INSCHRIJVINGSBELEID IN HET NEDERLANDSTALIG ONDERWIJS IN BRUSSEL: STANDPUNTEN EN VOORSTELLEN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "INSCHRIJVINGSBELEID IN HET NEDERLANDSTALIG ONDERWIJS IN BRUSSEL: STANDPUNTEN EN VOORSTELLEN"

Transcriptie

1 INSCHRIJVINGSBELEID IN HET NEDERLANDSTALIG ONDERWIJS IN BRUSSEL: STANDPUNTEN EN VOORSTELLEN 1/06/2015 Het Minderhedenforum is belangenbehartiger en spreekbuis van etnisch-culturele minderheden, treedt hiervoor in dialoog met beleidsmakers en strijdt tegen racisme en discriminatie. Samen met haar lidorganisaties vertegenwoordigt het Minderhedenforum, als koepelorganisatie van het intercultureel middenveld, meer dan 1700 etnisch-culturele verenigingen in Vlaanderen en Brussel. We vragen aan de Vlaamse Gemeenschap om aandacht te hebben voor: de verdere samenwerking met de Franse Gemeenschap om gezamenlijk voldoende plaatsen te voorzien in het Nederlandstalig en Franstalig onderwijs. Onderwijs is een basisrecht voor alle kinderen van het Brusselse Hoofdstedelijke Gewest. Het is de plicht van de bevoegde overheden om dit recht te bewaken en zeker te stellen. Structurele uitwisseling van gegevens tussen beide gemeenschappen is hierbij een eerste vereiste. capaciteitsuitbreiding van Nederlandstalige scholen in Brussel. voor de vele kwetsbare, anderstalige gezinnen, waarvan hun kinderen wegens structurele maatregelen in het inschrijvingsbeleid worden uitgesloten van dit onderwijs. Taal kan hierbij niet gehanteerd worden als een uitsluitingsmechanisme, maar dient als bindmiddel in een superdiverse en meertalige Brusselse context. Dit advies is tot stand gekomen in samenwerking met de federaties van etnisch-culturele minderheden met een Brusselwerking. Aan de hand van verschillende overlegmomenten met partners zoals RIC Foyer, verscheidene getuigenissen van anderstalige Brusselse ouders en literatuurstudie zijn we gekomen tot onderstaande analyse en aanbevelingen. De focus in deze nota gaat voornamelijk naar het inschrijvingsbeleid in het Nederlandstalig basisonderwijs in Brussel. In het kader van de verstrengde taalvereisten in het inschrijvingsbeleid in het ganse Nederlandstalige onderwijs in Brussel hebben we ook beperkte aandacht voor het inschrijvingsbeleid in het secundair onderwijs. p. 1 van 8

2 1. Algemeen kader Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is het jongste Belgische gewest. Terwijl de bevolking van de andere gewesten veroudert, kent Brussel een continue verjonging. Jongeren (0-24 jarigen) en jongvolwassenen (25-40 jarigen) maken het grootste deel uit van de bevolking en hun aandeel zal de komende jaren blijven stijgen 1. Deze groeiende groep bestaat voornamelijk uit Brusselaars met een migratieachtergrond. Om de grote groep kinderen en jongeren op te vangen is capaciteitsuitbreiding in het onderwijs nodig. Dit onderwijs in Brussel ligt voor een groot deel in handen van de twee taalgemeenschappen. Ongeveer 80% van de scholen is Franstalig, 18% is Nederlandstalig. Een zeer klein aandeel van de Brusselse kinderen gaat naar Europese, internationale en private scholen. 2. Capaciteitstekort Wat betreft het Nederlandstalig onderwijs heeft het LOP Basisonderwijs Brussel begin maart 2015 cijfers bekendgemaakt voor het schooljaar Na 5133 meldingen hadden in maart kinderen geen plaats. 2 Omdat sommige ouders om uiteenlopende redenen (verhuis, woonafstand tot de huidige school, etc.) hun kinderen van school wensen te veranderen, zullen de definitieve cijfers pas tegen het najaar 2015 gekend zijn. Toch zullen er spijtig genoeg naar schatting nog meer dan duizend kinderen uit de boot vallen. Zowel in het Nederlandstalig als het Franstalig onderwijs in Brussel is er een grote nood aan een capaciteitsuitbreiding, wil men alle Brusselse kinderen een plaats geven op school. De demografische ontwikkelingen maken dat er een verzadiging is voornamelijk in het kleuteronderwijs en het lager onderwijs (Bisa 2010). Deze nood zal door de bevolkingsgroei alleen maar toenemen. Hoewel er jaarlijks scholen worden bijgebouwd en nieuwe plaatsen in bestaande scholen bijkomen, is er volgens het Agentschap voor Territoriale Ontwikkeling tegen 2020 nood aan nieuwe 1 Welzijnsbarometer, Brussels Armoederapport, Observatorium voor Gezondheid en Welzijn, p.10, LOP Brussel Basisonderwijs, Perbericht, maart 2015 p. 2 van 8

3 plaatsen in het basisonderwijs om de bevolkingsgroei te kunnen opvangen. Tussen 2010 en 2014 zijn er ondertussen plaatsen gepland of gecreëerd. 3 Nieuwe plaatsen dienen hoofdzakelijk te worden gecreëerd in het noorden en westen van het Gewest, meer specifiek in die wijken, waar vele gezinnen met een migratieachtergrond vaak in precaire omstandigheden leven door een combinatie van slechte huisvesting, kinderen die opgroeien in een gezin zonder inkomen uit arbeid, kansarmoede, enz. Sommige wijken hebben zelfs een gebrek aan meer dan 1000 plaatsen in het basisonderwijs Meertaligheid Hoewel het onderwijs voor het merendeel afhankelijk is van twee taalgemeenschappen, is een analoge taalopdeling van de Brusselse bevolking in de realiteit niet mogelijk. Volgens de taalbarometer 2013 zijn Brusselaars doorheen de jaren steeds minder ééntalig. Meertaligheid is de norm geworden. Brusselaars spreken meerdere talen binnen het gezin. Gezinnen waar het Frans en het Nederlands, het Frans en een andere taal of een combinatie van andere talen (waarvan geen beide landstalen) wordt gesproken, is de laatste jaren sterk toegenomen. De combinatie van andere talen dan het Nederlands en het Frans is sinds de vorige meting zelfs verdubbeld. Thuistaal Taalbarometer 1 (2001) Taalbarometer 2 (2008) Taalbarometer 3 (2013) Frans 51.1% 56,4% 33.6% Nederlands 9.1% 6.8% 5.4% NL/FR 10,1% 8.7% 14,1% FR/ Andere 9.4% 11.4% 14.9% Andere talen 19.7% 16.7% 32% Oorspronkelijke thuistaal gezin van oorsprong Brusselaars 5 Het aantal Brusselaars met een verschillende taalachtergrond groeit duidelijk. Bovendien wordt deze taalrijkdom ook aan de volgende generatie doorgegeven. De helft van de jongeren (jonger dan 25 jaar) groeit op in een twee-of meertalig gezin. 6 3 Opvolging van de planning van de schoolvoorzieningen, gebiedsanalyse en plaatselijke problematieken, ATO Agentschap voor territoriale ontwikkeling vzw, februari Fiche 1, Update geplande schoolplaatsen, Agentschap voor Territoriale ontwikkeling, januari R. Janssens, Meertaligheid als cement van de stedelijke samenleving, een analyse van de Brusselse taalsituatie op basis van taalbarometer 3, 2013 p. 3 van 8

