Module 2: Stoornissen in de vitale functies (vervolg) Het zieke slachtoffer. Bewustzijnsstoornissen. Inleiding

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Module 2: Stoornissen in de vitale functies (vervolg) Het zieke slachtoffer. Bewustzijnsstoornissen. Inleiding"

Transcriptie

1 OPLEIDING HULPVERLENING VOOR REISLEIDERS OPLEIDING HULPVERLENING VOOR REISLEIDERS Module 2: Stoornissen in de vitale functies (vervolg) Het zieke slachtoffer Toerisme Vlaanderen, i.s.m. AVICENNA, medische opleiding en consultancy Toerisme Vlaanderen, i.s.m. AVICENNA, medische opleiding en consultancy Inleiding De mens is een geoliede machine waarin talrijke processen op elkaar inspelen. Ongeval, ziekte of omgevingsfactoren kunnen de harmonie verstoren. In deze module behandelen we: Stoornissen in de vitale functies (vervolg) Het zieke slachtoffer Bewustzijnsstoornissen Algemeen handelen: Volg de algemene principes van de benadering van een noodsituatie. Primordiaal: zorg voor vrije luchtweg. Achterhaal wat er gebeurde.

2 Bewustzijnsstoornissen Gestoorde werking van de hersenen. Ernst Verlaagd bewustzijn: Het S.O. is versuft, verward, vertoont vreemd gedrag. Bewusteloos: Het S.O. lijkt diep te slapen. Het S.O. reageert niet op aanspreken of uitwendige prikkels. Syncope Kortstondig en plots bewustzijnsverlies door tijdelijk zuurstoftekort in de hersenen. Mogelijke oorzaken: heftige emoties pijn plotse verandering van lichaamshouding lang rechtop staan te lang in warmwaterbad liggen Syncope Mogelijke symptomen die syncope voorafgaan: zwak en onwel ziet zwarte vlekken bleek zweterig Symptomen bij te laat ingrijpen: S.O. valt bewusteloos. S.O. voelt koud aan. Hartslag is eerst traag, daarna iets sneller. Syncope Handelen Leg S.O. op de rug. Zorg voor vrije luchtweg. Controleer vitale functies. Leg eventueel koude kompressen op voorhoofd en nek. S.O. is terug bij bewustzijn: Laat S.O. zeer geleidelijk rechtop zitten.

3 CVA (cerebrovasculaire aandoening) Stoornis in de doorbloeding van de hersenen. Oorzaken: geleidelijke ontstane vernauwing van de bloedvaten; een spontane bloeding. Gevolg: onvoldoende zuurstoftoevoer naar de hersenen. CVA (cerebrovasculaire aandoening) Mogelijke symptomen: onstabiele manier van lopen enkelzijdige spierverzwakking of spierverlamming plotse stekende hoofdpijn verwardheid ev. ongelijke pupillen bewustzijnsdaling of bewusteloosheid CVA (cerebrovasculaire aandoening) De FAST test F (face / gezicht) Handelen Plaats het S.O. in halfzittende houding. Zorg voor een vrije luchtweg. Controleer de vitale functies. Verwittig gespecialiseerde hulp. Stel het S.O. gerust. Voer de FAST test uit. F (face / gezicht) Vraag om tanden te laten zien. A (arm) Vraag beide armen voor zich uit te strekken. S (spraak) Vraag om iets te zeggen. T (tijd) Probeer te weten te komen hoe lang deze klachten al duren. A (arm) S (spraak) T (tijd)

4 Epilepsie Een tijdelijke storing in de prikkelgeleiding van de hersenen Oorzaken: eerder opgelopen infectie eerder gebrek aan zuurstof eerder opgelopen hersenschudding vaak een structureel probleem Epilepsie Soorten grand mal (veralgemeende aanval) gelokaliseerde aanval psychomotorische aanval petit mal Epilepsie Symptomen veralgemeende aanval: Voorteken: plotse gewaarwording Gespannen fase: S.O. valt. Alle spieren worden opgespannen. Schokkende fase: Afwisseling tussen spierspanning en ontspanning. Ontspanningsfase: Afname van de spierspanning tot volledige rust. Epilepsie Handelen - tijdens de aanval: Werk bewegingen niet tegen. Maak omgeving rond S.O. veilig. Nooit iets tussen tanden steken.

5 Epilepsie Handelen - na de aanval: Vitale parameters controleren. Rustige omgeving voorzien en discretie bewaren Gespecialiseerde hulp vragen bij: een eerste aanval bijkomende letsels status epilepticus een aanval langer dan 10 min. verstoorde hartwerking of ademhaling Zonneslag / hitteslag Zonneslag ontregeling van het warmtecentrum; veroorzaakt door directe zonnestraling op het hoofd. Hitteslag te lang verblijven in een te warm milieu: belemmering van het zweetproces. Zonneslag / hitteslag Zonneslag Oorzaken: langdurige blootstelling aan direct zonlicht; in slaap vallen tijdens zonnebaden; lange trektochten in felle zon. Hitteslag Oorzaken: onaangepaste kledij bij extreme warmte; langdurige fysieke inspanning; zware inspanning door ongetrainde en niet geacclimatiseerde reizigers. Zonneslag / hitteslag Zonneslag Symptomen: niet meer zweten vlugge en plotse lichaamstemperatuur snelle hartslag snelle hijgende ademhaling stuipen bewusteloosheid Hitteslag Symptomen: rood aangezicht en droge huid snelle hartslag hoofdpijn en duizeligheid dorst braakneigingen bewusteloosheid

6 Zonneslag / hitteslag Zonneslag Handelen Haal S.O. uit de zon. Controleer de vitale functies. Breng het S.O. in een halfzittende houding. Leg koude kompressen op het voorhoofd. Vraag gespecialiseerde hulp. Hitteslag Handelen Trek de kledij van het slachtoffer uit. Controleer de vitale functies. Koel het S.O. voorzichtig af (besprenkelen met water). Zorg voor een vrije luchtweg. Vraag gespecialiseerde hulp. Zonneslag / hitteslag Preventie: Drink veel water. Gebruik extra zout bij de maaltijd. Koudebevanging Lichaamstemperatuur daalt onder de normale waarde Mogelijke symptomen: S.O. voelt koud aan S.O. rilt en beeft lusteloosheid, slaperigheid verminderde lichaamsreactie bewustzijnsdaling trage hartslag en ademhaling Koudebevanging Zorg voor een vrije luchtweg. Controleer de vitale functies. Verwijder eventuele natte kledij. Wikkel het S.O. in een deken. Warm S.O. niet te snel op. Vraag gespecialiseerde hulp.

7 Diabetes Lichaam zet suikers uit de voeding om in glucose. Glucose is de belangrijkste energiebron van de cellen. Glucose wordt opgenomen d.m.v. insuline, afgescheiden door de alvleesklier. Diabetespatiënten: Maken onvoldoende insuline aan. Zijn minder gevoelig voor het effect van insuline. Diabetes Mogelijke oorzaken: virussen stoornis in afweersysteem stoornis in stofwisseling erfelijkheid vetrijk bloed Risicofactoren: overgewicht weinig beweging leeftijd Diabetes Diabetes Hypoglycemie Een tekort aan bloedsuiker Oorzaken: te hoge dosis insuline te weinig gegeten te grote inspanning koorts, ziekte, stress Hyperglycemie Een teveel aan bloedsuiker Oorzaken: te kleine dosis insuline te veel gegeten verminderde lichaamsbeweging Hypoglycemie Symptomen: wisselend humeur hoofdpijn, moeheid honger beven slecht zien fel zweten tintelende lippen duizeligheid, ijl gevoel bewusteloosheid Hyperglycemie Symptomen: veel urineren veel drinken droge mond gebrek aan eetlust braken acetongeur moeheid, slaperigheid geleidelijke bewusteloosheid

8 Diabetes Hypoglycemie Hyperglycemie Het S.O. is nog bij Laat het S.O. zijn bewustzijn: voorgeschreven laat het S.O. zijn medicatie innemen. voorgeschreven medicatie innemen geef snelwerkende suikers geef een kleine snack (traagwerkende suikers) Het S.O. is bewusteloos: verwittig gespecialiseerde hulp zorg voor vrije luchtweg verleen gepaste hulp Ademhalingsstoornissen Geen zuurstof (O2), geen leven. De mens is afhankelijk van een continue toelevering van O2. Oorzaak: Door ziekte, een ongeval of andere externe factoren kan de werking verstoord worden. Gebrek aan O2 Door een gebrek aan zuurstof in de lucht kan het S.O. onvoldoende zuurstof opnemen. Mogelijke oorzaken: een slecht verluchte ruimte; de zuurstof wordt verdrongen door een ander gas. Gebrek aan O2 Mogelijke symptomen: onrust hoofdpijn, zweterig bewustzijnsstoornissen snelle pols, versnelde ademhaling huidskleur: cyanose Hou rekening met je eigen veiligheid. Open ramen en deuren. Breng het S.O. naar een goed verluchte ruimte.

