DAG VAN DE BEROEPSKOLOM 9 O K TO B E R

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "DAG VAN DE BEROEPSKOLOM 9 O K TO B E R 20 1 5"

Transcriptie

1 DAG VAN DE BEROEPSKOLOM MBO-HBO 9 O K TO B E R

2 Doelen Kijken wat al goed werkt Nagaan of iets bijdraagt aan de kwaliteit van de aansluiting en doorstroom Aangeven wat kan verder worden uitgewerkt Bezien of ook het beoogde effect meetbaar is Vragen zijn overigens (mede voor eind-sessie): - wat is kwaliteit - wat is een effect - hoe is iets meetbaar is zo n dynamisch onderwijsveld

3 Korte toelichting op de opbouw van de dag De traditionele Keiharde Kennis Kwis Dalende rendementen: Hoe het tij te keren zonder noodverbanden? De SA Hoger onderwijs en Onderzoek wat betekent deze voor de aansluiting en doorstroom mbo-hbo? Pauze Korte toelichting op werkwijze binnen blok Blok Lunch Korte toelichting op werkwijze binnen blok Blok Plenaire sessie Korte reflectie / kijken naar de komende periode / maken van afspraken Afsluiting

4 AANPAK Er dient te worden gestreefd naar verbetering van de doorstroom en aansluiting, op basis van gemeenschappelijke inspanningen door hbo- en mbo-instellingen.

5 Het streven is het verhogen van de rendementen en het verlagen van de percentages voor het switchen van studie in het eerste leerjaar en voor de uitval in het eerste en tweede leerjaar van het hbo.

6 Er dient sprake te zijn van een inzet vanuit het mbo, aantoonbaar, vooral via het laten participeren van docenten en andere functionarissen in een structurele, gelijkwaardige samenwerking rond de doorstroom en aansluiting mbo-hbo.

7 Er dient te worden aangesloten bij de ontwikkelingen rond de studiekeuzecheck en de vormgeving van de doorstroomregeling mbo-hbo, op basis van een heldere visie van de hogeschool, samen te formuleren met de mbopartners.

8 Hogescholen en hun (regionale) mbo-partners zullen daarmee dienen te komen tot een zichtbaar structurele aanpak rond mbo-hbo en zich daarover verantwoorden. Daarbij wordt uitgegaan van een breed gedragen beleid binnen de instellingen, op alle niveaus.

9 En: Gezien de dynamiek op de arbeidsmarkt en het uitzwermen van hbo ers over het land, moet eigenlijk in elke regio met elkaar worden afgesproken op welke wijze in de komende jaren andere regionale good practices inspirerend kunnen worden gebruikt voor de eigen aanpak.

10 Discussies in de blokken Geef uw mening over de voorbeelden die OCW in de Strategische Agenda naar voren heeft gebracht? Bruikbaar, zinvol, waardevolle aanvulling op hetgeen nu al rond mbo-hbo gebeurt? Geef eigen, andere en aanvullende goede voorbeelden. Deze kunnen aansluiten bij wat OCW beoogt, maar ze mogen ook best anders zijn. Wat zijn de randvoorwaarden, dus wat is er nodig. Zeker als er meer nodig is dan mogelijk is, kom met voorstellen Kan men met experimenten de doorstroom (aansluiting, vervlechting leerwegen) herpositioneren. Desnoods met andere afspraken. En dan vastleggen in de kaders voor het borgen van de kwaliteit.

11 Thema 1 Keuze-proces Hoe kan worden gekomen tot een dusdanige samenwerking dat mbo ers al ruim voor een mogelijke doorstroom naar het hbo een onderbouwde keuze kunnen maken ten aanzien van hetgeen na mbo-4 het beste bij hem of haar past? Het beste is dat dit in het voorlaatste jaar gebeurt, met inzet van activiteiten waaraan ook het hbo bijdraagt. De samenwerking rond onderdelen van LOB met inzet van mbo en hbo wordt vastgelegd in een bindend convenant met afspraken, ook deel uitmakende van de kwaliteitszorg (dus onderdeel van de accreditatie (hbo) en inspectie-toezicht (mbo). Per hbo-sector moeten landelijke afspraken worden gemaakt over vaste onderdelen binnen LOB en het verdere keuzeproces, met onderliggend materiaal.

12 Thema 2 Meten van studieresultaten Hoe kan het meest optimaal gebruik worden gemaakt van de cijfers die over ingestroomde mbo-studenten beschikbaar komen op verschillende meetmomenten na de instroom, als het gaat om het voorkomen van verkeerde keuzes door een volgende generatie mbo ers? Mbo en hbo moeten samen gaan vaststellen welke momenten bij een hbo-studie zich lenen voor terugkoppeling van de resultaten (effecten, cijfers, rendementen ) zodanig dat mbo-studenten op basis daarvan betere keuzes gaan maken. Er moet periodiek worden bezien welke correlatie er bestaat tussen de gemaakte keuzes in het mbo (meedoen aan SKC, volgen keuzedelen, enz.) en de resultaten in het hbo. Er moeten aspecten worden benoemd bij dit soort samenwerking waarop mbo en hbo kunnen worden beoordeeld, als het gaat om het verhogen van de kwaliteit van de aansluiting mbo-hbo.

13 Thema 3 Keuzedelen gericht op doorstroom Op welke wijze kan het gaan inzetten van keuzedelen (KVH s) een effectieve bijdrage leveren aan het verbeteren van de doorstroommogelijkheden? MBO-studenten moeten ervan worden doordrongen dat het volgen van KVH s leidt tot een significant hogere kans op studiesucces. KVH-1 (algemeen) dient te worden gespreid over de laatste twee jaren van het mbo. HBO-docenten dienen een structurele en formeel vastgelegde rol krijgen in het verzorgen van de KVH s en de daarbij behorende examinering. Heeft dit ook te maken met de veronderstelling dat het hbo qua programmering voortbouwt op het havo (de profielen) en dat mbo ers feitelijk zij-instromers zijn bij die leerlijn zodat het kan voorkomen dat zij vanwege de eventuele overlap van hun mbo-4- opleiding met die havo-hbo-leerlijn, vrijstellingen verleend kunnen krijgen?

