Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD)

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD)"

Transcriptie

1 Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD)

2

3 Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid. Benigne paroxysmale positie duizeligheid (BPPD) staat voor goedaardige aanvalsgewijze positie afhankelijke duizeligheid. Het is de meest voorkomende aandoening van het evenwichtsorgaan met kortdurende aanvallen van draaiduizeligheid. Met draaiduizeligheid wordt een evenwichtstoornis bedoelt waarbij men de wereld ziet tollen, als men de ogen open houdt. De bedoeling van deze voorlichting is een leidraad te geven voor de herkenning en behandeling van BPPD. Oorzaak Bij het linker en rechter oor bevindt zich een evenwichtsorgaan. Het onderdeel van het evenwichtsorgaan dat draaibewegingen van het hoofd registreert bestaat uit kleine kanaaltjes in de vorm van een halve cirkel, met daarin vrij vocht en een soort kam die buigt bij stroming van dit vocht. Als het hoofd draait in het vlak van een kanaaltje, zal het vocht vertraagt meedraaien en de kam verbuigen. Denk hierbij aan een glas met water wat snel wordt gedraaid: het water zal vertraagd meedraaien en doordraaien na het stoppen van de draaibeweging van het glas. De beweging van de kam geeft stimulatie van de evenwichtszenuw. Elk evenwichtsorgaan heeft drie van deze kanaaltjes, welke elk loodrecht op elkaar staan. Klontering van afbraakstoffen of losse kristallen in een dergelijk kanaal kunnen als een soort plug werken. Bij draaiïng van het hoofd in het vlak van het betreffend kanaal zakt de klontering langzaam naar het laagste punt in het kanaal, en zorgt zo voor overmatige en langzame beweging van het vocht in het kanaal. Dit geeft een vertraagde, versterkte en kortdurende draaisensatie bij draaiïng van het hoofd. Na veel bewegen neemt de klontering en dus ook de plug-werking telkens af, en na rust juist toe. De klachten zijn dus het meest uitgesproken na rust. Veel minder vaak zitten de afbraakstoffen vast op de kam en geven zo, door het gewicht, een versterkte maar ook aanhoudende draaisensatie. Achterste kanaal (zwart) als onderdeel van evenwichtsorgaan Losliggende klontering in het achterste kanaal Klontering vast aan de kam In het achterste kanaal Figuur 1. Het evenwichtsorgaan met de halfcirkelvormige kanalen (links vanuit het midden gezien).

4 Klachten De meest voorkomende vorm van BPPD is losliggende klontering van calciumkrstallen of afbraakstoffen in het achterste kanaal, links of rechts. De klachten worden uitgelokt door draaiïng van het hoofd schuin achterover. De klachten beginnen vaak spontaan, na een hoofdletsel of na langdurige rust. Een typische aanval bestaat uit: - Draaiduizeligheid opgewekt door achterover gaan liggen, opkijken, bukken, omdraaien in bed op de aangedane zijde, snel omkijken. - Kort, heftig gevoel dóór te draaien, met neiging tot vallen. Hierbij ziet men de wereld tollen. Men voelt zich misselijk en braakt soms. - Als men de houding volhoudt verdwijnt de draaisensatie. De eigenlijke draaisensatie duurt niet langer dan één minuut. Bij terugdraaien van het hoofd kan opnieuw een overmatige draaisensatie optreden. (Bij vastzittende klontering duurt de draaisensatie voort). - De aanvallen komen meerdere keren per dag voor, met name na rust. - De aanvallen worden spontaan vaak minder heftig en kunnen spontaan overgaan. Er is dan een kans dat de aanvallen later weer terugkomen. - Het gehoor is verder goed. Tussen de aanvallen zijn er geen of vrijwel geen klachten. De draaiduizeligheid wordt niet opgewekt door persen of harde geluiden. Andere kanalen of vastzitten van de afbraakstoffen aan de kam geven soortgelijke, maar in detail verschillende klachten. Andere aandoeningen van het evenwichtsorgaan geven ook draaisensatie welke met houdingsverandering toeneemt. De differentiatie met andere aandoeningen is onder andere de expertise van neurologen en KNO-artsen. Onderzoek Het algemeen lichamelijk, neurologisch onderzoek en het onderzoek van het gehoor is bij BPPD niet afwijkend. Een speciale test voor de bovenbeschreven vorm van BPPD is de zogenaamde kiepproef van Dix-Hallpike (zie figuur 2). De onderzochte zit rechtop, kijkt 45 o naar opzij, wordt vervolgens met een snelle beweging naar achter neergelegd, met het hoofd iets lager dan de rest van het lichaam, en houdt de ogen open. Dit kan de typische draaisensatie opwekken. De onderzoeker ziet dan spontane draaibewegingen van de ogen (een zogenaamde nystagmus). De ogen draaien met de klok mee als de klachten worden opgewekt bij liggen op het linker oor, en tegen de klok in bij het rechter. De nystagmus is vaak beter te zien aan het oogwit dan aan de pupillen. Deze nystagmus komt geleidelijk op en verdwijnt weer, binnen één minuut. Meestal is de test maar aan één kant positief. Dit is dan de aangedane zijde.

5 Figuur 2. Kiepproef van Dix-Hallpike voor links. Behandeling Als de diagnose BPPD door een arts is gesteld, zijn er speciale behandelmogelijkheden. De hiernavolgende behandelingen hebben betrekking op BPPD van losliggende klontering in het achterste kanaal. Spontaan herstel treedt op bij ±30%, maar wellicht meer. Bewegen van het hoofd en opwekken van de klachten is voor het herstel beter dan voorzichtig zijn. Medicatie heeft geen gunstig effect. De kanaaltjes hebben een verbinding met een meer zakvormig deel van het evenwichtsorgaan. De klachten zijn over als de klontering naar dit gedeelte wordt verplaatst. De losliggende klontering in het kanaaltje kan echter niet direct langs de, onderin geplaatste, kam hierin terechtkomen, maar wel via het bovenste deel van het kanaal door middel van stapsgewijze standsveranderingen van het hoofd.

