Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO"

Transcriptie

1 Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool De Borne Datum bezoek: 31 oktober, 2013 In opdracht van: SWV PO Tilburg e.o. Rapporteur: Sicco Baas M&O-groep, s-hertogenbosch November 2013

2 Inhoudsopgave 1. Inleiding De opbrengsten van het schoolbezoek Het onderwijsconcept De voorzieningen op de vijf velden Grenzen en groeimogelijkheden van de school Groeimogelijkheden en grenzen v.w.b. onderwijsconcept Karakterisering van de voorzieningen op de vijf velden Tot slot Bijlage 1: Enkele landelijke kengetallen Bijlage 2: Speciale onderwijsondersteuning per schoolprofiel

3 1. Inleiding Uw school 1 biedt onderwijsondersteuning aan leerlingen die speciale onderwijsbehoeften hebben. Wanneer uw school tegen haar grenzen aanloopt, is er de mogelijkheid om de leerling en zijn of haar ouders 2 te verwijzen naar een andere school, een school voor speciaal (basis)onderwijs. Scholen verschillen in de onderwijsondersteuning die zij (kunnen) bieden. Uit verwijsgedrag van scholen bijvoorbeeld blijkt dit heel duidelijk: een leerling waarbij de ene school tegen de grenzen van haar onderwijsondersteuning aanloopt, kan op een andere school zonder al te veel inspanning passend onderwijs krijgen. Soms is de reden makkelijk aanwijsbaar: een school in een gebouw met veel trappen en weinig ruimte is niet zomaar passend voor een leerling in een rolstoel. Maar meestal is het lastiger om aan te geven wanneer een leerling niet, en wanneer wel, op de school terecht kan. Zowel voor de school zelf, als voor ouders en voor de bovenschoolse organisatie die het bovenschoolse netwerk van ondersteuningsvoorzieningen inricht (schoolbestuur, samenwerkingsverband po, regionaal netwerk Passend Onderwijs), is het van belang te weten waar de school staat voor wat betreft de onderwijsondersteuning en wat mogelijkheden zijn om de onderwijsondersteuning te versterken en eventueel uit te breiden. In de audit is gekeken naar de match tussen de onderwijsbehoeften 3 van de leerlingen uit het voedingsgebied van de school met het onderwijsaanbod van de school. Deze match tussen vraag en aanbod is in kaart gebracht in termen van kenmerken van het ondersteuningsaanbod, van de school dus. Het profiel van het ondersteuningsaanbod van een reguliere school wordt bepaald door: de mate waarin het onderwijsconcept bijdraagt aan het zich geaccepteerd voelen van de leerling met speciale onderwijsbehoeften; de positie op vijf velden van onderwijsbehoefte: 1. de hoeveelheid aandacht/handen in de groep; 2. speciale onderwijsmaterialen; 3. de ruimtelijke omgeving; 4. expertise; 5. samenwerking met externe instanties die zich ook met de ondersteuning voor het kind bezighouden. 1 Waar in dit rapport kortheidshalve staat school wordt steeds bedoeld school of andere eenheid van onderwijsondersteuning. 2 Waar in dit rapport kortheidshalve staat ouders wordt steeds bedoeld ouders of verzorgers. 3 De onderwijsbehoefte is de instructie en ondersteuning die de leerling in de onderwijssituatie nodig heeft om een volgende stap te kunnen maken in het eigen proces van cognitieve en sociaal-emotionele ontwikkeling. 2

4 Informatie over deze kenmerken is verzameld door: een documentenanalyse (schoolplan, schoolgids, inspectierapport, website); een half gestructureerd interview/gesprek, het gesprek is gevoerd met: een ouder, de twee IB-ers, een leerkracht (gr. 6) en de directeur; half gestructureerde observaties in de groepen 5, 6 en de plus-klas met leerlingen uit groepen 6,7 en 8. Deze groepsbezoeken met name ter ondersteuning van de bevindingen over het gehanteerde onderwijsconcept en het daarbij horende klassenmanagement; een gesprek met het gehele schoolteam waarin de opvattingen rond en het draagvlak voor het onderwijs aan leerlingen met speciale onderwijsbehoeften aan de orde komt. In het gesprek met het schoolteam zijn de eerste indrukken vanuit het interview en de observaties verwerkt. In dit rapport doen wij verslag van onze bevindingen. Wij wijzen er op dat de informatieverzameling weliswaar uitgebreid en veelzijdig was, maar beperkt is door het karakter van een momentopname. 3

5 2. De opbrengsten van het schoolbezoek 2.1 Het onderwijsconcept Korte karakterisering van de school De Borne is een van de twee basisscholen in de west Tilburgse wijk, de Blaak. De school bestaat bijna 35 jaar en is sinds 2006 gehuisvest in een nieuw gebouw. Er zijn 12 groepslokalen, verdeeld over 2 verdiepingen. De lokalen bevinden zich grotendeels rondom een gemeenschapsruimte. Door het gebruik van de schuifwand kan vanuit het lokaal de gemeenschapsruimte gebruikt worden en wordt het lokaal vergroot. Het motto van de school is: Je voelt je thuis op de Borne. Ten tijde van de audit zaten 285 leerlingen op de school, verdeeld over 11 groepen, te weten: 3 groepen 1/2, 2 groepen 3, 1 groep 4, 1 combinatiegroep 4/5 en 1 groep 5, 6, 7 en 8. In hoeverre heeft de school te maken met verschillen tussen leerlingen? Het niveau van leren over het geheel is redelijk hoog. Ruw geschat scoren ongeveer 60% van de leerlingen voor Cito op A, B niveau, zo n 20% op C-niveau en 10% op D / E niveau. Door het hanteren van het Directe Instructie model wordt er gedifferentieerd. Er wordt gewerkt met de 3 instructie niveaus en het bijbehorende zelfstandig werken. Ook heeft de school 1 ochtend in de week een plus-klas met een gespecialiseerde leerkracht. Een uur per week voor leerlingen uit groepen 1,2 en 3, een uur per week voor de groepen 4 en 5 en 1,5 uur per week voor de leerlingen uit groepen 6,7 en 8. Enkele vragen in het interview richtten zich op de leerlingen die vanwege hun gedrag zodanig speciale aandacht nodig hebben, dat dit structureel extra inzet vraagt van de leerkracht. De aandacht die op gedrag gevraagd wordt richt zich vooral op begrenzing van het gedrag. De schatting van het aantal van deze leerlingen per groep is gemiddeld 2 à 3 leerlingen. Dit lijkt niet veel en aangegeven wordt dat gedragsproblematiek eigenlijk geen issue is op De Borne. Toch is ten tijde van de audit op teamniveau net aandacht besteed aan gedrag en wat getolereerd kan worden en wat niet. Dit n.a.v. een leerling die gedragsmatig erg opvalt. Met behulp van externe ondersteuning (Human Interaction) is het protocol tegen ongewenst gedrag opgesteld. Bij het opstellen van het protocol zijn de ouders betrokken en dit wordt schoolbreed beleid. Deze aandacht voor gedrag richt zich niet alleen op de kinderen die gedragsmatig moeilijk de corrigeren zijn, maar juist ook op alle kinderen om hen weerbaarder te maken. Het team wil met name achter het kind kijken oftewel zich iedere keer weer afvragen, waarom gedraagt dit kind zich zo? De culturele en taalachtergrond van de leerlingen is hoofdzakelijk Nederlandstalig en de ouders zijn veelal hoogopgeleid. De visie van de school is dat school en ouders het samen moeten doen. 4

6 Doordat de ouders van de leerlingen hoofdzakelijk hoogopgeleid zijn heeft de school weinig gewichtenleerlingen, 4 leerlingen hebben een leerlingengewicht van 0,3 (= 1,5%) en 1 leerling een gewicht van 1,2 (= 0,4%). Hiermee heeft nog geen 2% van de leerlingen een gewicht, landelijk is dit 12,8 procent. De Borne heeft 10 leerlingen met een rugzakje : 2 leerlingen cluster 2, 6 leerlingen cluster 3 en 2 leerlingen cluster 4. In vergelijking met het landelijk beeld is dit per 100 leerlingen: cluster 2 0,5 leerling en cluster 3 en 4 is dit 1 leerling per 100. De Borne zit dus boven het landelijk gemiddelde. Gelet op het bovenstaande is de leerlingenpopulatie te karakteriseren als relatief homogeen (in vergelijking met Nederlandse scholen in het algemeen). Dit wil niet zeggen dat er weinig extra ondersteuning geboden hoeft te worden. Hoe wordt binnen de school op speciale onderwijsbehoeften gereageerd? De leerlingen die speciale aandacht nodig hebben krijgen dit vooral met groepsaandacht in homogene subgroepen en met individuele aandacht geïntegreerd in de groepsaanpak. Alleen de LGF-leerlingen worden uit de groep gehaald voor RT, meestal in een groepje van leerlingen die dezelfde extra ondersteuning nodig hebben. Weinig gewichtenleerlingen betekent dat de school weinig tot geen extra formatie heeft en dat de leerkracht in de groep volledig verantwoordelijk is voor het bieden van extra ondersteuning. In de volgende tabel staat per regel een dimensie weergegeven, met links en rechts de uitersten op de dimensie. Tijdens het interview is gevraagd aan te geven waar de school staat: duidelijk links, enigszins links, enigszins rechts, duidelijk rechts. Gevraagd werd om globaal te kijken naar de school en zo mogelijk een duidelijke richting aan te geven. Onderwijsconcept Overdragen van kennis X X Zelf ontdekken Kennis verwerven X X Werken met kennis Klassikaal leren X X Individueel en groepsleren Sturing van het leren door de lkr X Kinderen sturen eigen leren Alle leerlingen op bepaald X Maximale uit elke leerling halen basisniveau brengen Leerstof bepaalt de leerweg X X Beginsituatie van de leerling bepaalt de leerweg Nadruk op gestructureerde X X Nadruk op vrije opdrachten opdrachten Beoordeling van prestaties o.b.v. gelijke normering X X Beoordeling van leervorderingen o.b.v. beginsituatie van leerlingen Beoordeling door de leerkracht X Zelfbeoordeling door de leerling Evaluatie onderwijs o.b.v. leervorderingen groep X X Evaluatie onderwijs o.b.v. leervorderingen individuele leerling Evaluatie onderwijs door de lkr X Evaluatie samen met leerlingen 5