9 Vreemd voorwerp in luchtwegen Obstructie van de luchtwegen. Mogelijke oorzaken: verslikking bloedingen Vreemd voorwerp in de luchtwegen Symtomen: Bij een volledige obstructie het S.O. kan niet meer ademen; het S.O. kan niet spreken of hoesten; de neusvleugels klappen open en dicht; cyanose huidskleur; uitpuilende ogen opgedrongen gezicht het S.O. is paniekerig en grijpt naar de keel. bewustzijnsstoornissen tot bewusteloosheid en ademhalingsstilstand. Bij een onvolledige obstructie luidruchtige ademhaling; al dan niet krachtig hoesten; cyanose huidskleur; mogelijk bewustzijns- en ademhalingsstoornissen. Vreemd voorwerp in de luchtwegen Vreemd voorwerp in de luchtwegen Het S.O. is bewust: Moedig aan tot krachtig hoesten. Sla 5 keer krachtig tussen de schouderbladen Voer het Heimlich maneuvre uit. Het S.O. is bewusteloos: Inspecteer de mond. Verwittig de hulpdiensten. Voer het Heimlich maneuvre uit. Start CPR. Heimlich manoeuvre Het opwekken van een kunstmatige luchtstroom. Door het middenrif omhoog te duwen wordt de borstkas naar buiten geduwd.

10 Vreemd voorwerp in de luchtwegen Techniek bij een bewust S.O.: Ga achter het S.O. staan. Maak met één hand een vuist. Plaats je vuist tegen de buik van het S.O. Neem met je andere hand je vuist stevig vast. Duw je gebalde vuist schuin opwaarts. Vreemd voorwerp in de luchtwegen Techniek bij een bewusteloos S.O.: Leg het S.O. op de grond, op de rug. Ga schrijlings over het S.O. zitten. Plaats de hiel van één hand boven de navel. Plaats je andere hand er bovenop. Duw de buik krachtig in, schuin in de richting van het middenrif. Start C.P.R. na enkele pogingen. Astma Een chronische aandoening van de luchtwegen. Mogelijke oorzaken: een allergische reactie koude lucht ozon concentratie een lichamelijke inspanning een infectie van de luchtwegen Astma Mogelijke symptomen: verlengde ademhalingstijd piepende ademhaling optrekken van de schouders uitzetten van de neusvleugels zweten cyanose huidskleur Meestal weet het S.O. dat hij astmapatiënt is.

11 Astma Laat het S.O. rechtop zitten met de ellebogen en onderarmen op tafel gesteund. Zorg dat het S.O. zich kan ontspannen. Laat het S.O. zijn voorgeschreven medicatie innemen. Opgelet : behoed het S.O. voor overmatig medicatiegebruik! Hyperventilatie stoornis in gasuitwisseling minder afgave van CO2 dan normaal Mogelijke oorzaken: verkeerde ademhalingstechniek stress overbelasting / oververmoeidheid paniekaanval Hyperventilatie Mogelijke symptomen: snelle en oppervlakkige ademhaling zeer angstig en benauwd slachtoffer snelle hartslag, hartkloppingen tintelingen in de vingers en rond de mond vaak krampen, meestal in de vingers kan leiden tot bewusteloosheid Hyperventilatie Laat het S.O. rustig en lang ademen. Laat het S.O. ademen volgens jouw ritme. Leg nadruk op een lange uitademing. Laat het S.O. rustig ademen in een gesloten zak. Morele steun is belangrijk! Vraag gespecialiseerde hulp als de toestand niet verbetert.

12 Stoornissen in de bloedvoorziening Bloed verspreidt zuurstof over het lichaam. Het hart pompt het bloed door het lichaam. Mogelijke oorzaken: ademhalingsstilstand massaal bloedverlies verstopping van een bloedvat t.h.v. het hart diepe bewusteloosheid Angor Tijdelijke verminderde doorbloeding van een deel van het hart. Oorzaak: Geleidelijk vernauwing bloedvaten t.h.v. de hartspier. Symptomen: hevige stekende pijn achter het borstbeen soms: uitstraling van de pijn naar hals, nek en arm(en) vermindering van de pijn bij rusten Angor Controleer regelmatig de vitale functies. Zet het S.O., indien mogelijk, in halfzittende houding. Kalmeer het S.O. Gekende angorpatiënten hebben medicatie bij zich. Gespecialiseerde hulp is noodzakelijk als de pijn niet stopt. Hartinfarct Een onderbreking van de bloedtoevoer naar het hart. Oorzaak: Een volledig afgesloten bloedvat t.h.v. de hartspier. Symptomen: hevige, stekende pijn achter borstbeen; de pijn kan uitstralen naar de hals, de arm, de maagstreek en tussen schouderbladen; de hartslag kan normaal, vertraagd, versneld of onregelmatig zijn; een bleke of grauwe huidskleur; het S.O. is angstig; het S.O. is in shock kan leiden tot circulatiestilstand.

13 Hartinfarct Controleer de vitale functies. Breng het S.O. in een halfzittende houding. Vraag gespecialiseerde hulp. Tracht het S.O. gerust te stellen. Laat het S.O. nooit alleen. Laat het S.O. geen inspanningen doen. Als het bewusteloos is: Breng het S.O. in een liggende houding. Zorg voor een vrije luchtweg. Controleer voortdurend de vitale functies. Als het nodig is, voer C.P.R. uit. Cardiogene shock en ritmestoornissen Cardiogene shock Is een gevolg van een infarct. Het zuurstofniveau in het lichaam is te laag. Hartritmestoornissen Een onregelmatige hartslag Symptomen en handelen: idem als bij een hartinfarct. OPLEIDING HULPVERLENING VOOR REISLEIDERS Module 2: Stoornissen in de vitale functies (vervolg) Het zieke slachtoffer Inleiding Reizigers kunnen met tal van ongemakken te maken krijgen. Deze ongemakken zijn meestal vrij onschuldig. Bepaalde streken brengen meer kans op ziekte met zich mee. In deze module gaan we na hoe je eerste hulp kan bieden bij ziekte op reis. Toerisme Vlaanderen, i.s.m. AVICENNA, medische opleiding en consultancy

14 Dehydratatie Uitdroging van het lichaam door: onvoldoende vochtopname en/of overmatig vochtverlies Mogelijke oorzaken: ernstig vochtverlies door zweten, veelvuldig plassen, braken, diarree vochtverlies door brandwonden Dehydratatie Mogelijke symptomen: dorst hoofdpijn droge slijmvliezen spierkrampen heesheid misselijkheid zwaktegevoel Dehydratatie Drinken van soep of bouillon. Drinkwater aanvullen met ORS (Oral Redydration Solution) zie volgende dia. Neem bij vochtverlies door warmte de oorzaak weg. Raadpleeg een arts bij vochtverlies door braken en diarree. Dehydratatie ORS (Oral Rehydration Solution) mengsel van zout en suiker, oplosbaar in water; vrij te koop bij apothekers en sportwinkels; bij beperkt tekort aan vocht bij mensen met ernstige diarree en/of braken.