6 Er zijn meerdere behandelingen hiervoor beschreven De behandeling van Epley bestaat uit vier houdingen (figuur 3). Elke houding wordt 30 tot 60 seconden volgehouden. 1 De eerste stap is de kiepproef van Dix-Hallpike. 2 De tweede stap is draaiïng van het hoofd naar 45 o aan de andere zijde. Belangrijk is dat de betrokkene het hoofd laag houdt. 3 De derde stap is verder doordraaien van het hoofd, waarbij de betrokkene noodzakelijkerwijze het lichaam meedraait en op de zij gaat liggen. Gemakkelijk te onthouden is dat het hoofd nu 180 o omgedraaid is t.o.v. de eerste stap. Ook nu moet het hoofd laag blijven. 4 Tenslotte mag de betrokkene rechtop gaan zitten. Als de klontering uit het kanaaltje is, is de betrokkene direkt genezen. Soms voelt men zich een halve dag lang onzeker, maar zonder de typische draaisensatie. De behandeling is niet gevaarlijk en kan meerdere keren worden herhaald, ook door de betrokkene zelf. Na afloop van een behandeling kan men een halve dag het gevoel hebben scheef te lopen, doordat het losse materiaal nu in een ander deel van het evenwichtsorgaan zit waar het bijdraagt aan het balansgevoel. Na een halve dag heeft het lichaam zich hierop ingesteld. De kans op genezing bij een goed uitgevoerde eerste sessie is waarschijnlijk 50-70% en na herhalingen 90% of meer. Als bijlage vindt u een instructie om zichzelf te behandelen. Met wetenschappelijk onderzoek is aangetoond dat met deze instructie en 3x per dag te behandelen 2/3 van de patienten genas binnen 1 week. De formulieren komen van Figuur 3. Kantelmanoeuvre volgens Epley (BPPD achterste kanaal links)

7 Wat minder snel effectief zijn de provocatie-oefeningen van Brandt-Daroff. Meerdere keren per dag doet de betrokkene een serie van houdingsveranderingen, waarbij de klachten telkens worden opgewekt. Men zit op de rand van het bed, kijkt 45 o naar de ene kant en laat zich vervolgens opzij naar de andere kant op bed vallen. Men laat de korte aanval van draaiduizeligheid over zich heen komen. Vervolgens gaat men rechtop zitten, waarna een omgekeerde draaisensatie kan optreden. Zo doet men een serie van houdingsveranderingen, afwisselend links en rechts, tot de klachten niet meer optreden. Deze serie wordt bijvoorbeeld drie keer per dag herhaald. Bij ±70% treedt herstel op in twee tot drie weken. Figuur 4. Brandt-Daroff oefeningen De behandeling van andere vormen van BPPD, de mogelijkheden bij uitblijven van een succesvolle behandeling, en de mogelijke verwarring met andere stoornissen van het evenwicht vallen buiten de inhoud van deze voorlichting. Drs JPL van der Plas Neuroloog TweeStedenziekenhuis Tilburg/Waalwijk 2005 De gebruikte illustraties zijn, met toestemming, afkomstig uit: vdplas JPL, Tijssen CC: Benigne paroxysmale positie duizeligheid. Nederlands Tijdschrift Voor Geneeskunde: 1998, 142, De instructie van de zelfbehandeling is geevalueerd in A modified Epley s procedure for selftreatment of benign paroxysmal positional vertigo va Radtke, Neuhauser, von Brevern, Lempert in Neurology 53 (6);1999;

8 Self-treatment of benign positional vertigo (left) Start sitting on a bed and turn your head 45 to the leftt. Place a pillow behind you so that on lying back it will be under your shoulders. Lie back quickly with shoulders on the pillow and head reclined onto the bed. Wait for 30 Turn your head 90 to the right (without raising it) and wait again for 30 Turn your body and head another 90 to the right and wait for another 30 Sit up on the right side. This maneuver should be carried out three times a day. Repeat this daily until you are free from positional vertigo for 24 hours. Andrea Radtke, Hannelore Neuhauser, Michael von Brevern, Thomas Lempert Neurologische Klinik, Charité Berlin, Germany, 1999

9 Self-treatment of benign positional vertigo (right) Start sitting on a bed and turn your head 45 to the right. Place a pillow behind you so that on lying back it will be under your shoulders. Lie back quickly with shoulders on the pillow and head reclined onto the bed. Wait for 30 Turn your head 90 to the left (without raising it) and wait again for 30 Turn your body and head another 90 to the left and wait for another 30 Sit up on the left side. This maneuver should be carried out three times a day. Repeat this daily until you are free from positional vertigo for 24 hours. Andrea Radtke, Hannelore Neuhauser, Michael von Brevern, Thomas Lempert Neurologische Klinik, Charité Berlin, Germany, 1999

Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid

Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid U bent mogelijk verwezen door uw huisarts in verband met duizeligheidklachten die aanvalsgewijs optreden en bewegingsafhankelijk zijn. Dit wordt Benigne Paroxysmale

Nadere informatie

Duizeligheid door BPPD

Duizeligheid door BPPD Duizeligheid door BPPD Inleiding Recent heeft uw KNO-arts vastgesteld dat uw duizeligheid waarschijnlijk berust op Benigne Paroxismale Positie Duizeligheid (BPPD). Deze folder heeft tot doel u informatie

Nadere informatie

KNO. Duizeligheid BPPD. Het Antonius Ziekenhuis vormt samen met Thuiszorg Zuidwest Friesland de Antonius Zorggroep

KNO. Duizeligheid BPPD. Het Antonius Ziekenhuis vormt samen met Thuiszorg Zuidwest Friesland de Antonius Zorggroep KNO Duizeligheid BPPD Het Antonius Ziekenhuis vormt samen met Thuiszorg Zuidwest Friesland de Antonius Zorggroep Uw KNO-arts heeft vastgesteld dat uw duizeligheid waarschijnlijk komt door Benigne Paroxismale

Nadere informatie

Benigne Paroxysmal Positional Vertigo (BPPV)

Benigne Paroxysmal Positional Vertigo (BPPV) Benigne Paroxysmal Positional Vertigo (BPPV) Oorzaak BPPV Benigne Paroxysmal Positional Vertigo (BPPV) wil zeggen een goedaardige, aanvalsgewijze, positieafhankelijke draaiduizeligheid. BPPV wordt veroorzaakt

Nadere informatie

De Epley manoeuvre. en benigne paroxysmale positieduizeligheid (BPPD)

De Epley manoeuvre. en benigne paroxysmale positieduizeligheid (BPPD) De Epley manoeuvre en benigne paroxysmale positieduizeligheid (BPPD) 2 U heeft met uw arts gesproken over een behandeling voor uw duizeligheidklachten. De duizeligheidklachten waar u last van heeft, worden

Nadere informatie

Positieafhankelijke draaiduizeligheid

Positieafhankelijke draaiduizeligheid Positieafhankelijke draaiduizeligheid Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD) Bij u is de diagnose Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD) gesteld door de Neuroloog of KNO-arts. In deze