4 Daarbij heeft de taal Nederlands door de jaren heen aan status gewonnen. Als onderwijstaal en in de economische context in Brussel heeft het Nederlands alvast een grote meerwaarde voor heel wat Brusselaars. Het Nederlands kan in Brussel dus niet gereduceerd worden als thuistaal van één gemeenschap. Zoals professor Rudi Janssens aangeeft, richten Brusselaars zich niet tot een bepaalde taalgemeenschap. De taaldiversiteit resulteert in een complexer taalrepertorium. Communicatie is geen exclusieve keuze tussen talen waarbij de sterkste het haalt, maar de realiteit wijst op een veel pragmatischer taalgebruik Voorrangsgroep in het Nederlandstalig onderwijs Binnen deze meertalige Brusselse context bestaat er in het Nederlandstalig onderwijs een voorrangsgroep voor Nederlandskundige ouders. De voorranggroep is de laatste jaren gestegen van 30%, naar 45% en staat momenteel op 55%. Deze plaatsen zijn voorzien voor kinderen waarvan minstens één van de ouders Nederlandskundig is. Ouders moeten voldoen aan specifieke taalvoorwaarden opdat hun kinderen Nederlandstalig onderwijs kunnen volgen in Brussel. 8 VERSTRENGDE TAALVEREISTEN Vele anderstalige ouders konden tot voor kort deel uitmaken van deze voorrangsgroep indien één van de ouders het niveau B1 van de Nederlandse taal (volgens het Europees Referentiekader of ERK) behaalde. In het Huis van het Nederlands komt dit overeen met het niveau Nederlands Niveau B1 of Threshold of Kan de belangrijkste punten begrijpen uit duidelijke standaardteksten over vertrouwde zaken die regelmatig voorkomen op het werk, op school en in de vrije tijd. Kan zich redden in de meeste situaties die kunnen optreden 6 R. Janssens, Meertaligheid als cement van de stedelijke samenleving, een analyse van de Brusselse taalsituatie op basis van taalbarometer 3, R. Janssens, Brio-taalbarometer3: diversiteit als norm, maart 2013, 8 Het decreet Edulex: artikel 37 sexies van het Decreet Basisonderwijs p. 4 van 8

5 tijdens reizen in gebieden waar de taal wordt gesproken. Kan een eenvoudige lopende tekst produceren over onderwerpen die vertrouwd of die van persoonlijk belang zijn. Kan een beschrijving geven van ervaringen en gebeurtenissen, dromen, verwachtingen en ambities en kan kort redenen en verklaringen geven voor meningen en plannen. 9 Op initiatief van de voormalige Vlaamse regering heeft het Vlaams Parlement op 23 april 2014 het amendement goedgekeurd waarbij de taalvereisten verstrengd werden. Anderstalige ouders moeten minimum het uitermate hoog niveau B2 behalen in plaats van het eerder vereiste niveau B1. Art. II.9. In artikel 37sexies van hetzelfde decreet, ingevoegd bij het decreet van 25 november 2011 zoals vervangen bij het decreet van 8 juni 2012 en gewijzigd bij het decreet van 19 juni 2013, worden volgende wijzigingen aangebracht: 1 in paragraaf 2, 2, wordt B1 vervangen door B2 Niveau B2 of Vantage of Kan de hoofdgedachte van een ingewikkelde tekst begrijpen, zowel over concrete als over abstracte onderwerpen, met inbegrip van technische besprekingen in het eigen vakgebied. Kan zo vloeiend en spontaan reageren dat een normale uitwisseling met moedertaalsprekers mogelijk is zonder dat dit voor één van de partijen inspanning met zich meebrengt. Kan duidelijke, gedetailleerde tekst produceren over een breed scala van onderwerpen; kan een standpunt over een actuele kwestie uiteenzetten en daarbij ingaan op de voor- en nadelen van diverse opties. 10 Volgens de toenmalige minister van Onderwijs moest de taaltest worden verstrengd omdat vele ouders die voorrang krijgen, thuis geen Nederlands spreken met hun kinderen of omdat de ouders onvoldoende Nederlands spreken. Gezinnen waar er thuis wel Nederlands wordt gesproken, moeten volgens de minister prioritair toegang krijgen tot het Nederlandstalig onderwijs. 11 De situatie is reeds jaren schrijnend in het Nederlandstalig basisonderwijs in Brussel voornamelijk door het grote capaciteitstekort. Niet alleen het basisonderwijs, maar ook het secundair onderwijs zal kampen met capaciteitsproblemen, waardoor verstrengde taalvereisten ook hier een heikel punt zal worden. Anderstalige ouders moeten vanaf volgend jaar ook voor de overgang van het basisonderwijs naar het secundair onderwijs een taalniveau B2 voorleggen om in aanmerking te komen voor de voorrangsregeling. Tal van kinderen met een migratieachtergrond, die hun ganse Brusselnieuws; Strengere taaleisen voor onderwijs voor Onderwijs, ) p. 5 van 8

6 schoolloopbaan in het Nederlandstalig basisonderwijs aflegden, riskeren hierdoor geen plaats te bemachtigen in een school bij voorkeur. Een verstrenging van de definitie van Nederlandskundig zijn werkt geen inclusie, maar meer uitsluiting in de hand en geeft een negatief signaal naar anderstalige ouders die veel moeite deden om Nederlands te leren maar niet het zeer hoge niveau van B2 behalen. 5. Recht op onderwijs De verantwoordelijke overheden hebben de plicht om erop toe te zien dat het recht op onderwijs voor elk kind gewaarborgd is. Dit recht maakt deel uit van het Kinderrechtenverdrag dat België ratificeerde en dus moet uitvoeren en naleven, ook op het niveau van de Vlaamse Gemeenschap en de Franse Gemeenschap. De school aanvatten op jonge leeftijd is bovendien cruciaal voor de toekomstige schoolcarrière van een kind. Het leidt tot betere schoolresultaten en verhindert fenomenen als schooluitval, schoolmoeheid, e.a. Door zowel het capaciteitstekort als door uitsluitingsmechanismen gebaseerd op taal is het voor vele anderstalige kinderen nog moeilijker geworden om toegang te krijgen in het Nederlandstalig onderwijs in Brussel. In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest worden kinderen, waarvan vele ouders hun uiterste best doen om Nederlands te leren, door het huidige inschrijvingsbeleid alsmaar meer de toegang tot het Nederlandstalig onderwijs ontnomen. De moeilijke toegang geldt in sommige gemeenten zowel in het Franstalig onderwijs als in het Nederlandstalig basisonderwijs. De meest kwetsbare gezinnen zijn hierdoor de dupe van een dubbele uitsluiting. Het recht op onderwijs en de bijhorende taalkeuze moet op een sluitende manier gegarandeerd worden. Het vrije schoolkeuze en het belang van het kind moet voorop staan ongeacht de socioeconomische situatie en taalkundige achtergrond van de ouders. Het inschrijvingsrecht moet ervoor zorgen dat iedereen (elk kind, ongeacht haar/zijn achtergrond) zich kan inschrijven in een school naar p. 6 van 8

7 keuze. De schoolkeuze betekent dat ouders en kinderen de school kiezen, niet omgekeerd, dat de scholen hun leerlingen kiezen (vrije leerlingenkeuze). 6. Onze aanbevelingen Op basis van onze analyse geven we bijgevolg een aantal aanbevelingen omdat we vrezen dat steeds meer kinderen uit anderstalige en kansarme gezinnen uit de boot zullen vallen. We vragen een volwaardige toegankelijkheid voor etnisch-culturele minderheden tot het onderwijs omdat alle kinderen recht hebben op kwaliteitsvol onderwijs. Scholen moeten bovendien met alle leerlingen kwaliteit kunnen behalen. Overheden zullen hierin moeten investeren zodat leerkrachten dit kunnen waarmaken op het terrein. De Vlaamse Gemeenschap neemt samen met de Franse Gemeenschap hun verantwoordelijkheid om het recht op onderwijs van elk Brussels kind te bewaken en te verzekeren. o Om dit te bereiken is er nood aan meer afstemming met de Franse gemeenschap. Hiervoor is structurele uitwisseling van gegevens vanuit de twee gemeenschappen en aansluitend overleg nodig, waar reeds eerste stappen voor zijn ondernomen door de twee bevoegde ministers. Er wordt gezorgd voor meer transparantie over de capaciteit van de scholen (aantal beschikbare plaatsen). De Vlaamse Gemeenschap zet in op een verdere capaciteitsuitbreiding in het Nederlandstalig basisonderwijs om tegemoet te komen aan de stijgende vraag in Brussel. De optrekking van het niveau B1 naar B2 wordt geëvalueerd in het kader van de inschrijving van kinderen van Nederlandskundige ouders. Er is nood aan een inclusief inschrijvingsbeleid waar anderstalige Brusselse kinderen gelijkwaardig opgenomen worden. Kinderen, die het Nederlandstalig basisonderwijs beëindigden, krijgen de garantie om in het Nederlandstalig secundair onderwijs te kunnen instromen. Dit om de continuïteit te garanderen. p. 7 van 8