15 Dehydratatie Reisziekte Zelf een ORS-mengsel maken. 8 afgestreken theelepels suiker of honing 1 afgestreken theelepel zout 1 liter zuiver water ev. voor de smaak: toevoeging van een scheutje fruitsap alternatief: 1 theelepel zout per liter cola Verzamelnaam voor ongemakken bij gebruik van transportmiddelen. Oorzaak: Snel veranderende en tegenstrijdige info in het evenwichtscentrum. Reisziekte Mogelijke symptomen: misselijkheid braken bleekheid duizeligheid slaperigheid speekselvloed zweten Reisziekte Laat het S.O. op de meest stabiele plaats zitten; geen spelletjes spelen; gebruik van voedsel en alcohol beperken; zo weinig mogelijk bewegen; zich concentreren op een vast punt; de ogen sluiten. Zorg voor ventilatie.

16 Reisziekte Preventie: Een arts kan preventief medicatie voorschrijven. Bewaar medicatie in handbagage. Vermijd alcohol. Reizigersdiarree Een gevolg van het innemen van besmet eten of drinken. Geneest meestal spontaan na enkele dagen. Zorg voor voldoende vocht en zout om uitdroging te voorkomen. Medicatie kan de klachten verlichten. Reizigersdiarree Preventie: Was je handen grondig voor het koken en het eten. Vermijd ongekookt of ongebakken eten. Vermijd voedsel dat lange tijd op kamertemperatuur werd bewaard. Vermijd kraantjeswater en ijsblokjes. Beperk door besmetting drinkwater door: Het water te koken. Het water te ontsmetten met chloordruppels. Gebruik van waterfilters. Helemaal voorkomen is onmogelijk. Hoogteziekte Onvoldoende aanpassing van het lichaam aan lage zuurstofdruk. Er is een risico vanaf 4 uur boven 2000 m. Vatbaarheid voor hoogteziekte is: verschillend van persoon tot persoon; onafhankelijk van de fysieke conditie.

17 Hoogteziekte Hoogteziekte Mogelijke symptomen: hoofdpijn vermoeidheid kortademigheid misselijkheid duizeligheid gezwollen oogleden Mogelijke symptomen bij een langer verblijf op grote hoogte: braken droge hoest toenemende kortademigheid vocht in longblaasjes ophoesten van rozig sputum Ga niet hoger. Rust. Daal minstens 500 m. Zodra de klachten verdwenen zijn kan je voorzichtig verder klimmen. Handelen bij ernstige klachten: Verwittig gespecialiseerde hulp. Een snelle afdaling tot 2500 m is noodzakelijk. Hoogteziekte Obstipatie Preventie: Acclimatiseer enkele dagen op +/ m. Vermijd slaapmiddelen en alcoholgebruik. Climb high, sleep low. Stijg boven 3000 m max. 500 m per dag. Drink voldoende. Vertraagde of moeilijke stoelgang. Vaak een tijdelijk verschijnsel. Mogelijke oorzaken: vernauwing van de darm verlamming van de darmspieren uitdroging van de ontlasting onvoldoende vezelrijk voedsel psychosomatische oorzaak

18 Obstipatie Verander eetpatroon. Beweeg meer. Raadpleeg een arts bij: blijvende klachten bloed of slijm bij de ontlasting bijkomende klachten (hevige buikpijn, braken of vorming van aambeien) Obstipatie Preventie: Drink voldoende. Neem voldoende lichaamsbeweging. Ga op vaste tijden naar het toilet. Vermijd chocolade, snoep, kaas, eieren. Eet voldoende vezels: vers fruit, rijst, muesli. Eet voldoende verse groenten, bonen, linzen, erwten, sojabonen. Beperk de inname van dierlijke vetten. Beschadiging van het organisme door virussen of parasieten die het lichaam binnendringen via ademhaling, slijmvliezen of wonden en zich vermenigvuldigen in het lichaam. Belangrijk bij infectieziekten : preventie. vermijd besmetting; sommige vaccinaties zijn verplicht, andere zijn aanbevolen. Buiktyfus besmettelijke ziekte veroorzaakt door salmonella bacterie overdraagbaar door voedsel, drank, menselijke ontlasting aanhoudende hoge koorts en bewustzijnsstoornissen behandeling: antibiotica, soms ziekenhuisopname

19 Gele koorts dodelijke infectie virus overdraagbaar door muskieten komt vooral voor in tropisch Zuid-Amerika en Afrika symptomen: koorts, nierproblemen, bloed braken, geelzucht Hondsdolheid overgedragen door klauwen of beten van besmette dieren hoofdpijn, angst, slikklachten, prikkelbaarheid, soms spierkrampen snelle behandeling noodzakelijk polio kinderverlamming- ontsteking van het ruggenmerg overdraagbaar door besmette ontlasting, slechte voedselhygiëne meestal onschuldig, soms blijvende spierverlamming Japanse encefalitis hersenontsteking overdraagbaar door muggen Zuidoost Azië griepsymptomen, soms hevige hoofdpijn, hoge koorts, nekstijfheid leidt tot bewusteloosheid

20 infectieziekten meningitis hersenvliesontsteking hoge koorts, hoofdpijn, braken, sufheid, soms stuipen en verlamming verplichte vaccinatie tekenencefalitis ontsteking van de hersenen en hersenvlies overdraagbaar door teken komt voor in bosrijke streken in Centraal- of Oost-Europa bescherm uzelf door lichtkleurige kledij met lange mouwen hepatitis leverontsteking virus overdraagbaar door voedsel, bloed (-producten) slijmvocht, speeksel soorten: hepatitis A, B C hepatitis A besmetting door onzuiver water of voedsel symptomen vermoeidheid, onwel, gewichtsverlies, pijnlijke leverstreek, geelzucht ziekte geneest meestal spontaan, maar kan lang duren

21 Hepatitis B overdraagbaar door seksuele betrekkingen, bloed, slijmvocht symptomen: vage griepklachten, geelzucht, bleke stoelgang,diepgeel gekleurde urine ziekte kan evolueren tot chronische aandoeningen Hepatitis C overdraagbaar door besmet bloed, besmette naalden evolueert tot chronische infectie preventie hepatitis verhoogde aandacht voor persoonlijke hygiëne let op met piercings, tatoeages, naalden, scheergerei vermijd contact met bloed, bloedproducten, slijmvocht, speeksel gebruik condoom malaria overdraagbaar door malariamuggen symptomen griepklachten, koortsaanvallen, koude rillingen ziekte goed te behandelen bij tijdige diagnose preventie draag gepaste kledij gebruik insectenwerend middel slaap onder muskietennet gebruik elektrische antimug toestellen

22 Bilharzia (Schistosomaise) wordt veroorzaakt door parasiet besmetting door het drinken of baden in besmet water symptomen: eerst hevige koorts, griepachtige verschijnselen, hardnekkige hoest Chronische fase: leiden tot ontsteking van de blaas en / of darmwand, tot verlammingsverschijnselen Preventie: vermijd zwemmen, voeten baden in stilstaand water Cholera besmetting door inname van besmet voedsel door menselijke uitwerpselen symptomen: hevig baken, hevige waterachtige diarree, daling lichaamstemperatuur, spierkrampen, bewusteloosheid zonder behandeling overlijdt het slachtoffer preventie: goede hygiëne zelfde maatregelen als tegen reizigersdiarree filariasis gevolg van een besmetting met een tropische draadworm symptomen: zwelling van de huid ontsteking van de lymfevaten en lymfeklieren perioden van koorts Tuberculose ernstige bacteriële infectie besmetting via inademing of drinken van besmette melk symptomen: chronische hoest nachtelijk zweten slechter wordende fysieke toestand ophoesten van bloed (bij open TBC) preventie vaccinatie vermijd in de luchtstroom van iemands hoest te komen zorg voor goede ventilatie

23 OPLEIDING HULPVERLENING VOOR REISLEIDERS Module 3: Stoornissen in de vitale functies (vervolg) Het zieke slachtoffer Toerisme Vlaanderen, i.s.m. AVICENNA, medische opleiding en consultancy