Nadere informatie

Patiënteninformatie benigne paroxysmale positieduizeligheid (BPPD)

Patiënteninformatie benigne paroxysmale positieduizeligheid (BPPD) Patiënteninformatie benigne paroxysmale positieduizeligheid (BPPD) Bewegingsafhankelijke duizeligheid Benigne paroxysmale positieduizeligheid (BPPD) kenmerkt zich door acute draaiduizeligheid die ontstaat

Nadere informatie

Benigne paroxysmale positieduizeligheid (BPPD) Draaiduizeligheid

Benigne paroxysmale positieduizeligheid (BPPD) Draaiduizeligheid Benigne paroxysmale positieduizeligheid (BPPD) Draaiduizeligheid Afdeling neurologie Uw neuroloog heeft vastgesteld dat uw duizeligheid waarschijnlijk berust op Benigne Paroxismale Positie Duizeligheid

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE BENIGNE PAROXYSMALE POSITIEDUIZELIGHEID (BPPD)

PATIËNTEN INFORMATIE BENIGNE PAROXYSMALE POSITIEDUIZELIGHEID (BPPD) Afdeling Neurologie PATIËNTEN INFORMATIE BENIGNE PAROXYSMALE POSITIEDUIZELIGHEID (BPPD) Bewegingsafhankelijke duizeligheid Benigne paroxysmale positieduizeligheid (BPPD) kenmerkt zich door acute draaiduizeligheid

Nadere informatie

De Epley manoeuvre bij duizeligheidklachten

De Epley manoeuvre bij duizeligheidklachten De Epley manoeuvre bij duizeligheidklachten Afdeling Keel-, neus- en oorheelkunde U heeft met uw arts afgesproken dat u binnenkort een behandeling krijgt voor uw duizeligheidklachten. De duizeligheidklachten,

Nadere informatie

BPPD (positie duizeligheid)

BPPD (positie duizeligheid) BPPD (positie duizeligheid) Waarom wordt u behandeld? Vanwege duizeligheidklachten bent u op het spreekuur van een arts van Meander Medisch Centrum geweest. Deze arts vermoedt dat u last heeft van Benigne

Nadere informatie

Positionele vertigo (draaiduizeligheid): canalo- of cupulolithiasis: BPPV

Positionele vertigo (draaiduizeligheid): canalo- of cupulolithiasis: BPPV Pagina 1 van 5 Neus-keel-oorziekten - Hoofd- Halschirurgie Dr.Carl Van Laer - Dr. Jorn Potvin www.nkokleinbrabant.be Positionele vertigo (draaiduizeligheid): canalo- of cupulolithiasis: BPPV Inleiding

Nadere informatie

Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD)

Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD) Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD) Wat is Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid Benigne betekend goedaardig/ongevaarlijk en paroxysmale staat voor in aanvallen optredend. Diagnose BPPD

Nadere informatie

De behandeling van duizeligheid (BPPD)

De behandeling van duizeligheid (BPPD) Keel-, Neus- en Oorheelkunde Patiënteninformatie De behandeling van duizeligheid (BPPD) U ontvangt deze informatie, omdat uw kno-arts heeft vastgesteld dat uw duizeligheid waarschijnlijk berust op benigne

Nadere informatie

BPPD OEFENINGEN BENIGNE PAROXISMALE POSITIE DUIZELIGHEID

BPPD OEFENINGEN BENIGNE PAROXISMALE POSITIE DUIZELIGHEID BPPD OEFENINGEN BENIGNE PAROXISMALE POSITIE DUIZELIGHEID Inhoudsopgave Wat is Benigne Paroxismale Positie Duizeligheid (BPPD)... 1 Oorzaken van de BPPD... 1 Hoe ga ik om met BPPD... 2 De behandeling van

Nadere informatie

BPPV benigne paroxysmale positioneringsvertigo

BPPV benigne paroxysmale positioneringsvertigo BPPV benigne paroxysmale positioneringsvertigo INFORMATIE VOOR PATIËNTEN 2 INHOUDSTAFEL 1. Het evenwichtsorgaan 4 2. Wat is BPPV? 5 3. Oorzaken BPPV 5 4. Hoe wordt de diagnose gesteld? 6 5. Soorten en

Nadere informatie

Voorlichtingsfolder Benigne Paroxismale Positieafhankelijke Duizeligheid

Voorlichtingsfolder Benigne Paroxismale Positieafhankelijke Duizeligheid Benigne Paroxysmal Positional Vertigo (BPPV) Benigne Paroxismale Positieafhankelijke Duizeligheid Voor u ligt de informatiefolder over Benigne Paroxismale Positie Duizeligheid (BPPD). Duizeligheidklachten

Nadere informatie

Goedaardige Positie Draaiduizeligheid, Benigne Paroxysmale Positie Nystagmus. of BPPD. Wat is BPPD

Goedaardige Positie Draaiduizeligheid, Benigne Paroxysmale Positie Nystagmus. of BPPD. Wat is BPPD Goedaardige Positie Draaiduizeligheid, Benigne Paroxysmale Positie Nystagmus of BPPD. Wat is BPPD Benigne betekent goedaardig/ongevaarlijk en paroxismale staat voor in aanvallen optredend. Indien bij u

Nadere informatie

Duizeligheid. KNO-heelkunde. Oorzaken en behandeling van duizeligheidsklachten

Duizeligheid. KNO-heelkunde. Oorzaken en behandeling van duizeligheidsklachten KNO-heelkunde Duizeligheid Oorzaken en behandeling van duizeligheidsklachten U bent bij de kno-arts geweest in verband met duizeligheid. Deze folder heeft tot doel u informatie te geven over duizeligheid

Nadere informatie

Houdingsoefeningen. bij Benigne Paroxismale Positie Duizeligheid. Polikliniek KNO Route 74

Houdingsoefeningen. bij Benigne Paroxismale Positie Duizeligheid. Polikliniek KNO Route 74 00 Houdingsoefeningen bij Benigne Paroxismale Positie Duizeligheid Polikliniek KNO Route 74 Tekening van het oor 1. hamer 9 trommelholtetrap 2. aambeeld 10. buis van Eustachius 3. stijgbeugel 11. ronde

Nadere informatie

kno specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Duizeligheid

kno specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Duizeligheid kno haarlemmermeer specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Duizeligheid Wat is duizeligheid? Normaal gesproken krijgt ieder mens voortdurend informatie over de ruimte om zich heen en over de positie

Nadere informatie

DUIZELIGHEID Keel-, Neus- en Oorheelkunde FRANCISCUS VLIETLAND

DUIZELIGHEID Keel-, Neus- en Oorheelkunde FRANCISCUS VLIETLAND DUIZELIGHEID Keel-, Neus- en Oorheelkunde FRANCISCUS VLIETLAND Inleiding Iedereen is wel eens duizelig geweest. Toch is het moeilijk om het begrip duizeligheid duidelijk te omschrijven. Er kan van alles

Nadere informatie

Duizeligheidsklachten

Duizeligheidsklachten Patiënteninformatie Duizeligheidsklachten Informatie over het ontstaan en de verschillende vormen van duizeligheid Duizeligheidsklachten U heeft een afspraak in Tergooi voor meer informatie over duizeligheid.