8 Er wordt werk gemaakt van een grondige evaluatie van de optrekking van de voorrang van Nederlandskundige ouders in het Nederlandstalig onderwijs in Brussel. o Het percentage van 55% van de voorrangsplaatsen, die voorzien zijn voor Nederlandskundigen, kan er toe leiden dat Nederlandstalige kinderen geconcentreerd zitten in scholen in plaats van verspreid over de Nederlandstalige scholen in Brussel. Dit percentage strookt als ook niet met de demografische samenstelling en spreiding van de Brusselse bevolking. Het gevoerde taalbeleid heeft als doel mensen op te nemen in de samenleving, niet om ze uit te sluiten. o Taalbeleid mag niet ingezet worden als discriminatiemiddel waarbij taaleisen ingebouwd worden als dam tegen anderstaligen, integendeel, meertaligheid is een troef die dient gestimuleerd te worden. Er wordt een talenbeleid gepromoot dat op maat is van de leerlingen en flexibel inspeelt op veranderende noden. o Een goede beheersing van de onderwijstaal staat centraal, gekoppeld aan een stimulerend beleid rond meertaligheid. Ook Kind en Gezin benadrukt dat de thuistaal de basis vormt om een andere taal (hier het Nederlands) goed te beheersen Visietekst, taalstimulering en meertaligheid, Kind en gezin, 2012 p. 8 van 8

Standaardrapportage (strikt vertrouwelijk)

Standaardrapportage (strikt vertrouwelijk) Standaardrapportage (strikt vertrouwelijk) Naam: Mevrouw Bea Voorbeeld Adviseur: De heer Administrator de Beheerder Datum: 19 juni 2015 Inleiding In dit rapport wordt ingegaan op alle afgeronde onderdelen.

Nadere informatie

Onderwijs in een meertalige Brusselse omgeving Inhoud Stad en onderwijs: topdown bottom up

Onderwijs in een meertalige Brusselse omgeving Inhoud Stad en onderwijs: topdown bottom up Onderwijs in een meertalige Brusselse omgeving BEO-studiedag 16 maart 212 - Rudi Janssens Inhoud Stad en onderwijs Politiek-institutionele context Pedagogische context Demografisch-geografische context

Nadere informatie

EEN ANALYSE VAN DE TAALSITUATIE IN DE RAND ROND BRUSSEL OP BASIS VAN DE BRIO-TAALBAROMETER. Rudi Janssens

EEN ANALYSE VAN DE TAALSITUATIE IN DE RAND ROND BRUSSEL OP BASIS VAN DE BRIO-TAALBAROMETER. Rudi Janssens EEN ANALYSE VAN DE TAALSITUATIE IN DE RAND ROND BRUSSEL OP BASIS VAN DE BRIO-TAALBAROMETER Rudi Janssens 1.1. BRIO-onderzoek en de Vlaamse Rand 1993 Frans/Nederlandse codewisseling 2002 Taalgebruik in

Nadere informatie

Kinderarmoede in het Brussels Gewest

Kinderarmoede in het Brussels Gewest OBSERVATOIRE DE LA SANTÉ ET DU SOCIAL BRUXELLES OBSERVATORIUM VOOR GEZONDHEID EN WELZIJN BRUSSEL Senaat hoorzitting 11 mei 2015 Kinderarmoede in het Brussels Gewest www.observatbru.be DIMENSIES VAN ARMOEDE

Nadere informatie

EEN ANALYSE VAN DE TAALSITUATIE IN DE RAND ROND BRUSSEL OP BASIS VAN DE BRIO-TAALBAROMETER. Rudi Janssens

EEN ANALYSE VAN DE TAALSITUATIE IN DE RAND ROND BRUSSEL OP BASIS VAN DE BRIO-TAALBAROMETER. Rudi Janssens EEN ANALYSE VAN DE TAALSITUATIE IN DE RAND ROND BRUSSEL OP BASIS VAN DE BRIO-TAALBAROMETER Rudi Janssens 1. De Rand als onderzoeksobject 1.1. BRIO-onderzoek en de Vlaamse Rand 1993 Frans/Nederlandse codewisseling

Nadere informatie

Vraag nr. 351 van 26 februari 2013 van PAUL DELVA

Vraag nr. 351 van 26 februari 2013 van PAUL DELVA VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 351 van 26 februari 2013 van PAUL DELVA Nederlandstalig onderwijs Brussel Capaciteit

Nadere informatie

Vaardigheden. 1. Q1000 Spelling- en grammatica 2. Q1000 Nauwkeurigheid 3. Q1000 Typevaardigheid 4. Q1000 Engels taalniveau

Vaardigheden. 1. Q1000 Spelling- en grammatica 2. Q1000 Nauwkeurigheid 3. Q1000 Typevaardigheid 4. Q1000 Engels taalniveau Vaardigheden Wat zijn vaardigheden? Vaardigheden geven aan waar iemand bedreven in is. Ze zijn meestal aan te leren. Voorbeelden van vaardigheden zijn typen en kennis van het Nederlands. Wat meet Q1000

Nadere informatie

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Feiten en cijfers Hebben laaggeschoolden een hoger risico om in armoede te belanden? Ja. Laagopgeleiden hebben het vaak

Nadere informatie

VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE DE RAAD

VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE DE RAAD STUK 459 (2011-2012) Nr. 1 VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE DE RAAD ZIT TING 2011-2012 17 NOVEMBER 2011 VOORSTEL VAN RESOLUTIE van mevrouw Elke ROEX betreffende het waarborgen van het recht op kinderopvang

Nadere informatie

Resultaten De te bereiken resultaten m.b.t. de periode 1 januari 2014 tot en met 31 december 2014 kunnen als volgt worden omschreven:

Resultaten De te bereiken resultaten m.b.t. de periode 1 januari 2014 tot en met 31 december 2014 kunnen als volgt worden omschreven: BIJLAGE Bijlage nr. 1 Fiches Titel initiatief: Brusselwerking Initiatiefnemer: vzw Forum van Etnisch-Culturele Minderheden (0478.953.435), Vooruitgangsstraat 323/4, 1030 Brussel (Schaarbeek) Omschrijving

Nadere informatie

Inburgeringsbeleid: taaldiversiteit als politieke uitdaging voor Brussel en de Vlaamse Rand

Inburgeringsbeleid: taaldiversiteit als politieke uitdaging voor Brussel en de Vlaamse Rand Nederlands Home BRIO-matrix BRIO Home > BRIO-matrix > FICHE - Inburgeringsbeleid Inburgeringsbeleid: taaldiversiteit als politieke uitdaging voor Brussel en de Vlaamse Rand Download FICHE Inburgeringsbeleid:

Nadere informatie

Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap. Artikel 24 - Onderwijs. Schriftelijke communicatie

Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap. Artikel 24 - Onderwijs. Schriftelijke communicatie Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap Artikel 24 - Onderwijs Schriftelijke communicatie Het Belgian Disability Forum (BDF) is een vzw die thans 18 lidorganisaties telt en meer dan 250.000

Nadere informatie

Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest : het grootste tewerkstellingsgebied in België.

Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest : het grootste tewerkstellingsgebied in België. Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest : het grootste tewerkstellingsgebied in België. Het Brussels hoofdstedelijk gewest en zijn hinterland. 700.000 jobs in het BHG, waarvan 400.000 ingenomen door Brusselaars

Nadere informatie

Het inschrijvingsrecht in een notendop

Het inschrijvingsrecht in een notendop COC Trierstraat 33 1040 Brussel Het inschrijvingsrecht in een notendop Dat alle leerlingen op school gelijke kansen moeten krijgen, is onbetwistbaar. Het Gelijke Onderwijskansendecreet(GOK-decreet) wil

Nadere informatie

1. Kan de minister meedelen aan hoeveel ouders uit Brussel deze folder is uitgedeeld?

1. Kan de minister meedelen aan hoeveel ouders uit Brussel deze folder is uitgedeeld? Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.3 - December 2009-491- VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 55 van 27

Nadere informatie

De te bereiken resultaten m.b.t. de periode 1 januari 2012 tot en met 31 december 2012 kunnen als volgt worden omschreven:

De te bereiken resultaten m.b.t. de periode 1 januari 2012 tot en met 31 december 2012 kunnen als volgt worden omschreven: BIJLAGE Bijlage nr. 1 Fiches Titel initiatief: Brusselwerking Initiatiefnemer: vzw Forum van Etnisch-Culturele Minderheden (0478.953.435), Vooruitgangsstraat 323/4, 1030 Brussel (Schaarbeek) Omschrijving

Nadere informatie

BRIO-taalbarometer(s): taalkennis en taalgebruik in Brussel IN HET KORT:

BRIO-taalbarometer(s): taalkennis en taalgebruik in Brussel IN HET KORT: BRIO-taalbarometer(s): taalkennis en taalgebruik in Brussel IN HET KORT: In 1961 werden de gecontesteerde talentellingen afgeschaft. Nadien doken op tijd en stond schattingen op van de omvang van het aantal

Nadere informatie

Diverse school, diverse kansen

Diverse school, diverse kansen Diverse school, diverse kansen Stel je buur de volgende 3 vragen: 1. Hoe kom jij in aanraking met diversiteit in onderwijs? 2. Wat is het eerste gevoel dat jij hebt wanneer je denkt aan diversiteit? 3.

Nadere informatie

Vraag nr. 260 van 29 januari 2013 van IRINA DE KNOP

Vraag nr. 260 van 29 januari 2013 van IRINA DE KNOP VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 260 van 29 januari 2013 van IRINA DE KNOP Vlaamse Rand Monitoring anderstalige

Nadere informatie

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat GENT

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat GENT identificatie opleiding Talen modulenaam Spaans Richtgraad 3: niveau 7 en 8 (ERK = Vantage) code module 6014/6015 en 6016/6017 goedkeuring door aantal lestijden 120/jaar studiepunten datum goedkeuring

Nadere informatie

Persconferentie Capaciteitsuitbreiding in het Nederlandstalig Brussels basisonderwijs

Persconferentie Capaciteitsuitbreiding in het Nederlandstalig Brussels basisonderwijs Persconferentie Capaciteitsuitbreiding in het Nederlandstalig Brussels basisonderwijs Woensdag 9 november 2011 BIP Minister Jean-Luc Vanraes Situatieschets Brussels onderwijs: Onderzoek prof. dr. Rudi

Nadere informatie

Inschrijvingsbeleid WWW.KOCA.BE

Inschrijvingsbeleid WWW.KOCA.BE Inschrijvingsbeleid Gelijke onderwijskansen De doelstelling van het decreet Gelijke Onderwijskansen is een geïntegreerd Vlaams onderwijsbeleid uitwerken dat alle kinderen en jongeren optimale kansen biedt

Nadere informatie

«WELZIJNSBAROMETER 2010» SAMENVATTING EN CONCLUSIES

«WELZIJNSBAROMETER 2010» SAMENVATTING EN CONCLUSIES «WELZIJNSBAROMETER 2010» SAMENVATTING EN CONCLUSIES Brussel wordt gekenmerkt door een grote concentratie van armoede in de dichtbevolkte buurten van de arme sikkel in het centrum van de stad, met name

Nadere informatie

betreffende het Onderwijs XXIII

betreffende het Onderwijs XXIII stuk ingediend op 2066 (2012-2013) Nr. 9 10 juli 2013 (2012-2013) Ontwerp van decreet betreffende het Onderwijs XXIII Amendementen voorgesteld Stukken in het dossier: 2066 (2012-2013) Nr. 1: Ontwerp van

Nadere informatie

Inloopteams hebben als taak ouders te ondersteunen bij de opvoeding van hun jonge kinderen via een laagdrempelig en preventief activiteitenaanbod.

Inloopteams hebben als taak ouders te ondersteunen bij de opvoeding van hun jonge kinderen via een laagdrempelig en preventief activiteitenaanbod. Inloopteams hebben als taak ouders te ondersteunen bij de opvoeding van hun jonge kinderen via een laagdrempelig en preventief activiteitenaanbod. Een inloopteam werkt doelgroepgericht. De gezinnen waar

Nadere informatie

Welzijnsbarometer 2015

Welzijnsbarometer 2015 OBSERVATOIRE DE LA SANTÉ ET DU SOCIAL BRUXELLES OBSERVATORIUM VOOR GEZONDHEID EN WELZIJN BRUSSEL "Cultuur aan de macht" de sociale rol van cultuur en kunst 26 november 2015 Welzijnsbarometer 2015 Marion

Nadere informatie

Omgaan met. meer- en anderstaligheid. op school

Omgaan met. meer- en anderstaligheid. op school Omgaan met meer- en anderstaligheid op school Omgaan met meer- en anderstaligheid op school 1 Basisvoorwaarden Een school die goed weet om te gaan met meer-/anderstaligheid neemt een open houding aan tegenover

Nadere informatie

H$+3F$+/-I.%;:BAAB;7AA%

H$+3F$+/-I.%;:BAAB;7AA% Pagina 1 van 1 H$+3F$+/-I.;:BAAB;7AA >@J)&$3'"2./$+$-I.'4#/60$+'4K,6L6/$.L'$0L$#$2+0 '60,6#3-'63$6323!"#$$&$'()"&*+,$&-.'/&0'123'4$(5)6'+'7&))*$'()"&*+,$&-.'8)*-&)'9."-$$-'4$(5)6':-;+'

Nadere informatie

Gemeenteraadscommissie onderwijs. 25 september 2013

Gemeenteraadscommissie onderwijs. 25 september 2013 Gemeenteraadscommissie onderwijs 25 september 2013 1. Situatieschets onderwijs 2 Groene druk duidelijk voelbaar. Aantal kinderen en jongeren in met meer dan kwart gestegen in vergelijking met 10 jaar geleden.