14 Thema 4 Afstemmen leerlijnen Hoe kan worden gekomen tot gemeenschappelijk in te vullen leerlijnen vanuit het mbo naar het hbo, als het gaat om een zgn. inhoudelijk verwante doorstroom, onder een gezamenlijke verantwoordelijkheid (desnoods experimenteel)? Voor leerlijnen waarbij de beroepen in het mbo en hbo sterk in elkaars verlengde liggen en de vraag naar mbo- resp. hbo-afgestudeerden communierende vaten zijn, moet worden gestreefd naar sterk aansluitende programma s waar mogelijk apart gepositioneerd met inzet van de keuzedelen. Het hbo moet op basis van de Bachelor en de Ad alsmede de mogelijke varianten (voltijd en duaal) streven naar een landelijk dekkend aanbod van in elkaar overvloeiende leerlijnen mbo-hbo.

15 Thema 5 Leerlijnen onderbrengen in RAC s Vormen de Regionale Associate Colleges een kans om de mogelijkheden voor mbo ers te vergroten en daarmee te zorgen voor leerlijnen die meer renderend zijn? De RAC s moeten de mogelijkheid krijgen om binnen het gehele systeem een eigen status te hanteren, om het mbo optimaal te kunnen bedienen. Het mbo dient een gelijkwaardige inbreng te hebben in RAC s om de dynamiek binnen het mbo (en de eisen die daaraan worden gesteld) te kunnen gebruiken voor het invullen van arbeidsmarktrelevante Ad-programma s. Het RAC-concept dient landelijk helder te zijn, met specifieke uitwerkingen per regio.

16 Thema 6 Inzetten van teams voor de leerlijnen Moeten er mogelijkheden komen om over en weer docenten in te zetten en deze op basis van hun professionele inzet in teams mede-verantwoordelijk te laten zijn voor leerlijnen mbo-hbo die in alle aspecten op elkaar zijn afgestemd, ook door de tijd heen? Het inzetten van docenten over en weer is een kritische succesfactor voor de samenwerking (zeker bij de Ad). Er dienen kwaliteitsafspraken te worden gemaakt over het inzetten van mboen hbo-docenten, als ze samenwerken in een team ten behoeve van een doorlopende leerlijn. Bij een duale doorstroom, met een koppeling van de BPV aan de praktijkcomponent van een hbo-opleiding (Ad dan wel Bachelor), moeten praktijkbegeleiders van de betrokken bedrijven worden ingeschakeld.

17 Regionale samenwerkingsprojecten mbo-hbo Wanneer zijn deze een succes? Criteria? Wat belemmert het succes? Ook wet- en regelgeving? Hoe maak je ze minder afhankelijk van goedwillende individuen / hoe geef je ze een structureel karakter? Welke voorbeelden verdienen het om nader te bestuderen? Hoe kunnen we zorgen voor verspreiding / bredere benutting van opgedane kennis en ervaring?

18 Kwaliteitsafspraken met hogescholen en mbo-instellingen Uitgaande van plannen van instellingen als basis voor afspraken: Waar moet zo n plan aan voldoen? Wat moeten we van instellingen vragen om op te nemen in het plan over doorstroom / aansluiting / samenwerking mbo-hbo?

1. Keuzedelen. 2. Uitrol van de Associate degree, omdat. 3. Regionale Associate Colleges. 4. Flexibilisering

1. Keuzedelen. 2. Uitrol van de Associate degree, omdat. 3. Regionale Associate Colleges. 4. Flexibilisering Hans Daale Leido 1. Keuzedelen 2. Uitrol van de Associate degree, omdat 3. Regionale Associate Colleges 4. Flexibilisering Keuzedelen vanaf 2016 Mogelijkheden voor keuzedelen gericht op het hbo Keuzedelen:

Nadere informatie

FLEXIBILISERING, MAAR DAN METEEN GOED

FLEXIBILISERING, MAAR DAN METEEN GOED FLEXIBILISERING, MAAR DAN METEEN GOED en met de Associate degree Hans Daale - Leido opzet Invoering van de associate degree als opleiding Flexibilisering, verticaal en horizontaal, van de beroepskolom

Nadere informatie

Wet Kwaliteit in verscheidenheid

Wet Kwaliteit in verscheidenheid Wet Kwaliteit in verscheidenheid Betekenis voor de doorstroom vo-hbo en mbo-hbo Presentatie VvSL-congres 7 november 2013 Pierre Poell voorzitter LICA Onderwerpen Achtergrond Wet Kwaliteit in verscheidenheid

Nadere informatie

2 9 A P R I L 2 0 1 5. LeiDocument is een uitgave van de Leido Academy

2 9 A P R I L 2 0 1 5. LeiDocument is een uitgave van de Leido Academy 1 INLEIDING Lei-Document 46 2 9 A P R I L 2 0 1 5 LeiDocument is een uitgave van de Leido Academy Het is weer tijd voor een LeiDocument, in afwachting overigens van de Kamerbrief over de Ad die in de eerste

Nadere informatie

HOGER BEDRIJFSDIPLOMA

HOGER BEDRIJFSDIPLOMA HOGER BEDRIJFSDIPLOMA 7 APRIL 2016 HANS DAALE LEIDO WAT VOORBIJ KAN GAAN KOMEN Doelstellingen van deze bijeenkomst Kaders HBd (wat is een HBd) Recente, relevante ontwikkelingen (nationaal en internationaal)

Nadere informatie

Flexibilisering van het onderwijs aan volwassenen kan alleen door het systeem volledig anders te gaan opzetten en is niet gebaat bij het veranderen

Flexibilisering van het onderwijs aan volwassenen kan alleen door het systeem volledig anders te gaan opzetten en is niet gebaat bij het veranderen 19 JUNI 2014 Flexibilisering van het onderwijs aan volwassenen kan alleen door het systeem volledig anders te gaan opzetten en is niet gebaat bij het veranderen van de bestaande situatie Flexibilisering

Nadere informatie

DAG VAN DE BEROEPSKOLOM 2015

DAG VAN DE BEROEPSKOLOM 2015 DAG VAN DE BEROEPSKOLOM 2015 Uitgave van de Leido Academy, het thema-netwerk voor LevenLang Leren DAG VAN DE BEROEPSKOLOM MBO-HBO: AANPAK NIEUWE STIJL Vrijdag 9 oktober 2015 10.00 15.45 uur --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Nadere informatie

LEIDO-ACtief N O V E M B E R ThemaReeks 2017 ONTWIKKELINGEN IN HET HBO

LEIDO-ACtief N O V E M B E R ThemaReeks 2017 ONTWIKKELINGEN IN HET HBO LEIDO-ACtief 40 2 9 N O V E M B E R 2 0 1 6 ThemaReeks 2017 ONTWIKKELINGEN IN HET HBO Associate degree, mbo-hbo, deeltijd, duaal en flexibilisering Nieuwsbrief 2 Inleiding In deze nieuwsbrief wordt verder