Nadere informatie

Wat is duizeligheid? KNO. alle aandacht

Wat is duizeligheid? KNO. alle aandacht Wat is duizeligheid? KNO alle aandacht Wat is duizeligheid? Iedereen is wel eens duizelig geweest. Toch is het moeilijk het begrip duizeligheid te omschrijven. De meeste mensen klagen bij duizeligheid

Nadere informatie

BENIGNE PAROXYSMALE POSITIEDUIZELIGHEID (BPPD) Tj.D. Bruintjes KNO-arts Gelre ziekenhuizen, Apeldoorn

BENIGNE PAROXYSMALE POSITIEDUIZELIGHEID (BPPD) Tj.D. Bruintjes KNO-arts Gelre ziekenhuizen, Apeldoorn BENIGNE PAROXYSMALE POSITIEDUIZELIGHEID (BPPD) Tj.D. Bruintjes KNO-arts Gelre ziekenhuizen, Apeldoorn BPPD inleiding theoretische achtergrond diagnose behandeling take home messages Definitie BPPD kortdurende

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Behandeling van Draaiduizeligheid

PATIËNTEN INFORMATIE. Behandeling van Draaiduizeligheid PATIËNTEN INFORMATIE Behandeling van Draaiduizeligheid 2 PATIËNTENINFORMATIE Door middel van deze informatiefolder wil het Maasstad Ziekenhuis u informeren over de behandeling van draaiduizeligheid. De

Nadere informatie

Wat is duizeligheid? evenwichtsorgaan, dit heet Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD). Dit beeld kenmerkt zich door acute

Wat is duizeligheid? evenwichtsorgaan, dit heet Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid (BPPD). Dit beeld kenmerkt zich door acute Wat is duizeligheid? Wat is duizeligheid? Iereen is wel eens duizelig geweest. Toch is moeilijk begrip duizeligheid te omschrijven. De meeste mensen klagen duizeligheid over draaierigheid, een licht gevoel

Nadere informatie

Brandt-Daroff oefeningen

Brandt-Daroff oefeningen Fysiotherapie Brandt-Daroff oefeningen bij BPPD draaiduizeligheid ADVIES Brandt-Daroff oefeningen Brandt-Daroff oefeningen helpen om een bepaald soort duizeligheid te verminderen en te voorkomen. Het gaat

Nadere informatie

Duizeligheid. Afdeling KNO

Duizeligheid. Afdeling KNO Duizeligheid Afdeling KNO . Duizeligheid Deze folder informeert u over evenwicht, oorzaken van duizeligheid en klachten die daarbij voor kunnen komen. Wat is duizeligheid? Iedereen krijgt voortdurend informatie

Nadere informatie

Duizeligheid. Wat is duizeligheid? Hoe werkt het evenwichtssysteem?

Duizeligheid. Wat is duizeligheid? Hoe werkt het evenwichtssysteem? In deze brochure kunt u informatie lezen over duizeligheid en de klachten die daarbij horen. Het is niet mogelijk om in deze brochure alle details voor elke situatie te beschrijven. Heeft u, ondanks de

Nadere informatie

BENIGNE PAROXYSMALE POSITIEDUIZELIGHEID (BPPD) Tj.D. Bruintjes KNO-arts Gelre ziekenhuizen, Apeldoorn

BENIGNE PAROXYSMALE POSITIEDUIZELIGHEID (BPPD) Tj.D. Bruintjes KNO-arts Gelre ziekenhuizen, Apeldoorn BENIGNE PAROXYSMALE POSITIEDUIZELIGHEID (BPPD) Tj.D. Bruintjes KNO-arts Gelre ziekenhuizen, Apeldoorn BPPD inleiding theoretische achtergrond diagnose behandeling take home messages Definitie BPPD kortdurende

Nadere informatie

Deze folder geeft u informatie over duizeligheid en daarbij behorende klachten. Deze folder is opgesteld door de KNO arts.

Deze folder geeft u informatie over duizeligheid en daarbij behorende klachten. Deze folder is opgesteld door de KNO arts. Duizeligheid Deze folder geeft u informatie over duizeligheid en daarbij behorende klachten. Deze folder is opgesteld door de KNO arts. Wat is duizeligheid Iedereen is wel eens duizelig geweest. Toch is

Nadere informatie

Dokter op dinsdag. Duizeligheid. Susanne Balter, KNO-arts

Dokter op dinsdag. Duizeligheid. Susanne Balter, KNO-arts Dokter op dinsdag Duizeligheid Susanne Balter, KNO-arts Dinsdag 23 juni 2015 Wat gaan we bespreken? Voorkomen duizeligheid Het evenwichtsorgaan Onderzoek bij de KNO arts Oorzaken van duizeligheid Behandeling

Nadere informatie

Keel-, neus- en oorheelkunde. Duizeligheid

Keel-, neus- en oorheelkunde. Duizeligheid Keel-, neus- en oorheelkunde Duizeligheid 1 Inleiding Deze folder geeft u informatie over duizeligheid en de daarbij behorende klachten. Wat is duizeligheid? In het algemeen wordt onder duizeligheid verstaan

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Duizeligheid 4. Wat is duizeligheid? 4. Verschijnselen van duizeligheid 5. Oorzaken van duizeligheid 6. Onderzoek 7.

Inhoudsopgave. Duizeligheid 4. Wat is duizeligheid? 4. Verschijnselen van duizeligheid 5. Oorzaken van duizeligheid 6. Onderzoek 7. Duizeligheid KNO Inhoudsopgave Duizeligheid 4 Wat is duizeligheid? 4 Verschijnselen van duizeligheid 5 Oorzaken van duizeligheid 6 Onderzoek 7 Behandeling 9 Slotwoord 10 3 Duizeligheid Deze brochure heeft

Nadere informatie

Duizeligheid. Keel-, neus- en oorheelkunde

Duizeligheid. Keel-, neus- en oorheelkunde Keel-, neus- en oorheelkunde Duizeligheid Wat is duizeligheid? Iedereen is wel eens duizelig geweest. Toch is het moeilijk het begrip te omschrijven. In het algemeen wordt onder duizeligheid verstaan het

Nadere informatie

Duizelingwekkend. Wat hebben we een duizelige patiënt te bieden?