7 Aangevuld moet worden dat de leerkrachten kindgesprekken voeren en dat iedere ochtend gestart wordt met Op Maat.. Dit betekent dat de leerlingen in niveau groepen per groep het eerste half uur onder begeleiding van leerkrachten en ouders zelfstandig aan het werk zijn met opdrachten op hun niveau. Ook automatiseren (meters maken) komt hier aan bod. Hoe wordt de continuïteit van de onderwijsondersteuning voor elke leerling verzekerd? Het eigenaarschap van de onderwijsondersteuning ligt bij de leerkracht. Deze is verantwoordelijk voor de uitvoering van de extra ondersteuning, invoeren van toetsscores in het LVS (Cito / Parnassys), analyseren van deze scores en indien nodig het onderwijsaanbod aanpassen aan de behoefte van de leerling. De interne begeleiding coördineert de ondersteuningsstructuur en bewaakt de uitvoering hiervan, agendeert en organiseert groepsbesprekingen, ook analyseren zij de citogegevens en maken de trendanalyses, doen diagnostisch onderzoek, bewaken dat de invoer van data op de juiste wijze gebeurt, doen in ieder geval 2 groepsbezoeken per jaar en op afroep. Ook onderhouden de IB-ers de externe contacten en deze nemen deel aan het zorgteam groot en het zorgteam klein (intern) Deelnemers aan zorgteam klein zijn de beide IB-ers en de directeur. Op de Borne wordt het Parnassys leerlingvolgsystemen gebruikt en voor de sociaal-emotionele ontwikkeling wordt gewerkt met Zien. De procesbewaking gedurende het schooljaar en over de schooljaren heen gebeurt via de groepsbesprekingen, klassenbezoeken en de warme overdracht voor de zomervakantie. Veelal zijn na de zomervakantie nog de oude en de nieuwe leerkracht met elkaar in gesprek over de onderwijsaanpak van die groep. De gesproken ouder vindt iedere overgang naar een andere schooljaar en met name naar een andere leerkracht altijd weer erg spannend! School is zich dit bewust en houd hier rekening mee. Voor de school is de hoge mate van betrokkenheid van de ouders van groot belang. Zij wil de ouders altijd zo optimaal mogelijk informeren en vindt betrokkenheid erg belangrijk. Samenwerken en partnerschap. Ouders van leerlingen met een extra ondersteuningsbehoefte worden betrokken bij het ontwikkelen van het ondersteuningsplan. Hun mening wordt zeer op prijs gesteld en de school gaat graag met hen over de inhoud van de ondersteuning in gesprek. De school in haar netwerk De Borne verzorgt samen met De Blaak het basisonderwijs in de wijk De Blaak. De scholen organiseren een aantal gezamenlijke activiteiten en proberen deze samenwerking steeds verder uit te bouwen. Zij staan naast elkaar en af en toe worden er over en weer leerlingen van elkaar overgenomen. Altijd op initiatief van de ouders. 6

8 De ervaringen met begeleiding vanuit het samenwerkingsverband en/of vanuit andere instanties is over het algemeen positief. Het is de visie van de school dat externe expertise zoveel mogelijk voor de totale school moet worden ingezet. Dit lukt aardig, zo zijn er voor de 9 LGF leerlingen in totaal 2 AB-ers. Deze verzorgen op verzoek ook teamscholing. De verwijzingen naar sbo en so zijn te verwaarlozen, gemiddeld niet eens 1 leerling in de 4 jaar. Bij de ene SO verwijzing in 2010 stelde de Borne de voorwaarde dat deze leerling na een bepaalde periode weer teruggeplaatst moest worden. Dit is ook gebeurd, naar volle tevredenheid van alle partijen. In de keten school schoolbestuur samenwerkingsverband, ligt in eerste instantie de regie bij de school. Het samenwerkingsverband heeft een aantal voorzieningen waar de school, vraaggericht gebruik van maakt. De school verwacht van het samenwerkingsverband beleid op het behoud van expertise, dat er op praktijkgericht gedacht wordt, oplossingsgericht. Van haar bestuur verwacht de school initiatieven om Passend Onderwijs te realiseren, dat het meedenkt met de beleidsontwikkeling, vertrouwen heeft en ervoor zorgt dat de noodzakelijke ondersteuning geboden kan worden. 2.2 De voorzieningen op de vijf velden Wij beschrijven hier de voorzieningen van de school tegen de achtergrond van alle mogelijke voorzieningen die op dit moment op scholen, van wat voor soort dan ook, bestaan. In de praktijk heeft geen enkele school alle voorzieningen. Van reguliere scholen kan, in de huidige verdeling van mensen en middelen onder de schoolsoorten, verwacht worden dat zij maar beperkt kunnen scoren op deze velden van ondersteuningsvoorzieningen. De basisvoorzieningen die elke reguliere school heeft uitgaande van een minimale rijksbekostiging, veronderstellen we aanwezig, en vermelden we dus niet. Bij de flexibilisering van waar en hoe de extra mensen en middelen vanuit ondersteuningsbekostiging worden ingezet, is het interessant na te gaan waar voor een school groeimogelijkheden liggen, en waar de grenzen zijn. Veld 1: de hoeveelheid aandacht/handen in de klas Dit veld gaat over de hoeveelheid aandacht, uitgedrukt in beschikbare menskracht ( handen ) bij het lesgeven in de klas. We tellen de uren die feitelijk beschikbaar zijn voor leerlingen. Buiten de klas is structureel voor leerlingen het volgende beschikbaar: - Alleen voor LGF leerlingen: 4 uur (wordt ook ingezet voor alle lln.); - Hoogbegaafdheidspecialist Plus klas 5 uur (geselecteerde groep 35 lln.); - Vakleerkracht Muziek(+ studenten creatieve vorming, o.a. dans) 4 uur - Vakleerkracht techniek 5,5 uur - Vakleerkracht gymnastiek 16 uur (+ studenten ALO) - Ouders voor Op Maat (5 x 0,5 uur per groep) - Stagiaires PABO, HBO-Pedagogiek en ROC in bijna alle groepen. 7

9 Naast extra handen in het primaire proces zijn er uren beschikbaar voor de ondersteuning van de medewerkers van de school. Dit zijn de uren van de administratie en conciërge. De Borne heeft voor 4,5 dag per week Interne Begeleiding, verdeeld over 2 IB-ers. Veld 2: de onderwijsmaterialen We kijken bij dit veld alleen naar specifieke materialen voor leerlingen met speciale onderwijsbehoeften. We laten de materialen die bijna op elke school te vinden zijn buiten beschouwing en maken dus geen opsomming van de orthotheek. Ook kunnen we in de audit niet nagaan in welke mate materialen daadwerkelijk gebruikt worden. De volgende materialen zijn beschikbaar: Met speciale didactische kenmerken: Alternatieve methodes, nl. Maatwerk, Kien, Rekentijgers, Spelling in de Lift, Zelfstandig spellen, Leesinterventieprogramma, clustertraining, Flits, Raad een woord, Kurzweil etc.; Materialen gericht op zelfredzaamheid, nl. Time-timers, Meichenbaum; Materialen met een lager tempo, veel herhaling, nl. Flits, time-timers, Estafette lezers; Materialen die veel/snel lezen vermijden, nl. Zuid-Vallei; Materialen gericht op auditieve informatieverwerking, nl. Wat zeg je; Materialen gericht op visuele informatieverwerking, nl. Lestra, ICT-gebruik zoals I- pads, bigbooks, digibord e.d.; Materialen gericht op sensomotorische informatieverwerking, nl. Fijne Motoriekkist, schuurpapieren letters; Materialen uitgaand van een sterk eigen probleemoplossend vermogen, nl. Meichenbaum, Tridio; Anders, materialen voor kinderen met een hoger tempo nl. Acadin, Projectenballade, Kien, Rekentijgers, Webkwesties, etc. Met speciale pedagogisch/psychologische kenmerken: Methode voor sociaal-emotionele ontwikkeling, nl. Kids-Skills, Marietje Kessels, Kanjertraining, Human Interaction; Materialen voor begrenzing van het gedrag, nl. Human Interaction; Materialen uitdagend tot alertheid en activiteit, nl. 5 minutenspelletjes kleuters, energizers, ICT toepassingen, coöperatieve werkvormen; Materialen voor begrip van sociale interactie, nl. Human Interaction. In verband met kindspecifieke fysieke belemmeringen zijn balkussens, hergonaut, koptelefoons, concentratiehokjes, wiebelkussen, aangepast schrijfmateriaal e.d. beschikbaar. Veld 3: de ruimtelijke omgeving De school is rolstoeltoegankelijk en heeft lokalen met grote schuifdeuren, waardoor deze vergroot kunnen worden met de grote hal en/of gemeenschapsruimte. De school beschikt over een apart handvaardigheid/technieklokaal. Er is aangepast meubilair voor leerlingen fysieke beperkingen. 8

10 Veld 4: de expertise We onderscheiden teamexpertise en specialistische expertise. Met teamexpertise wordt gedoeld op kennis en ervaring die geïntegreerd is in de teamaanpak en geïnternaliseerd in het handelen van alle medewerkers. Het team is expertise aan het ontwikkelen op het gebied van handelingsgericht werken, leerlijnen en coöperatief leren. De afgelopen periode is er op teamniveau scholing geweest, gericht op leerkrachtgedrag in relatie met leerling en gedrag. Met name het achter het kind kijken (waarom gedraagt dit kind zich zo?) is hierin van belang. Daarnaast wordt het team geschoold op de gebieden ICT, begaafde leerlingen en ook 21 century-skills. Op school zijn 4 leernetwerken actief, het leren als groep en zo breed mogelijk deskundig is de focus. De visie is: scholing en ontwikkeling moet rechtstreeks antwoorden geven op de vragen van de leerkracht. Een tweede vorm van expertise is de specifieke, bij één of meer collega s of partners aanwezige expertise. Deze specialistische expertise kan soms, kortdurend, nodig zijn. De beschikbaarheid van expertise (gecertificeerd) op specifieke gebieden is als volgt: Binnenschools Buitenschools snel toegankelijk Expertiseveld nee ja Visuele beperkingen nee ja Auditieve beperkingen nee ja Spraakmoeilijkheden en taalstoornissen ja nee Verstandelijke beperkingen nee ja Motorische beperkingen nee ja Beperkingen door chronische ziektes ja nee Autisme Spectrum Stoornissen (ASS) ja nee ADHD en ADD nee ja Angst- en hechtingsstoornissen ja nee Overige psychiatrische aandoeningen ja nee Gedragsproblemen ja nee Dyslexie nee ja Onderwijsachterstanden andere culturen Op de school is individuele expertise op het gebied van: Master Gedragsspecialist, Master Hoogbegaafdheid, Leer- en gedragsproblematiek, Kanjertraining en vakleerkrachten muziek en lichamelijke oefening. Verder beschikt de school over een twee orthopedagogen, ADHD-coach en een Matrix-coach (beelddenken). Een van de teamleden volgt de opleiding SVIB. Vaak wordt binnen- en buitenschoolse expertise op elkaar afgestemd. 9