Nadere informatie

FACTSHEET Verwante en niet-verwante doorstroom in de beroepskolom

FACTSHEET Verwante en niet-verwante doorstroom in de beroepskolom FACTSHEET Verwante en niet-verwante doorstroom in de beroepskolom In het Nederlands onderwijsbestel moeten kinderen op jonge leeftijd belangrijke keuzes maken die de rest van hun loopbaan beïnvloedt. De

Nadere informatie

ASSOCIATE DEGREE EEN (PERSOONLIJKE) TERUGBLIK HANS DAALE, LEIDO

ASSOCIATE DEGREE EEN (PERSOONLIJKE) TERUGBLIK HANS DAALE, LEIDO ASSOCIATE DEGREE EEN (PERSOONLIJKE) TERUGBLIK HANS DAALE, LEIDO WAT PASSEERT ER ZOAL IN DEZE PRESENTATIE DIRECTE AANLEIDING BUNDELING VAN ALLERLEI ONTWIKKELINGEN HOOFDDOEL VAN HET GAAN INVOEREN VAN EEN

Nadere informatie

Resultaten Monitor Ad-ronde 4B samenwerking mbo-hbo

Resultaten Monitor Ad-ronde 4B samenwerking mbo-hbo Resultaten Monitor Ad-ronde 4B samenwerking mbo-hbo Presentatie op de Dag van de Beroepskolom LEIDO Academy Amersfoort, 7 oktober 2016 Arjan Heyma www.seo.nl - secretariaat@seo.nl - +31 20 525 1630 Bron

Nadere informatie

LEIDO-ACtief 23 1 2 O K T O B E R 2 0 1 4. Uitgave van de Leido Academy, het thema-netwerk voor Leven Lang Leren. HOGER BEDRIJFSDIPLOMA (HBd)

LEIDO-ACtief 23 1 2 O K T O B E R 2 0 1 4. Uitgave van de Leido Academy, het thema-netwerk voor Leven Lang Leren. HOGER BEDRIJFSDIPLOMA (HBd) LEIDO-ACtief 23 1 2 O K T O B E R 2 0 1 4 Uitgave van de Leido Academy, het thema-netwerk voor Leven Lang Leren HOGER BEDRIJFSDIPLOMA (HBd) DE INVOERING ERVAN PER 1 JANUARI 2015 BIJEENKOMST: Donderdag

Nadere informatie

Handreiking: Uitleg begrippen vmbo-mbo

Handreiking: Uitleg begrippen vmbo-mbo Handreiking: Uitleg begrippen vmbo-mbo Ook in het vmbo is er sprake van onderwijsvernieuwing. De meest in het oog springende vernieuwing is de introductie van een kern, profiel en (meerdere) keuzes. De

Nadere informatie

31288 Hoger Onderwijs-, Onderzoek- en Wetenschapsbeleid. Brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap

31288 Hoger Onderwijs-, Onderzoek- en Wetenschapsbeleid. Brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap 31288 Hoger Onderwijs-, Onderzoek- en Wetenschapsbeleid 31524 Beroepsonderwijs en Volwassenen Educatie Nr. 359 Brief van de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Aan de Voorzitter van de Tweede

Nadere informatie

Doorstroom naar hbo. Dr. José Mulder

Doorstroom naar hbo. Dr. José Mulder Doorstroom naar hbo Dr. José Mulder Onderzoek doorstroom NRO-subsidie om te kijken hoe overgang mbo-hbo verbeterd kan worden Fase 1: wat is er reeds bekend? Fase 2: monitoren doorstroomtrajecten bij scholen

Nadere informatie

Versterking van LOB in de doorlopende leerlijn vmbo-mbo

Versterking van LOB in de doorlopende leerlijn vmbo-mbo Stimuleringsproject LOB in het mbo Versterking van LOB in de doorlopende leerlijn vmbo-mbo Visie ontwikkelen in regionale inspiratiebijeenkomsten Wat verstaan we eigenlijk onder loopbaanoriëntatie en -begeleiding

Nadere informatie

de Rotterdamse aanpak

de Rotterdamse aanpak de Rotterdamse aanpak Caroline van Eijk - Albeda College Ellis Wertenbroek - Hogeschool Rotterdam Themabijeenkomst Doorstroom mbo-hbo en keuzedelen Woerden, 14 februari 2017 Inhoud regionaal servicedocument

Nadere informatie

Succesvolle doorstroom mbo hbo in Noord-NL. Agnes Meijer 14 februari 2017

Succesvolle doorstroom mbo hbo in Noord-NL. Agnes Meijer 14 februari 2017 Succesvolle doorstroom mbo hbo in Noord-NL Agnes Meijer 14 februari 2017 Samenwerking mbo hbo in Noord-NL Brug bouwen tussen twee bewegende oevers zodat mbostudenten een grotere kans op studiesucces hebben

Nadere informatie

Beroepskolom en regionale werkverbanden

Beroepskolom en regionale werkverbanden Beroepskolom en regionale werkverbanden Inhoud 1. Waarom regionale samenwerking 2. Structurele perspectieven op en in de kolom 3. Adviezen werkrelaties / RvA 1 Belang van samenwerking in de kolom Wat (wie)

Nadere informatie

PLAN VAN AANPAK INVOEREN VAN EEN ASSOCIATE DEGREE-PROGRAMMA OP INITIATIEF VAN HET MBO

PLAN VAN AANPAK INVOEREN VAN EEN ASSOCIATE DEGREE-PROGRAMMA OP INITIATIEF VAN HET MBO PLAN VAN AANPAK INVOEREN VAN EEN ASSOCIATE DEGREE-PROGRAMMA OP INITIATIEF VAN HET MBO (met ook interessante informatie voor het hbo) Februari 2015 Landelijk Netwerk Ad Leido 1 Het belang van de Ad De tweejarige

Nadere informatie

TOETSINGSKADER KWALIFICATIESTRUCTUUR MBO

TOETSINGSKADER KWALIFICATIESTRUCTUUR MBO TOETSINGSKADER KWALIFICATIESTRUCTUUR MBO Toetsingskader kwalificatiestructuur mbo 01-11-2013 Pagina 1 van 9 1. Inleiding 1.1. Formele kaders In de WEB zijn bepalingen opgenomen over de ontwikkeling en

Nadere informatie

De waarde(n) van weten

De waarde(n) van weten De waarde(n) van weten STRATEGISCHE AGENDA HOGER ONDERWIJS 2015-2025 9 oktober 2015 De HO tour Waarom veranderen? Leven en werken in een in toenemende mate onvoorspelbare, complexe en geglobaliseerde wereld.

