Tips voor het diagnostische gesprek. Marisca Milikowski Rob Milikowski

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Tips voor het diagnostische gesprek. Marisca Milikowski Rob Milikowski"

Transcriptie

1 Tips voor het diagnostische gesprek Marisca Milikowski Rob Milikowski

2 Herkent u deze leerling? Zwakke automatisering, Tellend rekenen vaak op de vingers Nieuwe kennis zakt snel weg Eenvoudige bewerkingen blijven inspanning en aandacht vergen Samengevat: Problemen met eenvoudige rekenhandelingen Andere vakken gaan vaak wel goed

3 Nieuwe ontwikkelingen ERWD protocol en Rekentoetsen VO Grotere rol voor scholen en leerkrachten Bij signalering Ondersteuning Dossiervorming

4 Bevoegdheden Diagnose Dyscalculie is voorbehouden aan psycholoog of orthopedagoog Diagnose Ernstig Rekenprobleem kan ook door deskundige leerkrachten worden gesteld

5 Wat is belangrijk Van belang is niet in de eerste plaats het label Van belang is een goede diagnose van de moeilijkheden waarmee leerling kampt En bieden van de noodzakelijke ondersteuning

6 Op de agenda: Signalement dyscalculie/hardnekkig automatiserings probleem Extra gereedschap voor de diagnostiek

7 Signaal: TELLEND REKENEN = 5, 6, = (vingers) 13, 12, 11 - waar was ik ook weer? 7

8 Signaal: NIET OVERZIEN VAN GROOTTES = 17? =...? 8

9 Signaal: INFORMATIE VERLIES TIJDENS REKENEN Wat had ik net ook al weer geteld? Waar was ik gebleven in die som? Getallen verdringen elkaar uit werkgeheugen 9

10 Signaal: VERGETEN VAN WAT IS GELEERD Tafel van 6 goed geleerd. Week later: 6 x 6 =.. Antwoord: 50? 54? 32? 38? 10

11 Samengevat Zwakke automatisering Tellend rekenen vaak op de vingers? Nieuwe kennis zakt snel weg? Eenvoudige bewerkingen blijven inspanning en aandacht vergen? Signaal gaat op oranje Tijd voor nadere diagnostiek

12 Diagnostiek: zwakke plekken zoeken Bij diagnostiek moet je de zwakke plekken opzoeken. Wat lukt niet? Wat loopt te stroef? Probleem moet boven tafel komen.

13 Met losse handen Sommige taken en tests neem je af zonder hulp te bieden. Ook in een een-op-een situatie. Waarom? Probleem moet niet verdoezeld worden! Want dan blijft de leerling ermee zitten.

14 Simpele taken Bij dyscalculie gaat het niet om problemen met ingewikkelde stof Waarover gaat het wel? Onderzoek naar kwaliteit van de rekenbasis

15 Geen E tjes op de cito s? Cito lvs scores zijn geen adequate maat Cito-opgaven zijn doorgaans complex Meten teveel tegelijk Doen zwaar beroep op begrijpend lezen en IQ Dus niet altijd E s op Cito lvs 15

16 Makkelijke dingen die moeite blijven geven

17 Aanvullende tests: Tempotests van Teije de Vos TTA en TTR zijn beide goede tests 2 minuten ipv 1 minuut per onderdeel TTA heeft nieuwere normen en Uitgebreider uitslagprofiel

18 Aanvullende tests: Zareki-R-nl Is dyscalculie screeningstest Diverse elementaire taken Geeft veel inhoudelijke informatie Geschikt vanaf groep 5 Mag door leerkracht worden afgenomen

19 Aanvullende tests: Nederlandse Dyscalculie Screener (NDS) Screent op tempo en automatisering Elementaire taken Ook voor individueel gebruik Geschikt vanaf groep 6 Mag door leerkracht worden afgenomen

20 Waarom deze tests? Deze tests onderzoeken de basis van het rekenen Met toepassing van nieuwe wetenschappelijke inzichten

21 Elementair: begrip van aantal 2 1

22 Triple code Samen vormen dit in de hersens een getal: Aantal of hoeveelheid, bijv. **** Verbaal symbool of telwoord: Vier Visueel symbool of cijfer: 4 Drie codes dus. Die elkaar vlot en feilloos moeten kunnen oproepen. 2 2

23 Klus voor de hersens: getalbegrip automatiseren! 2 3

24 Wat volgt: Toepassing in tests Voorbeeldopgaven uit NDS (de kortste test) Vergelijkbare opgaven uit Zareki 2 4

25 Getallen vergelijken in NDS 2 5

26 Grotere getallen vergelijken in NDS 2 6

27 Vergelijken in Zareki 2 7

28 Snel stippen tellen in NDS 2 8

29 Tellen in Zareki

30 Telrij in NDS 3 0

31 Telrij in Zareki Tel eens terug vanaf 22 Tel eens terug vanaf

32 Positie kiezen op getallenlijn in NDS 3 2

33 Getallenlijn in Zareki

34 Na het onderzoek: Didactische ondersteuning geven Hulpmiddelen geven Dossier aanleggen dat rechten kan geven in VO! 34

35 Didactische ondersteuning Langduriger en vaker aanknopen bij wat eerder is geleerd Voorkennis expliciet ophalen Veel herhalen en veel oefenen Ordelijke voorspelbare opbouw van leerstof Eén oplosmethode per bewerking 35

36 Pedagogische ondersteuning Neem de moeilijkheden van de leerling serieus Er is een rekenprobleem dat niets met karakter te maken heeft! 36

37 Hulpmiddelen Tafelkaart Opzoekboekje Stappenplan Biedt wat nodig is om stappen vooruit te kunnen maken! 37

38 IMMERS: De leerling moet vooruitgang blijven boeken in de stof En de schoolloopbaan moet worden veilig gesteld 38

39 Meer lezen? 39

40 Meer informatie? Over mijn boek, de NDS en de TTA : Boomtestuitgevers.nl Over Zareki-R-nl en TTR: Pearsonclinical.nl Marisca en Rob Milikowski: Rekencentrale.nl Stephan Vermeire Rtamersfoort.nl 40

Dyscalculie gediagnostiseerd. En dan? MBO conferentie Dyscalculie

Dyscalculie gediagnostiseerd. En dan? MBO conferentie Dyscalculie Niet alle rekenproblemen zijn dyscalculie 2 1 T O M B R A A M S Dyscalculie gediagnostiseerd. En dan? MBO conferentie Dyscalculie PPON 2004 en 2011 De onderzoeken van PPON 2004 en 2011 laten zien dat routinematige