11 Veld 5: de samenwerking met andere instanties SMW Bureau Jeugdzorg GGD GGZ MEE Kinderziekenhuis Revalidatiekliniek Justitiële inrichting KDC MKD Gemeente nooit sporadisch regelmatig vaak gemeenschappelijk handelingsplan X X X X X X X X X X X In het Groot zorgteam is SMW vertegenwoordigd. SMW houdt spreekuur op school, dit is nu nog vooral ondersteunend aan leerkrachten. Het is de bedoeling dat ook ouders van dit spreekuur gebruik gaan maken. De school wil alles graag zo praktijkgericht mogelijk aanpakken, dat wil zeggen dat met allerlei externe hulpverleningsorganisaties contacten zijn. Wanneer bepaalde expertise en/of therapie noodzakelijk is wordt deze zoveel mogelijk de school ingehaald. Therapie kan onder schooltijd en de drempel wordt dan laag voor school (lkr) om vragen te stellen en te leren. 10

12 3. Grenzen en groeimogelijkheden van de school 3.1 Groeimogelijkheden en grenzen v.w.b. onderwijsconcept Een basis voor onderwijs aan kinderen met diverse onderwijsbehoeften wordt gelegd door het onderwijsconcept van de school. Op het gebied van de diversiteit zijn twee kenmerken van het onderwijsconcept bepalend: het draagvlak binnen het team, en de mate waarin de lesstof dan wel de individuele onderwijsbehoefte van de leerling uitgangspunt van het lesprogramma is. Dit laatste kenmerk kan worden gezien als een dimensie van methodegestuurd naar leerlinggestuurd. Aan het ene uiterste van die dimensie staan de scholen die bijna de volledige lestijd de methode als leidraad hanteren 4. Leerlingen die onvoldoende uit de weg kunnen met de standaardmethode krijgen herhalingsstof, extra instructie of verdiepingsstof zoals die binnen de methode is gegeven. Het gemiddelde niveau en tempo van de standaardmethode is maatgevend. Scholen die dit concept welbewust hanteren zijn vaak van opvatting dat een leerling bij de groep houden betekent dat de leerkracht zijn of haar uiterste best doet om de zwakkere leerling voor wat betreft zijn of haar prestaties zoveel mogelijk bij de gemiddelde groep aan te laten haken. Het andere uiteinde van de dimensie wordt bezet door scholen die hun onderwijsconcept afstemmen op de specifieke groep die op dat moment de klas vormt. De start ligt bij de individuele onderwijsbehoeften van leerlingen met hun individuele ontwikkelings- en leerlijnen. Het overzicht van die lijnen in de groep geeft mogelijkheid tot het bundelen van de leerlijnen waar deze (bijna) samenvallen. De instructieplanning wordt afgestemd op deze gebundelde leerlijnen. De werkvormen in de groep zijn vaak heterogeen, waardoor een leerling bij de groep houden hier een gelijke betekenis heeft voor elke leerling. Bij een dergelijk concept worden veelal ook standaardmethoden en methodegebonden toetsen gebruikt, maar dan als middel zonder dat zij direct het didactisch en pedagogisch handelen sturen. Alle scholen hebben te maken met verschillen tussen kinderen. Relevant voor Passend Onderwijs zijn verschillen tussen leerlingen op het gebied van: leercompetenties leerstijlen gedragscompetenties gedragsstijlen culturele achtergronden gezinsachtergronden Van een extra vergroting van de range van onderwijsbehoeften in een klas is sprake bij combinatieklassen. 4 Onderzoek van de SLO wijst uit dat gemiddeld ongeveer tweederde van de lestijd op Nederlandse scholen met gebruik van standaardmethoden les wordt gegeven. 11

13 Leerkrachten op scholen die vooral methodegestuurd werken, rekken naarmate er meer verschillende kinderen in hun klas zitten, de mogelijkheden van hun onderwijsaanbod steeds verder op. Manieren om binnen het methodegestuurde concept onderwijs te bieden aan leerlingen met verschillende onderwijsbehoeften zijn o.a.: het groeperen van handelingsplannen; het werken in niveaugroepen; zelfstandig werken; vergroting van de expertise van de leerkracht; incidentele toepassing van vormen van leren in heterogene groepen; de keuze van methodes die heel veel ruimte bieden voor gedifferentieerd werken. Omdat het uitgangspunt van de les bepaald is door de centrale aanpak van de methode, betekent elke nieuwe onderwijsbehoefte een extra aanpassing bij die aanpak. Wanneer veel aanpassingen nodig zijn, beleeft de leerkracht dit vaak als een stapeling van taken, en daarmee als een toenemende belasting. Soms uit zich dit door de behoefte van de leerkracht aan steeds meer orde en rust in de klas, om de controle te kunnen houden over alle verschillende activiteiten die gelijktijdig plaatsvinden. Met het toenemen van de organisatorische belasting van de leerkracht, blijft er minder tijd en energie over voor het ter plekke inspelen op specifieke behoeften van leerlingen op het moment dat die zich aandienen. Het methodegestuurde onderwijsconcept is begrensd in haar capaciteit om kinderen met andere onderwijsbehoeften op te nemen. In het volgende schema wordt het onderwijsconcept van de Borne weergegeven in de relatie tussen de mate waarin de lesmethode sturend is en de mate waarin diversiteit van leerlingen opgevangen kan worden. De gebogen lijn geeft van links naar rechts een mogelijk model van de ontwikkeling van een onderwijsconcept, startend bij het leerstofjaarklassensysteem met een strakke hantering van standaardmethoden. Via het oprekken van de methodegestuurde aanpak toont het model een omslag in de aanpak naar het starten van de lesinhoud bij de individuele onderwijsbehoeften van de leerlingen in de klas. Let wel: de richting van links naar rechts geeft alleen een wenselijke richting aan wanneer: De school meer ruimte wil bieden aan de bestaande diversiteit onder de leerlingen. De school meer leerlingen met speciale onderwijsbehoeften onderwijs wil kunnen bieden. De leerlingpopulatie van de school steeds meer divers wordt. 12

14 Scholen bevinden zich ergens op of onder de gebogen lijn. De Borne bevindt zich op positie: Zoals in de inleiding gezegd hebben wij geen opvatting over de wenselijkheid van de positie van de school: een school kan sterk onderwijs bieden naar tevredenheid van alle betrokkenen op elke positie van de grafiek. De volgende suggesties als groeimogelijkheden en grenzen geven wij voor het geval dat de school wil groeien naar een breder profiel in de zin dat meer verschillen tussen leerlingen mogelijk zijn. Groeimogelijkheden voor wat betreft het onderwijsconcept: De Borne besteedt veel aandacht aan de leerlingenondersteuning. De school biedt de leerlingen structuur, het team is bewust bezig met het leren van kinderen en heeft oog en hart voor die leerlingen voor wie het allemaal niet vanzelf gaat, zowel naar de bovenkant, als naar de onderkant. De leerkrachten hebben de opbrengsten goed in beeld en passen, wanneer zij dit nodig achten het onderwijsaanbod aan. Echter dit heeft zijn grenzen, die de school steeds verder naar gelang de situatie, probeert op te rekken. De school investeert veel om leerlingen voor de school te behouden. Zowel IB en directie zijn van mening dat plaatsing naar een andere onderwijssetting (bijv. SBO) een incident en zoveel mogelijk tijdelijk moet zijn. Met name het goede pedagogische klimaat, de aandacht voor het welbevinden en de structuur binnen de organisatie van school maakt dat het er prettig en veilig is voor kinderen. Waar de grens in de extra ondersteuning ligt is binnen het team nog niet eenduidig, het wil openstaan voor meer diversiteit en het is zich bewust dat iedere casus anders is. Duidelijk is dat het team van mening is dat in principe ieder kind recht heeft op thuisnabij onderwijs. 13

15 In algemene zin vindt men dat het onderwijs en de veiligheid binnen de groep en de school er niet onder mag lijden. Meer diversiteit moet kunnen, mits de middelen en vaardigheden er zijn of ontwikkeld kunnen worden, om de kinderen zo optimaal mogelijk te ondersteunen. De benadering van het onderwijsprogramma start vanuit de traditionele opvattingen van het leerstof jaarklassensysteem, maar gaat vervolgens verder in het zoeken naar mogelijkheden om aan verschillen tussen leerlingen recht te doen. Het DI-model, samen met het zelfstandig werken en het ontwikkelen van coöperatief leren spelen hierin nadrukkelijk hun rol. Het ligt voor de hand om het handelingsrepertoire van de leerkrachten verder uit te breiden gericht op de praktijk die op dit moment in de school voorkomt en waarin vergroting van de deskundigheid nodig is. Kennis over allerlei opvattingen en aanpakken rond onderwijsondersteuning (o.a. Handelingsgericht werken en coöperatief leren) kan voor het team invulling geven om in toenemende mate aan kinderen met speciale onderwijsbehoeften onderwijs te kunnen bieden. In de visie van de school leert het team het best wanneer het samen leert in leernetwerken. Leren moet vraaggestuurd zijn en vraagstukken waar leerkrachten mee worstelen oplossen. Zoals het onderwijs nu wordt gegeven is de methode grotendeels leidend. Er is o.a. door middel van de Plusklas specifieke aandacht voor meer- en hoogbegaafdheid. Bedoeling is dat leerlingen die meer aankunnen op de voor hen beste wijze worden aangesproken en ondersteund worden, waardoor zij voldoende uitdaging krijgen. Waarbij het sociaal emotionele aspect zeker niet uit het oog verloren mag worden. Hoewel het nu nog incidenteel gebeurt, probeert de school steeds meer rekening te houden met de leerstijl en talenten van de kinderen, met name voor die kinderen die een extra ondersteuningsvraag hebben. Hierdoor kunnen de leerlingen zich ontwikkelen op de voor hen passende wijze. Bij toenemende differentiatie zou de methodesturing op een natuurlijke manier kunnen omslaan naar sturing vanuit de onderwijsbehoefte (met gebruik van methoden). Grenzen voor wat betreft het onderwijsconcept: De school gebruikt voor het onderwijsaanbod de methode als leidraad. Het is de vraag in hoeverre de methode sturend wordt ingezet bij de inrichting van het onderwijs, of dat de methode ook meer naar behoefte van diversiteit gebruikt wordt als middel bij op maat ingezet onderwijs. Naast de leerstof zoals deze wordt aangeboden in de methode is de beginsituatie van de leerling leidend voor het inrichten van het onderwijsprogramma. Met name voor die leerlingen die extra ondersteuning vragen. De school heeft de ambitie om meer extra ondersteuning te kunnen bieden dan zij nu al doet. Het team is van mening dat meer ondersteuning bieden mogelijk moet zijn, mits dit niet ten koste gaat van veiligheid en het leren van álle kinderen. De school is zich bewust dat sturing van het onderwijs vanuit de methode begrenzend werkt voor diversiteit en dat daardoor niet altijd aan alle onderwijsbehoeften kan worden voldaan. Aan de andere kant is het team van mening dat de manier waarop je met de verschillen omgaat bepalend is voor het welbevinden van de kinderen, het pedagogisch klimaat. Het lijkt erop dat in de huidige situatie de differentiatie-grens nog enigszins kan worden opgerekt, het hanteren van het DI - model samen met het ontwikkelen van vaardigheden voor coöperatief leren maakt dit mogelijk. 14