Nadere informatie

Common European Framework of Reference (CEFR)

Common European Framework of Reference (CEFR) Common European Framework of Reference (CEFR) Niveaus van taalvaardigheid volgens de Raad van Europa De doelstellingen van de algemene taaltrainingen omschrijven we volgens het Europese gemeenschappelijke

Nadere informatie

Cijfers en wegwijzers Armoede in Vlaanderen en Brussel. ChanceArt 10 december 2009

Cijfers en wegwijzers Armoede in Vlaanderen en Brussel. ChanceArt 10 december 2009 Cijfers en wegwijzers Armoede in Vlaanderen en Brussel ChanceArt 10 december 2009 Inhoud 1. De naakte cijfers 2. Decenniumdoelstellingen 3. Armoedebarometers 4. Armoede en cultuurparticipatie 5. Pleidooi

Nadere informatie

Voorstellen voor de geplande Talennota van de Vlaamse minister van Onderwijs

Voorstellen voor de geplande Talennota van de Vlaamse minister van Onderwijs Voorstellen voor de geplande Talennota van de Vlaamse minister van Onderwijs Januari 2011 1. Inleiding De voorbije jaren hebben de verschillende Vlaamse ministers van Onderwijs veel inspanningen gedaan

Nadere informatie

Ondersteuningsaanbod vanuit AgODi

Ondersteuningsaanbod vanuit AgODi Ondersteuningsaanbod vanuit AgODi November 2015 Afdeling basisonderwijs, DKO en CLB. Scholen en Leerlingen Gefaseerde aanpak Collectieve opvanginitiatieven Lokale Opvanginitiatieven Erkende vluchtelingen

Nadere informatie

Visie Taalstimulering en meertaligheid Kind en Gezin

Visie Taalstimulering en meertaligheid Kind en Gezin Visie Taalstimulering en meertaligheid Kind en Gezin VLOR studiedag 3 februari 2012 Taal = hot item Arme peuters ook taalarm (16/03/2009) Steeds minder baby s met Nederlands als thuistaal geboren (4/12/2010)

Nadere informatie

22-11- 2013. ! verwelkoming. ! voorstellen zorgteam: specifieke functie. ! schoolprioriteiten 2013-2014

22-11- 2013. ! verwelkoming. ! voorstellen zorgteam: specifieke functie. ! schoolprioriteiten 2013-2014 ! verwelkoming! voorstellen zorgteam: specifieke functie! schoolprioriteiten 2013-2014! theoretische fundering: overheidsvisie/ opdracht voor Vlaamse scholen! vernieuwde schoolvisie, afspraken + stimuli!

Nadere informatie

ONDERZOEK KINDEROPVANG - FASES 2 EN 3

ONDERZOEK KINDEROPVANG - FASES 2 EN 3 ONDERZOEK KINDEROPVANG - FASES 2 EN 3 ONDERZOEK IN SAMENWERKING MET RESOC ZUID-WEST-VLAANDEREN EN MET FINANCIËLE STEUN VAN DE PROVINCIE WEST-VLAANDEREN EN HET WELZIJNSCONSOR- TIUM ZUID-WEST-VLAANDEREN

Nadere informatie

ADVIES UITGEBRACHT DOOR DE ECONOMISCHE EN SOCIALE RAAD VOOR HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST TIJDENS ZIJN ZITTING VAN 17 MAART 2011.

ADVIES UITGEBRACHT DOOR DE ECONOMISCHE EN SOCIALE RAAD VOOR HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST TIJDENS ZIJN ZITTING VAN 17 MAART 2011. ADVIES UITGEBRACHT DOOR DE ECONOMISCHE EN SOCIALE RAAD VOOR HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST TIJDENS ZIJN ZITTING VAN 17 MAART 2011 inzake de criteria aan te nemen voor de definitie van de begrippen

Nadere informatie

Vroegtijdig schoolverlaten vermijden Tijdig aanpakken!

Vroegtijdig schoolverlaten vermijden Tijdig aanpakken! Vroegtijdig schoolverlaten vermijden Tijdig aanpakken! Wat leren we van deze getuigenissen? Socio-economische status Gedragsproblemen Negatieve schoolbetrokkenheid Tucht en uitsluiting Schoolse vertraging

Nadere informatie

Sociale maatregelen drinkwater 28 maart 2012

Sociale maatregelen drinkwater 28 maart 2012 i. inleiding Vlaams Netwerk van verenigingen waar armen het woord nemen vzw Aromagebouw / Vooruitgangstraat 323 bus 6 (3 de verdieping) / 1030 Brussel / tel. 02-204 06 50 / fax : 02-204 06 59 info@vlaams-netwerk-armoede.be

Nadere informatie

Uitgangspunt van deze omzendbrief is het subsidiëren van projecten van bepaalde duur.

Uitgangspunt van deze omzendbrief is het subsidiëren van projecten van bepaalde duur. Omzendbrief voor de subsidiëring van projecten in het kader van Samenlevingsinitiatieven 1. Wat zijn de Samenlevingsinitiatieven? De erkenning en subsidiëring van Samenlevingsinitiatieven gebeurt op basis

Nadere informatie

Brussel, 28 september 2012 PERSMEDEDELING. Met betrekking tot het LOP SO Brussel (Lokaal Overlegplatform van het Secundair Onderwijs te Brussel)

Brussel, 28 september 2012 PERSMEDEDELING. Met betrekking tot het LOP SO Brussel (Lokaal Overlegplatform van het Secundair Onderwijs te Brussel) Brussel, 28 september 2012 Aan de Redacties van de kranten en weekbladen PERSMEDEDELING Met betrekking tot het LOP SO Brussel (Lokaal Overlegplatform van het Secundair Onderwijs te Brussel) ONDERWERP:

Nadere informatie

organisaties instellingen lokale overheden diversiteit

organisaties instellingen lokale overheden diversiteit organisaties instellingen lokale overheden diversiteit Vlaanderen is divers. Van alle vormen van diversiteit is etnisch-culturele diversiteit wellicht het meest zichtbaar en het meest besproken. Diversiteit

Nadere informatie

BRUSSELS ARMOEDERAPPORT 2015 Welzijnsbarometer: samenvatting

BRUSSELS ARMOEDERAPPORT 2015 Welzijnsbarometer: samenvatting BRUSSELS ARMOEDERAPPORT 2015 Welzijnsbarometer: samenvatting De Welzijnsbarometer verzamelt jaarlijks een reeks indicatoren die verschillende aspecten van armoede in het Brussels Gewest belichten. De sociaaleconomische

Nadere informatie

Niveaus van het Europees Referentiekader (ERK)

Niveaus van het Europees Referentiekader (ERK) A Beginnend taalgebruiker B Onafhankelijk taalgebruiker C Vaardig taalgebruiker A1 A2 B1 B2 C1 C2 LUISTEREN Ik kan vertrouwde woorden en basiszinnen begrijpen die mezelf, mijn familie en directe concrete

Nadere informatie

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.4 - Januari 2009-193-

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.4 - Januari 2009-193- Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.4 - Januari 2009-193- VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN FRANK VANDENBROUCKE VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN WERK, ONDERWIJS

Nadere informatie

VLAAMS PARLEMENT DECREET. houdende oprichting van een Kinderrechtencommissariaat. van Kinderrechtencommissaris. Artikel 1

VLAAMS PARLEMENT DECREET. houdende oprichting van een Kinderrechtencommissariaat. van Kinderrechtencommissaris. Artikel 1 VLAAMS PARLEMENT DECREET houdende oprichting van een Kinderrechtencommissariaat en instelling van het ambt van Kinderrechtencommissaris Artikel 1 Dit decreet regelt een gemeenschaps- en gewestaangelegenheid.

Nadere informatie

COZOCO 19 maart 2014. M-decreet. Goedgekeurd door het Vlaams Parlement op 12 maart 2014

COZOCO 19 maart 2014. M-decreet. Goedgekeurd door het Vlaams Parlement op 12 maart 2014 COZOCO 19 maart 2014 M-decreet Goedgekeurd door het Vlaams Parlement op 12 maart 2014 Situering 2005: lancering van het leerzorgkader 2009-2014 geleidelijke invoering van het decreet op leerzorg -geen

Nadere informatie

HET GOK-DECREET DE LOKALE OVERLEGPLATFORMS

HET GOK-DECREET DE LOKALE OVERLEGPLATFORMS HET GOK-DECREET DE LOKALE OVERLEGPLATFORMS 14/11/2008 INHOUDSOPGAVE INLEIDING...3 1. MET WELKE BEDOELING WERDEN DE LOP S OPGERICHT?...4 2. TAKEN VAN HET LOKAAL OVERLEGPLATFORM...4 3. DE LOP-DESKUNDIGE...5

Nadere informatie

Voorstelnota Steunpunt GOK begeleiding en onderzoek Brusselse proefprojecten Brede School. 25 augustus 2006

Voorstelnota Steunpunt GOK begeleiding en onderzoek Brusselse proefprojecten Brede School. 25 augustus 2006 BIJLAGE Bijlage nr. 2 Voorstelnota Steunpunt GOK begeleiding en onderzoek Brusselse proefprojecten Brede School BRREEDDEE SCCHOOLL BEGELEIDING EN ONDERZOEK BRUSSELSE PROEFPROJECTEN 25 augustus 2006 1.