Nadere informatie

Rekenzwak of dyscalculie? PO conferentie Dyscalculie

Rekenzwak of dyscalculie? PO conferentie Dyscalculie Nederland klaagt over rekenniveau 2 1 T O M B R A A M S Rekenzwak of dyscalculie? PO conferentie Dyscalculie PPON 2004 en 2011 De onderzoeken van PPON 2004 en 2011 laten zien dat routinematige rekenvaardigheden

Nadere informatie

Marisca Milikowski. Dyscalculie en rekenproblemen. 20 obstakels en hoe ze te nemen

Marisca Milikowski. Dyscalculie en rekenproblemen. 20 obstakels en hoe ze te nemen Marisca Milikowski Dyscalculie en rekenproblemen 20 obstakels en hoe ze te nemen Dyscalculie en rekenproblemen Dyscalculie en rekenproblemen 20 obstakels en hoe ze te nemen Marisca Milikowski BOOM Voor

Nadere informatie

Protocol Ernstige Reken-Wiskunde problemen en Dyscalculie (samenvatting)

Protocol Ernstige Reken-Wiskunde problemen en Dyscalculie (samenvatting) 0 Protocol Ernstige Reken-Wiskunde problemen en Dyscalculie (samenvatting) 1 Inhoud Inleiding 2 Onderscheid tussen ernstige reken-wiskunde problemen en dyscalculie 3 Wat wordt verstaan onder dyscalculie

Nadere informatie

Protocol dyscalculie januari 2016 DYSCALCULIE PROTOCOL

Protocol dyscalculie januari 2016 DYSCALCULIE PROTOCOL DYSCALCULIE PROTOCOL 1 Inhoud Wat is dyscalculie?... 2 Vermoeden dyscalculie... 2 Signalering... 3 Stappenplan onderzoek en begeleiding... 4 Vergoeding... 5 Dyscalculieverklaring... 5 Wat is dyscalculie?

Nadere informatie

De Nederlandse Dyscalculie Screener in het mbo

De Nederlandse Dyscalculie Screener in het mbo WHITEPAPER De Nederlandse Dyscalculie Screener in het mbo Tips en adviezen voor een goed gebruik Marisca Milikowski Onderzoek met de Nederlandse Dyscalculie Screener (NDS) kan verschillende functies hebben:

Nadere informatie

Diagnostiek rekenen in de school; hoe pak je dat aan?

Diagnostiek rekenen in de school; hoe pak je dat aan? Welkom Diagnostiek rekenen in de school; hoe pak je dat aan? Presentatie door 11 december 2013 Mariska van der Vliet Aan het einde van de workshop weet/kunt u: rekenproblemen signaleren welke stappen u

Nadere informatie

RID, daar kom je verder mee. Jelle wil net als zijn vriendjes naar de havo. Dyscalculie houdt hem niet tegen. Dyscalculiebehandeling

RID, daar kom je verder mee. Jelle wil net als zijn vriendjes naar de havo. Dyscalculie houdt hem niet tegen. Dyscalculiebehandeling RID, daar kom je verder mee Jelle wil net als zijn vriendjes naar de havo. Dyscalculie houdt hem niet tegen. Dyscalculiebehandeling Waarom het RID? Wat is dyscalculie? Een gestructureerde aanpak Ruim 25

Nadere informatie

Dyscalculieprotocol Het volgen van - en begeleiding bij

Dyscalculieprotocol Het volgen van - en begeleiding bij Dyscalculieprotocol 2017-2018 Het volgen van - en begeleiding bij ernstige rekenproblemen en dyscalculie Stappenplan bij (ernstige ) rekenproblemen en dyscalculie De vier fasen vanuit het protocol ERWD

Nadere informatie

DYSCALCULIEPROTOCOL DYSCALCULIEPROTOCOL

DYSCALCULIEPROTOCOL DYSCALCULIEPROTOCOL DYSCALCULIEPROTOCOL DYSCALCULIEPROTOCOL Februari 2017 Protocol Ernstige Rekenwiskundeproblemen en Dyscalculie 1. Visie Het protocol Ernstige RekenWiskunde-problemen en Dyscalculie is ontwikkeld in het

Nadere informatie

Protocol dyscalculie en ernstige rekenproblemen: Van signalering naar diagnose

Protocol dyscalculie en ernstige rekenproblemen: Van signalering naar diagnose Protocol dyscalculie en ernstige rekenproblemen: Van signalering naar diagnose Als een kind rekenproblemen heeft, is het belangrijk om dit snel aan te pakken. Tijdig ingrijpen kan heel wat voorkomen. Maar

Nadere informatie

Aan de slag met rekenproblemen

Aan de slag met rekenproblemen Aan de slag met rekenproblemen Marije van Oostendorp BOOM Inhoud Inleiding 9 Deel I De basis van goed rekenonderwijs 1 Tips voor goed rekenonderwijs 19 Opbouwen van rekenkennis: algemene adviezen 20 Motivatie

Nadere informatie

Dyscalculiebehandeling

Dyscalculiebehandeling Dyscalculiebehandeling De weg vrij voor talent Wat is dyscalculie? Werken in je eigen tempo Dyscalculie komt voor bij ongeveer 3 tot 6% van de basisschoolleerlingen. Het kan erfelijk zijn, maar soms komt

Nadere informatie

Leren automatiseren met. Rekensprint. Rekensprint

Leren automatiseren met. Rekensprint. Rekensprint Leren automatiseren met Inspectierapport 2011 Scholen die tevreden zijn over aanbod automatiseren methode hebben significant lagere eindopbrengsten. Veel scholen scoren onvoldoende op de doorgaande lijn

Nadere informatie

Stappenplan groep 1-2

Stappenplan groep 1-2 Stappenplan Protocol E rnstige R eken W iskunde-problemen en D yscalculie (ERWD) Stappenplan groep 1-2 Moment Actie Uitwerking Stap 0 Aanvang, september Beginsituatie vastleggen met behulp van Bosos groep

Nadere informatie

PROTOCOL Ernstige Rekenwiskundeproblemen

PROTOCOL Ernstige Rekenwiskundeproblemen PROTOCOL Ernstige Rekenwiskundeproblemen en dyscalculie Stichting Primair Onderwijs Achterhoek Lohmanlaan 23 7003 DJ Doetinchem INHOUDSOPGAVE Inleiding... 3 Visie en uitgangspunten... 3 Route... 4 Wat

Nadere informatie

Ik ga u nu kort iets vertellen over dyscalculie.