16 Een andere grens kan komen uit de vraag naar speciale onderwijsondersteuning. Binnen het voedingsgebied van de school lijkt de behoefte aan speciale onderwijszorg enigszins toe te nemen. Het is de ambitie van het team om te voldoen aan de ondersteuningsbehoefte die op dat moment gevraagd wordt, op den duur leidt dit tot een breed scala van ondersteuningsmogelijkheden. Het aspect dat hierin meegenomen moet worden is dat kunnen omgaan met diversiteit een competentie is die ook nodig is wanneer je bijvoorbeeld meer rekening wilt houden met leerstijlen van leerlingen en het onderwijsconcept hierop wilt aanpassen. Daarbij is het beleid erop gericht om het onderwijs zo handelingsgericht mogelijk, aansluitend bij de onderwijsbehoefte van het kind, in te richten. Denken in mogelijkheden. De school geeft aan zich hierop nog beter te willen bekwamen. Uit de combinatie van de eerstgenoemde groeimogelijkheid en de aangegeven grenzen komt een punt naar voren waarover het team verder kan gaan in haar gedachteontwikkeling over Passend Onderwijs. 3.2 Karakterisering van de voorzieningen op de vijf velden In het licht van Passend Onderwijs kunnen vier schoolprofielen 5 binnen het regulier basisonderwijs worden onderscheiden, te weten: 1. de netwerkschool 2. de smalle ondersteuningsschool 3. de brede ondersteuningsschool en 4. de inclusieve school. Onder deze vierdeling van schoolprofielen ligt een dimensie die loopt van gesegregeerd ( exclusie ) naar geïntegreerd onderwijs ( inclusie ). In andere woorden: de netwerkschool profiteert adequaat en optimaal van de geïnstitutionaliseerde speciale ondersteuning binnen andere instellingen, zoveel mogelijk gelegen in de directe omgeving van de school. Deze is aanwezig in andere speciale scholen, of in gespecialiseerde zorginstellingen als een revalidatiecentrum. Op de inclusieve school daarentegen is in principe alle speciale onderwijsondersteuning in huis aanwezig om leerlingen met speciale onderwijsbehoeften te kunnen handhaven, mede door een vaste partnerrelatie met zorginstellingen buiten het onderwijs zoals het genoemde revalidatiecentrum. De schoolprofielen kunnen ook benaderd worden vanuit een ontwikkelingsperspectief, waarbij de netwerkschool als beginfase en de inclusieve school als eindfase wordt gezien. Op die manier kunnen scholen die zichzelf herkennen in één van de schoolprofielen, de intentie uitspreken om te streven naar een ander, nabijgelegen schoolprofiel. Bedenk dat deze vier schoolprofielen ideaaltypisch zijn. In de praktijk komen er allerlei (sub)varianten voor die uiteindelijk wel weer zijn te herleiden naar één van bovenstaande schoolprofielen op het gebied van speciale onderwijsondersteuning. 5 Greven, L.F. en Timmerhuis, A. (2008). Passend Onderwijs. Kansen in beeld! Utrecht: Sardes (Sardes Speciale Editie 8). 15

17 Uiteraard is het schoolprofiel waartoe de school zich ontwikkelt ook geen statische grootheid. Schoolprofielen veranderen met de transformatie van de schoolpopulatie en de schoolkeuzen daaromtrent mee. Hierna worden de voorzieningen op de school per veld, na een omschrijving, ingedeeld als passend bij een netwerkschool, een smalle ondersteuningsschool, een brede ondersteuningsschool of een inclusieve school. We kiezen een karakterisering die zo dicht mogelijk bij de situatie van uw school komt. De beschrijving in de tabellen betreft dus niet een exacte beschrijving van de situatie van uw school. De volledige tabellen van de prototypes staan in de bijlage bij dit rapport. Veld 1: de hoeveelheid aandacht/handen in de klas De omschrijving van de huidige situatie past bij het in bijlage 2 omschreven profiel van een smalle ondersteuningsschool. Veld 1. Hoeveelheid aandacht en tijd Binnen de klas Er is één paar handen in de klas, de lkr 6 zorgt zelf voor bijv. preteaching, werken aan de instructietafel, op tijdelijke basis (een uur per week). Er wordt gewerkt met de gegeven groepsgrootte (± 25 leerlingen). Voor korte perioden kan de groep kleiner worden gemaakt door inzet van oa/ou/mll; de lk kan dan individuele leerling of subgroep leerlingen met speciale onderwijsbehoeften helpen. Setting Binnen de school Er is speciale onderwijsondersteuning door rt er en/of ib er, op tijdelijke basis (gedurende enkele uren per week). Er is speciale onderwijsondersteuning door ab er (gedurende enkele uren per week). De hoeveelheid aandacht, ofwel de handen in de klas is afhankelijk van: de beschikbare formatie; de organisatie van de groepen in de school; de beschikbare handen van buiten de formatie (ouders, stagiaires ). De school heeft een Plus-klas voor leerlingen uit alle groepen. Ongeveer 1 dagdeel per week gaan deze leerlingen hiernaartoe. Er is ruime ervaring met leerlingen die deze ondersteuningsbehoefte hebben. Verder maakt deze school veel gebruik van stagiaires en bij Op Maat van ouders. 6 In deze tabel en de andere tabellen komen meerdere afkortingen voor. Daarbij staat lkr voor leerkracht, vlkr voor vakleerkracht, oa voor onderwijsassistent, ou voor ouder, mll voor medeleerling, rt er voor remedial teacher, ib er voor intern begeleider, ab er voor ambulant begeleider, so voor speciaal onderwijs, lgf voor leerlinggebonden financiering, pgb voor persoonsgebonden budget, ihp voor individueel handelingsplan, opp voor ontwikkelingsperspectief. 16

18 Dit geeft aan dat de school op creatieve wijze probeert zoveel mogelijk handen in de klas te regelen. Deze manier van organiseren is structureel. Veld 2: de onderwijsmaterialen De omschrijving van de huidige situatie past bij het in bijlage 2 omschreven profiel van een smalle ondersteuningsschool. Veld 2. Onderwijsmaterialen Binnen de klas Er wordt waar nodig gebruik gemaakt van niveaudifferentiatie in de lesmethoden. Er is aanvullend remediërend materiaal voor de kernvakken, behorend bij de gebruikte lesmethoden. Setting Binnen de school Er zijn onderwijsmaterialen beschikbaar die tegemoet komen aan specifieke didactische kenmerken en speciale pedagogische/ psychologische kenmerken (bijv. beloningssysteem). Er zijn onderwijsmaterialen beschikbaar die tegemoet komen aan specifieke didactische kenmerken (bijv. pictogrammen) en speciale pedagogische/ psychologische kenmerken. Er wordt op projectbasis gewerkt aan het pedagogisch klimaat. Veld 3: de ruimtelijke omgeving De omschrijving van de huidige situatie past bij het in bijlage 2 omschreven profiel van een netwerkschool. Veld 3. Ruimtelijke omgeving Binnen de klas Aan de tafel van de leerlingen met speciale onderwijsbehoeften wordt éénop-één begeleiding gegeven. Setting Binnen de school Er is op de gang ruimte waar éénop-één begeleiding of begeleiding van een (sub)groepje leerlingen kan plaatsvinden. 17

19 Veld 4: de expertise De omschrijving van de huidige situatie past bij het in bijlage 2 omschreven profiel van een smalle ondersteuningsschool. Veld Binnen de klas 4. Expertise De lkr hebben enige kennis van en competenties op het gebied van speciale onderwijsbehoeften. Enkele leerkrachten hebben zich verdiept in de meest voorkomende problemen / aandoeningen / stoornissen. Setting Binnen de school De rt er en/of ib er hebben enige kennis van en competenties op het gebied van de meest voorkomende speciale onderwijsbehoeften. Een deel van het team heeft kennis van en competenties op het gebied van de speciale onderwijsbehoeften Een manier om naar de groei van de expertise te kijken, is door het onderscheid te maken tussen teamexpertise en individuele expertise. De inzet van individuele expertise is altijd zinvol, maar heeft veel meer effect wanneer dit ingebed is in een expertomgeving van het team. Een teamaanpak levert altijd meer op dan géén teamaanpak. Veld 5: de samenwerking met andere instanties De omschrijving van de huidige situatie past bij het in bijlage 2 omschreven profiel van een smalle ondersteuningsschool. Veld Setting Binnen de klas Binnen de school 5. Samenwerking De lkr onderhouden contacten Er is geregelde samenwerking met andere instanties met de ib er om op de hoogte te blijven. en afstemming met professionals uit so en zorginstellingen De behoefte aan samenwerking met andere instanties groeit mee met de aanwezigheid op school van leerlingen met speciale onderwijsbehoeften. 18