Nadere informatie

Veranderingen en maatregelen die rendementen kunnen beïnvloeden Roel van Asselt

Veranderingen en maatregelen die rendementen kunnen beïnvloeden Roel van Asselt rendementen kunnen beïnvloeden Roel van Asselt Inhoud 1. Ontwikkeling hbo-diplomarendement tot en met 2013 2. Veranderingen in betreffende periode, die verklarend kunnen zijn 3. Dilemma s hborendementen

Nadere informatie

Na het examen havo / atheneum

Na het examen havo / atheneum Na het examen havo / atheneum Decanen Havo: A.A.J. Schutte Atheneum: M.G.W. Bos HO = Hoger Onderwijs HBO Hoger BeroepsOnderwijs WO Wetenschappelijk (universitair, academisch) Onderwijs Na havo-5 hbo 4

Nadere informatie

Deeltijd voor professionals

Deeltijd voor professionals Deeltijd voor professionals Presentatie informatiedossier 13-04-2016 Aanvraag Vooraf Gemeenschappelijk onderwijsmodel Informatiedossier Bijlagen Onze vraag voor NVAO Voldoet opzet en uitwerking 2 Inleiding

Nadere informatie

Subsector pedagogische opleidingen

Subsector pedagogische opleidingen Samenvatting... 2 Gemiddeld in aantal en inschrijvingen... 2 Meeste instroom in hbo-... 3 Weinig uitval... 3 Relatief minder switchers... 3 Hoog rendement in hbo-bachelor en wo-master... 3 Accreditatie-uitkomsten:

Nadere informatie

Mbo-hbo. doorstroomassessment. Voor een bewuste stap naar het hbo

Mbo-hbo. doorstroomassessment. Voor een bewuste stap naar het hbo Mbo-hbo doorstroomassessment Voor een bewuste stap naar het hbo www.hva.nl/decanen/mbo.htm Inhoudsopgave 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Mbo-hbo doorstroomassessment Voor een bewuste stap naar het hbo Waarom een

Nadere informatie

Na het examen havo / atheneum

Na het examen havo / atheneum Na het examen havo / atheneum Decanen Havo: A.A.J. Schutte Atheneum: M.G.W. Bos HO = Hoger Onderwijs HBO Hoger BeroepsOnderwijs WO Wetenschappelijk (universitair, academisch) Onderwijs Na havo-5 hbo 4

Nadere informatie

Subsector overig. Subsector overig

Subsector overig. Subsector overig Subsector overig Samenvatting... Grote subsector... 2 Veel switchende studenten... 3 Hoge uitval onder mbo ers... 4 Hoog wo-diplomarendement... 4 Minste studenten van hbo naar wo... 4 8 accreditaties na

Nadere informatie

Succesvolle doorstroom mbo hbo in Noord-NL. Agnes Meijer 26 januari 2017

Succesvolle doorstroom mbo hbo in Noord-NL. Agnes Meijer 26 januari 2017 Succesvolle doorstroom mbo hbo in Noord-NL Agnes Meijer 26 januari 2017 Samenwerking mbo hbo in Noord-NL Brug bouwen tussen twee bewegende oevers zodat mbostudenten een grotere kans op studiesucces hebben

Nadere informatie

Diploma gehaald? Wat nu?

Diploma gehaald? Wat nu? Loopbaanoriëntatie (LOB) Diploma gehaald? Wat nu? EINDEXAMENKLASSEN 5 HAVO EN 6 VWO. September 2014 Beste leerling, Het komende jaar zijn jullie niet alleen druk bezig met je eindexamen. Jullie zullen

Nadere informatie

Cijfermatige achtergrondinformatie ten behoeve van Slotconferentie HO-tour

Cijfermatige achtergrondinformatie ten behoeve van Slotconferentie HO-tour Cijfermatige achtergrondinformatie ten behoeve van Slotconferentie HO-tour In deze bijlage zijn feiten en cijfers opgenomen over het hoger onderwijs die illustratief kunnen zijn voor de discussies in de

Nadere informatie

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase 11 februari 2008 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Accreditatiekader, toegespitst

Nadere informatie

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. Mei 2015

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. Mei 2015 Feiten en cijfers Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs Mei 2015 Feiten en cijfers 2 Inleiding Op 19 mei 2015 hebben de hogescholen hun strategische agenda #hbo2025: wendbaar & weerbaar1

Nadere informatie

Uitkomsten CFO-bijeenkomst Prestatieafspraken in het HBO

Uitkomsten CFO-bijeenkomst Prestatieafspraken in het HBO Uitkomsten CFO-bijeenkomst Prestatieafspraken in het HBO Eind september ging Deloitte met CFO s uit het hoger onderwijs in gesprek over de uitdagingen om de prestatieafspraken te realiseren, ook al is

Nadere informatie

Subsector sociale wetenschappen

Subsector sociale wetenschappen Samenvatting... 2 Weinig opleidingen... 2 Kleinste aantal instromende studenten... 3 Uitval lager... 3 Veel switch... 3 Diplomarendement beter dan sector, slechter dan totaal ho... 3 Accreditaties met

Nadere informatie

Beleidskader agenda van onze gewenste ontwikkelingen Samen Onderwijs Maken = Leerzaam

Beleidskader agenda van onze gewenste ontwikkelingen Samen Onderwijs Maken = Leerzaam Beleidskader 2017 agenda van onze gewenste ontwikkelingen Samen Onderwijs Maken = Leerzaam College van Bestuur, vastgesteld 06-12-2016 Inleiding We hebben inmiddels het tweede jaar van ons meerjarenbeleidsplan

Nadere informatie

Henk Rombouts. Hogeschool Zuyd. Jan de Vries. NHTV internationaal hoger onderwijs Breda

Henk Rombouts. Hogeschool Zuyd. Jan de Vries. NHTV internationaal hoger onderwijs Breda Henk Rombouts Hogeschool Zuyd Jan de Vries NHTV internationaal hoger onderwijs Breda 2de GoLeWe-projectconferentie Maastricht, 11 mei 2010 1.5 Overgangs- of combinatietrajecten: - Ontwikkelen van verkorte

Nadere informatie

Joanne van Emmerik & Marianne Driessen 24 mei 2012 VAN MBO NAAR HBO?