Ik ga u nu kort iets vertellen over dyscalculie. Ik ben Marisca Milikowski. Mijn man Rob Milikowski en ik houden er samen de Rekencentrale op na, een instituut voor rekenen en dyscalculie. We doen al vele jaren diagnostisch onderzoek. De teller staat

Nadere informatie

Dyscalculieprotocol Cluster Jenaplan

Dyscalculieprotocol Cluster Jenaplan Dyscalculieprotocol Cluster Jenaplan Eerste versie 2015-2016 Het volgen van - en begeleiding bij ernstige rekenproblemen en dyscalculie Stappenplan bij (ernstige ) rekenproblemen en dyscalculie De vier

Nadere informatie

WORKSHOP DYSCALCULIE. SSgN studiedag 21 maart 2014

WORKSHOP DYSCALCULIE. SSgN studiedag 21 maart 2014 WORKSHOP DYSCALCULIE SSgN studiedag 21 maart 2014 6 + 3 =? Volgens Jelle (2Jn): 6 + 3 = 8??? Hoe doet Jelle dat? 6 x 7 =? Volgens Jelle: 6 x 7 = 44 Of 49? Jelle heeft het eerste uur vrij. Het tweede uur

Nadere informatie

Zwakke rekenaars sterk maken

Zwakke rekenaars sterk maken Zwakke rekenaars sterk maken Bijeenkomst 5 28 september 2011 monica wijers, ceciel borghouts Freudenthal Instituut Programma vandaag Diagnostiek Presentatie Welke onderwerpen in kaart? Voorbeelden Werken

Nadere informatie

Veel voorkomende rekenproblemen; preventie en interventie. Arlette Buter

Veel voorkomende rekenproblemen; preventie en interventie. Arlette Buter Veel voorkomende rekenproblemen; preventie en interventie Arlette Buter 1 Inhoud Schoolbrede preventieve maatregelen Rekenproblemen bij: n Verlenen van betekenis aan getallen en bewerkingen n Hardnekkig

Nadere informatie

PROTOCOL DYSCALCULIE ANNIE M.G. SCHMIDTSCHOOL, DEN HAAG. 1.Inleiding

PROTOCOL DYSCALCULIE ANNIE M.G. SCHMIDTSCHOOL, DEN HAAG. 1.Inleiding 1.Inleiding In dit protocol wordt beschreven hoe op de Annie M.G. Schmidtschool wordt gewerkt aan het voorkomen, onderkennen en aanpakken van rekenproblemen of dyscalculie. Dit protocol maakt onderdeel

Nadere informatie

Veel voorkomende rekenproblemen: preventie en interventie. 4 februari 2015. Arlette Buter

Veel voorkomende rekenproblemen: preventie en interventie. 4 februari 2015. Arlette Buter Veel voorkomende rekenproblemen: preventie en interventie 4 februari 2015 Arlette Buter 1 Inhoud Schoolbrede preventieve maatregelen Preventie en interventie bij: Verlenen van betekenis aan getallen en

Nadere informatie

Presentatie ernstige rekenproblemen & Dyscalculie 22 oktober 2014; Johanna Jager & Annelie van Harten

Presentatie ernstige rekenproblemen & Dyscalculie 22 oktober 2014; Johanna Jager & Annelie van Harten Presentatie ernstige rekenproblemen & Dyscalculie 22 oktober 2014; Johanna Jager & Annelie van Harten Programma Invoering van referentieniveaus en rekentoetsen in het onderwijs. Wat zijn ernstige rekenproblemen

Nadere informatie

Checklist Rekenen Groep 3. 1. Tellen tot 20. 2. Getallen splitsen. Hoe kun je zelf het tellen controleren?

Checklist Rekenen Groep 3. 1. Tellen tot 20. 2. Getallen splitsen. Hoe kun je zelf het tellen controleren? Checklist Rekenen Groep 3 1. Tellen tot 20 Als kleuters, in groep 1 en groep 2, zijn de kinderen bezig met de zogenaamde voorbereidende rekenvaardigheid. Onderdelen hiervan zijn ordenen en seriatie. Dit

Nadere informatie

Programma. Geschiedenis Uitgangspunten IJsberg- denken

Programma. Geschiedenis Uitgangspunten IJsberg- denken Programma Inleiding Geschiedenis Uitgangspunten IJsberg- denken De rekenkaarten De opzoekkaarten RTAmersfoort Opzoekkaarten en het drieslagmodel Oefenen met de transfer Het rekendossier Rollenspel De rekenschouw

Nadere informatie

www.masterplandyscalculie.nl

www.masterplandyscalculie.nl In gesprek met... www.masterplandyscalculie.nl Gesprekken Deze waaier is voor zorgcoördinatoren, rekencoördinatoren en rekenspecialisten die gesprekken voeren met en over een leerling met ernstige rekenwiskunde-problemen.

Nadere informatie

Veel voorkomende rekenproblemen; preventie en interventie. Arlette Buter

Veel voorkomende rekenproblemen; preventie en interventie. Arlette Buter Veel voorkomende rekenproblemen; preventie en interventie Arlette Buter 1 Inhoud Schoolbrede preventieve maatregelen Rekenproblemen bij: n Verlenen van betekenis aan getallen en bewerkingen n Hardnekkig

Nadere informatie

Martin van Reeuwijk CvTE

Martin van Reeuwijk CvTE REKENEN IN MBO ENTREE REKENEXAMENS 2A, 2ER, 2F Martin van Reeuwijk CvTE REKENEN IN MBO ENTREE Diversiteit in instroom Uitstroom en doorstroom Drie rekenexamens 2F, 2A, 2ER Welk examen voor wie? Eén syllabus

Nadere informatie

Dyslexiebeleid van Openbare basisschool voor Daltononderwijs. De Meent

Dyslexiebeleid van Openbare basisschool voor Daltononderwijs. De Meent DE DE DE DE MEENT MEENT MEENT MEENT MAARN MAARN MAARN MAARN Dyslexiebeleid van Openbare basisschool voor Daltononderwijs De Meent Inhoud 1. Inleiding... 1 2. Wat is dyslexie... 1 3. Van signaleren tot

Nadere informatie

VOORBEELD: UITSPRAAK: AUTOMATISEREN EN MEMORISEREN 13-03- 11 TEMPO TOETS AUTOMATISEREN

VOORBEELD: UITSPRAAK: AUTOMATISEREN EN MEMORISEREN 13-03- 11 TEMPO TOETS AUTOMATISEREN UITSPRAAK: Zonder goede technische leesvaardigheid is het niet mogelijk om tot goed begrijpend lezen te komen ( Vernooy, 2006) TEMPO TOETS AUTOMATISEREN Bijeenkomst RVP 16 en 23 maart 2011 Gerard Regeling

Nadere informatie

Samen rekenen... alleen!