20 4. Tot slot Over het geheel genomen is de Borne te karakteriseren als een smalle ondersteuningsschool, de attitude en de wijze waarop het team bezig is zich te ontwikkelen is passend bij de smalle ondersteuningsschool. De aangegeven groeimogelijkheden op het algemene onderwijsconcept van de school en op de vijf velden bieden perspectief op een ontwikkeling naar een brede ondersteuningsschool of op een versterking van het bestaande profiel. Onderwijsconcept Netwerkschool Smalle ondersteuningsschool X Brede ondersteuningsschool Inclusieve school Onderwijsvoorzieningen: 1. Handen in de klas X 2. Materialen X 3. Ruimtelijke omgeving X 4. Expertise X 5. Relaties X De aangegeven groeimogelijkheden bieden kansen om meer leerlingen met speciale onderwijsbehoeften onderwijs te kunnen bieden, maar ook om de gewone leerlingen meer aan hun specifieke onderwijsbehoeften aangepast onderwijs te bieden. Of een dergelijke groei wenselijk is, is vanzelfsprekend afhankelijk van de opvattingen van de school, haar schoolbestuur en het samenwerkingsverband waar zij deel van uitmaakt. Het team van de Borne is open en gastvrij, dat de discussie rond de onderwijsondersteuning naar aanleiding van de ontwikkelingen rond Passend Onderwijs graag aangaat. Hopelijk ondersteunt dit rapport het team bij deze discussie. Met dank voor de prettige ontvangst, Sicco Baas 19

21 Bijlage 1: Enkele landelijke kengetallen Cijfers schooljaar Per 100 leerlingen op een basisschool zijn er gemiddeld over het hele land: ~ 2,7 leerlingen sbo ~ 0,5 leerling cluster 2 ~ 1,3 leerlingen bekostigingscategorie 1 (langdurig zieken, zeer moeilijk lerenden, cluster 4) 7 ~ 0,1 leerlingen bekostigingscategorie 2 (lichamelijke beperkingen) ~ 0,2 leerlingen bekostigingscategorie 3 (meervoudige beperkingen) ~ 1 leerling met een rugzak cluster 3 of 4 ~ 0,3 leerling met een rugzak cluster 2 De verblijfsduur van een leerling op het speciaal basisonderwijs is gemiddeld 4 (tot 5) jaar. Het gemiddelde deelnamepercentage aan het speciaal basisonderwijs bedraagt 2,8%. Bij een verblijfsduur van 4 jaar verwijst een basisschool gemiddeld 2,8% : 4 jaren = 0,7% per jaar. Bij een basisschool van bijvoorbeeld 300 leerlingen kan er gemiddeld per jaar een verwijzing naar het sbo van 0,7% van 300 leerlingen = 2,1 leerling verwacht worden. De verblijfsduur op het so schatten wij op 5 (tot 6) jaar. Bij een school van bijvoorbeeld 300 leerlingen zou je dus verwachten dat 8 : - eens in de drie jaar een leerling verwezen wordt naar cluster 2; - twee keer in drie jaar een leerling verwezen wordt naar cluster 3; - een keer in de twee jaar een leerling verwezen wordt naar cluster 4; - er 1 leerling is met rugzakje cluster 2; - er 1 leerling is met een rugzakje cluster 3; - er 2 leerlingen zijn met een rugzakje cluster 4. 7 Op grond van de cijfers van 2013 zijn de volgende bedragen aan de orde: < 8 jaar: categorie ,00; categorie ,00; categorie ,00. > 8 jaar: categorie ,00; categorie ,00; categorie ,00. 8 Deze aantallen zouden gelden wanneer alle leerlingen via het regulier onderwijs naar het speciaal onderwijs zouden stromen. In werkelijkheid vindt verwijzing soms al plaats vóór dat de leerling een reguliere school heeft bezocht. 20

22 Bijlage 2: Speciale onderwijsondersteuning per schoolprofiel Tabel 1: Speciale onderwijsondersteuning op de netwerkschool Veld 1. Hoeveelheid aandacht en tijd 2. Onderwijsmaterialen 3. Ruimtelijke omgeving Setting Binnen de klas Er is één paar handen in de klas, de lkr 9 zorgt zelf voor bijv. preteaching, werken aan de instructietafel, op tijdelijke basis (een uur per week). Er wordt gewerkt met de gegeven groepsgrootte (± 25 leerlingen). Er wordt waar nodig gebruik gemaakt van niveaudifferentiatie in de lesmethoden. Er is aanvullend remediërend materiaal voor de kernvakken, behorend bij de gebruikte lesmethoden. Aan de tafel van de leerlingen met speciale onderwijsbehoeften wordt één-op-één begeleiding gegeven. 4. Expertise De lkr hebben enige kennis van en competenties op het gebied van speciale onderwijsbehoeften. 5. Samenwerking met andere instanties De lkr onderhouden contacten met de ib er om op de hoogte te blijven. Binnen de school Er is speciale onderwijsondersteuning door rt er en/of ib er, op tijdelijke basis (gedurende enkele uren per week). Er zijn onderwijsmaterialen beschikbaar die tegemoet komen aan specifieke didactische kenmerken en speciale pedagogische/ psychologische kenmerken (bijv. beloningssysteem). Er is op de gang ruimte waar één-op-één begeleiding of begeleiding van een (sub)groepje leerlingen kan plaatsvinden. De rt er en/of ib er hebben enige kennis van en competenties op het gebied van de meest voorkomende speciale onderwijsbehoeften. Er is op basis van behoefte samenwerking en afstemming met professionals uit so en zorginstellingen. 9 In deze tabel en de andere tabellen komen meerdere afkortingen voor. Daarbij staat lkr voor leerkracht, vlkr voor vakleerkracht, oa voor onderwijsassistent, ou voor ouder, mll voor medeleerling, rt er voor remedial teacher, ib er voor intern begeleider, ab er voor ambulant begeleider, so voor speciaal onderwijs, lgf voor leerlinggebonden financiering, pgb voor persoonsgebonden budget, ihp voor individueel handelingsplan, opp voor ontwikkelingsperspectief. 21

23 Tabel 2: Speciale onderwijsondersteuning op de smalle ondersteuningsschool Veld 1. Hoeveelheid aandacht en tijd 2. Onderwijsmaterialen 3. Ruimtelijke omgeving Setting Binnen de klas Er is één paar handen in de klas, de lk zorgen eventueel met extra ondersteuning van oa/ou/mll voor bijv. preteaching, extra leestijd, op tijdelijke basis (enkele uren per week). Er wordt grotendeels gewerkt met de gegeven groepsgrootte (± 25 leerlingen). Voor korte perioden kan de groep kleiner worden gemaakt door inzet van oa/ou/mll; de lk kan dan individuele leerling of subgroep leerlingen met speciale onderwijsbehoeften helpen. Er wordt gebruik gemaakt van niveau- en tempodifferentiatie in de lesmethoden. Er is aanvullend remediërend materiaal, behorend bij de gebruikte lesmethoden. Er is een aparte plek (bijv. prikkelarm hoekje) waar één-opéén begeleiding of begeleiding van een (sub)groepje leerlingen met speciale onderwijsbehoeften kan plaatsvinden. 4. Expertise De lk hebben enige kennis van en competenties op het gebied van de speciale onderwijsbehoeften. Enkele leerkrachten hebben zich verdiept in de meest voorkomende problemen / aandoeningen / stoornissen. 5. Samenwerking met andere instanties De lk onderhouden contacten met de ib er om op de hoogte te blijven. Binnen de school Er is speciale onderwijsondersteuning door rt er en/of ib er, op tijdelijke basis (een enkel dagdeel of enkele dag per week). Er is speciale onderwijsondersteuning door ab er (gedurende enkele uren per week). Er zijn onderwijsmaterialen beschikbaar die tegemoet komen aan specifieke didactische kenmerken (bijv. pictogrammen) en speciale pedagogische/ psychologische kenmerken. Er wordt op projectbasis gewerkt aan het pedagogisch klimaat. Er is op de gang ruimte waar één-op-één begeleiding of begeleiding van een (sub)groepje leerlingen met speciale onderwijsbehoeften kan plaatsvinden. De rt er en/of ib er hebben kennis van en competenties op het gebied van vele speciale onderwijsbehoeften. Een deel van het team heeft kennis van en competenties op het gebied van de speciale onderwijsbehoeften. Er is geregelde samenwerking en afstemming met professionals uit so en zorginstellingen. 22

24 Tabel 3: Speciale onderwijsondersteuning op de brede ondersteuningsschool Veld 1. Hoeveelheid aandacht en tijd 2. Onderwijsmaterialen 3. Ruimtelijke omgeving Binnen de klas Er zijn twee paar handen in de klas, door oa, voor aanvullende begeleiding, op tijdelijke basis (gedurende enkele dagdelen per week). De groepen zijn kleiner. Er wordt niveau- en tempodifferentiatie toegepast binnen de lesmethoden. Voor leerlingen met speciale onderwijsbehoeften zijn er aparte methoden beschikbaar. Er is aanvullend remediërend materiaal, behorend bij de gebruikte lesmethoden. Er wordt lesstof aangeboden vanuit leerlijnen die gebaseerd zijn op de kerndoelen. Er zijn aparte plekken waar éénop-één begeleiding en begeleiding van (sub)groepjes leerlingen met speciale onderwijsbehoeften kan plaatsvinden. 4. Expertise Meerdere lk hebben veel kennis en competenties op het gebied van de stoornissen en beperkingen van leerlingen met speciale onderwijsbehoeften. Via collegiale consultatie en intervisie blijven lk scherp. 5. Samenwerking met andere instanties De ib er, rt er en lk werken regelmatig samen met professionals van externe instanties (bijv. algemeen maatschappelijk werk, RIAG, GG&GD) Setting Binnen de school Er is speciale onderwijsondersteuning door rt er en/of ib er, op semi-permanente basis (gedurende enkele dagen per week). Er is speciale onderwijsondersteuning door ab er (gedurende enkele dagdelen per week). Er is een orthotheek met onderwijsmaterialen beschikbaar die tegemoet komen aan specifieke didactische kenmerken, speciale pedagogische /psychologische kenmerken en fysieke/ lichamelijke kenmerken. Er wordt door de hele school gewerkt met een speciaal programma voor de sociaalemotionele ontwikkeling (bijv. Leefstijl). Er is een aparte ruimte voor andere functies (bijv. voor verzorging of voor een time-out). Een groot deel van het team heeft kennis van en competenties op het gebied van de specifieke onderwijsbehoeften van leerlingen met speciale onderwijsbehoeften. Experts m.b.t. voorkomende stoornissen en beperkingen zijn direct beschikbaar (bijv. schoolmaatschappelijk werker, logopedist). Er is op regelmatig samenwerking en afstemming met professionals uit so en zorginstellingen (bijv. gezamenlijke bijdrage aan uitvoering van ihp). Externe experts zijn op afroep beschikbaar als daar behoefte aan is (bijv. faalangsttrainer). 23