Duizelingwekkend. Wat hebben we een duizelige patiënt te bieden? Duizelingwekkend Wat hebben we een duizelige patiënt te bieden? Jik Nihom, neuroloog Diederick van Zuijlen, KNO arts Mirella Nijmeijer, huisarts Anja van Kempen, huisarts Leerdoelen Duizeligheid is niet

Nadere informatie

Wilhelmina Ziekenhuis Assen. Vertrouwd en dichtbij. Informatie voor patiënten. Duizeligheid

Wilhelmina Ziekenhuis Assen. Vertrouwd en dichtbij. Informatie voor patiënten. Duizeligheid Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Duizeligheid z Deze brochure geeft u informatie over duizeligheid en de daarbij behorende klachten. 1 Wat is duizeligheid? Iedereen

Nadere informatie

Evenwichtsoefeningen

Evenwichtsoefeningen Afdeling: Onderwerp: KNO-heelkunde 1 Deze informatie is bedoeld om u meer inzicht te geven in de ziekte die u doormaakt en om u te helpen problemen te overwinnen. Voor het behoud van uw evenwicht beschikt

Nadere informatie

1. Anatomie en fysiologie van het oor

1. Anatomie en fysiologie van het oor 1. Anatomie en fysiologie van het oor Oor: - Buitenoor: vangt geluiden op - Middenoor: luchttrillingen worden doorgegeven aan de vloeistof in het oor, versterkt en doorgegeven - Binnenoor: met het slakkenhuis

Nadere informatie

De ziekte van Meniérè. Afdeling KNO

De ziekte van Meniérè. Afdeling KNO De ziekte van Meniérè Afdeling KNO Deze pagina heeft tot doel u informatie te geven over de ziekte van Ménière. Als u recent voor deze aandoening bij de keel-, neus- en oorarts (kno-arts) bent geweest,

Nadere informatie

Maatschap Keel-, Neus- en Oorheelkunde. Duizeligheid

Maatschap Keel-, Neus- en Oorheelkunde. Duizeligheid Maatschap Keel-, Neus- en Oorheelkunde Algemeen Deze folder geeft u informatie over duizeligheid en de daarbij behorende klachten en behandeling. Iedereen is wel eens duizelig geweest. Toch is het moeilijk

Nadere informatie

Duizeligheid. Havenziekenhuis

Duizeligheid. Havenziekenhuis Duizeligheid In deze folder leest u wat duizeligheid precies inhoudt. De oorzaken van duizeligheid worden beschreven. En u kunt lezen hoe duizeligheid in het ziekenhuis wordt onderzocht. Tenslotte wordt

Nadere informatie

Ziekte van Menière. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Ziekte van Menière. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Ziekte van Menière U heeft van uw behandelend arts gehoord dat u de ziekte van Menière heeft. In deze folder vindt u informatie over de oorzaak, de diagnose en de behandeling van deze aandoening. Neem

Nadere informatie

Waar heeft u uw afspraak? Klinische Neurofysiologie. Gebouw C, verdieping 1, ontvangst 5

Waar heeft u uw afspraak? Klinische Neurofysiologie. Gebouw C, verdieping 1, ontvangst 5 Klinische Neurofysiologie E.N.G. nystagmografie onderzoek Waar heeft u uw afspraak? Klinische Neurofysiologie. Gebouw C, verdieping 1, ontvangst 5 Kunt u niet naar uw afspraak komen? Geeft u dit dan zo

Nadere informatie

Valincidenten bij ouderen: Valt het mee?

Valincidenten bij ouderen: Valt het mee? Valincidenten bij ouderen: Valt het mee? Michiel Hijwegen, geriatrie fysiotherapeut TSz Huub Maas, geriater TSz Waarom zijn valincidenten relevant? Uiting van kwetsbaarheid/negatieve gezondheidsuitkomsten

Nadere informatie

Keel-, Neus- en Oorheelkunde. Duizeligheid.

Keel-, Neus- en Oorheelkunde. Duizeligheid. Keel-, Neus- en Oorheelkunde Duizeligheid www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Inleiding... 3 Wat is duizeligheid?... 3 Verschijnselen van duizeligheid... 4 Oorzaken van duizeligheid... 4 Onderzoek... 5 Behandeling...

Nadere informatie

Duizeligheid. Afdeling KNO

Duizeligheid. Afdeling KNO Duizeligheid Afdeling KNO Deze pagina heeft tot doel u informatie te geven over duizeligheid en daarbij behorende klachten. Als u recent voor deze klacht bij een keel-, neus- en oorarts (kno-arts) bent

Nadere informatie

Doel Preventie van duizeligheid en complicaties bij zelfstandig wonende ouderen.

Doel Preventie van duizeligheid en complicaties bij zelfstandig wonende ouderen. STAPPENPLAN DUIZELIGHEID IN DE EERSTE LIJN Doel Preventie van duizeligheid en complicaties bij zelfstandig wonende ouderen. STAP 1: Screenen op duizeligheid in de eerste lijn. Hebt u de afgelopen maand

Nadere informatie

Elektro-nystagmografie (ENG) Informatie voor patiënten over een evenwichtsonderzoek

Elektro-nystagmografie (ENG) Informatie voor patiënten over een evenwichtsonderzoek Elektro-nystagmografie (ENG) Informatie voor patiënten over een evenwichtsonderzoek 2 3 In overleg met uw behandelend arts heeft u een afspraak gemaakt voor een elektro-nystagmogram (ENG) op de afdeling

Nadere informatie

Syncope. Uitleg en adviezen

Syncope. Uitleg en adviezen Syncope Uitleg en adviezen Syncope Syncope is het moeilijke woord voor aanvallen van kortdurend bewustzijnsverlies dat veroorzaakt wordt doordat de bloeddruk even weg valt. De meest voorkomende oorzaak

Nadere informatie

DAWRA AVS Western Riding Cup Horsemanship WRAN L5 & DAWRA Walk & Jog. Walk Jog Lope Backup Sidepass

DAWRA AVS Western Riding Cup Horsemanship WRAN L5 & DAWRA Walk & Jog. Walk Jog Lope Backup Sidepass Horsemanship WRAN L5 & DAWRA & D C B A Be ready at A. to B. At B walk circle then jog to C At C jog circle to D At D stop and backup 1 horselength Showmanship at Halter WRAN L4 + L3 & DAWRA BEGINNERS E

Nadere informatie

De ziekte van Ménière

De ziekte van Ménière Deze brochure heeft tot doel u informatie te geven over de ziekte van Ménière. Als u recent voor deze aandoening bij de KNO-arts bent geweest, dan kunt u in deze brochure daar meer over lezen. Wat is de

Nadere informatie

Keel-, Neus- en Oorheelkunde. Ziekte van Ménière.