Samen rekenen... alleen! veel Inside 2-99 Samen rekenen... leuker dan alleen! Rekenen met een tutor: wat wil je nog meer? Agnes Vosse Dit artikel is eerder gepubliceerd in Willem Bartjens, jaargang 17, januari 1998 1. Inleiding

Nadere informatie

VRAGENLIJST SCHOOL IN GEVAL VAN VERMOEDEN DYSCALCULIE

VRAGENLIJST SCHOOL IN GEVAL VAN VERMOEDEN DYSCALCULIE VRAGENLIJST SCHOOL IN GEVAL VAN VERMOEDEN DYSCALCULIE Basisgegevens leerling en school Voor- en achternaam leerling: Geboortedatum: Groep: School: Groepsleerkracht: Groepsverloop: Intern Begeleider: Adresgegevens

Nadere informatie

PARAGRAAF Protocol bij ernstige rekenwiskunde-problemen en/of dyscalculie 1. Doel van het protocol. 2. Signalering

PARAGRAAF Protocol bij ernstige rekenwiskunde-problemen en/of dyscalculie 1. Doel van het protocol. 2. Signalering Samengesteld door BZT WPC Versie 23-06-2015 Bestuur Door DO vastgesteld op 02-07-2015 DO Door BG als voorgenomen besluit vastgesteld op 09-07-2015 GMR Door GMR van advies/instemming voorzien op nvt Medewerkers

Nadere informatie

Analysewijzer M3 versie 2.0 ( ) 2017 W.Danhof / P.Bandstra Bandstra Speciaal Rekenadvies Analyse Niveau Bao M3 ( fase 1a)

Analysewijzer M3 versie 2.0 ( ) 2017 W.Danhof / P.Bandstra  Bandstra Speciaal Rekenadvies Analyse Niveau Bao M3 ( fase 1a) Analysewijzer M3 versie 2.0 (20-10-17) 2017 W.Danhof / P.Bandstra www.bareka.nl Bandstra Speciaal Rekenadvies Analyse Niveau Bao M3 ( fase 1a) Aanwijzingen Aanbod Bao M3-E3 (fase 1a) Bij afnamemoment M3

Nadere informatie

Zorgaanbod. De weg vrij voor talent

Zorgaanbod. De weg vrij voor talent Zorgaanbod De weg vrij voor talent Het RID Sinds 1989 is het RID (Regionaal Instituut voor Dyslexie) specialist in onderzoek naar en behandeling van dyslexie. Sinds een aantal jaren verzorgen wij ook onderzoek

Nadere informatie

Masterplan ERWD. Differentiëren in subgroepen 10 december Arlette Buter

Masterplan ERWD. Differentiëren in subgroepen 10 december Arlette Buter Masterplan ERWD Differentiëren in subgroepen 10 december 2014 Arlette Buter Arlette Buter info@rekenadviesbuter.nl 1 Inhoud Differentiëren in subgroepen: lesgeven op spoor 2 - Welke kennis is er nodig

Nadere informatie

Dyscalculie: Stagnaties in het leren rekenen. E. Harskamp. Terug naar eerste pagina. Pedagogiek in Beeld Hoofdstuk 22

Dyscalculie: Stagnaties in het leren rekenen. E. Harskamp. Terug naar eerste pagina. Pedagogiek in Beeld Hoofdstuk 22 Dyscalculie: Stagnaties in het leren rekenen E. Harskamp Rekenstoornissen (een voorbeeld) Susanne eind groep 5 van de basisschool. optelsommetjes over het tiental vaak fout het getalinzicht (welke getal

Nadere informatie

Dyscalculie protocol Rotterdamse Montessorischool

Dyscalculie protocol Rotterdamse Montessorischool Dyscalculie protocol Rotterdamse Montessorischool Inleiding Het doel van rekenwiskunde-onderwijs is functionele gecijferdheid, afgestemd op de mogelijkheden van iedere individuele leerling. Het Protocol

Nadere informatie

Dyscalculie én meer. Het protocol ERWD, een praktische aanpak voor ernstige rekenwiskunde problemen en dyslaculie

Dyscalculie én meer. Het protocol ERWD, een praktische aanpak voor ernstige rekenwiskunde problemen en dyslaculie Dyscalculie én meer Het protocol ERWD, een praktische aanpak voor ernstige rekenwiskunde problemen en dyslaculie Vier hoofdlijnen in het proces van leren rekenen 1,2,3 4,5,6 1,2,3 4,5,6 2 3,4,5,6 2 3,4,5,6

Nadere informatie

ERWD. Rekenpiloot 16 december 2011 Freudenthal Instituut

ERWD. Rekenpiloot 16 december 2011 Freudenthal Instituut ERWD Rekenpiloot 16 december 2011 Freudenthal Instituut Leidende vragen Wat houdt ERWD in en hoe herken je het? Protocol ERWD Wat kun je zelf doen in de rekenles? Welke hulmiddelen zijn er in de rekenles?

Nadere informatie

www.masterplandyscalculie.nl

www.masterplandyscalculie.nl In gesprek met... www.masterplandyscalculie.nl Gesprekken Deze waaier is voor zorgcoördinatoren, rekencoördinatoren en rekenspecialisten die gesprekken voeren met en over een student met ernstige rekenwiskunde-problemen.