25 Tabel 4: Speciale onderwijsondersteuning op de inclusieve school Veld 1. Hoeveelheid aandacht en tijd 2. Onderwijsmaterialen 3. Ruimtelijke omgeving Binnen de klas Er zijn twee paar handen in de klas, door lk/oa voor intensieve (één-op-één) begeleiding, op permanente basis (gedurende de gehele week). Er wordt gewerkt in kleinere groepen. Leerlingen met speciale onderwijsbehoeften volgen (individuele) leerlijnen in de kernvakken, gebaseerd op de kerndoelen. Er zijn onderwijsmaterialen aanwezig met speciale didactische kenmerken, speciale pedagogische / psychologische kenmerken en fysieke / lichamelijke kenmerken, tegemoetkomend aan kindspecifieke belemmeringen (bijv. verpleegmateriaal voor langdurig zieke kinderen). De lokalen zijn aangepast voor leerlingen met speciale bewegingsbehoeften (bijv. rolstoelgebruik), de lokalen zijn ruim bemeten, bieden deelruimtes voor diverse activiteiten. Setting Binnen de school Er is speciale onderwijsondersteuning door vlk, rt er en/of ib er op permanente basis (gedurende alle dagen). Er is speciale onderwijsondersteuning door ab er (gedurende enkele dagen per week). Er is een rijk geoutilleerde orthotheek met onderwijsmaterialen beschikbaar die tegemoet komen aan specifieke didactische kenmerken, speciale pedagogische/psychologische kenmerken en fysieke/lichamelijke kenmerken Er wordt door de hele school gewerkt met een speciaal programma voor de sociaalemotionele ontwikkeling (preventief pedagogisch schoolklimaat). De binnen- en buitenruimte zijn volledig aangepast voor leerlingen met speciale bewegingsbehoeften (bijv. rolstoelgebruik, time-out), voor speciale verzorging (bijv. revalidatie, fysiotherapie) en voor speciale leerbehoeften (bijv. schooltuin). Er zijn meerdere aparte ruimtes met een eigen functie (bijv. voor time-out). 24

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: obs De Blaak Datum bezoek: 8 oktober 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Sicco Baas M&O-groep, s-hertogenbosch

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool Armhoefse Akker Datum bezoek: 23 oktober, 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Sicco Baas

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsaanbod IVO basisonderwijs

Rapport audit onderwijs ondersteuningsaanbod IVO basisonderwijs Rapport audit onderwijs ondersteuningsaanbod IVO basisonderwijs Naam onderwijsvoorziening: De Bongerd Datum bezoek: 23 mei 2013 In opdracht van: Samenwerkingsverband IJssel Berkel Rapporteur: Pauline van

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: RK Basisschool Christoffel Datum bezoek: 17 september, 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Sicco Baas

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: St. Caecilia Datum bezoek: 19 augustus 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Heleen Versteegen M&O-groep,

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO basisonderwijs

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO basisonderwijs Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO basisonderwijs Naam onderwijsvoorziening: Jozefschool Datum bezoek: 17 januari 2013 In opdracht van: SWV Amstelland Zuid en De Veenlanden Rapporteur: Sicco

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsaanbod IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsaanbod IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsaanbod IVO Naam onderwijsvoorziening: Openbare Basisschool Dorus Rijkers Datum bezoek: 4 juni 2013 In opdracht van: Stichting Openbaar Onderwijs Noord Rapporteur:

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool Open Hof Datum bezoek: 29 augustus 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Pauline van der Zwet-Kortekaas

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel van

Schoolondersteuningsprofiel van Schoolondersteuningsprofiel van 1. Inleiding De Zwaluw ligt aan de rand van het dorp Nes aan de Amstel. De school telt rond de 100 leerlingen, die zijn verdeeld over 5 groepen. In het gebouw zijn ook een

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool Berkeloo Datum bezoek: 24 september In opdracht van: SWV-PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Sicco Baas M&O-groep,

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: St. Jozef Datum bezoek: 30 september In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Heleen Versteegen M&O-groep, s-hertogenbosch

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool De Wingerd in Esbeek Datum bezoek: 16 september In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Irma Miedema

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: De Kikkenduut te Oisterwijk Datum bezoek: 5 september 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Ina Latuputty

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Antonius Biest-Houtakker Datum bezoek: 14 mei 2013 In opdracht van: Samenwerkingsverband PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Irma

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool Don Sarto Datum bezoek: 25 september 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Irma Miedema M&O-groep,

Nadere informatie

Audit Onderwijszorgaanbod IVO Primair Onderwijs

Audit Onderwijszorgaanbod IVO Primair Onderwijs Audit Onderwijszorgaanbod IVO Primair Onderwijs Naam onderwijsvoorziening: OBS De Tarthorst, Wageningen Datum bezoek: 14 september 2011 In opdracht van: SWV Veluwe Rijn Vallei Rapporteur: Caroline van

Nadere informatie

ONDERSTEUNINGSPROFIEL. De Meeander

ONDERSTEUNINGSPROFIEL. De Meeander ONDERSTEUNINGSPROFIEL De Meeander Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. De school... 4 2.1 Het onderwijsconcept... 4 2.2 De voorzieningen op de vijf velden... 5 3. Grenzen en groeimogelijkheden van de school...

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool Den Bongerd Datum bezoek: 21 augustus In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Irma Miedema M&O-groep,

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool Antares Datum bezoek: 27 augustus 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Sicco Baas M&O-groep,

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool Kameleon Datum bezoek: 1 oktober 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Pauline van der Zwet-Kortekaas

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel. Juni 2015. Jozefschool (03KF) Gerberastraat 2 1431 SG Aalsmeer

Schoolondersteuningsprofiel. Juni 2015. Jozefschool (03KF) Gerberastraat 2 1431 SG Aalsmeer Schoolondersteuningsprofiel Juni 2015 Jozefschool (03KF) Gerberastraat 2 1431 SG Aalsmeer Inhoudsopgave Inleiding... 2 1. Huidige stand van zaken... 3 1.1 Het onderwijsconcept... 3 1.2 De voorzieningen

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Jenaplanschool Rennevoirt Datum bezoek: 24-9-2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Pauline van der Zwet-Kortekaas

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsaanbod IVO basisonderwijs

Rapport audit onderwijs ondersteuningsaanbod IVO basisonderwijs Rapport audit onderwijs ondersteuningsaanbod IVO basisonderwijs Naam onderwijsvoorziening: Buikslotermeer Datum bezoek: In opdracht van: 25 april Openbaar Onderwijs Amsterdam Noord Rapporteur: Sicco Baas

Nadere informatie

Audit Onderwijszorgaanbod IVO Primair Onderwijs

Audit Onderwijszorgaanbod IVO Primair Onderwijs Audit Onderwijszorgaanbod IVO Primair Onderwijs Naam onderwijsvoorziening: Datum bezoek: 08-09-2011 In opdracht van: SWV Veluwe Rijn Vallei Aanwezig bij het interview: Dhr. Hans Bierman (directeur) Mw.

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel

Schoolondersteuningsprofiel Schoolondersteuningsprofiel April 2014 Halderweg 43-45 6721 ZJ Bennekom 0318-415346 info@juliana.cnsede.nl www.juliana.cnsede.nl -1- Inhoudsopgave Deel I Inventarisatie...3 1. Korte typering van de school...

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool De Bienekebolders Datum bezoek: 9 september 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Irma Miedema

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: basisschool De Alm Datum bezoek: 2 september, 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Sicco Baas M&O-groep,

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool Tiliander Datum bezoek: 5 september 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Karin Vaessen M&O-groep,

Nadere informatie

Audit Onderwijszorgaanbod IVO Primair Onderwijs

Audit Onderwijszorgaanbod IVO Primair Onderwijs Audit Onderwijszorgaanbod IVO Primair Onderwijs Naam onderwijsvoorziening: De Zilverzwaan Datum bezoek: 15 november 2011 In opdracht van: Samenwerkingsverband Over Betuwe Rapporteur: Pauline van der Zwet-Kortekaas

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: OBS Koolhoven Datum bezoek: 2 september 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Pauline van der Zwet-Kortekaas

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: eerste Jan Ligthartschool Datum bezoek: 17 september 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Rob van Haren

Nadere informatie

Rapport Audit Onderwijs ondersteuningsaanbod IVO Primair Onderwijs

Rapport Audit Onderwijs ondersteuningsaanbod IVO Primair Onderwijs Rapport Audit Onderwijs ondersteuningsaanbod IVO Primair Onderwijs Naam onderwijsvoorziening: Parcivalschool Datum bezoek: 8 september 2011 In opdracht van: Samenwerkingsverbanden Arnhem e.o. Rapporteur:

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool De Molenhoek te Oisterwijk Datum bezoek: 12 september 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur:

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool De Bunders Datum bezoek: 2 september 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: drs. Jeroen Schuitert

Nadere informatie

1. De hoeveelheid handen in de klas De omschrijving van de Kajuit past bij het profiel van een smalle ondersteuningsschool.