Nadere informatie

Jeugdwerkloosheid. Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten 11 december 2013. Jan Smets

Jeugdwerkloosheid. Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten 11 december 2013. Jan Smets Jeugdwerkloosheid Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten 11 december 2013 Jan Smets Overzicht van de uiteenzetting 1. Dramatische jongerenwerkloosheidscijfers... 2 Werkloosheidsgraad

Nadere informatie

De toekomst van de welvaartsstaat. Frank Vandenbroucke Kortrijk 18 maart 2015

De toekomst van de welvaartsstaat. Frank Vandenbroucke Kortrijk 18 maart 2015 De toekomst van de welvaartsstaat Frank Vandenbroucke Kortrijk 18 maart 2015 De actieve welvaartsstaat herbekeken De duurzaamheid van het succes van de welvaartsstaat Investeren in kinderen Beleidsuitdagingen

Nadere informatie

Inschrijvingsbeleid KBA Een mix van nationale en internationale leerlingen Volgende beleidsnota s vormen één geheel:

Inschrijvingsbeleid KBA Een mix van nationale en internationale leerlingen Volgende beleidsnota s vormen één geheel: Inschrijvingsbeleid KBA Een mix van nationale en internationale leerlingen Volgende beleidsnota s vormen één geheel: Auditiebeleid Inschrijvingsbeleid Criteria om te slagen in de geschiktheidsproef Inleiding

Nadere informatie

BAROMETER. Taalgebruik in de Vlaamse Rand

BAROMETER. Taalgebruik in de Vlaamse Rand FEBRUARI 2015 BAROMETER Taalgebruik in de Vlaamse Rand Deze nieuwe editie van de barometer gaat in op het onderzoek Taalgebruik in de Vlaamse Rand dat Brussels Informatie-, Documentatie- en Onderzoekscentrum

Nadere informatie

ONDERWIJSWOORDENLIJST VOOR SCHOOLRADERS ALS JE NIET HELEMAAL MEE BENT

ONDERWIJSWOORDENLIJST VOOR SCHOOLRADERS ALS JE NIET HELEMAAL MEE BENT ONDERWIJSWOORDENLIJST VOOR SCHOOLRADERS ALS JE NIET HELEMAAL MEE BENT < verwijder geen elementen boven deze lijn; ze bevatten sjabloon-instellingen - deze lijn wordt niet afgedrukt > Deze woordenlijst

Nadere informatie

Vernieuwing kinderopvang in Vlaanderen en Brussel

Vernieuwing kinderopvang in Vlaanderen en Brussel 1 Vernieuwing kinderopvang in Vlaanderen en Brussel Situatieschets In België behoort de kinderopvang tot de bevoegdheid van de Gemeenschappen. De Vlaamse, de Franse en de Duitstalige Gemeenschap staan

Nadere informatie

tear down this wall! bouwen aan het samenleven in brussel dankzij meertaligheid in de scholen

tear down this wall! bouwen aan het samenleven in brussel dankzij meertaligheid in de scholen tear down this wall! bouwen aan het samenleven in brussel dankzij meertaligheid in de scholen I Taalmuren in de Brusselse scholen? A. In november 2014 vierde Europa de 25e verjaardag van de val van de

Nadere informatie

Positief omgaan met meertaligheid in het basisonderwijs en in de buitenschoolse opvang

Positief omgaan met meertaligheid in het basisonderwijs en in de buitenschoolse opvang Ronde 4 Ayse Isçi Onderwijscentrum, Gent Contact: ayse.isci@gent.be Positief omgaan met meertaligheid in het basisonderwijs en in de buitenschoolse opvang Meertaligheid in het onderwijs en in de opvang

Nadere informatie

VLAAMS PARLEMENT VOORSTEL VAN RESOLUTIE. van mevrouw Ria Van Den Heuvel en de heren Jan Roegiers, Carlo Daelman en Koen Helsen

VLAAMS PARLEMENT VOORSTEL VAN RESOLUTIE. van mevrouw Ria Van Den Heuvel en de heren Jan Roegiers, Carlo Daelman en Koen Helsen Stuk 2223 (2003-2004) Nr. 1 VLAAMS PARLEMENT Zitting 2003-2004 5 maart 2004 VOORSTEL VAN RESOLUTIE van mevrouw Ria Van Den Heuvel en de heren Jan Roegiers, Carlo Daelman en Koen Helsen betreffende een

Nadere informatie

Huis Sofia 22 november 2011

Huis Sofia 22 november 2011 Huis Sofia 22 november 2011 Overzicht presentatie Antwerpen in cijfers OCMW Antwerpen in cijfers Studenten in Antwerpen Strategische visie en doelstelling Visie en uitgangspunten Wie woont er? Wat betekent

Nadere informatie

Thuis in de Stad -prijs 2011. Inschrijvingsformulier. Digitaal opsturen naar info@thuisindestad.be U krijgt een ontvangstmelding

Thuis in de Stad -prijs 2011. Inschrijvingsformulier. Digitaal opsturen naar info@thuisindestad.be U krijgt een ontvangstmelding Thuis in de Stad -prijs 2011 20060623-1 Inschrijvingsformulier Digitaal opsturen naar info@thuisindestad.be U krijgt een ontvangstmelding Waarvoor dient dit formulier? Met dit formulier dingt u mee naar

Nadere informatie

Een verkenning van de relatie tussen taal en identiteit in Brussel en de Vlaamse Rand. Rudi Janssens

Een verkenning van de relatie tussen taal en identiteit in Brussel en de Vlaamse Rand. Rudi Janssens Een verkenning van de relatie tussen taal en identiteit in Brussel en de Vlaamse Rand Rudi Janssens Inhoud Identiteit: een actueel debat Taal en identiteit: een referentiekader De groei van een meertalige

Nadere informatie

1. Situering. Hierbij worden volgende voorwaarden opgelegd:

1. Situering. Hierbij worden volgende voorwaarden opgelegd: Vlaamse Woonraad Koning Albert II-laan 19 bus 23 1210 Brussel vlaamse.woonraad@rwo.vlaanderen.be www.vlaamsewoonraad.be Advies 2015/08 datum 9 oktober 2015 bestemmeling kopie onderwerp Mevrouw Liesbeth

Nadere informatie

Vraag nr. 234 van 1 februari 2013 van GÜLER TURAN

Vraag nr. 234 van 1 februari 2013 van GÜLER TURAN VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN JO VANDEURZEN VLAAMS MINISTER VAN WELZIJN, VOLKSGEZONDHEID EN GEZIN Vraag nr. 234 van 1 februari 2013 van GÜLER TURAN Eenzaamheid bij jongeren Thuisonderwijs In het

Nadere informatie

betreffende onderwijs in ontwikkelingssamenwerking

betreffende onderwijs in ontwikkelingssamenwerking ingediend op 439 (2014-2015) Nr. 1 16 juli 2015 (2014-2015) Voorstel van resolutie van Ingeborg De Meulemeester, Sabine de Bethune, Herman De Croo, Tine Soens en Wouter Vanbesien betreffende onderwijs

Nadere informatie

COMMUNICATIE IN VREEMDE TALEN

COMMUNICATIE IN VREEMDE TALEN Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel Algemene vorming op het einde van de derde graad secundair onderwijs COMMUNICATIE IN VREEMDE TALEN Op het einde van de

Nadere informatie

Inschrijven en aanmelden

Inschrijven en aanmelden Inschrijven en aanmelden Heb ik het recht om me in te schrijven in de school die ik het liefst wil? De vrije schoolkeuze is een heel belangrijk recht. Iedereen mag zich inschrijven in een school of vestigingsplaats

Nadere informatie

Projectoproep. Gericht aan de schuldbemiddelingssector. Innoverende projecten of nieuwe initiatieven inzake preventie van overmatige schuldenlast

Projectoproep. Gericht aan de schuldbemiddelingssector. Innoverende projecten of nieuwe initiatieven inzake preventie van overmatige schuldenlast Projectoproep Gericht aan de schuldbemiddelingssector Innoverende projecten of nieuwe initiatieven inzake preventie van overmatige schuldenlast Uiterste datum voor het indienen van de projecten : 6 juli

Nadere informatie

Per 1.000 kinderen onder de 3 jaar telde Limburg eind 2008 68 opvangplaatsen minder dan het Vlaamse gemiddelde.