Nadere informatie

Analysewijzer M3 versie 2.0 ( ) 2017 W.Danhof / P.Bandstra Bandstra Speciaal Rekenadvies

Analysewijzer M3 versie 2.0 ( ) 2017 W.Danhof / P.Bandstra  Bandstra Speciaal Rekenadvies Analysewijzer M3 versie 2.0 (28-3-17) 2017 W.Danhof / P.Bandstra www.bareka.nl Bandstra Speciaal Rekenadvies Analyse Niveau Bao M3 ( fase 1a) Aanwijzingen Aanbod Bao M3-E3 (fase 1a) Belangrijke signalen

Nadere informatie

Protocol Dyscalculie

Protocol Dyscalculie Protocol Dyscalculie Inhoud Inleiding... 2 Signaleren... 3 Interventies... 4 Handelingsgerichte interventies gericht op rekenuitval door de leerkracht... 4 Handelingsgerichte interventies gericht op rekenuitval

Nadere informatie

Het protocol ERWD. Rekenproblemen voorkomen door te werken aan betekenisverlening. Cathe No<en 6 maart 2015

Het protocol ERWD. Rekenproblemen voorkomen door te werken aan betekenisverlening. Cathe No<en 6 maart 2015 Het protocol ERWD Rekenproblemen voorkomen door te werken aan betekenisverlening Cathe No

Nadere informatie

Toetswijzer. Screening Hoofdbewerkingen

Toetswijzer. Screening Hoofdbewerkingen Toetswijzer versie 3.0 (1-2-19) E4 Screening Hoofdbewerkingen IT (= item / somcategorie) Blad 2: Groepsoverzicht Speed M4-E4 Optellen Voorbeeld Fase Blad 3: Groepsoverzicht Power M4-E4 IT 1 5 + 2 fase

Nadere informatie

Toetswijzer M4-E4. Screening Hoofdbewerkingen

Toetswijzer M4-E4. Screening Hoofdbewerkingen Toetswijzer versie 3.0 (1-2-19) M4-E4 Screening Hoofdbewerkingen IT (= item / somcategorie) Blad 2: Groepsoverzicht Speed M4-E4 Optellen Voorbeeld Fase Blad 3: Groepsoverzicht Power M4-E4 IT 1 5 + 2 fase

Nadere informatie

MBO. Protocol ERWD3 - MBO. Programma. Uitgangspunten ERWD3 ERWD. Doelgroepen in MBO. ERWD3 - MBO 5 en 7 juni Mieke van Groenestijn, HU 1

MBO. Protocol ERWD3 - MBO. Programma. Uitgangspunten ERWD3 ERWD. Doelgroepen in MBO. ERWD3 - MBO 5 en 7 juni Mieke van Groenestijn, HU 1 3 - MBO 5 en 7 juni 2012 Programma 2 Protocol 3 - MBO MBO Mieke van Groenestijn Kenniscentrum Educatie Hogeschool Utrecht 3 Uitgangspunten 3 Opet 3-MBO: - deel 1: rekenbeleid (inclusief visie en stappenplan)

Nadere informatie

Overzicht evolutie lln G

Overzicht evolutie lln G Overzicht evolutie lln G Meer uitleg over de aanpak kan je op mijn weebly of in agenda terugvinden. Oktober 2015 In oktober nam ik G nog niet wekelijks een aantal keer uit de klas. Ik bood vooral ondersteuning

Nadere informatie

Programma ERWD. Dyscalculie. ERWD-presentatie Mieke van Groenestijn, HU, Utrecht 1

Programma ERWD. Dyscalculie. ERWD-presentatie Mieke van Groenestijn, HU, Utrecht 1 -presentatie 17-5-2011 Programma Programma Inleiding Hoofdlijnen Handelingsmodel Werken met het handelingsmodel Fasen Motto Ernstige RW-problemen en Dyscalculie Motto 1 Passend begint bij goed Ernstige

Nadere informatie

Het Odulphuslyceum gebruikt voor dit Protocol de volgende definitie van dyscalculie (Ruijssenaars et al. 2004)

Het Odulphuslyceum gebruikt voor dit Protocol de volgende definitie van dyscalculie (Ruijssenaars et al. 2004) Dyscalculieprotocol Odulphuslyceum I Wat is dyscalculie? Het Odulphuslyceum gebruikt voor dit Protocol de volgende definitie van dyscalculie (Ruijssenaars et al. 2004) Dyscalculie is een stoornis die gekenmerkt

Nadere informatie

inhoud Dyscalculie Rekenproblemen Presentatie_gebruikersdag_najaar2013 1 Onderhoudsproblemen

inhoud Dyscalculie Rekenproblemen Presentatie_gebruikersdag_najaar2013 1 Onderhoudsproblemen inhoud Rekenblokken voor de zwakke rekenaar Over wie hebben we het? Welke problemen zijn er zoal? Wat is er aan te doen? Rekenproblemen Dyscalculie Onderhoudsproblemen Beschikbaarheidsproblemen Ernstige

Nadere informatie

Lienke de Kroon Testadvies. - Afnameduur: 30-45 minuten (individueel) - 12 subtests verschillende deelvaardigheden van rekenen

Lienke de Kroon Testadvies. - Afnameduur: 30-45 minuten (individueel) - 12 subtests verschillende deelvaardigheden van rekenen ZAREKI-R-NL Lienke de Kroon Testadvies ZAREKI-R-NL Wat is de ZAREKI-R-NL? 1. Wat is de ZAREKI-R-NL? 2. Subtests 3. Scoring en percentielrange 4. Psychometrische eigenschappen 5. Casus uit de handleiding

Nadere informatie

Vrije Basisschool de Regenboog, Mimosaplein 1, 5643 CJ Eindhoven, Tel: 040-2110648, Fax: 040-2138482

Vrije Basisschool de Regenboog, Mimosaplein 1, 5643 CJ Eindhoven, Tel: 040-2110648, Fax: 040-2138482 Rekenprotocol: dyscalculie VBS de Regenboog 2014-2015 Opgesteld door L.Verhezen, rekenspecialist. Vrije Basisschool de Regenboog, Mimosaplein 1, 5643 CJ Eindhoven, Tel: 040-2110648, Fax: 040-2138482 Procotol

Nadere informatie

Het onderzoeken van problemen met vermenigvuldigen en delen? Zo doe je dat!

Het onderzoeken van problemen met vermenigvuldigen en delen? Zo doe je dat! Het onderzoeken van problemen met vermenigvuldigen en delen? Zo doe je dat! Mariska van der Vliet-de Keizer 10 december 2014 Doel van de bijeenkomst Een direct inzetbaar document om het vermenigvuldigen

Nadere informatie

DIDACTISCH GROEPSPLAN

DIDACTISCH GROEPSPLAN SBO De Boei DIDACTISCH GROEPSPLAN GROEP: Kof LEERKRACHT(EN): Anke Heijs/Margriet Wouda VAKGEBIED: Rekenen PERIODE: Jan.-juni Samenstelling van de groep: Stimulerende factoren: Belemmerde factoren: Beginsituatie:

Nadere informatie

Vroegtijdig signaleren en preventie van rekenwiskunde problemen.