Joanne van Emmerik & Marianne Driessen 24 mei 2012 VAN MBO NAAR HBO? Joanne van Emmerik & Marianne Driessen 24 mei 2012 KANSRIJKE DOORSTROOM VAN MBO NAAR HBO? Inhoud Achtergrond onderzoek Methode Versant Pro Speaking & Writing Resultaten Discussie De cijfers: instroom in

Nadere informatie

Zoek het uit! Studiekeuze123

Zoek het uit! Studiekeuze123 Zoek het uit! Opdrachten Studiekeuze123 Naam: Klas: Wat denk je zelf? Het maken van een studiekeuze is belangrijk, maar kan best lastig zijn. Er zijn ruim 1.700 bacheloropleidingen waaruit je kunt kiezen

Nadere informatie

Zeeuwse opleiding. Welkom op de voorlichtingsavond certificeringstraject

Zeeuwse opleiding. Welkom op de voorlichtingsavond certificeringstraject Welkom op de voorlichtingsavond certificeringstraject Deze opleiding is een initiatief van RPCZ, Scalda, HZ University of Applied Sciences, Kinderopvang Zeeuws-Vlaanderen, Kibeo, Kinderopvang Walcheren,

Nadere informatie

Monitor beleidsmaatregelen 2014. Anja van den Broek

Monitor beleidsmaatregelen 2014. Anja van den Broek Monitor beleidsmaatregelen 2014 Anja van den Broek Maatregelen, vraagstelling en data Beleidsmaatregelen Collegegeldsystematiek tweede studies uit de Wet Versterking besturing inclusief uitzonderingen

Nadere informatie

Raamconvenant landelijk overleg aansluiting sector kunstonderwijs werkveld

Raamconvenant landelijk overleg aansluiting sector kunstonderwijs werkveld Bladnummer 1 Raamconvenant landelijk overleg aansluiting sector kunstonderwijs werkveld Bijlage 4 Preambule 1. Het hbo-kunstvakonderwijs streeft naar een goede afstemming van de opleidingen op de beroepspraktijk

Nadere informatie

Afsprakenkader. Partners in Leren en Werken in. Zorg en Welzijn Zeeland. Vastgesteld in de FluenZ Adviesraad. ViaZorg

Afsprakenkader. Partners in Leren en Werken in. Zorg en Welzijn Zeeland. Vastgesteld in de FluenZ Adviesraad. ViaZorg Afsprakenkader Partners in Leren en Werken in Zorg en Welzijn Zeeland ViaZorg 2014 Vastgesteld in de FluenZ Adviesraad INHOUD Inleiding 1. Hoe kunnen de opleidingen kwalitatief beter en vooral uitdagender?

Nadere informatie

Mogelijke verklaringen voor, en verbetering van het diplomarendement hbo Roel van Asselt

Mogelijke verklaringen voor, en verbetering van het diplomarendement hbo Roel van Asselt Inhoud Mogelijke verklaringen voor, en verbetering van het diplomarendement hbo Roel van Asselt 1. Ontwikkeling diplomarendement hbo uitstroom van 2008 tot en met 2012 2. Veranderingen in betreffende periode,

Nadere informatie

Samenwerkingsovereenkomst ROCKO

Samenwerkingsovereenkomst ROCKO Samenwerkingsovereenkomst ROCKO Partijen: Summa College, hierbij rechtsgeldig vertegenwoordigd door mevrouw T. van Hoogstraten, Korein, hierbij rechtsgeldig vertegenwoordigd door de heer P. Notten, Kinderopvanggroep,

Nadere informatie

Léren door te stromen en aan te sluiten

Léren door te stromen en aan te sluiten Léren door te stromen en aan te sluiten Workshop GoLeWe-conferentie Hasselt, 9 december 2010 MBO Dr. Cees Terlouw Lector Instroommanagement & Aansluiting Directeur LICA HBO Kom verder. Saxion. VO Inleiding

Nadere informatie

Toelatings- en vrijstellingsbeleid Hbo Bachelor Verpleegkunde

Toelatings- en vrijstellingsbeleid Hbo Bachelor Verpleegkunde Toelatings- en vrijstellingsbeleid Hbo Bachelor Verpleegkunde Toelating Hbo-ba Verpleegkunde vs.29.10.2015 Pagina 1 1. Toelatingsbeleid 1.1 Officiële toelatingseisen Als voorwaarde voor toelating tot de

Nadere informatie

Brondocument. - Burgerschap - Leren & loopbaan. in het MBO. Versie Juni 2009

Brondocument. - Burgerschap - Leren & loopbaan. in het MBO. Versie Juni 2009 Brondocument - Burgerschap - Leren & loopbaan in het MBO Versie Juni 2009 JFA/113807/2009 1 Inleiding Dit brondocument is een herziene versie van het brondocument LL&B van april 2007. Hierin staan de kwalificatie-eisen

Nadere informatie

Subsector geografie. Sectorbeeld Gedrag & Maatschappij, Inspectie van het Onderwijs,

Subsector geografie. Sectorbeeld Gedrag & Maatschappij, Inspectie van het Onderwijs, Samenvatting... 2 Minst aantal opleidingen... 2 Minst aantal studenten... 3 Instroom neemt af... 3 Laagste uitval... 3 Lager diplomarendement... 3 Daling in switch... 3 Twee nieuwe opleidingen... 4 Weinig

Nadere informatie

Notitie ter gelegenheid van het beëindigen van het Landelijk Platform Associate degree

Notitie ter gelegenheid van het beëindigen van het Landelijk Platform Associate degree Notitie ter gelegenheid van het beëindigen van het Landelijk Platform Associate degree Den Haag, 16 november 2015 2 3 1 Inleiding Met deze notitie kijken we als werkgeversorganisaties, vanaf het begin

Nadere informatie

Netwerkschool concretisering IJkpunten. Criteria en meetvoorbeelden V1.0

Netwerkschool concretisering IJkpunten. Criteria en meetvoorbeelden V1.0 Netwerkschool concretisering IJkpunten Criteria en meetvoorbeelden V1.0 Positief exploitatie saldo Beter onderwijs voor hetzelfde budget Wettelijke kaders - Onderwijstijd - Personeel voldoet aan bekwaamheidseisen