ABCDE methodiek Biedt een vaste volgorde van het benaderen van het slachtoffer

ABCDE methodiek Biedt een vaste volgorde van het benaderen van het slachtoffer ABCDE methodiek Biedt een vaste volgorde van het benaderen van het slachtoffer Indien een stoornis in de vitale functie wordt waargenomen direct handelen (Treat as you go) A AIRWAY AND C-SPINE (= vrije

Nadere informatie

TRIVIANT BLAUW (uitprinten op blauw papier) Stoornissen in het bewustzijn, de ademhaling en de bloedsomloop

TRIVIANT BLAUW (uitprinten op blauw papier) Stoornissen in het bewustzijn, de ademhaling en de bloedsomloop TRIVIANT BLAUW (uitprinten op blauw papier) Stoornissen in het bewustzijn, de ademhaling en de bloedsomloop Welke drie functies zijn van direct levensbelang en hoe noemen we deze functies? Hersenfunctie

Nadere informatie

Hartkwalen Gasping. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart 22-1-2012

Hartkwalen Gasping. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart. Aandoeningen v/h hart 22-1-2012 Hartkwalen Gasping De belangrijkste klachten zijn: vermoeidheid kortademigheid (vooral bij inspanning) opgezette benen en enkels onrustig slapen en s nachts vaak plassen 4 Hartfalen sen Hartspierziekte

Nadere informatie

Hypoglycemie bij kinderen en adolescenten met diabetes mellitus

Hypoglycemie bij kinderen en adolescenten met diabetes mellitus Hypoglycemie bij kinderen en adolescenten met diabetes mellitus Dr. G. Massa in samenwerking met de Kinder- en Jeugddiabetesteam Jessa Ziekenhuis Hasselt Hypoglycemie Definitie en voorkomen Oorzaken Symptomen

Nadere informatie

Antwoorden 2014 EHBO-K. Ascendens Opleidingen Theorievragen EHBO-K 2014 versie 006 Pagina 1 van 5. Theorievragen versie 006

Antwoorden 2014 EHBO-K. Ascendens Opleidingen Theorievragen EHBO-K 2014 versie 006 Pagina 1 van 5. Theorievragen versie 006 Antwoorden 2014 EHBO-K Theorievragen versie 006 Pagina 1 van 5 Vraag 1: Noem de vijf belangrijke punten bij het leveren van eerste hulp in juiste volgorde Vraag 2: Vraag 3: Vraag 4 : a) Let op gevaar (zn

Nadere informatie

AG eerste hulp opleidingen Best 0499-397404 agopleiding@gmail.com

AG eerste hulp opleidingen Best 0499-397404 agopleiding@gmail.com AG eerste hulp opleidingen Best 0499-397404 agopleiding@gmail.com Algemeen De mens kan ongeveer normaal 1 minuut zonder zuurstof. Hersenen zijn het meest gevoelig voor een tekort aan zuurstof. Typerend

Nadere informatie

WEES WIJS, GA BESCHERMD OP REIS

WEES WIJS, GA BESCHERMD OP REIS WEES WIJS, GA BESCHERMD OP REIS Gezondheidsinformatie voor de Hadj en Umrah www.vggm.nl WEES WIJS, GA BESCHERMD OP REIS GEZONDHEIDSINFORMATIE VOOR DE HADJ EN UMRAH Tijdens de jaarlijkse bedevaart reizen

Nadere informatie

Module 3 Levensbedreigende verwondingen

Module 3 Levensbedreigende verwondingen OPLEIDING HULPVERLENING VOOR REISLEIDERS OPLEIDING HULPVERLENING VOOR REISLEIDERS Module 3 Levensbedreigende verwondingen Toerisme Vlaanderen, i.s.m. AVICENNA, medische opleiding en consultancy Toerisme

Nadere informatie

EEN GEZONDE LEVENSSTIJL AANNEMEN

EEN GEZONDE LEVENSSTIJL AANNEMEN EEN GEZONDE LEVENSSTIJL AANNEMEN Eet gezond en gevarieerd Vermijd overgewicht Beweeg voldoende Stop met roken en beperk alcoholgebruik www.diabetescoach.be EEN GEZONDE LEVENSSTIJL AANNEMEN Een gezonde

Nadere informatie

patiënteninformatie Hyperventilatie Spoedgevallendienst G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l

patiënteninformatie Hyperventilatie Spoedgevallendienst G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l i patiënteninformatie Spoedgevallendienst Hyperventilatie G e z o n d h e i d s Z o r g m e t e e n Z i e l Inhoud Voorwoord...5 1. Wat is hyperventilatie...6 2. Welke verschijnselen kunnen optreden?...6

Nadere informatie

Syncope. Uitleg en adviezen

Syncope. Uitleg en adviezen Syncope Uitleg en adviezen Syncope Syncope is het moeilijke woord voor aanvallen van kortdurend bewustzijnsverlies dat veroorzaakt wordt doordat de bloeddruk even weg valt. De meest voorkomende oorzaak

Nadere informatie

EHBébé. Ongevallengids voor kinderen tussen 0 en 3 jaar

EHBébé. Ongevallengids voor kinderen tussen 0 en 3 jaar EHBébé Ongevallengids voor kinderen tussen 0 en 3 jaar Bij baby s en peuters moet je vaak ogen op je rug hebben. Jammer genoeg ontsnappen ze al eens aan onze waakzame blik, soms met de nodige blutsen,

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel. Wat is hyperventilatie, wat zijn symptomen en hoe bestrijd je een aanval?

Patiënteninformatie. Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel. Wat is hyperventilatie, wat zijn symptomen en hoe bestrijd je een aanval? Patiënteninformatie Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel Wat is hyperventilatie, wat zijn symptomen en hoe bestrijd je een aanval? Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel Wat is hyperventilatie,

Nadere informatie

Patiënteninformatie over ernstige primaire IGF-1-deficiëntie en hoe Increlex daarbij kan helpen

Patiënteninformatie over ernstige primaire IGF-1-deficiëntie en hoe Increlex daarbij kan helpen Ipsen Endocrinologie Increlex (injectie met mecasermine [rdna-herkomst]) Patiënteninformatie over ernstige primaire IGF-1-deficiëntie en hoe Increlex daarbij kan helpen Voorlichtingsfolder zoals beschreven

Nadere informatie

MODULE 3 Levensreddende handelingen

MODULE 3 Levensreddende handelingen MODULE 3 Levensreddende handelingen cursus brandweerman Levensreddende handelingen Hoofdstuk 1: Algemene interventieprocedures Het menselijk lichaam De eerste minuten Opbouw van het lichaam Ons lichaam

Nadere informatie

Diarree is een verstoring van het normale ontlastingpatroon. De ontlasting bevat meer water dan gewoonlijk en u moet vaker naar het toilet.

Diarree is een verstoring van het normale ontlastingpatroon. De ontlasting bevat meer water dan gewoonlijk en u moet vaker naar het toilet. DIARREE In het dagelijks leven noemen we het liever buikgriep of voedselvergiftiging. Voor het woord diarree schamen we ons een beetje. Toch heeft iedereen er wel eens last van. Op vakantie of gewoon thuis.

Nadere informatie

VLAAMSE DIABETESCENTRA VOOR KINDEREN EN ADOLESCENTEN

VLAAMSE DIABETESCENTRA VOOR KINDEREN EN ADOLESCENTEN VLAAMSE DIABETESCENTRA VOOR KINDEREN EN ADOLESCENTEN NAAM KIND:.............. CONTACTNUMMERS Mama..................... Papa....................... Andere..................... Behandelende arts.........

Nadere informatie

Trastuzumab (Herceptin )

Trastuzumab (Herceptin ) Trastuzumab (Herceptin ) Borstkanker (mammacarcinoom) De diagnose borstkanker is bij u vastgesteld. Dit wordt ook wel een mammacarcinoom genoemd. De behandeling van een mammacarcinoom bestaat uit een operatieve

Nadere informatie

PATIËNTENINFORMATIE KINDEREN MET SIKKELCELZIEKTE

PATIËNTENINFORMATIE KINDEREN MET SIKKELCELZIEKTE PATIËNTENINFORMATIE KINDEREN MET SIKKELCELZIEKTE 2 KINDEREN MET SIKKELCELZIEKTE Door middel van deze informatiefolder wil het Maasstad Ziekenhuis u informeren over kinderen met sikkelcelziekte. Wij adviseren

Nadere informatie

Wanneer zijn teken actief. De periode dat ze voorkomen hangt sterk af van het weer. Van april tot september zijn ze zeker aanwezig.