Vroegtijdig signaleren en preventie van rekenwiskunde problemen. Vroegtijdig signaleren en preventie van rekenwiskunde problemen. IDJK 2017 Ine van de Sluis Stijgen en Dalen 1. Eén persoon stelt een gesloten vraag. 2. Is het antwoord op jou van toepassing, ga je staan.

Nadere informatie

www.masterplandyscalculie.nl

www.masterplandyscalculie.nl In gesprek met... www.masterplandyscalculie.nl Gesprekken Deze waaier is voor intern begeleiders, rekencoördinatoren en reken specialisten die gesprekken voeren met en over een leerling met ernstige rekenwiskunde-problemen.

Nadere informatie

Automatiseren in de rekenles: Wat je moet weten

Automatiseren in de rekenles: Wat je moet weten Automatiseren in de rekenles: Wat je moet weten Er is veel aandacht voor het verbeteren van basisvaardigheden rekenen. Terecht, want deze vaardigheden zijn onmisbaar voor het succes van kinderen in andere

Nadere informatie

Dyscalculie. Tempo-test-rekenen

Dyscalculie. Tempo-test-rekenen Dyscalculie Tempo-test-rekenen Tempo-test-rekenen ( TTR ) Teije de Vos 1992 Vaardigheidsniveau van elementaire rekenbewerkingen / automatisatie 1 lj tot en met 6 de lj Vlaamse normen vanaf 2 de leerjaar

Nadere informatie

Dyscalculie in het VO

Dyscalculie in het VO Dyscalculie in het VO Eindhoven, 13 oktober 2011 Conferentie Geslaagd met dyslexie en dyscalculie Hans van Luit j.e.h.vanluit@uu.nl Dyscalculie, een definitie Dyscalculie is een stoornis. Blijvende problemen

Nadere informatie

Toetswijzer E3-M4. Screening Hoofdbewerkingen

Toetswijzer E3-M4. Screening Hoofdbewerkingen Toetswijzer versie 3.0 (1-2-19) E3-M4 Screening Hoofdbewerkingen IT (= item / somcategorie) Blad 2: Groepsoverzicht Speed E3-M4 Optellen Voorbeeld Fase Blad 3: Groepsoverzicht Power E3-M4 IT 1 5 + 2 fase

Nadere informatie

Persoonsgegevens leerling Naam leerling: Geboortedatum: Geslacht: jongen meisje. Groepsverloop: Huidige groep: Huidige leerkracht: School:

Persoonsgegevens leerling Naam leerling: Geboortedatum: Geslacht: jongen meisje. Groepsverloop: Huidige groep: Huidige leerkracht: School: Vragenlijst voor de school bij rekenproblemen en/of dyscalculieonderzoek Uw leerling is aangemeld voor een rekendiagnostisch onderzoek. Om dit onderzoek goed te kunnen uitvoeren, is het nodig dat wij informatie

Nadere informatie

Informatieboekje bovenbouw

Informatieboekje bovenbouw Informatieboekje bovenbouw Voor ouders en kinderen uit de bovenbouw. INHOUD Inleiding... 3 Agenda... 3 Toetsrooster... 5 Reguliere toetsen.... 5 Wereldoriëntatie:... 5 Taal, rekenen en Engels:... 5 Boekverslag/

Nadere informatie

Juf ik weet het niet meer

Juf ik weet het niet meer Juf ik weet het niet meer Voorbeelden uit de praktijk Wijnand Dekker Praktijk Dekker & Dooyeweerd, Ede www.dekkerdooyeweerd.nl info@dekkerdooyeweerd.nl Wat vertellen kinderen ons?! Je eigen naam schrijven,

Nadere informatie

Beste mensen, goedemorgen, welkom op deze workshop.

Beste mensen, goedemorgen, welkom op deze workshop. INTRO Beste mensen, goedemorgen, welkom op deze workshop. Ik ben Marisca Milikowski, en ik heb een boek over dyscalculie geschreven waarover ik wat ga vertellen. Het boek vormt de neerslag van mijn ervaringen

Nadere informatie

Voorstellen: Sjoukje Hoekstra ROC Leiden. Linda de Bruin ID College. Rekenen op Rekenen

Voorstellen: Sjoukje Hoekstra ROC Leiden. Linda de Bruin ID College. Rekenen op Rekenen Voorstellen: Sjoukje Hoekstra ROC Leiden Linda de Bruin ID College Jan Bodrij ROC Leiden Rekenen op Rekenen Brengen en halen Uitgangspunt van deze workshop. Programma: 1. Wat is nu een mbo/vo-student?

Nadere informatie

Toetswijzer E4-M5. Screening Hoofdbewerkingen

Toetswijzer E4-M5. Screening Hoofdbewerkingen Toetswijzer versie 3.0 (1-2-19) E4-M5 Screening Hoofdbewerkingen IT (= item / somcategorie) Blad 2: Groepsoverzicht Speed E4-M5 Voorbeeld Fase Blad 3: Groepsoverzicht Power E4-M5 IT 1 5 + 2 fase 1a Blad

Nadere informatie

Visie en uitgangspunten

Visie en uitgangspunten -PO; conferentie Steunpunt Welkom Programma Protocol BAO, SBO, SO Protocol BAO, SBO, SO Mieke van Groenestijn emeritus Lector Gecijferdheid, Hogeschool Utrecht projectleider Conferentie Steunpunt T&R,

Nadere informatie

AANMELDINGSFORMULIER OUDERS VOOR ONDERZOEK VAN DYSCALCULIE

AANMELDINGSFORMULIER OUDERS VOOR ONDERZOEK VAN DYSCALCULIE AANMELDINGSFORMULIER OUDERS VOOR ONDERZOEK VAN DYSCALCULIE De heer en mevrouw ouders / verzorgers van: Voornaam kind: Achternaam kind: Geboortedatum: Geslacht: jongen meisje Verlenen BNT-consult toestemming

Nadere informatie

Handelingsplan. Dyscalculie

Handelingsplan. Dyscalculie Handelingsplan Dyscalculie Datum van invullen: Omschrijving van dit plan: Dyscalculie is een stoornis die gekenmerkt wordt door hardnekkige problemen in de automatisering van de basisvaardigheden van het