1. De hoeveelheid handen in de klas De omschrijving van de Kajuit past bij het profiel van een smalle ondersteuningsschool. Het schoolondersteuningsprofiel van OBS De Kajuit Inleiding Voor u ligt het Schoolondersteuningsprofiel (SOP) van OBS De Kajuit. Met de invoering van de wet op Passend Onderwijs is elke school verplicht

Nadere informatie

De actuele kaart van het samenwerkingsverband

De actuele kaart van het samenwerkingsverband De actuele kaart van het samenwerkingsverband Bevindingen externe audit Schoolondersteuningsprofielen Bron: Rapportage AUDIT ONDERSTEUNINGSAANBOD IVO versie regionale indeling swv PLEIN 013 (po 30-04 Tilburg

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: De Heerevelden te Tilburg Datum bezoek: 3 oktober 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Ina Latuputty

Nadere informatie

Ondersteuningsprofiel basisschool Dierdonk

Ondersteuningsprofiel basisschool Dierdonk Ondersteuningsprofiel basisschool Dierdonk Gebaseerd op format Qliq Primair Onderwijs Aanleiding In het kader van de wet Passend onderwijs is Nederland verdeeld in een aantal regio s. Binnen elke regio

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel

Schoolondersteuningsprofiel Schoolondersteuningsprofiel Verkorte versie Wij beogen met deze verkorte versie het voor ouders vlot en inzichtelijk wordt wat onze mogelijkheden en ambities zijn op het gebied van passend onderwijs. De

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel Vrije School De Zwaneridder Wageningen

Schoolondersteuningsprofiel Vrije School De Zwaneridder Wageningen Schoolondersteuningsprofiel Vrije School De Zwaneridder Wageningen Wageningen, 1 augustus 2014 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. De beschrijving van het onderwijs... 4 2.1 Het onderwijsconcept... 5 2.2

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsaanbod IVO basisonderwijs

Rapport audit onderwijs ondersteuningsaanbod IVO basisonderwijs Rapport audit onderwijs ondersteuningsaanbod IVO basisonderwijs Naam onderwijsvoorziening: OBS De Pijlstaart, Vinkeveen Datum bezoek: 2 oktober 2012 In opdracht van: Swv Amstelland Zuid en De Veenlanden

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool Wandelbos Datum bezoek: 25 september 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: P. Kooiman M&O-groep,

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool Cleijn Hasselt Datum bezoek: 22 oktober, 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Sicco Baas

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel. Het Duet. Het Duet, Prinses Christinalaan 120, 1421 BN Uithoorn 0297-500666

Schoolondersteuningsprofiel. Het Duet. Het Duet, Prinses Christinalaan 120, 1421 BN Uithoorn 0297-500666 Schoolondersteuningsprofiel Het Duet Het Duet, Prinses Christinalaan 120, 1421 BN Uithoorn 0297-500666 Inhoud Inhoud... 2 Inleiding... 3 1. De huidige stand van zaken.... 4 2.1 Het onderwijsconcept...

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool De Sleutel Bestuur: Stichting Opmaat Datum bezoek: 24 september 2013 In opdracht van: Swv Passend Onderwijs 30-04

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: basisschool Jeanne d Arc Datum bezoek: 21 mei 2013 In opdracht van: Samenwerkingsverband PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Irma

Nadere informatie

Het schoolprofiel van De Knienenbult aan de hand van de vijf domeinen van IVO (Indiceren volgens Onderwijsbehoeften).

Het schoolprofiel van De Knienenbult aan de hand van de vijf domeinen van IVO (Indiceren volgens Onderwijsbehoeften). Het schoolprofiel van De Knienenbult aan de hand van de vijf domeinen van IVO (Indiceren volgens Onderwijsbehoeften). Onderwijsondersteuning voor leerlingen met speciale onderwijsbehoeften De school biedt

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool Meander Datum bezoek: 31 oktober 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Pauline van der Zwet-Kortekaas

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Willibrordusschool - Alphen Datum bezoek: 1 oktober 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Heleen Versteegen

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: De Lochtenbergh Datum bezoek: 18 september 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Ina Latuputty M&O-groep,

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: OBS Overhoeks Datum bezoek: 14 mei 2013 In opdracht van: Stichting Openbaar Onderwijs Noord Rapporteur: Alfons Timmerhuis M&O-groep,

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Montessorischool De Elzen Datum bezoek: 29 oktober 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: drs. J. Schuitert

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool de Regenboog Tilburg Bestuur: Stichting Tangent Datum bezoek: 1 oktober 2013 In opdracht van: Swv Passend Onderwijs

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Jan Ligthart Driecant Datum bezoek: 3 sptember 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Pauline van der Zwet-Kortekaas

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel

Schoolondersteuningsprofiel Schoolondersteuningsprofiel 2015-2016 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 1 1. Inleiding... 2 2. Het beeld van de school... 3 3. Grenzen en groeimogelijkheden van de Cirkel... 8 3.1 Groeimogelijkheden en grenzen

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool Klinkers Datum bezoek: 26 augustus 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Pauline van der Zwet-Kortekaas

Nadere informatie

Ondersteuningsprofiel Dit ondersteuningsprofiel vormt de basis een schoolondersteuningsplan en kan als bijlage daaraan worden toegevoegd. In het schoolondersteuningsplan staat beschreven op welke wijze

Nadere informatie

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL Julianaschool

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL Julianaschool SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL Julianaschool adres: Corleseweg 4 postcode: 7102EV Winterswijk telefoon nr.: 0543-512937 website: www.juliana-winterswijk.nl Schooljaar 2013-2014 Inhoudsopgave Vooraf... 3 Inleiding...

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel

Schoolondersteuningsprofiel Schoolondersteuningsprofiel 2017-2018 Naam school: CBS t Kompas Radewijk Ingevuld op: 1 oktober 2017 Typering van de school als onderwijsondersteuningsvoorziening We hebben in ons team 1 interne begeleider

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: obs Darwin & AZC-school Datum bezoek: 12 september, 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur: Sicco Baas M&O-groep,

Nadere informatie

Definitieve versie februari 2015

Definitieve versie februari 2015 1 Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel Steven Stemerding Algemene gegevens School Steven Stemerding BRIN 12GJ Directeur Marloes Snel Adres Slingeplein 10 Telefoon 010-4808635 E-mail Bestuur Basisondersteuning

Nadere informatie

Definitieve versie 1 mei 2015

Definitieve versie 1 mei 2015 1 Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel Het Spectrum Algemene gegevens School Het Spectrum BRIN 27xk Directeur Dhr. J. Ligthart Adres Robert van t Hoffstraat 10, 3059 PN Rotterdam Telefoon 010-2222842

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel Vrije School De Vuurvogel Ede

Schoolondersteuningsprofiel Vrije School De Vuurvogel Ede Schoolondersteuningsprofiel Vrije School De Vuurvogel Ede Ede, 1 augustus 2014 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. De beschrijving van het onderwijs... 4 2.1 Het onderwijsconcept... 5 2.2 De voorzieningen

Nadere informatie

CBS De Ark. Onderwijs Ondersteuningsprofiel

CBS De Ark. Onderwijs Ondersteuningsprofiel Onderwijs Ondersteuningsprofiel CBS De Ark 1. Naam en adres CBS De Ark Acaciahage 17 19 9501 WD Stadskanaal Tel: 0599-614924 email: de-ark@picto.nl www.cbsdeark.picto.nl 2. Denominatie Wij zijn een open

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Openbare Jenaplanschool De Mussenacker Datum bezoek: 16 september 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o. Rapporteur:

Nadere informatie

7 Passend onderwijs. 7.1 Algemeen. 7.2 Interne begeleiding. Schoolgids 2012-2013

7 Passend onderwijs. 7.1 Algemeen. 7.2 Interne begeleiding. Schoolgids 2012-2013 7 Passend onderwijs 7.1 Algemeen Kinderen zijn nieuwsgierig en willen graag leren. Deze eigenschap hoort bij het kind zijn. Alle kinderen verdienen aandacht en zorg, maar zeker ook diegenen die moeite

Nadere informatie

Locatie Sprang-Capelle Rembrandtlaan ES Sprang-Capelle T Locatie Landgoed Driessen Burgemeester van Casterenstraat GA

Locatie Sprang-Capelle Rembrandtlaan ES Sprang-Capelle T Locatie Landgoed Driessen Burgemeester van Casterenstraat GA SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL Koningsschool Wat is het schoolondersteuningsprofiel en waar dient het voor? Het schoolondersteuningsprofiel beschrijft welke ondersteuning wij kinderen kunnen bieden die op

Nadere informatie

Het profiel van het onderwijszorgaanbod van een reguliere school wordt bepaald door:

Het profiel van het onderwijszorgaanbod van een reguliere school wordt bepaald door: ONDERSTEUNINGSPROFIEL 2014-2015 1 Inhoud: 1. Inleiding... 3 2. De huidige stand van zaken... 4 A. De Visie van de Roelof Venema School:... 4 De missie van de Roelof Venema School is:... 5 Wat betekent

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Mytylschool Tilburg Soort voorziening: cluster 3 EMB, MG, LG, LZK Datum bezoek: 23 mei 2013 In opdracht van: Samenwerkingsverband

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel van Bernulphusschool, Oosterbeek Stichting Fluvius

Schoolondersteuningsprofiel van Bernulphusschool, Oosterbeek Stichting Fluvius Schoolondersteuningsprofiel van Bernulphusschool, Oosterbeek Stichting Fluvius Schooljaar 2014-2015 Vragenlijst Schoolondersteuningsprofiel 2014 PassendWijs Pagina 1 UITERSTE INLEVERDATUM 21-3-2014 Met

Nadere informatie

School ondersteuningsprofiel

School ondersteuningsprofiel School ondersteuningsprofiel 2015 Schoolondersteuningsprofiel Cbs Juliana Leerdam, 2015 pagina 1 van 9 Schoolondersteuningsprofiel CBS Juliana Leerdam I. Rapportage februari 2012 (Plan) pag. 2 II. Aandachtsvelden

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: SBO Mozaik Soort voorziening: Speciaal Basisonderwijs Datum bezoek: 28 augustus 2013 In opdracht van: SWV PO 30-04 Tilburg e.o.

