementinformatie Onderhoudsbedrijven

Managementinformatie Onderhoudsbedrijven Managementinformatie Onderhoudsbedrijven Bas Terlingen en Guus van Schöll Themamiddag Kovon, 26-10-2005 1 Niveaus van managementinformatie Inzomen op detail informatie Gegevens verzamelen PM Strategisch

Nadere informatie

Exact Synergy Enterprise. Krachtiger Klantbeheer CRM

Exact Synergy Enterprise. Krachtiger Klantbeheer CRM Exact Synergy Enterprise Krachtiger Klantbeheer CRM 1 Inleiding Waar gaat het om? De klant komt op de eerste plaats. Maar geldt dat voor al uw klanten? En om hoeveel (potentiële) klanten gaat het; tientallen,

Nadere informatie

Het wordt tijd om afscheid te nemen van oude producten, bijbehorende processen en legacy-systemen. Vernieuwing

Het wordt tijd om afscheid te nemen van oude producten, bijbehorende processen en legacy-systemen. Vernieuwing Colosseus Vixion Onze organisatie combineert expertise in twee essentiële disciplines: IT en consultancy. Deze komen samen in een totaaloplossing, waarin onze applicatie Sequence TM centraal staat. Met

Nadere informatie

Colosseus Vixion Contact. +31 (0)10 205 10 81 info@colosseusvixion.nl www.colosseusvixion.nl

Colosseus Vixion Contact. +31 (0)10 205 10 81 info@colosseusvixion.nl www.colosseusvixion.nl Colosseus Vixion Contact +31 (0)10 205 10 81 info@colosseusvixion.nl www.colosseusvixion.nl Colosseus Vixion Onze organisatie combineert expertise in twee essentiële disciplines: IT en consultancy. Deze

Nadere informatie

NIMA/SMA SALES EXAMEN B1.2 28 JANUARI 2014. b. Noem vier onderdelen van het accountplan voor Novi food die bijzondere aandacht vragen.

NIMA/SMA SALES EXAMEN B1.2 28 JANUARI 2014. b. Noem vier onderdelen van het accountplan voor Novi food die bijzondere aandacht vragen. NIMA/SMA SALES EXAMEN B1.2 28 JANUARI 2014 Antworden DEEL ACCOUNTMANAGEMENT DEEL ACCOUNTMANAGEMENT Totaal 55 punten Vraag 9 (15 punten) a. Noem twee functies van een accountplan. b. Noem vier onderdelen

Nadere informatie

HR Performance Management

HR Performance Management HR Performance Management Door: Bernadette van de Laak Inleiding Bij Performance Management (PM) gaat het erom dat menselijk kapitaal binnen een organisatie dusdanig wordt georganiseerd, dat stijging van

Nadere informatie

Functiebeschrijving Technische Architect

Functiebeschrijving Technische Architect Functiebeschrijving 1. Algemene Gegevens Organisatie Functienaam Versie Auteur : [naam organisatie] : : 1.0 concept : Ad Paauwe a. Plaats in de organisatie De rapporteert aan de manager van het architectuurteam.

Nadere informatie

Visie op co-sourcing

Visie op co-sourcing Visie op co-sourcing Ed Holtzer Manager Managed Services Meerdere functies bij diverse IT- en adviesorganisaties. O.a. sales manager, (business) consultant, projectleider en programmamanager in profit

Nadere informatie

De onmisbare actuaris. VSAE congres 20 september 2011 Sabijn Timmers

De onmisbare actuaris. VSAE congres 20 september 2011 Sabijn Timmers De onmisbare actuaris VSAE congres 20 september 2011 Sabijn Timmers Eigenaar van de Black Box Inhoud Introductie Ontwikkelingen in S2 Waar we vandaan komen Waar we heen gaan Waarom we onmisbaar zijn En

Nadere informatie

We doen niets waarvoor de klant niet zou willen betalen!

We doen niets waarvoor de klant niet zou willen betalen! We doen niets waarvoor de klant niet zou willen betalen! Gewenste resultaten Klanten de hoogste kwaliteit, betrouwbaarheid tegen de laagste kosten. Medewerkers zingeving, veiligheid en een eerlijke behandeling.

Nadere informatie

SAP Risk-Control Model. Inzicht in financiële risico s vanuit uw SAP processen

SAP Risk-Control Model. Inzicht in financiële risico s vanuit uw SAP processen SAP Risk-Control Model Inzicht in financiële risico s vanuit uw SAP processen Agenda 1.Introductie in Risicomanagement 2.SAP Risk-Control Model Introductie in Risicomanagement Van risico s naar intern

Nadere informatie

Van informatie naar actie. Business Intelligence voor Hospitality & Hotellerie

Van informatie naar actie. Business Intelligence voor Hospitality & Hotellerie Van informatie naar actie Business Intelligence voor Hospitality & Hotellerie Het gebeurt regelmatig: een klant heeft geboekt bij een hotel en bij het inchecken vraagt de receptiemedewerker: Bent u deelnemer

Nadere informatie

Prestatiemeting op maat:

Prestatiemeting op maat: PRESTATIEMETING Drs. K.B.M. Bessems is recent als bedrijfseconoom afgestudeerd aan de Universiteit van Tilburg. Drs. J.M.C. Niederer (niederer@telenet.be) is werkzaam in de controllerspraktijk en heeft

Nadere informatie

Utrecht Business School

Utrecht Business School Cursus Agile & Scrum Projectmanagement De cursus Agile & Scrum Projectmanagement duurt ongeveer 2 maanden en omvat 5 colleges van 3 uur. U volgt de cursus met ongeveer 10-15 studenten op een van onze opleidingslocaties

Nadere informatie

Dashboard module Klachtenmanagement 2012

Dashboard module Klachtenmanagement 2012 Dashboard module Klachtenmanagement 0 Onderstaande beschrijving omvat een toelichting en de kenmerken die tot een hoge score leiden in de module Klachtenmanagement van het Klantbelang Dashboard. Dit is

Nadere informatie

Data Quality Control De ultieme initiator voor procesverbetering.

Data Quality Control De ultieme initiator voor procesverbetering. Data Quality Control De ultieme initiator voor procesverbetering. Ivo van der Heijden +316 11 53 32 89 Ivo@eclipseit.nl Http://nl.linkedin.com/in/ivovanderheijden Spreker s dilemma Corporate Performance

Nadere informatie