Nadere informatie

Visie en uitgangspunten

Visie en uitgangspunten -PO; conferentie Steunpunt Welkom Programma Protocol BAO, SBO, SO Protocol BAO, SBO, SO Mieke van Groenestijn emeritus Lector Gecijferdheid, Hogeschool Utrecht projectleider Conferentie Steunpunt T&R,11

Nadere informatie

Analysewijzer M3 versie 1.0 ( ) 2017 W.Danhof / P.Bandstra Bandstra Speciaal Rekenadvies

Analysewijzer M3 versie 1.0 ( ) 2017 W.Danhof / P.Bandstra   Bandstra Speciaal Rekenadvies Analysewijzer M3 versie 1.0 (18-1-17) 2017 W.Danhof / P.Bandstra www.bareka.nl Bandstra Speciaal Rekenadvies Analyse Niveau Bao M3 ( fase 1a) Aanwijzingen Aanbod Bao M3-E3 (fase 1a) Belangrijke signalen

Nadere informatie

Begeleidingswijzer Dyscalculie

Begeleidingswijzer Dyscalculie Begeleidingswijzer Dyscalculie Dyscalculie De term dyscalculie komt uit het Latijn (dys = slecht) en Grieks (calculus = rekenen) en kan vertaald worden als het niet kunnen uitvoeren van berekeningen. Voor

Nadere informatie

Toetswijzer E4. Stap 1: Bij afnamemoment E4 wordt Automatiseringstoets 3 afgenomen.

Toetswijzer E4. Stap 1: Bij afnamemoment E4 wordt Automatiseringstoets 3 afgenomen. Toetswijzer E4 Stap 1: Bij afnamemoment E4 wordt Automatiseringstoets 3 afgenomen. Screening Hoofdbewerkingen versie 2.0 (12-12-17) Deze checkt de "speed" van drempel 1a/b/c (de sommen en splitsingen tot

Nadere informatie

Dr. Mieke van Groenestijn 1

Dr. Mieke van Groenestijn 1 ; Conferentie Steunpunt Protocol vo Protocol - VO Mieke van Groenestijn emeritus Lector Gecijferdheid, Hogeschool Utrecht projectleider Conferentie Steunpunt T&R,9 december 2013 Rekenen in vo Probleemoplossend

Nadere informatie

Zwakke rekenaars sterk maken. Bijeenkomst monica wijers, ceciel borghouts Freudenthal Instituut

Zwakke rekenaars sterk maken. Bijeenkomst monica wijers, ceciel borghouts Freudenthal Instituut Zwakke rekenaars sterk maken Bijeenkomst 1 26-01-2011 monica wijers, ceciel borghouts Freudenthal Instituut Programma vandaag Inleiding en voorstellen Rekenen in mbo (kort) Wat is een zwakke rekenaar?

Nadere informatie

Dr. Mieke van Groenestijn 1

Dr. Mieke van Groenestijn 1 Protocol Protocol PO - VO (-MBO) Mieke Groenestijn emeritus Lector Gecijferdheid, Hogeschool Utrecht projectleider Conferentie Steunpunt T&R,2 april 2013 Rekenen Probleemoplossend werken Rekenvaardigheid

Nadere informatie

Flitsbijeenkomst Examinering rekenen van studenten met een beperking

Flitsbijeenkomst Examinering rekenen van studenten met een beperking Flitsbijeenkomst Examinering rekenen van studenten met een beperking Onderdeel: Welke examen is geschikt voor welke doelgroep? Wat kun je als school doen om studenten naar het goede examen toe te leiden?

Nadere informatie

Lesvoorbereiding Onderbouw (groep 1/2/3)

Lesvoorbereiding Onderbouw (groep 1/2/3) Lesvoorbereiding Onderbouw (groep 1/2/3) Zakelijke gegevens naam student: Daan Berentsen stageschool: Dynamiek Iselinge klas: VR2C mentor/mentrix: Jori bulten datum: 5 november 2013 aantal leerlingen:

Nadere informatie

Protocol ernstige rekenproblemen en dyscalculie

Protocol ernstige rekenproblemen en dyscalculie Protocol ernstige rekenproblemen en dyscalculie Olympus College 2016-2017 1 Inhoud Inleiding 3 Definitie 4 Signalering en diagnostiek 5 Faciliteiten 6 Organisatie 7 Bijlage 1 Aanmeldformulier dyscalculie

Nadere informatie

Zwakke rekenaar in het MBO

Zwakke rekenaar in het MBO Welkom Zwakke rekenaar in het MBO 28 mei 2014 Ceciel Borghouts info@borghoutsrekenadvies.nl Kennismaking Agenda Over welke studenten hebben we het? Een indruk. Vooraf: Handelingsmodel Problemen in kaart

Nadere informatie

Rekencoach. Bijeenkomst 4 7 februari 2012

Rekencoach. Bijeenkomst 4 7 februari 2012 Rekencoach Bijeenkomst 4 7 februari 2012 Programma 1. Krant 2. Verhoudingen 3. Dyscalculie 4. Huiswerk en vooruitblik deel 0 DE KRANT VAN VANDAAG Verhoudingsgewijs vergelijken Griekenland Amaran4s Van

Nadere informatie

Omdat Elk Kind Telt! in Zuidoost

Omdat Elk Kind Telt! in Zuidoost Flaps die gemaakt werden door groep A4 tijdens de PLG Leerkrachten tijdens blokje VERDIEPEN op 25 november 2009 in het kader van het project Omdat Elk Kind Telt! in Zuidoost Problemen Rekeninzicht is niet

Nadere informatie

Zwakke rekenaar in het MBO

Zwakke rekenaar in het MBO Welkom Zwakke rekenaar in het MBO 23 januari 2014 Ceciel Borghouts info@borghoutsrekenadvies.nl Kennismaking Agenda Over welke studenten hebben we het? Een indruk. Problemen in kaart m.b.v. twee observatiemodellen

Nadere informatie

Preventie rekenproblemen door effectief rekenonderwijs in de groepen 1-2 28 januari 2015

Preventie rekenproblemen door effectief rekenonderwijs in de groepen 1-2 28 januari 2015 Preventie rekenproblemen door effectief rekenonderwijs in de groepen 1-2 28 januari 2015 Arlette Buter info@rekenadviesbuter.nl 1 Goede rekenstart Beredeneerd aanbod Inhoud Rekenactiviteiten in de (kleine)

Nadere informatie

Protocol Dyscalculie. De Stelberg

Protocol Dyscalculie. De Stelberg Protocol Dyscalculie De Stelberg Inhoud Inleiding 2 Visie en uitgangspunten 3 Wat wordt verstaan onder dyscalculie? 4 Leren rekenen en rekenproblemen 4 Drie pijlers 5 Interne diagnostiek 6 Externe diagnostiek

Nadere informatie

In groep 3 is het leren lezen en het plezier in het lezen erg belangrijk. We gebruiken hiervoor de methode Veilig leren lezen.