Nadere informatie

Subsector psychologie

Subsector psychologie Samenvatting... 2 Gemiddeld qua aantallen opleidingen... 2 Groot aantal studenten... 3 Grotendeels wo-subsector... 3 Weinig mbo-instroom in hbo-bachelor... 3 Weinig uitval... 3 Minste switch... 3 Diplomarendement

Nadere informatie

Projectplan. 1 - Praktische gegevens Plaats Pilot Den Haag. Projectleider. Arno van Houwelingen / Peter Eskens. Deelnemende instellingen

Projectplan. 1 - Praktische gegevens Plaats Pilot Den Haag. Projectleider. Arno van Houwelingen / Peter Eskens. Deelnemende instellingen Projectplan 1 - Praktische gegevens Plaats Pilot Den Haag Projectleider Arno van Houwelingen / Peter Eskens Deelnemende instellingen Haagse Hogeschool J. Westerdijkplein - namen en adressen 75 van de deelnemende

Nadere informatie

Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model.

Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model. Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model. 1. Wat is het INK-model? Het INK-model is afgeleid van de European Foundation for Quality Management (EFQM). Het EFQM stelt zich ten doel Europese bedrijven

Nadere informatie

Na het examen havo / atheneum 2015/2016

Na het examen havo / atheneum 2015/2016 Na het examen havo / atheneum 2015/2016 Decanen Havo: Atheneum-5/6: Anita Schutte Marja Bos HO = Hoger Onderwijs HBO Hoger BeroepsOnderwijs WO Wetenschappelijk (universitair, academisch) Onderwijs Na havo-5

Nadere informatie

Keuzedeel mbo. Voorbereiding hbo. behorend bij één of meerdere kwalificatiedossiers mbo. Geldig vanaf 1 augustus 2013.

Keuzedeel mbo. Voorbereiding hbo. behorend bij één of meerdere kwalificatiedossiers mbo. Geldig vanaf 1 augustus 2013. Keuzedeel mbo Voorbereiding hbo behorend bij één of meerdere kwalificatiedossiers mbo Geldig vanaf 1 augustus 2013 Crebonummer(s) Penvoerder: Ontwikkeld door: 2 van 8 Leeswijzer Dit document bevat de kwalificatie-eisen

Nadere informatie

Welkom in TECHNUM! KwaliteitsKring Zeeland 14-02-08

Welkom in TECHNUM! KwaliteitsKring Zeeland 14-02-08 Welkom in TECHNUM! KwaliteitsKring Zeeland 14-02-08 TECHNUM in vogelvlucht Wat is Technum Welke participanten Waarom noodzakelijk Waar we voor staan Wat onze ambities zijn TECHNUM Zelfstandige onderwijsvoorziening

Nadere informatie

Subsector politicologie en bestuurskundige opleidingen

Subsector politicologie en bestuurskundige opleidingen Subsector politicologie en bestuurskundige Samenvatting... 2 Weinig deeltijd... 2 Wo-instroom... 3 Weinig uitval iets toegenomen... 3 Veel switch... 3 Vier in herstel... 3 Veel studenten raden opleiding

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2012 2013 33 356 Wijziging van de Wet op het voortgezet onderwijs en de Wet voortgezet onderwijs BES in verband met het treffen van een overgangsmaatregel

Nadere informatie

Leergang mbo 2016. Programma

Leergang mbo 2016. Programma Leergang mbo 2016 Programma Dinsdag 22 maart 2016, 10.00-19.30 uur Beroepsonderwijs en educatie: bestel en beleid anno 2016 10.00 10.15 uur Ontvangst en koffie/thee 10.15 11.45 uur Opening, kennismaking

Nadere informatie

2 7 O K T O B E R 2 0 1 4. LeiDocument is een uitgave van de Leido Academy

2 7 O K T O B E R 2 0 1 4. LeiDocument is een uitgave van de Leido Academy Lei-Document 43 2 7 O K T O B E R 2 0 1 4 1 INLEIDING LeiDocument is een uitgave van de Leido Academy In dit nummer vooral informatie, in afwachting van een aantal interessante momenten nl. de bijeenkomst

Nadere informatie

Visie op Loopbaanoriëntatie en begeleiding

Visie op Loopbaanoriëntatie en begeleiding Visie op Loopbaanoriëntatie en begeleiding regio s-hertogenbosch en omgeving LOB is een verzameling van activiteiten binnen een loopbaangerichte leeromgeving om jongeren actief te laten werken aan hun

Nadere informatie

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. April 2016

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. April 2016 Feiten en cijfers Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs April 2016 Feiten en cijfers 2 Het algemene beeld Start van de studie uitval en wisselaars Tal van inspanningen bij hogescholen

Nadere informatie

De cijfers bekend Wat nu? De weg van. het Dendron College

De cijfers bekend Wat nu? De weg van. het Dendron College De cijfers bekend Wat nu? De weg van het Dendron College Even voorstellen Naam: Sinds 1999 Tot 1999: Vakken: Dorien Stals (STL) onderwijs accountantskantoor Nederlands SBC Directieadviseur docent-ontwikkelaar

Nadere informatie

5 J A N U A R I 2 0 1 6. LeiDocument is een uitgave van de Leido Academy

5 J A N U A R I 2 0 1 6. LeiDocument is een uitgave van de Leido Academy 1 INLEIDING Lei-Document 50 5 J A N U A R I 2 0 1 6 LeiDocument is een uitgave van de Leido Academy Uiteraard willen we deze lustrum -uitgave (nummer 50 alweer) beginnen met de beste wensen voor 2016,

Nadere informatie

Discussienotitie HO-tour. Doorstroom beroepskolom en aansluiting arbeidsmarkt

Discussienotitie HO-tour. Doorstroom beroepskolom en aansluiting arbeidsmarkt Discussienotitie HO-tour Doorstroom beroepskolom en aansluiting arbeidsmarkt Zoals ook de WRR in haar advies Naar een lerende economie stelt, is voor onze welvaart en ons welzijn een goed opgeleide beroepsbevolking

Nadere informatie

Joris Brekelmans, Joris Cuppen, José Mulder & Rob Schipperheyn, Expertisecentrum Beroepsonderwijs (ecbo)

Joris Brekelmans, Joris Cuppen, José Mulder & Rob Schipperheyn, Expertisecentrum Beroepsonderwijs (ecbo) DOORSTROOMROUTES IN EN ROND HET MBO Steile en slingerende wegen omhoog Auteurs Joris Brekelmans, Joris Cuppen, José Mulder & Rob Schipperheyn, Expertisecentrum Beroepsonderwijs (ecbo) juni 2016 Het mooie