Per 1.000 kinderen onder de 3 jaar telde Limburg eind 2008 68 opvangplaatsen minder dan het Vlaamse gemiddelde. Limburgse kinderopvang misdeeld door huidige Vlaamse Regering. Uit het antwoord vanwege Vlaams minister van Welzijn Heeren op een parlementaire vraag van Vlaams volksvertegenwoordiger Els Robeyns blijkt

Nadere informatie

Allochtone ex-biculturele leerlingen, zelfs kansarmen, slagen te Brussel op school even goed als de leerlingen in Vlaanderen!

Allochtone ex-biculturele leerlingen, zelfs kansarmen, slagen te Brussel op school even goed als de leerlingen in Vlaanderen! Allochtone ex-biculturele leerlingen, zelfs kansarmen, slagen te Brussel op school even goed als de leerlingen in Vlaanderen! Wat we hier schrijven is gebaseerd op heel goed cijfermateriaal; niet op theorieën

Nadere informatie

Pedagogisch ondersteuningsaanbod op maat voor 20 kleuterscholen in 2012-2013

Pedagogisch ondersteuningsaanbod op maat voor 20 kleuterscholen in 2012-2013 PROJECTOPROEP Hoe omgaan met kinderarmoede op school? Toerusten van leerkrachten in het kleuteronderwijs om beter steun te verlenen aan kansarme kinderen Diego Cervo Pedagogisch ondersteuningsaanbod op

Nadere informatie

25 jaar taalevolutie in Brussel

25 jaar taalevolutie in Brussel 25 jaar taalevolutie in Brussel Toen de VGC mij vroeg om een referaat te houden over 25 jaar taalevolutie in Brussel vroeg ik mij af welk verhaal ik zou vertellen. Alles heeft in Brussel wel wat met taal

Nadere informatie

Boodschap uit Gent voor Biodiversiteit na 2010

Boodschap uit Gent voor Biodiversiteit na 2010 Boodschap uit Gent voor Biodiversiteit na 2010 Belgisch voorzitterschap van de Europese Unie: Conferentie over Biodiversiteit in een veranderende wereld 8-9 september 2010 Internationaal Conventiecentrum

Nadere informatie

Vraag nr. 731 van 25 juli 2013 van FIENTJE MOERMAN

Vraag nr. 731 van 25 juli 2013 van FIENTJE MOERMAN VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 731 van 25 juli 2013 van FIENTJE MOERMAN Hoger Onderwijs - Taaltesten taalvakdocenten

Nadere informatie

Niveaubepaling Nederlandse taal

Niveaubepaling Nederlandse taal Niveaubepaling Nederlandse taal Voor een globale niveaubepaling kunt u de niveaubeschrijvingen A1 t/m C1 doornemen en vaststellen welk niveau het beste bij u past. Niveaubeschrijving A0 Ik heb op alle

Nadere informatie

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.8 - Mei 2008-179-

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.8 - Mei 2008-179- Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.8 - Mei 2008-179- VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN FRANK VANDENBROUCKE VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN WERK, ONDERWIJS

Nadere informatie

WONINGFONDS VAN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST MEMORANDUM - SAMENVATTING

WONINGFONDS VAN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST MEMORANDUM - SAMENVATTING WONINGFONDS VAN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST MEMORANDUM - SAMENVATTING Mevrouw Meneer Binnen het Brussels Hoofdstedelijk Gewest wordt de toegang tot huisvesting steeds moeilijker. Het Woningfonds

Nadere informatie

Brussel, 8 juli 2009 07082009_SERV-advies projecten VSDO. Advies. Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling

Brussel, 8 juli 2009 07082009_SERV-advies projecten VSDO. Advies. Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling Brussel, 8 juli 2009 07082009_SERV-advies projecten VSDO Advies Projecten Vlaamse strategie duurzame ontwikkeling 1. Inleiding Op 8 juni 2009 werd de SERV om advies gevraagd over de fiches ter invulling

Nadere informatie

VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE DE RAAD

VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE DE RAAD STUK 590 (2015-2016) Nr.1 VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE DE RAAD ZITTING 2015-2016 7 OKTOBER 2015 VRAAG Commissie voor Welzijn, Gezondheid en Gezin van woensdag 7 oktober 2015 INTEGRAAL VERSLAG Hebben aan

Nadere informatie

betreffende het vergroten van de verantwoordelijkheid van ouders voor de succesvolle schoolloopbaan van hun leerplichtige kinderen

betreffende het vergroten van de verantwoordelijkheid van ouders voor de succesvolle schoolloopbaan van hun leerplichtige kinderen stuk ingediend op 969 (2010-2011) Nr. 1 16 februari 2011 (2010-2011) Voorstel van resolutie van de heer Marino Keulen en de dames Marleen Vanderpoorten en Irina De Knop betreffende het vergroten van de

Nadere informatie

Achtergrondcijfers WELZIJNSZORG VZW HUIDEVETTERSSTRAAT 165 1000 BRUSSEL 02 502 55 75 WWW.WELZIJNSZORG.BE INFO@WELZIJNSZORG.BE

Achtergrondcijfers WELZIJNSZORG VZW HUIDEVETTERSSTRAAT 165 1000 BRUSSEL 02 502 55 75 WWW.WELZIJNSZORG.BE INFO@WELZIJNSZORG.BE Achtergrondcijfers WELZIJNSZORG VZW HUIDEVETTERSSTRAAT 165 1000 BRUSSEL 02 502 55 75 WWW.WELZIJNSZORG.BE INFO@WELZIJNSZORG.BE NATIONAAL SECRETARIAAT Huidevettersstraat 165 1000 Brussel T 02 502 55 75 F

Nadere informatie

Voorwaarden voor het secundair onderwijs

Voorwaarden voor het secundair onderwijs studie beurs Koken kost geld. En studeren ook. Een studiebeurs kan helpen. Velen laten die kans liggen. Misschien is het toch de moeite om een aanvraag in te dienen. De reglementering voor het hoger onderwijs

Nadere informatie

DIVERSITEIT IN het onderwijs. Ondersteuning op maat van. onderwijs initiatieven

DIVERSITEIT IN het onderwijs. Ondersteuning op maat van. onderwijs initiatieven DIVERSITEIT IN het onderwijs Ondersteuning op maat van onderwijs initiatieven Diversiteit in Vlaanderen Een diversiteitsvriendelijk Vlaanderen Vlaanderen is divers, ook etnisch-cultureel. De aanwezigheid

Nadere informatie

Splitsing kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde in Vraag en Antwoord

Splitsing kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde in Vraag en Antwoord Splitsing kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde in Vraag en Antwoord Inleiding Een zuivere splitsing van de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde De splitsing van de kieskring BHV is ruim 50 jaar de eis van de

Nadere informatie

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.6 - Maart

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.6 - Maart Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.6 - Maart 2009-207- VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN FRANK VANDENBROUCKE VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN WERK, ONDERWIJS

Nadere informatie

Observatorium voor Gezondheid en Welzijn OPERATIONEEL PLAN 2011-2014

Observatorium voor Gezondheid en Welzijn OPERATIONEEL PLAN 2011-2014 Observatorium voor Gezondheid en Welzijn OPERATIONEEL PLAN 2011-2014 1. OPDRACHTEN VAN HET OBSERVATORIUM VOOR GEZONDHEID EN WELZIJN 1.1 Wettelijke basis De opdrachten van het Observatorium staan opgesomd

Nadere informatie

Omzendbrief W/2014/01

Omzendbrief W/2014/01 Omzendbrief W/2014/01 Omzendbrief betreffende de opmaak van een lokaal toewijzingsreglement voor ouderen Vlaams minister van Energie, Wonen, Steden en Sociale Economie Martelaarsplein 7, 1000 Brussel Tel.