In groep 3 is het leren lezen en het plezier in het lezen erg belangrijk. We gebruiken hiervoor de methode Veilig leren lezen. In groep 3 is het leren lezen en het plezier in het lezen erg belangrijk. We gebruiken hiervoor de methode Veilig leren lezen. In groep 3 werken we voor taal, lezen en spelling met de methode Veilig leren

Nadere informatie

BEGELEIDING LEERLINGEN DYSCALCULIE EN ERNSTIGE REKENPROBLEMEN

BEGELEIDING LEERLINGEN DYSCALCULIE EN ERNSTIGE REKENPROBLEMEN BEGELEIDING LEERLINGEN DYSCALCULIE EN ERNSTIGE REKENPROBLEMEN Begeleiding van leerlingen met ernstige rekenproblemen en/of dyscalculie Definitie van dyscalculie Dyscalculie is een stoornis die gekenmerkt

Nadere informatie

Dr. Bert De Smedt - KULeuven 1

Dr. Bert De Smedt - KULeuven 1 Kinderen met rekenproblemen of dyscalculie Dr. Bert De Smedt Overzicht Inleiding Definitie + Prevalentie Recente wetenschappelijke inzichten Cognitieve kenmerken van kinderen met dyscalculie Neurobiologische

Nadere informatie

Het protocol Ernstige RekenWiskunde-problemen en Dyscalculie: Van plank naar praktijk. Lunteren maart 2016 Ine van de Sluis

Het protocol Ernstige RekenWiskunde-problemen en Dyscalculie: Van plank naar praktijk. Lunteren maart 2016 Ine van de Sluis Het protocol Ernstige RekenWiskunde-problemen en Dyscalculie: Van plank naar praktijk Lunteren 2016 23 maart 2016 Ine van de Sluis Stijgen en Dalen 1. Eén persoon stelt een gesloten vraag. 2. Is het antwoord

Nadere informatie

Exam s digitale testen voor dyscalculie.

Exam s digitale testen voor dyscalculie. Exam s digitale testen voor dyscalculie. Er wordt in de Nederlandse literatuur over dyscalculie een gemeenschappelijk standpunt aangetroffen in de overtuiging dat iets basaals de oorzaak is en dat een

Nadere informatie

Screening Hoofdbewerkingen

Screening Hoofdbewerkingen Toetswijzer versie 3.0 (1-2-19) M5-E5 Screening Hoofdbewerkingen IT (= item / somcategorie) Blad 2: Groepsoverzicht Speed M5-E5 Voorbeeld Fase Blad 3: Groepsoverzicht Power M5-E5 IT 1 5 + 2 fase 1a Blad

Nadere informatie

Protocol Dyscalculie

Protocol Dyscalculie Protocol Dyscalculie Inhoud Inleiding 2 Visie en uitgangspunten 3 Wat wordt verstaan onder dyscalculie? 4 Leren rekenen en rekenproblemen 5 Drie pijlers 5 Interne diagnostiek 6 Externe diagnostiek 7 Stappenplan

Nadere informatie

Het ABC van de leerstoornissen

Het ABC van de leerstoornissen Het ABC van de leerstoornissen 23 oktober 2012 K.A. Redingenhof Leuven Nadia Gielen Onderzoekseenheid Gezins- en Orthopedagogiek PraxisP Inhoud Leerstoornissen, dyslexie, dyscalculie een beknopt overzicht

Nadere informatie

ERWD. Welkom op de regiobijeenkomst [invullen locatie] [datum]

ERWD. Welkom op de regiobijeenkomst [invullen locatie] [datum] ERWD Welkom op de regiobijeenkomst [invullen locatie] [datum] Programma 13.30 uur Opening 13.35 uur Interactieve keynote 15.00 uur Pauze 15.30 uur Dialoogtafels binnen sector 16.15 uur Dialoogtafels sectoroverstijgend

Nadere informatie

Want slim is hij wel! Diagnostiek van dyscalculie bij leerlingen van havo en vwo

Want slim is hij wel! Diagnostiek van dyscalculie bij leerlingen van havo en vwo 10 Artikel Door: Marisca Milikowski & Rob Milikowski Want slim is hij wel! Diagnostiek van dyscalculie bij leerlingen van havo en vwo Casus: David Als David werkt aan de aftreksommen van de Tempo Test

Nadere informatie

Toetswijzer M6. Screening Hoofdbewerkingen

Toetswijzer M6. Screening Hoofdbewerkingen Toetswijzer M6 versie 2.0 (12-12-17) Stap 1: Bij afnamemoment M6 wordt Automatiseringstoets 4 afgenomen. Deze checkt de "speed" van drempel 3, de sommen tot 20 (met doorbreking tiental), drempel 4, de

Nadere informatie

Leerroutes Passende Perspectieven Alles telt groep 5 blok 1

Leerroutes Passende Perspectieven Alles telt groep 5 blok 1 Leerroutes Passende Perspectieven Alles telt groep 5 blok Legenda kleuren Getalbegrip Optellen en aftrekken Vermenigvuldigen en delen Verhoudingen Meten Meten Tijd Meten Geld Meetkunde Verbanden Legenda

Nadere informatie

Rekenen op taal. Opbouw van deze presentatie. Seminar Berkenbrein Neurocognitie- Wat als leren niet vanzelf gaat?

Rekenen op taal. Opbouw van deze presentatie. Seminar Berkenbrein Neurocognitie- Wat als leren niet vanzelf gaat? dia 1 Seminar Berkenbrein Neurocognitie- Wat als leren niet vanzelf gaat? Rekenen op taal Inzichten vanuit de neurocognitie Inzichten vanuit de gedragswetenschap Implicaties voor de onderwijspraktijk 15

Nadere informatie