Nadere informatie

Pedagogisch doel: (hieronder staat een samenvatting van de visieomschrijving, het uitgebreide document is op te vragen bij de directie)

Pedagogisch doel: (hieronder staat een samenvatting van de visieomschrijving, het uitgebreide document is op te vragen bij de directie) Format Schoolondersteuningsprofiel Primair Onderwijs Almere 1. Gegevens van de school Naam de school Het Spectrum Directie Bart Kuipers Interne Begeleiding :Marloes de Vries, Hinke Brauckmann Bestuur Almeerse

Nadere informatie

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016. Basisschool Pius X

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016. Basisschool Pius X SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016 Basisschool Pius X 1 Voorwoord Voor u ligt het Schoolondersteuningsprofiel (SOP) van basisschool Pius X. Iedere school stelt een SOP op, dit is een wettelijke

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool De Stappen Bestuur: Xpect Primair Datum bezoek: 18 september 2013 In opdracht van: Swv Passend Onderwijs 30-04 Tilburg

Nadere informatie

Rapport Audit Onderwijszorgaanbod IVO Primair Onderwijs

Rapport Audit Onderwijszorgaanbod IVO Primair Onderwijs Rapport Audit Onderwijszorgaanbod IVO Primair Onderwijs Naam onderwijsvoorziening: Basisschool De Zwaluw Dichterbij dan je denkt! Datum bezoek: 21 november 2011 In opdracht van: Samenwerkingsverband Amstelzijde

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel. 27JN00 RK Bs De Vendelier

Schoolondersteuningsprofiel. 27JN00 RK Bs De Vendelier Schoolondersteuningsprofiel 27JN00 RK Bs De Vendelier Inhoudsopgave Toelichting... DEEL I INVENTARISATIE... Samenvattend schoolprofiel... 1 Hoeveelheid aandacht en tijd... 2 Onderwijsmaterialen... 3 Ruimtelijke

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel

Schoolondersteuningsprofiel Bezoekadres: Dorpshuisweg 36A Postadres: Postbus 19 9617 ZG Harkstede Voor Openbaar Onderwijs Tel: 050-4041675 URL: www.obsdriespan.nl e-mail: mailbox@obsdriespan.nl Schoolondersteuningsprofiel Naam school

Nadere informatie

HET ONDERSTEUNINGSPROFIEL VAN RKBS DE SPRINGSCHANS. Algemeen:

HET ONDERSTEUNINGSPROFIEL VAN RKBS DE SPRINGSCHANS. Algemeen: HET ONDERSTEUNINGSPROFIEL VAN RKBS DE SPRINGSCHANS. Algemeen: In dit document wordt een beschrijving gegeven van het ondersteuningsprofiel (OP) van onze school. Deze beschrijving van het OP is het uitgangspunt

Nadere informatie

Onderwijsondersteuningsprofiel

Onderwijsondersteuningsprofiel Onderwijsondersteuningsprofiel Naam school Dr. Albertus Risaeusschool Ingevuld September 2014 Typering van de school als onderwijsondersteuningsvoorziening Onze visie: Wij zijn een zich steeds ontwikkelende

Nadere informatie

Dr. J.C. Logemannschool

Dr. J.C. Logemannschool 1 Gecomprimeerd Schoolondersteuningsprofiel SBO Dr. J.C. Logemannschool Algemene gegevens School BRIN Directeur Locatieleider Dr. J.C. Logemannschool 06RV vacature Mevr. S.C. van Duin Adres Schiedamseweg

Nadere informatie

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL St. Jorisschool

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL St. Jorisschool SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL St. Jorisschool adres: Waterhoen 1 postcode: 7132 DK Lichtenvoorde telefoon nr.: 0544-373567 website: www.st-jorisschool.nl Schooljaar 2013-2014 Inhoudsopgave Vooraf... 3 Inleiding...

Nadere informatie

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL Basisschool 't Kempken. adres: Beuksveld 6 postcode: 7104 BD Meddo telefoon nr.: 0543-569406 website: www.tkempken.

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL Basisschool 't Kempken. adres: Beuksveld 6 postcode: 7104 BD Meddo telefoon nr.: 0543-569406 website: www.tkempken. SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL Basisschool 't Kempken adres: Beuksveld 6 postcode: 7104 BD Meddo telefoon nr.: 0543-569406 website: www.tkempken.nl Schooljaar 2013-2014 Inhoudsopgave Vooraf... 3 Inleiding...

Nadere informatie

BASISONDERSTEUNINGSPROFIEL BEGELEIDINGSSCHOOL (REGULIER VOORTGEZET ONDERWIJS)

BASISONDERSTEUNINGSPROFIEL BEGELEIDINGSSCHOOL (REGULIER VOORTGEZET ONDERWIJS) ONDERWIJSCONCEPT (DIALOOG OVER LEERLINGEN MET SPECIALE ONDERWIJSBEHOEFTEN, AANPASSINGEN, DIFFERENTIATIE) a. Dialoog over speciale onderwijsbehoeften 1 : Alle docenten binnen de school/afdeling kennen de

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofiel. 09AY00 Rooms Katholieke Basisschool De Brembocht

Schoolondersteuningsprofiel. 09AY00 Rooms Katholieke Basisschool De Brembocht Schoolondersteuningsprofiel 09AY00 Rooms Katholieke Basisschool De Brembocht Inhoudsopgave Toelichting 3 DEEL I INVENTARISATIE 6 1 Typering van de school.7 2 Kwaliteit basisondersteuning 7 3 Basisondersteuning

Nadere informatie

Gecomprimeerd schoolondersteuningsprofiel

Gecomprimeerd schoolondersteuningsprofiel pagina 1 van 8 Gecomprimeerd schoolondersteuningsprofiel Algemene gegevens School BRIN School voor Speciaal Basisonderwijs De Kring (20KY00) School voor Speciaal Basisonderwijs De Kring 20KY Directeur

Nadere informatie

SO DE ISSELBORGH, DOETINCHEM. 1. De school in het voedingsgebied

SO DE ISSELBORGH, DOETINCHEM. 1. De school in het voedingsgebied SO DE ISSELBORGH, DOETINCHEM 1. De school in het voedingsgebied SO de Isselborgh in Doetinchem van de stichting Speciaal Onderwijs Twente en Oost Gelderland (SOTOG) is een cluster 4 locatie voor leerlingen

Nadere informatie

Audit Onderwijszorgaanbod IVO (Voortgezet) Speciaal Onderwijs. Speciaal basisonderwijs. Praktijkonderwijs

Audit Onderwijszorgaanbod IVO (Voortgezet) Speciaal Onderwijs. Speciaal basisonderwijs. Praktijkonderwijs Audit Onderwijszorgaanbod IVO (Voortgezet) Speciaal Onderwijs Speciaal Basisonderwijs Praktijkonderwijs Naam onderwijsvoorziening: Soort voorziening: SBO de Dijk Speciaal basisonderwijs Datum bezoek: 28-09-11

Nadere informatie

Schooljaar 2014-2015. Schoolondersteuningsprofiel van Anne Frankschool De Basis

Schooljaar 2014-2015. Schoolondersteuningsprofiel van Anne Frankschool De Basis Schooljaar 2014-2015 Schoolondersteuningsprofiel van Anne Frankschool De Basis VRAGENLIJST Met het Schoolondersteuningsprofiel worden de volgende onderdelen in beeld gebracht (zie kader): Specifieke kennis

Nadere informatie

Samenvatting Schoolondersteuningsprofiel. Naam School

Samenvatting Schoolondersteuningsprofiel. Naam School 1 LOGO SCHOOL Samenvatting Schoolondersteuningsprofiel Naam School Algemene gegevens School Zalmplaatschool BRIN 10QX 00 Directeur Nico Bakker Adres Aalreep 8-10 Telefoon 010-4167408 E-mail directie@ Bestuur

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofielen Plein Willibrordusschool

Schoolondersteuningsprofielen Plein Willibrordusschool Schoolondersteuningsprofielen Plein013 2016 Willibrordusschool Rapport audit School-Ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Willibrordusschool Datum bezoek: 1 december 2015 In opdracht van:

Nadere informatie

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL de Bosmark. adres: Europastraat 10 postcode: 7091 XC Dinxperlo telefoon nr.: website:

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL de Bosmark. adres: Europastraat 10 postcode: 7091 XC Dinxperlo telefoon nr.: website: SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL de Bosmark adres: Europastraat 10 postcode: 7091 C Dinxperlo telefoon nr.: 0315-820213 website: www.bosmark.nl Schooljaar 2013-2014 Inhoudsopgave Vooraf... 3 Inleiding... 3

Nadere informatie

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL Basisschool St. Jozef

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL Basisschool St. Jozef SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL Basisschool St. Jozef adres: Schoolstraat 1 postcode: 7101 GB Winterswijk telefoon nr.: 0543-532747 website: www.jozefww.skbg.nl Schooljaar 2013-2014 Inhoudsopgave Vooraf...

Nadere informatie

Ondersteuningsprofiel Driehuisschool

Ondersteuningsprofiel Driehuisschool Ondersteuningsprofiel Driehuisschool Inleiding. Bij de keuze van een school en bij datgene wat een school biedt staat één belang centraal: dat van het kind. Ouders en school moeten het er daarom over eens

Nadere informatie

Schoolondersteuningsprofielen Plein Prins Bernhardschool

Schoolondersteuningsprofielen Plein Prins Bernhardschool Schoolondersteuningsprofielen Plein013 2016 Prins Bernhardschool Rapport audit School-Ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Prins Bernhardschool Datum bezoek : 9 november 2015 In opdracht

Nadere informatie

School ONDERSTEUNINGSPROFIEL

School ONDERSTEUNINGSPROFIEL School ONDERSTEUNINGSPROFIEL VAN basisschool Ondersteuningsprofiel van De Horizon Naam van de school: Basisschool De Horizon Adres: Landtong 8-10 Postcode: 1186 GP Plaats: Amstelveen Datum: juni 2015 Opgesteld

Nadere informatie

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR Basisschool SamSam. Oosterhout (Gld)

SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR Basisschool SamSam. Oosterhout (Gld) SCHOOLONDERSTEUNINGSPROFIEL SCHOOLJAAR 2015-2016 Basisschool SamSam Oosterhout (Gld) 1 2 Voorwoord Voor u ligt het Schoolondersteuningsprofiel (SOP) van basisschool SamSam. Iedere school stelt een SOP

Nadere informatie

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO

Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Rapport audit onderwijs ondersteuningsprofiel IVO Naam onderwijsvoorziening: Basisschool de Petteflet Tilburg Bestuur: Stichting Xpect Primair Datum bezoek: 31 oktober 2013 In opdracht van: Swv Passend

Nadere informatie

Ondersteuningsprofiel

Ondersteuningsprofiel Ondersteuningsprofiel Dit ondersteuningsprofiel vormt de basis een schoolondersteuningsplan en kan als bijlage daaraan worden toegevoegd. In het schoolondersteuningsplan staat beschreven op welke wijze

Nadere informatie

Onderwijsondersteuningsprofiel

Onderwijsondersteuningsprofiel Onderwijsondersteuningsprofiel Naam school Casper Diemerschool Ingevuld op Oktober 2016 Typering van de school als onderwijsondersteuningsvoorziening De Casper Diemerschool is een school waar les gegeven

Nadere informatie