Wanneer zijn teken actief. De periode dat ze voorkomen hangt sterk af van het weer. Van april tot september zijn ze zeker aanwezig. Teken Teken zijn kleine spinachtige beestjes die vooral in bomen en struiken zitten. Ze variëren in grootte van een halve tot enkele millimeters. Ze worden zelden groter dan een centimeter. Teken zijn

Nadere informatie

"EHBO" is een uitgave van CLB Externe preventie Industrieterrein Kolmen 1085 3570 Alken Tel : 011 59 83 50

EHBO is een uitgave van CLB Externe preventie Industrieterrein Kolmen 1085 3570 Alken Tel : 011 59 83 50 EHBO zon e Voor g erken eilig w d en v 1. Inleiding COLOFON "EHBO" is een uitgave van CLB Externe preventie Industrieterrein Kolmen 1085 3570 Alken Tel : 011 59 83 50 Redactie : CLB EDPB Fotografie : www.fotoben.be

Nadere informatie

HANDLEIDING EHBO JO KST ELEN

HANDLEIDING EHBO JO KST ELEN HANDLEIDING EHBO JO KST ELEN In het kader van gezondheidsopvoeding en EHBO publiceren we enkele basisregels bij eventueel voorkomende problemen op en langs voetbalterreinen. Deze regels beogen niet een

Nadere informatie

Glucophage 850 bijsluiter 12-2-200127-2-2001 blz. 1 / 6

Glucophage 850 bijsluiter 12-2-200127-2-2001 blz. 1 / 6 Glucophage 850 bijsluiter 12-2-200127-2-2001 blz. 1 / 6 Glucophage 850, omhulde tabletten 850 mg Lees deze bijsluiter zorgvuldig door voordat u start met het gebruik van dit geneesmiddel. Bewaar deze bijsluiter,

Nadere informatie

Patiënteninformatie over ernstige primaire IGF-1-deficiëntie en hoe Increlex daarbij kan helpen

Patiënteninformatie over ernstige primaire IGF-1-deficiëntie en hoe Increlex daarbij kan helpen Ipsen Endocrinologie Increlex (injectie met mecasermine [rdna-herkomst]) Patiënteninformatie over ernstige primaire IGF-1-deficiëntie en hoe Increlex daarbij kan helpen Voorlichtingsfolder zoals beschreven

Nadere informatie

Zorg bij hart- en vaatziekten

Zorg bij hart- en vaatziekten Zorg bij hart- en vaatziekten Inhoud Klachten en symptomen 3 Oorzaken 4 Wanneer moet je een arts raadplegen 4 Voorkomen van hart- en vaatziekten 5 Wat kun je er zelf aan doen 6 Geneesmiddelen 6 De Hartstichting

Nadere informatie

Bloedvergiftiging. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl

Bloedvergiftiging. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl Bloedvergiftiging Informatie voor patiënten F0907-1225 juni 2010 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070 357 44

Nadere informatie

Behandeling van wonden en letsels

Behandeling van wonden en letsels Module 4 Behandeling van wonden en letsels Als u deze module gevolgd hebt, weet u: - Wat u moet doen bij mogelijk inwendig bloedverlies - Wat u moet doen bij uitwendig bloedverlies - Wat u moet doen bij

Nadere informatie

Ustekinumab. (Stelara) Dermatologie

Ustekinumab. (Stelara) Dermatologie Ustekinumab (Stelara) Dermatologie Inhoudsopgave Inleiding 4 1. Hoe werkt Ustekinumab (Stelara) 4 2. Wat moet u weten voordat u Ustekinumab (Stelara) gebruikt 5 Gebruik Ustekinumab (Stelara) niet 5 Wees

Nadere informatie

GEZONDHEIDSINFORMATIE

GEZONDHEIDSINFORMATIE GEZONDHEIDSINFORMATIE voor ouders en kinderen naar risicogebieden www.vggm.nl GEZONDHEIDSINFORMATIE VOOR OUDERS EN KINDEREN NAAR RISICOGEBIEDEN Gaat u met uw gezin lekker op vakantie naar het buitenland?*

Nadere informatie

Eerste Hulp aan Kinderen: eindtermen (vastgesteld door het College van Deskundigen in mei 2006) Doelgroep

Eerste Hulp aan Kinderen: eindtermen (vastgesteld door het College van Deskundigen in mei 2006) Doelgroep Eerste Hulp aan Kinderen: eindtermen (vastgesteld door het College van Deskundigen in mei 2006) Doelgroep a. Bezitters van het diploma Eerste Hulp b. Belangstellenden die (nog) niet in het bezit zijn van

Nadere informatie

Toets Ziekteleer Opleiding Sport en Bewegen. Behaalde punten Hulpmiddelen geen

Toets Ziekteleer Opleiding Sport en Bewegen. Behaalde punten Hulpmiddelen geen Cijfer In te vullen voor docent In te vullen door leerling Beroepsprestatie B.P.1.3 S.B Naam leerling Toets Ziekteleer Opleiding Sport en Bewegen Klas SB3O1A+B Versie 1 Datum Tijdsduur 60 minuten Naam

Nadere informatie

Mijn kind heeft diarree

Mijn kind heeft diarree Mijn kind heeft diarree Beste ouders, Uw kind heeft diarree. In deze brochure vindt u een antwoord op de meeste vragen en ook praktische tips, opdat dit tijdelijk ongemak u geen onnodige hoofdbrekens zou

Nadere informatie

Ik ben zo benauwd. Titia Klemmeier/Josien Bleeker

Ik ben zo benauwd. Titia Klemmeier/Josien Bleeker Ik ben zo benauwd Titia Klemmeier/Josien Bleeker dyspneu ademnood kortademigheid benauwdheid Bemoeilijkte ademhaling Programma Inventarisatie leerdoelen Kennis over de praktijk? Alarmsymptomen Achtergrond

Nadere informatie

Vragenlijst voor volwassenen:

Vragenlijst voor volwassenen: Vragenlijst voor volwassenen: Voorletters + achternaam : Adres : Telefoon privé : werk : mobiel : E-mail adres : Geboortedatum : Geslacht : Man / Vrouw Huisarts : 1 Wat is de voornaamste klacht? 2 Wanneer

Nadere informatie

Hyperventilatie. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Hyperventilatie. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Hyperventilatie Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Hyperventilatie Hyperventilatie wordt veroorzaakt door verkeerde manier van ademhalen. Hyper betekent

Nadere informatie

Instructies- EHBO-boekje. 1. Schaafwonden. 3. Insectenbeet. 4. Neusbloeding. 2. Splinter. Wat zie ik? Wat doe ik? Wat doe ik? Wat zie ik? Gevaren?