Nadere informatie

Persvoorstelling Resultaten Europees Vreemdetalenonderzoek. 21 juni 2012

Persvoorstelling Resultaten Europees Vreemdetalenonderzoek. 21 juni 2012 Persvoorstelling Resultaten Europees Vreemdetalenonderzoek 21 juni 2012 1 Onderzoeksteam Hoofdpromotor: Rianne Janssen Co-promotoren: Piet Desmet, Sarah Gielen, Liesbet Heyvaert, Peter Lauwers, Ilse Magnus

Nadere informatie

Het Huis der Talen. «Immersie onderwijs in de provincie Luik» Luik 10.06.2013. Agnes De Rivière

Het Huis der Talen. «Immersie onderwijs in de provincie Luik» Luik 10.06.2013. Agnes De Rivière Het Huis der Talen «Immersie onderwijs in de provincie Luik» Luik 10.06.2013 Agnes De Rivière Wie zijn wij? Opgericht in 2008 Platform Ondersteuning van de economische ontwikkeling in de regio. Promotie

Nadere informatie

CRITERIALIJST VOOR SUBSIDIEAANVRAGEN TER PROMOTIE VAN EEN BREED SPORTAANBOD DOOR EVENEMENTEN MET EEN BOVENLOKAAL EN COMPETITIEF KARAKTER

CRITERIALIJST VOOR SUBSIDIEAANVRAGEN TER PROMOTIE VAN EEN BREED SPORTAANBOD DOOR EVENEMENTEN MET EEN BOVENLOKAAL EN COMPETITIEF KARAKTER CRITERIALIJST VOOR SUBSIDIEAANVRAGEN TER PROMOTIE VAN EEN BREED SPORTAANBOD DOOR EVENEMENTEN MET EEN BOVENLOKAAL EN COMPETITIEF KARAKTER Voor meer informatie kan u steeds terecht bij Vlaamse overheid Agentschap

Nadere informatie

Bij de voorstelling van het Jaarverslag van het Kinderrechtencommissariaat

Bij de voorstelling van het Jaarverslag van het Kinderrechtencommissariaat Toespraak van Sven Gatz Minister van Cultuur, Jeugd, Media en Brussel Bij de voorstelling van het Jaarverslag van het Kinderrechtencommissariaat Brussel, Vlaams Parlement, 19 november 2014 Geachte voorzitter,

Nadere informatie

Martine Verluyten Voorzitter van het Auditcomité van de Vlaamse Administratie

Martine Verluyten Voorzitter van het Auditcomité van de Vlaamse Administratie 1 Publieke versus private audit Gelijkenissen en verschillen een persoonlijke-ervaringsgebaseerde toelichting Martine Verluyten Voorzitter van het Auditcomité van de Vlaamse Administratie 2 2 1 Context

Nadere informatie

Standpunt Taalbeleid (30 april 2014)

Standpunt Taalbeleid (30 april 2014) Standpunt Taalbeleid (30 april 2014) 1. INLEIDING VVS erkent de meerwaarde van meertaligheid en pleit dan ook voor meer aandacht voor taalonderricht in het hoger onderwijs. Studenten moeten de internationale

Nadere informatie

ADVIES European Youth Foundation

ADVIES European Youth Foundation ADVIES European Youth Foundation De Vlaamse Jeugdraad pleit ervoor om een verhoging van het budget van de European Youth Foundation, op de agenda van het Comité van Ministers van de Raad van Europa te

Nadere informatie

HEBBEN MENSEN ZONDER PAPIEREN (RECHT OP) TOEGANG TOT PSYCHIATRISCHE ZIEKENHUIZEN?

HEBBEN MENSEN ZONDER PAPIEREN (RECHT OP) TOEGANG TOT PSYCHIATRISCHE ZIEKENHUIZEN? HEBBEN MENSEN ZONDER PAPIEREN (RECHT OP) TOEGANG TOT PSYCHIATRISCHE ZIEKENHUIZEN? 1. Inleiding Veel mensen die illegaal in België verblijven hebben in de loop van hun leven een aantal traumatische ervaringen

Nadere informatie

HET INSCHRIJVINGSRECHT IN SCHEMA Basisonderwijs

HET INSCHRIJVINGSRECHT IN SCHEMA Basisonderwijs Bijlage bij omzendbrief BaO/2012/01 HET INSCHRIJVINGSRECHT IN SCHEMA Basisonderwijs In enkele overzichtelijke schema s krijgt u zicht op het inschrijvingsrecht. Bij elk schema leest u ook de basisprincipes

Nadere informatie

LOIS, DECRETS, ORDONNANCES ET REGLEMENTS WETTEN, DECRETEN, ORDONNANTIES EN VERORDENINGEN

LOIS, DECRETS, ORDONNANCES ET REGLEMENTS WETTEN, DECRETEN, ORDONNANTIES EN VERORDENINGEN 68012 MONITEUR BELGE 14.11.2011 BELGISCH STAATSBLAD LOIS, DECRETS, ORDONNANCES ET REGLEMENTS WETTEN, DECRETEN, ORDONNANTIES EN VERORDENINGEN GOUVERNEMENTS DE COMMUNAUTE ET DE REGION GEMEENSCHAPS- EN GEWESTREGERINGEN

Nadere informatie

Adviestekst. tolken Vlaamse Gebarentaal in het onderwijs. 15 september 2009

Adviestekst. tolken Vlaamse Gebarentaal in het onderwijs. 15 september 2009 Adviestekst tolken Vlaamse Gebarentaal in het onderwijs 15 september 2009 Advies m.b.t. tolken Vlaamse Gebarentaal in het onderwijs aan dove en slechthorende middelbare scholieren naar aanleiding van de

Nadere informatie

Het Europees Sociaal Investeringspakket door een Vlaamse bril Workshop kinderarmoede

Het Europees Sociaal Investeringspakket door een Vlaamse bril Workshop kinderarmoede Het Europees Sociaal Investeringspakket door een Vlaamse bril Workshop kinderarmoede 4 november 2013 Henk Van Hootegem henk.vanhootegem@cntr.be 02/212.31.71 Identikit: Steunpunt tot bestrijding van armoede,

Nadere informatie

www.besafe.be Eeklo Scholen voor Jongeren Jongeren voor Scholen (JoJo-project)

www.besafe.be Eeklo Scholen voor Jongeren Jongeren voor Scholen (JoJo-project) www.besafe.be Eeklo Scholen voor Jongeren Jongeren voor Scholen (JoJo-project) Eeklo Scholen voor Jongeren Jongeren voor Scholen (JoJo-project) FOD Binnenlandse Zaken Algemene Directie Veiligheid en Preventie

Nadere informatie

De positie van de Vlaamse kust op de Belgische reismarkt

De positie van de Vlaamse kust op de Belgische reismarkt Kusttoerisme West-Vlaanderen Werkt 3, 28 De positie van de Vlaamse kust op de Belgische reismarkt Foto: Evelien Christiaens Rik De Keyser bestuurder-directeur en hoofd afdeling toerisme, WES Evelien Christiaens

Nadere informatie