Keel-, Neus- en Oorheelkunde. Ziekte van Ménière. Keel-, Neus- en Oorheelkunde Ziekte van Ménière www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl KNO039 / Ziekte van Ménière / 03-01-2016 2 Ziekte van Ménière

Nadere informatie

Duizeligheid Inleiding Wat is duizeligheid?

Duizeligheid Inleiding Wat is duizeligheid? Duizeligheid Inleiding U bent bij de keel-, neus-, en oorarts (KNO-arts) geweest met klachten over duizeligheid. In deze brochure wordt informatie gegeven over de mogelijke oorzaken van duizeligheid, het

Nadere informatie

Hands on 2014 Duizeligheid

Hands on 2014 Duizeligheid Hands on 2014 Duizeligheid Hoe blijven we in evenwicht (zoals een vliegtuig)? Doelen: 1. Awareness creëren 2. Hoe blijven we in evenwicht? 3. Anamnese is key 3. Onderzoek zelf doen 4. Duizeligheid er is

Nadere informatie

Ziekte van Ménière. Wat zijn de klachten? Iemand met de ziekte van Ménière heeft de volgende klachten:

Ziekte van Ménière. Wat zijn de klachten? Iemand met de ziekte van Ménière heeft de volgende klachten: Ziekte van Ménière Deze folder gaat over de ziekte van Ménière. De ziekte van Ménière is een combinatie van drie klachten. In deze folder worden de klachten beschreven. De onderzoeken worden uitgelegd.

Nadere informatie

Duizeligheid. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Duizeligheid. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Duizeligheid U heeft last van duizeligheid. De meeste mensen klagen bij duizeligheid over draaierigheid, een licht gevoel in het hoofd, het gevoel alsof de wereld om hen heen draait of dat zijzelf rondtollen.

Nadere informatie

Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid

Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid Benigne Paroxysmale Positie Duizeligheid Mark Vongehr Fysiotherapeut Manueeltherapeut Wat is BPPD? Benigne paroxysmale positieduizeligheid Goedaardig. Aanvalsgewijs optredend. Geprovoceerd door bepaalde

Nadere informatie

kno specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde De ziekte van Ménière

kno specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde De ziekte van Ménière kno haarlemmermeer specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde De ziekte van Ménière Wat is de ziekte van Ménière? De ziekte van Ménière wordt gekenmerkt door een combinatie van drie klachten: aanvallen

Nadere informatie

kno specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Plotselinge doofheid

kno specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Plotselinge doofheid kno haarlemmermeer specialisten in keel-, neus- & oorheelkunde Plotselinge doofheid Eigenlijk is het beter te spreken van plotseling gehoorsverlies, omdat met doofheid strikt genomen volledig verlies van

Nadere informatie

Duizeligheid. Wat is duizeligheid? In deze folder vindt u informatie over duizeligheid, de bijbehorende klachten en oorzaken.

Duizeligheid. Wat is duizeligheid? In deze folder vindt u informatie over duizeligheid, de bijbehorende klachten en oorzaken. KNO Duizeligheid Duizeligheid In deze folder vindt u informatie over duizeligheid, de bijbehorende klachten en oorzaken. Wat is duizeligheid? Iedereen is wel eens duizelig geweest. Toch is het moeilijk

Nadere informatie

inwendige gehoorgang richting de hersenstam en de kleine hersenen. De hoek tussen de hersenstam en de kleine hersenen wordt wel de brughoek genoemd.

inwendige gehoorgang richting de hersenstam en de kleine hersenen. De hoek tussen de hersenstam en de kleine hersenen wordt wel de brughoek genoemd. De brughoektumor Inleiding Uw KNO-arts heeft een zelfdzame afwijking, een brughoektumor bij u vastgesteld. In deze folder geven we u informatie over deze afwijking en hoe deze behandeld kan worden. Wat

Nadere informatie

Licht Traumatisch. adviezen na een hernia-operatie. Hoofd-/Hersenletsel. (LTH, hersenschudding) Spoedeisende Hulp (SEH) ZorgSaam

Licht Traumatisch. adviezen na een hernia-operatie. Hoofd-/Hersenletsel. (LTH, hersenschudding) Spoedeisende Hulp (SEH) ZorgSaam Licht Traumatisch adviezen na een hernia-operatie Hoofd-/Hersenletsel (LTH, hersenschudding) Spoedeisende Hulp (SEH) ZorgSaam 1 2 Licht Traumatisch Hoofd-/Hersenletsel (Lth) U heeft een Licht Traumatisch

Nadere informatie

Verschijnselen van duizeligheid Oorzaken van duizeligheid

Verschijnselen van duizeligheid Oorzaken van duizeligheid Duizeligheid Uw behandelend arts heeft voorgesteld om vanwege uw duizeligheidklachten een onderzoek door de KNO-arts te laten verrichten. Deze folder geeft u informatie over wat de KNO-arts in het CWZ

Nadere informatie

Oefenen na een keizersnede

Oefenen na een keizersnede Oefenen na een keizersnede Inleiding U bent in het Albert Schweitzer Ziekenhuis op genomen omdat u een keizersnede heeft ondergaan. Hierdoor moet u nog een paar dagen in het ziekenhuis blijven. Een keizersnede

Nadere informatie

voorkomen van een voorkeurshouding bij uw baby

voorkomen van een voorkeurshouding bij uw baby patiënteninformatie voorkomen van een voorkeurshouding bij uw baby Als uw baby lang op de rug of vaak met het hoofd naar dezelfde kant ligt, heet dit een voorkeurshouding. Hierdoor kan het hoofd platter

Nadere informatie

De 5 Tibetanen. Inleiding tot de 5 Tibetanen

De 5 Tibetanen. Inleiding tot de 5 Tibetanen De 5 Tibetanen De 5 Tibetanen zijn eigenlijk 6 oefeningen. De eerste 5 zijn welbekend als "de 5 Tibetanen, maar er is nog een 6e oefening wat "de geheime leer" of "de geheime oefening" wordt genoemd. De