Instructies- EHBO-boekje. 1. Schaafwonden. 3. Insectenbeet. 4. Neusbloeding. 2. Splinter. Wat zie ik? Wat doe ik? Wat doe ik? Wat zie ik? Gevaren? Instructies- EHBO-boekje 1. Schaafwonden 3. Insectenbeet Bovenste huidlagen afgeschaafd Eventueel bloedend, vuil in de wonde Bloeding Wonde van binnenuit naar de randen reinigen met een washandje of een

Nadere informatie

Chiropractie Brunssum intake formulier nieuwe klant

Chiropractie Brunssum intake formulier nieuwe klant 1. ALGEMENE EN PERSOONLIJKE GEGEVENS MEISJESNAAM: GESLACHT: M F GEBOORTEDATUM: LEEFTIJD: LENGTE: GEWICHT: ADRES: POSTCODE: WOONPLAATS: TELEFOON: PRIVE MOBIEL WERK E-MAIL ADRES: AANTAL KINDEREN: BEROEP:

Nadere informatie

Geschreven door Diernet Team dinsdag, 23 augustus 2011 13:31 - Laatst aangepast donderdag, 15 september 2011 22:17

Geschreven door Diernet Team dinsdag, 23 augustus 2011 13:31 - Laatst aangepast donderdag, 15 september 2011 22:17 Omschrijving Oorzaken Verschijnselen Diagnose Therapie Prognose Omschrijving Hyperthyreoïdie is een ziekte die wordt veroorzaakt door een overmatige hoeveelheid schildklierhormonen. Schildklierhormonen

Nadere informatie

Eerste hulp bij ketonen

Eerste hulp bij ketonen Eerste hulp bij ketonen Wat zijn Ketonen Wat is Keto-Acidose? Bij een tekort aan aanwezige insuline in het lichaam kunnen de koolhydraten of suikers niet in de lichaamscellen. Gevolg is dat het lichaam

Nadere informatie

Palliatieve zorg bij COPD

Palliatieve zorg bij COPD Palliatieve zorg bij COPD Joke Hes Longverpleegkundige Palliatieve zorg bij COPD 26/06/2014 Joke Hes Inhoud presentatie Welkom Wat is COPD Wanneer is er sprake van palliatieve zorg bij COPD Ziektelast

Nadere informatie

Inleiding... 1. Ademhaling... 1. Hyperventilatie... 1. Oorzaak van hyperventilatie... 2. Klachten bij hyperventilatie... 3. Wat kunt u zelf doen...

Inleiding... 1. Ademhaling... 1. Hyperventilatie... 1. Oorzaak van hyperventilatie... 2. Klachten bij hyperventilatie... 3. Wat kunt u zelf doen... Hyperventilatie Inhoudsopgave Inleiding... 1 Ademhaling... 1 Hyperventilatie... 1 Oorzaak van hyperventilatie... 2 Klachten bij hyperventilatie... 3 Wat kunt u zelf doen... 4 Tot slot... 5 Inleiding Deze

Nadere informatie

KINDERGENEESKUNDE. Vragen en antwoorden rond stuipen bij koorts

KINDERGENEESKUNDE. Vragen en antwoorden rond stuipen bij koorts KINDERGENEESKUNDE Stuipen bij koorts Vragen en antwoorden rond stuipen bij koorts Bij uw kind zijn stuipen ontstaan tijdens koorts, ook wel koortsconvulsies genoemd. In deze folder wordt uitgelegd wat

Nadere informatie

GEZONDHEIDSINFORMATIE

GEZONDHEIDSINFORMATIE GEZONDHEIDSINFORMATIE voor risicovolle beroepsgroepen vaccinatie DTP en Hepatitis A/B www.vggm.nl GEZONDHEIDSINFORMATIE VOOR RISICOVOLLE BEROEPSGROEPEN Als medewerker kunt u via uw werk risico lopen op

Nadere informatie

Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel

Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel Patiënteninformatie Hyperventilatie, een adembenemend verschijnsel Wat is hyperventilatie, wat zijn symptomen en hoe bestrijd je een aanval? 1234567890-terTER_ Inhoudsopgave Pagina Algemeen 4 Wat zijn

Nadere informatie

Geriatrie. Patiënteninformatie. Flauwvallen (syncope) Slingeland Ziekenhuis

Geriatrie. Patiënteninformatie. Flauwvallen (syncope) Slingeland Ziekenhuis Geriatrie Flauwvallen (syncope) i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Algemeen Syncope (uitgesproken: sin-co-péé) is de medische term voor flauwvallen: een aanval waarbij u kort het bewustzijn verliest.

Nadere informatie

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIK(ST)ER Imodium Instant 2 mg orodispergeerbare tabletten

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIK(ST)ER Imodium Instant 2 mg orodispergeerbare tabletten BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIK(ST)ER Imodium Instant 2 mg orodispergeerbare tabletten Lees de hele bijsluiter zorgvuldig door voordat u start met het gebruik van dit geneesmiddel. Dit geneesmiddel

Nadere informatie

Dagboek Hartfalen. Thoraxcentrum Dagboek hartfalen

Dagboek Hartfalen. Thoraxcentrum Dagboek hartfalen Dagboek Hartfalen Dit dagboek hartfalen heeft u gedownload op de website van het UMCG (www.umcg.nl). Het dagboek is zowel voor u als voor de betrokken hulpverleners een belangrijk hulpmiddel. Om ervoor

Nadere informatie

Bloedvergiftiging (sepsis)

Bloedvergiftiging (sepsis) Bloedvergiftiging (sepsis) Albert Schweitzer ziekenhuis december 2014 pavo 0661 Inleiding De arts heeft u verteld dat u of uw familielid een bloedvergiftiging heeft. Een bloedvergiftiging wordt meestal

Nadere informatie

Hoe ontstaat hyperventilatie?

Hoe ontstaat hyperventilatie? Hyperventilatie Wat is hyperventilatie? Ademhalen is een handeling die ieder mens verricht zonder er bij na te denken. Het gaat vanzelf en volkomen onbewust. Ademhaling is de basis van onze gezondheid.

Nadere informatie

INSTELLEN VAN EEN BEHANDELING MET BETABLOKKERS 5

INSTELLEN VAN EEN BEHANDELING MET BETABLOKKERS 5 WAT IS HARTFALEN? 3 WAT VOELT U ALS U AAN HARTFALEN LIJDT? 3 WAT DOET UW ARTS OM UW ZIEKTE TE BEHANDELEN? 4 Controle van de symptomen4 De verdere evolutie van de ziekte voorkomen 4 INSTELLEN VAN EEN BEHANDELING

Nadere informatie

Epilepsie. Algemeen. Oorzaken

Epilepsie. Algemeen. Oorzaken Epilepsie Algemeen We spreken van epilepsie als er herhaald toevallen optreden. Tijdens een toeval is er sprake van abnormaal gedrag. Dit abnormale gedrag kan gegeneraliseerd zijn, dat wil zeggen dat er

Nadere informatie

Glucophage 500 bijsluiter 21-2-200127-2-2001 blz. 1 / 6

Glucophage 500 bijsluiter 21-2-200127-2-2001 blz. 1 / 6 Glucophage 500 bijsluiter 21-2-200127-2-2001 blz. 1 / 6 Glucophage 500, omhulde tabletten 500 mg Lees deze bijsluiter zorgvuldig door voordat u start met het gebruik van dit geneesmiddel. Bewaar deze bijsluiter,

Nadere informatie

Orthostatische hypotensie

Orthostatische hypotensie Geriatrie Orthostatische hypotensie Lage bloeddruk bij het staan Algemeen Orthostatische hypotensie betekent letterlijk: een lage bloeddruk bij staan. Veel ouderen hebben last van duizeligheid. Dit uit

Nadere informatie

CPR CARDIOPULMONAIRE RESUSCITATIE

CPR CARDIOPULMONAIRE RESUSCITATIE CPR CARDIOPULMONAIRE RESUSCITATIE Inhoud CPR standaardschema: start hartmassage CPR uitzonderingsschema: start beademing Bewusteloos en normale ademhaling: stabiele zijligging De keten van overleven Herkennen

Nadere informatie

In deze folder leest u wanneer u zonder problemen voor uzelf kunt zorgen en wanneer u beter naar een huisarts kunt gaan.

In deze folder leest u wanneer u zonder problemen voor uzelf kunt zorgen en wanneer u beter naar een huisarts kunt gaan. Diarree In het dagelijks leven noemen we het liever buikgriep of voedselvergiftiging. Voor het woord diarree schamen we ons een beetje. Toch heeft iedereen er wel eens last van. Op vakantie of gewoon thuis.