Nadere informatie

LOB in Havo 5 2015/2016

LOB in Havo 5 2015/2016 LOB in Havo 5 2015/2016 Na havo-5 hbo 4 jaar (evt. gevolgd door wo) Ad (Associate degree) 2 jaar vwo 2 jaar (instromen in ath-5) positief advies school noodzakelijk mbo 3 à 4 jaar van hbo naar universiteit

Nadere informatie

Datum 8 februari 2016 Antwoord op schriftelijke vragen van het lid Mohandis (PvdA) over het bericht dat selectie aan de poort allochtonen dupeert

Datum 8 februari 2016 Antwoord op schriftelijke vragen van het lid Mohandis (PvdA) over het bericht dat selectie aan de poort allochtonen dupeert >Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Hoger Onderwijs & Studiefinanciering Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375

Nadere informatie

Het vmbo van de toekomst. Strategische alliantie vmbo-mbo? Succesvol samenwerken kan!

Het vmbo van de toekomst. Strategische alliantie vmbo-mbo? Succesvol samenwerken kan! Het vmbo van de toekomst Strategische alliantie vmbo-mbo? Succesvol samenwerken kan! Voorstellen Mirjam Bosch, plv. directeur CSV Veenendaal Dennis Heijnens, adviseur bij Actis Advies Programma deelsessie

Nadere informatie

Meerjarenafspraken studiesucces allochtone studenten De Haagse Hogeschool

Meerjarenafspraken studiesucces allochtone studenten De Haagse Hogeschool Meerjarenafspraken studiesucces allochtone studenten De Haagse Hogeschool Utrecht, 24 augustus 2009 In dit convenant worden de principeafspraken van het convenant Meer studiesucces voor allochtone studenten

Nadere informatie

Contextschets Techniek

Contextschets Techniek Contextschets Techniek Nationaal Techniekpact 2020... 2 Welke activiteiten ondernemen de hbo-instellingen?... 2 Welke activiteiten ondernemen de universiteiten?... 3 Welke activiteiten onderneemt de 3TU?...

Nadere informatie

Nieuw krachtenveld rond de Hogeschool Inleiding Werkconferentie Beroepsonderwijs in de Versnelling Haagse Hogeschool 23 februari 2006

Nieuw krachtenveld rond de Hogeschool Inleiding Werkconferentie Beroepsonderwijs in de Versnelling Haagse Hogeschool 23 februari 2006 Nieuw krachtenveld rond de Hogeschool Inleiding Werkconferentie Beroepsonderwijs in de Versnelling Haagse Hogeschool 23 februari 2006 A.M.L. van Wieringen Inhoudsopgave Naar 50% in de beroepsbevolking

Nadere informatie

Aan de besturen/voorzitters van de mbo-instellingen. Datum Resultaatafhankelijke beloning beroepspraktijkvorming

Aan de besturen/voorzitters van de mbo-instellingen. Datum Resultaatafhankelijke beloning beroepspraktijkvorming >Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag Aan de besturen/voorzitters van de mbo-instellingen.. Middelbaar Beroeps Onderwijs Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Na het examen havo / atheneum 2016/2017

Na het examen havo / atheneum 2016/2017 Na het examen havo / atheneum 2016/2017 Decanen Havo: Atheneum-5/6: Anita Schutte Marja Bos HO = Hoger Onderwijs HBO Hoger BeroepsOnderwijs WO Wetenschappelijk (universitair, academisch) Onderwijs Na havo-5

Nadere informatie

KEUZEDEEL VOORBEREIDING HBO HET CONVENANT ZUID WERKT SAMEN AAN EEN VERBETERDE DOORSTROOM MBO-HBO

KEUZEDEEL VOORBEREIDING HBO HET CONVENANT ZUID WERKT SAMEN AAN EEN VERBETERDE DOORSTROOM MBO-HBO KEUZEDEEL VOORBEREIDING HBO HET CONVENANT ZUID WERKT SAMEN AAN EEN VERBETERDE DOORSTROOM MBO-HBO 2 INHOUD 1. INLEIDING 2. DE NIEUWE OPBOUW VAN DE KWALIFICATIESTRUCTUUR: BASIS-, PROFIEL- EN KEUZEDELEN 3.

Nadere informatie

Plenair Debat. 34184 Profielen Vmbo

Plenair Debat. 34184 Profielen Vmbo Kamerlid: Straus Fractiecommissie: OCW 34184 Profielen Vmbo Plenair Debat Het vmbo voldoet niet meer aan de eisen van deze tijd. Het sluit niet aan bij het vervolg onderwijs en al helemaal niet bij de

Nadere informatie

WORKSHOP FACTA CONGRES. - donderdag 26 januari Wa ht iet tot ze struikele

WORKSHOP FACTA CONGRES. - donderdag 26 januari Wa ht iet tot ze struikele WORKSHOP FACTA CONGRES - donderdag 26 januari 2017 - Wa ht iet tot ze struikele Hé MBO er! Klaar voor een volgende stap? Jaap Kloos Teamleider opleiding Facility Management, Haagse Hogeschool. Even voorstellen..

Nadere informatie

Protocol PDG en educatieve minor

Protocol PDG en educatieve minor Protocol PDG en educatieve minor 28 april 2014 Inhoud Protocol voor beoordelingen door de NVAO van de kwaliteit van de afstudeerrichtingen algemeen vormend onderwijs en beroepsgericht onderwijs, het traject

Nadere informatie

ONZE AGENDA OPLEIDEN IN ROTTERDAM VOOR DE WERELD VAN MORGEN STRATEGISCHE AGENDA

ONZE AGENDA OPLEIDEN IN ROTTERDAM VOOR DE WERELD VAN MORGEN STRATEGISCHE AGENDA ONZE AGENDA OPLEIDEN IN ROTTERDAM VOOR DE WERELD VAN MORGEN STRATEGISCHE AGENDA VOORWOORD Hoe leiden we elke student op tot de professional voor de wereld van morgen? Met de blik op 2025 daagt die vraag

Nadere informatie

Programma. Presentatie: Aanleiding project en boek Inleiding boek Via knelpunten naar aanbevelingen en acties Warming up: wat doe jíj dit jaar?