Nadere informatie

Stenose- en/of herniaoperatie Oefeningen voor herstel

Stenose- en/of herniaoperatie Oefeningen voor herstel Stenose- en/of herniaoperatie Oefeningen voor herstel H15.016-01 Inhoudsopgave Inleiding... 2 Vóór de operatie... 2 Thuis oefenen... 2 Lees deze adviezen vast goed door... 2 De dag van de operatie... 3

Nadere informatie

Ziekte van Menière KNO

Ziekte van Menière KNO Ziekte van Menière KNO Inhoudsopgave 1. Inleiding... 4 2. Wat is de ziekte van Ménière?... 4 3. Wat voor klachten heeft een patiënt met de ziekte van Ménière?... 5 Aanvallen van draaiduizelingen...5 Slechthorendheid...6

Nadere informatie

Volwassenen met licht traumatisch hoofd-/hersenletsel

Volwassenen met licht traumatisch hoofd-/hersenletsel Volwassenen met licht traumatisch hoofd-/hersenletsel U heeft een licht traumatisch hoofd-/hersenletsel opgelopen door een ongeval of een klap tegen uw hoofd. Deze folder informeert u over de mogelijke

Nadere informatie

Patiënteninformatie. De brughoektumor

Patiënteninformatie. De brughoektumor De brughoektumor Inleiding Een brughoektumor, ook wel vestibularis-schwannoom of acousticus-neurinoom genoemd, is een goedaardig gezwel uitgaande van de omhulling (zenuwschede) van de gehoor- en evenwichtszenuw.

Nadere informatie

Lage Rugpijn, Aspecifieke Lage Rugpijn, Lumbago, Spit,

Lage Rugpijn, Aspecifieke Lage Rugpijn, Lumbago, Spit, Lage Rugpijn, Aspecifieke Lage Rugpijn, Lumbago, Spit, Wat is lage rugpijn? Lage rugpijn zit onderin de rug. Soms straalt de pijn uit naar de billen of naar een of beide bovenbenen. De pijn kan plotseling

Nadere informatie

Mijn baby heeft een voorkeurshouding... Wat nu?

Mijn baby heeft een voorkeurshouding... Wat nu? Mijn baby heeft een voorkeurshouding... Wat nu? Adviezen voor de hantering van uw baby Als uw baby in de eerste levensmaanden altijd met z n hoofd op dezelfde kant ligt, kan hij een afgeplat hoofd krijgen.

Nadere informatie

Oefenprogramma van Cawthorne-Cooksey

Oefenprogramma van Cawthorne-Cooksey FYSIOTHERAPIE Oefenprogramma van Cawthorne-Cooksey bij cervicogene duizeligheid en neuritis vestibularis ADVIES Oefenprogramma van Cawthorne- Cooksey Cervicogene duizeligheid is duizeligheid die zijn oorsprong

Nadere informatie

Wiebel- of trilogen. Nystagmus

Wiebel- of trilogen. Nystagmus Wiebel- of trilogen Nystagmus 2 De Nederlandse term voor nystagmus is wiebel- of trilogen. Met de term nystagmus worden onwillekeurige ritmische bewegingen van de oogbollen aangeduid. Onwillekeurig betekent

Nadere informatie

Ziekte van Menière. Informatie voor patiënten

Ziekte van Menière. Informatie voor patiënten Ziekte van Menière Informatie voor patiënten Uw behandelend arts heeft voorgesteld om vanwege uw duizeligheids- en/of oorklachten een onderzoek door de KNO-arts te laten verrichten. Deze folder geeft u

Nadere informatie

NKO gerelateerde Vertigo. Leen Vanlerberghe H. Hartziekenhuis Lier 15/06/2011

NKO gerelateerde Vertigo. Leen Vanlerberghe H. Hartziekenhuis Lier 15/06/2011 NKO gerelateerde Vertigo Leen Vanlerberghe NKO-arts H. Hartziekenhuis Lier 15/06/2011 DD Neurologische aandoeningen (MS, Parkinson, CVA) Cardiale problematiek / Vasculaire stoornissen Algemeen internistische

Nadere informatie

Keel- Neus- Oorheelkunde Plotselinge doofheid

Keel- Neus- Oorheelkunde Plotselinge doofheid Keel- Neus- Oorheelkunde Plotselinge doofheid Inleiding Er is bij u plotselinge doofheid geconstateerd. Iedereen, van jong tot oud, kan door plotselinge doofheid worden getroffen. In Nederland komt plotselinge

Nadere informatie

Symptomen bij hoofdpijn

Symptomen bij hoofdpijn 1. Toelichting op de module Deze module is gebaseerd op de NHG-Standaard M19 van juli 2004. Een klassieke migraine met eenzijdige en een aura lijkt gemakkelijk te diagnosticeren. Migraine heeft echter

Nadere informatie

In de swing met duizeligheid (focus acute draaiduizeligheid)

In de swing met duizeligheid (focus acute draaiduizeligheid) In de swing met duizeligheid (focus acute draaiduizeligheid) Jan van Dongen, huisarts Jacquelien Dros, huisarts Otto Maarsingh, huisarts-onderzoeker Karlijn Moormann, huisarts Disclosure belangen NHG sprekers

Nadere informatie

Kinderen met licht traumatisch hoofd of hersenletsel

Kinderen met licht traumatisch hoofd of hersenletsel Kinderen met licht traumatisch hoofd of hersenletsel Spoedeisende Hulp alle aandacht Uw kind heeft een licht traumatisch hoofd-/hersenletsel doorgemaakt ten gevolge van een ongeval of een klap tegen zijn

Nadere informatie

10 minuten training 1 Total Body

10 minuten training 1 Total Body 10 minuten training 1 Total Body Met deze 10 Minuten training train je het hele lichaam. Alle spiergroepen komen aan bod. Waarom 10 minuten trainingen? Voor veel mensen is het nog steeds moeilijk om een

Nadere informatie

Revenge De ultieme uitdaging 2. Even voorstellen: Revenge 3. Algemene tips 8. Draaipatronen bij Revenge 19. Oplossen van Rubik s Revenge 28

Revenge De ultieme uitdaging 2. Even voorstellen: Revenge 3. Algemene tips 8. Draaipatronen bij Revenge 19. Oplossen van Rubik s Revenge 28 Rubik s Revenge Revenge De ultieme uitdaging 2 Even voorstellen: Revenge 3 Draaitips 5 Algemene tips 8 Notatiesysteem 12 Draaipatronen bij Revenge 19 Oplossen van Rubik s Revenge 28 Er is meer Revenge