Nadere informatie

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR GEBRUIKERS. Imodium Duo 2 mg/125 mg tabletten. Loperamidehydrochloride Simeticon

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR GEBRUIKERS. Imodium Duo 2 mg/125 mg tabletten. Loperamidehydrochloride Simeticon BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR GEBRUIKERS Imodium Duo 2 mg/125 mg tabletten Loperamidehydrochloride Simeticon Lees goed de hele bijsluiter, want deze bevat belangrijke informatie Dit geneesmiddel kunt u zonder

Nadere informatie

Longontsteking bij uw kind

Longontsteking bij uw kind Longontsteking bij uw kind Uw kind heeft een longontsteking (pneumonie). In deze folder leest u meer over deze aandoening en de behandeling ervan. Informatie voor ouders en verzorgers. Neem altijd uw verzekeringsgegevens

Nadere informatie

Hoe u een hypoglykemie kunt herkennen

Hoe u een hypoglykemie kunt herkennen Hoe u een hypoglykemie kunt herkennen Informatie en richtlijnen ENINCR8001 Bijwerkingen boekje nl wt.indd 2 25-07-2008 12:44:3 ENINCR8001 Bijwerkingen boekje nl wt.indd 3 25-07-2008 12:44:3 Wat is een

Nadere informatie

WEES WIJS, ga beschermd op reis!

WEES WIJS, ga beschermd op reis! WEES WIJS, ga beschermd op reis! Gezondheidsinformatie voor studenten naar risicogebieden www.ggdreisvaccinaties.nl WEES WIJS, GA BESCHERMD OP REIS! GGD Gelderland-Midden geeft jou, via deze folder, informatie

Nadere informatie

H.40009.1115. Bloedvergiftiging (Sepsis)

H.40009.1115. Bloedvergiftiging (Sepsis) H.40009.1115 Bloedvergiftiging (Sepsis) Inleiding De arts heeft u verteld dat u of uw familielid een bloedvergiftiging heeft. Een bloedvergiftiging wordt ook wel sepsis genoemd. Een sepsis is een complexe

Nadere informatie

Chronisch Hartfalen. Wat is chronisch hartfalen?

Chronisch Hartfalen. Wat is chronisch hartfalen? Chronisch Hartfalen Wat is chronisch hartfalen? Omschrijving Hartfalen Hartfalen is een aandoening van het hart waarbij het hart niet meer in staat is om voldoende bloed uit te pompen en rond te pompen.

Nadere informatie

Tips om misselijkheid en braken te verhelpen

Tips om misselijkheid en braken te verhelpen Tips om misselijkheid en braken te verhelpen Misselijkheid en braken zijn tekenen dat het niet goed gaat met je lichaam. Rusten is daarom van belang. Als je misselijk wordt en voelt dat je gaat braken,

Nadere informatie

Darmproblemen bij acute buikpijn

Darmproblemen bij acute buikpijn Darmproblemen bij acute buikpijn U bent voor onderzoek op de spoedeisende hulp geweest omdat u buikklachten heeft. De arts heet bij u geen acute oorzaak kunnen vaststellen. De klachten kunnen vele oorzaken

Nadere informatie

Dit formulier wordt anoniem verstuurd en op basis van het patiëntnummer aan uw dossier gekoppeld. Ter controle graag uw geboortedatum: / / Beroep:

Dit formulier wordt anoniem verstuurd en op basis van het patiëntnummer aan uw dossier gekoppeld. Ter controle graag uw geboortedatum: / / Beroep: Datum: Intakeformulier Patiëntnummer: Geachte heer/mevrouw, Ter voorbereiding op onze afspraak wil ik u vragen om de onderstaande vragenlijst zo nauwkeurig mogelijk te beantwoorden. Bij het intakegesprek

Nadere informatie

7 Epilepsie. 1 Inleiding. In dit thema komen aan de orde: 2 Wat is epilepsie? 3 Leven met epilepsie. 4 Epilepsie-aanvallen. SAW DC 7 Epilepsie

7 Epilepsie. 1 Inleiding. In dit thema komen aan de orde: 2 Wat is epilepsie? 3 Leven met epilepsie. 4 Epilepsie-aanvallen. SAW DC 7 Epilepsie DC 7 Epilepsie 1 Inleiding In dit thema komen aan de orde: 2 Wat is epilepsie? 3 Leven met epilepsie 4 Epilepsie-aanvallen 1 1 2 Wat is epilepsie? Een epileptische aanval is een plotselinge kortsluiting

Nadere informatie

SEH Spoedeisende hulp

SEH Spoedeisende hulp Afdeling: Onderwerp: SEH Spoedeisende hulp 1 Wat is hyperventilatie Wanneer u gespannen of angstig bent, kunnen daardoor verschillende lichamelijke klachten ontstaan. is één van die klachten. wil zeggen

Nadere informatie

Daarbij kan er sprake zijn van minder eten door bijvoorbeeld: toenemende vermoeidheid; kortademigheid; minder beweging; angst; depressie.

Daarbij kan er sprake zijn van minder eten door bijvoorbeeld: toenemende vermoeidheid; kortademigheid; minder beweging; angst; depressie. Voeding bij COPD Inleiding Een gezond, afwisselend eetpatroon is voor iedereen goed. Voedsel is immers de brandstof van ons lichaam. Klachten als kortademigheid, vermoeidheid en hoesten kunnen uw lichamelijke

Nadere informatie

Vermoeidheid & hartziekten

Vermoeidheid & hartziekten Vermoeidheid & hartziekten Menno Baars, cardioloog HartKliniek Nederland april 2014 Cardioloog van de nieuwe HartKliniek Nieuwe organisatie van eerstelijnscardiologiecentra Polikliniek & dagbehandeling

Nadere informatie

Geschreven door Diernet Team maandag, 24 januari 2011 22:02 - Laatst aangepast dinsdag, 15 november 2011 16:17

Geschreven door Diernet Team maandag, 24 januari 2011 22:02 - Laatst aangepast dinsdag, 15 november 2011 16:17 Omschrijving Oorzaken Risicofactoren Verschijnselen Diagnose Therapie Prognose Omschrijving Hyperglycemie (verhoogd suiker gehalte in het bloed) bij diabetes mellitus (suikerziekte) is het gevolg van een

Nadere informatie

De een heeft het warm, de ander te warm en de ander heeft het veel te warm, en dat in dezelfde werkruimte.

De een heeft het warm, de ander te warm en de ander heeft het veel te warm, en dat in dezelfde werkruimte. Hittestress: werken en warm weer Inleiding De een heeft het warm, de ander te warm en de ander heeft het veel te warm, en dat in dezelfde werkruimte. De gevoelstemperatuur wordt, behalve door de luchttemperatuur

Nadere informatie

Primaire vitale functies Functie Aktie Reaktie Aktie Overig

Primaire vitale functies Functie Aktie Reaktie Aktie Overig Primaire vitale functies Functie Aktie Reaktie Aktie Overig Bewustzijn Praten tegen slachtoffer Geeft duidelijk antwoorden =ongestoord bewustzijn Per definitie ook ademhaling Kijken naar overig letsel.

Nadere informatie

INFORMATIE VOOR DE PATIENT

INFORMATIE VOOR DE PATIENT De Europese gezondheidsautoriteiten hebben bepaalde voorwaarden verbonden aan het in de handel brengen van het geneesmiddel Increlex. Het verplicht plan voor risicobeperking in België, waarvan deze informatie

Nadere informatie

ja, tot diarree over is (nee bij toxine) uren tot enkele weken 1 tot 4 dagen van 1 dag vóór tot 6 dagen na het begin van de ziekteverschijnselen

ja, tot diarree over is (nee bij toxine) uren tot enkele weken 1 tot 4 dagen van 1 dag vóór tot 6 dagen na het begin van de ziekteverschijnselen INFECTIEZIEKTESCHEMA VOOR OUDERS Algemeen: een kind dat zich ziek voelt (koorts, hangerig, geen eetlust) behoort thuis te blijven Ziekte Ziekteverschijnselen Incubatietijd Besmettelijk? Wering school Risicogroepen

Nadere informatie

IMODIUM Instant smelttablet 2 mg orodispergeerbare tabletten (loperamidehydrochloride)

IMODIUM Instant smelttablet 2 mg orodispergeerbare tabletten (loperamidehydrochloride) Johnson & Johnson Consumer 2009 Ned. Het is belangrijk dat u eerst deze gebruiksaanwijzing leest, ook als u Imodium Instant smelttablet al vaker heeft gebruikt. Er kan nieuwe belangrijke informatie in

Nadere informatie

Palliatieve zorg thuis

Palliatieve zorg thuis Palliatieve zorg thuis Zorg in de laatste levensfase mca.nl Inhoudsopgave Wat is palliatieve zorg? 3 Lichamelijke klachten 3 Wie kunt u bellen voor hulp? 4 Psychosociale klachten 7 Eten en drinken 8 Meer

Nadere informatie

Longontsteking (pneumonie)

Longontsteking (pneumonie) Longontsteking (pneumonie) In deze folder informeren wij u over wat een longontsteking is, hoe de behandeling verloopt en welke adviezen er zijn om uw herstel te bevorderen. Wat is een longontsteking?