Programma. Presentatie: Aanleiding project en boek Inleiding boek Via knelpunten naar aanbevelingen en acties Warming up: wat doe jíj dit jaar? Programma Presentatie: Aanleiding project en boek Inleiding boek Via knelpunten naar aanbevelingen en acties Warming up: wat doe jíj dit jaar? In groepen: Terugkoppeling uit de groepen: Cooling down: wat

Nadere informatie

Kritische reflectie voor de beperkte opleidingsbeoordeling. (naam opleiding) (naam Academie) Avans Hogeschool. Colofon

Kritische reflectie voor de beperkte opleidingsbeoordeling. (naam opleiding) (naam Academie) Avans Hogeschool. Colofon Kritische reflectie voor de beperkte opleidingsbeoordeling (naam opleiding) (naam Academie) Avans Hogeschool Colofon datum. schrijver status. ii Kritische Reflectie (naam opleiding) (maand + jaar) Avans

Nadere informatie

Diverse doorstroomtrajecten mbo-hbo

Diverse doorstroomtrajecten mbo-hbo Plantijn Hogeschool van de Provincie Antwerpen EduBROn, Universiteit Antwerpen Groep T-Hogeschool Leuven Hogeschool Zeeland Hogeschool Zuyd KaHo Sint-Lieven NHTV Internationale Hogeschool Breda Provinciale

Nadere informatie

Ik schrijf deze brief mede namens de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de staatssecretaris van Economische Zaken.

Ik schrijf deze brief mede namens de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en de staatssecretaris van Economische Zaken. a 1 > Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Onderzoek naar Experimenten

Onderzoek naar Experimenten Onderzoek naar Experimenten doorlopende leerlijnen vo-mbo Samenvattende conclusies Conclusies en aanbevelingen uit het themaonderzoek naar experimenten doorlopende leerlijnen vo-mbo mei 2016 Voorwoord

Nadere informatie

Samen verantwoordelijk voor studiesucces

Samen verantwoordelijk voor studiesucces BIJLAGE 1 De pilot samen verantwoordelijk voor studiesucces biedt de kans om gezamenlijk aan visieontwikkeling te doen. Op basis van een gedeelde visie en gezamenlijk beleid kan onderzocht worden waar

Nadere informatie

Subsector maatschappelijke hulp en dienstverlening

Subsector maatschappelijke hulp en dienstverlening Subsector maatschappelijke hulp en dienstverlening Samenvatting... Grootste subsector... Gemiddeld meer studenten per opleiding... 3 Weinig instroom in relatief veel deeltijdopleidingen... 3 Mbo-instroom

Nadere informatie

Samenvatting rapportage onderzoek vmbo

Samenvatting rapportage onderzoek vmbo Samenvatting rapportage onderzoek vmbo Utrecht, april 2006 In opdracht van Adviesgroep vmbo Drs. Vincent van Grinsven Drs. J. Krom Henk Westerik Postbus 681 3500 AR Utrecht telefoon: 030 263 1080 fax:

Nadere informatie

Onderzoek naar gebruik, waardering, impact en behoefte aan LOB onder scholieren en studenten.

Onderzoek naar gebruik, waardering, impact en behoefte aan LOB onder scholieren en studenten. Onderzoek naar gebruik, waardering, impact en behoefte aan LOB onder scholieren en studenten. 1. Samenvatting Scholieren willen LOB! Dat is goed want loopbaanoriëntatie en begeleiding (LOB) is belangrijk.

Nadere informatie

TOETSINGSKADER INNOVATIEPLANNEN LERARENOPLEIDINGEN HB0 1999-2004

TOETSINGSKADER INNOVATIEPLANNEN LERARENOPLEIDINGEN HB0 1999-2004 TOETSINGSKADER INNOVATIEPLANNEN LERARENOPLEIDINGEN HB0 1999-2004 De Onderwijsraad is een onafhankelijk adviescollege, ingesteld bij wet van 15 mei 1997 (de Wet op de Onderwijsraad). De Raad adviseert,

Nadere informatie

Samen aan de IJssel Inleiding

Samen aan de IJssel Inleiding Samen aan de IJssel Samenwerking tussen de gemeenten Capelle aan den IJssel en Krimpen aan den IJssel, kaders voor een intentieverklaring en voor een onderzoek. Inleiding De Nederlandse gemeenten bevinden

Nadere informatie

31 524 Beroepsonderwijs en Volwassenen Educatie. Vastgesteld 22 december 2011

31 524 Beroepsonderwijs en Volwassenen Educatie. Vastgesteld 22 december 2011 31 524 Beroepsonderwijs en Volwassenen Educatie Nr. 121 herdruk*) Verslag van een schriftelijk overleg Vastgesteld 22 december 2011 Binnen de vaste commissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap 1) hebben

Nadere informatie

Kiezen uit keuzedelen en configuraties

Kiezen uit keuzedelen en configuraties Kiezen uit keuzedelen en configuraties Opleidingen voor mbo-studenten die vanaf 1 augustus 2016 instromen, zijn gericht op het behalen van een kwalificatie én op het volgen van een of meer keuzedelen.

Nadere informatie

Aandacht voor jouw ambitie!

Aandacht voor jouw ambitie! Aandacht voor jouw ambitie! ROC Rivor is hét opleidingscentrum van regio Rivierenland. Wij bieden een breed scala aan opleidingen, cursussen en trainingen voor jongeren en volwassenen. Toch zijn we een

Nadere informatie

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG a 1 > Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Wat is duaal inburgeren?

Wat is duaal inburgeren? Wat is duaal inburgeren? Duaal is participeren Voldoende van Nederland en de Nederlandse taal leren om actief te kunnen deelnemen aan de Nederlandse samenleving Duaal is gelijktijdigheid Les en praktijk

Nadere informatie

LOB in de vernieuwing vmbo & mbo

LOB in de vernieuwing vmbo & mbo LOB in de vernieuwing vmbo & mbo Spirit4you Versterkt loopbanen Even kennismaken? Naam / organisatie / functie? Wat betekent LOB in het vernieuwde vmbo/ mbo voor jou? Waar ben je trots op? 30 november

Nadere informatie

Raamconvenant landelijk overleg aansluiting sector kunstonderwijs werkveld

Raamconvenant landelijk overleg aansluiting sector kunstonderwijs werkveld Bladnummer 1 Raamconvenant landelijk overleg aansluiting sector kunstonderwijs werkveld Preambule 1. Het hbo-kunstvakonderwijs streeft naar een goede afstemming van de opleidingen op de beroepspraktijk

Nadere informatie