Nadere informatie

NEDERLANDS. Display Instructies. Knoppen. Geeft afwisselend Tijd, Datum en Temperatuur weer, kan ook ingesteld worden op enkel tijd

NEDERLANDS. Display Instructies. Knoppen. Geeft afwisselend Tijd, Datum en Temperatuur weer, kan ook ingesteld worden op enkel tijd NEDERLANDS Het ziet eruit als een simpel blokje hout, maar maak een geluid (knip met je vingers, kuch, klap in je handen, of tip op de bovenkant) en het geeft onmiddelijk en afwisselend tijd, datum en

Nadere informatie

Vestibulaire migraine

Vestibulaire migraine Stand van zaken Vestibulaire migraine Roeland B. van Leeuwen, Tjasse D. Bruintjes en Herman Kingma Recentelijk zijn de criteria gepubliceerd voor het stellen van de diagnose vestibulaire migraine. De diagnose

Nadere informatie

Welkom op afdeling. Nuttige telefoonnummers

Welkom op afdeling. Nuttige telefoonnummers Nuttige telefoonnummers Hoofdverpleegkundige Cindy Bronckaars 016/ 209 104 Verpleegkundigen 016/ 209 357 Afdelingshostessen 016/ 209 106 Sociaal assistent Hilde Maes 016/ 209 648 U kunt steeds een contact

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Ontslagadvies bij licht traumatisch hersenletsel volwassenen

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Ontslagadvies bij licht traumatisch hersenletsel volwassenen Ontslagadvies bij licht traumatisch hersenletsel volwassenen ONTSLAGADVIES BIJ LICHT TRAUMATISCH HERSENLETSEL VOLWASSENEN INLEIDING U heeft een licht traumatisch hoofd-/hersenletsel opgelopen door een

Nadere informatie

KNO. Ziekte van Ménière

KNO. Ziekte van Ménière KNO Ziekte van Ménière Ziekte van Ménière Uw keel-, neus- en oorarts (KNO-arts) heeft u verteld dat u de ziekte van Ménière hebt. In deze folder vindt u onder andere informatie over de ziekte, de oorzaak,

Nadere informatie

Licht traumatisch hoofd-/ hersenletsel. Kinderen

Licht traumatisch hoofd-/ hersenletsel. Kinderen Licht traumatisch hoofd-/ hersenletsel Kinderen Inhoud Licht traumatisch hoofd-/hersenletsel... 3 Verschijnselen eerste 24 uur... 3 Wekadvies (alleen voor kinderen t/m 5 jaar)... 3 Verschijnselen eerste

Nadere informatie

Hoofdpijncentrum. Neurologie

Hoofdpijncentrum. Neurologie Hoofdpijncentrum Neurologie U bent door uw huisarts doorverwezen naar het Hoofdpijncentrum van Orbis Medisch Centrum. In deze folder treft u informatie aan over de praktische gang van zaken. Hoofdpijn

Nadere informatie

Licht traumatisch hoofd-/ hersenletsel. Volwassen

Licht traumatisch hoofd-/ hersenletsel. Volwassen Licht traumatisch hoofd-/ hersenletsel Volwassen Inhoud Licht traumatisch hoofd-/hersenletsel... 3 Verschijnselen eerste 24 uur... 3 Verschijnselen eerste dagen... 3 Wat u wél en niet mag doen... 4 Eerste

Nadere informatie

Omgaan met evenwichtsstoornissen

Omgaan met evenwichtsstoornissen Deze brochure kwam tot stand met medewerking van Leven met Multipele Sclerose uitgave 7 dr. Leo Visser. Visser is neuroloog in het St Elisabeth ziekenhuis te Tilburg en heeft als aandachtsgebied onder

Nadere informatie

Informatie lichttraumatisch hoofd-/hersenletsel

Informatie lichttraumatisch hoofd-/hersenletsel Informatie lichttraumatisch hoofd-/hersenletsel PATIENTENINFORMATIE AAN VOLWASSENEN MET LICHT TRAUMATISCH HOOFD-/HERSENLETSEL U heeft een licht traumatisch hoofd-/hersenletsel opgelopen door een ongeval

Nadere informatie

Mijn baby heeft een. voorkeurshouding... Wat nu? Adviezen voor de hantering van uw baby

Mijn baby heeft een. voorkeurshouding... Wat nu? Adviezen voor de hantering van uw baby Mijn baby heeft een voorkeurshouding... Wat nu? Adviezen voor de hantering van uw baby Als uw baby in de eerste levensmaanden een voorkeurshouding heeft, kan hij een afgeplat hoofd krijgen. Deze folder

Nadere informatie

Orthostatische hypotensie

Orthostatische hypotensie Orthostatische hypotensie Wat is orthostatische hypotensie Orthostatische hypotensie is een vaak voorkomende oorzaak van duizeligheid en/of vallen, met name bij ouderen. 'Hypotensie' betekent een lage

Nadere informatie

Licht traumatisch hoofd/hersenletsel (LTH)

Licht traumatisch hoofd/hersenletsel (LTH) Licht traumatisch hoofd/hersenletsel (LTH) Afdeling Spoedeisende Hulp Locatie Veldhoven U heeft een ongeval gehad waarbij u mogelijk letsel aan het hoofd/hersenen heeft opgelopen. In deze folder kunt u

Nadere informatie

Fysiotherapie. Adviezen en oefeningen na een hernia operatie

Fysiotherapie. Adviezen en oefeningen na een hernia operatie Fysiotherapie Adviezen en oefeningen na een hernia operatie 1 Locatie Scheper Ziekenhuis Boermarkeweg 60 7824 AA Emmen Afdeling fysiotherapie, straat 11 Tel 0591-69 11 81 2 Adviezen en oefeningen na een

Nadere informatie

Nystagmus. Poli Oogheelkunde

Nystagmus. Poli Oogheelkunde 00 Nystagmus Poli Oogheelkunde 1 Wat is nystagmus? Nystagmus is een onvrijwillige, voortdurende, schokkende beweging van één of beide ogen, traag naar de ene kant en snel naar de andere kant (ruknystagmus)

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Ontslagadvies bij licht traumatische hersenletsel bij kinderen t/m 5 jaar

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Ontslagadvies bij licht traumatische hersenletsel bij kinderen t/m 5 jaar Ontslagadvies bij licht traumatische hersenletsel bij kinderen t/m 5 jaar ONTSLAGADVIES BIJ LICHT TRAUMATISCH HERSENLETSEL BIJ KINDEREN T/M 5 JAAR INLEIDING Uw kind heeft een licht traumatisch hoofd-/hersenletsel

Nadere informatie