Nadere informatie

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR GEBRUIKERS. Dipidolor oplossing voor injectie 10 mg/ml. piritramide

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR GEBRUIKERS. Dipidolor oplossing voor injectie 10 mg/ml. piritramide BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR GEBRUIKERS Dipidolor oplossing voor injectie 10 mg/ml piritramide Lees goed de hele bijsluiter voordat u dit geneesmiddel gaat gebruiken - Bewaar deze bijsluiter. Misschien

Nadere informatie

WAT ZIJN DIACURE-TABLETTEN?

WAT ZIJN DIACURE-TABLETTEN? McNeil 2005 Ned. Het is belangrijk dat u eerst deze gebruiksaanwijzing leest, ook als u Diacure-tabletten al eerder heeft gebruikt. Er kan nieuwe belangrijke informatie in staan. Vraag uw arts, apotheker

Nadere informatie

Voeding en zwangerschapsbraken Algemene informatie

Voeding en zwangerschapsbraken Algemene informatie Voeding en zwangerschapsbraken Algemene informatie Afdeling Diëtetiek IJsselland Ziekenhuis In deze folder vindt u algemene informatie over ernstig braken tijdens de zwangerschap. Wat is zwangerschapsbraken?

Nadere informatie

Lesfiche: EHBO en reanimatie:

Lesfiche: EHBO en reanimatie: Lesfiche: EHBO en reanimatie: Niveau: 2 (praktijk: 2 lesuren) AED: Wat? De defibrillator of Defib is de enige manier om een hart terug te doen pompen. Paramedici hebben een professionele defib inde ambulance.

Nadere informatie

MICRO-ORGANISMEN A: BACTERIËN

MICRO-ORGANISMEN A: BACTERIËN Naam: Klas: VERWERKING van AGRARISCHE PRODUCTEN MICRO-ORGANISMEN A: BACTERIËN INLEIDING De komende lessen gaan over micro-organismen. In deze les gaan we in op bacteriën. De lessen hierna kijken we ook

Nadere informatie

MAPROTILINE HCl 25-50 - 75 PCH tabletten. MODULE I : ALGEMENE GEGEVENS Datum : 29 februari 2008 1.3.3 : Bijsluiter Bladzijde : 1

MAPROTILINE HCl 25-50 - 75 PCH tabletten. MODULE I : ALGEMENE GEGEVENS Datum : 29 februari 2008 1.3.3 : Bijsluiter Bladzijde : 1 1.3.3 : Bijsluiter Bladzijde : 1 Pharmachemie B.V. Swensweg 5 Postbus 552 2003 RN Haarlem INFORMATIE VOOR DE PATIËNT SAMENSTELLING Per tablet: respectievelijk 25 mg, 50 mg en 75 mg maprotilinehydrochloride.

Nadere informatie

Inleiding. Wat is infliximab

Inleiding. Wat is infliximab Infliximab-infuus Inleiding In overleg met uw maag-, darm-, leverarts (MDL-arts) gaat u starten met de behandeling infliximab. In deze folder vindt u informatie over infliximab, over de werking en de behandeling,

Nadere informatie

Buikgriep bij kinderen Informatie voor ouders. Maatschap Kindergeneeskunde IJsselland Ziekenhuis

Buikgriep bij kinderen Informatie voor ouders. Maatschap Kindergeneeskunde IJsselland Ziekenhuis Buikgriep bij kinderen Informatie voor ouders Maatschap Kindergeneeskunde IJsselland Ziekenhuis Uw kind is op de Spoedeisende Hulp gekomen omdat hij of zij buikgriep heeft. In deze folder krijgt u de nodige

Nadere informatie

en wat je kan doen. Koorts & pijn Wat je moet weten Krijgt je kind een aangepaste behandeling? Kinderziekten

en wat je kan doen. Koorts & pijn Wat je moet weten Krijgt je kind een aangepaste behandeling? Kinderziekten Wat je moet weten en wat je kan doen. Koorts & pijn Kinderziekten Krijgt je kind een aangepaste behandeling? Koorts & pijn Inhoud De meest gebruikte middelen tegen koorts en pijn voor kinderen bevatten

Nadere informatie

Bloeddrukdaling na het eten. Postprandiale hypotensie

Bloeddrukdaling na het eten. Postprandiale hypotensie Bloeddrukdaling na het eten Postprandiale hypotensie 2 In deze folder kunt u lezen wat een tijdelijke bloeddrukdaling na het eten (de medische term is postprandiale hypotensie) inhoudt, welke behandeling

Nadere informatie

Koorts & pijn. Zo zijn ze snel weer helemaal zichzelf. Verantwoord kiezen bij koorts of pijn.

Koorts & pijn. Zo zijn ze snel weer helemaal zichzelf. Verantwoord kiezen bij koorts of pijn. Johnson & Johnson Consumer biedt een uitgebreid gamma aan voor de behandeling van koorts en pijn van je kind: Koorts & pijn op basis van paracetamol op basis van ibuprofen Verantwoord kiezen bij koorts

Nadere informatie

Infecties : Er is een verschil tussen virusziektes en bacteriã«le ziektes. Bij de hond

Infecties : Er is een verschil tussen virusziektes en bacteriã«le ziektes. Bij de hond Infecties : Er is een verschil tussen virusziektes en bacteriã«le ziektes. Bij de hond A virus: Hondenziekte ; HCC ; Parvo ; Aujeszky ; Rabiës ; Corona B bacterie: Ziekte van Weil ; TBC ; Tetanus ; Salmonella

Nadere informatie

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIK(ST)ER. AIRATHON 5 mg kauwtabletten Montelukast

BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIK(ST)ER. AIRATHON 5 mg kauwtabletten Montelukast BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIK(ST)ER AIRATHON 5 mg kauwtabletten Montelukast AIRATHON, versie 15 december 2009 Lees de hele bijsluiter zorgvuldig door voordat u of uw kind start met het gebruik

Nadere informatie

Verdrinking: oorzaken, proces en gevolgen

Verdrinking: oorzaken, proces en gevolgen Verdrinking: oorzaken, proces en gevolgen A. Oorzaken van verdrinking Primair Onderdompeling Bewustzijnsverlies Verdrinking Secundair Bewustzijnsverlies Onderdompeling Verdrinking 75 % 25% 1. Primaire

Nadere informatie

Kinderdagverblijf. Duckie. Ziektebeleid

Kinderdagverblijf. Duckie. Ziektebeleid Kinderdagverblijf Duckie Ziektebeleid Ziektebeleid Kinderdagverblijf Duckie is niet berekend op de opvang van zieke kinderen. Ziekte is echter een nogal rekbaar begrip. Er ontstaat daardoor voor de ouders

Nadere informatie

2014 EHBO-K. Theorievragen versie 006. Ascendens Opleidingen Theorievragen EHBO-K 2014 versie 006 Pagina 1 van 7

2014 EHBO-K. Theorievragen versie 006. Ascendens Opleidingen Theorievragen EHBO-K 2014 versie 006 Pagina 1 van 7 2014 EHBO-K Theorievragen versie 006 Pagina 1 van 7 Vraag 1: Noem de vijf belangrijke punten bij het leveren van eerste hulp in juiste volgorde 1) 2) 3) 4) 5). Vraag 2: Wat is het kenmerk van een gesloten

Nadere informatie